Wikipedia tlwiki https://tl.wikipedia.org/wiki/Unang_Pahina MediaWiki 1.47.0-wmf.17 first-letter Midya Natatangi Usapan Tagagamit Usapang tagagamit Wikipedia Usapang Wikipedia Talaksan Usapang talaksan MediaWiki Usapang MediaWiki Padron Usapang padron Tulong Usapang tulong Kategorya Usapang kategorya Portada Usapang Portada TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 5 2222143 2209402 2026-08-28T05:39:41Z JWilz12345 77302 2222143 wikitext text/x-wiki {{redirect|Wikipediang bot|sa patakaran ng bot sa Wikipediang Tagalog|WP:BOT}} {{Infobox Website | name = [[Image:Wikipedia-favicon.png|16px|Favicon ng Wikipedia]] Wikipedia | logo = [[Talaksan:Wikipedia-v2-logo.svg|[[Tandang pagkakakilanlan]] ng Wikipediang Ingles]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wikipedia.org screenshot 2018.png|240px|Unang Pahina ng Wikipediang Ingles]] | collapsible = Oo | headquarters = [[Saint Petersburg, Florida]] | country_of_origin = {{flag|United States}} | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | authors = {{Unbulleted list|[[Jimmy Wales]]|Larry Sanger<ref name="autogenerated1" />}} | url = [http://en.wikipedia.org en.wikipedia.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong Ensiklopedyang Pang-Internet | language = 325 wika | registration = Hindi sapilitan | launch_date = {{Start date and age|mf=yes|p=yes|br=yes|2001|1|15}} | current_status = Aktibo | author = }} Ang '''Wikipedia''' ay isang [[ensiklopedya]] na may basehang [[wiki]] at may [[malayang nilalaman]]. Ito ay tinatawag na malaya sa kadahilanang ito ay malayang magagamit at mapapalitan ng kung sino man. Ang Wikipedia ay nakasulat sa maraming wika at pinamamahalaan ng [[Wikimedia Foundation]]. Ang Wikipedia ay sinimulan bilang isang proyektong nasa wikang Ingles noong Enero 15, 2001 at sumunod na lamang ang mga proyektong Wikipedia sa iba't ibang wika. == Pangunahing karakter == Ang proyektong Wikipedia ay mayroong tatlong pangunahing karakter na nagbibigay ng mga katangiang ito sa [[World Wide Web]]: # Ito ay ikaw, o may pangunahing layunin na maging isang [[ensiklopedya]]. # Ito ay isang [[wiki]] na maaaring palitan ng kung sino man maliban sa ilang natatanging pahina. # Ito ay may malayang nilalaman at gumagamit ng tinatawag na [[copyleft]] [[GNU Lisensiya para sa Malayang Dokyumentasyon]]. Lahat ng ''software'' para sa Wikipedia ay [[malayang software]] ([[MediaWiki]], [[GNU/Linux]], [[MySQL]], at [[Apache]]). ==Tala ng mga Wikipedia== {{main|Talaan ng mga Wikipedia}} ===1,000,000+ mga artikulo=== العربية • Deutsch • English • Español • Français • Polski • Italiano • Nederlands • ガンからジョー • Português • Русский • Sinugboanong Binisaya • Svenska • Українська • Việt / 越南語 • Winaray • 中文 === 100,000+ mga artikulo === Afrikaans • Shqip • Armãneashce • Azərbaycanca / Азәрбајҹан / آذربایجان دیلی • Asturianu • Български • Bân-lâm-gú / Hō-ló-oē / 闽南语 • Беларуская (Акадэмічная) • Català • Нохчийн • Česky • Dansk • Eesti • Ελληνικά • Esperanto • Euskara • فارسی • Filipino • Galego • Հայերեն • မြန်မာဘာသာ • देवनागरी और हाउस • Hrvatski • Indonesia • עברית • Latina • Latviešu • Lietuvių • Lumbaart • Македонски • Malagasy • Magyar • Melayu / بهاس ملايو • Minangkabau • Norsk (bokmål • nynorsk) • Nnapulitano • Occitan • Oʻzbekcha / Ўзбекча / اوزبیکچه • Қазақша / Qazaqşa / قازاقشا • Română • Cymraeg • Simple English • Slovenčina • Slovenščina • Српски / Srpski • Srpskohrvatski / Српскохрватски • Suomi • Tagalog / ᜊᜌ᜔ᜊᜌᜒᜈ᜔ • தமிழ் • Татарча / Tatarça • Тоҷикӣ / تاجیکی / Tojikī • تۆرکجه • Türkçe • اردو • Volapük • ภาษาไทย • Ślůnski • Zazaki • 한국어 • ქართული === 10,000+ mga artikulo === Acèh / بهسا اچيه • Alemannisch • አማርኛ • Aragonés • Kreyòl Ayisyen • বাংলা • Banyumasan • Башҡортса • Беларуская (Тарашкевіца) • भोजपुरी • Bikol Central • Boarisch • Bosanski • Brezhoneg • Буряад • Чӑвашла • Chavacano de Zamboanga • Corsu • Diné Bizaad • Emigliàn–Rumagnòl • Fiji Hindi / फ़िजी बात • Føroyskt • Frysk • Gaeilge • Gàidhlig • ગુજરાતી • Hak-kâ-fa / 客家話 • Hmoob • Hornjoserbsce • Ido • Ilokano • ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী • Interlingua • Иронау • Íslenska • Jawa / ꦧꦱꦗꦮ • Kapampangan • ಕನ್ನಡ • Kurdî / كوردی • • کوردیی ناوەندی Кыргызча / qırğızça / اوزبیکچه • Мары • Kotava • Lëtzebuergesch • Limburgs • Malti • मैथिली • 古文 / 文言文 • മലയാളം • मराठी • مصرى • / Mäzeruni مازِرونی • მარგალური • Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ / 閩東語 • Монгол • Молдовеняскэ • Nāhuatlahtōlli • नेपाल भाषा • नेपाली • Nordfriisk • Марий • ଓଡି଼ଆ • ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) • پښتو • Piemontèis • Plattdüütsch • Ripoarisch • Runa Simi • संस्कृतम् • Саха Тыла • شاہ مکھی پنجابی (شاہ مکھی) • Scots • Sesotho sa Leboa • Сибирской говор • Sicilianu • سنڌي / सिनधि • Melayu sareng Buku / ᮘᮞ ᮞᮥᮔ᮪ᮓ • Kiswahili • Tarandíne • བོད་ཡིག • తెలుగు • Türkmençe / түркмен / تۆرکمنچه‎ • ᨅᨔ ᨕᨙᨁᨗ / Basa Ugi • Vèneto • Walon • 吳語 • ייִדיש • Yorùbá • Žemaitėška • 粵語 / 粤语 • ភាសាខ្មែរ • සිංහල === 1,000+ mga artikulo === Адыгэбзэ • Аҧсуа • արեւմտահայերէն • अंगिका • Arpitan • ܐܬܘܪܝܐ • asụsụ bekee maọbụ asụsụ oyibo • Atikamekw • Avañe’ẽ • Авар • अवधी • Aymar • Ænglisc • Bali / ᬩᬲᬩᬮᬶ • Banjar • Bislama • црногорски / crnogorski • Vahcuengh / Vaƅcueŋƅ / 話僮 • Deitsch • Dolnoserbski • डोटेली • Эрзянь • Estremeñu • Ἑλληνική ἀρχαία • Eʋegbe • Furlan • Viti • Gaelg • Gagauz • Gĩkũyũ • گیلکی • 贛語 • ГӀалгӀай мотт • गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni • gwiyannen • Хальмг • Hausa / هَوُسَا • ʻŌlelo Hawaiʻi • Hulontalo • Interlingue • Iñupiak • Kalaallisut • كشميري • Kaszëbsczi • Kabɩyɛ • Kernuack / Kernewek / Kernewek / Kernowek • کهووار • Kinyarwanda • Kinaray-a • K’iche’ • Koyraboro Senni • Коми • Kongo • Krio • Dzhudezmo / לאדינו • Лакку • لکی • Ladin • Latgaļu • ພາສາລາວ • Лезги • Líguru • Lingála • līvõ kēļ • Livvinkarjala • Lingua franca nova • lojban • لۊری شومالی • Luganda • Saro Mandailing • Maaya t'aan • Reo Mā’ohi • Māori • ꯃꯩꯇꯩꯂꯣꯟ • Mirandés • Мокшень • Naoero • isiNdebele saseNyakatho • Nedersaksisch • Normaund / Nouormand / Normand • Novial • Oromoo • অসমীযা় • पाऴि • Pangasinán • Pangcah / 阿美族 • Papiamentu • Patois • Перем Коми • Pfälzisch • Picard • Къарачай–Малкъар • Qaraqalpaqsha • Qırımtatarca • Rumantsch • Runyankore • Русиньскый Язык • سرائیکی • Sakizaya / 撒奇莱雅 • Sámegiella • Sāmoa • ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ • Sardu • Seeltersk • ChiShona • Soomaaliga • Sranantongo • kerol seselwa • ၵႂၢမ်းတႆးယႂ် • Taqbaylit • Tayal / 泰雅 • Толыши • Tetun • Tok Pisin • faka Tonga • ತುಳು • chiTumbuka • Tsėhesenėstsestotse • ᏣᎳᎩ • Тыва дыл • Удмурт • Uyghur / ئۇيغۇرچه • Võro • Vepsän • West-Vlams • Wolof • Хакас • isiXhosa • Zeêuws • isiZulu • ދިވެހި === 100+ mga artikulo === Acholi • Akan • Адыгэбзэ • Langue des Signes Américaine • Bamanankan • Ichibemba • Bewtai • ဘာသာ မန် • Chamoru • Ciluba • Chichewa • Dusun Bundu-liwan • Fulfulde / 𞤆𞤵𞤤𞤢𞤪 • Gã • ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ / Inuktitut • jysk • Lazuri • Lingít • Lozi • Lwo • Maarrênga'twich • ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ • kreol morisien • isiNdebele seSewula • Ñhähñu • Nēhiyawēwin / Nehithawewin / Nehinawewin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ • Nigerian Pidgin • Ko e vagahau Niuē • Norfuk / Pitkern • ߒߞߏ • Ποντιακά • Prūsiskan • Toba Qom • къумукъ тил • རྫོང་ཁ • Romani • Kirundi • Sängö • Ganda ke Lava • Setswana • Словѣ́ньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ • SiSwati • Chaouïa • ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ • Thuɔŋjäŋ • ትግርኛ • Xitsonga • Tshivenḓa • Twi • Vaďďa • Yugtun • 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 === 10+ mga artikulo === Afar • Choctaw • Ebon • Hiri Motu • Kanuri • Kuanyama • Muskogee • Oshiwambo • Otsiherero • tlhIngan Hol /   • tokipona • ꆇꉙ == Patakaran == Ang mga kalahok sa Wikipedia ay may sinusunod na pinagtibay na patakaran. Una, dahil sa iba't ibang [[ideolohiya]] ng mga lumalahok sa Wikipedia, gagawin ng nito ang lahat ng makakaya upang manatili na walang pinapanigan ang nilalaman nito. Ang layunin ay para ipakita ang lahat ng pananaw sa mga usapin o isyu ng artikulo. Ikalawa, maraming pamantayan sa pagngangalan ng mga artikulo; halimbawa, kung maraming ngalan ang maaaring ibigay sa isang artikulo, ang pinakakaraniwang ngalang ginagamit sa wika ang gagamitin. Ikatlo, gumagamit ng pahinang "''talk'' o magsalita" ang mga lumalahok sa Wikipedia upang mapag-usapan ang pagbabago ng mga artikulo, at upang maiwasan na mismo sa artikulo isulat ang pag-uusap. Kung patungkol sa maraming artikulo ang gustong pag-usapan, mas nararapat itong ilagay sa ''Meta-Wikipedia'' o sa ''mailing list''. Ikaapat, ang mga artikulong hindi nababagay ay hindi dapat gawing artikulo sa nasabing ensiklopedya. Ilang halimbawa’y ang mga pangtalasalitaang kahulugan at mga tekstong patungkol sa batas o mga talumpati. Ikalima, maraming tuntunin ang iminumungkahi at nagtatamo ng suporta mula sa iba't ibang kalahok ng Wikipedia. Ang pinakasinusuportahang tuntunin ay kung ang isang minungkahing tuntunin ay nakawawala ng loob na lumahok sa Wikipedia, ito'y pabayaan at huwag na lamang pansinin. Kung ang isang minungkahing tuntunin ay nilabag, ito'y pinag-uusapan ng mga kalahok ng Wikipedia kung nararapat ba itong mas striktong ipatupad o hindi. === Mga Halimbawa ng Wikipedia na may kinalaman sa iba’t ibang wika === {{Main|Talaan ng mga Wikipedia sa Pilipinas}} * [[Wikipediang Tagalog]] (Filipino) * [[Wikipediang Sebuwano]] (Cebuano) * [[Wikipediang Esperanto]] (buong Mundo) * [[Wikipediang Arabe]] (Arabian) * [[Wikipediang Koreano]] (Korean) * [[Wikipediang Tamil]] (Tamil) * [[Wikipediang Urdu]] (Pakistani, Hindi) * [[Wikipediang Persa]] (Persian) * [[Wikipediang Asturyano]] (Austrian) ==Bot ng Wikipedia== {{for|patakaran|WP:BOT}} Ang mga bot ng Wikipedia ay mga bot ng Internet na tumatakbo sa Wikipedia. Isang pangunahing halimbawa nito ay ang Lsjbot, na nakagawa na ng milyun-milyong mga artikulo sa iba't ibang mga bersyon ng Wikipedia.<ref name="lsj">{{cite web|url=https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|title=Swedish Wikipedia surpasses 1 million articles with aid of article creation bot|last1=Gulbrandsson|first1=Lennart|date=17 Hunyo 2013|work=Wikimedia Blog|archive-url=https://web.archive.org/web/20180224111547/https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|archive-date=24 February 2018|access-date=24 Pebrero 2018|url-status=live}}</ref> == Mga tauhan == Ang nilalaman ng Wikipedia ay binabago ng libu-libong tao. Ang mga taong lumalahok sa Wikipedia ay tinatawag na mga ''Wikipedian'' sa Ingles. Ang mga ''Wikipedian'' ay ang mga taong nagpapatuloy sa pagpapalago ng malayang ensiklopedyang ito. Tinatawag na mga '''[[Wikipedia:Wikipedista|Wikipedista]]''' (sa halip na Wikipediyano, Wikipediyano, o Wikipediano) ang mga patuloy na bumubuo sa ensiklopedyang [[Tagalog Wikipedia]]. == Tingnan din == * [[Wikipediang Tagalog]] * [[Jimmy Wales]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} == Mga panlabas na link == {{sister project links|collapsible=true|Wikipedia|voy=Wikivoyage:Cooperating with Wikipedia|d=Q52|s=Category:Wikipedia|n=Category:Wikipedia|m=Wikipedia|mw=Wikipedia|species=no}} *{{official website|https://www.wikipedia.org|mobile=https://en.m.wikipedia.org}} – multilingual portal (contains links to all language editions) (wikipedia.com still redirects here) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Unang_Pahina WikiMedia Meta-Wiki] [[Kategorya:Wikipedia| ]] [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Ensiklopedya]] 4medk2w7zx34uibcw6q23ly3adn07zk 2222180 2222143 2026-08-28T06:21:28Z JWilz12345 77302 added [[Category:Mga wiki]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222180 wikitext text/x-wiki {{redirect|Wikipediang bot|sa patakaran ng bot sa Wikipediang Tagalog|WP:BOT}} {{Infobox Website | name = [[Image:Wikipedia-favicon.png|16px|Favicon ng Wikipedia]] Wikipedia | logo = [[Talaksan:Wikipedia-v2-logo.svg|[[Tandang pagkakakilanlan]] ng Wikipediang Ingles]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wikipedia.org screenshot 2018.png|240px|Unang Pahina ng Wikipediang Ingles]] | collapsible = Oo | headquarters = [[Saint Petersburg, Florida]] | country_of_origin = {{flag|United States}} | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | authors = {{Unbulleted list|[[Jimmy Wales]]|Larry Sanger<ref name="autogenerated1" />}} | url = [http://en.wikipedia.org en.wikipedia.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong Ensiklopedyang Pang-Internet | language = 325 wika | registration = Hindi sapilitan | launch_date = {{Start date and age|mf=yes|p=yes|br=yes|2001|1|15}} | current_status = Aktibo | author = }} Ang '''Wikipedia''' ay isang [[ensiklopedya]] na may basehang [[wiki]] at may [[malayang nilalaman]]. Ito ay tinatawag na malaya sa kadahilanang ito ay malayang magagamit at mapapalitan ng kung sino man. Ang Wikipedia ay nakasulat sa maraming wika at pinamamahalaan ng [[Wikimedia Foundation]]. Ang Wikipedia ay sinimulan bilang isang proyektong nasa wikang Ingles noong Enero 15, 2001 at sumunod na lamang ang mga proyektong Wikipedia sa iba't ibang wika. == Pangunahing karakter == Ang proyektong Wikipedia ay mayroong tatlong pangunahing karakter na nagbibigay ng mga katangiang ito sa [[World Wide Web]]: # Ito ay ikaw, o may pangunahing layunin na maging isang [[ensiklopedya]]. # Ito ay isang [[wiki]] na maaaring palitan ng kung sino man maliban sa ilang natatanging pahina. # Ito ay may malayang nilalaman at gumagamit ng tinatawag na [[copyleft]] [[GNU Lisensiya para sa Malayang Dokyumentasyon]]. Lahat ng ''software'' para sa Wikipedia ay [[malayang software]] ([[MediaWiki]], [[GNU/Linux]], [[MySQL]], at [[Apache]]). ==Tala ng mga Wikipedia== {{main|Talaan ng mga Wikipedia}} ===1,000,000+ mga artikulo=== العربية • Deutsch • English • Español • Français • Polski • Italiano • Nederlands • ガンからジョー • Português • Русский • Sinugboanong Binisaya • Svenska • Українська • Việt / 越南語 • Winaray • 中文 === 100,000+ mga artikulo === Afrikaans • Shqip • Armãneashce • Azərbaycanca / Азәрбајҹан / آذربایجان دیلی • Asturianu • Български • Bân-lâm-gú / Hō-ló-oē / 闽南语 • Беларуская (Акадэмічная) • Català • Нохчийн • Česky • Dansk • Eesti • Ελληνικά • Esperanto • Euskara • فارسی • Filipino • Galego • Հայերեն • မြန်မာဘာသာ • देवनागरी और हाउस • Hrvatski • Indonesia • עברית • Latina • Latviešu • Lietuvių • Lumbaart • Македонски • Malagasy • Magyar • Melayu / بهاس ملايو • Minangkabau • Norsk (bokmål • nynorsk) • Nnapulitano • Occitan • Oʻzbekcha / Ўзбекча / اوزبیکچه • Қазақша / Qazaqşa / قازاقشا • Română • Cymraeg • Simple English • Slovenčina • Slovenščina • Српски / Srpski • Srpskohrvatski / Српскохрватски • Suomi • Tagalog / ᜊᜌ᜔ᜊᜌᜒᜈ᜔ • தமிழ் • Татарча / Tatarça • Тоҷикӣ / تاجیکی / Tojikī • تۆرکجه • Türkçe • اردو • Volapük • ภาษาไทย • Ślůnski • Zazaki • 한국어 • ქართული === 10,000+ mga artikulo === Acèh / بهسا اچيه • Alemannisch • አማርኛ • Aragonés • Kreyòl Ayisyen • বাংলা • Banyumasan • Башҡортса • Беларуская (Тарашкевіца) • भोजपुरी • Bikol Central • Boarisch • Bosanski • Brezhoneg • Буряад • Чӑвашла • Chavacano de Zamboanga • Corsu • Diné Bizaad • Emigliàn–Rumagnòl • Fiji Hindi / फ़िजी बात • Føroyskt • Frysk • Gaeilge • Gàidhlig • ગુજરાતી • Hak-kâ-fa / 客家話 • Hmoob • Hornjoserbsce • Ido • Ilokano • ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী • Interlingua • Иронау • Íslenska • Jawa / ꦧꦱꦗꦮ • Kapampangan • ಕನ್ನಡ • Kurdî / كوردی • • کوردیی ناوەندی Кыргызча / qırğızça / اوزبیکچه • Мары • Kotava • Lëtzebuergesch • Limburgs • Malti • मैथिली • 古文 / 文言文 • മലയാളം • मराठी • مصرى • / Mäzeruni مازِرونی • მარგალური • Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ / 閩東語 • Монгол • Молдовеняскэ • Nāhuatlahtōlli • नेपाल भाषा • नेपाली • Nordfriisk • Марий • ଓଡି଼ଆ • ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) • پښتو • Piemontèis • Plattdüütsch • Ripoarisch • Runa Simi • संस्कृतम् • Саха Тыла • شاہ مکھی پنجابی (شاہ مکھی) • Scots • Sesotho sa Leboa • Сибирской говор • Sicilianu • سنڌي / सिनधि • Melayu sareng Buku / ᮘᮞ ᮞᮥᮔ᮪ᮓ • Kiswahili • Tarandíne • བོད་ཡིག • తెలుగు • Türkmençe / түркмен / تۆرکمنچه‎ • ᨅᨔ ᨕᨙᨁᨗ / Basa Ugi • Vèneto • Walon • 吳語 • ייִדיש • Yorùbá • Žemaitėška • 粵語 / 粤语 • ភាសាខ្មែរ • සිංහල === 1,000+ mga artikulo === Адыгэбзэ • Аҧсуа • արեւմտահայերէն • अंगिका • Arpitan • ܐܬܘܪܝܐ • asụsụ bekee maọbụ asụsụ oyibo • Atikamekw • Avañe’ẽ • Авар • अवधी • Aymar • Ænglisc • Bali / ᬩᬲᬩᬮᬶ • Banjar • Bislama • црногорски / crnogorski • Vahcuengh / Vaƅcueŋƅ / 話僮 • Deitsch • Dolnoserbski • डोटेली • Эрзянь • Estremeñu • Ἑλληνική ἀρχαία • Eʋegbe • Furlan • Viti • Gaelg • Gagauz • Gĩkũyũ • گیلکی • 贛語 • ГӀалгӀай мотт • गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni • gwiyannen • Хальмг • Hausa / هَوُسَا • ʻŌlelo Hawaiʻi • Hulontalo • Interlingue • Iñupiak • Kalaallisut • كشميري • Kaszëbsczi • Kabɩyɛ • Kernuack / Kernewek / Kernewek / Kernowek • کهووار • Kinyarwanda • Kinaray-a • K’iche’ • Koyraboro Senni • Коми • Kongo • Krio • Dzhudezmo / לאדינו • Лакку • لکی • Ladin • Latgaļu • ພາສາລາວ • Лезги • Líguru • Lingála • līvõ kēļ • Livvinkarjala • Lingua franca nova • lojban • لۊری شومالی • Luganda • Saro Mandailing • Maaya t'aan • Reo Mā’ohi • Māori • ꯃꯩꯇꯩꯂꯣꯟ • Mirandés • Мокшень • Naoero • isiNdebele saseNyakatho • Nedersaksisch • Normaund / Nouormand / Normand • Novial • Oromoo • অসমীযা় • पाऴि • Pangasinán • Pangcah / 阿美族 • Papiamentu • Patois • Перем Коми • Pfälzisch • Picard • Къарачай–Малкъар • Qaraqalpaqsha • Qırımtatarca • Rumantsch • Runyankore • Русиньскый Язык • سرائیکی • Sakizaya / 撒奇莱雅 • Sámegiella • Sāmoa • ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ • Sardu • Seeltersk • ChiShona • Soomaaliga • Sranantongo • kerol seselwa • ၵႂၢမ်းတႆးယႂ် • Taqbaylit • Tayal / 泰雅 • Толыши • Tetun • Tok Pisin • faka Tonga • ತುಳು • chiTumbuka • Tsėhesenėstsestotse • ᏣᎳᎩ • Тыва дыл • Удмурт • Uyghur / ئۇيغۇرچه • Võro • Vepsän • West-Vlams • Wolof • Хакас • isiXhosa • Zeêuws • isiZulu • ދިވެހި === 100+ mga artikulo === Acholi • Akan • Адыгэбзэ • Langue des Signes Américaine • Bamanankan • Ichibemba • Bewtai • ဘာသာ မန် • Chamoru • Ciluba • Chichewa • Dusun Bundu-liwan • Fulfulde / 𞤆𞤵𞤤𞤢𞤪 • Gã • ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ / Inuktitut • jysk • Lazuri • Lingít • Lozi • Lwo • Maarrênga'twich • ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ • kreol morisien • isiNdebele seSewula • Ñhähñu • Nēhiyawēwin / Nehithawewin / Nehinawewin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ • Nigerian Pidgin • Ko e vagahau Niuē • Norfuk / Pitkern • ߒߞߏ • Ποντιακά • Prūsiskan • Toba Qom • къумукъ тил • རྫོང་ཁ • Romani • Kirundi • Sängö • Ganda ke Lava • Setswana • Словѣ́ньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ • SiSwati • Chaouïa • ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ • Thuɔŋjäŋ • ትግርኛ • Xitsonga • Tshivenḓa • Twi • Vaďďa • Yugtun • 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 === 10+ mga artikulo === Afar • Choctaw • Ebon • Hiri Motu • Kanuri • Kuanyama • Muskogee • Oshiwambo • Otsiherero • tlhIngan Hol /   • tokipona • ꆇꉙ == Patakaran == Ang mga kalahok sa Wikipedia ay may sinusunod na pinagtibay na patakaran. Una, dahil sa iba't ibang [[ideolohiya]] ng mga lumalahok sa Wikipedia, gagawin ng nito ang lahat ng makakaya upang manatili na walang pinapanigan ang nilalaman nito. Ang layunin ay para ipakita ang lahat ng pananaw sa mga usapin o isyu ng artikulo. Ikalawa, maraming pamantayan sa pagngangalan ng mga artikulo; halimbawa, kung maraming ngalan ang maaaring ibigay sa isang artikulo, ang pinakakaraniwang ngalang ginagamit sa wika ang gagamitin. Ikatlo, gumagamit ng pahinang "''talk'' o magsalita" ang mga lumalahok sa Wikipedia upang mapag-usapan ang pagbabago ng mga artikulo, at upang maiwasan na mismo sa artikulo isulat ang pag-uusap. Kung patungkol sa maraming artikulo ang gustong pag-usapan, mas nararapat itong ilagay sa ''Meta-Wikipedia'' o sa ''mailing list''. Ikaapat, ang mga artikulong hindi nababagay ay hindi dapat gawing artikulo sa nasabing ensiklopedya. Ilang halimbawa’y ang mga pangtalasalitaang kahulugan at mga tekstong patungkol sa batas o mga talumpati. Ikalima, maraming tuntunin ang iminumungkahi at nagtatamo ng suporta mula sa iba't ibang kalahok ng Wikipedia. Ang pinakasinusuportahang tuntunin ay kung ang isang minungkahing tuntunin ay nakawawala ng loob na lumahok sa Wikipedia, ito'y pabayaan at huwag na lamang pansinin. Kung ang isang minungkahing tuntunin ay nilabag, ito'y pinag-uusapan ng mga kalahok ng Wikipedia kung nararapat ba itong mas striktong ipatupad o hindi. === Mga Halimbawa ng Wikipedia na may kinalaman sa iba’t ibang wika === {{Main|Talaan ng mga Wikipedia sa Pilipinas}} * [[Wikipediang Tagalog]] (Filipino) * [[Wikipediang Sebuwano]] (Cebuano) * [[Wikipediang Esperanto]] (buong Mundo) * [[Wikipediang Arabe]] (Arabian) * [[Wikipediang Koreano]] (Korean) * [[Wikipediang Tamil]] (Tamil) * [[Wikipediang Urdu]] (Pakistani, Hindi) * [[Wikipediang Persa]] (Persian) * [[Wikipediang Asturyano]] (Austrian) ==Bot ng Wikipedia== {{for|patakaran|WP:BOT}} Ang mga bot ng Wikipedia ay mga bot ng Internet na tumatakbo sa Wikipedia. Isang pangunahing halimbawa nito ay ang Lsjbot, na nakagawa na ng milyun-milyong mga artikulo sa iba't ibang mga bersyon ng Wikipedia.<ref name="lsj">{{cite web|url=https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|title=Swedish Wikipedia surpasses 1 million articles with aid of article creation bot|last1=Gulbrandsson|first1=Lennart|date=17 Hunyo 2013|work=Wikimedia Blog|archive-url=https://web.archive.org/web/20180224111547/https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|archive-date=24 February 2018|access-date=24 Pebrero 2018|url-status=live}}</ref> == Mga tauhan == Ang nilalaman ng Wikipedia ay binabago ng libu-libong tao. Ang mga taong lumalahok sa Wikipedia ay tinatawag na mga ''Wikipedian'' sa Ingles. Ang mga ''Wikipedian'' ay ang mga taong nagpapatuloy sa pagpapalago ng malayang ensiklopedyang ito. Tinatawag na mga '''[[Wikipedia:Wikipedista|Wikipedista]]''' (sa halip na Wikipediyano, Wikipediyano, o Wikipediano) ang mga patuloy na bumubuo sa ensiklopedyang [[Tagalog Wikipedia]]. == Tingnan din == * [[Wikipediang Tagalog]] * [[Jimmy Wales]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} == Mga panlabas na link == {{sister project links|collapsible=true|Wikipedia|voy=Wikivoyage:Cooperating with Wikipedia|d=Q52|s=Category:Wikipedia|n=Category:Wikipedia|m=Wikipedia|mw=Wikipedia|species=no}} *{{official website|https://www.wikipedia.org|mobile=https://en.m.wikipedia.org}} – multilingual portal (contains links to all language editions) (wikipedia.com still redirects here) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Unang_Pahina WikiMedia Meta-Wiki] [[Kategorya:Wikipedia| ]] [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Ensiklopedya]] [[Kategorya:Mga wiki]] 8l5pg7vkr7g7g6jegx3v4rdpm5kdes3 4 6 2222097 2221708 2026-08-28T05:00:54Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222097 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <!-- manual TOC, automatic doesn't work given the section header samples --> <!--<table id=toc border=0><tr><Td align=middle><b>Table of contents</b><tr><td> *[[#Wikipedia-specific introduction|Wikipedia-specific introduction]] *[[#The wiki markup|The wiki markup]] **[[#Sections, paragraphs, lists and lines|Sections, paragraphs, lists and lines]] **[[#Character formatting|Character formatting]] **[[#Links, URLs, images|Links, URLs, images]] **[[#Tables|Tables]] **[[#Variables|Variables]] **[[#Transclusion|Transclusion]] *[[#See also|See also]] </table>--> ==Pagpapakilala sa Wikipedia== [[Talaksan:YAZAR.PNG|right|150px]] [[Talaksan:Stop bad orthography.svg|right|145px]] Ang [[Wikipedia]] ay isang [[wiki]], na ang ibig-sabihin ay kahit sino ay makakayahang baguhin ang kahit ano mang [[Wikipedia:Ano ang isang artikulo|artikulo]]. Ito ang babasahin para sa '''paggamit ng mga panandang pang-Wiki''' (o ''Wiki markup''). Maaring nais mo rin matutunan ang mga sumusunod: * [[wikipedia:Paano magsimula ng pahina|Paanong magsimula ng pahina]] * Impormal na pantulong sa [[wikipedia:Contributing to Wikipedia|paglalathala sa Wikipedia]] * Pangkalahatang pagbabago sa loob ng [[Wikipedia:Mga malimit itanong|Mga karaniwan at palaging itinatanong]] * Mga dahilan sa pag-iwas sa pagpapatapang o pagpapakapal sa anyo ng mga titik ng mga lakip o kalakip, sa [[Wikipedia:How to rename (move) a page|Paano baguhin ang pangalan o ilipat ang isang pahina]] * Minungkahing balangkas ng iyong ambag, sa [[Wikipedia:Gabay sa estilo|Gabay sa estilo at pagkakaayos ng lathalain]]<!---(tingnan din ang [[Wikipedia:Boilerplate text]])---> * Pulong-pulong sa mga istilo sa [[Wikipedia:Manual of Style|Gabay sa estilo]] * Pangkalahatang alituntunin sa [[Wikipedia:Policies and guidelines|Mga patakaran at patnubay]] * Ang [[Wikipedia:Naming conventions|Mga gawi sa pagpapangalan]], mga pamamaraan sa pagbigay ng mga pangalan para sa mga artikulo * Kung itatala ang isang artikulo na bahagi ng isang pangkalahatang bagay na grupo (siyudad, bagay-panghimpapawid, tungkol sa Tsina...), subukan kung mayroong <!---[[Wikipedia:WikiProject|WikiProyekto]]--->Wikiproyekto o naunang mga lathalaing nasa grupong ito at masugid na sumunod sa naumpisang direksiyon o gawi. <!---* Huli, para sa listahan ng lahat ng artikulong pangtala ng Wikipedia, tingnan ang [[Wikipedia:List of pages in the Wikipedia namespace|Wikipedia:Talaan ng mga pahina sa Wikipedia pangalan ng espasyo]] o kaya ang [[Wikipedia:Utilities|kaparehong talaan na pinangkat ayon sa paksa]].----> Madali lamang baguhin ang isang pahina. Piliin lamang ang "'''baguhin'''" <!---Edit this page---> sa itaas, baba, o sa kaliwang bahagi ng pahinang nais mong baguhin, o piliin ang "'''usapan'''" <!----Discuss this page---> at pagkatapos ang "baguhin" upang sumulat sa <!---[[Wikipedia:Talk page|pahinang usapan]]---> '''pahina ng usapan'''. Ito ay magdadala sa iyo sa isang pahina na may ''kahong pangteksto'' <!---text box---> na naglalaman ng teksto na maaaring palitan sa pahina. Simulan ang nais mong isulat, at dagdagan din ng maikling <!---[[Wikipedia:Kabuuan|kabuuan]]---> '''buod''' sa maliit na '''kahong pangteksto''' na makikita sa ilalim ng mas malaking ''kahong pangteksto'' na naglalaman ng pangunahing teksto ng pahinang binabago. Pagkatapos, piliin ang buton na pangsagip na nagsasabing '''itala''' <!---Save---> upang tuluyang mabago ang nilalaman ng pahina. Pinakikiusap na gumamit ang lahat ng '''[[Wikipedia:Walang pinapanigang pananaw|panggitnang pananaw]]''' ([[Wikipedia:Walang pinapanigang pananaw|pananaw na walang kinikilingan]]), at pinakikiusap na<!---[[Wikipedia:Kilalanin ang pinagmulan|kilalanin ang pinagmulan]]---> kialalanin o alamin mo ang pinagmulan ng iyong isinulat upang masiyasat at maipagpatuloy pa ang iyong sinimulan (kung kinakailangan). Kadalasan ay mas nakapagpapadaling gumamit ng iyong paboritong <!---[[text editor|patnugutang pangteksto]]--->patnugutang pangteksto (''text editor''), at doon isulat o baguhin ang pahina at masuri ang baybay. Pagkatapos ay iyong gamitin ang ''cut and paste'' ("gupit at dikit") na paraan upang ilipat ang iyong isinulat sa pambasa-basa (o ''web browser''). Sa ganitong paraan ay mayroon kang kopya ng pahinang iyong isinusulat at maari mo itong baguhin sa labas ng Internet. May mga ''patnugutang pangteksto'' na sadyang may kakayahang baguhin ang mga artikulo sa Wikipedia.<!----:tingnan ang [[Wikipedia:syntax highlighting|Wikipedia:pagpapalitaw ng palaugnayan]]----> Matapos buoin ang bagong pahina, isang magandang ideya ang: *Habang nakaladlad ang pahina, gamitin ang '''mga nakaturo rito''' <!----What links here---> upang makita ang mga artikulong nakadugtong, nakadikit, o nakaugnay na sa pahina, siguraduhing ang pahinang nakadugtong ay may parehong ibig sabihin sa pahinang iyong binuo; *Gamitin ang buton na nagsasabing '''Hanapin''' <!----Search---> upang gamitin ang ''Google'' para hanapin ang mga paksa sa Wikipedia na tumutukoy sa paksa ng pahinang iyong binuo at gumawa ng dugtong mula sa mga pahinang ito papunta sa pahinang iyong binuo; *Suriin ang mga artikulo sa Wikipedia na nasa ibang wikang iyong nababasang patungkol sa pahinang iyong binuo. == Maliit na pagbabago == Habang binabago ang isang pahina, ang isang tagagamit na <!---[[Wikipedia:Paanong mag log in|naka-lagda]]/[[Wikipedia:Paanong mag log in|naka-tala]]--->'''nakalagda/nakatala''' (naka-''log-in'') ay maaring markahan ang pagbabagong kanyang ginawa bilang isang "maliit na pagbabago" o isang ''minor edit''. Nasa sa iyo kung nais mong markahan ang pagbabagong iyong ginawa. Masasabing maliit ang pagbabago kung ang pagbabago ay pagtatama ng baybay, pagbago ng porma, at pagbabago ng ayos ng mga talata. Matatawag na malaking pagbabago ang iyong ginawa kahit na isang salita lamang ang iyong pinalitan. Ang rason kung bakit hindi maaring markahan na ''minor edit'' ang isang pagbabago na ginawa ng isang user na hindi naka log-in, ay sa dahilanang ang bandalismo ay maaring imarkang maliit na pagbabago. Sa lagay na ito, ang paninira ay hindi na mapapansin. Ang pagmamarka ng isang malaking pagbabago bilang isang maliit na pagbabago o ''minor edit'' ay isang masamang kaugalian. Kung nangyari ito, maaring baguhin muli ang pahina at isulat sa lagom o ''summary'' na "Ang naunang pagbabago ay isang malaking pagbabago" o "''the previous edit was major''". Dahil isang tribyal na pagbabago ang gagawin, ang pagbubkas ng ''edit box'' at pag pili ng ''save page'' na buton ay hindi gagana kahit na may isinulat ka sa lagom o ''summary''. Upang matanggap ang isinulat na lagom, maaaring dagdagan ang patlang ng dalawang salita, o ang ''line break'' (palitan ang dami ng mga ''line break'' mula sa 0 at gawing 1 o mula sa 2 at gawing 3, huwag gawain 2 ang 1 ''line break''). == Ang ''wiki markup'' o panandang pangwiki== Sa kaliwang hanay sa ibaba, makikita ang resulta ng iba't ibang ''wiki markup'' o mga pananda. Sa kanang hanay ay makikita kung ang mga resulta kapag ginamit ang mga pananda. Gamitin ang pahinang ito bilang batayan habang binabago ang isang pahina. Kung nanaisin subukan kung anong kayang gawin sa ''[[wikipedia:Sandbox|Sandbox]]''. :'''''Ang sumusunod o iba pang mga bahagi ng pahinang ito ay nasusulat pa sa Ingles o nakakawing pa sa Ingles, ngunit dahan-dahan at unti-unting isasapanahon at isasalin.''''' :'''''Para sa pagsasalin (kung ibig gawin), pakituro lamang ang mga pagbabago o sumangguni sa [[meta:MediaWiki User's Guide: Editing overview|Bersyon ng pahinang itong nasa Meta-Wikimedia]].''''' === Mga seksiyon, talata, mga tala at linya === <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Kung ano ang magiging itsura nito</th> <th>Kapag tinipa mo ito (o "minakinilya" ito)</th> </tr> <tr> <td> Umpisahan ang seksiyon ng pang-ulong bungad: = Ulong pamagat = == Bagong seksyon == === Subseksyon === ==== Sub-subseksyon ==== </td> <td><pre><nowiki> = Ulong pamagat = == Bagong seksyon == === Subseksiyon === ==== Sub-subseksiyon ==== </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> Ang isang nag-iisang [[newline|bagong linya]] ay walang epekto sa balangkas. Maaaring gamitin ito para ihiwalay ang mga pangungusap mula sa isang talata. May ilang mga patnugot na nagsasabing nakatutulong ito sa paggawa ng mga pagbabago at nakapagpapainam sa tungkulin ng ''diff''. Subalit nagsisimula ng isang bagong talata ang isang linyang walang laman. </td> <td> <pre><nowiki>Ang isang nag-iisang [[bagong linya]] ay walang epekto sa balangkas. Maaaring gamitin ito para ihiwalay ang mga pangungusap sa loob ng isang talata. May ilang patnugot na nagsasabing nakatutulong ito sa paggawa ng mga pagbabago at nakapagpapainam sa tungkulin ng ''diff''. Subalit nagsisimula ng isang bagong talata ang isang linyang walang laman.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya<br> na hindi magsisimula ng isang bagong talata.</td> <td><pre><nowiki>Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya<br> Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> * Madaling gawin ang mga talaaan o listahan: ** simulan ang bawat linya sa pamamagitan ng isang bituin *** mas maraming bituin, mas maraming mga antas ng pag-urong pakanan </td> <td><pre><nowiki>* Madaling gawin ang mga talaaan o listahan: ** simulan ang bawat linya sa pamamagitan ng isang bituin *** mas maraming bituin, mas maraming mga antas ng pag-urong pakanan </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> # Mainam din ang mga talaan may bilang ## talagang maayos ## madaling sundan </td> <td><pre><nowiki># Mainam din ang mga talaan may bilang ## talagang maayos ## madaling sundan</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> * Maaari ka ring gumawa ng mga pinaghalong listahan *# at pagsalikupin ang mga ito *#* tulad nito </td> <td><pre><nowiki>* Maaari ka ring gumawa ng mga pinaghalong listahan *# at pagsalikupin ang mga ito *#* tulad nito</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> ; Tala ng kahulugan : tala ng mga kahulugan ; paksa : ang kahulugan ng paksa </td> <td><pre><nowiki>; Tala ng kahulugan : tala ng mga kahulugan ; paksa : ang kahulugan ng paksa</nowiki></pre> *''Isang paksa bawat linya, walang matigas na BAGONG-LINYA.'' </td> </tr> <tr> <td> : Pinauusod ng isang kolon ang isang linya o pangungusap. Nagsisimula ng isang bagong pangungusap ang isang kinamay na bagong-linya. * Pangunahing para sa isang ipinapakitang materyal, ngunit ginagamit din para sa usapin sa mga [[Wikipedia:Talk page|pahina ng usapan]]. </td> <td><pre><nowiki>: Pinauusod ng kolon ang isang linya o pangungusap. Nagsisimula ng isang bagong pangungusap ang isang kinamay na bagong-linya. </nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign=top> <td> KAPAG nagsimula ang isang linya sa pamamagitan ng isang espasyong nagsasabi ng THEN ilalatag ito ng gayon din mismo katulad ng pagkakatipa; sa isang nakapirming-kapal at anyo ng titik; hindi babalot ang mga linya; ENDIF mainam gamitin ito para sa: * pagdidikit ng mga tekstong dati nang nakapormat o nakahanda; * paglalarawang pang-algoritmo; * kodigong pinagmulan ng programa (''program source code'') * [[ascii art|sining ascii]] at mga kayariang kimikal; BABALA Kapag pinaluwang mo ito, [[page widening|pupuwersahin ang buong pahina para lumuwang]] mo at dahil dito bababa ang kakayahang mabasa. Huwag na huwag sisimulan ang isang pangkaraniwang linya sa pamamagitan ng mga espasyo. </td> <td><pre><nowiki> IF a line starts with a space THEN it will be formatted exactly as typed; in a fixed-width font; lines won't wrap; ENDIF mainam gamitin ito para sa: * pagdidikit ng mga tekstong dati nang nakapormat o nakahanda; * paglalarawang pang-algorimo; * kodigong pinagmulan ng programa; * [[sining ascii]] at mga kayariang kimikal;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td><center>Centered text.</center> </td> <td><pre><nowiki><center>Centered text.</center></nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td>Ang [[horizontal dividing line|pahigang linyang panghati]]: nasa ibaba nito ---- at nasa itaas nito. Pangunahing gamit para paghihiwalay ng mga habi sa pahina ng Usapan. </td> <td><pre><nowiki>Ang pahigang linyang panghati: nasa ibaba nito ---- at nasa itaas nito. </nowiki></pre> </td> </tr> </table> == Mga kawing, URL, at larawan == <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Panlabas na anyo</th> <th>Ang iyong itinala</th> </tr> <tr valign="top"><td>Ang London ay may mahusay na [[sakayang pampubliko]]. *Ang unang titik ay sariling gagawing kapital. *Mga espasyong gitninaan ay makikitang pang-ilalim na linya (maaring mag punan ng ilalim na linya, ngunit ito'y hindi imunumungkahi). Kaya ang kabitan sa itaas ay papuntang <nowiki>http://www.wikipedia.org/wiki/Public_transport</nowiki>, ang itinuturong artikulong may ngalan na "Sakayang Pampubliko". Tignan din ang [[Wikipedia:Canonization]]. </td> <td><pre><nowiki>Ang London ay may mahusay na [[sakayang pampubliko]].</nowiki></pre> </td> </tr> <tr><td> Kadugtong sa seksiyon na nasa pahina, tulad ng: [[World Heritage Sites#Morocco]] (hindi talaga bali ang mga kawing patungo sa mga hindi pa nababanghay na mga seksiyon, itinuturing silang mga kawing sa pahina, iyon ay patungo sa itaas )</td><td> <nowiki>[[World Heritage Sites#Morocco]]</nowiki></td>. </tr> <tr valign="top"><td>Kaparehong puntirya, ibang pangalan: [[wikipedia FAQ|mga sagot]]. <br>(Ito ay isang [[piped link|nasa tubong pangkawing]].) </td> <td><pre><nowiki>Kaparehong puntirya, ibang pangalan: [[wikipedia FAQ|mga sagot]]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td>Nakasanib ang mga katapusan sa loob ng kawing: pag[[subok]], [[gene|hene]] </td> <td> <pre><nowiki>Nakasanib ang mga katapusan sa loob ng kawing: [[test]]ing, [[gene]]s</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td> Automatically hide stuff in parentheses: [[kingdom (biology)|kingdom]]. <p>Automatically hide namespace: [[Wikipedia:Village Pump|Village Pump]]. <p>The server fills in the part after the | when you save the page. Next time you open the edit box you will see the expanded piped link. A preview interprets the abbreviated form correctly, but does not expand it yet in the edit box. Press Save and again Edit, and you will see the expanded version. The same applies for the following feature. </td> <td> <pre><nowiki>Automatically hide stuff in parentheses: [[kingdom (biology)|]]. </nowiki></pre> <pre><nowiki>Automatically hide namespace: [[Wikipedia:Village Pump|]].</nowiki></pre> </td></tr> <tr> <td>When adding a comment to a Talk page, you should sign it. You can do this by adding three tildes for your user name: : [[User:Montrealais|Montrealais]] or four for user name plus date/time: : [[User:Montrealais|Montrealais]] 08:10 Oct 5, 2002 (UTC)</td> <td><pre><nowiki>When adding a comment to a Talk page, you should sign it. You can do this by adding three tildes for your user name: : ~~~ or four for user name plus date/time: : ~~~~</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>[[The weather in London]] is a page that doesn't exist yet. *You can create it by clicking on the link. *To create a new page: *#Create a link to it on some other page. *#Save that page. *#Click on the link you just made. The new page will open for editing. *Have a look at [[Wikipedia:How to start a page|how to start a page]] guide and Wikipedia's [[Wikipedia:Naming conventions|naming conventions]]. *After creating a page, search for its title and make sure that everyone correctly links to it. </td> <td><pre><nowiki>[[The weather in London]] is a page that doesn't exist yet.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td> [[wikipedia:Redirect|Redirect]] one article title to another by putting text like this in its first line. </td> <td><pre><nowiki>#REDIRECT [[United States]]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td> Articles can be linked to a page on the same subject in another language using a link like <nowiki>[[language code:Title]]</nowiki>. It does not matter where you put these links while editing as they always show up in the same place when you save the page, but placement at the end of the edit box is recommended. See [[Wikipedia:Interlanguage links]]. </td> <td><nowiki>[[fr:Wikipédia:Aide]]</nowiki></td> </tr> <tr valign="top"><td>[[Wikipedia:External links|External link]]: [http://www.nupedia.com Nupedia] </td> <td><pre><nowiki>External link: [http://www.nupedia.com Nupedia]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>Or just give the URL: http://www.nupedia.com. *In the [[URL]] all symbols must be among: A-Z a-z 0-9 ._\/~%-+&amp;#?!=()@ \x80-\xFF. If a URL contains a different character it should be converted; for example, ^ has to be written %5E (to be looked up in [[ASCII]]). </td> <td><pre><nowiki>Or just give the URL: http://www.nupedia.com.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>A picture: [[Image:Wiki.png|Wikipedia Encyclopedia]] * Only images that have been uploaded to Wikipedia can be used. To upload images, use the [[Special:Upload|upload page]]. You can find the uploaded image on the [[Special:Imagelist|image list]]. See [[Wikipedia:Image use policy]] and [[Wikipedia:Image markup|Image markup]] for many more hints. * Alternative text, used when the image isn't loaded, in a text-only browser, or when spoken aloud, is '''strongly''' encouraged. See [[Wikipedia:Alternate text for images|Alternate text for images]] for help on choosing it. </td> <td><pre><nowiki> A picture: [[Image:Wiki.png]]</nowiki></pre> or, with alternate text <pre><nowiki>[[Image:Wiki.png|jigsaw globe]] </nowiki> </pre> <!-- IE4 requires outer width when floating left or it gets text wrap wrong. Here on flush right for consistency --> or, floating to the right side of the page. Place above the text to appear beside it. The caption is <small>The Wikipedia logo</small>. Use a width as wide as the image or a little wider. <pre><div style="float:right;width:135px;margin:0 0 1em 1em"> <nowiki>[[Image:Wiki.png|jigsaw globe]]</nowiki> <small>The Wikipedia logo</small> </div></pre> More at [[Wikipedia:Image_markup]]. </td> </tr> <tr> <td> Clicking on an uploaded image displays a description page, which you can also link directly to: [[:Image:Wiki.png]] </td> <td><pre><nowiki> [[:Image:Wiki.png]] </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> To include links to non-image uploads such as sounds, or to images shown as links instead of drawn on the page, use a "media" link. <br>[[media:Sg_mrob.ogg|Sound]] <br> <br>[[media:Tornado aircraft.jpg|Image of a Tornado]] </td> <td> <pre> <nowiki> [[media:Sg_mrob.ogg|Sound]] [[media:Tornado aircraft.jpg|Image of a Tornado]] </nowiki></pre></td></tr> <tr> <td> To link to books, you can use [[Wikipedia:ISBN]] links. ISBN 0123456789X </td> <td> <nowiki>ISBN 0123456789X</nowiki> <tr> <td>"What links here" and "Related changes" can be linked as:<br> [[Special:Whatlinkshere/Wikipedia:How to edit a page]] and [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:How to edit a page]] <td><nowiki> [[Special:Whatlinkshere/Wikipedia:How to edit a page]] and [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:How to edit a page]]</nowiki> </table> == Pagpoprmat ng panitik == <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Panlabas na anyo</th> <th>Ang iyong itinala</th> </tr> <tr valign="top"><td> ''Emphasize'', '''strongly''', '''''very strongly'''''. *These are double and triple apostrophes, not double quotes. *Note that on almost all browsers, these have the same function as bold and italic </td> <td> <pre><nowiki>''Emphasize'', '''strongly''', '''''very strongly'''''.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign=top> <td>A typewriter font for <tt>technical terms</tt>. *for semantic reasons, &lt;code&gt; should be used instead when writing computer programs </td> <td><pre><nowiki>A typewriter font for <tt>technical terms</tt>.</nowiki></pre> </td><!-- tt is really 'teletype', not 'technical term' --> </tr> <tr valign=top> <td>Maaari kang gumamit ng <small>maliit na teksto</small> para sa mga kapsyon. </td> <td><pre><nowiki>Maaari kang gumamit ng <small>maliit na teksto</small> para sa mga kapsyon.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>You can <strike>strike out deleted material</strike> and <u>underline new material</u>. </td> <td><pre><nowiki>You can <strike>strike out deleted material</strike> and <u>underline new material</u>.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Mga ''umlaut'' at tuldik:'''<br> (Tingnan ang [[Wikipedia:Special characters]])<br> è é ê ë ì í <br> <br> &Agrave; &Aacute; &Acirc; &Atilde; &Auml; &Aring; <br> &AElig; &Ccedil; &Egrave; &Eacute; &Ecirc; &Euml; <br> &Igrave; &Iacute; &Icirc; &Iuml; &Ntilde; &Ograve; <br> &Oacute; &Ocirc; &Otilde; &Ouml; &Oslash; &Ugrave; <br> &Uacute; &Ucirc; &Uuml; &szlig; &agrave; &aacute; <br> &acirc; &atilde; &auml; &aring; &aelig; &ccedil; <br> &egrave; &eacute; &ecirc; &euml; &igrave; &iacute;<br> &icirc; &iuml; &ntilde; &ograve; &oacute; &ocirc; <br> &oelig; &otilde; &ouml; &oslash; &ugrave; &uacute; <br> &ucirc; &uuml; &yuml; </td> <td> <br> <br> è é ê ë ì í<br> <pre><nowiki> &amp;Agrave; &amp;Aacute; &amp;Acirc; &amp;Atilde; &amp;Auml; &amp;Aring; &amp;AElig; &amp;Ccedil; &amp;Egrave; &amp;Eacute; &amp;Ecirc; &amp;Euml; &amp;Igrave; &amp;Iacute; &amp;Icirc; &amp;Iuml; &amp;Ntilde; &amp;Ograve; &amp;Oacute; &amp;Ocirc; &amp;Otilde; &amp;Ouml; &amp;Oslash; &amp;Ugrave; &amp;Uacute; &amp;Ucirc; &amp;Uuml; &amp;szlig; &amp;agrave; &amp;aacute; &amp;acirc; &amp;atilde; &amp;auml; &amp;aring; &amp;aelig; &amp;ccedil; &amp;egrave; &amp;eacute; &amp;ecirc; &amp;euml; &amp;igrave; &amp;iacute; &amp;icirc; &amp;iuml; &amp;ntilde; &amp;ograve; &amp;oacute; &amp;ocirc; &amp;oelig; &amp;otilde; &amp;ouml; &amp;oslash; &amp;ugrave; &amp;uacute; &amp;ucirc; &amp;uuml; &amp;yuml;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign=top> <td> '''Bantas:'''<br> &iquest; &iexcl; &sect; &para;<br> &dagger; &Dagger; &bull; &mdash;<br> &lsaquo; &rsaquo; &laquo; &raquo;<br> &lsquo; &rsquo; &ldquo; &rdquo; </td> <td><pre><nowiki> &amp;iquest; &amp;iexcl; &amp;sect; &amp;para; &amp;dagger; &amp;Dagger; &amp;bull; &amp;mdash; &amp;lsaquo; &amp;rsaquo; &amp;laquo; &amp;raquo; &amp;lsquo; &amp;rsquo; &amp;ldquo; &amp;rdquo; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Commercial symbols:'''<br> &trade; &copy; &reg; &cent; &euro; &yen; <br> &pound; &curren;</td> <td><pre><nowiki> &amp;trade; &amp;copy; &amp;reg; &amp;cent; &amp;euro; &amp;yen; &amp;pound; &amp;curren; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td>Subscript: x₂<br> Superscript: x² or x&sup2; *The latter method of superscript can't be used in the most general context, but is preferred when possible (as with units of measurement) because most browsers have an easier time formatting lines with it. &epsilon;₀ = 8.85 &times; 10^&minus;12 C&sup2; / J m. <br> <br> 1 [[hectare]] = [[1 E4 m²]] </td> <td><pre><nowiki>Subscript: x₂ Superscript: x² or x&amp;sup2; &amp;epsilon;₀ = 8.85 &amp;times; 10^{&amp;minus;12} C&amp;sup2; / J m.</nowiki></pre> <br> <nowiki>1 [[hectare]] = [[1 E4 m²]]</nowiki> </td> </tr> <tr valign="top"><td>'''Mga Griyegong panitik:''' <br> &alpha; &beta; &gamma; &delta; &epsilon; &zeta; <br> &eta; &theta; &iota; &kappa; &lambda; &mu; &nu; <br> &xi; &omicron; &pi; &rho; &sigma; &sigmaf; <br> &tau; &upsilon; &phi; &chi; &psi; &omega;<br> &Gamma; &Delta; &Theta; &Lambda; &Xi; &Pi; <br> &Sigma; &Phi; &Psi; &Omega; </td> <td><pre><nowiki> &amp;alpha; &amp;beta; &amp;gamma; &amp;delta; &amp;epsilon; &amp;zeta; &amp;eta; &amp;theta; &amp;iota; &amp;kappa; &amp;lambda; &amp;mu; &amp;nu; &amp;xi; &amp;omicron; &amp;pi; &amp;rho; &amp;sigma; &amp;sigmaf; &amp;tau; &amp;upsilon; &amp;phi; &amp;chi; &amp;psi; &amp;omega; &amp;Gamma; &amp;Delta; &amp;Theta; &amp;Lambda; &amp;Xi; &amp;Pi; &amp;Sigma; &amp;Phi; &amp;Psi; &amp;Omega; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Mga panitik pansipayan:''' <br> &int; &sum; &prod; &radic; &minus; &plusmn; &infin;<br> &asymp; &prop; &equiv; &ne; &le; &ge; &rarr;<br> &times; &middot; &divide; &part; &prime; &Prime;<br> &nabla; &permil; &deg; &there4; &alefsym; &oslash;<br> &isin; &notin; &cap; &cup; &sub; &sup; &sube; &supe;<br> &not; &and; &or; &exist; &forall; &rArr; &hArr;<br> &rarr; &harr;<br> (See also [[Wikipedia:WikiProject Mathematics|WikiProject Mathematics]]) </td> <td valign="middle"><pre><nowiki> &amp;int; &amp;sum; &amp;prod; &amp;radic; &amp;minus; &amp;plusmn; &amp;infin; &amp;asymp; &amp;prop; &amp;equiv; &amp;ne; &amp;le; &amp;ge; &amp;rarr; &amp;times; &amp;middot; &amp;divide; &amp;part; &amp;prime; &amp;Prime; &amp;nabla; &amp;permil; &amp;deg; &amp;there4; &amp;alefsym; &amp;oslash; &amp;isin; &amp;notin; &amp;cap; &amp;cup; &amp;sub; &amp;sup; &amp;sube; &amp;supe; &amp;not; &amp;and; &amp;or; &amp;exist; &amp;forall; &amp;rArr; &amp;hArr; &amp;rarr; &amp;harr;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td><i>x</i>²&nbsp;&nbsp;&nbsp;&ge;&nbsp;&nbsp;&nbsp;0 true. *To space things out, use non-breaking spaces - <tt>&amp;nbsp;</tt>. *<tt>&amp;nbsp;</tt> also prevents line breaks in the middle of text, this is useful in formulas. </td> <td><pre><nowiki> <i>x</i>²&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;ge;&amp;nbsp;&amp;nbsp;0 true. </nowiki></pre></td> </tr> <tr> <td> '''Complicated formulae:'''<br> &nbsp;&nbsp;<math>\sum_{n=0}^\infty \frac{x^n}{n!}</math> * See [[Wikipedia:TeX markup]] </td> <td><pre><nowiki> <math>\sum_{n=0}^\infty \frac{x^n}{n!}</math> </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> '''Suppressing interpretation of markup:'''<br> <nowiki>Link &rarr; (<i>to</i>) the [[Wikipedia FAQ]]</nowiki> * Used to show literal data that would otherwise have special meaning. * Escapes all [[wiki markup]], including that which looks like HTML tags. * Does not escape HTML character references. </td> <td> <pre><nowiki><nowiki>Link &amp;rarr; (<i>to</i>) the [[Wikipedia FAQ]]</nowiki></nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> '''Pagkokomento ng batayan ng pahina:'''<br> ''hindi ipinapakita sa pahina'' * Ginagamit upang mag-iwan ng mga komento sa isang pahina para sa mga patnugot sa hinaharap. </td> <td> <pre><nowiki><!-- magkomento rito --></nowiki></pre> </td> </tr> </table> == Mga tabla == === Paglalagay ng Tala ng mga Nilalaman ''(Table of Contents, o TOC)'' === Sa pangkasalukuyang katayuan ng wikang pang-''wiki markup'' o wikang pananda ng wiki, lumilitaw ang ''Tala ng mga Nilalaman'' kapag umabot na sa apat ang bilang ng mga ulong pambungad (''header''), o matapos ang mga seksiyong pambungad. Mauutusang mawala ang Tala ng mga Nilalaman kapag maglalagay ka ng <nowiki>__NOTOC__ </nowiki> kahit saan. Tingnan din ang ''[[Wikipedia:Section#Compact_TOC|compact TOC]]'' (maliit na Tala ng mga Nilalaman) para sa mga pambungad na pang-abakada at pang-taon. === Mga tabla === Tingnan ang ''[[m:MediaWiki User's Guide: Using tables|Gabay ng Pangtagagamit ng MediaWiki: Paggamit ng mga tabla]]'' para sa mga hakbang at paraan ng paggamit at paggawa ng mga talaang tabla. Mayroon pang usapin kung kailan maaaring gamitin ang mga tabla sa ''[[Wikipedia:How to use tables|Wikipedia:Paano gumamit ng mga tabla]]''. ==Mga bagay na nababago (''variable'')== <table> <tr><th>Kodigo<th>Epekto <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTH}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTH}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTHNAME}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTHNAME}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTHNAMEGEN}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTHNAMEGEN}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTDAY}}</nowiki> <td>{{CURRENTDAY}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTDAYNAME}}</nowiki> <td>{{CURRENTDAYNAME}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTYEAR}}</nowiki> <td>{{CURRENTYEAR}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTTIME}}</nowiki> <td>{{CURRENTTIME}} <tr><td><nowiki>{{NUMBEROFARTICLES}}</nowiki> <td>{{NUMBEROFARTICLES}} </table> Ang ''NUMBER OF ARTICLES:'' ay ang bilang ng mga pahina na nasa pangunahing espasyo ng pangalan na naglalaman ng isang kawing at hindi isang pagtuturo papunta sa ibang pahina (''redirect''), katulad ng bilang ng mga artikulo, mga usbong na naglalaman ng isang kawing, at mga pahina ng paglilinaw. ==Mga kulay na HTML== {| align="center" cellpadding="8" cellspacing="1" border="0" style="padding:8px; border:1px solid #999999; font-family:Courier; color:black" |+ style="font-family:Arial, sans-serif" |[[HTML]] 4: VGA-16 |- style="color:#FFFFFF;" | width="200" style="background-color:black;"|itim | width="90" style="background-color:#000100;"|#000000 | width="200" style="background-color:silver;"|pilak | width="90" style="background-color:#C0C0C0;"|#C0C0C0 |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:maroon;"|marun (''maroon'', kastanyang magulang / pulang magulang) | style="background-color:#800000;"|#800000 | style="background-color:red;"|pula | style="background-color:#FF0000"|#FF0000 |- | style="background-color:green;color:#FFFFFF;"|lunti | style="background-color:#008000;"|#008000 | style="background-color:lime;" |dayap (''lime'') | style="background-color:#00FF00"|#00FF00 |- | style="background-color:olive;color:#FFFFFF;"|oliba | style="background-color:#808000;"|#808000 | style="background-color:yellow"|dilaw | style="background-color:#FFFF00"|#FFFF00 |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:navy;"|bughaw-marino (''navy blue'') | style="background-color:#000080;"|#000080 | style="background-color:blue;"|bughaw | style="background-color:#0000FF"|#0000FF |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:purple;"|purpura | style="background-color:#800080;"|#800080 | style="background-color:fuchsia"|''fuchsia'' | style="background-color:#FF00FF"|#FF00FF |- | style="background-color:teal;color:#FFFFFF;"|''teal'' | style="background-color:#008080;"|#008080 | style="background-color:aqua;"|''aqua'' | style="background-color:#00FFFF"|#00FFFF |- | style="background-color:gray;"|abo | style="background-color:#808080;"|#808080 | style="background-color:white"|puti | style="background-color:#FFFFFF"|#FFFFFF |} ==Tingnan din== *[[Wikipedia:Suleras]] *[[Wikipedia:Usbong]] [[Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia|Paano baguhin ang isang pahina]] [[Kaurian:Mga gabay sa istilo]] fw0656lqltgw2y8u1051fpjmxdusvl9 2222099 2222097 2026-08-28T05:01:48Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga gabay sa istilo]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222099 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <!-- manual TOC, automatic doesn't work given the section header samples --> <!--<table id=toc border=0><tr><Td align=middle><b>Table of contents</b><tr><td> *[[#Wikipedia-specific introduction|Wikipedia-specific introduction]] *[[#The wiki markup|The wiki markup]] **[[#Sections, paragraphs, lists and lines|Sections, paragraphs, lists and lines]] **[[#Character formatting|Character formatting]] **[[#Links, URLs, images|Links, URLs, images]] **[[#Tables|Tables]] **[[#Variables|Variables]] **[[#Transclusion|Transclusion]] *[[#See also|See also]] </table>--> ==Pagpapakilala sa Wikipedia== [[Talaksan:YAZAR.PNG|right|150px]] [[Talaksan:Stop bad orthography.svg|right|145px]] Ang [[Wikipedia]] ay isang [[wiki]], na ang ibig-sabihin ay kahit sino ay makakayahang baguhin ang kahit ano mang [[Wikipedia:Ano ang isang artikulo|artikulo]]. Ito ang babasahin para sa '''paggamit ng mga panandang pang-Wiki''' (o ''Wiki markup''). Maaring nais mo rin matutunan ang mga sumusunod: * [[wikipedia:Paano magsimula ng pahina|Paanong magsimula ng pahina]] * Impormal na pantulong sa [[wikipedia:Contributing to Wikipedia|paglalathala sa Wikipedia]] * Pangkalahatang pagbabago sa loob ng [[Wikipedia:Mga malimit itanong|Mga karaniwan at palaging itinatanong]] * Mga dahilan sa pag-iwas sa pagpapatapang o pagpapakapal sa anyo ng mga titik ng mga lakip o kalakip, sa [[Wikipedia:How to rename (move) a page|Paano baguhin ang pangalan o ilipat ang isang pahina]] * Minungkahing balangkas ng iyong ambag, sa [[Wikipedia:Gabay sa estilo|Gabay sa estilo at pagkakaayos ng lathalain]]<!---(tingnan din ang [[Wikipedia:Boilerplate text]])---> * Pulong-pulong sa mga istilo sa [[Wikipedia:Manual of Style|Gabay sa estilo]] * Pangkalahatang alituntunin sa [[Wikipedia:Policies and guidelines|Mga patakaran at patnubay]] * Ang [[Wikipedia:Naming conventions|Mga gawi sa pagpapangalan]], mga pamamaraan sa pagbigay ng mga pangalan para sa mga artikulo * Kung itatala ang isang artikulo na bahagi ng isang pangkalahatang bagay na grupo (siyudad, bagay-panghimpapawid, tungkol sa Tsina...), subukan kung mayroong <!---[[Wikipedia:WikiProject|WikiProyekto]]--->Wikiproyekto o naunang mga lathalaing nasa grupong ito at masugid na sumunod sa naumpisang direksiyon o gawi. <!---* Huli, para sa listahan ng lahat ng artikulong pangtala ng Wikipedia, tingnan ang [[Wikipedia:List of pages in the Wikipedia namespace|Wikipedia:Talaan ng mga pahina sa Wikipedia pangalan ng espasyo]] o kaya ang [[Wikipedia:Utilities|kaparehong talaan na pinangkat ayon sa paksa]].----> Madali lamang baguhin ang isang pahina. Piliin lamang ang "'''baguhin'''" <!---Edit this page---> sa itaas, baba, o sa kaliwang bahagi ng pahinang nais mong baguhin, o piliin ang "'''usapan'''" <!----Discuss this page---> at pagkatapos ang "baguhin" upang sumulat sa <!---[[Wikipedia:Talk page|pahinang usapan]]---> '''pahina ng usapan'''. Ito ay magdadala sa iyo sa isang pahina na may ''kahong pangteksto'' <!---text box---> na naglalaman ng teksto na maaaring palitan sa pahina. Simulan ang nais mong isulat, at dagdagan din ng maikling <!---[[Wikipedia:Kabuuan|kabuuan]]---> '''buod''' sa maliit na '''kahong pangteksto''' na makikita sa ilalim ng mas malaking ''kahong pangteksto'' na naglalaman ng pangunahing teksto ng pahinang binabago. Pagkatapos, piliin ang buton na pangsagip na nagsasabing '''itala''' <!---Save---> upang tuluyang mabago ang nilalaman ng pahina. Pinakikiusap na gumamit ang lahat ng '''[[Wikipedia:Walang pinapanigang pananaw|panggitnang pananaw]]''' ([[Wikipedia:Walang pinapanigang pananaw|pananaw na walang kinikilingan]]), at pinakikiusap na<!---[[Wikipedia:Kilalanin ang pinagmulan|kilalanin ang pinagmulan]]---> kialalanin o alamin mo ang pinagmulan ng iyong isinulat upang masiyasat at maipagpatuloy pa ang iyong sinimulan (kung kinakailangan). Kadalasan ay mas nakapagpapadaling gumamit ng iyong paboritong <!---[[text editor|patnugutang pangteksto]]--->patnugutang pangteksto (''text editor''), at doon isulat o baguhin ang pahina at masuri ang baybay. Pagkatapos ay iyong gamitin ang ''cut and paste'' ("gupit at dikit") na paraan upang ilipat ang iyong isinulat sa pambasa-basa (o ''web browser''). Sa ganitong paraan ay mayroon kang kopya ng pahinang iyong isinusulat at maari mo itong baguhin sa labas ng Internet. May mga ''patnugutang pangteksto'' na sadyang may kakayahang baguhin ang mga artikulo sa Wikipedia.<!----:tingnan ang [[Wikipedia:syntax highlighting|Wikipedia:pagpapalitaw ng palaugnayan]]----> Matapos buoin ang bagong pahina, isang magandang ideya ang: *Habang nakaladlad ang pahina, gamitin ang '''mga nakaturo rito''' <!----What links here---> upang makita ang mga artikulong nakadugtong, nakadikit, o nakaugnay na sa pahina, siguraduhing ang pahinang nakadugtong ay may parehong ibig sabihin sa pahinang iyong binuo; *Gamitin ang buton na nagsasabing '''Hanapin''' <!----Search---> upang gamitin ang ''Google'' para hanapin ang mga paksa sa Wikipedia na tumutukoy sa paksa ng pahinang iyong binuo at gumawa ng dugtong mula sa mga pahinang ito papunta sa pahinang iyong binuo; *Suriin ang mga artikulo sa Wikipedia na nasa ibang wikang iyong nababasang patungkol sa pahinang iyong binuo. == Maliit na pagbabago == Habang binabago ang isang pahina, ang isang tagagamit na <!---[[Wikipedia:Paanong mag log in|naka-lagda]]/[[Wikipedia:Paanong mag log in|naka-tala]]--->'''nakalagda/nakatala''' (naka-''log-in'') ay maaring markahan ang pagbabagong kanyang ginawa bilang isang "maliit na pagbabago" o isang ''minor edit''. Nasa sa iyo kung nais mong markahan ang pagbabagong iyong ginawa. Masasabing maliit ang pagbabago kung ang pagbabago ay pagtatama ng baybay, pagbago ng porma, at pagbabago ng ayos ng mga talata. Matatawag na malaking pagbabago ang iyong ginawa kahit na isang salita lamang ang iyong pinalitan. Ang rason kung bakit hindi maaring markahan na ''minor edit'' ang isang pagbabago na ginawa ng isang user na hindi naka log-in, ay sa dahilanang ang bandalismo ay maaring imarkang maliit na pagbabago. Sa lagay na ito, ang paninira ay hindi na mapapansin. Ang pagmamarka ng isang malaking pagbabago bilang isang maliit na pagbabago o ''minor edit'' ay isang masamang kaugalian. Kung nangyari ito, maaring baguhin muli ang pahina at isulat sa lagom o ''summary'' na "Ang naunang pagbabago ay isang malaking pagbabago" o "''the previous edit was major''". Dahil isang tribyal na pagbabago ang gagawin, ang pagbubkas ng ''edit box'' at pag pili ng ''save page'' na buton ay hindi gagana kahit na may isinulat ka sa lagom o ''summary''. Upang matanggap ang isinulat na lagom, maaaring dagdagan ang patlang ng dalawang salita, o ang ''line break'' (palitan ang dami ng mga ''line break'' mula sa 0 at gawing 1 o mula sa 2 at gawing 3, huwag gawain 2 ang 1 ''line break''). == Ang ''wiki markup'' o panandang pangwiki== Sa kaliwang hanay sa ibaba, makikita ang resulta ng iba't ibang ''wiki markup'' o mga pananda. Sa kanang hanay ay makikita kung ang mga resulta kapag ginamit ang mga pananda. Gamitin ang pahinang ito bilang batayan habang binabago ang isang pahina. Kung nanaisin subukan kung anong kayang gawin sa ''[[wikipedia:Sandbox|Sandbox]]''. :'''''Ang sumusunod o iba pang mga bahagi ng pahinang ito ay nasusulat pa sa Ingles o nakakawing pa sa Ingles, ngunit dahan-dahan at unti-unting isasapanahon at isasalin.''''' :'''''Para sa pagsasalin (kung ibig gawin), pakituro lamang ang mga pagbabago o sumangguni sa [[meta:MediaWiki User's Guide: Editing overview|Bersyon ng pahinang itong nasa Meta-Wikimedia]].''''' === Mga seksiyon, talata, mga tala at linya === <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Kung ano ang magiging itsura nito</th> <th>Kapag tinipa mo ito (o "minakinilya" ito)</th> </tr> <tr> <td> Umpisahan ang seksiyon ng pang-ulong bungad: = Ulong pamagat = == Bagong seksyon == === Subseksyon === ==== Sub-subseksyon ==== </td> <td><pre><nowiki> = Ulong pamagat = == Bagong seksyon == === Subseksiyon === ==== Sub-subseksiyon ==== </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> Ang isang nag-iisang [[newline|bagong linya]] ay walang epekto sa balangkas. Maaaring gamitin ito para ihiwalay ang mga pangungusap mula sa isang talata. May ilang mga patnugot na nagsasabing nakatutulong ito sa paggawa ng mga pagbabago at nakapagpapainam sa tungkulin ng ''diff''. Subalit nagsisimula ng isang bagong talata ang isang linyang walang laman. </td> <td> <pre><nowiki>Ang isang nag-iisang [[bagong linya]] ay walang epekto sa balangkas. Maaaring gamitin ito para ihiwalay ang mga pangungusap sa loob ng isang talata. May ilang patnugot na nagsasabing nakatutulong ito sa paggawa ng mga pagbabago at nakapagpapainam sa tungkulin ng ''diff''. Subalit nagsisimula ng isang bagong talata ang isang linyang walang laman.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya<br> na hindi magsisimula ng isang bagong talata.</td> <td><pre><nowiki>Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya<br> Mahahati o mapatitigil mo ang mga linya.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> * Madaling gawin ang mga talaaan o listahan: ** simulan ang bawat linya sa pamamagitan ng isang bituin *** mas maraming bituin, mas maraming mga antas ng pag-urong pakanan </td> <td><pre><nowiki>* Madaling gawin ang mga talaaan o listahan: ** simulan ang bawat linya sa pamamagitan ng isang bituin *** mas maraming bituin, mas maraming mga antas ng pag-urong pakanan </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> # Mainam din ang mga talaan may bilang ## talagang maayos ## madaling sundan </td> <td><pre><nowiki># Mainam din ang mga talaan may bilang ## talagang maayos ## madaling sundan</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> * Maaari ka ring gumawa ng mga pinaghalong listahan *# at pagsalikupin ang mga ito *#* tulad nito </td> <td><pre><nowiki>* Maaari ka ring gumawa ng mga pinaghalong listahan *# at pagsalikupin ang mga ito *#* tulad nito</nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> ; Tala ng kahulugan : tala ng mga kahulugan ; paksa : ang kahulugan ng paksa </td> <td><pre><nowiki>; Tala ng kahulugan : tala ng mga kahulugan ; paksa : ang kahulugan ng paksa</nowiki></pre> *''Isang paksa bawat linya, walang matigas na BAGONG-LINYA.'' </td> </tr> <tr> <td> : Pinauusod ng isang kolon ang isang linya o pangungusap. Nagsisimula ng isang bagong pangungusap ang isang kinamay na bagong-linya. * Pangunahing para sa isang ipinapakitang materyal, ngunit ginagamit din para sa usapin sa mga [[Wikipedia:Talk page|pahina ng usapan]]. </td> <td><pre><nowiki>: Pinauusod ng kolon ang isang linya o pangungusap. Nagsisimula ng isang bagong pangungusap ang isang kinamay na bagong-linya. </nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign=top> <td> KAPAG nagsimula ang isang linya sa pamamagitan ng isang espasyong nagsasabi ng THEN ilalatag ito ng gayon din mismo katulad ng pagkakatipa; sa isang nakapirming-kapal at anyo ng titik; hindi babalot ang mga linya; ENDIF mainam gamitin ito para sa: * pagdidikit ng mga tekstong dati nang nakapormat o nakahanda; * paglalarawang pang-algoritmo; * kodigong pinagmulan ng programa (''program source code'') * [[ascii art|sining ascii]] at mga kayariang kimikal; BABALA Kapag pinaluwang mo ito, [[page widening|pupuwersahin ang buong pahina para lumuwang]] mo at dahil dito bababa ang kakayahang mabasa. Huwag na huwag sisimulan ang isang pangkaraniwang linya sa pamamagitan ng mga espasyo. </td> <td><pre><nowiki> IF a line starts with a space THEN it will be formatted exactly as typed; in a fixed-width font; lines won't wrap; ENDIF mainam gamitin ito para sa: * pagdidikit ng mga tekstong dati nang nakapormat o nakahanda; * paglalarawang pang-algorimo; * kodigong pinagmulan ng programa; * [[sining ascii]] at mga kayariang kimikal;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td><center>Centered text.</center> </td> <td><pre><nowiki><center>Centered text.</center></nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td>Ang [[horizontal dividing line|pahigang linyang panghati]]: nasa ibaba nito ---- at nasa itaas nito. Pangunahing gamit para paghihiwalay ng mga habi sa pahina ng Usapan. </td> <td><pre><nowiki>Ang pahigang linyang panghati: nasa ibaba nito ---- at nasa itaas nito. </nowiki></pre> </td> </tr> </table> == Mga kawing, URL, at larawan == <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Panlabas na anyo</th> <th>Ang iyong itinala</th> </tr> <tr valign="top"><td>Ang London ay may mahusay na [[sakayang pampubliko]]. *Ang unang titik ay sariling gagawing kapital. *Mga espasyong gitninaan ay makikitang pang-ilalim na linya (maaring mag punan ng ilalim na linya, ngunit ito'y hindi imunumungkahi). Kaya ang kabitan sa itaas ay papuntang <nowiki>http://www.wikipedia.org/wiki/Public_transport</nowiki>, ang itinuturong artikulong may ngalan na "Sakayang Pampubliko". Tignan din ang [[Wikipedia:Canonization]]. </td> <td><pre><nowiki>Ang London ay may mahusay na [[sakayang pampubliko]].</nowiki></pre> </td> </tr> <tr><td> Kadugtong sa seksiyon na nasa pahina, tulad ng: [[World Heritage Sites#Morocco]] (hindi talaga bali ang mga kawing patungo sa mga hindi pa nababanghay na mga seksiyon, itinuturing silang mga kawing sa pahina, iyon ay patungo sa itaas )</td><td> <nowiki>[[World Heritage Sites#Morocco]]</nowiki></td>. </tr> <tr valign="top"><td>Kaparehong puntirya, ibang pangalan: [[wikipedia FAQ|mga sagot]]. <br>(Ito ay isang [[piped link|nasa tubong pangkawing]].) </td> <td><pre><nowiki>Kaparehong puntirya, ibang pangalan: [[wikipedia FAQ|mga sagot]]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td>Nakasanib ang mga katapusan sa loob ng kawing: pag[[subok]], [[gene|hene]] </td> <td> <pre><nowiki>Nakasanib ang mga katapusan sa loob ng kawing: [[test]]ing, [[gene]]s</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td> Automatically hide stuff in parentheses: [[kingdom (biology)|kingdom]]. <p>Automatically hide namespace: [[Wikipedia:Village Pump|Village Pump]]. <p>The server fills in the part after the | when you save the page. Next time you open the edit box you will see the expanded piped link. A preview interprets the abbreviated form correctly, but does not expand it yet in the edit box. Press Save and again Edit, and you will see the expanded version. The same applies for the following feature. </td> <td> <pre><nowiki>Automatically hide stuff in parentheses: [[kingdom (biology)|]]. </nowiki></pre> <pre><nowiki>Automatically hide namespace: [[Wikipedia:Village Pump|]].</nowiki></pre> </td></tr> <tr> <td>When adding a comment to a Talk page, you should sign it. You can do this by adding three tildes for your user name: : [[User:Montrealais|Montrealais]] or four for user name plus date/time: : [[User:Montrealais|Montrealais]] 08:10 Oct 5, 2002 (UTC)</td> <td><pre><nowiki>When adding a comment to a Talk page, you should sign it. You can do this by adding three tildes for your user name: : ~~~ or four for user name plus date/time: : ~~~~</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>[[The weather in London]] is a page that doesn't exist yet. *You can create it by clicking on the link. *To create a new page: *#Create a link to it on some other page. *#Save that page. *#Click on the link you just made. The new page will open for editing. *Have a look at [[Wikipedia:How to start a page|how to start a page]] guide and Wikipedia's [[Wikipedia:Naming conventions|naming conventions]]. *After creating a page, search for its title and make sure that everyone correctly links to it. </td> <td><pre><nowiki>[[The weather in London]] is a page that doesn't exist yet.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td> [[wikipedia:Redirect|Redirect]] one article title to another by putting text like this in its first line. </td> <td><pre><nowiki>#REDIRECT [[United States]]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td> Articles can be linked to a page on the same subject in another language using a link like <nowiki>[[language code:Title]]</nowiki>. It does not matter where you put these links while editing as they always show up in the same place when you save the page, but placement at the end of the edit box is recommended. See [[Wikipedia:Interlanguage links]]. </td> <td><nowiki>[[fr:Wikipédia:Aide]]</nowiki></td> </tr> <tr valign="top"><td>[[Wikipedia:External links|External link]]: [http://www.nupedia.com Nupedia] </td> <td><pre><nowiki>External link: [http://www.nupedia.com Nupedia]</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>Or just give the URL: http://www.nupedia.com. *In the [[URL]] all symbols must be among: A-Z a-z 0-9 ._\/~%-+&amp;#?!=()@ \x80-\xFF. If a URL contains a different character it should be converted; for example, ^ has to be written %5E (to be looked up in [[ASCII]]). </td> <td><pre><nowiki>Or just give the URL: http://www.nupedia.com.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>A picture: [[Image:Wiki.png|Wikipedia Encyclopedia]] * Only images that have been uploaded to Wikipedia can be used. To upload images, use the [[Special:Upload|upload page]]. You can find the uploaded image on the [[Special:Imagelist|image list]]. See [[Wikipedia:Image use policy]] and [[Wikipedia:Image markup|Image markup]] for many more hints. * Alternative text, used when the image isn't loaded, in a text-only browser, or when spoken aloud, is '''strongly''' encouraged. See [[Wikipedia:Alternate text for images|Alternate text for images]] for help on choosing it. </td> <td><pre><nowiki> A picture: [[Image:Wiki.png]]</nowiki></pre> or, with alternate text <pre><nowiki>[[Image:Wiki.png|jigsaw globe]] </nowiki> </pre> <!-- IE4 requires outer width when floating left or it gets text wrap wrong. Here on flush right for consistency --> or, floating to the right side of the page. Place above the text to appear beside it. The caption is <small>The Wikipedia logo</small>. Use a width as wide as the image or a little wider. <pre><div style="float:right;width:135px;margin:0 0 1em 1em"> <nowiki>[[Image:Wiki.png|jigsaw globe]]</nowiki> <small>The Wikipedia logo</small> </div></pre> More at [[Wikipedia:Image_markup]]. </td> </tr> <tr> <td> Clicking on an uploaded image displays a description page, which you can also link directly to: [[:Image:Wiki.png]] </td> <td><pre><nowiki> [[:Image:Wiki.png]] </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> To include links to non-image uploads such as sounds, or to images shown as links instead of drawn on the page, use a "media" link. <br>[[media:Sg_mrob.ogg|Sound]] <br> <br>[[media:Tornado aircraft.jpg|Image of a Tornado]] </td> <td> <pre> <nowiki> [[media:Sg_mrob.ogg|Sound]] [[media:Tornado aircraft.jpg|Image of a Tornado]] </nowiki></pre></td></tr> <tr> <td> To link to books, you can use [[Wikipedia:ISBN]] links. ISBN 0123456789X </td> <td> <nowiki>ISBN 0123456789X</nowiki> <tr> <td>"What links here" and "Related changes" can be linked as:<br> [[Special:Whatlinkshere/Wikipedia:How to edit a page]] and [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:How to edit a page]] <td><nowiki> [[Special:Whatlinkshere/Wikipedia:How to edit a page]] and [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:How to edit a page]]</nowiki> </table> == Pagpoprmat ng panitik == <table border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"> <tr> <th>Panlabas na anyo</th> <th>Ang iyong itinala</th> </tr> <tr valign="top"><td> ''Emphasize'', '''strongly''', '''''very strongly'''''. *These are double and triple apostrophes, not double quotes. *Note that on almost all browsers, these have the same function as bold and italic </td> <td> <pre><nowiki>''Emphasize'', '''strongly''', '''''very strongly'''''.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign=top> <td>A typewriter font for <tt>technical terms</tt>. *for semantic reasons, &lt;code&gt; should be used instead when writing computer programs </td> <td><pre><nowiki>A typewriter font for <tt>technical terms</tt>.</nowiki></pre> </td><!-- tt is really 'teletype', not 'technical term' --> </tr> <tr valign=top> <td>Maaari kang gumamit ng <small>maliit na teksto</small> para sa mga kapsyon. </td> <td><pre><nowiki>Maaari kang gumamit ng <small>maliit na teksto</small> para sa mga kapsyon.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"><td>You can <strike>strike out deleted material</strike> and <u>underline new material</u>. </td> <td><pre><nowiki>You can <strike>strike out deleted material</strike> and <u>underline new material</u>.</nowiki></pre> </td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Mga ''umlaut'' at tuldik:'''<br> (Tingnan ang [[Wikipedia:Special characters]])<br> è é ê ë ì í <br> <br> &Agrave; &Aacute; &Acirc; &Atilde; &Auml; &Aring; <br> &AElig; &Ccedil; &Egrave; &Eacute; &Ecirc; &Euml; <br> &Igrave; &Iacute; &Icirc; &Iuml; &Ntilde; &Ograve; <br> &Oacute; &Ocirc; &Otilde; &Ouml; &Oslash; &Ugrave; <br> &Uacute; &Ucirc; &Uuml; &szlig; &agrave; &aacute; <br> &acirc; &atilde; &auml; &aring; &aelig; &ccedil; <br> &egrave; &eacute; &ecirc; &euml; &igrave; &iacute;<br> &icirc; &iuml; &ntilde; &ograve; &oacute; &ocirc; <br> &oelig; &otilde; &ouml; &oslash; &ugrave; &uacute; <br> &ucirc; &uuml; &yuml; </td> <td> <br> <br> è é ê ë ì í<br> <pre><nowiki> &amp;Agrave; &amp;Aacute; &amp;Acirc; &amp;Atilde; &amp;Auml; &amp;Aring; &amp;AElig; &amp;Ccedil; &amp;Egrave; &amp;Eacute; &amp;Ecirc; &amp;Euml; &amp;Igrave; &amp;Iacute; &amp;Icirc; &amp;Iuml; &amp;Ntilde; &amp;Ograve; &amp;Oacute; &amp;Ocirc; &amp;Otilde; &amp;Ouml; &amp;Oslash; &amp;Ugrave; &amp;Uacute; &amp;Ucirc; &amp;Uuml; &amp;szlig; &amp;agrave; &amp;aacute; &amp;acirc; &amp;atilde; &amp;auml; &amp;aring; &amp;aelig; &amp;ccedil; &amp;egrave; &amp;eacute; &amp;ecirc; &amp;euml; &amp;igrave; &amp;iacute; &amp;icirc; &amp;iuml; &amp;ntilde; &amp;ograve; &amp;oacute; &amp;ocirc; &amp;oelig; &amp;otilde; &amp;ouml; &amp;oslash; &amp;ugrave; &amp;uacute; &amp;ucirc; &amp;uuml; &amp;yuml;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign=top> <td> '''Bantas:'''<br> &iquest; &iexcl; &sect; &para;<br> &dagger; &Dagger; &bull; &mdash;<br> &lsaquo; &rsaquo; &laquo; &raquo;<br> &lsquo; &rsquo; &ldquo; &rdquo; </td> <td><pre><nowiki> &amp;iquest; &amp;iexcl; &amp;sect; &amp;para; &amp;dagger; &amp;Dagger; &amp;bull; &amp;mdash; &amp;lsaquo; &amp;rsaquo; &amp;laquo; &amp;raquo; &amp;lsquo; &amp;rsquo; &amp;ldquo; &amp;rdquo; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Commercial symbols:'''<br> &trade; &copy; &reg; &cent; &euro; &yen; <br> &pound; &curren;</td> <td><pre><nowiki> &amp;trade; &amp;copy; &amp;reg; &amp;cent; &amp;euro; &amp;yen; &amp;pound; &amp;curren; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td>Subscript: x₂<br> Superscript: x² or x&sup2; *The latter method of superscript can't be used in the most general context, but is preferred when possible (as with units of measurement) because most browsers have an easier time formatting lines with it. &epsilon;₀ = 8.85 &times; 10^&minus;12 C&sup2; / J m. <br> <br> 1 [[hectare]] = [[1 E4 m²]] </td> <td><pre><nowiki>Subscript: x₂ Superscript: x² or x&amp;sup2; &amp;epsilon;₀ = 8.85 &amp;times; 10^{&amp;minus;12} C&amp;sup2; / J m.</nowiki></pre> <br> <nowiki>1 [[hectare]] = [[1 E4 m²]]</nowiki> </td> </tr> <tr valign="top"><td>'''Mga Griyegong panitik:''' <br> &alpha; &beta; &gamma; &delta; &epsilon; &zeta; <br> &eta; &theta; &iota; &kappa; &lambda; &mu; &nu; <br> &xi; &omicron; &pi; &rho; &sigma; &sigmaf; <br> &tau; &upsilon; &phi; &chi; &psi; &omega;<br> &Gamma; &Delta; &Theta; &Lambda; &Xi; &Pi; <br> &Sigma; &Phi; &Psi; &Omega; </td> <td><pre><nowiki> &amp;alpha; &amp;beta; &amp;gamma; &amp;delta; &amp;epsilon; &amp;zeta; &amp;eta; &amp;theta; &amp;iota; &amp;kappa; &amp;lambda; &amp;mu; &amp;nu; &amp;xi; &amp;omicron; &amp;pi; &amp;rho; &amp;sigma; &amp;sigmaf; &amp;tau; &amp;upsilon; &amp;phi; &amp;chi; &amp;psi; &amp;omega; &amp;Gamma; &amp;Delta; &amp;Theta; &amp;Lambda; &amp;Xi; &amp;Pi; &amp;Sigma; &amp;Phi; &amp;Psi; &amp;Omega; </nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"> <td> '''Mga panitik pansipayan:''' <br> &int; &sum; &prod; &radic; &minus; &plusmn; &infin;<br> &asymp; &prop; &equiv; &ne; &le; &ge; &rarr;<br> &times; &middot; &divide; &part; &prime; &Prime;<br> &nabla; &permil; &deg; &there4; &alefsym; &oslash;<br> &isin; &notin; &cap; &cup; &sub; &sup; &sube; &supe;<br> &not; &and; &or; &exist; &forall; &rArr; &hArr;<br> &rarr; &harr;<br> (See also [[Wikipedia:WikiProject Mathematics|WikiProject Mathematics]]) </td> <td valign="middle"><pre><nowiki> &amp;int; &amp;sum; &amp;prod; &amp;radic; &amp;minus; &amp;plusmn; &amp;infin; &amp;asymp; &amp;prop; &amp;equiv; &amp;ne; &amp;le; &amp;ge; &amp;rarr; &amp;times; &amp;middot; &amp;divide; &amp;part; &amp;prime; &amp;Prime; &amp;nabla; &amp;permil; &amp;deg; &amp;there4; &amp;alefsym; &amp;oslash; &amp;isin; &amp;notin; &amp;cap; &amp;cup; &amp;sub; &amp;sup; &amp;sube; &amp;supe; &amp;not; &amp;and; &amp;or; &amp;exist; &amp;forall; &amp;rArr; &amp;hArr; &amp;rarr; &amp;harr;</nowiki></pre></td> </tr> <tr valign="top"><td><i>x</i>²&nbsp;&nbsp;&nbsp;&ge;&nbsp;&nbsp;&nbsp;0 true. *To space things out, use non-breaking spaces - <tt>&amp;nbsp;</tt>. *<tt>&amp;nbsp;</tt> also prevents line breaks in the middle of text, this is useful in formulas. </td> <td><pre><nowiki> <i>x</i>²&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;ge;&amp;nbsp;&amp;nbsp;0 true. </nowiki></pre></td> </tr> <tr> <td> '''Complicated formulae:'''<br> &nbsp;&nbsp;<math>\sum_{n=0}^\infty \frac{x^n}{n!}</math> * See [[Wikipedia:TeX markup]] </td> <td><pre><nowiki> <math>\sum_{n=0}^\infty \frac{x^n}{n!}</math> </nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> '''Suppressing interpretation of markup:'''<br> <nowiki>Link &rarr; (<i>to</i>) the [[Wikipedia FAQ]]</nowiki> * Used to show literal data that would otherwise have special meaning. * Escapes all [[wiki markup]], including that which looks like HTML tags. * Does not escape HTML character references. </td> <td> <pre><nowiki><nowiki>Link &amp;rarr; (<i>to</i>) the [[Wikipedia FAQ]]</nowiki></nowiki></pre> </td> </tr> <tr> <td> '''Pagkokomento ng batayan ng pahina:'''<br> ''hindi ipinapakita sa pahina'' * Ginagamit upang mag-iwan ng mga komento sa isang pahina para sa mga patnugot sa hinaharap. </td> <td> <pre><nowiki><!-- magkomento rito --></nowiki></pre> </td> </tr> </table> == Mga tabla == === Paglalagay ng Tala ng mga Nilalaman ''(Table of Contents, o TOC)'' === Sa pangkasalukuyang katayuan ng wikang pang-''wiki markup'' o wikang pananda ng wiki, lumilitaw ang ''Tala ng mga Nilalaman'' kapag umabot na sa apat ang bilang ng mga ulong pambungad (''header''), o matapos ang mga seksiyong pambungad. Mauutusang mawala ang Tala ng mga Nilalaman kapag maglalagay ka ng <nowiki>__NOTOC__ </nowiki> kahit saan. Tingnan din ang ''[[Wikipedia:Section#Compact_TOC|compact TOC]]'' (maliit na Tala ng mga Nilalaman) para sa mga pambungad na pang-abakada at pang-taon. === Mga tabla === Tingnan ang ''[[m:MediaWiki User's Guide: Using tables|Gabay ng Pangtagagamit ng MediaWiki: Paggamit ng mga tabla]]'' para sa mga hakbang at paraan ng paggamit at paggawa ng mga talaang tabla. Mayroon pang usapin kung kailan maaaring gamitin ang mga tabla sa ''[[Wikipedia:How to use tables|Wikipedia:Paano gumamit ng mga tabla]]''. ==Mga bagay na nababago (''variable'')== <table> <tr><th>Kodigo<th>Epekto <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTH}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTH}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTHNAME}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTHNAME}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTMONTHNAMEGEN}}</nowiki> <td>{{CURRENTMONTHNAMEGEN}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTDAY}}</nowiki> <td>{{CURRENTDAY}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTDAYNAME}}</nowiki> <td>{{CURRENTDAYNAME}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTYEAR}}</nowiki> <td>{{CURRENTYEAR}} <tr><td><nowiki>{{CURRENTTIME}}</nowiki> <td>{{CURRENTTIME}} <tr><td><nowiki>{{NUMBEROFARTICLES}}</nowiki> <td>{{NUMBEROFARTICLES}} </table> Ang ''NUMBER OF ARTICLES:'' ay ang bilang ng mga pahina na nasa pangunahing espasyo ng pangalan na naglalaman ng isang kawing at hindi isang pagtuturo papunta sa ibang pahina (''redirect''), katulad ng bilang ng mga artikulo, mga usbong na naglalaman ng isang kawing, at mga pahina ng paglilinaw. ==Mga kulay na HTML== {| align="center" cellpadding="8" cellspacing="1" border="0" style="padding:8px; border:1px solid #999999; font-family:Courier; color:black" |+ style="font-family:Arial, sans-serif" |[[HTML]] 4: VGA-16 |- style="color:#FFFFFF;" | width="200" style="background-color:black;"|itim | width="90" style="background-color:#000100;"|#000000 | width="200" style="background-color:silver;"|pilak | width="90" style="background-color:#C0C0C0;"|#C0C0C0 |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:maroon;"|marun (''maroon'', kastanyang magulang / pulang magulang) | style="background-color:#800000;"|#800000 | style="background-color:red;"|pula | style="background-color:#FF0000"|#FF0000 |- | style="background-color:green;color:#FFFFFF;"|lunti | style="background-color:#008000;"|#008000 | style="background-color:lime;" |dayap (''lime'') | style="background-color:#00FF00"|#00FF00 |- | style="background-color:olive;color:#FFFFFF;"|oliba | style="background-color:#808000;"|#808000 | style="background-color:yellow"|dilaw | style="background-color:#FFFF00"|#FFFF00 |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:navy;"|bughaw-marino (''navy blue'') | style="background-color:#000080;"|#000080 | style="background-color:blue;"|bughaw | style="background-color:#0000FF"|#0000FF |- style="color:#FFFFFF;" | style="background-color:purple;"|purpura | style="background-color:#800080;"|#800080 | style="background-color:fuchsia"|''fuchsia'' | style="background-color:#FF00FF"|#FF00FF |- | style="background-color:teal;color:#FFFFFF;"|''teal'' | style="background-color:#008080;"|#008080 | style="background-color:aqua;"|''aqua'' | style="background-color:#00FFFF"|#00FFFF |- | style="background-color:gray;"|abo | style="background-color:#808080;"|#808080 | style="background-color:white"|puti | style="background-color:#FFFFFF"|#FFFFFF |} ==Tingnan din== *[[Wikipedia:Suleras]] *[[Wikipedia:Usbong]] [[Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia|Paano baguhin ang isang pahina]] [[Kategorya:Wikipedia help]] ioimgx3ynena9mtzatfubeoirxsr6zg 4 580 2222125 1994029 2026-08-28T05:26:54Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222125 wikitext text/x-wiki [[Image:Wiki-help.png|right|150px]] Isang malayang [[ensiklopedya]] ang [[Wikipedia]] na tulong-tulong na isinusulat ng iba't ibang mga tao sa buong mundo. Mga tulong at tala ukol sa mga pagbabasa, pagsusulat at pagsali sa lipunan ng Wikipedia ang sumusunod na mga artikulo. ==Talasalinan ng mga salita== Tala ng mga saling salita *''Paunawa: Mga piling salita lamang ang nasa talaang ito, para sa iba pang mga mapagkukunan ng mga salin, pakitingnan ang tala ng mga talahuluganang nasa [[Wikipedia:Pagsasalinwika]].'' ===A=== :*''A'': Isá, ang. :*''Abaca'': Abaká. :*''Aback'': nabigla, napatigagal, nagulumihanan :*''Abaft'': sa gawíng likod, sa gawíng hulí (ng bangko o barko) :*''Abandon'': magpabayâ, pabayaan; iwan; hwag kumandilì; huwag kumaling̃â. :*''Abandonment'': Pagpapabayâ. :*''Abase'': Humamak; papagpakumbabain. :*''Abasement'': Pagkaabâ, pagkahamak. :*''Abash'': Humiyâ. :*''Abate'': Magpaliit, kumulang, magbawas. :*''Abatement'': Pagkábabâ, bawas. :*''Abbey'': Táhanan ng̃ mg̃a monghe ó mongha. :*''Abbot'': Punò ng̃ mg̃a monghe, pang̃ulong monghe. :*''Abbreviate'': Magpaiklî, iklián; magpadalî. :*''Abbreviation'': Pag-iiklî, pagpapadalî. :*''Abscess'': Pigsá, bagâ, nana. :*''Abdicate'': Ibigay (sa ibá ang kaharian). :*''Abdication'': Pagbibigay (sa ibá ng̃ kaharian). :*''Abdomen'': Pusón, ibabâ ng̃ tiyan. :*''Abdominal'': Nauukol sa pusón. :*''Abduct'': Dahasín, agawin. :*''Abduction'': Pangdadahas, pag-agaw. :*''Abeam'': Sa kalwang̃an. :*''Abed'': Nakáhigâ, nasa higaan. :*''Abet'': Umayon, magbuyó. :*''Abeyance'': Paghihintay, pag-asa. :*''Abhor'': Yumamot, uminip. :*''Abhorrence'': Yamot, iníp, muhì. :*''Abhorrent'': Nakayayamot, nakakikilabot. :*''Abide'': Tumahan, tumirá. :*''ability'': kakayahan, kaya, abót, kapangyarihan. :*''Abilities'': Katalinuan; kayamanan, pag-aarì. :*''Abject'': Hamak, alipustâ. :*''Abject'': Taong hamak. :*''Abjure'': Talikdan ang isinumpâ; magbitiw. :*''Abjurement'': Pagtalikod sa isinumpâ, pagbibitiw. :*''Ablaze'':Nagliliyab, nagnining̃as. :*''Able'': May-kaya, may-abot. :*''Ablution'': Paghuhugas, abulusyon, paglilinis. :*''Ably'': May kakayahan. :*''Abnegate'': Tumalikod sa hinahang̃ad, magbitiw. :*''Abnormal'': Walâ sa ayos, pang̃it. :*''Abnormality'': Kawalán ng̃ ayos, kapang̃itan. :*''Aboard'': Nakasakay sa sasakyán. :*''Abode'': Táhanan, tírahan. :*''Abolish'': Pumaram, pumawì, lumipol, magwalâ ng̃ halagá. :*''Abolition'': Pagkapawì, pagkalipol, pagkawalâ ng̃ halaga. :*''Abominable'': Nakaririmarim, nakasusuklam. :*''Abominably'': Karimarimarim, kasuklamsuklam. :*''Abominate'': Marimarim, masuklam. :*''Abomination'': Karimarimarim; kabulukán. :*''Aboriginal'': Káunaunahan ó ang ukol sa káunaunahan. :*''Aborigines'': Mg̃a unang nanahan sa isang pook ó lupain. Mga katutubo. :*''Abortion'': Pang̃ang̃anak ng̃ dî ganáp sa panahon, pagkalagas. :*''Abortive'': Lagás, walâ sa panahon. :*''Abound'': Sumaganà, managanà. :*''About'': Malapit sa; hinggil sa, tungkol sa; humigit kumulang. :*''Above'': Sa ibabaw, tang̃ì, nang̃ing̃ibabaw, higit sa lahat. :*''Above'': Sa itaas; sa kaitaasan. :*''Abreast'': magkatabi, kasiping. :*''Abridge'': Iklián, liitán. :*''Abridgement'': Kaiklián. :*''Abroad'': Sa tanyag; sa labas ng̃ bahay ó sa ibang lupain. :*''Abrogate'': Huwag bigyan ng̃ kabuluhan, alisan ng̃ kabuluhan. :*''Abrogation'': Pagpapawalâ ng̃ kabuluhan. :*''Abrupt'': biglâ. :*''Abruptness'': Kadalian; kabiglaan; pagkawalang pitagan. :*''Abscess'': Pigsá, tila bukol. :*''Abscind'': Pumutol, humiwà, tumagâ. :*''Abscission'': Pútol, hiwà. :*''Abscond'': Magtagò; manirà ng̃ salapî. :*''Absence'': Ang dî pagharap, pagkawalâ sa harap, ang dî pagdaló. :*''Absent'': Walâ, dî kaharap, dî dumaló. :*''Absent'': Maglayás, maglagalag. :*''Absolute'':Nakapangyayari; ganap. :*''Absolution'': Kalag, patawad. :*''Absolve'': Kumalag, magpatawad. :*''Absorb'': Humitit, humigop, sumipsip. :*''Absorbent'': Humihigop, humihitit, sumisipsip. :*''Absorption'': Higop, hitít, sipsíp. :*''Abstain'': Magpigil. :*''Abstinence'': Pagpipigil. :*''Abstemious'': Mapagpigil. :*''Abstract'': Hiwalay. :*''Abstract'': Kuhulugán, katás, iklî. :*''Abstract'': Humugot, maghiwalay. :*''Absurd'': Tiwalî, balintunà. :*''Absurdity'': Katiwalian, kabalintunaan. :*''Abundance'': Kasaganaan. :*''Abundant'': Saganà. :*''Abundantly'': May kasaganaan. :*''Abuse'': Pamamaslang, kapaslang̃an, pagpapakalabis. :*''Abuse'': Mamasláng; magpakalabis. :*''Abusive'': Lapastang̃an, malabis. :*''Abut'': Tumapos, mapaabót. :*''Abyss'': Lalim, kalaliman; bang̃in. :*''Accede'': Pumayag. :*''Accelerate'': Magmadalî, magtumulin, madaliin :*''Acceleration'': Dalî, tulin, liksí. :*''Accent'': Tudlít, asento, diin. :*''Accept'': Tumanggap. :*''Acceptable'': Matatanggap, kaayaaya, katangap-tanggap. :*''Acceptably'': Kalugodlugod. :*''Acceptance'': Pagtanggap. :*''Acceptation'': Pagkatanggap. :*''Access'': Pag-ábot, paglapit; daan; :*''Accession'': Pagpayag; karagdagan. :*''Accident'': Kapahamakán, pagkakataon. :*''Accidental'': Hindî sinasadyâ, nagkataon. :*''Acclaim'': Pumuri. :*''Acclamation'': Pagpuri. :*''Acclivity'': Ahunín, sálung̃ahin. :*''Accommodate'': Magpaginhawa, magbigay-loob, makibagay. :*''Accommodating'': Mapag-alay, mapaglingkod. :*''Accommodation'': Ginhawa, kasiyahán. :*''Accompaniment'': Pakikisama, pakikitugmâ. :*''Accompany'': Sumama, tumugmâ, makisama, makitugmâ. :*''Accomplice'': Karamay. :*''Accomplish'': Yumarì, tumapos, magwakas, gumanap. :*''Accomplished'': Yarì, tapós, ganap. :*''Accomplishment'': Pagyarì, pagtapos, pagwawakas, pagganap. :*''Accomptant'': Tagabilang. :*''Accord'': Kásunduan; pagkaayon, pagkatugmâ. :*''Accord'': Pumayag, makipagkasundô. :*''Accordance'': Pagkakasundô, pagkakatuos. :*''Accordant'': Nagkakaayon, nagkakatugmâ. :*''According'': Ayon, alinsunod. :*''Accordingly'': Naaayon; naaalinsunod. :*''Accost'': Sumalubong, bumatì. :*''Account'': Bilang, tuús; kurò; turing. :*''Account'': Tumuús, bumilang. :*''Accountability'': Pananagot. :*''Accountable'': Nananagot. :*''Account-book'': Aklat na tálaan ng̃ utang at pautang. :*''Accountant'': Nananagot. :*''Accountant'': Tagabilang. :*''Accoutre'': Humandâ, gumayak. :*''Accoutrements'': Gayak, daladalahan, báon. :*''Accredit'': Magbigay ng̃ crédito, magbigay-dang̃al, magkatiwalà. :*''Accredited'': Kilala, pinagkakatiwalaan. :*''Accrue'': Magdagdag, mangyari, pagkálabasan. :*''Accumulate'': Magbunton, magsalansan, mag-ipon :*''Accumulation'': Bunton, pagkakadagandagán, salansan. :*''Accuracy'': Ing̃at, ganap, linis. :*''Accurate'': Ganap, lubos, tumpak :*''Accurse'': Sumumpâ, tumung̃ayaw, manung̃ayaw, lumait. :*''Accursed'': Sinumpâ, nilait, tinung̃ayaw. :*''Accusation'': bintang; paratang,akosasyun :*''Accusable'': salarín,maisusumbong :*''Accuse'': Magsumbong, magsakdal, akusa :*''Accustom'': Maugalian, masanay, mamihasa, mahirati. :*''Accustomed'': Hirati, bihasa, sanáy, datihan. :*''Ace'': Alás. :*''Acerbity'': Kapaitan, kasaklapan. :*''Ache'': Sakít, anták, kirót, hapdî. :*''Ache'': Sumakít, umantak, kumirot, humapdî. :*''Achieve'': Yumarì, magtamó, kamit :*''Achievement'': Pagyarì, Pagkamit, Pagtamo. :*''Aching'': Pagsakit, pag-antak, pagkirot :*''Acid'': Asim :*''Acid'': Ásido. :*''Acidity'': Asim, kaasiman, kaasdán :*''Acknowledge'': Kumilala, magpahayag. :*''Acknowledgement'': Pagkilala. :*''Acme'': Taluktok, kataastaasang dako; ang lang̃it na tapát sa ating ulo. :*''Acolite'': Sakristan. :*''Acorn'': Bung̃a, ensina. :*''Acoustic'': Nanukol sa ting̃ig. :*''Acoustics'': Karunung̃an sa ting̃ig at pakikinig. :*''Acquaint'': Magbigay-alam, magbigay-páuna, makipagkilala :*''Acquaintance'': Pagkakilala. :*''Acquainted'': Kakilala, kilala. :*''Acquiesce'': Makiayon, pumayag. :*''Acquiescence'': Pakikiayon, pagpayag. :*''Acquiescent'': Sang-ayon, payag. :*''Acquire'': Magkamít; magtaglay, magtamó, magkaroon. :*''Acquirement'': Pagkakamit, pagtataglay, pagkakaroon. :*''Acquit'': Magpalayà, magpakawalâ, magpatawad. :*''Acquital'': Patawad. :*''Acre'': Sukat ng̃ lupà na may 123 bara at 3 dangkal ang haba at 49½ bara ang lapad. :*''Acrid'': Maanghang, naninigid. :*''Acrimony'': Anghang. :*''Acrobat'': Sirkero. :*''Across'': Patawíd, sa kabilâ. :*''Act'': Gumawâ, lumabas (sa dulaan) ó mag-artista. :*''Act'': Gawâ, yarì, yugtô, kilos, Akto :*''Action'': Gawâ, kilos, galaw, aksyon. :*''Actionable'': Maparurusahan, salarín. :*''Active'': Masikap, mabisa, Aktibo :*''Activity'': kilos, gawain. :*''Actor'': Ang gumagawâ; lumalabas (sa dúlaan o pelikula) :*''Actress'': Babaing lumalabas o gumaganap na karakter (sa dúlaan o pelikula) :*''Actual'': Kasalukuyan, Aktwal. :*''Actuate'': Mag-udyok, magbuyó; magsagawâ. :*''Acumen'': Katalasan ng̃ isip. :*''Acute'': Matulis, matalinò. :*''Addition'': Karagdagan. :*''Adjective'': Pang-uri. :*''Adverb'': Pang-abay. :*''Airplane'': Eroplano, salipawpaw. :*''Airport'': Paliparan. :*''Amount'': Halaga. :*''Announcement'': Pahayag, Anunsyo. :*''Apple'': Mansanas. :*''Approach'': Lapitan, lumipat (pandiwa), paglapit (pangngalan), dulog. :*''Apricot'': Aprikot. :*''Archipelago'': Arkipelago, kapuluan. :*''Around'': libot. :*''Arrangement'': Ayos, kaayosan, kaayusan. :*''Art'': Sining. :*''Article'': Artikulo, lathala, lathalain. :*''Artificial'': Gawa-gawâ :*''Attach'': Ikabit, ilakip, isama, iugnay. :*''Attack'': Lusubin, salakayin. :*''Attempt'': Subukin, pagpilitan. :*''Attitude'': Ugali, Gawi :*''Author'': Autor, awtor, may-akda, may-katha, mangangatha, manunulat :*''Avocado'': Abokado. :*''Avoid'': Iwas, iniwasan, iniiwasan, iiwasan :*''Axis'': Taluhog. :*''Axle'': Taluhog. :*''Adage'': Kasabihan ó kawikaan. :*''Adamant'': Matigas na matigas. :*''Adam’s apple'': Gulunggulung̃an. :*''Adapt'': Ibagay; isang-ayon; ikanâ, ikapit. :*''Adaptable'': Bagay, maaaring parisan. :*''Adaptation'': Pagbabagay, pagaakmâ. :*''Add'': Magdagdag; magpunô; magsugpong, magdugtong. :*''Adder'': Isang urì ng̃ ahas na makamandag. :*''Addict'': Magtalagá, mag-ukol. :*''Addition'': Dagdag; pagbubuô. :*''Additional'': Dagdag. :*''Addle'': Bugok, bulok; walang lamán. :*''Addle'': Bumugok, bumulok. :*''Address'': Kinatatahanan, kinaroroonan; salaysay. :*''Address'': Magsalaysay, manalitâ, magtagumpay. :*''Adduce'': Maglitaw ng̃ katotohanan, magbigay-liwanag. :*''Adept'': Marunong, matalinò, bihasa. :*''Adequate'': Sukat, akmâ, bagay. :*''Adhere'': Kumiling, kumampí, umayon; dumikit. :*''Adherence'': Pagkatig, pagkampí. :*''Adherent'': Makiling; paladikit. :*''Adhesion'': Pagkatig, pagkampí. :*''Adhesive'': Malagkit; paladikit. :*''Adieu'': Paalam. :*''Adipose'': Matabâ, masebo. :*''Adjacent'': Katabí, kalapít. :*''Adjective'': Pangturing, adhetibo. :*''Adjoin'': Magdugtong, magsugpong, magkabít. :*''Adjourn'': Magpaliban. :*''Adjournment'': Pagpapaliban. :*''Adjudge'': Humatol. :*''Adjunct'': Karugtong, karatig. :*''Adjuration'': Panunumpâ. :*''Adjure'': Manumpâ. :*''Adjust'': Maglapat, mag-ayos. :*''Adjustment'': Pagkakalapat, pagkakaayos. :*''Adjutant'': Katulong, ayudante. :*''Administer'': Mang̃asiwà. :*''Administration'': Pang̃asiwaan. :*''Administrator'': Tagapang̃asiwà. :*''Admirable'': Kagilagilalas. :*''Admiral'': Pang̃ulo ng̃ hukbong-dagat. :*''Admiration'': Panggigilalás, pagtataká, pamamanghâ. :*''Admire'': Manggilalas, magtaká, mamanghâ. :*''Admissible'': Matatanggap, tinatanggap. :*''Admission'': Tanggap, pagtanggap. :*''Admit'':Tumanggap. :*''Admittance'': Pahintulot, pahintulot na makapasok. :*''Admix'': Maghalò, maglahok. :*''Admixture'': Halò, lahók. :*''Admonish'': Pagsabihan, pang̃usapan. :*''Admonition'': Payo, aral. :*''Ado'': Hirap; guló; aling̃awng̃aw. :*''Adopt'': Umampon, umaring-anák. :*''Adoption'': Pag-ampon, pag-aring-anák. :*''Adorable'': Marapat, sambahín; nakágigiliw. :*''Adoration'': Pagsambá. :*''Adore'': Sumambá. :*''Adorn'': Gayak, palamuti. :*''Adorn'': Maggayak. :*''Adrift'': Nakalutang; sa talaga ng̃ mg̃a alon; sa bala na. :*''Adroit'': Maliksí, sanáy. :*''Adulation'': Hibò, tuyâ, wikàwikà. :*''Adult'': Matandâ, magulang. :*''Adulterant'': Mapang̃alunyâ; mapagbantô. :*''Adulterate'': Mang̃álunyâ, makiagulò; sumirà, maghalò. :*''Adultery'': Pang̃ang̃alunyâ, pakikiagulò. :*''Advance'': Pagsulong, pagtulóy. :*''Advance'': Sumulong, magpatuloy. :*''Advancement'': Pagkasulong, pagbuti. :*''Advantage'': Higít, lamáng, pakinabang. :*''Advent'': Pagdating. :*''Adventure'': Hindî sinasadyâ, pagkakataón. :*''Adventure'': Mang̃ahas, magbakasakalì. :*''Adventurer'': Mapagbakasakalì. :*''Adventurous'': Matapang, mapang̃ahas. :*''Adverb'': Adverbio (pangbago). :*''Adversary'': Kalaban, katalo, kabanggà, katunggalî. :*''Adverse'': Laban, salung̃á. :*''Adverse'': Sumalangsang humadlang. :*''Adversity'': Kahirapan, sakunâ. :*''Advert'': Magbigay páuna, kumaling̃à. :*''Advertise'': Magbalità, magpahiwatig. :*''Advertisement'': Balità, pasabi, pahiwatig. :*''Advise'': Payo, aral. :*''Advise'': Pumayo, umaral. :*''Adviser'': Tagapayo, tagaaral. :*''Advocate'': Tagapagsanggalang, tagapamagitan, pintakasi. :*''Advocate'': Magsanggalang, mamagitan. :*''Aerial'': Nauukol sa hang̃in. :*''Afar'': May kalayuan, may agwat. :*''Affability'': Lugód. :*''Affable'': Nakalulugod, maamongloob. :*''Affableness'': Kaluguran, kaamuangloob. :*''Affair'': Bagay, pakay, sadyâ, layon, usap. :*''Affect'': Pumukaw, makabaklá. :*''Affectation'': Pukaw, baklá. :*''Affected'': Pukáw, tinablán ó tinatablan. :*''Affectionate'': Mairog, magiliw. :*''Affiance'': Típanan sa pag-aasawa; pagtitiwalà. :*''Affidavit'': Kasulatan ó pahayag na ipinanunumpâ. :*''Affiliate'': Makianib, makisapì. :*''Affiliated'': Kaanib, kasapì. :*''Affiliation'': Pagkaanib, pagkasapì. :*''Affined'': Bilang, kamag-anak. :*''Affinity'': Pagkahinlog, pagkabilang na kamag-anak. :*''Affirm'': Magpatunay, magpatibay. :*''Affirmable'': Mapatutunayan. :*''Affirmation'': Patotoo, patunay. :*''Affirmative'': Nagpapatunay, tahás. :*''Affix'': Isugpong, idugtong. :*''Affix'': Sugpong, dugtong. :*''Afflict'': Dumalamhati, magpahirap. :*''Affliction'': Dalamhatì, hapis. :*''Affluence'': Kasaganaan, kayamanan. :*''Affluent'': Saganà, mayaman. :*''Afflux'': Pagtatagpô ng̃ dalawang ilog. :*''Afford'': Magbigay, magtaan. :*''Affray'': Lusob, away. :*''Affright'': Gitla, gulat. :*''Affright'': Gumitlá, gumulat, tumakot. :*''Affront'': Pamukhâ, pagmura, lait. :*''Affront'': Magpamukhâ, ipamukhâ, lumait. :*''Afield'': Sa parang, sa lawa. :*''Afire'': Nagliliyab, nagnining̃as. :*''Afloat'': Nakalutang. :*''Afoot'': Lakád. :*''Afore'': Náuna, dati. :*''Aforesaid'': Násabi, nábanggit. :*''Afortime'': Noong una, datihan, noong araw. :*''Afraid'': Takót. :*''Afresh'': Panibago, mulî, ulî. :*''Aft'': Sa gawíng likod. :*''After'': Pagkatapos. :*''Aftermath'': Supling. :*''Afternoon'': Hapon. :*''Afterward'': Pagkatapos. :*''Afterwards'': Pagkatapos. :*''Again'': Ulî, mulî. :*''Against'': Laban, sa harap. :*''Agape'': Pasulyapsulyap. :*''Agate'': Ágata (batong mahalagá na sarisaring kulay. :*''Age'': Gulang, tandâ. :*''Aged'': Matandâ, katandaan. :*''Agency'': Pang̃asiwaan, kátiwalaan, ahensiya. :*''Agent'': Katiwalà, ahente. :*''Agglomerate'': Mapisan, mábunton, magkadagandagan. :*''Aggrandize'': Magpalakí, lakihán, magbunyî. :*''Aggrandizement'': Kalakhan, kabunyian. :*''Aggravate'': Bumigat, lumalâ, lumubhâ. :*''Aggravation'': Pagbigat, paglalâ, paglubhâ. :*''Aggregate'': Kabuuan. :*''Aggregate'': Magtipon, tumipon, bumuô. :*''Aggregated'': Tinipon, binuó; kinasama. :*''Aggregation'': Pagbuo, pagtitipon, pagpipisan. :*''Aggress'': Dumaluhong. :*''Aggression'': Daluhong, salakay. :*''Aggressive'': Nakasasakít; dumadaluhong, lumulusob. :*''Aggressor'': Ang dumadaluhong. :*''Aggrievance'': Kaapihán, kaadwâan. :*''Aggrieve'': Magpasamâ ng̃ loob. :*''Aghast'': Sindak. :*''Agile'': Maliksí, matulin. :*''Agility'': Kaliksihan, katulinan. :*''Agitate'': Umugâ, umalog, lumuglog, yumugyog; magpakilos. :*''Agitation'': Pag-ugâ, pag-alog, pagluglog, pagpapakilos. :*''Agitator'': Tagaudyok, tagayugyog. :*''Ago'': Malaon na. :*''Agog'': Sa nais, sa nasà. :*''Agoing'': Kauntî na, handâ na, hala. :*''Agonize'': Maghing̃alô, maghirap, maglubhâ. :*''Agony'': Paghihing̃alô, paghihirap. :*''Agree'': Umayon, pumayag. :*''Agreeable'': Nakalulugod, maligayà; marapat. :*''Agreeably'': Nakalulugod, kawiliwili, kaayaaya. :*''Agreement'': Kásunduan, káyarian. :*''Agriculture'': Pagsasaka, paglinang, pagbubukid, Agrikultura :*''Agricultural'': Nauukol sa pagsasaka, Agrikultural :*''Aground'': Sadsad, sayad. :*''Ague'': Ng̃iki. :*''Ah!'': Ah! abá! ahá! :*''Ahead'': Sulong pa, sa unahán, sa harap. :*''Aid'': Tulong, abuloy. :*''Aid'': Tumulong, umabuloy. :*''Aid-de-camp'': Ayudante de campo, tulong sa kampo. :*''Ail'': Dumalamhatì, sumakít; bumagabag. :*''Ail'': Damdam, sakít. :*''Ailment'': Sakít, antak, kirot, hapdî. :*''Aim'': Tudlâ. :*''Aim'': Tumudlâ, umapuntá. :*''Aimless'': Walang tung̃o, walang sadyâ, walang pakay, anomang pangyarihan. :*''Apace'': Pagdaka, karakaraka, may katulinan. :*''Air'': Hang̃in, ligoy ng̃ tugtugin. :*''Air'': Ibilad, iyangyang, patuyuin. :*''Airgun'': Escopeta de biento. :*''Airhole'': Híng̃ahan, butas para sa hangin. :*''Airiness'': Aliwalas, gaan ng̃ katawan. :*''Air-pump'': Kasangkapang nakapagbibigay hang̃in. :*''Airy'': Hinggil sa hang̃in. :*''Aisle'': Sulambî, daan sa pagitan ng̃ dalawang taludtod, upuan ó bangkô. :*''Ajar'': Nakabukas ng̃ kauntî. :*''Ake'': Umantak kumirot. :*''Akimbo'': Baluktot. :*''Akin'': Kadugô, kamag-anak, kawang̃is. :*''Alabaster'': Alabastro. :*''Alacrity'': Kasayahan, gaan ng̃ loob. :*''Alkalinity'': Kaalkahán. :*''Alamod'': Ayon sa ugalí, sunod sa moda. :*''Aland'': Sa lupà. :*''Alarm'': Pagibík, babalà, gulat, guló. :*''Alarm'': Magpagibík, gumulat, lumigalig. :*''Alarm-bell'': Bating̃aw na pamukaw. :*''Alarm-clock'': Orasan na panggising. :*''Alarm-post'': Bantayan. :*''Alarm-watch'': Relos na panggising. :*''Alas'': sa abá, ay! :*''Alate'': Sa kátapustapusan. :*''Alb'': Bukang-liwayway. :*''Albeit'': Bagaman, kahit, gayon man. :*''Album'': Album. :*''Albumen'': Putì parte ng̃ itlog. :*''Alcohol'': Alkohol, alak :*''Alcove'': Silíd. :*''Alderman'': Punong bayan. :*''Ale'': Serbesa. :*''Alee'': Sa gilid ng̃ sasakyan na walang lamán. :*''Alembic'': Alakán. :*''Alert'': Maing̃at, maagap, handâ. :*''Algebra'': Álhebra, mataas na karunung̃an sa pagbilang. :*''Alias'': Palayaw; sa ibang paraan. :*''Alibi'': Hindî dumaló sa pinagtipanan. :*''Alien'': Tagaibang lupà, iba, mula sa ibang planeta. :*''Alienate'': Ilipat sa iba, isalin sa iba. :*''Alienation'': Paglilipat sa iba :*''Alife'': Porbida (sumpâ). :*''Alight'': Nagnining̃as, nagliliyab, may sindí, naliwanagan. :*''Alight'': Lumusong, umibís, bumabâ. :*''Alike'': Kawang̃is, katulad, kagaya; gayon din. :*''Aliment'': Pagkain. :*''Alimental'': Nakapagpapalakas na pagkain. :*''Alimentary'': Masustancia. :*''Alive'': Buháy; gumagalaw. :*''All'': Lahat, pawà, pulos, taganas. :*''All'': Buô, lubos, lahat. :*''All'': Kalahatan, kabuuan. :*''Allay'': Umigi, tumahimik pumayapà, guminghawa. :*''Allayment'': Ginghawa, igi. :*''Allegation'': Pagpapatunay; tutol, paratang. :*''Allege'': Tumutol, mananggalang; magpatunay; magpahayag. :*''Allegiance'': Pagtatapat. :*''Allegoric'': Tinatalinghagà. :*''Allegorical'': Katalinghagààn. :*''Allegorize'': Talinghagain. :*''Allegory'': Talinghagà. :*''Alleviate'': Guminghawa, gumaan. :*''Alleviation'': Ginhawa, gaan. :*''Alley'': Lansang̃ang mapunong kahoy, daanan. :*''Alliance'': Kásunduan, káyarian. :*''Allied'': Kasundô kakampi, kaisa. :*''Alligate'': Pagtaliin. :*''Alligator'': Buwaya. :*''Alliteration'': Pagtititik. :*''All-night'': Magdamag. :*''Allot'': Mag-ukol, magtadhanâ. :*''Allotment'': Pag-uukol, pagtatadhanâ, pagbabahagi. :*''Allow'': Pumayag, magpahintulot. :*''Allowable'': Mapapayagan. :*''Allowance'': Pahintulot, kapahintulutan, baong pera, karagdagan, pasobra. :*''Alloy'': Halûan, lahukan. :*''Alloy'': Lahók, haló,tumbaga :*''All Saints' day'': Todos los Santos, Araw ng mga Santo. :*''All Souls' day'': Araw ng mga Kaluluwa. :*''Allspice'': pamintá; sinamuno at ibp :*''Allude'': Bumanggit; banggitin. :*''Allure'': Umalò, humimok. :*''Allurement'': Alò, himok; hibò dayà. :*''Alluring'': Nakahahalina, kahalihalina. :*''Allusion'': Pagbanggit ng̃ isang bagay na tinutukoy sa ibang paraan. :*''Ally,'': Kasundô, kakampí, kaalyado :*''Ally'': Gumawâ ng̃ pakikipagkasundô ó pakikipagkayarî. :*''Almanac'': Kalendaryo, taunang libro ng mga mahahalagang pangyayari sa mundo. :*''Almighty'': Makapangyarihan sa lahat. :*''Almighty'': May-kapal, Bathalà, Diyos. :*''Almond'': Almendras, pilì. :*''Almond-tree'': Punò ng̃ pilì. :*''Almoner'': Tagapagbigay ng limós :*''Almost'': Halos, malapitlapit. :*''Alms'': Limós, kaawang gawâ. :*''Almsgiver'': Mapagbigay-limós. :*''Almsgiving'': Paglilimos. :*''Almshouse'': Bahay-ampunan ng̃ mahihirap. :*''Aloft'': Sa itaas, sa ibabaw. :*''Alone'': Íisa, nag-íisa. :*''Alone'': Lamang, tang̃ì. :*''Along'': Sa gawî, sa hinabahabà. :*''Alongside'': Sa gawing tabí. :*''Aloof'': Buhat sa malayò. :*''Aloud'': Sigaw, tinig na malakás. :*''Alow'': Sa ibabâ. :*''Alphabet'': Abákadâ, alpabeto. :*''Alphabetic'': Ayon sa sunod ng unang titik. :*''Alphabetical'': Ayos sa titik. :*''Already'': Na, handâ na. :*''Also'': Naman, rin, man, rin naman, din, din naman. :*''Altar'': Altár, dambanà. :*''Alter'': Bumago, umiba, baguhin, ibahin. :*''Alterable'': Nababago, naiibá. :*''Alterant'': Nakababago, nakaiiba. :*''Alteration'': Pagbabago, pagiibá. :*''Alternate'': Halinhinan, halíhalilí. :*''Alternate'': Humalili. :*''Alternation'': Paghalili. :*''Although'': Bagaman. :*''Altitude'': Taas, kataasan, tayog. :*''Altogether'': Lahatlahat, parapara, pawà, pulos. :*''Alum'': Alumbre, Tawas. :*''Always'': Lagì, palagì, parati. :*''A. M.'': Oras sa umaga. :*''Amability'': Kagandahang-loob. :*''Amain'': May kabiglaanan. :*''Amalgam'': Pagkakahalò ng̃ iba’t ibang metal. :*''Amalgamate'': Maghalòhalò ng̃ iba’t ibang metal. :*''Amalgamation'': Paghahalohalò ng̃ iba’t ibang metal. :*''Amanuensis'': Tagasalin ó tagasulat ng̃ idinidiktá ng̃ iba. :*''Amass'': Magbunton, magsalansan. :*''Amassment'': Bunton, salansan. :*''Amateur'': Hindi sanay na kasali. :*''Amaze'': Sindak, gitla, gulat. :*''Amaze'': Sumindak, manggulat manggitlá. :*''Amazement'': Pagkasindak, pagkagulat, pagkagitla. :*''Amazon'': Amasona; (babaing malakas at may ugaling lalaki) :*''Amazonian'': Babaing mangdidigmâ. :*''Ambassador'': Sugò, embahador, kinatawan. :*''Ambassadress'': Sugong babae, asawa ng̃ sugong lalaki. :*''Amber'': Ambar. :*''Ambient'': Pang̃inorin. :*''Ambiguity'': Alinlang̃an, álang̃aning kahulugan. :*''Ambiguous'': Álang̃anin, magkabikabilang kahulugan. :*''Ambit'': Paligid, palibot. :*''Ambition'': Pita, dî kawasang hang̃ad. :*''Ambitious'': Mapagpita, mapaghang̃ad. :*''Amble'': Sumabay sa paglakad ng kabayo. :*''Amble'': Lakad ng̃ kabayo. :*''Ambulance'': Ambulansiya, arag-arag. :*''Ambuscade'': Habatín, harang̃in. :*''Ambuscade'': Habát, harang. :*''Ambush'': Humabát, umabat. :*''Ambush'':Habát, abat. :*''Ameliorate'': Magpagaling, magpabuti. :*''Amelioration'': Paggaling, pagbuti. :*''Amen'': Amén, siya nawâ. :*''Amenable'': Nananagot, nananagutan. :*''Amend'': Umibá, bumago, magsusog. :*''Amendable'': Naaayos, maaayos. :*''Amendment'': Pagkabago. :*''Amends'': Kagantigan, kabayaran. :*''Amenity'': Kagandahang-loob, gandá, kaligayahan. :*''American'': Amerikano, taga Amérika. :*''Americanism'': Pagkaamerikano. :*''Americanize'': Amerikanuhin. :*''Amethyst'': Amatista (isang mahalagang bató). :*''Amiability'': Kaibig-ibig na asal, kagandahang-loob. :*''Amiable'': Magiliw, magandangloob. :*''Amicable'': Mapagkaibigan. :*''Amicability'': Pakikipagkaibigan. :*''Amid'': Sa pagitan ng̃, sa gitnâ ng̃. :*''Amidst'': Sa pagitan ng̃, sa gitna ng̃. :*''Amiss'': Salarín, malî. :*''Amiss'': May pagkakasala, may pagkakamalî. :*''Amiss'': Sala, kamalian. :*''Amity'': Pagkakaibigan. :*''Ammoniac'': Amoniako. :*''Ammunition'': Munisyones, gamit ng̃ nakikipagdigmà gaya ng̃ punlô, pulburá. :*''Amnesty'': Kapatawaran, lubós na paglimot. :*''Among'': Sa gitnâ ng̃. :*''Amongst'': Sa gitnâ ng̃ mga. :*''Amorous'': Masintahin, mairugin. :*''Amount'': Magkahalaga; umabot, sumapit. :*''Amount'': Halagá, kabuoan, kalahatan. :*''Amper'': Bukol. :*''Amphibious'': Hayop na nabubuhay sa tubig at sa kati. :*''Amphitheatre'': Anfiteatro. :*''Ample'': Malawig, malawak. :*''Amplify'': Palawigin, lakhán. :*''Ampliation'': Kalakhan, kalawigan. :*''Amplitude'': Lawig, abót, kasaganaan. :*''Amply'': May kalawigan. :*''Amputate'': Maghiwalay ng̃ anumang bahagi ó sangkap ng̃ katawan. :*''Amputation'': Paghihiwalay ng̃ anomang bahagi ó sangkap ng̃ katawan. :*''Amuck'': May pagkabalasik. :*''Amulet'': Anting-anting, agimat. :*''Amuse'': Mag-aliw, maglibang. :*''Amusement'': Áliwan, líbang̃an. :*''Amusing'': Nakaaaliw, nakalilibang. :*''An'': Isa. :*''Anachoret'': Anakoreta (ang namumuhay ng̃ bukod at tumatalaga sa pagpapakahirap). :*''Anaconda'': Sawá, malaking ahas. :*''Analogous'': Kahawig, kahuwad. :*''Analogy'': Pagkakahawig, pagkakahuwad. :*''Analysis'': Paglilitis, suri, pagsurì. :*''Analyse'': Lumitis, sumurì. :*''Analytical'': Ang ukol sa pagsiyasat ng̃ isang gawâ ó talumpatì. :*''Anarch'': Ang sumasalangsang at taksil sa lahat ng̃ pámahalaan. :*''Anarchist'': Anarkista, ang sumasalangsang at taksil sa lahat ng̃ pámahalaan. :*''Anarchy'': Ang pagsalangsang at kataksilan sa lahat ng̃ pámahalaan. :*''Anathema'': Sumpâ. :*''Anathematize'': Sumumpâ. :*''Anatomical'': Ang nauukol sa karunung̃ang paglilitis ng̃ mg̃a kapinsalaan ng̃ mg̃a sangkap ng̃ katawan. :*''Anatomy'': Karunung̃an sa paglilitis ng̃ mg̃a kapinsalaan ng̃ mg̃a sangkap ng̃ katawan. :*''Ancestor'': Kánunuan, pinagbuhatan, pinanggaling̃an. :*''Ancestral'': Lahì, nauukol sa kánunuan. :*''Ancestry'': Pagkakasunodsunod ng̃ mg̃a nuno’t magulang sa angkan ó lahì. :*''Anchor'': Sinipete, sawo. Angkora, Angkla. :*''Anchor'': Mahulog ng̃ sinipete, dumaong. :*''Anchorage'': Dakong pinaghuhulugan ng̃ sinipete ng̃ mg̃a sasakyan. :*''Anchored'': Nakasinipete, nakadaong. :*''Anchovy'': Halubaybay. :*''Ancient'': Matandâ, lumà, dati, una, laon. :*''Ancient'': Unang tao, sina-una. :*''And'': At. :*''Anecdote'': Salaysay na may taglay na aral ó pang̃aral. :*''Anew'': Panibago, bago, mulî, ulî, ulit. :*''Angel'': Anghél. :*''Angelic'': Parang anghél, mukhang anghél, nauukol sa anghél. :*''Angelical'': Parang anghél, mukhang anghél, nauukol sa anghél. :*''Angel-like'': Mukhang anghél, parang anghél. :*''Anger'': Galit, init. :*''Anger'': Magalit, mag-init. :*''Angle'': Sulok, likô, kantó; bingwít. :*''Angle'': Mamingwít, bumingwít. :*''Angler'': Tagapamingwít, tagabingwit, mámimingwit, ang namimingwit. :*''Anglican'': Anglicano (ang ukol ó nasasanib sa kapisanan ng̃ pananampalatayang ito). :*''Anglicize'': Isalin sa wikang inglés. :*''Angrily'': May pagkagalit, may pagiinit. :*''Angry'': Galít, inít. :*''Anguish'': Kahirapan, hirap, hapis, dálita. :*''Angular'': Ang ukol sa panulok. :*''Angularity'': Anyong panulok. :*''Anights'': Gabi-gabí. :*''Anil'': Isang halaman na ang dahon at usbóng ay ginagawang tinang bughaw. :*''Animal'': Hayop. :*''Animate'': Buháy, may kálulwa, maliksí. :*''Animate'': Bumuhay, bubayin, pagsauliing-loob, pukawin ang loob, paliksihín. :*''Animated'': Buháy, maliksí, ganyák. :*''Animation'': Pagkaganyak; kaliksihan. :*''Animosity'': Pakikipag-alit, pagmamasamang-loob, pagtatanim. :*''Anise'': Anís. :*''Aniseed'': Buto ng̃ anis. :*''Ankle'': Bukong-bukong. :*''Annals'': Mg̃a kasaysayang nangyayari sa taón-taón. :*''Anneal'': Tumimplá ng̃ kristal ó salamin. :*''Annex'': Karugtong, kakabít, kaugpong. :*''Annex'': Idugtong, ikabit, isugpong. :*''Annexation'': Dugtong, sugpong. :*''Annihilate'': Lipól, wasak. :*''Annihilate'': Lumipol, magwasak. :*''Annihilation'': Pagkalipol, pagkawasak. :*''Anniversarily'': Taón-taón. :*''Anniversary'': Anibersaryo, taunang pagdiriwang. :*''Announce'': Magbalità, maghayag, maglathalà. :*''Announcement'': Balità, pahayag, lathalà, pahiwatig. :*''Announcer'': Tagapagbalità, tagalathalà tagapagpahayag. :*''Annoy'': Yumamot, makainip, makagalit, lumigalig, bumagabag. :*''Annoyance'': Yamot, bagabag, ligalig. :*''Annual'': Táunan, nagtatagal ng̃ sangtaón. :*''Annual'': Taunang aklat, ulat ó páhayagan na pinalalabas ng̃ minsan sa isang taón. :*''Annually'': Taun-taón. :*''Annuity'': Salaping kinikita ó tinatanggap sa taón-taón. ===B=== :*''back'': likod :*''background'': sanligan :*''balsam apple'': ampalaya :*''banana'': saging :*''banana'': takad :*''behavior'': ugali :*''bit'': kapiraso, maliit :*''big'': malaki, dakô :*''biography'': talambuhay :*''biology'': haynayan :*''blackberry'': lumboy :*''black berries'': duhat :*''blow'': hampas, ihip :*''body'': katawan, lawas :*''borrow'': hiram :*''break'': basagin, sirain ===C=== :*''calf'' (hayop): bisiro, bulo :*''campaign'': kampanya, kilusan :*''care'' (pangngalan): pag-alaga, pag-aruga, pag-ingatan :*''care'' (pandiwa): alagaan, arugain, ingatan :*''case'': kaso, lalagyan :*''cashew'': kasuy :*''capacity,'' ''load'': lulan :*''center': lundô :*''certain': tiyak :*''chance'': pagkakataon, oportunidad :*''change'': sukli, pagbabago :*''cherry'': seresa :*''chestnut'': kastanyas :*''chief'': punò :*''choice'': pili, napili :*''citrus'': sitrus :*''city'': lungsod, siyudad :*''citizen'': mamamayan :*''class'': uri :*''coldness'': lamíg :*''collect, gather together,'': lagom :*''coconut'': niyog, buko :*''community'': pamayanan :*''companion'': abay :*''compare'': ipaghambing, ipagkumpara, paghambingin :*''complete'': buo :*''compute'': tuos :*''concentrate'': tingob :*''condition'': kalagayan, ayos :*''condense'': kintáy :*''conductor'': saluyán :*''connection(physical)'': kadugtong :*''connection''(relation/conceptual): ugnáy :*''consider'': isaalang-alang, isipin, alagatain :*''contrive'': laláng :*''convey'': hatíd :*''coolness'': lamíg :*''correct'': tama :*''country'': bansa :*''course'' (of study): balangkas (ng pagaaral) :*''crack'': biyak, basag, lamat :*''craft'': mga gawaing-kamay :*''create'': likha, lumikha, gumawa :*''crush'': durugin, pisain :*''cucumber'': pipino :*''curved'': likô :*''customs'': mga asal, mga ugali o pag-uugali, mga gawi, mga nakasanayan, mga tradisyon :*''cut'': putol, putulin :*''cylindical'': binumbóng ===D=== :*''damage'': pinsala, sira :*''danger'': panganib :*''death'': patay, kamatayan :*''decoration'': palamuti, dekorasyon :*''decrease'': bawas :*''defense'': depensa :*''deliver'': hatíd :*''denominator'': pamahagi :*''department'' (as in government): departamento, kagawaran :*''design'': antáng :*''destruction'': pagkasira :*''detail'': bagay-bagay, maliit na bahagi :*''development'': unlad :*''deviate'': lihis :*''diacritic'': tuldik :*''dictionary'': diksyunaryo, talatinigan, talahuluganan :*''direct measurement'': sukat :*''disconnect'': tanggál :*''dismantle'': tanggál :*''distance'': agwát :*''doctrine'': aral :*''drop'': bitiwan, ibaba, ibagsak, ilaglag :*''duty'': tungkulin ===E=== :*''earth'': daigdíg :*''edge'': gilid :*''electricity'': dagitab :*''encyclopedia'': santaláalaman :*''energy'': kusóg :*''euphemism'': paglulumanay :*''effect'': bisà :*''effort'': sikap, pagsisikap :*''establish'': tatag :*''especially'' (conjunct): lalo na... :*''ever'': lagì :*''evolution'': pagsunlad, kasunlaran :*''evolve'': sunlad :*''experiment'', ''trial'': tiláw (Hiligaynon) :*''expert'': dalubhasà :*''expose'': tambad ===F=== :*''facing'' (something): baling :*''fall'': nahulog :*''feature'': kaanyuan :*''field'': larang :*''fig'': igos :*''fight away'': labanan :*''figure'': laraw :*''fire extinguisher'': pamatay-sunog :*''firmness'': tatág :*''flight'': lipád :*''flame'': alab, ningas :*''focus'': tingob :*''foreign'': banyaga, panlabas :*''form'': anyô :*''formal'': maanyô :*''foundation'' (structure part): takad :*''fraction'': hatimbilang :*''front'': harap, unahan,itsura, katangian :*''fungicide'': pamatay-dapulak ===G=== :*''gap'': agwát :*''gather'': tingob :*''gender'': kasarian :*''general'': lahatán, pangkalahatán :*''gerund'': pandiwang makangalan :*''(geological) era'': higtián :*''(geological) period'': puktól :*''(geological) epoch'': daktion :*''(geological) age'': kapanáhunan :*''goal'': hangad, hangarin, layon, layunin :*''gooseberry'': gusberi :*''government'': pamahalaan :*''grain'': butil :*''granular'': malabutil :*''grade'' (year level in school): baitang :*''grammar'': balarila :*''grammarian'': mambabalarila :*''grape'': ubas :*''grapefruit'': kahel :*''gravitation'': kadagsinan :*''gravity'': dagsín :*''great'': dakila, dakô :*''group'': pangkat :*''ground'': dutá :*''guava'': bayabas :*''gulf'': golpo ===H=== :*''halt'': tigil :*''help'': tulong, tuwang :*''hidden'': kublí :*''hindrance'': balakid :*''hole'': butas ===I=== :*''idiom'': kawikaan, idyom, idyoma :*''impale'': tuhog :*''important'': mahalaga :*''inclusion'': dawit :*''increase'': dagdagan, damihan, dagdag :*''indirect measurement'': sukod :*''information'': kaalaman, impormasyon :*''inquiry'': usisa :*''innuendo'': dunggit :*''inside'': sulúd :*''instant': daglî, igláp :*''instruction'': instruksyon, panuto :*''insecticide'': pamatay-kulisap :*''integer'' (mathematics): buumbilang :*''interval'': agwát :*''involvement'': dawit :*''island'': isla, pulo ===J=== :*''jack fruit'': langka :*''joke'': biro :*''jolt'': gulat, gitla :*''jump'': lundag, talon ===K=== :*''key'': susi :*''kick'': tadyak, sipa :*''kind'': klase, uri, bait :*''knot'': buhol ===L=== :*''leader'': pinunò (neutral,) pamunò (mildly derogatory), simunò (disparaging) :*''lemon'': limon, kalamansi, almonada :*''leprosy'': ketong :*''lesson'': aral :*''lake'': lawa :*''language'': wika :*''level'': antas, lebel :*''life'': buhay :*''light'': ilaw, sugâ :*''lime'': apog :*''limit'': takdâ :*''linguistics'': dalubwíkaan :*''list'' (pangngalan): listahan, talaan :*''list'' (pandiwa): itala, ilista, magtala, talaan, sulatan ===M=== :*''majority'': nakararami, karamihan :*''mango'': mangga :*''mathematical'': sipnayin; sipnayanin :*''mathematician'': sipnayanon :*''mathematics'': sipnayan :*''matter'': laman, usapin :*''means'': paraan, daan :*''measuring scale'': sukatán :*''merge''/''incorporate'': langkap :*''messenger'': tagahatíd :*''Metro Cebu'': Kalakhang Cebu :*''Metro Manila'': Kalakhang Maynila :*''metropolis'': kalungsuran, malaking lungsod o siyudad, metropolis :*''mind'': isip :*''more than'': higít :*''mountain'': bundok :*''motion'': galaw :*''municipality'': bayan, munisipyo ===N=== :*''name'': ngalan :*''nationalize'': sabansaín :*''natural'': likas :*''nature'': kalikasan :*''need'': kailangan, kinakailangan, pangangailangan :*''news'': balita :*''none, nothing'': awán, wala :*''nonconductor'': dísaluyán :*''note'': talâ :*''nucleolus'': ibutód :*''numeral'': pambilang :*''number'': bilang :*''numerator'': panakdâ ===O=== :*''observation'': masíd :*''ocean'': karagatan :*''office'': opisina, tanggapan :*''olive'': oliba :*''operation'': operasyon, pamamahala :*''opposite'': kasalungat :*''orange'': dalanghita :*''orientation'': baling :*''organize'': tatag :*''outburst'': bulalas :*''out of the regular or ordinary'' (statistic, behaviour): liwás :*''overstay'': naglumagian ===P=== :*''papaya'': papaya :*''park'' (pangngalan): liwasan, parke, plasa :*''park'' (pandiwa): iparada, pumarada,uki :*''part'': bahagi, parte :*''particle'': tipik :*''passion fruit'': simbuyo ng damdamin ng prutas :*''peach'': melokoton :*''peanut'': mani :*''pear'': peras :*''peer''(see, look): sipat :*''pecan'': pekan :*''peninsula'': tangway :*''percent'': bahagdan :*''perfect'' (moral or aesthetic): himpit :*''perhaps'' marahil :*''personality'': personalidad, karakter :*''phrase'': parirala :*''philosophy'': batnayan :*''physics'': sugnayan :*''piece'': piraso :*''pierce'': tuhog :*''pimple'': tagihawat :*''pineapple'': pinya :*''place'': lugar, pook, lunan :*''planetoid'': malabuntalà :*''plum'': sirwelas :*''pomegranate'': granada :*''pomelo'': suha :*''portion'': bahagi :*''position'': puwesto :*''positive'': tahás :*''power'': kapangyarihan, kakayahan :*''pox'': bulutong :*''practice'': sanay, pagsasanay :*''prefix'': unlapi :*''present'' (time): kasalukuyan :*''present'' (in one's view): tambad :*''problem': suliranin :*''process': saayos :*''progress': unlad :*''project'': gawain, trabaho :*''proper'': tumpak :*''property'': pag-aari :*''prosody'': palábigkasan ===Q=== :*''quality'': uri, kalidad :*''quantity'': dami :*''quiet'': tahimik, pahinga ===R=== :*''raspberry'': prambuwesas :*''rambling'' (conversation): maligoy, paligoy-ligoy :*''record'': talâ :*''refreshment'': pamatid-uhaw, pamawing-gutom :*''related'', ''joined'': kaugnáy :*''repel'': sikwáy :*''repetition'': mulî, mulîng :*''report'': ulat :*''repulsion'': sikwáy :*''responsibility'': responsibilidad :*''result'': bunga, kinahinatnan :*''rest'': pahinga :*''regeneration'': balikhaan :*''regress'': balík :*''return'': balík, pagbabalík :*''revert'': balík: *''review'', ''restudy'': balik-aral :*''revolution'': himagsikan :*''revolutionary'' (quality): panghimagsikan :*''revolutionary'' (person):manghihimagsik :*''rhubarb'': ruwibarbo :*''rhyme'': rima, tugma :*''right'' (human rights): karapatang pantao :*''rice'': bigas, kanin :*''rise'': tumaas, tumindig :*''risk'': panganib :*''rock melon'': melon :*''room'': silid ===S=== :*''science'': agham, siyensya :*''scratch'': gasgas :*''seat'': upuan, luklukan (archaic) :*''secretary'': kalihim, sekretarya :*''seminar'': binhisipan :*''sentence'' (grammar): pangungusap (balarila) :*''sentence'' (law): hatol, sentensya (batas) :*''seperate'' hiwalay, ihiwalay :*''serial'': pagkikilanlan :*''service'': lingkod :*''set'': isang kumpol, upuan :*''sewerage'': alkantarilya :*''shake'': ugain, alugin :*''shape'': hugis :*''short interval of time'': igláp :*''sign'': tandâ :*''silence'': katahimikan :*''silent'': tahimik :*''silencer'': pamatay-tunog :*''simple'': payak :*''sin'': kasalanan :*''singly retail'': tingî :*''situation'': sitwasyon :*''slice'': putol, hiwa :*''small things'': mikmik :*''society'': kapisanan, lipunan, samahan, ulnong, :*''solve'': lutás :*''sowing'': hasík :*''spoon'': kutsara :*''square'': parisukát :*''stability'': tatág :*''stage'': tanghalan :*''standard'': pamantayan, sukatan :*''star'': talà :*''star apple'': kaimito :*''state'': kalagayan, estado :*''status'': kalagayan, katayuan :*''steel'': paslíp :*''step'': hakbang, lumakad :*''stop'': paghinto :*''stoppage'': tigil :*''straight'': tuwid :*''strategy'': patigayon :*''strawberry'': presas :*''student'': mag-aarál :*''study'' (act of): mag-aral :*''substance'': sangkáp :*''suffix'': hulapi :*''summit'': tuktok :*''superior to'' (comparative): higít :*''surface'': dayag :*''sugar apple'': atis ===T=== :*''take the opportunity'': samantalahin :*''tamarind'': sampalok :*''tangerine'': tangherina, kahel :*''taste'': lasa :*''tax'': buwis :*''teaching'': aral :*''technology'': teknolohiya :*''television'': telebisyon :*''theory of sets'': palátangkasan :*''thing'': bagay :*''time'': taknâ :*''Tin''(metal element): tinggaputi :*''top'': ibabaw, tuktok :*''touch'': hipo, dampi :*''tomato'': kamatis :*''town'': bayan :*''training'': pásanayán :*''track,'' ''tracking'', ''tracing'': tuntón :*''tragedy'': lunos :*''tragic'': kalunos-lunos :*''treatment'': pagsasa-ayos, pagtrato :*''triangle'': tatsulok :*''trick'': dayain, linlangin :*''true'': tunay :*''type'': anyo, uri ===U=== :*''unnatural'': dílikás :*''use'': gamit, paggamit ===V=== :*''verb'': pandiwa, badyâ :*''vocabulary'': talasalitaan :*''voice'': tinig :*''volume'': buók ===W=== :*''watermelon'': pakwan :*''wear'': kasuotan, suotin :*''whole'': buo, lahat :*''will'': kalooban, kagustuhan :*''wish'': naisin, ibigin, kahilingan :*''world'': daigdig, mundo, Sansinukob :*''worldly'': makadaigdig :*''wound'': sugat :*''wash'': linisin, labahan, hugasan :*''well'': maayos, balon :*''wave'': alon :*''war'': digmaan, giyera, labanan, sagupaan :*''warn'': bantaan :*''wedding'': kasal, kasalan :*''wide'': malawak, malaki ==Mga pangalang internasyonal ng bansa== *Basahin ang [[talaan ng mga bansa]] at [[talaan ng mga kabansaan]]. *Matatagpuan naman dito sa [http://www.un.org/Overview/unmember.html dito] ang isang tala ng mga pangalang internasyonal (yung ginagamit sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] [[Kategorya:Wikipedia help|Tulong]] [[bg:Уикипедия:Първи стъпки]] [[ky:Help:Contents]] 7wr2dxxjuhidhwt5ajqimsudv3pxt2w 4 601 2221946 2195559 2026-08-28T02:35:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221946 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Nuvola apps kgpg.png|right|130px]] [[Talaksan:Together.png|right|180px]] Ang [[Wikipedia]] ay isang [[ensiklopedya]] na tulong-tulong na binubuo ng mga magbabasa nito. Isa itong [[Wiki]] na maaring baguhin ng kahit sino man. Sa pamamagitan ng pagpindot ng '''baguhin''' na buton, maari mong baguhin ang pahinang ito at kahit ano mang artikulo sa Wikipedia. == Kalamanan ng Wikipedia == Naglalaman ang Wikipedia ng malawak na koleksiyon ng mga impormasyon hingil sa iba't ibang mga paksa. Bisitahin ang [[Wikipedia:Tingnan ang buod|buod]] upang siyasatin ang iba't ibang mga paksa. Maari din na mag-iwan ng mga komento patungkol sa mga artikulo sa mga ''talk pages'' o usapan na pahina. Pindutin lamang ang '''usapan''' na link at pindutin ang '''baguhin''' na link sa talk page. Kung mayroong paksa na hindi kasama sa Wikipedia, o iyong hinahanap ngunit hindi mahanap, magtanong lamang sa [[Wikipedia:Konsultasyon|Konsultasyon]] na pahina, o kaya ay magdagdag ng paksa sa listahan ng [[Wikipedia:Mga hiniling na artikulo|Mga hiniling na artikulo]]. == Pagbabago ng pahina == Maaring palitan ng kahit sino man ang mga pahina sa Wikipedia (kahit na ang pahinang ito!). Piliin lamang ang '''baguhin''' na link na mahahanap sa itaas at sa ibaba ng pahinang nais baguhin. Walang kwalipikasiyon na kailangan at hindi kinakailangang mag-[[Wikipedia:Paano maglog-in|log in]]. Gamitin lamang ang Wikipedia gaya ng ibang ensiklopedya. Kung makakita ng mga problema sa baybay o mga hindi malinaw na pangungusap piliin lamang ang '''baguhin''' at ayusin ang mga ito. [[Wikipedia:Maging matapang sa pag-edit ng mga pahina|Maging matapang sa pag-edit ng mga pahina]]; kung nakikita mo na maaari pa na pabutihin ang isang artikulo, baguhin mo. Huwag kang masyadong mag-alala sa mga pagkakamali; kapag mayroon kang maliit na pagkakamali, maaaring ikaw o kahit sinuman ang mag-ayos nito. Maaaring nakakatakot isipin ito. Tignan ang [[Wikipedia:Mga sagot sa mga karaniwang di-pagsangayon|mga sagot sa mga karaniwang di-pagsangayon]]. Bagaman maraming mga artikulo ang Wikipedia ({{NUMBEROFARTICLES}} mga artikulo sa ngayon), patuloy na dumadami ang ang mga artikulo sa Wikipedia na sinulat ng mga taong katulad mo. Maaari na [[Wikipedia:Paano_magsimula_ng_pahina:|magsimula ng bagong artikulo]] o maghanap ng naisalat na artikulo at magdadag ng bagong seksiyon dito. Kung nag-alala ka tungkol sa "paggulo" sa isang artikulo, pumunta sa [[Wikipedia:Sandbox|sandbox]] na kung saan maaaring isanay ang pagbabago ng isang artikulo sa nais ng iyong puso. Mayroon ilang mga [[Wikipedia:Patakaran|patakaran]] dito na maaaring mo munang basahin partikular ang ''[[Wikipedia:Tinging walang kinikilingan|tinging walang kinikilingan]]'' o ang patakaran na walang kinikilingang pananaw na nangangahulugang na dapat walang kinikilingan ang isang artikulo at kinakatawan ang magkakaibang pananaw ang isang paksa ng patas na may pakikiisa. Nasa ilalim ng [[GNU Free Documentation License]] GFDL ang lahat ng iniambag sa Wikipedia. Tinitiyak ng GFDL na mapanatiling maipamahagi ng malaya ang Wikipedia magpakailanman. (tignan ang [[Wikipedia:Mga karapatang-ari]] para sa karagdagang impormasyon.) <!-- Ang simpleng paraan upang masimulan ay tumulong na gamitin ang Wikipedia gaya ng isang encyclopedia, ngunit kung may makita kang problema, gaya ng maling spelling, o kaya naman maling pangungusap ;click "Edit this page" and fix it. [[Wikipedia:Be bold in updating pages|Be bold in editing pages]]; if you can see a way of improving a page, do it. Don't worry too much about making mistakes; when you do get something slightly wrong, then you, or anyone, can always fix it later. You might find this a bit scary! See [[Wikipedia:Replies to common objections|replies to common objections]] for an explanation of why the system still works. Although Wikipedia already has a lot of articles ({{NUMBEROFARTICLES}} at the last count), Wikipedia is constantly expanding with new articles written by people like you. You can [[Wikipedia:How to start a page|start a brand new article]], or find an existing article and add an entirely new section to it. If you're worried about "messing up" an article, head over to [[Wikipedia:Sandbox|the sandbox]] where you can practice editing to your heart's content. We've got a few [[wikipedia:policies and guidelines|policies and guidelines]] you might want to look at. In particular, the [[wikipedia:neutral point of view|neutral point of view]] policy means that articles should not be biased, and should represent differing views on a subject fairly and sympathetically. All contributions to Wikipedia are released under the [[GNU Free Documentation License]] (GFDL). The GFDL ensures that Wikipedia will remain freely distributable forever (See [[Wikipedia:Copyrights]] for more information). --> == Tingnan ang mga sumusunod == Ito ang mga ilang link para sa mga impormasyong panimula: === Pangkalahatang impormasyon, gabay at tulong === *[[Wikipedia:Patungkol|Patungkol sa proyekto]] *[[Wikipedia:Tulong|Mga pahinang pangtulong]] - tulong sa pagbabago at pagsimula ng isang artikulo at marami pang iba na paksa. *[[Wikipedia:Mga malimit itanong|Wikipedia FAQs]] - mga malimit itanong tungkol sa sayt. *[[Wikipedia:Glosaryo|Glosaryo]] - isang glosaryo para sa mga karaniwang kataga sa Wikipedia. *[[wikipedia:Patakaran|Patakaran para sa taga-ambag]] === Para sa mga kalahok ng mga katulad na sayt === *[[Wikipedia:Gabay para sa mga mananaliksik ng h2g2|Gabay para sa mga mananaliksik ng h2g2]]. Para sa mga bisita mula sa pamayanang [[h2g2]]. *[[Wikipedia:Gabay para sa Everything2 noders|Gabay para sa Everything2 noders]]. Para sa mga bisita mula sa pamayananng [[Everything2]]. *[[Wikipedia:Gabay para sa mga may-akda ng Indymedia|Gabay para sa mga may-akda ng Indymedia]]. Para sa mga bisita mula sa pamayanang [[Indymedia]]. *[[Wikipedia:Gabay para sa mga tagagamit ng WikiPilipinas at WikiFilipino|Gabay para sa mga tagagamit ng WikiPilipinas at WikiFilipino]]. Para sa mga bisita mula sa [[WikiPilipinas]] at [[WikiFilipino]]. === Ang Miniserye ng Wikisibika === ====Pagtuturo sa sarili==== *''[[Wikipedia:Wikiketa|Wikiketa]]'' <!--Wikipedia:NPOV tutorial--> *''[[Wikipedia:Paano magkaroon ng tinging walang kinikilingan ang isang artikulo|Tutoryal sa pagkaroon ng tinging walang kinikilingan]]'' <!--Wikipedia:Writers' rules of engagement--> *''[[Wikipedia:Patakaran sa kasunduan ng mga manunulat|Patakaran sa kasunduan ng mga manunulat]]'' <!--Wikipedia:Faux pas avoidance--> *''[[Wikipedia:Pag-iwas sa mga karaniwang pagkakamali|Pag-iwas sa mga karaniwang pagkakamali]]'' ====Departamento ng Malalim na mga Pag-uusisa==== <!--Wikipedia:Civility--> *''[[Wikipedia:Sibilidad|Sibilidad]]'' <!--Wikipedia:Contributing to Wikipedia--> *''[[Wikipedia:Pag-aambag sa Wikipedia|Pag-aambag]]'' <!--Wikipedia:Neutral point of view--> *''[[Wikipedia:Tinging walang kinikilingan|Ang tinging walang kinikilingan]]'' === Ang pamayanan ng Wikipedia === *[[Wikipedia:Kapihan|Makipag-alam sa amin]] *[[Wikipedia:Mga Wikipedista|Mga Wikipedista]] - listahan ng mga regular na taga-ambag; puwede mo rin idagdag ang sarili kung nais mo. *[[Wikipedia:Talaang pampanauhin para sa mga bagong tagagamit]] – Bagong rehistro? Pumirma sa aming ''guestbook''! [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Maligayang pagdating!]] [[ca:Viquipèdia:Pàgina d'acollida]] [[cy:Wicipedia:Croeso, newydd-ddyfodiaid]] [[dv:ވިކިޕީޑިއާ: އައުބޭފުޅުންނަށް މަރުހަބާ!]] [[en:Wikipedia:Welcoming committee/Welcome to Wikipedia]] [[es:Wikipedia:Bienvenidos]] [[fa:ویکی‌پدیا:آشنایی]] [[ga:Vicipéid:Fáilte, a núíosaigh]] [[gl:Wikipedia:Benvidos]] [[hi:विकिपीडिया:नये आगन्तुकों का स्वागत]] [[id:Wikipedia:Selamat datang]] [[is:Wikipedia:Velkomnir nýherjar]] [[nl:Wikipedia:Welkom voor nieuwkomers]] [[no:Wikipedia:Velkommen til Wikipedia]] [[pt:Wikipedia:Boas-vindas]] [[ur:خوش آمديد]] [[zh:Wikipedia:欢迎]] cknatvt9ki3i3vedhcjf9x5nexkkf8n 4 644 2221909 2146962 2026-08-28T01:52:11Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221909 wikitext text/x-wiki {{disclaimer-header}} __NOTOC__ <strong style="display: block; font-weight: normal; text-align: center; font-size: x-large; padding: 1em; text-transform: uppercase">HINDI GARANTISADONG TAMA AT TUMPAK ANG NILALAMAN NG WIKIPEDIA</strong> Isang malaya at bukás na ensiklopedyang online ang Wikipedia, na sama-samang pinagtutulungan ng mga boluntaryo na may iisang layunin na makagawa ng pangkalahatang mapagkukunan ng kaalaman ng sangkatauhan. Dahil sa anyo nito, maaaring mabago ng sinuman ang nilalaman nito, basta nakakonekta siya sa internet. Dapat niyo pong malaman na wala sa mga nakikita niyo sa mga pahina nito ang narebyu ng mga eksperto ng mga paksang ibinabahagi dito upang mabigyan kayo ng kumpleto, tumpak, at maaasahang impormasyon. Hindi ibig sabihin nito na wala kang makikitang tama at magagamit na impormasyon dito sa Wikipedia. Gayunpaman, '''hindi po ginagarantiya ng Wikipedia na tama at tumpak ang mga nakikita niyong impormasyon dito.''' Maaari kasing nabago kamakailan ang kahit anong partikular na artikulo rito, o di kaya'y binaboy ng sinuman, o binago ng sinuman na may opinyon na iba sa opinyon ng mga eksperto ukol sa naturang paksa sa kasalukuyang panahon. Hindi lang po Wikipedia ang may ganitong pagtatanggi; may ganito rin ang ibang mga ensiklopedya (halimbawa, ''[http://corporate.britannica.com/termsofuse.html Encyclopedia Britannica]''), diksiyonaryo (halimbawa, ''[http://www.oed.com/page/privacypolicy/privacy-policy-and-legal-notice Oxford English Dictionary]'', ''[https://www.merriam-webster.com/terms-of-use Merriam-Webster]''), o mga pahayagan (halimbawa, ''[http://www.nytimes.com/content/help/rights/terms/terms-of-service.html The New York Times]'', ''[https://www.theguardian.com/help/terms-of-service The Guardian]''). === Walang pormal na pagsusuri ng nakakarami === Ginagamit ng aming aktibong komunidad ng mga ''editor'' (makikita niyo rin ang salitang "tagagamit" o "patnugot" dito sa Wikipediang Tagalog) ang mga kagamitan tulad ng [[Natatangi:Mga huling binago]] at [[Natatangi:NewPages|Natatangi:Mga bagong pahina]] para bantayan ang mga pumapasok na bago at binagong pahina. Gayunpaman, hindi pantay-pantay na nasuri ang bawat pahina dito; bagamat pwedeng itama ng mga mambabasa ang mga nakita nilang kamalian dito o di kaya'y magsagawa ng impormal na pagsusuri sa pahina, wala po silang responsibilidad na legal na gawin ito kaya naman wala rin pong kasiguraduhan na ang mga nababasa niyo ritong impormasyon ay tama o magagamit sa kahit anong sitwasyon. Kahit maging ang mga artikulo na sumailalim sa proseso ng pagsusuri dito sa Wikipedia o naging isang napiling artikulo dito ay maaari ding nabago kamakailan, bago niyo makita ito. Pakatandaan po lalo na dahil mas maliit ang komunidad ng mga ''editor'' ng Wikipediang Tagalog kesa sa Wikipediang Ingles, mas matindi ang mga kaso ng pambababoy o katulad na hindi nasuri ng mga aktibo rito, kahit maging ang [[Wikipedia:Mga napiling artikulo|mga napiling artikulo]] rito. '''Wala po sa mga nag-ambag, ''sponsor'', tagapangasiwa (''admin''), o sinumang konektado sa Wikipedia ang responsable sa kahit anong kaparaanan para sa kahit anong mga mali o mapanirang impormasyon na makikita dito o maging sa paggamit mo sa mga impormasyong nandito o naka-''link'' sa mga pahina nito.''' === Hindi nakakontrata; limitadong lisensiya === Siguraduhin na naiintindihan niyo na libre niyong makukuha ang impormasyong binibigay sa inyo dito, at walang kahit anong uri ng kasunduan o kontrata ang nagawa sa pagitan mo at sa mga may-ari o mga ''user'' ng site na ito, sa mga may-ari ng mga ''server'' na pinaglalagyan nito, sa sinumang nag-ambag sa Wikipedia, sa sinumang tagapangasiwa sa proyekto, sa mga ''sysop'', o sa sinumang ''konektado sa kahit anong kaparaanan'' sa proyektong ito o sa mga kaugnay na proyekto nito na mapapailalim sa kahit anong mga panghahabol mo laban sa kanila nang direkta. Binibigyan ka ng limitadong lisensiya upang makopya mo ang kahit anong nasa site na ito; hindi ibig sabihin nito na may nagawa o nagsasabi na may pananagutang kontraktuwal o ekstrakontraktuwal ang Wikipedia o alinman sa mga ahente nito, miyembro, organizer, o iba pang mga ''user''. '''Wala pong kasunduan o pag-unawang ginawa sa pagitan mo at ng Wikipedia''' ukol sa paggamit mo o sa pagbago mo sa impormasyong nandito na lagpas sa saklaw ng lisensiyang walang hurisdiksyon (''unported license'') na [[:en:Creative Commons Attribution-Sharealike 4.0 Unported License|Creative Commons Attribution-Sharealike 4.0 Unported License]] (CC-BY-SA) at [[:en:Wikipedia:Text of the GNU Free Documentation License|GNU Free Documentation]] (GFDL); wala rin sa Wikipedia ang responsable kung sakaling may nagbago o nagtanggal sa kahit anong impormasyon na inilagay mo sa Wikipedia o sa mga kaugnay nitong proyekto. === Tatak === Pagmamay-ari ng mga may-ari sa kanila ang anumang mga tatak (''trademark''), tatak ng serbisyo (''service mark''), kolektibong tatak (''collective mark''), karapatan sa disenyo, o mga katulad na karapatan na binanggit, ginamit, o sinipi sa mga artikulong nandito sa Wikipedia. Hindi porket ginamit dito sa Wikipedia ang mga ito ay maaari mo na rin itong gamitin sa mga layuning hindi pareho sa mga layuning impormatibo na unang inilahad ng mga orihinal na may-akda sa mga artikulong ito ng Wikipedia sa ilalim ng CC-BY-SA at GFDL. Maliban lamang kung tahasang binanggit, hindi ineendorso o nauugnay ang Wikipedia at mga site ng Wikimedia sa mga mayhawak ng mga karapatan sa mga ito, kaya naman, wala ring maibibigay na karapatan ang Wikipedia upang magamit mo ang mga protektadong materyales na ito. Nasa sa'yo kung gagamitin mo pa rin ang mga pagmamay-ari na ito. === Karapatan sa pagkatao === Naglalaman ang Wikipedia ng mga materyales na maaaaring makatukoy ng isang buhay o kamamatay lang na tao. Maaaring may limitasyon ang pagpapakita sa mga larawan ng mga taong buhay o kamamatay lang sa ilang mga bansa dahil sa kanilang mga batas ukol sa karapatan sa pagkatao (''personality rights''), bukod sa estado ng karapatang-sipi ng mga larawan. Bago mo gamitin ang mga ito, siguraduhin niyo po na may karapatan po kayong gamitin ang mga ito alinsunod sa mga batas na may kaugnayan sa layunin ng paggamit mo sa mga ito. ''Ikaw at ikaw lamang ang tanging responsable sa pagsigurong wala kang nilalabag na karapatan sa pagkatao ng sinuman.'' === Hurisdiksyon at legalidad ng nilalaman === Maaaring labag sa mga batas ng ilang bansa o hurisdiksiyon kung saan ka kasalukuyang nagbabasa ang mga nakalathalang impormasyon na nakalagay sa Wikipedia. Nakalagay sa mga ''server'' ng Estados Unidos ng Amerika ang ''database'' ng Wikipedia, na patuloy na pinangangalagaan at protektado sa ilalim ng mga lokal at pambansang batas nito. Maaaring hindi pinapayagan ng mga batas ng bansa o hurisdiksiyon mo ang ganitong klase ng pananalita o pamamahagi. Hindi po hinihimok ng Wikipedia na lumabag sa mga batas na ito, at hindi rin ito maaaring maging responsable para sa mga paglabag sa mga batas na ito, kung sakaling maisipan mong mag-''link'' sa ''domain'' na ito, o gamitin, kopyahin, o ilimbag muli ang mga impormasyon na nakalagay rito. === Hindi ito payo ng propesyonal === Sakaling kailanganin mo ng partikular na payo (halimbawa, para sa kadahilanang medikal, legal, pinansiyal, o pamamahala sa panganib), mangyari pong maghanap po kayo ng angkop na propesyonal na lisensiyado o maalam sa larangang iyon. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Pangkalahatang paalala]] kfbw27d3hn4xraf5ct8hyj2emgpvisi 14 884 2222048 8981 2026-08-28T04:12:04Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222048 wikitext text/x-wiki Listahan ng mga pahinang nangangailangan ng pagsasalin. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] e5uhcizofz596yu4on1vvw0o9itcb8v 4 956 2221929 2138457 2026-08-28T02:25:09Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221929 wikitext text/x-wiki Ito ang mga '''talaan ng mga artikulong kailangan mayroon ang bawat edisyon ng Wikipedia'''. Inaanyayahan ang lahat na lumikha ng mga artikulo batay sa listahang ito. Kung nalikha na ang artikulo, maari itong palawigin. Nililista ito para maging gabay ng patnugot kung naisagawa at napalawig ang mga artikulo nasa tala sa [[Wikipediang Tagalog]]. Batay ang talaan nito sa nakalista sa [[m:List of articles every Wikipedia should have|meta]]. Sa kaliwang katabi ng bawat artikulo, makikita ang katumbas nitong entrada sa [[Wikidata]], na naipahiwatig dito bilang (wd). Kung wala pa itong artikulo, pula ang kulay ng panloob na ''link'', kaya, dapat itong likhain, at magiging batayan ang entrada ng Wikidata sa pagsasalin. Sa kanang katabi naman, makikita ang isang ''link'' para makita ang bilang ng salita ng prosa nito. Iba ang laki ng artikulo kaysa aktuwal na bilang ng salita ng [[prosa]] kaya ipinakita ito dito para malaman kung gaano talaga kahaba ang artikulo. Lumalaki minsan ang byte dahil sa mga sanggunian at infobox. Tingnan din ang [[Talaan ng mga disiplinang pang-akademiya|listahan ng mga disiplinang akademiko]] at ang [[Tagagamit:Bluemask/Core|mas marami pang mahahalagang artikulo]]. == Agham == # ([[d:Q336|wd]]) [[Agham]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Agham prosa]}} # ([[d:Q7860|wd]]) [[Kalikasan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalikasan prosa]}} === Agham pandaigdig === {{div col|2}} # ([[d:Q8008|wd]]) [[Agham pandaigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Agham_pandaigdig prosa]}} # ([[d:Q8072|wd]]) [[Bulkan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bulkan prosa]}} # ([[d:Q7939|wd]]) [[El Niño–Katimugang Osilasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/El_Niño prosa]}} # ([[d:Q1069|wd]]) [[Heolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Heolohiya prosa]}} ## ([[d:Q8063|wd]]) [[Bato (heolohiya)|Bato]] {{sup|{{PAGESIZE:Bato (heolohiya)}} B; [https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bato_(heolohiya) prosa]}} ## ([[d:Q7946|wd]]) [[Mineral]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mineral prosa]}} ### ([[d:Q5283|wd]]) [[Diyamante]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diyamante prosa]}} ## ([[d:Q7950|wd]]) [[Tektonikong plato]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tektonikong_plato prosa]}} # ([[d:Q7937|wd]]) [[Klima]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Klima prosa]}} # ([[d:Q8065|wd]]) [[Likas na sakuna]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Likas_na_sakuna prosa]}} ## ([[d:Q8068|wd]]) [[Baha]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Baha prosa]}} ## ([[d:Q8070|wd]]) [[Tsunami]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tsunami prosa]}} # ([[d:Q7944|wd]]) [[Lindol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lindol prosa]}} # ([[d:Q7942|wd]]) [[Pag-init ng mundo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagbabago_ng_klima prosa]}} # ([[d:Q11663|wd]]) [[Panahon (meteorolohiya)|Panahon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahon_(meteorolohiya) prosa]}} ## ([[d:Q8092|wd]]) [[Bagyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bagyo prosa]}} ## ([[d:Q8081|wd]]) [[Buhawi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Buhawi prosa]}} ## ([[d:Q8094|wd]]) [[Hangin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hangin prosa]}} ## ([[d:Q7561|wd]]) [[Niyebe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Niyebe prosa]}} ## ([[d:Q7925|wd]]) [[Ulan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ulan prosa]}} ## ([[d:Q8074|wd]]) [[Ulap]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ulap prosa]}} # ([[d:Q81041|wd]]) [[Siklo ng tubig sa Daigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpapaulit-ulit_ng_tubig prosa]}} {{div col end}} === Astronomiya === {{div col|2}} # ([[d:Q3863|wd]]) [[Asteroyd]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asteroyd prosa]}} # ([[d:Q333|wd]]) [[Astronomiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Astronomiya prosa]}} # ([[d:Q323|wd]]) [[Big Bang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Big_Bang prosa]}} # ([[d:Q523|wd]]) [[Bituin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bituin prosa]}} # ([[d:Q589|wd]]) [[Black hole]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Black_hole prosa]}} # ([[d:Q405|wd]]) [[Buwan (astronomiya)|Buwan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Buwan_(astronomiya) prosa]}} # ([[d:Q318|wd]]) [[Galaksiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Galaksiya prosa]}} ## ([[d:Q321|wd]]) [[Ariwanas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ariwanas prosa]}} # ([[d:Q3559|wd]]) [[Kometa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kometa prosa]}} # ([[d:Q5916|wd]]) [[Paglipad sa kalawakan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Paglipad_sa_kalawakan prosa]}} # ([[d:Q634|wd]]) [[Planeta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Planeta prosa]}} ## ([[d:Q313|wd]]) [[Benus (planeta)|Benus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Benus_(planeta) prosa]}} ## ([[d:Q2|wd]]) [[Daigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Daigdig prosa]}} ## ([[d:Q319|wd]]) [[Hupiter (planeta)|Hupiter]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hupiter_(planeta) prosa]}} ## ([[d:Q111|wd]]) [[Marte]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marte prosa]}} ## ([[d:Q308|wd]]) [[Merkuryo (planeta)|Merkuryo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Merkuryo_(planeta) prosa]}} ## ([[d:Q332|wd]]) [[Neptuno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Neptuno prosa]}} ## ([[d:Q193|wd]]) [[Saturno (planeta)|Saturno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Saturno_(planeta) prosa]}} ## ([[d:Q324|wd]]) [[Urano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Urano prosa]}} # ([[d:Q544|wd]]) [[Sistemang Solar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Urano prosa]}} ## ([[d:Q525|wd]]) [[Araw (astronomiya)|Araw]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Araw_(astronomiya) prosa]}} # ([[d:Q1|wd]]) [[Uniberso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Uniberso prosa]}} {{div col end}} === Biyolohiya === {{div col|2}} # ([[d:Q420|wd]]) [[Biyolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyolohiya prosa]}} # ([[d:Q441|wd]]) [[Botanika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Botanika prosa]}} # ([[d:Q3|wd]]) [[Buhay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Buhay prosa]}} # ([[d:Q7150|wd]]) [[Ekolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ekolohiya prosa]}} ## ([[d:Q11394|wd]]) [[Mga espesyeng nanganganib]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mga_espesyeng_nanganganib prosa]}} # ([[d:Q4|wd]]) [[Kamatayan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kamatayan prosa]}} ## ([[d:Q10737|wd]]) [[Pagpapakamatay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpapatiwakal prosa]}} # Mga materyal pambiyolohiya ## ([[d:Q7430|wd]]) [[DNA]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/DNA prosa]}} ## ([[d:Q8047|wd]]) [[Ensima]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ensima prosa]}} ## ([[d:Q11364|wd]]) [[Hormona]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hormona prosa]}} ## ([[d:Q8054|wd]]) [[Protina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Protina prosa]}} # ([[d:Q11398|wd]]) [[Pag-uuring pambiyolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pag-uuring_pambiyolohiya prosa]}} ## ([[d:Q7432|wd]]) [[Espesye]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Espesye prosa]}} {{div col end}} ==== Anatomiya ==== {{div col|2}} # ([[d:Q514|wd]]) [[Anatomiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Anatomiya prosa]}} # ([[d:Q1074|wd]]) [[Balat (anatomiya)|Balat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Balat_(anatomiya) prosa]}} # ([[d:Q7365|wd]]) [[Kalamnan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalamnan prosa]}} # ([[d:Q7881|wd]]) [[Kalansay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalansay prosa]}} # ([[d:Q7868|wd]]) [[Selula]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Selula prosa]}} # ([[d:Q11078|wd]]) [[Sistemang endokrina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_endokrina prosa]}} # ([[d:Q9404|wd]]) [[Sistemang nerbiyos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_nerbiyos prosa]}} ## ([[d:Q9620|wd]]) [[Nerbiyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nerbiyo prosa]}} ## ([[d:Q11101|wd]]) [[Sistemang pandamdam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_pandamam prosa]}} ### ([[d:Q7363|wd]]) [[Ilong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilong prosa]}} ### ([[d:Q7364|wd]]) [[Mata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mata prosa]}} ### ([[d:Q124794|wd]]) [[Panlasa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mata prosa]}} ### ([[d:Q7362|wd]]) [[Tainga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tainga prosa]}} ## ([[d:Q1073|wd]]) [[Utak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Utak prosa]}} # ([[d:Q7895|wd]]) [[Sistemang reproduktibo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_reproduktibo prosa]}} # ([[d:Q7891|wd]]) [[Sistemang respiratoryo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_respiratoryo prosa]}} # ([[d:Q11068|wd]]) [[Sistemang sirkulatoryo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_sirkulatoryo prosa]}} ## ([[d:Q7873|wd]]) [[Dugo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dugo prosa]}} ## ([[d:Q1072|wd]]) [[Puso (anatomiya)|Puso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Puso_(anatomiya) prosa]}} # ([[d:Q9649|wd]]) [[Traktong gastrointestinal ng tao]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Traktong_gastrointestinal_ng_tao prosa]}} ## ([[d:Q9368|wd]]) [[Atay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Atay prosa]}} ## ([[d:Q11083|wd]]) [[Malaking bituka]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Malaking_bituka prosa]}} ## ([[d:Q11090|wd]]) [[Maliit na bituka]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Maliit_na_bituka prosa]}} ==== Mga organismo ==== # ([[d:Q37868|wd]]) [[Alga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alga prosa]}} # ([[d:Q10872|wd]]) [[Arkeya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arkeya prosa]}} # ([[d:Q10876|wd]]) [[Bakterya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bakterya prosa]}} # ([[d:Q764|wd]]) [[Halamang-singaw]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Halamang-singaw prosa]}} # ([[d:Q756|wd]]) [[Halaman]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Halaman prosa]}} ## ([[d:Q506|wd]]) [[Bulaklak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bulaklak prosa]}} ## ([[d:Q1364|wd]]) [[Prutas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bunga prosa]}} ## ([[d:Q10884|wd]]) [[Puno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Puno prosa]}} # ([[d:Q10892|wd]]) [[Protista]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Protista prosa]}} # ([[d:Q729|wd]]) [[Hayop]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hayop prosa]}} ## ([[d:Q1360|wd]]) [[Artropodo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arthropoda prosa]}} ### ([[d:Q1357|wd]]) [[Gagamba]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gagamba prosa]}} ### ([[d:Q1390|wd]]) [[Kulisap]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kulisap prosa]}} #### ([[d:Q7391|wd]]) [[Bubuyog]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bubuyog prosa]}} #### ([[d:Q7367|wd]]) [[Lamok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lamok prosa]}} #### ([[d:Q7386|wd]]) [[Langgam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Langgam prosa]}} ## ([[d:Q10915|wd]]) [[Kordata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Chordata prosa]}} ### ([[d:Q10908|wd]]) [[Ampibiyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Amphibia prosa]}} ### ([[d:Q5113|wd]]) [[Ibon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ibon prosa]}} #### ([[d:Q10856|wd]]) [[Kalapati]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalapati prosa]}} #### ([[d:Q780|wd]]) [[Manok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Manok prosa]}} ### ([[d:Q152|wd]]) [[Isda]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Isda prosa]}} #### ([[d:Q7372|wd]]) [[Pating]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pating prosa]}} ### ([[d:Q7377|wd]]) [[Mamalya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mamalya prosa]}} #### ([[d:Q144|wd]]) [[Aso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aso prosa]}} #### ([[d:Q830|wd]]) [[Baka]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Baka prosa]}} #### ([[d:Q10850|wd]]) [[Daga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rodentia prosa]}} #### ([[d:Q787|wd]]) [[Domestikong baboy]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Baboy prosa]}} #### ([[d:Q726|wd]]) [[Kabayo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kabayo prosa]}} #### ([[d:Q7375|wd]]) [[Kamelyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kamelyo prosa]}} #### ([[d:Q7380|wd]]) [[Primates|Primate]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Primates prosa]}} ##### ([[d:Q5|wd]]) [[Tao]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tao prosa]}} #### ([[d:Q146|wd]]) [[Pusa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pusa prosa]}} #### ([[d:Q160|wd]]) [[Setasea]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Cetacea prosa]}} #### ([[d:Q7368|wd]]) [[Tupa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tupa prosa]}} ### ([[d:Q10811|wd]]) [[Reptilya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Reptilya prosa]}} #### ([[d:Q2102|wd]]) [[Ahas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ahas prosa]}} #### ([[d:Q430|wd]]) [[Dinosawro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dinosauro prosa]}} ## ([[d:Q25326|wd]]) [[Moluskos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mollusca prosa]}} ## ([[d:Q5185|wd]]) [[Nematodo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nematode prosa]}} # ([[d:Q7239|wd]]) [[Organismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Organismo prosa]}} ==== Mga prosesong pambiyolohiya ==== # ([[d:Q1063|wd]]) [[Ebolusyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Metabolismo prosa]}} # ([[d:Q1057|wd]]) [[Metabolismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Metabolismo prosa]}} ## ([[d:Q11978|wd]]) [[Pagtunaw ng pagkain|Dihestiyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagtunaw_ng_pagkain prosa]}} ## ([[d:Q9530|wd]]) [[Paghinga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Paghinga prosa]}} ## ([[d:Q11982|wd]]) [[Potosintesis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Potosintesis prosa]}} # ([[d:Q11990|wd]]) [[Reproduksyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpaparami prosa]}} ## ([[d:Q290|wd]]) [[Biyolohikal na kasarian]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyolohikal na kasarian prosa]}} ## ([[d:Q11995|wd]]) [[Pagdadalantao|Pagbubuntis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagdadalantao prosa]}} {{div col end}} === Kalusugan at medisina === {{div col|2}} # ([[d:Q134808|wd]]) [[Bakuna]] <small>(naka-''redirect'' sa Pagbabakuna, subalit iba ito sa Bakuna mismo kaya papalitan ang ''redirect'' kapag gagawan ng artikulo ang tungkol sa Bakuna)</small> {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bakuna prosa]}} # ([[d:Q808|wd]]) [[Bayrus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Birus prosa]}} # ([[d:Q12128|wd]]) [[Dentistriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagdedentista prosa]}} # ([[d:Q12147|wd]]) [[Kalusugan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalusugan prosa]}} # ([[d:Q11190|wd]]) [[Medisina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Medisina prosa]}} # ([[d:Q12140|wd]]) [[Medikasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Medikasyon prosa]}} ## ([[d:Q12187|wd]]) [[Antibiyotiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Antibiyotiko prosa]}} # ([[d:Q12171|wd]]) [[Pagreregla]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Regla prosa]}} # ([[d:Q12184|wd]]) [[Pandemya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandemya prosa]}} # ([[d:Q12136|wd]]) [[Sakit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sakit prosa]}} # ([[d:Q1059|wd]]) [[Sistemang inmune]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistemang_inmune prosa]}} ====Partikular na sakit/kondisyon==== # ([[d:Q12029|wd]]) [[Adiksyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Adiksiyon prosa]}} ## ([[d:Q153|wd]]) [[Etanol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Etanol prosa]}} ## ([[d:Q1566|wd]]) [[Tabako]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tabako prosa]}} # ([[d:Q12152|wd]]) [[Atake sa puso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Atake_sa_puso prosa]}} # ([[d:Q12214|wd]]) [[Bulutong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bulutong prosa]}} # ([[d:Q12131|wd]]) [[Disabilidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kapansanan prosa]}} # ([[d:Q12206|wd]]) [[Diyabetes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diyabetes prosa]}} # ([[d:Q41571|wd]]) [[Epilepsiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Epilepsiya prosa]}} ## ([[d:Q10874|wd]]) [[Pagkabulag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagkabulag prosa]}} ## ([[d:Q12133|wd]]) [[Pagkabingi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagkabingi prosa]}} # ([[d:Q156103|wd]]) [[Gastroenteritis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gastroenteritis prosa]}} # ([[d:Q12202|wd]]) [[Istrok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Stroke prosa]}} # ([[d:Q12078|wd]]) [[Kanser]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kanser prosa]}} # ([[d:Q12125|wd]]) [[Karaniwang sipon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karaniwang_sipon prosa]}} # ([[d:Q12156|wd]]) [[Malarya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Malarya prosa]}} # ([[d:Q12167|wd]]) [[Malnutrisyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Malnutrisyon prosa]}} # ([[d:Q12174|wd]]) [[Obesidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Katabaan prosa]}} # ([[d:Q12195|wd]]) [[Polyomiyelitis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Polio prosa]}} # ([[d:Q12192|wd]]) [[Pulmonya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pulmonya prosa]}} # ([[d:Q11081|wd]]) [[Sakit na Alzheimer]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sakit_na_Alzheimer prosa]}} # ([[d:Q12198|wd]]) [[Sakit na naipapasa sa pakikipagtalik]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sakit_na_naipapasa sa pakikipagtalik prosa]}} ## ([[d:Q12199|wd]]) [[AIDS]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/AIDS prosa]}} # ([[d:Q86|wd]]) [[Sakit ng ulo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sakit_ng_ulo prosa]}} # ([[d:Q12135|wd]]) [[Sakit sa pag-iisip]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sakit_sa_pag-iisip prosa]}} # ([[d:Q199804|wd]]) [[Talamak na nakakahawang sakit sa baga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Talamak_na_nakakahawang_sakit_sa_baga prosa]}} # ([[d:Q2840|wd]]) [[Trangkaso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Trangkaso prosa]}} # ([[d:Q12204|wd]]) [[Tuberkulosis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tuberkulosis prosa]}} {{div col end}} === Kimika === {{div col|2}} # ([[d:Q7094|wd]]) [[Biyokimika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyokimika prosa]}} # ([[d:Q11344|wd]]) [[Elementong kimikal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Elemento_(kimika) prosa]}} ## ([[d:Q10693|wd]]) [[Talahanayang peryodiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Talahanayang_peryodiko prosa]}} ## ([[d:Q663|wd]]) [[Aluminyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aluminyo prosa]}} ## ([[d:Q623|wd]]) [[Karbon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karbon prosa]}} ## ([[d:Q753|wd]]) [[Tanso (elemento)|Tanso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tanso_(elemento) prosa]}} ## ([[d:Q897|wd]]) [[Ginto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ginto prosa]}} ## ([[d:Q556|wd]]) [[Hidroheno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Idrohino prosa]}} ## ([[d:Q677|wd]]) [[Bakal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bakal prosa]}} ## ([[d:Q627|wd]]) [[Nitroheno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nitrohino prosa]}} ## ([[d:Q629|wd]]) [[Oksiheno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/Oksihenotl.wikipedia.org/Oksihino prosa]}} ## ([[d:Q1090|wd]]) [[Pilak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pilak prosa]}} ## ([[d:Q1096|wd]]) [[Lata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lata prosa]}} # ([[d:Q2329|wd]]) [[Kimika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kimika prosa]}} # ([[d:Q2346|wd]]) [[Kimikang analitikal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mapanuring_kimika prosa]}} # ([[d:Q11165|wd]]) [[Kimikang inorganiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kimikang_inorganiko prosa]}} # ([[d:Q11351|wd]]) [[Kimikang organiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kimikang_organiko prosa]}} ## ([[d:Q156|wd]]) [[Alkohol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alkohol prosa]}} ## ([[d:Q11358|wd]]) [[Karbohidrato]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karbohidrata prosa]}} ## ([[d:Q11367|wd]]) [[Lipido]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lipido prosa]}} # ([[d:Q11372|wd]]) [[Kimikang pisikal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kimikang_makapisika prosa]}} # ([[d:Q11173|wd]]) [[Kompuwestong kimikal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kompuwesto prosa]}} ## ([[d:Q11158|wd]]) [[Asido]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asido prosa]}} ## ([[d:Q11193|wd]]) [[Base]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Base prosa]}} ## ([[d:Q12370|wd]]) [[Asin (kimika)|Asin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asin (kimika) prosa]}} # ([[d:Q11369|wd]]) [[Molekula]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Molekula prosa]}} {{div col end}} === Matematika === {{div col|2}} # ([[d:Q3968|wd]]) [[Alhebra]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alhebra prosa]}} ## ([[d:Q82571|wd]]) [[Alhebrang linyar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alhebrang_linyar prosa]}} ## ([[d:Q11345|wd]]) [[Ekwasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ekwasyon prosa]}} ## ([[d:Q11567|wd]]) [[Komplikadong bilang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Komplikadong_bilang prosa]}} # ([[d:Q11205|wd]]) [[Aritmetika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aritmetika prosa]}} ## ([[d:Q11563|wd]]) [[Bilang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bilang prosa]}} ## ([[d:Q11197|wd]]) [[Logaritmo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Logaritmo prosa]}} ## ([[d:Q12479|wd]]) [[Teoriya ng bilang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teorya_ng_bilang prosa]}} # ([[d:Q8087|wd]]) [[Heometriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Heometriya prosa]}} ## ([[d:Q11352|wd]]) [[Anggulo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Anggulo prosa]}} ## ([[d:Q167|wd]]) [[Pi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pi prosa]}} ## ([[d:Q12485|wd]]) [[Simetriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Simetriya prosa]}} ## ([[d:Q11210|wd]]) [[Sistemang koordinado]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistema_ng_koordinado prosa]}} ## ([[d:Q11500|wd]]) [[Sukat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sukat prosa]}} ## ([[d:Q11518|wd]]) [[Teorema ni Pitagoras]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teorema_ni_Pitagoras prosa]}} ## ([[d:Q8084|wd]]) [[Trigonometriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Trigonometriya prosa]}} # Lohika at mga pundasyon ## ([[d:Q205|wd]]) [[Kawalang-hanggan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kawalang-hanggan prosa]}} ## ([[d:Q11538|wd]]) [[Patibay pangmatematika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Patibay_pangmatematika prosa]}} ## ([[d:Q11348|wd]]) [[Punsyon (matematika)]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Punsiyon_(matematika) prosa]}} ## ([[d:Q12482|wd]]) [[Teoriya ng set]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teorya_ng_pangkat prosa]}} # ([[d:Q395|wd]]) [[Matematika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Matematika prosa]}} # ([[d:Q7754|wd]]) [[Pagsusuring pangmatematika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagsusuring_matematikal prosa]}} ## ([[d:Q11214|wd]]) [[Ekwasyong diperensyal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ekwasyong_diperensiyal prosa]}} ## ([[d:Q11216|wd]]) [[Pagsusuring pambilang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagsusuring_pambilang prosa]}} # Probabilidad at estadistika ## ([[d:Q12483|wd]]) [[Estadistika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Estadistika prosa]}} ## ([[d:Q9492|wd]]) [[Probabilidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Probabilidad prosa]}} {{div col end}} === Pisika === {{div col|2}} # ([[d:Q11376|wd]]) [[Akselerasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arangkada prosa]}} # ([[d:Q9121|wd]]) [[Atomo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Atomo prosa]}} # ([[d:Q11475|wd]]) [[Bakyum]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Basyo prosa]}} # ([[d:Q11421|wd]]) [[Batubalani]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Batubalani prosa]}} # ([[d:Q11465|wd]]) [[Belosidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tulin prosa]}} ## ([[d:Q2111|wd]]) [[Bilis ng liwanag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bilis_ng_liwanag prosa]}} # ([[d:Q11379|wd]]) [[Enerhiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Enerhiya prosa]}} # ([[d:Q11455|wd]]) [[Espesyal na relatibidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teorya_ng_natatanging_relatibidad prosa]}} # ([[d:Q11430|wd]]) [[Estado ng materya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Estado_ng_materya prosa]}} ## ([[d:Q11432|wd]]) [[Gas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gas prosa]}} ## ([[d:Q11435|wd]]) [[Likido]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Likido prosa]}} ## ([[d:Q10251|wd]]) [[Plasma]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Plasma prosa]}} ## ([[d:Q11438|wd]]) [[Solido]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Solido prosa]}} ## ([[d:Q11382|wd]]) [[Konserbasyon ng enerhiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Konserbasyon_ng_enerhiya prosa]}} # ([[d:Q11423|wd]]) [[Masa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Masa prosa]}} # ([[d:Q11397|wd]]) [[Mekanikong klasiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Klasikong_mekanika prosa]}} # ([[d:Q944|wd]]) [[Mekanikong kuwantum]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mekanikang_quantum prosa]}} # ([[d:Q11426|wd]]) [[Metal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Metal prosa]}} ## ([[d:Q11427|wd]]) [[Asero]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asero prosa]}} <!-- Naka-redirect sa Balahak#Asero. Kailangan gawan ito ng artikulo, kapag tatanggalin ang redirect. --> # ([[d:Q11448|wd]]) [[Pagkabulok na radyoaktibo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagkabulok_na_radyoaktibo prosa]}} # ([[d:Q11452|wd]]) [[Pangkalahatang relatibidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teorya_ng_pangkalahatang_relatibidad prosa]}} # ([[d:Q11471|wd]]) [[Oras]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahon prosa]}} # ([[d:Q413|wd]]) [[Pisika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pisika prosa]}} # ([[d:Q11429|wd]]) [[Pisyong nukleyar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pisyong_nukleyar prosa]}} # ([[d:Q11402|wd]]) [[Puwersa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Puwersa prosa]}} ## ([[d:Q11412|wd]]) [[Grabitasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Grabedad prosa]}} ## ([[d:Q11415|wd]]) [[Interaksyong malakas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Interaksiyong_malakas prosa]}} ## ([[d:Q11418|wd]]) [[Interaksyong mahina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Interaksiyong_mahina prosa]}} ## ([[d:Q849919|wd]]) [[Puwersang elektromagnetiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Puwersang_elektromagnetiko prosa]}} ### ([[d:Q11408|wd]]) [[Magnetikong field]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Magnetikong_field prosa]}} # ([[d:Q12969754|wd]]) [[Radyasyong elektromagnetiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Radyasyong_elektromagnetiko prosa]}} ## ([[d:Q11388|wd]]) [[Impraroho]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Infrared prosa]}} ## ([[d:Q9128|wd]]) [[Liwanag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Liwanag prosa]}} ## ([[d:Q11391|wd]]) [[Ultrabiyoleta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ultrabiyoleta prosa]}} ### ([[d:Q1075|wd]]) [[Kulay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kulay prosa]}} # ([[d:Q11456|wd]]) [[Semikonduktor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Semikonduktor prosa]}} # ([[d:Q11466|wd]]) [[Temperatura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Temperatura prosa]}} # ([[d:Q11473|wd]]) [[Termodinamika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Termodinamika prosa]}} # ([[d:Q11461|wd]]) [[Tunog]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tunog prosa]}} {{div col end}} == Heograpiya == {{div col|2}} # ([[d:Q8502|wd]]) [[Bundok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bundok prosa]}} # ([[d:Q165|wd]]) [[Dagat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat prosa]}} # ([[d:Q4421|wd]]) [[Gubat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gubat prosa]}} # ([[d:Q1071|wd]]) [[Heograpiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Heograpiya prosa]}} # ([[d:Q934|wd]]) [[Hilagang Polo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hilagang_Polo prosa]}} # ([[d:Q8514|wd]]) [[Ilang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilang prosa]}} # ([[d:Q4022|wd]]) [[Ilog]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog prosa]}} # ([[d:Q9430|wd]]) [[Karagatan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karagatan prosa]}} # ([[d:Q515|wd]]) [[Lungsod]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungsod prosa]}} # ([[d:Q5107|wd]]) [[Lupalop]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lupalop prosa]}} # ([[d:Q933|wd]]) [[Timog Polo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Timog Polo prosa]}} === Mga lupalop at pangunahing rehiyon === # ([[d:Q15|wd]]) [[Aprika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aprika prosa]}} # ([[d:Q51|wd]]) [[Antartika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Antartika prosa]}} # ([[d:Q48|wd]]) [[Asya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asya prosa]}} # ([[d:Q46|wd]]) [[Europa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Europa prosa]}} # ([[d:Q7204|wd]]) [[Gitnang Silangan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gitnang_Silangan prosa]}} # ([[d:Q49|wd]]) [[Hilagang Amerika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hilagang_Amerika prosa]}} # ([[d:Q55643|wd]]) [[Oseanya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Oseaniya prosa]}} # ([[d:Q18|wd]]) [[Timog Amerika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Timog_Amerika prosa]}} {{div col end}} === Mga bansa === {{div col|3}} Sa kalaunan, kailangang may artikulo ang karamihan o ang lahat ng mga bansa na nakatala sa ([[:w:en:List_of_sovereign_states|wd]]) [[Talaan ng mga bansa]]. Bagaman, may mas mataas na prayoridad na bansa ang kailangang may artikulo: ==== Africa ==== # ([[d:Q262|wd]]) [[Alherya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Algeria prosa]}} # ([[d:Q974|wd]]) [[Demokratikong Republika ng Congo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Demokratikong_Republika_ng_Congo prosa]}} # ([[d:Q79|wd]]) [[Ehipto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ehipto prosa]}} # ([[d:Q115|wd]]) [[Etiyopiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ethiopia prosa]}} # ([[d:Q1033|wd]]) [[Nigeriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nigeria prosa]}} # ([[d:Q924|wd]]) [[Tansanya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tanzania prosa]}} # ([[d:Q258|wd]]) [[Timog Aprika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Timog_Aprika prosa]}} # ([[d:Q1049|wd]]) [[Sudan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sudan prosa]}} ==== Asya ==== # ([[d:Q889|wd]]) [[Apganistan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Apganistan prosa]}} # ([[d:Q902|wd]]) [[Bangladesh]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/ prosa]}} # ([[d:Q881|wd]]) [[Biyetnam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyetnam prosa]}} # ([[d:Q17|wd]]) [[Hapon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hapon prosa]}} # ([[d:Q252|wd]]) [[Indonesya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Indonesia prosa]}} # ([[d:Q668|wd]]) [[Indya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Indiya prosa]}} # ([[d:Q794|wd]]) [[Iran]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Iran prosa]}} # ([[d:Q796|wd]]) [[Iraq]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Iraq prosa]}} # ([[d:Q801|wd]]) [[Israel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Israel prosa]}} # ([[d:Q843|wd]]) [[Pakistan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pakistan prosa]}} # ([[d:Q928|wd]]) [[Pilipinas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.orgPilipinas/ prosa]}} # ([[d:Q851|wd]]) [[Saudi Arabia]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Saudi_Arabia prosa]}} # ([[d:Q884|wd]]) [[Timog Korea]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Timog_Korea prosa]}} # ([[d:Q869|wd]]) [[Taylandiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Taylandiya prosa]}} # ([[d:Q148|wd]]) [[Tsina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tsina prosa]}} # ([[d:Q43|wd]]) [[Turkiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Turkiya prosa]}} ==== Europa ==== # ([[d:Q183|wd]]) [[Alemanya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alemanya prosa]}} # ([[d:Q40|wd]]) [[Austrya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Austria prosa]}} # ([[d:Q29|wd]]) [[Espanya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Espanya prosa]}} # ([[d:Q38|wd]]) [[Italya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Italya prosa]}} # ([[d:Q237|wd]]) [[Lungsod Batikano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungsod_ng_Vaticano prosa]}} # ([[d:Q55|wd]]) [[Netherlands]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Netherlands prosa]}} # ([[d:Q36|wd]]) [[Polonya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Polonya prosa]}} # ([[d:Q45|wd]]) [[Portugal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Portugal prosa]}} # ([[d:Q142|wd]]) [[Pransya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pransiya prosa]}} # ([[d:Q145|wd]]) [[Reyno Unido]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/United_Kingdom prosa]}} # ([[d:Q159|wd]]) [[Rusya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rusya prosa]}} # ([[d:Q39|wd]]) [[Suwisa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/ prosa]}} # ([[d:Q212|wd]]) [[Ukranya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/ prosa]}} ==== Hilagang Amerika ==== # ([[d:Q16|wd]]) [[Canada]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Canada prosa]}} # ([[d:Q241|wd]]) [[Cuba]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Cuba prosa]}} # ([[d:Q30|wd]]) [[Estados Unidos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/ prosa]}} # ([[d:Q96|wd]]) [[Mehiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mehiko prosa]}} ==== Timog Amerika ==== # ([[d:Q414|wd]]) [[Arhentina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arhentina prosa]}} # ([[d:Q155|wd]]) [[Brasil]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Brasil prosa]}} # ([[d:Q739|wd]]) [[Kolombya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Colombia prosa]}} ==== Oseanya ==== # ([[d:Q408|wd]]) [[Australya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Australya prosa]}} {{div col end}} === Mga lungsod === {{div col|3}} ==== Aprika ==== # ([[d:Q85|wd]]) [[Cairo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Cairo prosa]}} # ([[d:Q5465|wd]]) [[Cape Town]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungsod_ng_Cabo prosa]}} # ([[d:Q3838|wd]]) [[Kinshasa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kinshasa prosa]}} # ([[d:Q8673|wd]]) [[Lagos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lagos prosa]}} # ([[d:Q3870|wd]]) [[Nairobi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nairobi prosa]}} ==== Asya ==== # ([[d:Q1530|wd]]) [[Baghdad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Baghdad prosa]}} # ([[d:Q1861|wd]]) [[Bangkok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bangkok prosa]}} # ([[d:Q956|wd]]) [[Beijing]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Beijing prosa]}} # ([[d:Q3766|wd]]) [[Damasco]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Damasco prosa]}} # ([[d:Q1353|wd]]) [[Delhi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Delhi prosa]}} # ([[d:Q1354|wd]]) [[Dhaka]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dhaka prosa]}} # ([[d:Q612|wd]]) [[Dubai]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dubai prosa]}} # ([[d:Q8646|wd]]) [[Hong Kong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hong_Kong prosa]}} # ([[d:Q3630|wd]]) [[Jakarta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jakarta prosa]}} # ([[d:Q1218|wd]]) [[Jerusalem]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Herusalem prosa]}} # ([[d:Q8660|wd]]) [[Karachi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karachi prosa]}} # ([[d:Q1348|wd]]) [[Kolkata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kolkata prosa]}} <!-- Naka-redirect sa Kanlurang Bengal. Kailangan gawan ito ng artikulo, kapag tatanggalin ang redirect. --> # ([[d:Q1461|wd]]) [[Maynila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Maynila prosa]}} # ([[d:Q5806|wd]]) [[Mecca]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Meka prosa]}} # ([[d:Q1156|wd]]) [[Mumbai]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mumbai prosa]}} # ([[d:Q8684|wd]]) [[Seoul]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Seoul prosa]}} # ([[d:Q8686|wd]]) [[Shanghai]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Shanghai prosa]}} # ([[d:Q334|wd]]) [[Singapore]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Singapore prosa]}} # ([[d:Q3616|wd]]) [[Tehran]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teherán prosa]}} # ([[d:Q1490|wd]]) [[Tokyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tokyo prosa]}} ==== Europa ==== # ([[d:Q727|wd]]) [[Amsterdam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Amsterdam prosa]}} # ([[d:Q1524|wd]]) [[Atenas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Atenas prosa]}} # ([[d:Q64|wd]]) [[Berlin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Berlin prosa]}} # ([[d:Q239|wd]]) [[Bruselas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bruselas prosa]}} # ([[d:Q406|wd]]) [[Istanbul]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Istanbul prosa]}} # ([[d:Q84|wd]]) [[Londres]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Londres prosa]}} # ([[d:Q2807|wd]]) [[Madrid]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Madrid prosa]}} # ([[d:Q649|wd]]) [[Moscow]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mosku prosa]}} # ([[d:Q90|wd]]) [[Paris]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Paris prosa]}} # ([[d:Q220|wd]]) [[Roma]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Roma prosa]}} # ([[d:Q656|wd]]) [[San Petersburgo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/San_Petersburgo prosa]}} # ([[d:Q1741|wd]]) [[Viena]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Viena prosa]}} ==== Hilagang Amerika ==== # ([[d:Q65|wd]]) [[Los Angeles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Los_Angeles prosa]}} # ([[d:Q1489|wd]]) [[Lungsod ng Mehiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungsod_ng_Mehiko prosa]}} # ([[d:Q60|wd]]) [[Lungsod ng New York]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungsod_ng_New_York prosa]}} # ([[d:Q61|wd]]) [[Washington, D.C.]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Washington,_D.C. prosa]}} ==== Timog Amerika ==== # ([[d:Q2841|wd]]) [[Bogotá]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bogotá prosa]}} # ([[d:Q1486|wd]]) [[Buenos Aires]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Buenos_Aires prosa]}} # ([[d:Q8678|wd]]) [[Rio de Janeiro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rio_de_Janeiro prosa]}} # ([[d:Q174|wd]]) [[São Paulo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/São_Paulo prosa]}} ==== Oseanya ==== # ([[d:Q3130|wd]]) [[Sydney]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sidneu prosa]}} {{div col end}} === Mga anyong-tubig === {{div col|3}} # ([[d:Q7343|wd]]) [[Bahurang Gran Barrera]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bahura_ng_Gran_Barrera prosa]}} # ([[d:Q545|wd]]) [[Dagat Baltiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Baltiko prosa]}} # ([[d:Q166|wd]]) [[Dagat Itim]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Itim prosa]}} # ([[d:Q1247|wd]]) [[Dagat Karibe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Karibe prosa]}} # ([[d:Q5484|wd]]) [[Dagat Kaspiyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Kaspiyo prosa]}} # ([[d:Q4918|wd]]) [[Dagat Mediteraneo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Mediteraneo prosa]}} # ([[d:Q1653|wd]]) [[Danube]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Danubio prosa]}} # ([[d:Q5089|wd]]) [[Ganges]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Ganges prosa]}} # ([[d:Q1693|wd]]) [[Hilagang Dagat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dagat_Hilaga prosa]}} # ([[d:Q3783|wd]]) [[Ilog Amasona]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Amasona prosa]}} # ([[d:Q3503|wd]]) [[Ilog Congo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Congo prosa]}} # ([[d:Q7355|wd]]) [[Ilog Dilaw]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Dilaw prosa]}} # ([[d:Q7348|wd]]) [[Ilog Indo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Indo prosa]}} # ([[d:Q1497|wd]]) [[Ilog Mississippi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Mississippi prosa]}} # ([[d:Q3542|wd]]) [[Ilog Niger]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Niger prosa]}} # ([[d:Q626|wd]]) [[Ilog Volga]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Volga prosa]}} # ([[d:Q5413|wd]]) [[Ilog Yangtze]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Yangtze prosa]}} # ([[d:Q7350|wd]]) [[Kanal ng Panama]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kanal_ng_Panama prosa]}} # ([[d:Q899|wd]]) [[Kanal ng Suez]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kanal_ng_Suez prosa]}} # ([[d:Q788|wd]]) [[Karagatang Artiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karagatang_Artiko prosa]}} # ([[d:Q97|wd]]) [[Karagatang Atlantiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karagatang_Atlantiko prosa]}} # ([[d:Q1239|wd]]) [[Karagatang Indiyano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karagatang_Indiyo prosa]}} # ([[d:Q98|wd]]) [[Karagatang Pasipiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karagatang_Pasipiko prosa]}} # ([[d:Q7354|wd]]) [[Katimugang Karagatan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Katimugang_Karagatan prosa]}} # ([[d:Q5513|wd]]) [[Lawa ng Baikal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lawa_ng_Baikal prosa]}} # ([[d:Q5511|wd]]) [[Lawa ng Tanganyika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lawa_ng_Tanganyika prosa]}} # ([[d:Q5505|wd]]) [[Lawa ng Victoria]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lawa_ng_Victoria prosa]}} # ([[d:Q7347|wd]]) [[Mga Lawang Malalaki]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mga_Malalaking_Lawa prosa]}} # ([[d:Q3392|wd]]) [[Nilo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Nilo prosa]}} # ([[d:Q584|wd]]) [[Rhine]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ilog_Rin prosa]}} {{div col end}} === Mga bundok at disyerto === # ([[d:Q1286|wd]]) [[Alpes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alpes prosa]}} # ([[d:Q5456|wd]]) [[Andes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Andes prosa]}} # ([[d:Q5463|wd]]) [[Bulubunduking Rocky]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bulubunduking_Rocky prosa]}} # ([[d:Q7296|wd]]) [[Bundok Kilimanjaro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kilimanjaro prosa]}} # ([[d:Q5451|wd]]) [[Himalaya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Himalaya prosa]}} ## ([[d:Q513|wd]]) [[Bundok Everest]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bundok_Everest prosa]}} # ([[d:Q6583|wd]]) [[Sahara]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sahara prosa]}} == Kasaysayan == # ([[d:Q309|wd]]) [[Kasaysayan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kasaysayan prosa]}} ==== Bago ang kasaysayan at sinaunang kasaysayan ==== {{div col|2}} # ([[d:Q11756|wd]]) [[Bago ang kasaysayan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Prehistorya prosa]}} # ([[d:Q7209|wd]]) [[Dinastiyang Han]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dinastiyang_Han prosa]}} # ([[d:Q9683|wd]]) [[Dinastiyang Tang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dinastiyang_Tang prosa]}} # ([[d:Q11774|wd]]) [[Imperyong Gupta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Gupta prosa]}} # ([[d:Q2277|wd]]) [[Imperyong Romano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Romano prosa]}} # ([[d:Q28567|wd]]) [[Kabihasnang Maya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kabihasnang_Maya prosa]}} # ([[d:Q11767|wd]]) [[Mesopotamya]] {{sup|{{PAGESIZE:Mesopotamya}} B; [https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mesopotamya prosa]}} # ([[d:Q11764|wd]]) [[Panahong Bakal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahong_Bakal prosa]}} # ([[d:Q11759|wd]]) [[Panahong Bato]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahong_Bato prosa]}} # ([[d:Q11761|wd]]) [[Panahong Bronse]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahong_Bronse prosa]}} # ([[d:Q11768|wd]]) [[Sinaunang Ehipto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sinaunang_Ehipto prosa]}} # ([[d:Q11772|wd]]) [[Sinaunang Gresya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sinaunang_Gresya prosa]}} # ([[d:Q35355|wd]]) [[Sumer]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sumerya prosa]}} {{div col end}} ==== Gitna at Renasimiyentong kapanahunan ==== {{div col|2}} # ([[d:Q12542|wd]]) [[Aztec]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aztec prosa]}} # ([[d:Q9903|wd]]) [[Dinastiyang Ming]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dinastiyang_Ming prosa]}} # ([[d:Q12554|wd]]) [[Gitnang Kapanahunan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gitnang_Kapanahunan prosa]}} # ([[d:Q12544|wd]]) [[Imperyong Bisantino]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Silangang_Imperyong_Romano prosa]}} # ([[d:Q184536|wd]]) [[Imperyong Mali]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Mali prosa]}} # ([[d:Q12557|wd]]) [[Imperyong Mongol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Monggol prosa]}} # ([[d:Q12560|wd]]) [[Imperyong Otomano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Otomano prosa]}} # ([[d:Q12548|wd]]) [[Imperyong Romanong Banal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Banal_na_Imperyong_Romano prosa]}} # ([[d:Q28573|wd]]) [[Inca]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Inka prosa]}} # ([[d:Q12536|wd]]) [[Kalipatong Abasida]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalipatong_Abasida prosa]}} # ([[d:Q12546|wd]]) [[Krusada]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mga_Krusada prosa]}} # ([[d:Q12567|wd]]) [[Mga Vikingo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mga Viking prosa]}} # ([[d:Q4692|wd]]) [[Renasimiyento]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Renasimiyento prosa]}} {{div col end}} ==== Maagang makabago at makabagong kapanahunan ==== {{div col|2}} # ([[d:Q7318|wd]]) [[Alemanyang Nazi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alemanyang_Nazi prosa]}} # ([[d:Q11409|wd]]) [[Aparteid]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aparteid prosa]}} # ([[d:Q8740|wd]]) [[Digmaang Biyetnam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Digmaang_Biyetnam prosa]}} # ([[d:Q8683|wd]]) [[Digmaang Malamig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Digmaang_Malamig prosa]}} # ([[d:Q8676|wd]]) [[Digmaang Sibil ng Amerika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Digmaang_Sibil_ng_Amerika prosa]}} # ([[d:Q8733|wd]]) [[Dinastiyang Qing]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dinastiyang_Qing prosa]}} # ([[d:Q2763|wd]]) [[Holokausto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Holokausto prosa]}} # ([[d:Q362|wd]]) [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ikalawang_Digmaang_Pandaigdig prosa]}} # ([[d:Q8680|wd]]) [[Imperyong Britaniko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyong_Britaniko prosa]}} # ([[d:Q8698|wd]]) [[Malawakang Depresyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Malawakang_Depresyon prosa]}} # ([[d:Q8707|wd]]) [[Pagpapanumbalik ng Meiji]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpapanumbalik_ng_Meiji prosa]}} # ([[d:Q12539|wd]]) [[Panahon ng Kaliwanagan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panahon_ng_Kaliwanagan prosa]}} # ([[d:Q2269|wd]]) [[Rebolusyong Industriyal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rebolusyong_Industriyal prosa]}} # ([[d:Q6534|wd]]) [[Rebolusyong Pranses]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Himahsikang_Pranses prosa]}} # ([[d:Q8729|wd]]) [[Himagsikang Ruso (1917)|Rebolusyong Ruso ]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Himagsikang_Ruso_(1917) prosa]}} # ([[d:Q12562|wd]]) [[Repormang Protestante|Repormasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Repormang_Protestante prosa]}} # ([[d:Q8669|wd]]) [[Salungatang Arab-Israeli]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Salungatang_Arab-Israeli prosa]}} # ([[d:Q361|wd]]) [[Unang Digmaang Pandaigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Unang_Digmaang_Pandaigdig prosa]}} # ([[d:Q15180|wd]]) [[Unyong Sobyetiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Unyong_Sobyetiko prosa]}} {{div col end}} == Mga agham panlipunan == {{div col|3}} # ([[d:Q8434|wd)]] [[Edukasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Edukasyon prosa]}} # ([[d:Q8432|wd)]] [[Kabihasnan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kabihasnan prosa]}} # ([[d:Q8425|wd)]] [[Lipunan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lipunan prosa]}} === Digmaan at militar === # ([[d:Q198|wd]]) [[Digmaan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Digmaan prosa]}} ## ([[d:Q8465|wd]]) [[Digmaang sibil]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Digmaang_sibil prosa]}} # ([[d:Q454|wd]]) [[Kapayapaan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kapayapaan prosa]}} # ([[d:Q8473|wd]]) [[Militar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hukbo prosa]}} # ([[d:Q7283|wd]]) [[Terorismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Terorismo prosa]}} === Mga isyung panlipunan === # ([[d:Q8452|wd]]) [[Pagpapalaglag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpapalaglag prosa]}} # ([[d:Q8454|wd]]) [[Kaparusahang kamatayan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Parusang_kamatayan prosa]}} # ([[d:Q169207|wd]]) [[Diskriminasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diskriminasyon prosa]}} ## ([[d:Q8461|wd]]) [[Rasismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rasismo prosa]}} # ([[d:Q7252|wd]]) [[Peminismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Peminismo prosa]}} # ([[d:Q7181|wd]]) [[Globalisasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Globalisasyon prosa]}} # ([[d:Q8458|wd]]) [[Karapatang pantao]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karapatang_pantao prosa]}} # ([[d:Q10294|wd]]) [[Kahirapan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kahirapan prosa]}} # ([[d:Q8463|wd]]) [[Pang-aalipin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pang-aalipin prosa]}} === Mga samahang internasyunal === # ([[d:Q7768|wd]]) [[ASEAN]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Samahan_ng_mga_Bansa_sa_Timog-Silangang_Asya prosa]}} # ([[d:Q7164|wd]]) [[Bangkong Pandaigdig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bangkong_Pandaigdig prosa]}} # ([[d:Q7178|wd]]) [[Kilusang Pandaigdig ng Krus na Pula at Gasuklay na Pula]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kilusang_Pandaigdig_ng_Krus_na_Pula_at_Gasuklay_na_Pula prosa]}} # ([[d:Q7785|wd]]) [[Komonwelt ng mga Bansa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Komonwelt_ng_mga_Bansa prosa]}} # ([[d:Q7172|wd]]) [[Ligang Arabe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ligang_Arabe prosa]}} # ([[d:Q1065|wd]]) [[Mga Bansang Nagkakaisa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nagkakaisang_Bansa prosa]}} ## ([[d:Q7801|wd]]) [[Pandaigdigang Hukumang Pangkatarungan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandaigdigang_Hukumang_Pangkatarungan prosa]}} ## ([[d:Q7817|wd]]) [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandaigdigang_Organisasyon_sa_Kalusugan prosa]}} ## ([[d:Q7804|wd]]) [[Pandaigdigang Pondong Pananalapi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandaigdigang_Pondong_Pananalapi prosa]}} ## ([[d:Q7809|wd]]) [[UNESCO]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/UNESCO prosa]}} # ([[d:Q7184|wd]]) [[NATO]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Organisasyon_ng_Tratado_ng_Hilagang_Atlantiko prosa]}} # ([[d:Q7795|wd]]) [[OPEC]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Organisasyon_ng_mga_Bansang_Nagluluwas_ng_Langis prosa]}} # ([[d:Q7825|wd]]) [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandaigdigang_Organisasyon_ng_Pangangalakal prosa]}} # ([[d:Q7191|wd]]) [[Premyong Nobel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gantimpalang_Nobel prosa]}} # ([[d:Q7159|wd]]) [[Unyong Aprikano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Unyong_Aprikano prosa]}} # ([[d:Q458|wd]]) [[Unyong Europeo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Unyong_Europeo prosa]}} === Negosyo at ekonomika === # ([[d:Q8161|wd]]) [[Buwis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Buwis prosa]}} # ([[d:Q8134|wd]]) [[Ekonomika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ekonomika prosa]}} # ([[d:Q601401|wd]]) [[Kalakalan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalakalan prosa]}} # ([[d:Q8142|wd]]) [[Pananalapi (yunit ng palitan)|Pananalapi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pananalapi_(yunit_ng_palitan) prosa]}} ## ([[d:Q4916|wd]]) [[Euro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Euro prosa]}} ## ([[d:Q17193|wd]]) [[Piso ng Pilipinas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Piso_ng_Pilipinas prosa]}} ## ([[d:Q4917|wd]]) [[Dolyar ng Estados Unidos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dolyar_ng_Estados_Unidos prosa]}} # ([[d:Q8137|wd]]) [[Kapital (ekonomika)|Puhunan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kapital_(ekonomika) prosa]}} # ([[d:Q1368|wd]]) [[Salapi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Salapi prosa]}} # ([[d:Q8148|wd]]) [[Pagmamanupaktura|Sektor pang-industriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagmamanupaktura prosa]}} === Pamilya at mga pagkakamag-anak === # ([[d:Q7569|wd]]) [[Bata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bata prosa]}} # ([[d:Q467|wd]]) [[Babae|Kababaihan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Babae prosa]}} # ([[d:Q8441|wd]]) [[Lalaki|Kalalakihan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lalaki prosa]}} # ([[d:Q8445|wd]]) [[Pag-aasawa|Kasal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pag-aasawa prosa]}} # ([[d:Q8436|wd]]) [[Pamilya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pamilya prosa]}} === Politika === # ([[d:Q1889|wd)]] [[Diplomasiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diplomasya prosa]}} # ([[d:Q7275|wd)]] [[Estado]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Estado prosa]}} # ([[d:Q7257|wd)]] [[Ideolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ideolohiya prosa]}} # ([[d:Q7260|wd)]] [[Imperyalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Imperyalismo prosa]}} # ([[d:Q7167|wd)]] [[Koloniyalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Koloniyalismo prosa]}} # ([[d:Q7188|wd)]] [[Pamahalaan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pamahalaan prosa]}} ## ([[d:Q7174|wd)]] [[Demokrasya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Demokrasya prosa]}} ## ([[d:Q317|wd)]] [[Diktadura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diktadura prosa]}} ## ([[d:Q7269|wd)]] [[Monarkiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Monarkiya prosa]}} ## ([[d:Q7270|wd)]] [[Republika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Republika prosa]}} # ([[d:Q7278|wd)]] [[Partido pampolitika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Partido_pampolitika prosa]}} # ([[d:Q7163|wd)]] [[Politika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Politika prosa]}} ## ([[d:Q6199|wd)]] [[Anarkismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Anarkismo prosa]}} ## ([[d:Q6206|wd)]] [[Kapitalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kapitalismo prosa]}} ## ([[d:Q6186|wd)]] [[Komunismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Komunismo prosa]}} ## ([[d:Q7169|wd)]] [[Konserbatismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Konserbatismo prosa]}} ## ([[d:Q6216|wd)]] [[Liberalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Liberalismo prosa]}} ## ([[d:Q7264|wd)]] [[Marxismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marxismo prosa]}} ## ([[d:Q6235|wd)]] [[Nasyonalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nasyonalismo prosa]}} ## ([[d:Q6223|wd)]] [[Pasismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pasismo prosa]}} ## ([[d:Q7272|wd)]] [[Sosyalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sosyalismo prosa]}} # ([[d:Q7281|wd)]] [[Propaganda]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Propaganda prosa]}} === Sikilohiya === # ([[d:Q9415|wd)]] [[Emosyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Emosyon prosa]}} # ([[d:Q450|wd)]] [[Isip]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Isip prosa]}} # ([[d:Q316|wd)]] [[Pag-ibig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pag-ibig prosa]}} # ([[d:Q9420|wd)]] [[Pag-iisip]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pag-iisip prosa]}} # ([[d:Q9418|wd)]] [[Sikolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sikolohiya prosa]}} # ([[d:Q9332|wd)]] [[Ugali]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ugali prosa]}} {{div col end}} == Mga pagsukat == # ([[d:Q12453|wd]]) [[Pagsukat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kasukatan prosa]}} # ([[d:Q12457|wd]]) [[Pandaigdigang Sistema ng mga Yunit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pandaigdigang_Sistema_ng_mga_Yunit prosa]}} === Bigat, bolyum at layo=== # ([[d:Q11570|wd]]) [[Kilogramo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kilogramo prosa]}} # ([[d:Q11582|wd]]) [[Litro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Litro prosa]}} # ([[d:Q11573|wd]]) [[Metro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Metro prosa]}} === Oras === # ([[d:Q573|wd]]) [[Araw (panahon)|Araw]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Araw_(panahon) prosa]}} # ([[d:Q12132|wd]]) [[Kalendaryo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalendaryo prosa]}} ## ([[d:Q12138|wd]]) [[Kalendaryong Gregoryano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kalendaryong_Gregoryano prosa]}} # ([[d:Q376|wd]]) [[Orasan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Orasan prosa]}} # ([[d:Q11574|wd]]) [[Segundo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Segundo prosa]}} # ([[d:Q12143|wd]]) [[Sona ng oras]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sona_ng_oras prosa]}} # ([[d:Q577|wd]]) [[Taon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Taon prosa]}} == Pagkain at agrikultura == ===Agrikultura=== # ([[d:Q11451|wd]]) [[Agrikultura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Agrikultura prosa]}} ## ([[d:Q11464|wd]]) [[Araro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Araro prosa]}} ## ([[d:Q11395|wd]]) [[Domestikasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Domestikasyon prosa]}} ## ([[d:Q11453|wd]]) [[Irigasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Patubig prosa]}} === Inumin === {{div col|2}} # ([[d:Q282|wd]]) [[Alak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alak prosa]}} <!-- Naka-redirect sa Inuming nakakalasing#Alak. Kailangan gawan ito ng artikulo, kapag tatanggalin ang redirect. --> # ([[d:Q8492|wd]]) [[Katas (inumin)|Dyus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Katas_(inumin) prosa]}} # ([[d:Q8495|wd]]) [[Gatas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gatas prosa]}} # ([[d:Q8486|wd]]) [[Kape]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kape prosa]}} # ([[d:Q44|wd]]) [[Serbesa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Serbesa prosa]}} # ([[d:Q6097|wd]]) [[Tsaa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tsaa prosa]}} # ([[d:Q283|wd]]) [[Tubig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tubig prosa]}} {{div col end}} ===Pagkain=== {{div col|2}} # ([[d:Q12117|wd]]) [[Angkak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Angkak prosa]}} ## ([[d:Q11575|wd]]) [[Mais]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mais prosa]}} ## ([[d:Q5090|wd]]) [[Palay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Palay prosa]}} ## ([[d:Q11577|wd]]) [[Sebada]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sebada prosa]}} ## ([[d:Q12099|wd]]) [[Senteno]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Senteno prosa]}} <!-- Naka-redirect sa Angkak subalit kailangan ito na hiwalay sa Angkak --> ## ([[d:Q332062|wd]]) [[Sorghum bicolor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sorghum_bicolor prosa]}} ## ([[d:Q15645384|wd]]) [[Trigo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Trigo prosa]}} # ([[d:Q11254|wd]]) [[Asin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asin prosa]}} # ([[d:Q11002|wd]]) [[Asukal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Asukal prosa]}} # ([[d:Q11006|wd]]) [[Balatong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Balatong prosa]}} # ([[d:Q11004|wd]]) [[Gulay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gulay prosa]}} ## ([[d:Q10998|wd]]) [[Patatas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Patatas prosa]}} # ([[d:Q10990|wd]]) [[Karne]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karne prosa]}} # ([[d:Q10943|wd]]) [[Keso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Keso prosa]}} # ([[d:Q89|wd]]) [[Mansanas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mansanas prosa]}} # ([[d:Q11009|wd]]) [[Nuwes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nuwes prosa]}} # ([[d:Q2095|wd]]) [[Pagkain]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagkain prosa]}} # ([[d:Q10987|wd]]) [[Pulot-pukyutan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pulot-pukyutan prosa]}} # ([[d:Q503|wd]]) [[Saging]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Saging prosa]}} # ([[d:Q81513|wd]]) [[Citrus|Sitrus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Citrus prosa]}} # ([[d:Q7802|wd]]) [[Tinapay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tinapay prosa]}} # ([[d:Q195|wd]]) [[Tsokolate]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tsokolate prosa]}} # ([[d:Q10978|wd]]) [[Ubas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ubas prosa]}} {{div col end}} == Pilosopiya == {{div col|2}} # ([[d:Q7066|wd]]) [[Ateismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ateismo prosa]}} # ([[d:Q9581|wd]]) [[Confucianismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Confucianismo prosa]}} # ([[d:Q9453|wd]]) [[Dialektiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dialektiko prosa]}} # ([[d:Q9465|wd]]) [[Etika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Etika prosa]}} # ([[d:Q9471|wd]]) [[Epistemolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Epistemolohiya prosa]}} # ([[d:Q9081|wd]]) [[Kaalaman]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kaalaman prosa]}} # ([[d:Q7242|wd]]) [[Kagandahan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kagandahan prosa]}} # ([[d:Q7949|wd]]) [[Katotohanan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Katotohanan prosa]}} # ([[d:Q8078|wd]]) [[Lohika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lohika prosa]}} # ([[d:Q9476|wd]]) [[Malayang kalooban]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Malayang_kalooban prosa]}} # ([[d:Q7081|wd]]) [[Materyalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Materyalismo prosa]}} # ([[d:Q5891|wd]]) [[Pilosopiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pilosopiya prosa]}} # ([[d:Q9510|wd]]) [[Realidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Realidad prosa]}} {{div col end}} == Relihiyon== # ([[d:Q190|wd)]] [[Diyos]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diyos prosa]}} ## ([[d:Q9159|wd)]] [[Monoteismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Monoteismo prosa]}} ## ([[d:Q9163|wd)]] [[Politeismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Politeismo prosa]}} # ([[d:Q9165|wd)]] [[Kaluluwa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kaluluwa prosa]}} # ([[d:Q9134|wd)]] [[Mitolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mitolohiya prosa]}} # ([[d:Q9149|wd)]] [[Pundamentalismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pundamentalismo prosa]}} # ([[d:Q128593|wd)]] [[Reinkarnasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Reengkarnasyon prosa]}} # ([[d:Q9174|wd)]] [[Relihiyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Relihiyon prosa]}} ## Mga partikular na relihiyon ### ([[d:Q748|wd)]] [[Budismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Budismo prosa]}} ### ([[d:Q5043|wd)]] [[Kristiyanismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kristiyanismo prosa]}} #### ([[d:Q9592|wd)]] [[Simbahang Katoliko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Simbahang_Katolikong_Romano prosa]}} ### ([[d:Q9089|wd)]] [[Hinduismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hinduismo prosa]}} #### ([[d:Q9595|wd)]] [[Trimurti]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Trimurti prosa]}} ### ([[d:Q432|wd)]] [[Islam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Islam prosa]}} #### ([[d:Q9585|wd)]] [[Shia Islam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Shiismo prosa]}} #### ([[d:Q483654|wd)]] [[Sunni Islam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sunismo prosa]}} ### ([[d:Q9232|wd)]] [[Jainismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hainismo prosa]}} ### ([[d:Q9268|wd)]] [[Judaismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hudaismo prosa]}} ### ([[d:Q812767|wd)]] [[Shinto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Shinto prosa]}} ### ([[d:Q9316|wd)]] [[Sikhismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sikhismo prosa]}} ### ([[d:Q9598|wd)]] [[Taoismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Taoismo prosa]}} ### ([[d:Q9601|wd)]] [[Zoroastriyanismo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Zoroastrianismo prosa]}} == Talambuhay == === Mga alagad ng sining at arkitekto === {{div col|2}} # ([[d:Q4724|wd]]) [[Le Corbusier]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Le_Corbusier prosa]}} # ([[d:Q5577|wd]]) [[Salvador Dalí|Dalí, Salvador]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Salvador_Dalí prosa]}} # ([[d:Q5580|wd]]) [[Albrecht Dürer|Dürer, Albrecht]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Albrecht_Dürer prosa]}} # ([[d:Q5582|wd]]) [[Vincent van Gogh|Gogh, Vincent van]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Vincent_van_Gogh prosa]}} # ([[d:Q5432|wd]]) [[Francisco Goya|Goya, Francisco]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Francisco_de_Goya prosa]}} # ([[d:Q5586|wd]]) [[Hokusai]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hokusai prosa]}} # ([[d:Q5588|wd]]) [[Frida Kahlo|Kahlo, Frida]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Frida_Kahlo prosa]}} # ([[d:Q762|wd]]) [[Leonardo da Vinci]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Leonardo_da_Vinci prosa]}} # ([[d:Q5589|wd]]) [[Henri Matisse|Matisse, Henri]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Henri_Matisse prosa]}} # ([[d:Q5592|wd]]) [[Michelangelo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Michelangelo_Buonarroti prosa]}} # ([[d:Q5593|wd]]) [[Pablo Picasso|Picasso, Pablo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pablo_Picasso prosa]}} # ([[d:Q5597|wd]]) [[Raphael]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rafael_Sanzio prosa]}} # ([[d:Q5598|wd]]) [[Rembrandt]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rembrandt prosa]}} # ([[d:Q5599|wd]]) [[Peter Paul Rubens|Rubens, Peter Paul]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Peter_Paul_Rubens prosa]}} # ([[d:Q5600|wd]]) [[Mimar Sinan|Sinan, Mimar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mimar_Sinan prosa]}} # ([[d:Q297|wd]]) [[Diego Velázquez|Velázquez, Diego]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diego_Velázquez prosa]}} # ([[d:Q5603|wd]]) [[Andy Warhol|Warhol, Andy]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Andy_Warhol prosa]}} # ([[d:Q5604|wd]]) [[Frank Lloyd Wright|Wright, Frank Lloyd]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Frank_Lloyd_Wright prosa]}} {{div col end}} === Mga direktor ng pelikula, manunulat ng senaryo at artista === {{div col|2}} # ([[d:Q7546|wd]]) [[Ingmar Bergman|Bergman, Ingmar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ingmar_Bergman prosa]}} # ([[d:Q4605|wd]]) [[Sarah Bernhardt|Bernhardt, Sarah]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sarah_Bernhardt prosa]}} # ([[d:Q882|wd]]) [[Charlie Chaplin|Chaplin, Charlie]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Charlie_Chaplin prosa]}} # ([[d:Q4612|wd]]) [[Marlene Dietrich|Dietrich, Marlene]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marlene_Dietrich prosa]}} # ([[d:Q8704|wd]]) [[Walt Disney|Disney, Walt]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Walt_Disney prosa]}} # ([[d:Q8003|wd]]) [[Sergei Eisenstein|Eisenstein, Sergei]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sergei_Eisenstein prosa]}} # ([[d:Q7371|wd]]) [[Federico Fellini|Fellini, Federico]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Federico_Fellini prosa]}} # ([[d:Q7374|wd]]) [[Alfred Hitchcock|Hitchcock, Alfred]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alfred_Hitchcock prosa]}} # ([[d:Q2001|wd]]) [[Stanley Kubrick|Kubrick, Stanley]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Stanley_Kubrick prosa]}} # ([[d:Q8006|wd]]) [[Akira Kurosawa|Kurosawa, Akira]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Akira_Kurosawa prosa]}} # ([[d:Q4616|wd]]) [[Marilyn Monroe|Monroe, Marilyn]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marilyn_Monroe prosa]}} # ([[d:Q8873|wd]]) [[Satyajit Ray|Ray, Satyajit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Satyajit_Ray prosa]}} {{div col end}} === Mga imbentor, siyentipiko at matematiko === {{div col|3}} # ([[d:Q8739|wd]]) [[Archimedes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arkimedes prosa]}} # ([[d:Q8011|wd]]) [[Avicenna]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Avicenna prosa]}} # ([[d:Q80|wd]]) [[Tim Berners-Lee|Berners-Lee, Tim]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tim_Berners-Lee prosa]}} # ([[d:Q202943|wd]]) [[Brahmagupta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Brahmagupta prosa]}} # ([[d:Q619|wd]]) [[Nicolaus Copernicus|Copernicus, Nicolaus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nicolaus_Copernicus prosa]}} # ([[d:Q7186|wd]]) [[Marie Curie|Curie, Marie]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marie_Curie prosa]}} # ([[d:Q1035|wd]]) [[Charles Darwin|Darwin, Charles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Charles_Darwin prosa]}} # ([[d:Q8743|wd]]) [[Thomas Edison|Edison, Thomas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Thomas_Edison prosa]}} # ([[d:Q937|wd]]) [[Albert Einstein|Einstein, Albert]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Albert_Einstein prosa]}} # ([[d:Q8747|wd]]) [[Euclides]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Euclides prosa]}} # ([[d:Q7604|wd]]) [[Leonhard Euler|Euler, Leonhard]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Leonhard_Euler prosa]}} # ([[d:Q8750|wd]]) [[Michael Faraday|Faraday, Michael]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Michael_Faraday prosa]}} # ([[d:Q8753|wd]]) [[Enrico Fermi|Fermi, Enrico]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Enrico_Fermi prosa]}} # ([[d:Q8768|wd]]) [[Henry Ford|Ford, Henry]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Henry_Ford prosa]}} # ([[d:Q8778|wd]]) [[Galen]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Galen prosa]}} # ([[d:Q307|wd]]) [[Galileo Galilei]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Galileo_Galilei prosa]}} # ([[d:Q6722|wd]]) [[Carl Friedrich Gauss|Gauss, Carl Friedrich]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Carl_Friedrich_Gauss prosa]}} # ([[d:Q8958|wd]]) [[Johannes Gutenberg|Gutenberg, Johannes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Johannes_Gutenberg prosa]}} # ([[d:Q41585|wd]]) [[David Hilbert|Hilbert, David]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/David_Hilbert prosa]}} # ([[d:Q8962|wd]]) [[James Prescott Joule|Joule, James Prescott]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/James_Prescott_Joule prosa]}} # ([[d:Q8963|wd]]) [[Johannes Kepler|Kepler, Johannes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Johannes_Kepler prosa]}} # ([[d:Q9038|wd]]) [[Muhammad ibn Musa al-Khwarizmi|al-Khwarizmi, Muhammad ibn Musa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Muhammad_ibn_Mūsā_al-Khwārizmī prosa]}} # ([[d:Q9047|wd]]) [[Gottfried Wilhelm Leibniz|Leibniz, Gottfried Wilhelm]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gottfried_Leibniz prosa]}} # ([[d:Q1043|wd]]) [[Carl Linnaeus|Linnaeus, Carl]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Carl_Linnaeus prosa]}} # ([[d:Q9095|wd]]) [[James Clerk Maxwell|Maxwell, James Clerk]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/James_Clerk_Maxwell prosa]}} # ([[d:Q9106|wd]]) [[Dmitri Mendeleev|Mendeleev, Dmitri]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dimitri_Mendeleyev prosa]}} # ([[d:Q935|wd]]) [[Isaac Newton|Newton, Sir Isaac]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Isaac_Newton prosa]}} # ([[d:Q529|wd]]) [[Louis Pasteur|Pasteur, Louis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Louis_Pasteur prosa]}} # ([[d:Q9021|wd]]) [[Max Planck|Planck, Max]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Max_Planck prosa]}} # ([[d:Q9123|wd]]) [[Ernest Rutherford|Rutherford, Ernest]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ernest_Rutherford prosa]}} # ([[d:Q9130|wd]]) [[Erwin Schrödinger|Schrödinger, Erwin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Erwin_Schrödinger prosa]}} # ([[d:Q9036|wd]]) [[Nikola Tesla|Tesla, Nikola]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nikola_Tesla prosa]}} # ([[d:Q7251|wd]]) [[Alan Turing|Turing, Alan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alan_Turing prosa]}} # ([[d:Q9041|wd]]) [[James Watt|Watt, James]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/James_Watt prosa]}} {{div col end}} === Mga indibiduwal panrelihiyon at teologo === # ([[wikidata:Q9181|wd]]) [[Abraham]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Abraham prosa]}} # ([[wikidata:Q8018|wd]]) [[Augustine of Hippo|Agustin ng Hippo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Agustin_ng_Hipona prosa]}} # ([[wikidata:Q9438|wd]]) [[Thomas Aquinas|de Aquino, Tomas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tomas_ng_Aquino prosa]}} # ([[wikidata:Q9441|wd]]) [[Buddha]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gautama_Buddha prosa]}} # ([[wikidata:Q9546|wd]]) [[Al-Ghazali]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Al-Ghazali prosa]}} # ([[wikidata:Q302|wd]]) [[Jesus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hesus prosa]}} # ([[wikidata:Q9554|wd]]) [[Martin Luther|Luther, Martin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Martin_Luther prosa]}} # ([[wikidata:Q9077|wd]]) [[Moises]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Moises prosa]}} # ([[wikidata:Q9458|wd]]) [[Muhammad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Muhammad prosa]}} # ([[wikidata:Q171195|wd]]) [[Nagarjuna]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nagarjuna prosa]}} === Mga kompositor at musikero === {{div col|2}} # ([[d:Q1779|wd)]] [[Louis Armstrong|Armstrong, Louis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Louis_Armstrong prosa]}} # ([[d:Q1339|wd)]] [[Johann Sebastian Bach|Bach, Johann Sebastian]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Johann_Sebastian_Bach prosa]}} # ([[d:Q1299|wd)]] [[The Beatles|Beatles, The]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/The_Beatles prosa]}} # ([[d:Q255|wd)]] [[Ludwig van Beethoven|Beethoven, Ludwig van]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ludwig_van_Beethoven prosa]}} # ([[d:Q7294|wd)]] [[Johannes Brahms|Brahms, Johannes]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Johannes_Brahms prosa]}} # ([[d:Q1268|wd)]] [[Frédéric Chopin|Chopin, Frédéric]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Frederic_Francois_Chopin prosa]}} # ([[d:Q7298|wd)]] [[Antonín Dvořák|Dvořák, Antonín]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Antonín_Dvořák prosa]}} # ([[d:Q7302|wd)]] [[Georg Frideric Handel|Handel, Georg Frideric]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Georg_Frideric_Handel prosa]}} # ([[d:Q7349|wd)]] [[Joseph Haydn|Haydn, Joseph]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Joseph_Haydn prosa]}} # ([[d:Q2831|wd)]] [[Michael Jackson|Jackson, Michael]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Michael_Jackson prosa]}} # ([[d:Q1110560|wd)]] [[Umm Kulthum|Kulthum, Umm]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Umm_Kulthum prosa]}} # ([[d:Q7304|wd)]] [[Gustav Mahler|Mahler, Gustav]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gustav_Mahler prosa]}} # ([[d:Q254|wd)]] [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart, Wolfgang Amadeus]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wolfgang_Amadeus_Mozart prosa]}} # ([[d:Q179277|wd)]] [[Giovanni Pierluigi da Palestrina|Palestrina, Giovanni Pierluigi da]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Giovanni_Pierluigi_da_Palestrina prosa]}} # ([[d:Q7311|wd)]] [[Giacomo Puccini|Puccini, Giacomo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Giacomo_Puccini prosa]}} # ([[d:Q7312|wd)]] [[Franz Schubert|Schubert, Franz]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Franz_Schubert prosa]}} # ([[d:Q7314|wd)]] [[Igor Stravinsky|Stravinsky, Igor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Igor_Stravinsky prosa]}} # ([[d:Q7315|wd)]] [[Petr Tchaikovsky|Tchaikovsky, Petr]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Peter_Ilyich_Tchaikovsky prosa]}} # ([[d:Q7317|wd)]] [[Giuseppe Verdi|Verdi, Giuseppe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Giuseppe_Verdi prosa]}} # ([[d:Q1340|wd)]] [[Antonio Vivaldi|Vivaldi, Antonio]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Antonio_Vivaldi prosa]}} # ([[d:Q1511|wd)]] [[Richard Wagner|Wagner, Richard]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Richard_Wagner prosa]}} {{div col end}} === Mga manggagalugad at manlalakbay === {{div col|2}} # ([[d:Q926|wd]]) [[Roald Amundsen|Amundsen, Roald]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Roald_Amundsen prosa]}} # ([[d:Q1615|wd]]) [[Neil Armstrong|Armstrong, Neil]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Neil_Armstrong prosa]}} # ([[d:Q7321|wd]]) [[Jacques Cartier|Cartier, Jacques]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jacques_Cartier prosa]}} # ([[d:Q7322|wd]]) [[Christopher Columbus|Columbus, Christopher]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Christopher_Columbus prosa]}} # ([[d:Q7324|wd]]) [[James Cook|Cook, James]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/James_Cook prosa]}} # ([[d:Q7326|wd]]) [[Hernán Cortés|Cortés, Hernán]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hernán_Cortés prosa]}} # ([[d:Q7327|wd]]) [[Yuri Gagarin|Gagarin, Yuri]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Yuri_Gagarin prosa]}} # ([[d:Q7328|wd]]) [[Vasco da Gama|da Gama, Vasco]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Vasco_da_Gama prosa]}} # ([[d:Q7331|wd]]) [[Ibn Battuta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ibn_Battuta prosa]}} # ([[d:Q1496|wd]]) [[Ferdinand Magellan|Magellan, Ferdinand]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Fernando_de_Magallanes prosa]}} # ([[d:Q6101|wd]]) [[Marco Polo|Polo, Marco]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marco_Polo prosa]}} # ([[d:Q7333|wd]]) [[Zheng He]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Zheng_He prosa]}} {{div col end}} === Mga may-akda, mandudula at makata === {{div col|2}} # ([[d:Q5670|wd]]) [[Abu Nuwas]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Abu_Nuwas prosa]}} # ([[d:Q5673|wd]]) [[Hans Christian Andersen|Andersen, Hans Christian]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hans_Christian_Andersen prosa]}} # ([[d:Q36322|wd]]) [[Jane Austen|Austen, Jane]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jane_Austen prosa]}} # ([[d:Q5676|wd]]) [[Bashō]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Matsuo_Bashō prosa]}} # ([[d:Q909|wd]]) [[Jorge Luis Borges|Borges, Jorge Luis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jorge_Luis_Borges prosa]}} # ([[d:Q5679|wd]]) [[George Byron|Byron, George]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/George_Byron,_Ika-6_na_Barong_Byron prosa]}} # ([[d:Q5682|wd]]) [[Miguel de Cervantes|Cervantes, Miguel de]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Miguel_de_Cervantes prosa]}} # ([[d:Q5683|wd]]) [[Geoffrey Chaucer|Chaucer, Geoffrey]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Geoffrey_Chaucer prosa]}} # ([[d:Q5685|wd]]) [[Anton Chekhov|Chekhov, Anton]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Anton_Chekhov prosa]}} # ([[d:Q1067|wd]]) [[Dante Alighieri]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dante_Alighieri prosa]}} # ([[d:Q5686|wd]]) [[Charles Dickens|Dickens, Charles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Charles_Dickens prosa]}} # ([[d:Q991|wd]]) [[Fyodor Dostoyevsky|Dostoyevsky, Fyodor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Feodor_Dostoyevsky prosa]}} # ([[d:Q5878|wd]]) [[Gabriel García Márquez|García Márquez, Gabriel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gabriel_García_Márquez prosa]}} # ([[d:Q5879|wd]]) [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe, Johann Wolfgang von]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Johann_Wolfgang_von_Goethe prosa]}} # ([[d:Q6240|wd]]) [[Hafez]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hafez prosa]}} # ([[d:Q6691|wd]]) [[Homero]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Homer prosa]}} # ([[d:Q535|wd]]) [[Victor Hugo|Hugo, Victor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Victor_Hugo prosa]}} # ([[d:Q6882|wd]]) [[James Joyce|Joyce, James]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/James_Joyce prosa]}} # ([[d:Q905|wd]]) [[Franz Kafka|Kafka, Franz]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Franz_Kafka prosa]}} # ([[d:Q7011|wd]]) [[Kālidāsa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kālidāsa prosa]}} # ([[d:Q7071|wd]]) [[Li Bai]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Li_Bai prosa]}} # ([[d:Q7176|wd]]) [[Naguib Mahfouz]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Naguib_Mahfouz prosa]}} # ([[d:Q687|wd]]) [[Molière]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Molière prosa]}} # ([[d:Q7198|wd]]) [[Ovidio]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ovidio prosa]}} # ([[d:Q7199|wd]]) [[Marcel Proust|Proust, Marcel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Marcel_Proust prosa]}} # ([[d:Q7200|wd]]) [[Alexander Pushkin|Pushkin, Alexander]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alexander_Pushkin prosa]}} # ([[d:Q692|wd]]) [[William Shakespeare|Shakespeare, William]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/William_Shakespeare prosa]}} # ([[d:Q7235|wd]]) [[Sofocles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sopokles prosa]}} # ([[d:Q7241|wd]]) [[Rabindranath Tagore|Tagore, Rabindranath]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rabindranath_Tagore prosa]}} # ([[d:Q7243|wd]]) [[Leo Tolstoy|Tolstoy, Leo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Leo_Tolstoy prosa]}} # ([[d:Q7245|wd]]) [[Mark Twain|Twain, Mark]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mark_Twain prosa]}} # ([[d:Q1398|wd]]) [[Virgilio]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Virgilio prosa]}} {{div col end}} === Mga pilosopo at siyentipikong panlipunan === {{div col|2}} # ([[d:Q868|wd]]) [[Aristotle]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aristoteles prosa]}} # ([[d:Q7197|wd]]) [[Simone de Beauvoir|Beauvoir, Simone de]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Simone_de_Beauvoir prosa]}} # ([[d:Q9045|wd]]) [[Chanakya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Chanakya prosa]}} # ([[d:Q4604|wd]]) [[Confucio]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Confucio prosa]}} # ([[d:Q9191|wd]]) [[René Descartes|Descartes, René]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/René_Descartes prosa]}} # ([[d:Q9215|wd]]) [[Sigmund Freud|Freud, Sigmund]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sigmund_Freud prosa]}} # ([[d:Q9235|wd]]) [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel|Hegel, Georg Wilhelm Friedrich]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Georg_Wilhelm_Friedrich_Hegel prosa]}} # ([[d:Q48301|wd]]) [[Martin Heidegger|Heidegger, Martin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Martin_Heidegger prosa]}} # ([[d:Q9294|wd]]) [[Ibn Khaldun]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ibn_Khaldun prosa]}} # ([[d:Q9312|wd]]) [[Immanuel Kant|Kant, Immanuel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Immanuel_Kant prosa]}} # ([[d:Q9317|wd]]) [[John Maynard Keynes|Keynes, John Maynard]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/John_Maynard_Keynes prosa]}} # ([[d:Q9333|wd]]) [[Laozi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lao-Tse prosa]}} # ([[d:Q9353|wd]]) [[John Locke|Locke, John]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/John_Locke prosa]}} # ([[d:Q1399|wd]]) [[Niccolò Machiavelli|Machiavelli, Niccolò]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Niccolò_Machiavelli prosa]}} # ([[d:Q9061|wd]]) [[Karl Marx|Marx, Karl]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Karl_Marx prosa]}} # ([[d:Q9358|wd]]) [[Friedrich Nietzsche|Nietzsche, Friedrich]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Friedrich_Nietzsche prosa]}} # ([[d:Q859|wd]]) [[Plato]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Platon prosa]}} # ([[d:Q6527|wd]]) [[Jean-Jacques Rousseau|Rousseau, Jean-Jacques]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jean-Jacques_Rousseau prosa]}} # ([[d:Q9364|wd]]) [[Jean-Paul Sartre|Sartre, Jean-Paul]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jean-Paul_Sartre prosa]}} # ([[d:Q9372|wd]]) [[Sima Qian]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sima_Qian prosa]}} # ([[d:Q9381|wd]]) [[Adam Smith|Smith, Adam]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Adam_Smith prosa]}} # ([[d:Q913|wd]]) [[Socrates]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sokrates prosa]}} # ([[d:Q9068|wd]]) [[Voltaire]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Voltaire prosa]}} # ([[d:Q9387|wd]]) [[Max Weber|Weber, Max]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Max_Weber prosa]}} # ([[d:Q9391|wd]]) [[Ludwig Wittgenstein|Wittgenstein, Ludwig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ludwig_Wittgenstein prosa]}} # ([[d:Q9397|wd]]) [[Zhu Xi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Zhu_Xi prosa]}} {{div col end}} === Mga pinunong pampolitika === {{div col|3}} # ([[d:Q8597|wd]]) [[Akbar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Akbar_ang_Dakila prosa]}} # ([[d:Q8409|wd]]) [[Alejandrong Dakila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alejandrong_Dakila prosa]}} # ([[d:Q8589|wd]]) [[Ashoka]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ashoka prosa]}} # ([[d:Q5152|wd]]) [[Mustafa Kemal Atatürk|Atatürk, Mustafa Kemal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mustafa_Kemal_Atatürk prosa]}} # ([[d:Q1405|wd]]) [[Augustus|Augusto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Cesar_Augusto prosa]}} # ([[d:Q8442|wd]]) [[Otto von Bismarck|von Bismarck, Otto]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Otto_von_Bismarck prosa]}} # ([[d:Q8605|wd]]) [[Simón Bolívar|Bolívar, Simón]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Simón_Bolívar prosa]}} # ([[d:Q1048|wd]]) [[Julio Cesar|Cesar, Julio]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Julio_Cesar prosa]}} # ([[d:Q3044|wd]]) [[Charlemagne]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Carlomagno prosa]}} # ([[d:Q8016|wd]]) [[Winston Churchill|Churchill, Winston]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Winston_Churchill prosa]}} # ([[d:Q8413|wd]]) [[Constantino ang Dakila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dakilang_Constantino prosa]}} # ([[d:Q8423|wd]]) [[Ciro ang Dakila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dakilang_Ciro prosa]}} # ([[d:Q7207|wd]]) [[Elizabeth I]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Elizabeth_I_ng_Inglatera prosa]}} # ([[d:Q1001|wd]]) [[Mahatma Gandhi|Gandhi, Mohandas Karamchand]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mahatma_Gandhi prosa]}} # ([[d:Q2042|wd]]) [[Charles de Gaulle|de Gaulle, Charles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Charles_de_Gaulle prosa]}} # ([[d:Q720|wd]]) [[Genghis Khan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Genghis_Khan prosa]}} # ([[d:Q5809|wd]]) [[Che Guevara|Guevara, Che]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Che_Guevara prosa]}} # ([[d:Q352|wd]]) [[Adolf Hitler|Hitler, Adolf]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Adolf_Hitler prosa]}} # ([[d:Q7226|wd]]) [[Juana ng Arko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Juana_ng_Arko prosa]}} # ([[d:Q8027|wd]]) [[Martin Luther King, Jr.|King, Martin Luther, Jr.]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Martin_Luther_King,_Jr. prosa]}} # ([[d:Q1394|wd]]) [[Vladimir Lenin|Lenin, Vladimir]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Vladimir_Lenin prosa]}} # ([[d:Q91|wd]]) [[Abraham Lincoln|Lincoln, Abraham]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Abraham_Lincoln prosa]}} # ([[d:Q7742|wd]]) [[Louis XIV]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Luis_XIV_ng_Pransiya prosa]}} # ([[d:Q7231|wd]]) [[Rosa Luxemburg|Luxemburg, Rosa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rosa_Luxemburg prosa]}} # ([[d:Q517|wd]]) [[Napoleon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Napoleon_I_ng_Pransiya prosa]}} # ([[d:Q8023|wd]]) [[Nelson Mandela|Mandela, Nelson]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nelson_Mandela prosa]}} # ([[d:Q5816|wd]]) [[Mao Zedong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mao_Zedong prosa]}} # ([[d:Q1047|wd]]) [[Jawaharlal Nehru|Nehru, Jawaharlal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jawaharlal_Nehru prosa]}} # ([[d:Q8620|wd]]) [[Kwame Nkrumah|Nkrumah, Kwame]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kwame_Nkrumah prosa]}} # ([[d:Q8479|wd]]) [[Pedro ang Dakila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pedro_ang_Dakila_ng_Rusya prosa]}} # ([[d:Q7192|wd]]) [[Qin Shi Huang]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Qin_Shi_Huang prosa]}} # ([[d:Q8007|wd]]) [[Franklin D. Roosevelt|Roosevelt, Franklin D.]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Franklin_D._Roosevelt prosa]}} # ([[d:Q8581|wd]]) [[Saladin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Saladin prosa]}} # ([[d:Q855|wd]]) [[Joseph Stalin|Stalin, Joseph]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Joseph_Stalin prosa]}} # ([[d:Q8474|wd]]) [[Suleiman the Magnificent|Suleiman ang Maringal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Suleiman_I prosa]}} # ([[d:Q8573|wd]]) [[Sun Yat-sen]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sun_Yat-sen prosa]}} # ([[d:Q8462|wd]]) [[Tamerlane]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tamerlan prosa]}} # ([[d:Q8467|wd]]) [[Umar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Umar prosa]}} # ([[d:Q23|wd]]) [[George Washington|Washington, George]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/George_Washington prosa]}} {{div col end}} == Teknolohiya == {{div col|3}} # ([[d:Q7108|wd]]) [[Biyoteknolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyoteknolohiya prosa]}} # ([[d:Q11023|wd]]) [[Inhenyeriya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Inhenyeriya prosa]}} ## ([[d:Q446|wd]]) [[Gulong]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gulong prosa]}} ## ([[d:Q11019|wd]]) [[Makina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Makina prosa]}} ## ([[d:Q11012|wd]]) [[Robot]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Robot prosa]}} ## ([[d:Q11022|wd]]) [[Tornilyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tornilyo prosa]}} # ([[d:Q11467|wd]]) [[Metalurhiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Metalurhiya prosa]}} # ([[d:Q11468|wd]]) [[Nanoteknolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nanoteknolohiya prosa]}} # ([[d:Q11460|wd]]) [[Pananamit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kasuotan prosa]}} ## ([[d:Q11457|wd]]) [[Bulak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bulak prosa]}}<!-- Naka-redirect sa halamang kapok, subalit kailangan may sariling artikulo ang hibla mismo na tinatawag na bulak na nakukuha sa kapok --> # ([[d:Q11016|wd]]) [[Teknolohiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teknolohiya prosa]}} === Elektronika === # ([[d:Q11650|wd]]) [[Elektronika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Elektronika prosa]}} ## ([[d:Q11651|wd]]) [[Daloy ng kuryente]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Daloy_ng_kuryente prosa]}} ## ([[d:Q11652|wd]]) [[Prikwensiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dalasan prosa]}} # Mga bahagi ## ([[d:Q11656|wd]]) [[Diyodo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Diodo prosa]}} ## ([[d:Q5325|wd]]) [[Indaktor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panawit prosa]}} ## ([[d:Q5322|wd]]) [[Kapasitor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kapasitor prosa]}} ## ([[d:Q5321|wd]]) [[Resistor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Resistor prosa]}} ## ([[d:Q5339|wd]]) [[Transistor]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Transistor prosa]}} ## ([[d:Q11658|wd]]) [[Transpormer]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Transpormador prosa]}} === Enerhiya at mga panggatong === # ([[d:Q3196|wd]]) [[Apoy]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Apoy prosa]}} # ([[d:Q12725|wd]]) [[Elektrisidad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Elektrisidad prosa]}} ## ([[d:Q12739|wd]]) [[Enerhiyang nukleyar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Enerhiyang_nukleyar prosa]}} # Makina ## ([[d:Q12757|wd]]) [[Panloob na makinang kombustyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panloob_na_makinang_kombustyon prosa]}} ## ([[d:Q12760|wd]]) [[Makinang pinasisingawan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Makinang_pinasisingawan prosa]}} # ([[d:Q12705|wd]]) [[Nababagong enerhiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nababagong_enerhiya prosa]}} # ([[d:Q12748|wd]]) [[Panggatong na posil]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panggatong_na_posil prosa]}} === Komunikasyon === # ([[d:Q571|wd]]) [[Aklat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Aklat prosa]}} # ([[d:Q11028|wd]]) [[Impormasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Impormasyon prosa]}} ## ([[d:Q5292|wd]]) [[Ensiklopedya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ensiklopedya prosa]}} # ([[d:Q11024|wd]]) [[Komunikasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pakikipagtalastasan prosa]}} # ([[d:Q11034|wd]]) [[Paglilimbag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Paglilimbag prosa]}} # ([[d:Q11030|wd]]) [[Pamamahayag]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pamamahayag prosa]}} ## ([[d:Q11033|wd]]) [[Midyang pangmasa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Midyang_panlahat prosa]}} ## ([[d:Q11032|wd]]) [[Pahayagan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pahayagan prosa]}} # ([[d:Q11035|wd]]) [[Telepono]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Telepono prosa]}} ==== Mga kompyuter at Internet ==== # ([[d:Q11660|wd]]) [[Artipisyal na Intelihensya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Artipisyal_na_katalinuhan prosa]}} # ([[d:Q68|wd]]) [[Kompyuter]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kompyuter prosa]}} ## ([[d:Q5300|wd]]) [[Central processing unit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/CPU prosa]}} ## ([[d:Q4439|wd]]) [[Hard disk drive]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hard_disk_drive prosa]}} # ([[d:Q9135|wd]]) [[Operating system]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Operating_system prosa]}} # ([[d:Q9143|wd]]) [[Programming language]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_pamprograma prosa]}} # ([[d:Q7397|wd]]) [[Software]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Software prosa]}} # ([[d:Q11661|wd]]) [[Teknolohiyang pang-impormasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Teknolohiyang_pang-impormasyon prosa]}} ## ([[d:Q8366|wd]]) [[Algoritmo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Algoritmo prosa]}} ===Mga materyal=== # ([[d:Q287|wd]]) [[Kahoy]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kahoy prosa]}} # ([[d:Q11472|wd]]) [[Papel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Papel prosa]}} # ([[d:Q11474|wd]]) [[Plastik]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Plastik prosa]}} # ([[d:Q11469|wd]]) [[Salamin (materyales)|Salamin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Salamin_(materyales) prosa]}} === Mga sandata === # ([[d:Q12870|wd]]) [[Pampasabog]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pampasabog prosa]}} ## ([[d:Q12861|wd]]) [[Pulbura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pulbura prosa]}} # ([[d:Q728|wd]]) [[Sandata]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sandata prosa]}} ## ([[d:Q12802|wd]]) [[Sandatang nukleyar]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sandatang_nukleyar prosa]}} ## ([[d:Q12796|wd]]) [[Sandatang pumuputok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sandatang_pumuputok prosa]}} ### ([[d:Q12800|wd]]) [[Masinggan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Masinggan prosa]}} ## ([[d:Q12791|wd]]) [[Tabak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tabak prosa]}} # ([[d:Q12876|wd]]) [[Tangke]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tangke prosa]}} === Transportasyon === # ([[d:Q11446|wd]]) [[Barko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Barko prosa]}} # ([[d:Q11442|wd]]) [[Bisikleta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bisikleta prosa]}} # ([[d:Q1420|wd]]) [[Kotse]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kotse prosa]}} # ([[d:Q11436|wd]]) [[Sasakyang panghimpapawid]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sasakyang_panghimpapawid prosa]}} # ([[d:Q2811|wd]]) [[Submarino]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Submarino prosa]}} # ([[d:Q7590|wd]]) [[Transportasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Transportasyon prosa]}} # ([[d:Q870|wd]]) [[Tren]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tren prosa]}} {{div col end}} == Sining at rekreasyon == {{div col|2}} # ([[d:Q12681|wd]]) [[Kaligrapiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kaligrapiya prosa]}} # ([[d:Q11042|wd]]) [[Kalinangan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kultura prosa]}} # ([[d:Q12684|wd]]) [[Moda]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Moda prosa]}} # ([[d:Q11639|wd]]) [[Sayaw]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sayaw prosa]}} # ([[d:Q735|wd]]) [[Sining]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sining prosa]}} ## ([[d:Q11634|wd]]) [[Eskultura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lilok prosa]}} ## ([[d:Q1004|wd]]) [[Komiks]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Komiks prosa]}} ## ([[d:Q11642|wd]]) [[Pagpapalayok]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagpapalayok prosa]}} ## ([[d:Q11629|wd]]) [[Pagpipinta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pinta prosa]}} ## ([[d:Q11633|wd]]) [[Potograpiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Potograpiya prosa]}} # ([[d:Q11635|wd]]) [[Teatro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tanghalan prosa]}} === Arkitektura at inhenyeriyang sibil === # ([[d:Q12271|wd]]) [[Arkitektura]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arkitektura prosa]}} # ([[d:Q12277|wd]]) [[Arko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Arko prosa]}} # ([[d:Q3947|wd]]) [[Bahay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bahay prosa]}} # ([[d:Q12284|wd]]) [[Kanal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kanal prosa]}} # Partikular na istraktura ## ([[d:Q43473|wd]]) [[Angkor Wat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Angkor_Wat prosa]}} ## ([[d:Q9202|wd]]) [[Bantayog ng Libertad]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Estatwa_ng_Kalayaan prosa]}} ## ([[d:Q12512|wd]]) [[Basilika ni San Pedro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Basilika_ni_San_Pedro prosa]}} ## ([[d:Q9188|wd]]) [[Gusaling Empire State]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gusaling_Empire_State prosa]}} ## ([[d:Q12506|wd]]) [[Hagia Sophia]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hagia_Sophia prosa]}} ## ([[d:Q10285|wd]]) [[Koliseo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Koliseo prosa]}} ## ([[d:Q12501|wd]]) [[Mahabang Muog ng Tsina]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mahabang_Muog_ng_Tsina prosa]}} ## ([[d:Q13217298|wd]]) [[Mga Piramide ng Giza]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nekropolis_ng_Giza prosa]}} ## ([[d:Q10288|wd]]) [[Partenon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Partenon prosa]}} ## ([[d:Q12514|wd]]) [[Prinsa ng Tatlong Bangin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Prinsa_ng_Tatlong_Bangin prosa]}} ## ([[d:Q9141|wd]]) [[Taj Mahal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tāj_Mahal prosa]}} ## ([[d:Q243|wd]]) [[Toreng Eiffel]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Toreng_Eiffel prosa]}} # ([[d:Q12516|wd]]) [[Piramide]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Piramide prosa]}} # ([[d:Q12323|wd]]) [[Prinsa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Dam prosa]}} # ([[d:Q12493|wd]]) [[Simboryo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lungaw prosa]}} # ([[d:Q12518|wd]]) [[Tore]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tore prosa]}} # ([[d:Q12280|wd]]) [[Tulay]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tulay prosa]}} ===Musika=== # ([[d:Q7366|wd]]) [[Awit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Awitin prosa]}} # ([[d:Q638|wd]]) [[Musika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tugtugin prosa]}} # Partikular na instrumentong pang-musika ## ([[d:Q8355|wd]]) [[Biyolin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Biyulin prosa]}} ## ([[d:Q6607|wd]]) [[Gitara]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Gitara prosa]}} ## ([[d:Q5994|wd]]) [[Piyano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Piyano prosa]}} ## ([[d:Q11405|wd]]) [[Plauta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Bansi prosa]}} ## ([[d:Q11404|wd]]) [[Tambol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tambol prosa]}} ## ([[d:Q8338|wd]]) [[Trumpeta]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Trumpeta prosa]}} # Partikular na uri ng musika ## ([[d:Q9759|wd]]) [[Blues]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Blues prosa]}} ## ([[d:Q9764|wd]]) [[Flamenco]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Plamengko prosa]}} ## ([[d:Q11401|wd]]) [[Hip hop]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Hip_hop prosa]}} ## ([[d:Q8341|wd]]) [[Jazz]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Jazz prosa]}} ## ([[d:Q9778|wd]]) [[Musikang elektronika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Musikang_elektronika prosa]}} ## ([[d:Q9730|wd]]) [[Musikang klasiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Musikang_klasiko prosa]}} ### ([[d:Q1344|wd]]) [[Opera]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Opera prosa]}} ### ([[d:Q9734|wd]]) [[Simponya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Simponya prosa]}} ## ([[d:Q11399|wd]]) [[Musikang rak]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Musikang_rock prosa]}} ## ([[d:Q9794|wd]]) [[Reggae]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Reggae prosa]}} ## ([[d:Q11403|wd]]) [[Samba (sayaw)|Samba]]{{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Samba_(sayaw) prosa]}} === Pelikula, radyo at telebisyon === # ([[d:Q11424|wd]]) [[Pelikula]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pelikula prosa]}} ## ([[d:Q11425|wd]]) [[Animasyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Animasyon prosa]}} # ([[d:Q872|wd]]) [[Radyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Radyo prosa]}} # ([[d:Q289|wd]]) [[Telebisyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Telebisyon prosa]}} === Rekreasyon === # ([[d:Q11410|wd]]) [[Laro]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Laro prosa]}} ## ([[d:Q11411|wd]]) [[Backgammon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Backgammon prosa]}} ## ([[d:Q718|wd]]) [[Ahedres]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ahedres prosa]}} ## ([[d:Q11413|wd]]) [[Go (laro)]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Go_(laro) prosa]}} ## ([[d:Q7889|wd]]) [[Larong bidyo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Larong_bidyo prosa]}} # ([[d:Q11422|wd]]) [[Laruan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Laruan prosa]}} # ([[d:Q11416|wd]]) [[Pagsusugal]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagsusugal prosa]}} # ([[d:Q349|wd]]) [[Palakasan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Palakasan prosa]}} ## ([[d:Q542|wd]]) [[Atletika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Atletika prosa]}} ## ([[d:Q6388|wd]]) [[Paglalangoy]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Paglalangoy prosa]}} ## Palarong bola ### ([[d:Q5369|wd]]) [[Beysbol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Beysbol prosa]}} ### ([[d:Q5372|wd]]) [[Basketbol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Basketbol prosa]}} ### ([[d:Q5375|wd]]) [[Cricket]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Cricket prosa]}} ### ([[d:Q2736|wd]]) [[Putbol]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Putbol prosa]}} ### ([[d:Q5377|wd]]) [[Golp]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Golp prosa]}} ### ([[d:Q5378|wd]]) [[Rugbi]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Rugbi prosa]}} ### ([[d:Q847|wd]]) [[Tenis]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tenis prosa]}} # ([[d:Q5389|wd]]) [[Palarong Olimpiko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Palarong_Olimpiko prosa]}} # ([[d:Q11417|wd]]) [[Sining pandigma]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sining_pandigma prosa]}} ## ([[d:Q11420|wd]]) [[Judo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Judo prosa]}} {{div col end}} == Wika at panitikan == {{div col|2}} # ([[d:Q8091|wd]]) [[Balarila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Balarila prosa]}} # ([[d:Q8162|wd]]) [[Lingguwistika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Lingguwistika prosa]}} # ([[d:Q8236|wd]]) [[Literasiya]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Literasiya prosa]}}<!--Kasalukuyang naka-redirect sa Mangmang subalit dapat mas angkop na Literasiya ang artikulo na tinatalakay din ang kamangmangan. --> # ([[d:Q7553|wd]]) [[Pagsalin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pagsasalin prosa]}} # ([[d:Q8242|wd]]) [[Panitikan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panitikan prosa]}} ## ([[d:Q8261|wd]]) [[Nobela]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Nobela prosa]}} ### ([[d:Q8265|wd]]) ''[[Pangarap ng Pulang Silid]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pangarap_ng_Pulang_Silid prosa]}} ### ([[d:Q8269|wd]]) ''[[Ang Kuwento ni Genji]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ang_Kuwento_ni_Genji prosa]}} ## ([[d:Q482|wd]]) [[Panulaan]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Panulaan prosa]}} ### ([[d:Q8272|wd]]) ''[[Epiko ni Gilgamesh]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Epiko_ni_Gilgamesh prosa]}} ### ([[d:Q8275|wd]]) ''[[Iliada]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Iliada prosa]}} ### ([[d:Q8276|wd]]) ''[[Mahābhārata]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mahabharata prosa]}} ### ([[d:Q8279|wd]]) ''[[Shāhnāma]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Shāhnāmeh prosa]}} ## ([[d:Q8253|wd]]) [[Piksyon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Kathang-isip prosa]}} ### ([[d:Q8258|wd]]) ''[[Isang Libo't Isang Gabi]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ang_Isang_Libo't_Isang_Gabi prosa]}} ## ([[d:Q676|wd]]) [[Prosa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Tuluyan prosa]}} ### ([[d:Q8251|wd]]) ''[[Ang Sining ng Digmaan]]'' {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ang_Sining_ng_Digmaan prosa]}} # ([[d:Q8171|wd]]) [[Salita]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Salita prosa]}} ## ([[d:Q8188|wd]]) [[Pantig]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Pantig prosa]}} ## ([[d:Q8183|wd]]) [[Ponema]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Ponema prosa]}} # ([[d:Q8192|wd]]) [[Sistema ng pagsulat]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sistema_ng_pagsulat prosa]}} ## ([[d:Q8196|wd]]) [[Alpabetong Arabe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alpabetong_Arabe prosa]}} ## ([[d:Q8216|wd]]) [[Alpabetong Griyego]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alpabetong_Griyego prosa]}} ## ([[d:Q8229|wd]]) [[Alpabetong Latin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Sulat_Latin prosa]}} ## ([[d:Q8209|wd]]) [[Alpabetong Siriliko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Alpabetong_Siriliko prosa]}} ## ([[d:Q8201|wd]]) [[Mga titik Tsino]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Mga_titik_Tsino prosa]}} # ([[d:Q315|wd]]) [[Wika]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wika prosa]}} # Mga partikular na wika ## ([[d:Q188|wd]]) [[wikang Aleman|Aleman]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Aleman prosa]}} ## ([[d:Q13955|wd]]) [[wikang Arabe|Arabe]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Arabe prosa]}} ## ([[d:Q9610|wd]]) [[wikang Bengali|Bengali]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Bengali prosa]}} ## ([[d:Q9129|wd]]) [[wikang Griyego|Griyego]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Griyego prosa]}} ## ([[d:Q5287|wd]]) [[wikang Hapon|Hapon]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Hapones prosa]}} ## ([[d:Q9288|wd]]) [[wikang Hebreo|Hebreo]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Hebreo prosa]}} ## ([[d:Q11051|wd]]) [[wikang Hindi-Urdu|Hindi-Urdu]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Hindi-Urdu prosa]}} ## ([[d:Q1860|wd]]) [[wikang Ingles|Ingles]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Ingles prosa]}} ## ([[d:Q1321|wd]]) [[wikang Kastila|Kastila]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Ingles prosa]}} ## ([[d:Q9176|wd]]) [[wikang Koreano|Koreano]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Koreano prosa]}} ## ([[d:Q397|wd]]) [[wikang Latin|Latin]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Latin prosa]}} ## ([[d:Q9168|wd]]) [[wikang Persa|Persa]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Persa prosa]}} ## ([[d:Q5146|wd]]) [[wikang Portuges|Portuges]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Portuges prosa]}} ## ([[d:Q150|wd]]) [[wikang Pranses|Pranses]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Pranses prosa]}} ## ([[d:Q7737|wd]]) [[wikang Ruso|Ruso]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Ruso prosa]}} ## ([[d:Q11059|wd]]) [[wikang Sanskrito|Sanskrit]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Sanskrito prosa]}} ## ([[d:Q7838|wd]]) [[wikang Swahili|Swahili]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Swahili prosa]}} ## ([[d:Q34057|wd]]) [[wikang Tagalog|Tagalog]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Tagalog prosa]}} ## ([[d:Q7850|wd]]) [[wikang Tsino|Tsino]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Tsino prosa]}} ## ([[d:Q256|wd]]) [[wikang Turko|Turko]] {{sup|[https://prosesize.toolforge.org/api/tl.wikipedia.org/Wikang_Turko prosa]}} {{div col end}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Talaan ng mga artikulo na kailangan ng lahat ng wika]] if83xcvqtfm9e4j5r6qmpfo098gmn5h 4 1097 2222118 1840410 2026-08-28T05:21:13Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222118 wikitext text/x-wiki {{gabay}} {{daang tapatan|[[WP:USB]]|WP:STUB}} Ang '''usbong''' (o ''stub'') ay isang napakaikling artikulo, karaniwang isang talata lamang o mas maliit pa na nangangailangan ng atensiyon mula sa mga tagapag-ambag ng Wikipedia. Nilikha sila ngunit hindi pa sapat ang impormasyon upang maging isang totoong artikulong maituturing. Naniniwala ang komunidad na sa kung bibigyan lamang ng atensiyon ay makokompleto at magiging makabuluhan ang mga stub o usbong. Ito ang unang hakbang upang maging kompletong artikulo ang isang paksa o topic na makatutulong sa pagpapalawak ng nilalaman ng Wikipedia, ang Malayang Ensiklopedya. [[Image:Maple-budding.JPG|thumb|right|150px|Tumulong sa pagpapalawig o pagpapayabong pa ng mga artikulong usbong o ''stub'' ng Tagalog Wikipedia. Salamat.]] ==Suleras== *{{tl|Usbong}}, isang payak na suleras na ginagamit sa pagtatatak ng pahinang usbong pa lámang. Maaari itong maging kombinasyon para maging mas angkop sa pahina, lathalain, o paksa; katulad ng <nowiki>{{stub|Tao|Pilipinas|Kasaysayan}}</nowiki>. Sa kasalukuyan, hanggang tatlo lámang ang kombinasyong magagamit; maaari ding panatilihing isa o dalawa lámang kung nais. ==Gabay sa paggamit== ===Walang paksa=== Ang {{tl|stub}} (o {{tl|usbong}}) ay isang pangkalahatang suleras na pang-usbong. Wala itong ibinibigay na parametro. ===May paksa=== Ang <nowiki>{{stub|Pangalan ng Paksa}}</nowiki> ay isang suleras na pang-usbong na nilalagyan ng kung tungkol saan ang usbong sa mga parametro. Pinakamaraming maaaring ibigay ay tatlo. Ang nangyayari riyan ay kapag nilagay halimbawa na ang "Katagalugan", katulad ng <nowiki>{{stub|Katagalugan}}</nowiki>, kinukuha ng suleras ang larawang nakalagay sa [[Suleras:Stub/Katagalugan]]. Mangyayaring kailangang gawan ng subpahina (kabahaging pahina) sa Suleras:Stub ang bawat kaugnay na paksa. Para itong <nowiki>{{stub|Pilipinas|Katagalugan}}</nowiki> (o <nowiki>{{stub|Pilipinas|Katagalugan}}</nowiki>), kung saan kumukuha ang suleras ng mga larawan mula sa Suleras:Stub/Pilipinas at Suleras:Stub/Katagalugan. ===Mga patakaran sa pagpapaksa=== *Para sa mga bansa, gamiting larawan ang kanilang mga bandila. *Hinggil sa paglalagay ng mga larawan sa kabahaging pahina, tinatanggal na ang unlaping katulad ng Larawan:, File:, o Image:. Mananatili lamang ang pinakapangalan ng larawan. Bílang dagdag paliwanag: kung gagawa ng subpahina para sa mga paksa, gumawa sa Suleras:Stub/''pangalan ng paksa''. Ilagay roon ang larawang papupuntahan. Pagbasehan ang [[Suleras:Stub/Pilipinas]], at para sa kadalian, ang gagawinng subpahina ay dapat nagsisimula sa malaking titik [[Suleras:Stub/'''''P'''''elikula]]. ===Mga umiiral na kabahaging pahina=== *Upang maláman kung ano-ano na ang mga nagawang subpahina: puntahan ang http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Special%3APrefixIndex&from=Stub%2F&namespace=10 *Para makakuha naman ng mga larawan, pumunta sa ''[[:commons:Category:Icons by subject]]'', kung saan nakaayos ang mga larawang sagisag o ''icon'' ayon sa paksa. [[Kategorya:Wikipedia help|Stub]] [[de:Wikipedia:Artikel#Umfang]] jdw2wdcb0s6muabwk7usoudn967fm0o 10 1191 2221955 1389320 2026-08-28T02:41:30Z JWilz12345 77302 https://www.facebook.com/wikapediaph/photos/magkapareho-lang-ba-ang-maari-at-maaarikung-may-tanong-tungkol-sa-filipino-i-pos/854511961248783/ 2221955 wikitext text/x-wiki {| align="center" border="1" cellspacing="1" cellpadding="3" style="border: 1px solid #000; background: #fff; border-collapse: collapse; margin: .5em 2.5%" | align="center" style="background: #000" | <big><big style="color: #fff">'''POSIBLENG PAGLABAG SA KARAPATANG-ARI (KOPIRAYT)'''</big></big> |- |style="font-size: 90%; text-align: center;"| Kung ''ikaw'' ang nagmarka nito bilang posible na paglabag sa karapatang-ari, pakidagdag lamang ng kawing sa [[Wikipedia:Mga problemang Copyright#Mga talaan ng mga possibleng may problemang pangkopirayt]]. |- | [[Image:Copyright.svg|right|64px]] Mukhang lumabag sa [[Wikipedia:Karapatang-ari|karapatang-ari (''copyright'')]] ang dating laman ng pahinang ito sa teksto ng sa sumusunod na (mga) pinagmulan: : {{{url}}} Nakalista na ito sa [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-ari]]. |- | # '''Huwag munang i-edit ang pahinang ito sa kasalukuyan.''' # Kung ikaw ang may hawak ng copyright ng materyal na ito, o may pahintulot ka na gamitin ang materyal na ito sa ilalim ng kasunduan ng ating [[Wikipedia:Nilalaman ng GNU Free Documentation License|lisensiya]], sabihin na lamang ito sa [[Talk:{{PAGENAME}}|usapan ng pahinang ito]] at sa ilalim ng entrada niya sa [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-ari]]. #'''Huwag muling ilagay ang materyal na dating naririto'''. Tatanggalin ito. Ibabalik ang artikulo kung magkakaroon ang Wikipedia ng pahintulot sa copyright. # Kung nais mo na gumawa ng artikulo ito, '''maaaring gumawa ng bagong artikulo [[{{PAGENAME}}/Temp|sa pasamantalang pahina]]''', at sabihin na ginawa mo sa [[Talk:{{PAGENAME}}|usapan ng pahinang ito]]. # Maliban kung naging malinaw ang katayuan ng karapatang-ari ng nakaraanng nilalaman, buburahin ang pahinang ito pagkaraan ng isang linggo ng kanyang pagkatala. Kung may bagong artikulong isusulat, mapapalitan ang mensaheng ito. |- | *Ang paglalagay ng mga materyal na may karapatan sa pag-aari na walang pahintulot ay labag sa batas at sa ating [[Wikipedia:Copyright|patakaran]]. Maaaring [[Wikipedia:Patakaran sa pagharang|harangin]] ang mga paulit-ulit na nagalalagay ng mga materyal na may karapatang-ari. *Maaari pa rin na makita a orihinal na nilagay sa pamamagitan ng <span class="plainlinks">[{{SERVER}}{{localurl:{{PAGENAME}}|action=history}} kasaysayan]</span> na link sa pahinang ito. |- |} [[Category:Mga maaaring paglabag sa karapatang-ari]] pr406xate30tdw5vzjo6egnhbcl34u6 4 1287 2222113 2191450 2026-08-28T05:16:56Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222113 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Wikipedia-logo-v2.svg|thumb|150px|Tandang pagkakakilanlan ng Wikipedia.]] Ang '''Wikipedia''' ay isang [[ensiklopedya]] na may [[malayang nilalaman]] na magkasamang sinulat ng mga tagapag-ambag mula sa buong mundo na may [[Internet]]. Isang itong [[wiki]] {{en dash}} ibig sabihin, maaaring makapag-''edit'' o ipatnugot ang kahit sino ng mga artikulo sa pamamagitan ng pagpindot sa {{button|Baguhin|bgcolor=var(--background-color-base, #fff)|bgcolor2=var(--background-color-base, #fff)}} (biswal na pagpapatnugot) o {{button|Baguhin ang wikitext|bgcolor=var(--background-color-base, #fff)|bgcolor2=var(--background-color-base, #fff)}} (klasikong pagpapatnugot). May ilang mga pahina ang nakaprotekta sa pagpapatnugot upang iwasan ang pagkagambala at [[Wikipedia:Bandalismo|bandalismo]]. Ang layunin ng Wikipedia ay makinabang ang mga mambabasa sa pamamagitan ng paglalahad ng impormasyon sa lahat ng sangay ng [[kaalaman]]. Ang mga saligang prinsipyo ng Wikipedia ay binubuod sa [[Wikipedia:Limang haligi|limang haligi]] nito. Bagaman nakabuo ang [[Wikipedia:Puntahan ng pamayanan|pamayanan ng Wikipedia]] ng maraming patakaran at tuntunin, hindi kailangang pamilyar ang mga bagong patnugot sa mga ito bago sila magsimulang mag-ambag. Ang ''[[Wikipedia]]'' ay isang tatak at pagmamay-ari ng [[Wikimedia|Wikimedia Foundation, Inc.]] o [[Pundasyong Wikimedia]]. Sakop ng lisensiyang ''unported'' (walang hurisdiksyon, hal. bansa) na [[Creative Commons]] Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA) ang lahat ng mga teksto sa Wikipedia, pati na rin ang karamihan sa mga larawan at iba pang nilalaman. Pag-aari pa rin ng mga lumikha ang kanilang mga inambag, samantalang tinitiyak naman ng lisensiyang GFDL na malayang maipapamahagi at mailalabas ang mga nilalaman nito (pakitingnan ang ''[[Wikipedia:Copyrights|Karapatang-ari]]'' at ang ''[[Wikipedia:General disclaimer|Mga Pagtatanggi]]'' para sa karagdagang impormasyon). ==Tungkol sa Wikipediang Tagalog== [[Talaksan:Wikipedia-logo-v2-tl.png|right|thumb|150px|Logo ng Wikipediang Tagalog.]] {{Main|Wikipediang Tagalog}} Ang '''Wikipediang Tagalog''' ay ang edisyon ng [[Wikipedia]] sa wikang [[wikang Tagalog|Tagalog]]. Sang-ayon sa ibang mga Wikipedista ng mga Tagalog at Ingles na Wikipedia, ang Wikipediang ito na rin ang kumakatawan sa wikang [[wikang Filipino|Filipino]].<ref name=Wika>[[Wikipedia:Pamantayang pangwika]]/[[Wikipedia:Gabay sa abakada at pagbabaybay]]</ref><ref>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Kapihan&oldid=352405 Wikipedia:Kapihan: "Filipino Wikipedia (na nasa Wikimedia Incubator)"]</ref><ref>Kaugnay: [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia_talk:Tambayan_Philippines/Archive14#The_Filipino_Wiktionary_Debate_.28formerly_It.27s_official.29 ''The Filipino Wiktionary Debate (formerly It's official)''] ([[:en:Wikipedia_talk:Tambayan_Philippines/Archive14#The_Filipino_Wiktionary_Debate_.28formerly_It.27s_official.29|WP:Tambay Archive14]].)</ref> Bagaman orihinal na ginamit ang [[Baybayin]] noong sinaunang panahon bilang sistema ng pagsusulat ng Tagalog, sulating Latin lamang ang ginagamit ng edisyong ito dahil ito ang pinakamalaganap na alam ng nakakarami sa nagsasalita ng Tagalog. At kahit yaong marunong magsulat ng Baybayin sa ngayon ay marunong din naman na magbasa ng Tagalog na sinulat sa alpabetong Latin. Ang pangunahin layunin ng Wikipedia ay mapalaganap ang kaalaman sa lahat, at hindi ang pagpepreserba ng wika o sistema ng pagsusulat tulad Baybayin. ===Kasaysayan=== Sinasabing sinimulan ang Wikipediang Tagalog, ''Ang Malayang Ensiklopedya'', noong 1 Disyembre 2003. Bagaman ang pinakamaagang makukuhang ''snapshot'' ng Wikipediang Tagalog mula sa archive.org ay noong Nobyembre 30, 2003. Walang nakaalala mula sa pamayanan kung ano ang eksaktong araw ng pagsisimula ng Wikipediang Tagalog. Sa karagdagang impormasyon, tingnan ang [[Wikipedia:Anibersaryo ng Wikipediang Tagalog]]. Sa kasalukuyan, mayroon na itong [[Special:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}}]] mga artikulo.<ref> [http://tl.wikipedia.org/wiki/Unang_Pahina Tahanang Pahina ng Wikipediang Tagalog], isinangguni noong: 20 Oktubre 2007</ref>. Naging ika-10,000 artikulo ang ''[[Bantayan, Cebu]]'' noong 20 Oktubre 2007, samantalang ang ''[[Pasko sa Pilipinas]]'' ang naging ika-15,000 noong 24 Disyembre 2007.<ref name=WPPinoy>[http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:PINOY Mula sa ''Announcements'' (Mga Paunawa) sa ''Wikipedia:Tambayan'' ng Ingles na Wikipedia]</ref> Naabot ang ika-16,000 artikulo nang malathala ang ''[[Pandaka pygmaea]]'' noong 11 Marso 2008.<ref name=UsapanPandaka>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Talk:Pandaka_pygmaea Mula sa pahina ng usapan ng Pandaka Pygmaea]</ref> Nakumpleto sa [[:betawiki:Main Page|Betawiki]] (o [[:betawiki:Main Page|Translatewiki.net]]) ang pagsasapook o lokalisasyon ng pagsasalinwika ng mga mensaheng pangsopwer ng Wikipediang Tagalog noong 6 Pebrero 2009.<ref name=Betawiki>[http://translatewiki.net/w/i.php?title=Special:RecentChanges&translations=only&trailer=/{{CONTENTLANGUAGE}} Tala ng gawain sa Translatewiki.net (Betawiki)], noong 6 Pebrero 2009</ref> Bagaman, may mga bagong entrada mula sa Translatewiki.net simula noong Pebrero 2009 ang hindi pa naisasalin. ====Estadistika==== *30 Hunyo 2008: ''[[Silindro (gamit panugtog)|Silindro]]'' - ika-17,000 artikulo<ref name=Silindro>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Talk:Silindro_%28gamit_panugtog%29 Pahina ng usapan ng Silindro]</ref> *5 Agosto 2008: ''[[Unang Aklat ng mga Macabeo]]'' - ika-18,000 artikulo<ref name=Macabeo>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Talk:Unang_Aklat_ng_mga_Macabeo Pahina ng usapan ng Unang Aklat ng mga Macabeo]</ref> *2 Oktubre 2008: ''[[Heriyatriko]]'' - ika-19,000 artikulo<ref name=Heriyatriko>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Heriyatriko Pahina ng usapan ng Heriyatriko]</ref> *1 Nobyembre 2008: ''[[Anak ng tao]]'' - ika-20,000 artikulo<ref name=AnakngTao>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Anak_ng_tao Pahina ng usapan ng Anak ng Tao]</ref> *22 Marso 2010: ''[[Sky Girls]]'' - ika-25,000 artikulo<ref name=SkyGirls>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Sky_Girls Pahina ng usapan ng Sky Girls]</ref> *20 Hulyo 2010: ''[[Charlottenburg-Wilmersdorf]]'' - ika-30,000 artikulo<ref name=CW>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Charlottenburg-Wilmersdorf Pahina ng usapan ng Charlottenburg-Wilmersdorf]</ref> *25 Oktubre 2010: ''[[1714 Sy]]'' - ika-40,000 artikulo<ref name=1714SY>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Charlottenburg-Wilmersdorf Pahina ng usapan ng 1714 Sy]</ref> *9 Nobyembre 2010: ''[[Ekonometriks]]'' - ika-45,000 artikulo<ref name=Ekonometriks>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Ekonometriks Pahina ng usapan ng Ekonometriks]</ref> *15 Enero 2011: ''[[Yu-Gi-Oh! Zexal]]'' - ika-50,000 artikulo<ref name=YUGIOH>[http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Yu-Gi-Oh! Zexal Pahina ng usapan ng Yu-gi-Oh! Zexal]</ref> Dahil sa pagbura ng mga maiikling artikulo na nagsimula noong 2018, bumaba sa baba ng 45,000 ang bilang ng artikulo ayon noong Disyembre 2022. ====Mga unang hakbang ng Wikipediang Tagalog==== *Ang unang naikargang artikulo ay [[Wikipedia]] (maliban sa [[Unang Pahina]]), noong 25 Marso 2004. *Noong maluwag pa ang pamantayan ng Wikipediang Tagalog, ang pinaka-unang ''[[:Wikipedia:Mga napiling artikulo|Napiling Artikulo]]'' ay ang ''[[Livestrong wristband]]'', ngunit napalitan ito ng artikulong ''[[Kimika]]'' (ayon sa nabagong pamantayan).<ref>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Mga_napiling_artikulo&direction=next&oldid=22753 Mula sa Supnayan ng Wikipediang Tagalog]</ref> Ngunit napalitan din ang ''Kimika'' dahil sa isang proseso ng pagsusuri at pagbabalik-tanaw.<ref>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia%3APagbabalik-tanaw_sa_mga_napiling_artikulo&diff=190910&oldid=187843 Wikipedia: Pagbabalik-tanaw sa artikulong ''Kimika'', Marso 25-26, 2008]</ref> *Gayundin, ang unang ''[[Wikipedia:Supnayan ng mga nagdaang napiling larawan|Napiling Larawan]]'' ay ang ''Image:Flutterbye.jpg'' para sa artikulong ''[[Paru-parong Viceroy]]'', subalit napalitan ng ''[[:Image:St Vitus stained glass.jpg]]'' na para sa artikulong ''[[Katedral ng San Vitus]]''.<ref>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Supnayan_ng_mga_nagdaang_napiling_larawan&direction=next&oldid=32917 Mula sa Supnayan ng Wikipediang Tagalog].</ref> *Ang tatlong unang artikulong pang-''[[:Wikipedia:Mga huling dinagdag|Alam Ba Ninyo?]]'' ay ang ''[[Web browser]]'', ''[[Wikang Bulgaro]]'' at ''[[Pilipinas]]''.<ref name=TW2005>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Template:UnangPahinaAlam&oldid=14215 Mula sa pahinang pangkasaysayan ng Suleras ng Alam Ba Ninyo?]</ref> *Naaprubahang may kundisyon ang ''[http://incubator.wikimedia.org/wiki/Wn/tl Tagalog Wikinews]'' ([[:incubator:Wn/tl|Wikibalita]]) noong 19 Disyembre 2007.<ref name=WPPinoy/> *Nagkaroon ng seksiyong ''[[Wikipedia:Mga pangyayari noong unang panahon|Sa Araw na Ito]]'' sa Unang Pahina noong 2 Abril 2008, ngunit pansamantalang itinago ito noong 3 Mayo 2008 dahil sa kakulangan ng taga-ambag sa bahaging ito.<ref name=SaArawnaIto>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Mga_pangyayari_noong_unang_panahon&oldid=193523 Mula sa kasaysayan ng Wikipedia:Mga pangyayari noong unang panahon]</ref><ref name=SaArawnaIto2>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Unang_Pahina&oldid=201870 Mula sa kasaysayan ng Unang Pahina]</ref> ===Tingnan din=== ====Pakikipag-ugnayan==== * May tanong ka sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog? [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Kapihan&action=edit&section=new Pindutin lamang ito.] ====Paanyaya==== *Link sa aming [[Wikipedia:Paanyayang nalilimbag|paanyayang nalilimbag]]. ====Ibang mga wika sa Pilipinas na may Wikipedia==== *[[Bikolano]] *[[Cebuano]] *[[Ilokano]] *[[Kapampangan]] *[[Pangasinense]] *[[Waray-Waray]] *[[Chavacano|Zamboangueño]] ===Mga panlabas na link=== ====Mga link patungo sa ibang mga edisyon ng Wikipedia sa ibang mga wika ng Pilipinas==== *[http://bcl.wikipedia.org/wiki/Pangenot_na_Pahina Bikol Wikipedia] *[http://ceb.wikipedia.org/wiki/Unang_Panid Cebuano Wikipedia] *[http://ilo.wikipedia.org/wiki/Umuna_a_Panid Ilocano Wikipedia] *[http://pam.wikipedia.org/wiki/Pun_Bulung Kapampangan Wikipedia] *[http://pag.wikipedia.org/wiki/Arapan_ya_Bolong Pangasinan Wikipedia] *[http://war.wikipedia.org/wiki/Syahan_nga_Pakli Waray-Waray Wikipedia] *[http://cbk-zam.wikipedia.org/wiki/El_Primero_Pagina Zamboangueño Wikipedia] ====Mga link sa iba pang mga Wikipedia na nasa ibang mga wika==== ====Iba pang mga kaugnay na link==== *[http://www.google.com.ph/ Google Search Engine Filipino-language edition], kinuha noong: 23 Hunyo 2007 *[[Meta:Wikimedia Philippines|Wikimedia Philippines (English)]] *[[Meta:Wikimedia Philippines/tl|Wikimedia Philippines (Tagalog)]] *[[Meta:Wikimedia Philippines/cbk-zam|Wikimedia Philippines (Chavacano/Zamboangueño)]] ===Mga sanggunian=== {{Reflist}} [[Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia|Patungkol]] 6lebdhpkd21fwpdoi37n86mi0fblmko 0 1324 2221910 2221847 2026-08-28T01:55:25Z GinawaSaHapon 102500 2221910 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit sa paksa --> {{Confuse|Libangan (gawain)}} [[Talaksan:Phoenix_ThomasMars1.jpg|thumb|300x300px|Mga tao na nagkakasiyahan sa isang konsiyerto. Karaniwang isinasagawa ang paglilibang upang makapagbigay ng kasiyahan sa mga manonood nito.]] '''Paglilibáng''' ang tawag sa isang gawain na nagpupukaw ng atensiyon at interes ng mga [[Tagapanood|manonood]] upang maaliw ang mga ito. Ilan sa mga halimbawa nito ang [[pagkukuwento]], [[musika]], [[drama]], at [[sayaw]], na [[Sining-pagganap|itinatanghal]] sa samu't saring paraan at lugar. Limitado lamang ang mga ito noon sa mga [[matataas na uri]] at karaniwang itinatanghal sa mga [[Maharlikang korte|korte ng mga monarko o pinuno]], bagamat itinanghal din ito sa publiko kalaunan. Sa modernong panahon, kinokonsidera itong produkto, na maaaring itugma ayon sa pangangailangan o kagustuhan ng manonood. Madalas na iniuugnay ang paglilibang sa [[kasiyahan]], at marami sa mga anyo ng paglilibang ay isinasagawa sa ganitong dahilan. Gayunpaman, may mga paglilibang din na sineseryoso, lalo na sa mga anyo na may hangarin na makapagpamulat sa manonood nito. Isa sa mga elementong nagtatangi sa paglilibang mula sa ibang mga katulad na gawain ang pagkakaroon nito ng manonood, na madalas ay pawang nagmamasid lamang tulad ng kaso sa [[teatro]], [[palabas sa telebisyon]], o [[pelikula]], bagamat may mga anyo din na aktibo ang manonood kagaya ng sa mga [[laro]]. Maaaring itanghal ang paglilibang sa publiko o sa isang pribadong grupo. Maaari din itong pormal, na nagtataglay ng mga pagtatanghal na may tiyak na plano kagaya ng sa mga [[Lakbay-konsiyerto|konsiyerto]] o teatro, o walang tiyak na plano kagaya naman sa mga laro ng mga bata. Nananaig ang marami sa mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-ayon nito sa mga pagbabago sa [[kultura]], [[lipunan]], o [[teknolohiya]] kagaya ng kaso ng [[Salamangka (bilis ng kamay)|mahika sa entablado]]. Bagamat gumagamit ng mga mas makabagong paraan, sentro pa rin sa mga pelikula at [[larong bidyo]] ang pagkukuwento, drama, at musika. Nagsasagawa din ng mga [[pista]] para sa mga pelikula, musika, at sayaw, na maaaring tumagal nang ilang araw. May ilang anyo ng paglilibang noon na ipinagbabawal na sa maraming bansa sa mundo ngayon, kagaya ng [[pampublikong pagbibitay]]. Ilan sa mga gawain na isinasagawa sa konteksto ng digmaan noon kagaya ng [[Pamamana|pagpapana]] at [[eskrima]] ay pawang mga [[pinapanood na palakasan]] na ngayon. Ginagawa namang [[paligsahan]] ang ilang mga gawain tulad ng [[pagluluto]]. Hindi lahat ng anyo ng paglilibang ay nakakapagbigay ng kasiyahan sa lahat ng tao; may ilan na maaaring ikonsidera bilang masama ng ilan kagaya ng [[sabong]] o [[pagsusugal]] sa mga [[kasino]]. Pinaghahalo naman ng iba ang iba't ibang anyo ng paglilibang upang makagawa ng bago. == Kasaysayan == [[File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|thumb|Pinta na nagpapakita sa mga taong nagkukuwentuhan habang nagkakampo sa gubat.]] Simula pa noon, gumagawa na ang mga tao ng mga paraan para malibang sila. Isa sa mga pinakamatatandang anyo ng paglilibang ang [[pagkukuwento]], na isinasagawa na ng mga tao upang maipasa ang mga [[tradisyon]] at [[paniniwala]] ng kanilang [[kultura]] patungo sa susunod na henerasyon. Kahit magpahanggang ngayon, isa ito sa mga pinakasimpleng paraan ng paglilibang bilang pampalipas-oras, kagaya halimbawa ng pagkukuwento ng mga nakakatakot na pangyayari habang [[Pagkakampo|nagkakampo]] sa gitna ng isang gubat upang magsilbing babala sa iba ukol sa panganib ng naturang lugar. Patuloy itong nagbabago sa paglipas ng panahon, at may mga paksang nagbabago rin dahil sa mga bagong karanasang nabubuo sa paglipas din ng panahon.<ref name="Kuhns">{{cite book |last=Kuhns |first=Richard Francis |title=Decameron and the Philosophy of Storytelling: Author as Midwife and Pimp |publisher=Columbia University Press |year=2005 |isbn=978-0-231-13608-2 |location= |page=7 |language=en |trans-title=Decameron at ang Pilosopiya ng Pagkukuwento: May-akda bilang Kumadrona at Bugaw}}</ref> Nagkaroon ang marami sa mga anyo ng paglilibang tulad ng [[musika]] at [[drama]] ng samu't saring mga kaparaanan sa pagkukuwento na nakadepende sa kagustuhang personal o ng kultura ng nagsasagawa nito o ng mga manonood nito. Madalas itong naghahalo-halo; halimbawa, karaniwang nilalapatan ng musika ang mga drama o [[dula]] na tinatanghal upang mas lalo pa itong makahatak ng manonood. May ilan na nagmula sa mga kaganapang maituturing na seryoso tulad ng pag-eensayo sa [[Pagtatakbo|pagtakbo]] na naging mga [[Paligsahan|kompetisyon]] na pinapanood ng marami. Halimbawa, nagmula sa [[Olanda]] ang [[Baliksuwa|pagbabaliksuwa]] ({{Lang|en|pole vaulting}}) bilang isang paraan ng pagtawid sa mga malalawak na kanal bago ito naging isang palakasan sa kasalukuyan.<ref name="Carlsen">{{cite book |last=Carlsen |first=Spike |title=A Splintered History of Wood |publisher=Harper Perennial |year=2009 |isbn=978-0-06-137356-5 |location=New York |page=170 |language=en |trans-title=Ang Masalubsob na Kasaysayan ng Kahoy}}</ref> Isang tradisyonal na laro naman sa Pilipinas ang [[pagtitiyakad]] ({{Lang|en|stilt}}), na itinatampok din sa mga [[sirko]]. Isa namang sikat na halimbawa ng paglilibang noong sinaunang panahon ang mga labanan ng mga [[gladyador]] sa [[Imperyong Romano]], na itinuturing din bilang isang anyo ng palakasan o parusa.<ref>{{Citation |author=Dunkle |first=Roger |title=Gladiators: violence and spectacle in ancient Rome |year=2008 |trans-title=Mga Gladyador: karahasan at palabas sa sinaunang Roma |location= |publisher=Pearson / Longman |language=en |isbn=978-1-4058-0739-5}}</ref><ref>{{Citation |author1=Wiseman |first=Douglas C. |title=Medieval Sport: Quest for Survival |year=1977 |trans-title=Medyebal na Palakasan: Paghahanap sa Kaligtasan |publisher= |language=en}}</ref> Maaaring magbago kung ano ang itinuturing bilang paglilibang dahil sa mga pagbabago sa kultura, kagaya ng kaso ng [[pangangaso]]. Naging isang anyo ng paglilibang ito sa [[Imperyong Romano]] at [[Kartago]], at kalauna'y kumalat sa mga karatig-lugar dahil sa impluwensiya ng noo'y lumalaking imperyo.<ref>{{cite book |last=Potter |first=David Stone |title=Life, Death, and Entertainment in the Roman Empire |author2=Mattingly, David J. |publisher=University of Michigan Press |year=1999 |isbn=978-0-472-10924-1 |page=308 |language=en |trans-title=Buhay, Kamatayan, at Paglilibang sa Imperyong Romano}}</ref> Sa kabilang banda naman, maaari din itong magbago dahil sa pagbabago sa lipunan bunsod ng mga [[digmaan]] at [[rebolusyon]]. Halimbawa, kinontrol ng [[Partido Komunista ng Tsina|komunistang pamahalaan]] ng [[Tsina]] noong [[Himagsikang Pangkalinangan|Rebolusyong Pangkultura]] ang pagtatanghal sa mga [[opera]], habang nakaapekto rin sa anyo ng paglilibang ng mga tao sa Europa ang mga malalaking digmaan at suliranin noong unang bahagi ng ika-20 siglo kagaya ng [[Unang Digmaang Pandaigdig]], [[Rebolusyong Ruso]], at ang [[Malawakang Depresyon]].<ref>{{cite book |last=Roshwald |first=Aviel |title=European Culture in the Great War: The Arts, Entertainment and Propaganda, 1914–1918 |author2=Stites |first2=Richard |publisher=Cambridge University Press |year=2002 |isbn=978-0-521-57015-2 |language=en |trans-title=Kulturang Europeo sa Dakilang Digmaan: Mga Sining, Paglilibang, at Propaganda, 1914–1918}}</ref><ref>{{cite book |last=Arthur |first=Max |title=When this bloody war is over: soldiers' songs from the First World War |publisher=Piatkus |year=2001 |isbn=978-0-7499-2252-8 |location=London |language=en |trans-title=Kapag ang buwisit na digmaang to ay tapos na: mga awit ng mga sundalo mula sa Unang Digmaang Pandaigdig}}</ref><ref>{{cite book |last=McReynolds |first=Louise |title=Russia at Play: Leisure Activities at the End of the Tsarist Era |publisher=Cornell University |year=2003 |isbn=978-0-8014-4027-4 |language=en |trans-title=Mga Dula sa Rusya: Mga Gawaing Pangliwaliw sa Dulo ng Panahon ng Tsar}}</ref> Maaari ding magbago nang bahagya ang mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-usad ng teknolohiya. Halimbawa, limitado lamang noon ang panonood ng pelikula sa mga [[sinehan]], pero mapapanood na ang mga ito nang pribado ng isang indibiduwal gamit ang kanyang [[kompyuter]] o [[phone]]. Nagbabago rin ang mga lugar kung saan nagaganap ang mga paglilibang, at may ilang mga lugar na itinayo para lamang sa isang partikular na anyo ng paglilibang tulad ng mga [[Estadyo|estadyong]] para sa mga palakasang tulad ng [[basketbol]] o [[futbol]], o di kaya'y mga [[awditoryum]] na itinayo para sa pagtatanghal ng opera. == Sanggunian == {{Reflist}} {{aesthetics}}{{Authority control}} [[Kategorya:Paglilibang]] [[Kategorya:Mga pangunahing paksa]] 8nsc2ew1cm2twhls44nww87hehfjttd 2221913 2221910 2026-08-28T01:57:15Z GinawaSaHapon 102500 /* Kasaysayan */ 2221913 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit sa paksa --> {{Confuse|Libangan (gawain)}} [[Talaksan:Phoenix_ThomasMars1.jpg|thumb|300x300px|Mga tao na nagkakasiyahan sa isang konsiyerto. Karaniwang isinasagawa ang paglilibang upang makapagbigay ng kasiyahan sa mga manonood nito.]] '''Paglilibáng''' ang tawag sa isang gawain na nagpupukaw ng atensiyon at interes ng mga [[Tagapanood|manonood]] upang maaliw ang mga ito. Ilan sa mga halimbawa nito ang [[pagkukuwento]], [[musika]], [[drama]], at [[sayaw]], na [[Sining-pagganap|itinatanghal]] sa samu't saring paraan at lugar. Limitado lamang ang mga ito noon sa mga [[matataas na uri]] at karaniwang itinatanghal sa mga [[Maharlikang korte|korte ng mga monarko o pinuno]], bagamat itinanghal din ito sa publiko kalaunan. Sa modernong panahon, kinokonsidera itong produkto, na maaaring itugma ayon sa pangangailangan o kagustuhan ng manonood. Madalas na iniuugnay ang paglilibang sa [[kasiyahan]], at marami sa mga anyo ng paglilibang ay isinasagawa sa ganitong dahilan. Gayunpaman, may mga paglilibang din na sineseryoso, lalo na sa mga anyo na may hangarin na makapagpamulat sa manonood nito. Isa sa mga elementong nagtatangi sa paglilibang mula sa ibang mga katulad na gawain ang pagkakaroon nito ng manonood, na madalas ay pawang nagmamasid lamang tulad ng kaso sa [[teatro]], [[palabas sa telebisyon]], o [[pelikula]], bagamat may mga anyo din na aktibo ang manonood kagaya ng sa mga [[laro]]. Maaaring itanghal ang paglilibang sa publiko o sa isang pribadong grupo. Maaari din itong pormal, na nagtataglay ng mga pagtatanghal na may tiyak na plano kagaya ng sa mga [[Lakbay-konsiyerto|konsiyerto]] o teatro, o walang tiyak na plano kagaya naman sa mga laro ng mga bata. Nananaig ang marami sa mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-ayon nito sa mga pagbabago sa [[kultura]], [[lipunan]], o [[teknolohiya]] kagaya ng kaso ng [[Salamangka (bilis ng kamay)|mahika sa entablado]]. Bagamat gumagamit ng mga mas makabagong paraan, sentro pa rin sa mga pelikula at [[larong bidyo]] ang pagkukuwento, drama, at musika. Nagsasagawa din ng mga [[pista]] para sa mga pelikula, musika, at sayaw, na maaaring tumagal nang ilang araw. May ilang anyo ng paglilibang noon na ipinagbabawal na sa maraming bansa sa mundo ngayon, kagaya ng [[pampublikong pagbibitay]]. Ilan sa mga gawain na isinasagawa sa konteksto ng digmaan noon kagaya ng [[Pamamana|pagpapana]] at [[eskrima]] ay pawang mga [[pinapanood na palakasan]] na ngayon. Ginagawa namang [[paligsahan]] ang ilang mga gawain tulad ng [[pagluluto]]. Hindi lahat ng anyo ng paglilibang ay nakakapagbigay ng kasiyahan sa lahat ng tao; may ilan na maaaring ikonsidera bilang masama ng ilan kagaya ng [[sabong]] o [[pagsusugal]] sa mga [[kasino]]. Pinaghahalo naman ng iba ang iba't ibang anyo ng paglilibang upang makagawa ng bago. == Kasaysayan == [[File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|thumb|Pinta na nagpapakita sa mga taong nagkukuwentuhan habang nagkakamping sa gubat.]] Simula pa noon, gumagawa na ang mga tao ng mga paraan para malibang sila. Isa sa mga pinakamatatandang anyo ng paglilibang ang [[pagkukuwento]], na isinasagawa na ng mga tao upang maipasa ang mga [[tradisyon]] at [[paniniwala]] ng kanilang [[kultura]] patungo sa susunod na henerasyon. Kahit magpahanggang ngayon, isa ito sa mga pinakasimpleng paraan ng paglilibang bilang pampalipas-oras, kagaya halimbawa ng pagkukuwento ng mga nakakatakot na pangyayari habang [[Kamping|nagkakamping]] sa gitna ng isang gubat upang magsilbing babala sa iba ukol sa panganib ng naturang lugar. Patuloy itong nagbabago sa paglipas ng panahon, at may mga paksang nagbabago rin dahil sa mga bagong karanasang nabubuo sa paglipas din ng panahon.<ref name="Kuhns">{{cite book |last=Kuhns |first=Richard Francis |title=Decameron and the Philosophy of Storytelling: Author as Midwife and Pimp |publisher=Columbia University Press |year=2005 |isbn=978-0-231-13608-2 |location= |page=7 |language=en |trans-title=Decameron at ang Pilosopiya ng Pagkukuwento: May-akda bilang Kumadrona at Bugaw}}</ref> Nagkaroon ang marami sa mga anyo ng paglilibang tulad ng [[musika]] at [[drama]] ng samu't saring mga kaparaanan sa pagkukuwento na nakadepende sa kagustuhang personal o ng kultura ng nagsasagawa nito o ng mga manonood nito. Madalas itong naghahalo-halo; halimbawa, karaniwang nilalapatan ng musika ang mga drama o [[dula]] na tinatanghal upang mas lalo pa itong makahatak ng manonood. May ilan na nagmula sa mga kaganapang maituturing na seryoso tulad ng pag-eensayo sa [[Pagtatakbo|pagtakbo]] na naging mga [[Paligsahan|kompetisyon]] na pinapanood ng marami. Halimbawa, nagmula sa [[Olanda]] ang [[Baliksuwa|pagbabaliksuwa]] ({{Lang|en|pole vaulting}}) bilang isang paraan ng pagtawid sa mga malalawak na kanal bago ito naging isang palakasan sa kasalukuyan.<ref name="Carlsen">{{cite book |last=Carlsen |first=Spike |title=A Splintered History of Wood |publisher=Harper Perennial |year=2009 |isbn=978-0-06-137356-5 |location=New York |page=170 |language=en |trans-title=Ang Masalubsob na Kasaysayan ng Kahoy}}</ref> Isang tradisyonal na laro naman sa Pilipinas ang [[pagtitiyakad]] ({{Lang|en|stilt}}), na itinatampok din sa mga [[sirko]]. Isa namang sikat na halimbawa ng paglilibang noong sinaunang panahon ang mga labanan ng mga [[gladyador]] sa [[Imperyong Romano]], na itinuturing din bilang isang anyo ng palakasan o parusa.<ref>{{Citation |author=Dunkle |first=Roger |title=Gladiators: violence and spectacle in ancient Rome |year=2008 |trans-title=Mga Gladyador: karahasan at palabas sa sinaunang Roma |location= |publisher=Pearson / Longman |language=en |isbn=978-1-4058-0739-5}}</ref><ref>{{Citation |author1=Wiseman |first=Douglas C. |title=Medieval Sport: Quest for Survival |year=1977 |trans-title=Medyebal na Palakasan: Paghahanap sa Kaligtasan |publisher= |language=en}}</ref> Maaaring magbago kung ano ang itinuturing bilang paglilibang dahil sa mga pagbabago sa kultura, kagaya ng kaso ng [[pangangaso]]. Naging isang anyo ng paglilibang ito sa [[Imperyong Romano]] at [[Kartago]], at kalauna'y kumalat sa mga karatig-lugar dahil sa impluwensiya ng noo'y lumalaking imperyo.<ref>{{cite book |last=Potter |first=David Stone |title=Life, Death, and Entertainment in the Roman Empire |author2=Mattingly, David J. |publisher=University of Michigan Press |year=1999 |isbn=978-0-472-10924-1 |page=308 |language=en |trans-title=Buhay, Kamatayan, at Paglilibang sa Imperyong Romano}}</ref> Sa kabilang banda naman, maaari din itong magbago dahil sa pagbabago sa lipunan bunsod ng mga [[digmaan]] at [[rebolusyon]]. Halimbawa, kinontrol ng [[Partido Komunista ng Tsina|komunistang pamahalaan]] ng [[Tsina]] noong [[Himagsikang Pangkalinangan|Rebolusyong Pangkultura]] ang pagtatanghal sa mga [[opera]], habang nakaapekto rin sa anyo ng paglilibang ng mga tao sa Europa ang mga malalaking digmaan at suliranin noong unang bahagi ng ika-20 siglo kagaya ng [[Unang Digmaang Pandaigdig]], [[Rebolusyong Ruso]], at ang [[Malawakang Depresyon]].<ref>{{cite book |last=Roshwald |first=Aviel |title=European Culture in the Great War: The Arts, Entertainment and Propaganda, 1914–1918 |author2=Stites |first2=Richard |publisher=Cambridge University Press |year=2002 |isbn=978-0-521-57015-2 |language=en |trans-title=Kulturang Europeo sa Dakilang Digmaan: Mga Sining, Paglilibang, at Propaganda, 1914–1918}}</ref><ref>{{cite book |last=Arthur |first=Max |title=When this bloody war is over: soldiers' songs from the First World War |publisher=Piatkus |year=2001 |isbn=978-0-7499-2252-8 |location=London |language=en |trans-title=Kapag ang buwisit na digmaang to ay tapos na: mga awit ng mga sundalo mula sa Unang Digmaang Pandaigdig}}</ref><ref>{{cite book |last=McReynolds |first=Louise |title=Russia at Play: Leisure Activities at the End of the Tsarist Era |publisher=Cornell University |year=2003 |isbn=978-0-8014-4027-4 |language=en |trans-title=Mga Dula sa Rusya: Mga Gawaing Pangliwaliw sa Dulo ng Panahon ng Tsar}}</ref> Maaari ding magbago nang bahagya ang mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-usad ng teknolohiya. Halimbawa, limitado lamang noon ang panonood ng pelikula sa mga [[sinehan]], pero mapapanood na ang mga ito nang pribado ng isang indibiduwal gamit ang kanyang [[kompyuter]] o [[phone]]. Nagbabago rin ang mga lugar kung saan nagaganap ang mga paglilibang, at may ilang mga lugar na itinayo para lamang sa isang partikular na anyo ng paglilibang tulad ng mga [[Estadyo|estadyong]] para sa mga palakasang tulad ng [[basketbol]] o [[futbol]], o di kaya'y mga [[awditoryum]] na itinayo para sa pagtatanghal ng opera. == Sanggunian == {{Reflist}} {{aesthetics}}{{Authority control}} [[Kategorya:Paglilibang]] [[Kategorya:Mga pangunahing paksa]] tf3qmeusell84yfwnp8d78zye7be39z 2222183 2221913 2026-08-28T06:31:03Z GinawaSaHapon 102500 2222183 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit sa paksa --> {{Confuse|Libangan (gawain)}} [[Talaksan:Phoenix_ThomasMars1.jpg|thumb|300x300px|Mga tao na nagkakasiyahan sa isang konsiyerto. Karaniwang isinasagawa ang paglilibang upang makapagbigay ng kasiyahan sa mga manonood nito.]] '''Paglilibáng''' ang tawag sa isang gawain na nagpupukaw ng atensiyon at interes ng mga [[Tagapanood|manonood]] upang maaliw ang mga ito. Ilan sa mga halimbawa nito ang [[pagkukuwento]], [[musika]], [[drama]], at [[sayaw]], na [[Sining-pagganap|itinatanghal]] sa samu't saring paraan at lugar. Limitado lamang ang mga ito noon sa mga [[matataas na uri]] at karaniwang itinatanghal sa mga [[Maharlikang korte|korte ng mga monarko o pinuno]], bagamat itinanghal din ito sa publiko kalaunan. Sa modernong panahon, kinokonsidera itong produkto, na maaaring itugma ayon sa pangangailangan o kagustuhan ng manonood. Madalas na iniuugnay ang paglilibang sa [[kasiyahan]], at marami sa mga anyo ng paglilibang ay isinasagawa sa ganitong dahilan. Gayunpaman, may mga paglilibang din na sineseryoso, lalo na sa mga anyo na may hangarin na makapagpamulat sa manonood nito. Isa sa mga elementong nagtatangi sa paglilibang mula sa ibang mga katulad na gawain ang pagkakaroon nito ng manonood, na madalas ay pawang nagmamasid lamang tulad ng kaso sa [[teatro]], [[palabas sa telebisyon]], o [[pelikula]], bagamat may mga anyo din na aktibo ang manonood kagaya ng sa mga [[laro]]. Maaaring itanghal ang paglilibang sa publiko o sa isang pribadong grupo. Maaari din itong pormal, na nagtataglay ng mga pagtatanghal na may tiyak na plano kagaya ng sa mga [[Lakbay-konsiyerto|konsiyerto]] o teatro, o walang tiyak na plano kagaya naman sa mga laro ng mga bata. Nananaig ang marami sa mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-ayon nito sa mga pagbabago sa [[kultura]], [[lipunan]], o [[teknolohiya]] kagaya ng kaso ng [[Salamangka (bilis ng kamay)|mahika sa entablado]]. Bagamat gumagamit ng mga mas makabagong paraan, sentro pa rin sa mga pelikula at [[larong bidyo]] ang pagkukuwento, drama, at musika. Nagsasagawa din ng mga [[pista]] para sa mga pelikula, musika, at sayaw, na maaaring tumagal nang ilang araw. May ilang anyo ng paglilibang noon na ipinagbabawal na sa maraming bansa sa mundo ngayon, kagaya ng [[pampublikong pagbibitay]]. Ilan sa mga gawain na isinasagawa sa konteksto ng digmaan noon kagaya ng [[Pamamana|pagpapana]] at [[eskrima]] ay pawang mga [[pinapanood na palakasan]] na ngayon. Ginagawa namang [[paligsahan]] ang ilang mga gawain tulad ng [[pagluluto]]. Hindi lahat ng anyo ng paglilibang ay nakakapagbigay ng kasiyahan sa lahat ng tao; may ilan na maaaring ikonsidera bilang masama ng ilan kagaya ng [[sabong]] o [[pagsusugal]] sa mga [[kasino]]. Pinaghahalo naman ng iba ang iba't ibang anyo ng paglilibang upang makagawa ng bago. == Kasaysayan == [[File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bierstadt_Albert_The_Campfire.jpg|thumb|Pinta na nagpapakita sa mga taong nagkukuwentuhan habang nagkakamping sa gubat.]] Simula pa noon, gumagawa na ang mga tao ng mga paraan para malibang sila. Isa sa mga pinakamatatandang anyo ng paglilibang ang [[pagkukuwento]], na isinasagawa na ng mga tao upang maipasa ang mga [[tradisyon]] at [[paniniwala]] ng kanilang [[kultura]] patungo sa susunod na henerasyon. Kahit magpahanggang ngayon, isa ito sa mga pinakasimpleng paraan ng paglilibang bilang pampalipas-oras, kagaya halimbawa ng pagkukuwento ng mga nakakatakot na pangyayari habang [[Kamping|nagkakamping]] sa gitna ng isang gubat upang magsilbing babala sa iba ukol sa panganib ng naturang lugar. Patuloy itong nagbabago sa paglipas ng panahon, at may mga paksang nagbabago rin dahil sa mga bagong karanasang nabubuo sa paglipas din ng panahon.<ref name="Kuhns">{{cite book |last=Kuhns |first=Richard Francis |title=Decameron and the Philosophy of Storytelling: Author as Midwife and Pimp |publisher=Columbia University Press |year=2005 |isbn=978-0-231-13608-2 |location= |page=7 |language=en |trans-title=Decameron at ang Pilosopiya ng Pagkukuwento: May-akda bilang Kumadrona at Bugaw}}</ref> Nagkaroon ang marami sa mga anyo ng paglilibang tulad ng [[musika]] at [[drama]] ng samu't saring mga kaparaanan sa pagkukuwento na nakadepende sa kagustuhang personal o ng kultura ng nagsasagawa nito o ng mga manonood nito. Madalas itong naghahalo-halo; halimbawa, karaniwang nilalapatan ng musika ang mga drama o [[dula]] na tinatanghal upang mas lalo pa itong makahatak ng manonood. May ilan na nagmula sa mga kaganapang maituturing na seryoso tulad ng pag-eensayo sa [[Pagtatakbo|pagtakbo]] na naging mga [[Paligsahan|kompetisyon]] na pinapanood ng marami. Halimbawa, nagmula sa [[Olanda]] ang [[Baliksuwa|pagbabaliksuwa]] ({{Lang|en|pole vaulting}}) bilang isang paraan ng pagtawid sa mga malalawak na kanal bago ito naging isang palakasan sa kasalukuyan.<ref name="Carlsen">{{cite book |last=Carlsen |first=Spike |title=A Splintered History of Wood |publisher=Harper Perennial |year=2009 |isbn=978-0-06-137356-5 |location=New York |page=170 |language=en |trans-title=Ang Masalubsob na Kasaysayan ng Kahoy}}</ref> Isang tradisyonal na laro naman sa Pilipinas ang [[pagtitiyakad]] ({{Lang|en|stilt}}), na itinatampok din sa mga [[sirko]]. Isa namang sikat na halimbawa ng paglilibang noong sinaunang panahon ang mga labanan ng mga [[gladyador]] sa [[Imperyong Romano]], na itinuturing din bilang isang anyo ng palakasan o parusa.<ref>{{Citation |author=Dunkle |first=Roger |title=Gladiators: violence and spectacle in ancient Rome |year=2008 |trans-title=Mga Gladyador: karahasan at palabas sa sinaunang Roma |location= |publisher=Pearson / Longman |language=en |isbn=978-1-4058-0739-5}}</ref><ref>{{Citation |author1=Wiseman |first=Douglas C. |title=Medieval Sport: Quest for Survival |year=1977 |trans-title=Medyebal na Palakasan: Paghahanap sa Kaligtasan |publisher= |language=en}}</ref> Maaaring magbago kung ano ang itinuturing bilang paglilibang dahil sa mga pagbabago sa kultura, kagaya ng kaso ng [[pangangaso]]. Naging isang anyo ng paglilibang ito sa [[Imperyong Romano]] at [[Kartago]], at kalauna'y kumalat sa mga karatig-lugar dahil sa impluwensiya ng noo'y lumalaking imperyo.<ref>{{cite book |last=Potter |first=David Stone |title=Life, Death, and Entertainment in the Roman Empire |author2=Mattingly, David J. |publisher=University of Michigan Press |year=1999 |isbn=978-0-472-10924-1 |page=308 |language=en |trans-title=Buhay, Kamatayan, at Paglilibang sa Imperyong Romano}}</ref> Sa kabilang banda naman, maaari din itong magbago dahil sa pagbabago sa lipunan bunsod ng mga [[digmaan]] at [[rebolusyon]]. Halimbawa, kinontrol ng [[Partido Komunista ng Tsina|komunistang pamahalaan]] ng [[Tsina]] noong [[Himagsikang Pangkalinangan|Rebolusyong Pangkultura]] ang pagtatanghal sa mga [[opera]], habang nakaapekto rin sa anyo ng paglilibang ng mga tao sa Europa ang mga malalaking digmaan at suliranin noong unang bahagi ng ika-20 siglo kagaya ng [[Unang Digmaang Pandaigdig]], [[Rebolusyong Ruso]], at ang [[Malawakang Depresyon]].<ref>{{cite book |last=Roshwald |first=Aviel |title=European Culture in the Great War: The Arts, Entertainment and Propaganda, 1914–1918 |author2=Stites |first2=Richard |publisher=Cambridge University Press |year=2002 |isbn=978-0-521-57015-2 |language=en |trans-title=Kulturang Europeo sa Dakilang Digmaan: Mga Sining, Paglilibang, at Propaganda, 1914–1918}}</ref><ref>{{cite book |last=Arthur |first=Max |title=When this bloody war is over: soldiers' songs from the First World War |publisher=Piatkus |year=2001 |isbn=978-0-7499-2252-8 |location=London |language=en |trans-title=Kapag ang buwisit na digmaang to ay tapos na: mga awit ng mga sundalo mula sa Unang Digmaang Pandaigdig}}</ref><ref>{{cite book |last=McReynolds |first=Louise |title=Russia at Play: Leisure Activities at the End of the Tsarist Era |publisher=Cornell University |year=2003 |isbn=978-0-8014-4027-4 |language=en |trans-title=Mga Dula sa Rusya: Mga Gawaing Pangliwaliw sa Dulo ng Panahon ng Tsar}}</ref> Maaari ding magbago nang bahagya ang mga anyo ng paglilibang sa paglipas ng panahon dahil sa pag-usad ng teknolohiya. Halimbawa, limitado lamang noon ang panonood ng pelikula sa mga [[sinehan]], pero mapapanood na ang mga ito nang pribado ng isang indibiduwal gamit ang kanyang [[kompyuter]] o [[phone]]. Nagbabago rin ang mga lugar kung saan nagaganap ang mga paglilibang, at may ilang mga lugar na itinayo para lamang sa isang partikular na anyo ng paglilibang tulad ng mga [[Estadyo|estadyong]] para sa mga palakasang tulad ng [[basketbol]] o [[futbol]], o di kaya'y mga [[awditoryum]] na itinayo para sa pagtatanghal ng opera. === Paglilibang sa korte === [[Talaksan:Codex_Manesse_192v_-_Albrecht_von_Rapperswil.jpg|thumb|Depiksiyon ng isang paligsahan na pinapanood ng mga tao noong ika-14 na siglo.]] Pawang mga korte ng imperyo at kaharian ang nagbibigay ng mga lugar sa pag-eensayo at suporta para sa mga propesyonal na tagapaglibang noon; gumagamit ang iba't ibang mga kultura ng iba't ibang lugar tulad ng mga [[palasyo]], [[kastilyo]], o [[kuta]]. Sa mga [[Kabihasnang Maya|lungsod-estado ng mga Maya]], madalas na isinasagawa ang mga pampublikong palabas sa mga malalawak na liwasan sa harap ng mga palasyo, kung saan pumupuwesto ang publiko sa isang bahaging itinalaga para sa kanila.<ref name=":0">{{cite book |title=Servants of the Dynasty: Palace Women in World History |publisher=University of California Press |year=2008 |isbn=978-0-520-25443-5 |editor=Walthall, Anne |location=London |language=en |trans-title=Mga Tagasilbi ng Dinastiya: Mga Kababaihan ng Palasyo sa Kasaysayan ng Mundo |ref=CITEREFWalthall2008}}</ref> Naipapasa rin ang mga paglilibang sa korte mula sa isang kultura patungo sa iba. Halimbawa, ipinakilala ng [[Imperyong Mughal|mga Mughal]] ang ''[[durbar]]'', na kalauna'y naipasa sa mga Briton na kanila namang sinunod.<ref>{{cite book |last1=Allen |first1=Charles |author-link= |title=Lives of the Indian Princes |last2=Dwivedi |first2=Sharada |author-link2= |publisher=Century Publishing |year=1984 |isbn=978-0-7126-0910-4 |location=London |page=210 |language=en |trans-title=Mga Buhay ng mga Prinsipe ng India}}</ref> Sa [[Korea]], may isang partikular na sayaw na isinasagawa lamang tuwing may mga malalaking piging sa korte.<ref name=":1">{{cite book |last=Van Zile |first=Judy |url=https://archive.org/details/perspectivesonko0000vanz |title=Perspectives on Korean Dance |publisher=Wesleyan University Press |year=2001 |isbn=978-0-8195-6494-8 |location=Middletown, Estados Unidos |language=en |trans-title=Mga Pananaw sa Sayaw ng Korea |url-access=registration}}</ref> Madalas na humahantong kalaunan ang mga paglilibang sa korte patungo sa publiko. Isang halimbawa nito ang mga dramang isinasagawa sa Korea nang nakamaskara habang sumasayaw. Orihinal itong isinasagawa bilang isang ritwal ng mga [[Shamanismo|shaman]], ngunit kalauna'y naging isang popular na anyo ng paglilibang sa publiko.<ref name=":1" /> Halimbawa rin ang [[paghuhusta]] ({{Lang|en|jousting}}), na nagmula bilang paligsahan sa pagitan ng mga maharlika sa korte sa Europa ngunit nananatili magpahanggang ngayon bilang laro ng mga bata. Ginagamit din ng mga korte ang mga malalaking piging at ang kaakibat nitong mga palabas di lamang bilang isang anyo ng paglilibang ngunit para maipakita rin ang kanilang yaman at kapangyarihan. Madalas nitong ipinapakita ang katayuan ng namumuno mula sa mga pinamumunuan at sa mga may kapangyarihan mula sa mga wala.<ref name=":0" /> Bagamat kalimitan itong ikinakabit sa mga tradisyonal na korte, nananatili pa rin ang ganitong interaksyon kahit sa modernong panahon kagaya ng [[seremonya sa paglilipat ng Hong Kong sa Tsina]] noong 1997, na nagtampok ng maraming anyo ng paglilibang tulad ng isang salusalo, parada, pista, at pagtatanghal ng sining. Minsan, parehong gumaganap bilang tagapaglibang at manonood ang mga indibiduwal bilang bahagi ng paglilibang sa korte, kagaya ng sa Palasyo ng Versailles, kung saan sinasabing nagsisilbing tagapaglibang at manonood ang mga naninirahan sa palasyo para sa monarkiya. Isinasagawa din ang paglilibang kung may mga bisita sa korte.<ref name=":0" /> Karaniwan itong isinasagawa sa mga malalaking pagdiriwang kagaya ng [[koronasyon]]. Halimbawa, itinampok bilang bahagi ng mga pagdiriwang sa pagkaluklok ni [[Elizabeth I ng Inglatera|Isabel I ng Inglatera]] sa trono ang samu't saring mga paligsahan na may premyo, na mapapanood ng lahat ng taga-[[London]], hindi lamang ng aristokrasya.<ref>{{cite book |author=Holbrook |first=Peter |title=The Politics of the Stuart Court Masque |publisher=Cambridge University Press |year=1998 |isbn=978-0-521-59436-3 |editor=Bevington |editor-first=David |pages=42–43 |language=en |trans-title=Ang Politika ng Masque ng Korte ng Stuart}}</ref> == Sanggunian == {{Reflist}} {{aesthetics}}{{Authority control}} [[Kategorya:Paglilibang]] [[Kategorya:Mga pangunahing paksa]] fnwehw1ly8yq31ymvl16xc4azvom9gm 4 1671 2222078 263242 2026-08-28T04:37:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pagkakategorya ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222078 wikitext text/x-wiki Ang isang '''iskima ng kategorya''' ay isang paraan upang i-index ang mga artikulo ng Wikipedia. Maraming iskima ng kategorya ang posible, at walang iskima na malinaw na pinakamagaling. Kabilang sa mga iskima ng kategorya ang: * Mga listahan ng mga artikulo ** [[Special:Allpages|Pagkaayos ayon sa alpabeto]] ** [[Wikipedia:Mabilisang index]] ** [[Wikipedia:Pinaikli]] * Gamit ang mekanismo ng Kategorya (tignan [[Wikipedia:Kategorisasyon]]) ** [[Wikipedia:Tignan sa pagayos ayon sa kategorya]] - Mga kategorya ng mga pangunahing artikulo ** [[:Category:Mga Kategorya|Kategorya:Mga Kategorya]] *** [[:Category:Pundamental|Kategorya:Pundametal]] *** [[:Category:Unang Pahina|Kategorya:Unang Pahina]] *** [[:Category:Wikipedia|Kategorya:Wikipedia]] * Paksa ** [[Wikipedia:Tignan ang kabuuan]] - Talaan ng mga Nilalaman ng mga pangunahing artikulo ** [[Template:Wikipediatoc na may mga icon]] - Talaan ng Nilalaman na may may icon ** [[Wikipedia:Wikipedia inayos ayon sa paksa]] ** [[Listahan ng mga artikulo ayon sa kategoryang paksa]] ** [[Pagkaayos ayon sa disiplinang akademya]] ** [[Pag-uuri ayon sa Library of Congress]] ** [[Sistema ng Dewey Decimal]] ** [[Pagkaayos ayon sa pag-uuri ng Roget's Thesaurus]] ** [[Mga uri ng SUMO]] * [[Protagonista]] ** [[Listahan ng mga tao|Mga Biyograpiya]] ** [[Listahan ng mga bansa|Mga Bansa]] * [[Oras]] ** [[Makasaysayang timeline]] *** [[Dantaon]] (halimbawa [[ika-20 siglo]]) *** [[Dekada]] (halimbawa [[dekada 1910]]) *** [[Taon]] (halimbawa [[1957]], [[1972]]) **[[Listahan ng mga themed timeline|Mga themed timeline]] ** [[Listahan ng mga makasaysayang anibersaryo|Makasaysayang anibersaryo]] (katulad [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}} |ngayon]]) ** [[Kasalukuyang pangyayari]] (gayon din [[kailan lamang mga namatay]], [[{{CURRENTYEAR}}|ngayong taon]]) **[[Logarithmic timeline]] * [[Pagkakasunud-sunod]], [[Proseso]], [[Pag-ikot]] ** [[Listahan ng mga pagkakasunud-sunod|Pagkaayos ayon sa pagkakasunud-sunod]] ** [[Listahan ng mga proseso|Pagkaayos ayon sa mga proseso]] ** [[Listahan ng mga pag-ikot|Pagkaayos ayon sa mga pag-ikot]] * [[Hirarkiya]], [[Hanay]], [[Priyoridad]] ** [[Listahan ng mga hirarkiya|Pagkaayos ayon sa mga hirarkiya]] ** [[Listahan ng mga hanay|Pagkaayos ayon sa mga hanay]] ** [[Listahan ng mga priyoridad|Pagkaayos ayon sa priyoridad]] ** [[How-to]] ** [[Reference]] ** [[Listahan ng mga talahuluganan|Mga talahuluganan]] ** [[Listahan ng mga reference table|Mga reference table]] Di-kumpleto ang karamihan sa mga kategoryang ito &#8212; kinakategorya lamang ang ilan sa mga pinakamalawak na paksa, di man nakakalayo ang iba. Tignan ang pahina ng usapan para sa ibang mungkahi sa mga iskima ng kategorya. [[Kategorya:Pagkakategorya ng Wikipedia|iskima]] [[Category:Mga gabay sa istilo]] 1ymiff64s33fnlnlyy7hmbmzq7vj6s0 14 1722 2221942 1341564 2026-08-28T02:34:41Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221942 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} Ito ang kategorya ng mga [[Wikipedia:Lubos na artikulong stub|usbong na lathalain]] o [[Wikipedia:Lubos na artikulong stub|artikulong ''stub'']]. Makakatulong ka sa Wikipedia (at makatulong sa pagkawala ng kategoryang ito) sa pamamagitan ng [[Wikipedia:Maghanap o magkumpuni ng stub|pagdaragdag ng nilalaman nito]]. {{LargeCategoryTOC}} {{Commonscat|Stubs}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 92qxjturge7gkcw5l52irlsujxi7077 14 1920 2222068 1242898 2026-08-28T04:29:54Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222068 wikitext text/x-wiki Categories na matatagpuan sa [[Unang Pahina|Unang pahina]]. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] gtvywuggcsiuut3r7k3sq5ke3ona96m 14 1932 2221898 2018810 2026-08-28T01:39:37Z JWilz12345 77302 2221898 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Wikipedia}} {{selfref|Para sa mga paksang pang-ensiklopedya tungkol sa [[Wikipedia]] ang kategoryang ito. Ang pang-itaas na antas na kategorya para ayusin ang proyektong Wikipedia ay ang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Tingnan din ang isa pang kategoryang pamproyekto, ang [[:Kategorya:Kasaysayan ng Wikipedia]].}} {{Cat main|Wikipedia}} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Ensiklopedya]] 61qqujj6zu6569ez8cn7lbdla9vjkpv 2221959 2221898 2026-08-28T02:43:55Z JWilz12345 77302 2221959 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Wikipedia}} {{selfref|Para sa mga paksang pang-ensiklopedya patungkol sa [[Wikipedia]] ang kategoryang ito. Ang pang-itaas na antas na kategorya para ayusin ang proyektong Wikipedia ay ang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Tingnan din ang isa pang kategoryang pamproyekto, ang [[:Kategorya:Kasaysayan ng Wikipedia]].}} {{Cat main|Wikipedia}} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Ensiklopedya]] 3shk9hs1rzx6s3rtboh8cdlamyketon 4 2740 2221936 28091 2026-08-28T02:29:24Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221936 wikitext text/x-wiki Kung nais ninyo na ilipat ang isang artikulo sa bago nitong titulo, maari po lamang na ilista sa pahinang ito. Mayroong mga situasyon na kailangan ng [[Special:Listadmins|admin]] upang ilipat ang artikulo. Sundan po lamang ang sumusunod na format: <nowiki>* [[Lumang titulo]] ilipat sa [[Bagong titulo]] . Dahilan ng paglilipat. -- ~~~~</nowiki> [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Listahan ng mga pahinang kailangan ilipat]] o1fyjdiwg466ayd3tfs2nq2orsnmn24 14 2835 2221917 10638 2026-08-28T01:59:19Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221917 wikitext text/x-wiki Pahinang ililipat sa [[:Wiktionary:tl:Unang Pahina|Wiktionary]]. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 4xjivddjqhkvipj7216sihy1imaj2b9 4 2843 2222114 1490829 2026-08-28T05:17:39Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222114 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ {{Wikipedia:Puntahan ng pamayanan/Main}} {{Wikipedia:Kapihan/NoticeBoard}} {{Wikipedia:Kapihan/Featured}} {{Wikipedia:Kapihan/Requests}} {{Wikipedia:Kapihan/Resources}} {|border=0 valign=top |- |{{Wikipedia:Kapihan/Roster}} |{{sisterlinks|Wikipedia}} |} {{WikiProyekto pang-ibaba}} [[Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]] <!---Mga kaurian at ugnayang wiki----> [[eu:Wikipedia:WikiMediari buruz gaurkotasun-albisteak]] r8p5a3wsvj43mfk388sxkjbxx3t85ru 14 2852 2221967 1343128 2026-08-28T02:56:58Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221967 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Disambiguation}} {{LargeCategoryTOC}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] h54tqv464wbt9ghfrfudmcuqaifyl5q 5 3742 2221926 2219675 2026-08-28T02:05:55Z JWilz12345 77302 /* Hiling ng pagbabago sa kategorya */ bagong seksiyon 2221926 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) a3mkjtctutebrwxi81vwfqw32i3sakk 2221927 2221926 2026-08-28T02:10:43Z JWilz12345 77302 /* Hiling ng pagbabago sa kategorya */ patunay sa request ko 2221927 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] -> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) ov9rrvogxfrc2dcch69lg9kxytihmkh 2221974 2221927 2026-08-28T03:01:34Z JWilz12345 77302 /* Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan */ bagong seksiyon 2221974 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] -> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) 9d7n64yrzim7uy1l0mmvjv87tln60os 2221983 2221974 2026-08-28T03:07:27Z JWilz12345 77302 /* Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan */ +1 2221983 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] -> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) 46njh0b0jte1r6lymnf3xu85nqjf2s3 2222055 2221983 2026-08-28T04:20:43Z JWilz12345 77302 /* Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 */ bagong seksiyon 2222055 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] -> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) 2ajrgrwk901h9sipxv6khq6srumbf8q 2222067 2222055 2026-08-28T04:28:51Z JWilz12345 77302 /* Hiling ng pagbabago sa kategorya */ binagong kahilingan 2222067 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) 4oglk6hjq2tdoc3qfq23jtq1i3t2pqf 2222082 2222067 2026-08-28T04:45:12Z JWilz12345 77302 /* Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 */ bagong seksiyon 2222082 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) 77ki6m2kz9epetzns5qqhdvmj9f4lug 2222085 2222082 2026-08-28T04:49:18Z JWilz12345 77302 /* Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya */ bagong seksiyon 2222085 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC) 4xzv65kxbgd5qz3xptb44jh327anct5 2222101 2222085 2026-08-28T05:05:17Z JWilz12345 77302 /* Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya */ bagong seksiyon 2222101 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Tulong:Paghahanap]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:05, 28 Agosto 2026 (UTC) 15ccyte9il6b9z4njusv7is27nvdcd2 2222111 2222101 2026-08-28T05:15:59Z JWilz12345 77302 /* Ikaanim na kahilingan sa pagbabago ng kategorya */ bagong seksiyon 2222111 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Tulong:Paghahanap]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:05, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaanim na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == [[Wikipedia:Pamantayang pangwika]], pakitanggal po ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. Dahil itutuon na lang ang Kategorya:Wikipedia sa mga paksang tungkol sa mismong Wikipedia, hindi sa pangangasiwa nito. Gayundin, naniniwala po akong sapat na ang tatlong kategorya nito kaya hindi na kailangang ikategorya ito sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:15, 28 Agosto 2026 (UTC) px6hlf3tg4474ecejr0p9ulxe86ne13 2222153 2222111 2026-08-28T05:52:13Z JWilz12345 77302 /* Kategorya:Wikipedia libro at Padron:Wikipedia-Books */ bagong seksiyon 2222153 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Tulong:Paghahanap]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:05, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaanim na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == [[Wikipedia:Pamantayang pangwika]], pakitanggal po ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. Dahil itutuon na lang ang Kategorya:Wikipedia sa mga paksang tungkol sa mismong Wikipedia, hindi sa pangangasiwa nito. Gayundin, naniniwala po akong sapat na ang tatlong kategorya nito kaya hindi na kailangang ikategorya ito sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:15, 28 Agosto 2026 (UTC) == [[:Kategorya:Wikipedia libro]] at [[Padron:Wikipedia-Books]] == Mukhang hindi na ginagamit ang nasabing mga pahina/nilalaman sa Wikipediang Ingles. Batay sa [[w:en:Wikipedia:Templates for discussion/Log/2021 April 7#Template:Wikipedia book]] at [[w:en:Wikipedia:Village pump (proposals)/Archive 177#Deprecate linking to Wikipedia books in templates and articles]], isang palyadong pagpupunyagi ang Wikipedia Books (huwag pong ikalito sa Wikiaklat o ''[[Wikibooks]]''). Ayon sa [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Templates_for_discussion/Log/2021_April_7#Template:Wikipedia_books:~:text=Template%3AWikipedia%20bookedit nagkomentong ''anonymous IP user''], wala umanong interes ang Pundasyong Wikimedia sa pagsuporta ng ''Books extension''. Dagdag pa niya, "''the new PDF rendering engine (Proton) doesn't support books''" at "''it stands there is no point sending readers to an namespace where every page is flagged with a banner saying the service has been withdrawn, and this state of affairs that does not seem likely to change in the future''." Oras na rin po bang alisin na rin ng Wikipediang Tagalog ang anumang padron at kategorya na nagtuturo sa pumalyang eksperimentong "Wikipedia Books"? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:52, 28 Agosto 2026 (UTC) hfn1lfzukmqu1sl9pgfqh47saqd35bp 2222158 2222153 2026-08-28T05:55:25Z JWilz12345 77302 /* Kategorya:Wikipedia libro at Padron:Wikipedia-Books */ 2222158 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Vote now in the 2026 U4C election | content = == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 --> :''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC) == Translation request: Ube latte == Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia! I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article? We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>> English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640 Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC) == Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan == Kumusta po. Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new. Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history. Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/&#126;2026-39256-52|&#126;2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:&#126;2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC) :Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC) == Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org == Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org). Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito. Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC) :Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC) ::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] ^{([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])} 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons | content = == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}} You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> }} == Hiling ng pagbabago sa kategorya == Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC) Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC) == Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan == Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]]. Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC) Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 == *[[Wikipedia:WikiProyekto]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC) == Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 == * [[Wikipedia:Mga malimit itanong]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]] Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya == *[[Tulong:Paghahanap]] Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:05, 28 Agosto 2026 (UTC) == Ikaanim na kahilingan sa pagbabago ng kategorya == [[Wikipedia:Pamantayang pangwika]], pakitanggal po ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. Dahil itutuon na lang ang Kategorya:Wikipedia sa mga paksang tungkol sa mismong Wikipedia, hindi sa pangangasiwa nito. Gayundin, naniniwala po akong sapat na ang tatlong kategorya nito kaya hindi na kailangang ikategorya ito sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:15, 28 Agosto 2026 (UTC) == [[:Kategorya:Wikipedia libro]] at [[Padron:Wikipedia-Books]] == Mukhang hindi na ginagamit ang nasabing mga pahina/nilalaman sa Wikipediang Ingles. Batay sa [[w:en:Wikipedia:Templates for discussion/Log/2021 April 7#Template:Wikipedia book]] at [[w:en:Wikipedia:Village pump (proposals)/Archive 177#Deprecate linking to Wikipedia books in templates and articles]], isang palyadong pagpupunyagi ang Wikipedia Books (huwag pong ikalito sa Wikiaklat o ''[[Wikibooks]]''). Ayon sa [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Templates_for_discussion/Log/2021_April_7#Template:Wikipedia_books:~:text=Template%3AWikipedia%20bookedit nagkomentong ''anonymous IP user''], wala umanong interes ang Pundasyong Wikimedia sa pagsuporta ng ''Books extension''. Dagdag pa niya, "''the new PDF rendering engine (Proton) doesn't support books''" at "''it stands there is no point sending readers to an namespace where every page is flagged with a banner saying the service has been withdrawn, and this state of affairs that does not seem likely to change in the future''." Oras na rin po bang alisin na rin ng Wikipediang Tagalog ang anumang padron at kategorya na nagtuturo sa pumalyang eksperimentong "Wikipedia Books"? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:52, 28 Agosto 2026 (UTC) Iba pang konteksto: ang malaking ''boilerplate box'' sa [[w:en:Wikipedia:WikiProject Wikipedia-Books]]. Babanggitin ko po rito ang naglikha ng kategorya at padron na si {{ping|DragosteaDinTei}} para hingan ang kaniyang panig, kahit na [https://guc.toolforge.org/?by=date&user=DragosteaDinTei noong Abril 2022 pa ang huling ambag niya sa buong Wikimedia]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:55, 28 Agosto 2026 (UTC) 01myerna9gg2pxtaq0cnx2g7gpj68m2 4 3789 2221925 2164503 2026-08-28T02:04:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221925 wikitext text/x-wiki {{archive box| * [[/Luma]] }} <center>Mangyaring basahin ang [[Wikipedia:Pangkalahatang pagtatanggi|Pangkalahatang pagtatanggi]] bago mag-iwan ng katanungan.<br>Tingnan din ang [[Wikipedia:Mga Malimit Itanong]].</br></center> ''Kahalintulad ng sangguniang-tanggapan (''reference desk'') ng isang silid-aklatan, ang pahinang ito ay inilaan para sa mga katanungan. Maaring mag-iwan ng tanong sa ibaba para sa mga boluntaryong Wikipedista.'' ''Para sa lumang pahina, sundan lamang [[Wikipedia:Konsultasyon/Luma|ito]].'' :Maaari ka ding pumunta sa [[Wikipedia:Kapihan|Kapihan]] para sa pangkalahatang usapan at katanungan sa komunidad ng Wikipediang Tagalog. ::'''For non-Tagalog speakers:''' ''you may leave messages and seek assistance at our'' [[Wikipedia:Help for Non-Tagalog Speakers]] (See also: [[Wikipedia:Embahada|WP:Embassy]]). {{Pamayanan}} =Usapang tulungan= ==Pagsasalin ng salitang "Reference"== Bago lang po ako dito sa mundo ng pagiging wikipedista at ako ay nangangapa pa sa mga dapat gawin. Gusto ko lang po sanang itanong kung ano po ang pwedeng gamitin na tagalog word para sa salitang "Reference". Balak ko kasi lagyan ng mga reference links ang ilan sa mga napupusuan kong baguhin na pahina para naman tumaas ang kalidad ng mga ito. Sana po ay ako ay inyong matulungan. Salamat po. --[[User:Pinoyblogero|<font color="#0066ff" ><b>PinoyBlogero</b></font>]] 19:35, 12 Abril 2008 (UTC) :Ang ''reference'' mismo ay "sangguni", ang ''references'' na seksyon ay "Mga sanggunian". [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 12:19, 12 Abril 2008 (UTC) ==Pagsasalin ng mga salitang teknikal== Tama ba ang aking pagsasalin: {| class="wikitable" align="center" style="font-size: 85%; text-align: center;" |- !Ingles !Tagalog |- !Monitor !Panooran |- !Random Access Memory (RAM) !Walang Pamimiling Kinukuhang Ala-ala (WPKA) |- !Keyboard !Tipahan; Teklado |- !Hardware !Kagamitang Pisikal |- !Software !Kagamitang Birtwal |- !Speaker !Tagapagpatunog; Ispiker |- !Digital Camera !Kamerang bilang |- !Touch Screen !Panoorang hipo |- !Stylus !Istilo |- !Mouse !Maws |- |} Ilan dito ay nagamit ko na sa aking pagsulat ng mga artikulo. Kaya gusto kong malaman kung tama ang mga ito.--[[User:Felipe Aira|Felipe Aira]] 11:50, 1 Oktubre 2007 (UTC) :Ang salitang ''digital'' sa Tagalog ay ''digital'', kung tama ako (kung mag-iimbento ako, maaaring gamitin ang ''tambilangan'', mula sa ''tambilang'' na ay ''number'' o ''digit''). Ang keyboard naman ay ''tipaan'' (''teklado'' kung ang instrumento). Titiyakin ko kung ang salin para sa ''mouse'' at ''stylus'' ay tama. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] 05:59, 12 Oktubre 2007 (UTC) ::Ang mungkahi ko para sa ''Random Access Memory'' ay "Di-pili ang Daanan na Alaala". --[[User: Luc 007]] 11:58, 21 Oktubre 2007 (UTC) ==[[Etang Discher]]== Orihinal na tanong mula sa ''[[:en:Talk:Etang_Discher#Ethnicity|Reference desk]]'' ng Wikipedya sa Inggles: :<font face="courier new">In the [[:en:Etang Discher|article about her]], does her having a “Castilian face” mean she is part Spanish, or is she more German (or even Swiss, Austrian, or Italian)? This is make sure I am not mistaken in filing her under the [[:en:Category:Spanish-Filipinos|Spanish-Filipinos category]].</font> Maaari ring sundan ang o makisali sa kasalukuyang talakayan na nandoroon na. —[[User:Život|Život]] 01:08, 24 Hunyo 2006 (UTC) ==[[Vicente Piccio, Jr.|Vicente M. Piccio, Jr.]]== May nakakaalam ba ng kung ano ang ibig sabihin ng ''M.'' sa pangalan niya? —[[User:Život|Život]] 01:16, 24 Hunyo 2006 (UTC) ==Pagiging Katalan== Pakitingnan na lang ang tanong ko sa [[Talk:Arturo Tolentino]]. ano ba yung katalan ==[[:en:Talk:Battle of Manila Bay (1898)|Labanan sa Look ng Maynila (1898)]]== Ito yung sinasabing nilang ''mock battle'', ’di ba? Hindi siya sine-state as such sa artikulo sa Inggles kaya ’di ko masabi nang tiyak, but the name “Hen. Montojo” does kind of ring a bell. —[[User:Život|Život]] 07:25, 25 Hunyo 2006 (UTC) ==Tara kaibigan usap tayo== Inaanyayahan ko ang lahat na sumali sa aming usapan. Magbigay ng inyong mungkahi at pananaw sa '''[[:en:Wikipedia talk:Meetup/Manila 2|Wikipedia talk:Meetup/Manila 2]]''' --[[User:Exec8|Exec8]] 06:00, 8 July 2007 (UTC) ==Paggawa ng Kategorya== Maari ba na ang isang ''user'' na tulad ko ay makagawa ng sarili nyang kategorya? Kung puwede, anu-ano mang paraan ang kailangan kong malaman at sundin? --[[User:Luc 007|Luc 007]] 05:37, 18 Setyembre 2007 (UTC) :Maaaring gawin ito sa pamamagitan ng pag-kawing ng kategorya tulad sa ganito: <nowiki>[[Category:(category name)]]</nowiki>. Halimbawa, ang isang kategorya tungkol sa Wikipedia ay <nowiki>[[Category:Wikipedia]]</nowiki>. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] 11:51, 18 Setyembre 2007 (UTC) ::Mas mabuti sigurong gamitin mo ay ang [[Kaurian:(pangalan ng kategorya)] [[User:Nickrds09|<font color= "#0038A8"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold">^{<small>(Pahina ng Usapan)</small>}</span>]] 14:12, 3 Disyembre 2009 (UTC) ==Mga Bagong Salin== Pwede ba gamitin ang mga bagong salitang ito: Tama ba ang aking pagsasalin: {| class="wikitable" align="center" style="font-size: 85%; text-align: center;" |- !Ingles !Tagalog |- !Calculator (Windows) !Pambilang ng Windows; Tala-tuusan |- !Cartoon !Karikatura |- !Hardware !Electronikong-Pisikal |- |} [[User:Redmask|Redmask]] 06:45, 13 Marso 2008 (UTC) :Ang salin ng ''[[cartoon]]'' ay guhit-larawan. Hindi ko lang alam kung tama ang mga salin ng ibang salitang binigay mo. Magbigay ka ng sanggunian sa mga ito. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 07:43, 13 Marso 2008 (UTC) ::Ang calculator ay ''kalkulador''. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] 10:58, 13 Marso 2008 (UTC) :Ang hardware ay hindi lamang sa kompyuter ginagamit. Kaya, naisip (hindi ako sigurado) ko na tagalog na salita ay ang kagamitang-pisikal. Kapag pinaikli, pisikagamiran. [[User:Estudyante|Estudyante]] 07:22, 25 Marso 2008 (UTC) ==Bagong titulo== Magandang araw! Isa po akong bagong "wikipedista" dito at kasalukuyang gustong tumulong sa pag sasalin ng pahina sa wikang tagalog. Gusto ko lamang pong itanong kungmayroon bang guide para sa pag edit at kung paano maiba ang titulo ng isang pahina (PBB). Salamat po! [[User:Kironobu|Kironobu]] 01:16, 15 Abril 2008 (UTC) :Maligayang pagdating. Sa pinakataas ng pahina ng artikulo ay maaari mong pindutin ang buton na nagsasabing "ilipat". Mapapalitan mo ang pamagitan sa pamamagitan niyon. Salamat sa iyong interes sa Tagalog Wikipedia. Bibigyan din kita ng kawing sa gabay ng pag-edit. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 01:31, 15 Abril 2008 (UTC) ::Narito ang kawing: [[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina]]. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 01:32, 15 Abril 2008 (UTC) ==Larawan== Isang kaaya ayang araw po sa inyo Ginoong Filipe. Ako po ay isang baguhang estudyanteng manunulat sa tagalog na Wikipediang ito. Ang akin pong mga isinusulat ay sumasaklaw sa mga nalalaman at napag-aralan ko sa Sining ng Italya gaya nina "Michelangelo, Carracci, Raffaello". Upang mas maipaunawa ko po sa mga magbabasa ang nais kong ihatid kaalaman, nangangailangan po ako ng mga larawan, kung kaya ang akin pong katanungan ay sa papaanong paraan po baga ako makakapaglagay ng mga larawang kailangan at saan po baga ako mas madaling makahahanap ng mga gawa ng mga pintor na nabanggit. Ipagpaumanhin po sana ninyo ang aking kawalang kaalaman sa mga ganitong bagay. Salamat po. Umaasa po ako sa inyong mabilis na pagsagot. Gumagalang. --[[User:Dden0344|Dden0344]] 08:29, 22 Hunyo 2008 (UTC)dden0344 :Salamat sa iyong kagustuhang tumulong! Makakapaghanap ka ng mga larawan sa http://commons.wikimedia.org/ . Ang paglalagay ng mga larawan ay madali lamang! :Ilagay mo lamang ang sumusunod <nowiki>[[Image:''pangalan ng larawan''|''laki''px|''posisyon''|''pamagat''|thumb]]</nowiki>. Sa posisyon maaaring: ''right'', ''left'' o ''center''. Maaaring hindi sunud-sunod ang mga iyan basta mauuna ang pangalan. Silipin ang nasa baba. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 09:37, 22 Hunyo 2008 (UTC) {| class="wikitable" !Kodigo !Larawan |- |<nowiki>[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|right|Isang halimbawa|thumb]]</nowiki> |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|thumb|100px|right|Isang halimbawa]] |- |<nowiki>[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|right|Pinag-iba-iba ang posisyon pero ganoon pa rin ang kalalabasan|thumb|100px]]</nowiki> |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|right|Pinag-iba-iba ang posisyon pero ganoon pa rin ang kalalabasan|thumb|100px]] |- |<nowiki>[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|thumb]]</nowiki><br>(kahit kulang-kulang pareho ok lang) |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|thumb]] |- |<nowiki>[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|walang thumb]]</nowiki><br>(walang thumb) |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|walang thumb]] |} ==Tell us about your Wikipedia== Please [http://meta.wikimedia.org/wiki/Tell_us_about_your_Wikipedia Tell us about your Wikipedia] language edition, answering some questions, and learn about others.--[[User:Ziko|Ziko]] 18:16, 28 Agosto 2008 (UTC) <br> :This request had been addressed by the community at [[Wikipedia:Kapihan#Tell us about the Tagalog Wikipedia...]] and at [http://meta.wikimedia.org/wiki/Tell_us_about_Tagalog_Wikipedia Meta: Tell us about Tagalog Wikipedia] Thanks. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 19:40, 15 Setyembre 2008 (UTC) ==Y o I== Aking napansin na hindi ginagamit ang titik na ''I'' (ay) sa ilang mga pagsalin ng pangalan katulad ng [[Syria]] na ginawang [[Siria]]. Pero sa [[India]] naman, nagtataka ako kung bakit sinalin nila ito para maging [[Indya]]. Ano ba ang dapat na titik na gamitin, ''Y'' o ''I''? Maagang Salamat po. [[User:Estudyante|<font color= "#0038A8"><b>Estudyante</b></font>]] [[User talk:Estudyante|<span style="color: green; font-weight: bold"><small>(Usapan)</small></span>]] 12:46, 10 Disyembre 2008 (UTC) :Ang salin ng India na naging ''Indya'' ay batay sa sangguniang diksyunaryo ni Leo James English, kung saan nakatalang puwede ang ''India'' o kaya ''Indya''. Sa Syria na naging ''Siria'', ibinatay ito sa sangguniang salin ng Bibliya ni Jose C. Abriol, kung saan mismong ginamit ang baybay na ''Siria''. Kung nalilito ka rito, gamitin mo ang katagang ito, '''kung ano ang bigkas siya ring baybay'''. Sa ganitong kaso, maaari talagang ang Syria ay maging ''Siria'' o ''Sirya'' (kung babatay sa nagagawang mga baybay para sa katulad na salitang India). Basta't kung magsusulat ka pagpare-parehuhin mo ang piniling baybay sa loob ng iisang pahina. Ibig sabihin, kung Siria ang pinili mong baybay, Siria lamang sa buong pahina. Kung Sirya ang pinili, Sirya lamang, para hindi paiba-iba sa loob ng isang pahina o lathalain. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 16:02, 10 Disyembre 2008 (UTC) <!---Dito nagsisimula ang mga kategorya at interwiki---> [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Konsultasyon]] [[he:ויקיפדיה:דלפק יעוץ]] [[zh:Wikipedia:聊天]] == PAGASA == hi, maari po bang magtanong kung paano maayos ang infobox ng PAGASA? :paano po ba maglagay ng suleras?? :un yata 'yong TEMPLATE sa en.wikipedia :ty : Kinarga ko na po ang suleras ngunit matatagalan pa bago maitagalog. Maari nyo po ba lagyan ng <nowiki>~~~~</nowiki> sa dulo ng inyong post? Salamat po.--[[User:Lenticel|<span style="color: teal; background: white; font-weight: bold">Lenticel</span>]] ^{([[User talk:Lenticel|<span style="color: green; font-weight: bold">usapan</span>]])} 07:54, 23 Pebrero 2009 (UTC) == Kasunduan at Tratado? == Sa pagsasaling-wika naman po halimbawa ng <i>Treaty of Versailles</i> o <i>Treaty of Brest-Litovsk</i>, alin po kaya ang mas mainam na salin sa Filipino ng salitang <i>treaty</i>, <u>tratado</u> o <u>kasunduan</u>? = (Tratado ng Versailles/Kasunduan ng Versailles) Papaano naman po ang <i>Sykes-Picot Agreement</i> o <i>French-Armenian Agreement</i> kung isasalin sa katutubong wika, hindi kaya po ang <i>agreement</i> ay <u>kasunduan</u> din sa Filipino? Anu po kaya ang nararapat na salin ng <i>Sykes-Picot Agreement</i>? Marami pong salamat sa inyong katugunan. [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 12:25, 25 Setyembre 2009 (UTC) :Dapat gamitin ang "tratado" para sa ''treaty'' upang maiba ito sa "kasunduan" na nangangahulugang ''agreement''. Dapat may kaunting antas naman dito ng paglilinaw. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 12:49, 25 Setyembre 2009 (UTC) ==Maguindanao== Magandang Araw mga kabayan! Nais ko lang magtanong kung dapat ko bang ilipat na ang mga bayan nang [[Shariff Kabunsuan]] papunta sa [[Maguindanao]] dahil hindi na rin naman ito kinikilala bilang isang [[lalawigan]].Ayun na rin sa desisyon ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]]. Narito ang kawing sa isang balita ukol dito [http://www.philstar.com/Article.aspx?articleId=478058&publicationSubCategoryId=67 Balita]] at sa [http://sc.judiciary.gov.ph/publications/benchmark/2008/07/070810.php websayt mismo ng SC]. Gusto ko sanang ilipat sa Maguindanao tutal doon naman na siya talaga nakasama. Humihingi ako ng payo. Maraming salamat. -[[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 07:01, 9 Oktubre 2009 (UTC) :Oo, dapat ilipat na ito. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 09:40, 9 Oktubre 2009 (UTC) :: Maraming salamat sa pagtugon kasamang [[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] Ako na ang maglilipat kapag nagkaroon na ulit ako ng libreng oras dito sa aking trabaho. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 02:23, 27 Oktubre 2009 (UTC) :::{{done}} Nailipat ko na po ang mga bayan. Aayusin ko na lang ang mga suleras na may kaugnayan sa [[Shariff Kabunsuan]] at [[Maguindanao]] [[User:Nickrds09|<font color= "#0038A8"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold">^{<small>(Pahina ng Usapan)</small>}</span>]] 14:14, 3 Disyembre 2009 (UTC) ==Katanungan== Ito po ay isang katanungan ukol sa mga nagkukwenta ng oras at buwan. Mangyari po kasing nagkakaroon ng problema ang mga Suleras katulad nito [[Suleras:Months before now|Months before now]] at ito [[Suleras:Day-1|Day-1]]. Ang naiisip ko pong dahilan ay ang pagkakatagalog ng mga pangalan ng buwan. Hindi ko pa rin po sigurado, pero sino po kaya ang may alam kung paano maaccess ang mga scripts na naggagawa nito. [[User:Nickrds09|<font color= "#0038A8"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold">^{<small>(Pahina ng Usapan)</small>}</span>]] 03:16, 9 Disyembre 2009 (UTC) :Dapat maaaring baguhin ang kodigo sa suleras mismo. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 23:19, 15 Disyembre 2010 (UTC) ::Gumawa na ako ng panandaliang solusyon. palitan ang <nowiki>{{CURRENTMONTHNAME}}</nowiki> ng <nowiki>{{Translate/{{CURRENTMONTHNAME}}}}</nowiki>. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 16:53, 20 Disyembre 2010 (UTC) ==Jose Rizal== gusto ko lang pong malaman kung panong napasok ang PROTASIO sa buong pangalan ni RIZAL gayong wala akong makitang kaugnayan ng magulang niya sa apelyido na iyon sa mabigyang pansin ang aking katanungan :Hindi apelyido ang Protacio sa pangalan ni Rizal. Kung tutuusin, ang buong pangalan ni Rizal, kapag wala ang mga apelyido niya, ay Jose Protacio. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 14:17, 4 Pebrero 2011 (UTC) == [[:en:Do not buy Russian goods!]] == Hello! Could you translate an article about boycott of Russian goods in Ukraine for the Telugu Wikipedia? Thanks for the help. --[[Tagagamit:Trydence|Trydence]] ([[Usapang tagagamit:Trydence|makipag-usap]]) 18:40, 11 Oktubre 2014 (UTC) == Black Lives Matter Logo in different languages == Please help to translate the ''Black Lives Matter Logo'' for this wikipedia. <br> Follow this Link to get to the [[talk:Rasismo#Black%20Lives%20Matter%20Logo%20in%20different%20languages|request]]. Thank you --[[Tagagamit:Mrmw|Mrmw]] ([[Usapang tagagamit:Mrmw|makipag-usap]]) 20:08, 7 Hunyo 2020 (UTC) == Munkahing isalin ang ang mga termino sa klasipikasyon == Maari na na isalin ang pamagat ng arikulo sa mas taal na katumbas na salita para sa taksonomikal na klasipikasyon ng mga buhay? Napagmasdan ko ang mga mungkahing neologimo ni [https://books.google.com.ph/books?id=cnKADwAAQBAJ&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false| Jean Paul Potet] sa mga pang-agham na terminolohiya sa paksang ito. Halimbawa: classification = ''pagsasauri''; scientific classification= ''maaghaming sauri''; phylogenetic = ''lipmulain''; phylogenetic classification = ''lipmulaing palaurian''; genealogy = ''palamulaan''; domain/empire = ''kabaginahan''; phylum = ''sangahay'' class = ''lipihay''; order = ''sunudhay''; family = angkanhay; genus = ''urihay''. Habang naiilang rin ako sa salin ng species (''sarihay'') tila tumpak naman ang wari niya sa salitang ugat nito: ''sari''. Habang ang "sari" ay halos tumutukoy na lang halos sa Tagalog sa mga bibilhin (sari-sari store), hayag pa naman sa marami ang pakahulugan nito na "klase". (Incidentally, sa parehong Hiligaynon at Sebwano, ang "sari" ay nangangahulugan pa rin na uri ng bagay.) Kaya mungkahi ko rin na isalin ang pamagat ang mga infobox ng "espesye" patungo sa "sari". Batid ko na ang iba sa mga ito ay isinulat na sa unang linya sa taludtod, pero kung maari humihingi ako ng pahintulot na isalin na lang ang mga transliterasyn sa mga ito. Bagatmat may alinlangan ako sa mga ito, wala namat atang opisyal na talahuluhan ang KWF o kahit man lang mga pamantasan sa mga panggham na terminolohya gaya nito, kaya malawak pa ang posibilidad sa pagaangkop ng bagong salita kagaya ng nasa itaas para sa panhinaharap, at tiyak na mas ikakabuti ng wika natin sa pagiwas sa paghihiram. Aasahan ko ang inyong pagtugon. Salamat. ---[[Tagagamit:Kai theos en ho logos|Kai theos en ho logos]] ([[Usapang tagagamit:Kai theos en ho logos|kausapin]]) 01:04, 25 Disyembre 2022 (UTC) == Kailangan ko ng mungkahi == Kumusta kailangan ko ng iyong tulong, o magmungkahi kung sino ang maaari kong kontakin. Isinulat ko ang draft ng isang artikulo, tungkol sa isang sikat na artistang Italyano. https://tl.wikipedia.org/wiki/Tagagamit:PamelaBertaccini/burador Sa aking palagay ay handa na itong gawing opisyal, ngunit nais ko muna ang iyong opinyon. Hinihintay ko ang iyong mabait na tugon, maraming salamat. (Gayundin, sa palagay ko ay hindi ako awtorisadong ilipat ang pahina, dahil kamakailan lamang ako ay sumali sa Wikipedia ng Pilipinas). --[[Tagagamit:PamelaBertaccini|<span style="font-family: 'Futura LT Pro Light', Futura, sans-serif; text-shadow: 1px 1px 2px #a5a5a5; font-size:110%; color:#01b30e">'''PamelaBertaccini'''</span>]] 11:56, 11 Hunyo 2025 (UTC) gm1qsw1fgdmwl5wp77kudcut362jggt 4 4191 2222093 2165838 2026-08-28T04:58:38Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222093 wikitext text/x-wiki {{Daang tapatan|[[WP:TGPNGSW-NOM]]}} Ito ang pahina para sa nominasyon sa pagiging '''[[Wikipedia:Mga Tagapangasiwa|Tagapangasiwa]]'''. Tandaan na ang patakaran dito ay maluwag na batay sa [[:en:Wikipedia:Requests for adminship|Ingles na Wikipedia]]. Sa pangkalahatan, kailangan lamang mayroon akawnt para maging tagapangiswa ngunit napakababa ang probablidad na maging tagapangasiwa ang isang tagagamit na mababa ang kontribusyon at hindi pamilyar sa teknikal na aspeto ng pagiging tagapangsiwa. Tandaan din na inihaharap ang nominasyon sa pamayanan at ang pagsuporta o pagtutol ay hindi nangangahulagan na pagboto dahil ang resulta sa diskuyson ng pagnomina ay batay sa ''consensus'' o pangkalahatang pagsasang-ayon. Isang [[Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit/bureaucrat|Burokrata]] ang magsusuri sa usapan kung mayroong pangkalahatan pagsasang-ayon o wala. Kung anuman ang resulta, ang magsasara lamang nito ay isang Burokrata. Sa Wikipediang Ingles, isinasara na agad ang nominasyon pagkatapos ng pitong araw. Ngunit ang Wikipediang Tagalog ay maliit na pamayanan sa ngayon, kaya binibigyan ang nominasyon ng hanggang isang buwan para isarado. {{Pamayanan}} ==Mga kasalukuyang nominasyon== ===Burokrata=== ===Tagapangasiwa=== ==Mga nagdaang nominasyon == {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Namayan (2)}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Pokéfan95}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Namayan}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Hamham31}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Angelo1345}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/23prootie (2)}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/WayKurat}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Ryomaandres}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Masahiro Naoi}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/23prootie}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/The Wandering Traveler}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/jericoflorm}} {{Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog/Jojit fb}} ====[[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipediang_Tagalog&oldid=358950 tingnan ang resulta])==== Iniharap ni [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] * 3 sumasang-ayon * 0 tumututol * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[Tagagamit:Sky Harbor|Sky Harbor]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipediang_Tagalog&oldid=349311 tingnan ang resulta])==== Iniharap ni [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] * 6 sumasang-ayon/sumusuporta * Naging Tagapangasiwang Burokrata na ====[[Tagagamit:Lenticel|Lenticel]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipediang_Tagalog&oldid=347168 tingnan ang resulta])==== Iniharap ni [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] * 7 sumasang-ayon * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[Tagagamit:Estudyante|Estudyante]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipediang_Tagalog&oldid=322187 tingnan ang resulta])==== Iniharap ni [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] *4 sumasang-ayon * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[Tagagamit:Delfindakila|Delfindakila]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipediang_Tagalog&oldid=310984 tingnan ang resulta])==== Iniharap ni [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] *4 sumasang-ayon * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=295177 tingnan ang resulta])==== Ihinarap ni [[Tagagamit:Felipe Aira|Felipe Aira]] *9 sumasang-ayon * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[User:Celester Mejia|Celester Mejia]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=231608 tingnan ang resulta])==== Ihinarap ang sarili. *1 tumututol ====[[User:Felipe Aira|Felipe Aira]] [pangalawang paghaharap] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=195405 tingnan ang resulta])==== Ihinarap ng sarili. *5 sumasang-ayon (hindi kabilang ang mga kasama sa ''Virtual meetup'') *3 tumututol *Kasalukuyang nangangasiwa ====[[User:Lenticel|Lenticel]] [unang paghaharap] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=195405 tingnan ang resulta])==== Ihinarap ni [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]], tumanggi sa pagiging tagapangasiwa. ====[[User:Felipe Aira|Felipe Aira]] [unang paghaharap] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=161010 tingnan ang resulta])==== *Nominado ni [[User:Estudyante]] *Walang sang-ayunang naganap *4 na sumasang-ayon *3 tumututol ====[[User:Sky Harbor|Sky Harbor]] [pagkatagapangasiwa] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=155449 tingnan ang resulta])==== * Nominado ni [[User:Jojit fb|Jojit]] * Sinangayunan ng Komunidad * Isa nang ganap na Tagapangasiwa noong 13:31, 25 Disyembre 2007 (UTC). ====[[User:Tomas De Aquino|Tomas De Aquino]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=29632 Pangalawa])==== *Nominasyon ni : [[User:Tomas De Aquino|Tomas de Aquino]] 10:28, 16 Enero 2005 (UTC) (sariling-nominasyon) *Natapos sa 00:00 23 Enero 2006 (UTC)''' *Walang nangyaring halalan. ====[[User:Tomas De Aquino|Tomas De Aquino]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=23803 Una])==== *Iniuurong ang sariling nominasyon ====[[User:Jojit fb|Jojit fb]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=23245 tingnan ang resulta])==== * Nominado ni [[User:Tomas De Aquino|Tomas de Aquino]] * Sinangayunan ni [[User:Seav|seav]] at [[User:Bluemask|Bluemask]] * Isa nang ganap na Tagapangasiwa ====[[User:Život|Život]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Nominasyon_para_sa_Tagapangasiwa_ng_Wikipedia_Tagalog&oldid=13325 tingnan ang resulta])==== * Nominado ni Tomas De Aquino * Tumanggi sa nominasyon [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Category:Mga botohang pampamayanan]] [[Category:Mga Wikipedistang tagapangasiwa]] 1lojnygrriuwvpppau8o6ast4u3dwzf 4 4198 2222086 28967 2026-08-28T04:51:25Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-ari]] sa [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-sipi]]: Karapatang-sipi ayon sa talatinigan ng ipophil 28967 wikitext text/x-wiki Pinag-uusapan at itinatala sa pahinang ito ang mga artikulong may '''problema sa karapatang-ari (''copyright'')''' sa Wikipedia, kasama na ang mga pahina at larawan na pinaghihinalaang may paglabag. == Mga talaan ng mga possibleng may problema sa karapatang-ari == * [[Mars Ravelo]] - hindi tagalog at kinopya ng diretso sa marsravelodarna.com --[[User:Jojit fb|Jojit fb]] 08:34, 20 July 2005 (UTC) ** binura na. -- [[User:Bluemask|Bluemask]] [[User talk:Bluemask|(usap tayo)]] 18:04, 30 September 2005 (UTC) [[Category:Wikipedia|Mga problema sa karapatang-ari]] cc82kxv5uh13k2elrx2o59fvfkb0tuw 2222088 2222086 2026-08-28T04:52:29Z JWilz12345 77302 2222088 wikitext text/x-wiki Pinag-uusapan at itinatala sa pahinang ito ang mga artikulong may '''problema sa karapatang-sipi (''copyright'')''' sa Wikipedia, kasama na ang mga pahina at larawan na pinaghihinalaang may paglabag. == Mga talaan ng mga possibleng may problema sa karapatang-sipi== * [[Mars Ravelo]] - hindi tagalog at kinopya ng diretso sa marsravelodarna.com --[[User:Jojit fb|Jojit fb]] 08:34, 20 July 2005 (UTC) ** binura na. -- [[User:Bluemask|Bluemask]] [[User talk:Bluemask|(usap tayo)]] 18:04, 30 September 2005 (UTC) [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Problema sa karapatang-sipi]] hqb5z0df0c5551tjvyc13gk95o12po4 4 4231 2221943 1390981 2026-08-28T02:35:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221943 wikitext text/x-wiki Dalawa sa alituntunin na dapat isaalang-alang. Gayumpaman, parehong kontrobersiyal ang mga alituntunin na ito. ==Magambag ng mga impormasyon na iyong nalalaman, o nais na matutunan== Magambag ng mga impormasyon na iyong nalalaman o nais na matutunan. Isa sa napakagandang bagay sa Wikipedia ay ang kakayahan ng kahit sino na mag-ambag ng kaniyang nalalaman. Isa pang bagay na maganda ay ang may kakayahan itong umanyaya sa mga Wikipedians na palaparin o palawakin ang kanilang interest at nalalaman sa bagong mga bagay, upang sila ay makadagdag sa "pedia". Ang ikatlong magandang bagay ay ang napakadaling pamamaraan kung saan maidadagdag ang mga bagong artikulo at upang matutunan ang pag wiwikify ng mga ito. Ilang sa mga gumagamit ng Wikipedia ay nakakakita na ang kadalian nang pagdaragdag sa Wikipedia ay nagiging sanhi ng problema. Karamihan sa mga gumagamit ng Wikipedia ay may alam tungkol sa paksa, samantalang ang iba naman ay hindi man lamang naglalaan ng panahon at atensiyon sa mga ito, na nagiging dahilan ng pagdami ng stubs. Marami ang naiirita sa pagdami ng stubs sa dahilan napagiiwanan ang Wikipedia ng mga artikulong hindi tapos at hindi kapakipakinabang. Samantala, mayroon ding may salungat na pananaw hinggil sa stubs. Ayon sa kanila ang problemang nabanggit sa itaas ay hindi problema, bagkus ay bahagi ng normal na proseso sa wiki. Ayon sa kanila ang maikling artikulo ay mas mabuti kaysa sa kawalan ng artikulo. == Panatiliing buo ang artikulo kung maari == (isang alternatibong pagpaparirala) Sa pagkakataon na nais lumikha ng artikulo, palaging subukan na ito ay tapusin at kumpletuhin hanggat maari. Gayumpaman, ang mga artikulong na lubhang may kakulangan ngunit may kapakipakinabang na simula, ay tinatanggap din. Siguraduhin lamang na nasiguro na ang mga artikulong ito ay hindi pa naisusulat sa Wikipedia sa ibang pangalan, pagbabaybay o sa ilalin ng ibang titulo. Kung magkagayon, mas makabubuti na lamang, na idagdag ang ang inyong kaalaman sa naisulat na paksa. Sa mga bagong dating, pinapaalala na huwag masyadong alalahanin ang "format" bagkus ay bigyan atensiyon ang "nilalaman" ng artikulo. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] jxn5v4n9j19ki9xqz7o49lgj8tjzcpu 4 4244 2222108 378197 2026-08-28T05:11:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222108 wikitext text/x-wiki <div class="boilerplate metadata vfd" style="background-color: #F3F9FF; margin: 2em 0 0 0; padding: 0 10px 0 10px; border: 1px solid #AAAAAA;"> :''Ang sumusunod ay ang arkibo ng pagtatalo sa iminungkahing pagpapalit ng pangalan at nilalaman ng Wikipediang Tagalog sa Filipino. <span style="color:red">'''Pakiusap, huwag baguhin ito.'''</span> Dapat ilagay ang mga kumento sa [[Wikipedia talk:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|usapang pahina]]. Wala ng pagbabagong magaganap sa pahinang ito. '' Ang resulta ng pagtatalo ay '''panatilihing Tagalog ang Wikipidiang ito''' sa prinsipyo at pangalan. Kung mabibigyan ng pagkakataon at kaparaanan na ang Wikipedia [[wikang Tagalog|Tagalog]] ay mapalitan ng Wikipedia [[wikang Filipino|Filipino]] sa pangalan at mga prinsipyo, susuportahan mo ba ito? Paalala: * Kailangan ng username para makaboto. Paano bumoto: * Lumikha ng [[Special:Userlogin|user account]] . Hindi aabutin ng 30 segundo ang pagpaparehistro. * Sa ibaba ay ang listahan ng mga nilalaman, piliin ang tumutugon sa inyong boto. * I-edit ang bahaging napili. * Lumagda, sa pamamagitan ng paglalagay ng # + space + apat na tilde (~) (kadalasan na matatagpuan ang key na ito sa itaas ng tab key sa inyong keyboard) * Magiwan ng komento sa [[Wikipedia talk:Filipino o Tagalog|USAPAN]] kung nais na ipaliwanag ang inyong boto. * Maari rin pong magiwan ng komento o tanong para sa boto ng iba sa parehong pahina. ==Sumasang-ayon (1) == # [[User:Tomas De Aquino|Tomas de Aquino]] 17:47, 21 July 2005 (UTC) #:<small>Ang mga sumusunod na hindi kasama sa bilang ay mga di-kilalang manggagamit. Ang pagboto lamang dito ang kanilang tanging ambag. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Seanrphl|Seanrphl]] 23:20, 21 July 2005 (UTC) #: [[User:Pcp|Pcp]] 04:25, 22 July 2005 (UTC) #: [[User:Lucyinthesky|Lucyinthesky]] 06:11, 22 July 2005 (UTC) #: [[User:Tex|Tex]] 08:23, 22 July 2005 (UTC) #: [[User:Ederic|Ederic]] #: [[User:Vicoy|Vicoy]] 07:31, 25 July 2005 (UTC) #: [[User:elf_ideas|elf_ideas]] 12:59, 01 August 2005 (UTC) #: [[User:Wreckoftheday|Wreckoftheday]] 17:56, 28 September 2005 (UTC) #: [[User:Krm8013|Krm8013]] 17:58, 28 September 2005 (UTC) #: [[User:Orphidian11|Orphidian11]] 14:25, 10 Oktubre 2006 (UTC)</small> ==Hindi Sumasang-ayon (10) == # [[User:Christopher Sundita|Christopher Sundita]] 07:04, 22 July 2005 (UTC) # [[User:Život|Život]] 09:32, July 22, 2005 (UTC) # [[User:Harvzsf|Harvzsf]] 13:05, 22 July 2005 (UTC) # [[User:Bentong Isles|Bentong Isles]] 07:49, 21 August 2005 (UTC) # [[User:Seav|seav]] 18:27, 22 July 2005 (UTC) #: <small>Mga hindi kilalang manggamit. Ito lamang ang tanging ambag. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #:: [[User:tagasugbo|tagasugbo]] 00:41, 29 July 2005 (UTC) #:: [[User:Dakbayan|Dakbayan]] 19:43, 28 July 2005 (UTC) #:: [[User:Manuelfaelnar|manuelfaelnar]] 17:45, 29 July 2005 (UTC) #: [[User:malgilion|malagilion]] 8:15, 30 July 2005 (UTC) Walang ganitong tagagamit! [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Ernieturla|ernieturla ]] 9:00, 30 July 2005 (UTC) Impersonasyon! Hindi pa nakakaambag kahit isa ang manggagamit na ito! [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: Mga hindi kilalang manggagamit. Ito lamang ang tanging ambag. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Val|val]] 09:20, 3 August 2005 (UTC) #: [[User:Juan bahag|Juan bahag]] 09:13, 5 August 2005 (UTC) #: [[User:aregala|aregala]] 9:39, 7 August 2005 (UTC)</small> # [[User:Nino Gonzales|Nino Gonzales]] 14:13, 8 August 2005 (UTC) #:<small>Mga hindi kilalang manggamit. Ito pa lamang ang ambag. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Pusitme|Pusitme]] 22:37, 9 August 2005 (UTC) #: [[User:Feliz kenshin|Feliz_bacolodnon]] 11:24, 09/08/2005 #: [[User:Pulakuzku|Pusung Babatak]] 08/10/2005 Tumuturo sa User:Pulakuzku. Hindi pa nakakaambag kahit kailan sa Pulakuzku. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Randy I|Randy I]] 4:00 Sept. 2005 #: [[User:Jed Pensar05|jed_pensar05]] 01:05 16082005 #: [[User:Junemeanne17|junemeanne]] 03:45 17082005 #: [[User:Peruchomark|Mark Perucho]] September 02, 2005 #: [[User:Kay|Kay Lee]] September 02, 2005 #: [[User:Jean|jane val]] september 3,2005 #: [[User:Iceskie18|Iceskie_D]] Sept 9,2005</small> # [[User:Saluyot|saluyot]] 06:59, 18 September 2005 (UTC) #:<small>Mga hindi kilalang manggamit. Ito pa lamang ang ambag. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Dansalan|dansalan]] 16:42, 28 September 2005 (UTC) #: [[User:Node ue|Node ue]] 09:58, 30 September 2005 (UTC) Walang ganitong manggagamit! [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:42, 18 Pebrero 2008 (UTC) #: [[User:Katimawan2005|Katimawan2005]] 06:43, 15 October 2005 (UTC)</small> # [[User:Mananaliksik|Mananaliksik]] 00:27, 15 Pebrero 2007 (UTC) # [[User:Emir214|Emir214]] 02:28, 18 Marso 2007 (UTC) # [[User:Felipe Aira|<font color= "#0000ff"><b>Felipe</b></font> <font color="#f00000"><b>Aira</b></font>]] 03:52, 27 Oktubre 2007 (UTC) ==Sumasang-ayon, sa mga sumusunod na kondisyon (0) == # == Hindi boboto (1) == # [[User:Isa lalaki|Isa lalaki]] 01:07, 26 July 2005 (UTC) ==Ibang pananaw (1) == # [[User:Jojit fb|Jojit fb]] 09:05, 23 July 2005 (UTC) == Interpretasyon (4) == Matatagpuan ang mga interpretasyon o pananaw sa USAPAN # [[User:Bluemask|Bluemask]] 04:48, 25 July 2005 (UTC) # [[User:freedomoss|freedomoss]] # [[User:Adpenaranda|Aldous]] 07:51, 3 August 2005 (UTC) # [[User:Filipinayzd|Filipinayzd]] 08:13, 26 Hulyo 2007 (UTC) Para sa pagbubuo ng hiwalay na proyektong Filipino Wikipedia [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Category:Mga botohang pampamayanan]] </div> 1qjyc21cf9soinla8j7255rziee88yj 14 4402 2221988 137655 2026-08-28T03:09:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221988 wikitext text/x-wiki <br clear=all /> <center> {| class="toccolours" style="margin: 0 auto" cellspacing="4" |- | align="center" style="font-size: 100%; background:beige; padding: 0 1em 0 1em" |'''Ang artikulong ito ay isa sa mga pahinang nangangailangan ng pansin.''' <br /> Mangyaring ito ay '''[{{SERVER}}{{localurl:{{PAGENAME}}|action=edit}} ituwid ]''' sa paraang nararapat. |[[Image:pencil.svg|55px|]] |} </center> [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] m3jiojobxekb5j3ipdve2v5ncnyb6w4 4 4638 2222120 699253 2026-08-28T05:22:36Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222120 wikitext text/x-wiki Tingnan ang ''[http://wikimediafoundation.org/wiki/Fundraising Fundraising site]'' ng Wikimedia sa wikang Ingles upang makatulong sa pananatili ng Wikipedia sa pamamagitan ng inyong mga donasyon. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] sbfukyy6by0tf0l5kb0nvqs9m10el72 14 5366 2221934 18043 2026-08-28T02:29:01Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221934 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 5367 2222127 28973 2026-08-28T05:28:15Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222127 wikitext text/x-wiki This is a log of all articles moved into or out of Wikisource via the Transwiki scheme. Please log which page was moved, and the address it moved to. If a page listed for transfer was deleted, please record the reason why. You should sign your name using <nowiki>~~~~</nowiki>. Further details of the transwiki scheme can be found at [[m:Transwiki]]. ==Articles moved from here== * [[Kagawaran ng Tagapaghukom]] -> [[Wikisource:Transwiki:Kagawaran ng Tagapaghukom]] -- [[User:Bluemask|Bluemask]] [[User talk:Bluemask|(usap tayo)]] 07:33, 1 September 2005 (UTC) ==Articles moved to here== [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Transwiki log]] h147lkbubqvutppoqwb500l7xpur4ym 14 5477 2221900 18390 2026-08-28T01:41:49Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221900 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 5949 2222045 1672641 2026-08-28T04:08:42Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222045 wikitext text/x-wiki Ito ay isang tala ng mga [[Wikipedia:Mga Wikipedista|Wikipedista]] na sa kung anumang dahilan at sa kasawiang palad ay hindi na integranteng bahagi ng ating komunidad. ==Layunin ng talang ito== Layunin ng talang ito na magbigay-alala tungkol sa mga Wikipedistang umalis at sa mga dahilan ng kanilang pag-alis. Itala lamang dito ang mga taong naging integranteng bahagi ng Wikipedya (hal., silang mga nakagawa ng hindi kukulang sa 1000 na patnugot). Huwag itala ang mga Wikipedista dito hanggang nakatitiyak na sila nga ay umalis na. *Ang mga taong nag-iwan ng mensahang pagpapaalam sa kanilang pahinang Usapan o kung-saan at mismong tumigil sa pamamatnugot nang hindi kukulang sa dalawang linggo ay malamang umalis na nang tuluyan. *Maghintay nang mga ilang linggo bago itala ang mga Wikipedistang basta lang tumigil sa pamamatnugot, maliban na lang kung nakakatiyak na sila nga ay talaga umalis na. *In most cases, editors who have gradually adopted a pattern of occasional editing interspersed with long breaks should not be listed merely because they are on one of their long breaks. *Maaaring alisin ang mga tagapatnugot na hindi na “nawawala”. *Bilang tuntunin, dapat lang na ang mga nawawalang Wikipedista ay maitala dito ng mga taong nakakakilala sa kanila nang mabuti. ==Mga nawawalang Wikipedista== *[[User:Emir214|Emir214]] * * * * [[Kategorya:Mga Wikipedista|Nawawalang Wikipedista]] hupwu8a1z18ij5i3rmci55fa3bvowj6 14 5952 2221953 20748 2026-08-28T02:40:55Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga maaring paglabag sa karapatang-ari]] sa [[Kategorya:Mga maaaring paglabag sa karapatang-ari]]: Maaari ang tama, maari ay either may kinalaman sa maraming properties (ari-arian) o [censored]: https://www.facebook.com/wikapediaph/photos/magkapareho-lang-ba-ang-maari-at-maaarikung-may-tanong-tungkol-sa-filipino-i-pos/854511961248783/ 20748 wikitext text/x-wiki [[Category:Wikipedia]] 925xenbe5ys2ebrz1f5gyi5vyy6cnc7 2221956 2221953 2026-08-28T02:42:06Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221956 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 6807 2222116 2147195 2026-08-28T05:20:09Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222116 wikitext text/x-wiki {{Disclaimer-header}} <div style="text-align: center; font-size: x-large; padding: 1em;">MAG-INGAT PO SA PAGGAMIT SA WIKIPEDIA</div> '''Dapat niyo pong malaman na maaaring mali, mapanlinlang, mapanganib, di-makatao, o ilegal ang kahit anong impormasyon na makikita niyo rito sa Wikipedia.''' Maaaring humantong sa mapanganib na sitwasyon ang mambabasa ng Wikipedia dahil sa mga nakita nilang impormasyon rito na ginamit nila para sa kanilang interes, o upang isulong ang impormasyong nagmula sa mga ''third party''. Wala po sa mga may-akda, nag-ambag, tagapangasiwa (''admin''), o sinumang konektado sa Wikipedia sa kahit anong kaparaanan ang responsable para sa paggamit mo sa impormasyon nakalagay dito o naka-''link'' sa mga pahinang ito. Ugaliin po nating siguraduhin na ang mga nakikita niyo pong impormasyon rito sa Wikipedia ay tama at tumpak. Silipin ang mga sanggunian na ginamit sa artikulo sa dulo, at basahin din ang pahina ng usapan at mga kamakailang pagbabago sa pahina para makita kung may mga pagtatalo sa nilalaman ng artikulo. I-''double check'' po natin ang impormasyon sa ibang mga sanggunian bukod sa Wikipedia. Kung naglalaman ang isang partikular na artikulo ng mga mungkahi na maaaring mapanganib, ilegal, o di-makatao, '''palagi po nating tandaan na kahit sino po ay pwedeng maglagay ng ganitong impormasyon sa Wikipedia'''. Maaari pong hindi kuwalipikado ang mga may-akda upang mabigyan kayo ng kumpletong impormasyon o upang maabisuhan kayo ukol sa proseso para hindi ka o kung sinuman na malagay sa peligro, o makasira ng ari-arian o reputasyon ng iba. Kung nangangailangan po kayo ng payo ukol sa isang paksa, mangyari pong maghanap kayo ng isang propesyonal na maalam sa paksang ito. '''Hindi pantay-pantay na nasuri ang bawat pahina dito; bagamat pwedeng itama ng mga mambabasa ang mga nakita nilang kamalian dito o di kaya'y magsagawa ng impormal na pagsusuri sa pahina, wala po silang responsibilidad na legal na gawin ito kaya naman wala rin pong kasiguraduhan na ang mga nababasa niyo ritong impormasyon ay tama o magagamit sa kahit anong sitwasyon.''' Walang panghahabol mula sa mga gawaing bilang resulta ng paggamit sa impormasyon na nandito ang magagawa mo kontra Wikipedia, dahil isa itong malaya at bukás na proyektong sama-samang isinasagawa ng mga boluntaryo na may iisang layunin na gumawa ng isang libreng pang-edukasyon, pangkultura, at pang-impormasyong mapagkukunan ng impormasyon. Binibigay sa'yo ang impormasyong ito nang walang kapalit, at '''walang kasunduan o pag-unawa sa pagitan mo at ng Wikipedia''' ukol sa paggamit at pagbago mo sa impormasyon na ito lagpas sa saklaw ng [[:en:Wikipedia:Text of the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License|Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License]] (CC-BY-SA) at ng [[:en:Wikipedia:Text of the GNU Free Documentation License|GNU Free Documentation License]] (GFDL). '''Wag po agad maniwala sa impormasyon na makikita niyo sa Wikipedia nang hindi muna bineberipika ang katotohanan nito mula sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian.''' [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Paalala sa panganib]] aui61javxg04tdrrbjj4pmydd9ttj1e 4 6808 2222095 2147009 2026-08-28T04:59:19Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222095 wikitext text/x-wiki {{Disclaimer-header}} <div style="text-align: center; font-size: x-large; padding: 1em;">HINDI PO NAGBIBIGAY NG MEDIKAL NA PAYO ANG WIKIPEDIA</div> Naglalaman ang Wikipedia ng mga paksang medikal; gayunpaman, '''hindi po garantisado''' na tumpak ang mga impormasyon na nakalagay sa mga artikulo rito. Hindi po sinisigurong tama at tumpak ang anumang mga pahayag ukol sa medisina na nakalagay sa anumang artikulo rito. Isinulat po kasi ang napakalaking bahagdan ng mga artikulo dito ng mga hindi propesyonal, buo man o bahagya. Kahit na maaaring tama at tumpak ang mga nakasulat dito na pahayag tungkol sa medisina, maaaring hindi mo ito pwedeng gamitin para sa'yo o para sa mga sintomas na nararanasan mo o kung sino. Sa pangkalahatan, ang impormasyong nakalagay dito sa Wikipedia ay impormatibo at '''hindi dapat gamiting pamalit sa medikal na payo ng lisensiyadong propesyonal''' tulad ng isang lisensiyadong doktor na may angkop na kaalaman ukol sa karamdaman mo. Mangyaring kontakin niyo po ang sarili niyong lisensiyadong doktor, o di kaya'y kumonsulta sa pampubliko o pribadong ospital, klinik, o ''health center'' sa lugar ninyo. '''Hindi po, at wag ituring kailanman na doktor ang Wikipedia'''. Wala sa mga indibidwal na nag-ambag, ''sysop'', ''developer'', o mga ''sponsor'' ng Wikipedia, o sinumang konektado sa Wikipedia ang responsable sa mga resulta ng pagsubok na gamitin ang anumang impormasyon, tama man o mali, na nakalagay sa ''site'' na ito. '''Walang sinuman sa wikipedia.org o alinman sa mga kaugnay na proyekto ng Wikimedia Foundation, Inc., ang dapat ituring na nag-aalok o nagbibigay ng medikal na payo o anumang tungkol sa larangan ng medisina.''' [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Paalalang Pangmedikal]] oc9ylgqk3u8xm4mruc24rt7d7w1jyre 4 6809 2222094 2161216 2026-08-28T04:59:07Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222094 wikitext text/x-wiki {{Disclaimer-header}} <div style="text-align: center; font-size: x-large; padding: 1em;">HINDI PO NAGBIBIGAY NG LEGAL NA OPINYON ANG WIKIPEDIA</div> Naglalaman ang Wikipedia ng mga paksang legal; gayunpaman, '''hindi po garantisado''' na tumpak ang mga impormasyon na nakalagay sa mga artikulo rito. Hindi po sinisigurong tama at tumpak ang anumang mga pahayag ukol sa mga legal na bagay na nakalagay sa anumang artikulo rito. Magkakaiba ang mga batas na umiiral sa bawat lugar, at patuloy po itong nagbabago—mabilis sa ilang kaso. Kahit na tama at tumpak ang mga pahayag ukol sa batas na nandito, posibleng tama lang ito sa hurisdiksiyon ng taong naglagay nito rito; bukod dito, maaari ring nagbago, pinalitan, o ipinawalang-bisa ang mga batas na nakalagay rito simula noong ginawa ang naturang artikulo dito sa Wikipedia. Sa pangkalahatan, ang impormasyong nakalagay dito sa Wikipedia ay impormatibo at '''hindi dapat gamiting pamalit sa legal na payo ng lisensiyadong propesyonal''' tulad ng isang abogado na may angkop na kaalaman ukol sa kaso mo. Mangyaring kontakin niyo po ang sarili niyong lisensiyadong abogado, o di kaya'y kumonsulta sa isang ''law office'' o pampublikong abogado. Wala sa mga indibidwal na nag-ambag, ''sysop'', ''developer'', o mga ''sponsor'' ng Wikipedia, o sinumang konektado sa Wikipedia ang responsable sa mga resulta ng pagsubok na gamitin ang anumang impormasyon, tama man o mali, na nakalagay sa ''site'' na ito. '''Walang sinuman sa wikipedia.org o alinman sa mga kaugnay na proyekto ng Wikimedia Foundation, Inc., ang dapat ituring na nag-aalok o nagbibigay ng legal na opinyon o anumang tungkol sa larangan ng abogasya.''' [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Paalalang Legal]] ddc6v0erpq4yt7bkespowkqsixdchz1 4 6976 2222074 2219849 2026-08-28T04:33:52Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222074 wikitext text/x-wiki Ito ang listahan ng mga artikulong hiniling. Kung mayroon kang artikulong nais mong mailagay dito sa Tagalog Wikipedia, pakidagdag lamang ang artikulong nais ninyo sa talaan sa ibaba ayon sa [[Alpabetong Filipino]]. ''Subalit'', bagaman malugod naming tinatanggap ang mga paghiling ng artikulo, hinihikayat ka naming ikaw mismo ang magsulat ng artikulong hinahanap o hinihiling mo, lalo na kung mayroong kang kasanayan sa pagsusulat ng artikulo (tingnan ang gabay sa pagsusulat ng artikulo sa ''[[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina|paano magsimula ng pahina]]''). Kung nakagawa na ng artikulo, maaari na itong alisin mula sa talaan.<br> Maaari ding makita ang iba pang mga artikulong lilikhain mula sa mga sumusunod na mga pahina: *[[Wikipedia:Talaan ng mga artikulong kailangan ng lahat ng wika|Listahan ng mga artikulo na kailangan ng lahat ng wika]] *[[Special:WantedPages|Tala ng mga ninanais na pahina]] *[[Wikipedia:Mga hiniling na artikulo/Pilipinas]] *[[Wikipedia:WikiProyekto:Anime at manga/Hinihiling na artikulo]] '''Tandaan''': Hindi masyadong binabantayan ang pahinang ito ng mga tagagamit ng Wikipediang Tagalog, kaya mas mainam na ilagay na lamang ang iyong hiling sa [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Kapihan&action=edit&section=new Kapihan]. __NOTOC__ {{TOC-fil}} ==0-9== ==A== * [[Ad Standards Council of the Philippines]] [[:en:Ad Standards Council of the Philippines|(en)]] * [[Anti-vaccine activism in Canada]] [[:en:Anti-vaccine activism in Canada|(en)]] * [[Adriano Celentano]] [[:en:Adriano Celentano|(en)]] [[:it:Adriano Celentano|(it)]] * [[Aiura]] [[:en:Aiura|(en)]] * [[Adam Silver]] [[:en:Adam Silver|(en)]] * [[Agham ng pagkain]] [[:en:Food science|(en)]] * [[Autonomiya]] [[:en:Autonomy|(en)]] * [[Ayaka Nanase]] [[:en:Ayaka Nanase|(en)]] ==B== * [[Badakhshan]] [[:en:Badakhshan|(en)]] * [[Bakuna]] [[:en:Vaccine|(en)]] * [[Baryon]] [[:en:Baryon|(en)]] * [[Basilika ng Taal]] ([[:en:Taal Basilica|en]]) * [[The Big Bang Theory (palabas sa television)]] [[:en:The Big Bang Theory|(en)]] * [[Brittany Snow]] [[:en:Brittany Snow|(en)]] * [[Brandon Orphiano]] * [[Black Swan (pelikula)]] [[:en:Black Swan (film)|(en)]] [[:simple:Black Swan (movie)|(simple en)]] * [[Berkeley Software Distribution]] (BSD) [[:en:Berkeley Software Distribution|(en)]] [[:simple:Berkeley Software Distribution|(simple en)]] * [[Bulak]] [[:en:Cotton|(en)]] ==C== * [[Carmine Crocco]] [[:en:Carmine Crocco|(en)]] [[:simple:Carmine Crocco|(simple en)]] * [[Chhattisgarh]] [[:en:Chhattisgarh|(en)]] * [[Sulat Tsino]] [[:en:Chinese characters|(en)]] * [[Cem Kızıltuğ]] [[:en:Cem Kızıltuğ|(en)]] [[:tr:Cem Kızıltuğ|(tr)]] * [[China Southern Airlines]] [[:en:China Southern Airlines|(en)]] * [[Christchurch, New Zealand]] [[:en:Christchurch, New Zealand|(en)]] * [[Claremont Colleges]] [[:en:Claremont Colleges|(en)]] * [[Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure]] [[:en:Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure|(en)]] [[:simple:Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure|(simple en)]] ==D== * [[Dengvaxia controversy]] [[:en:Dengvaxia controversy|(en)]] * [[Dani Rodrik]] [[:en:Dani Rodrik|(en)]] [[:simple:Dani Rodrik|(simple en)]] * [[David Ben-Gurion]] [[:en:David Ben-Gurion|(en)]] * [[Araw Upang Papuri]] (Day to Praise) [[:en:Day to Praise|(en)]] * [[Daungan ng Hardy]] [[:en:Port Hardy|(en)]] * [[Dreaming of You (album)]] [[:en:Dreaming of You (album)|(en)]] * [[Daster (damit)]] * [[Doctor Who]] [[:en:Doctor Who|(en)]] [[:simple:Doctor Who|(simple en)]] * [[Donald Sterling]] [[:en:Donald Sterling|(en)]] * [[Pampaaralang Katolikong Distrito ng Dufferin-Peel]] ([[:en:Dufferin-Peel Catholic District School Board]]) * [[Duwendeng Lemur ng Lavasoa]] [[:en:Lavasoa dwarf lemur|(en)]] * [[Digmaang Sibil ng Sirya]] [[:en:Syrian civil war|(en)]] * [[Diskriminasyon]] [[:en:Discrimination|(en)]] * [[Diyalektika]] [[:en:Dialectic|(en)]] * [[Distrito ng Raigad]] [[:en:Raigad district|(en)]] * [[Distrochooser]] [[:de:Distrochooser|(de)]] * [[Descendants (pelikula noong 2015)]] [[:en:Descendants (2015 film)|(en)]] [[:simple:Descendants|(simple en)]] * [[Descendants 2]] [[:en:Descendants 2|(en)]] [[:simple:Descendants 2|(simple en)]] * [[Descendants 3]] [[:en:Descendants 3|(en)]] [[:simple:Descendants 3|(simple en)]] ==E== * [[Elektrikong field]] [[:en:Electric field|(en)]] * [[Emil Recometa]] * [[Enele Sopoaga]] [[:en:Enele Sopoaga|(en)]] * [[Estado ng Borno]] [[:en:Borno State|(en)]] * [[Espasyo]] [[:en:Space|(en)]] * [[Estatwa]] [[:en:Statue|(en)]] ==F== * [[Fitness game]] [[:en:Fitness game|(en)]] * [[Finding Dory]] [[:en:Finding Dory|(en)]] [[:simple:Finding Dory|(simple en)]] * [[François Quesnay]] [[:en:François Quesnay|(en)]] [[:fr:François Quesnay|(fr)]] * [[Fun and Fancy Free]] [[:en:Fun and Fancy Free|(en)]] [[:simple:Fun and Fancy Free|(simple en)]] ==G== * [[Gakuran]] * [[Gamot]] [[:en:Medication|(en)]] * [[Gatong]] [[:en:Fuel|(en)]] * [[Greenhouse gas]] [[:en:Greenhouse gas|(en)]] [[:simple:Greenhouse gas|(simple en)]] * [[Gladiator (pelikula)]] * [[Gordy]] [[:en:Gordy|(en)]] [[:simple:Gordy|(simple en)]] ==H== * [[Hadron]] [[:en:Hadron|(en)]] * [[Haring Kester Emeneya]] [[:en:King Kester Emeneya|(en)]] * [[Hendrick Motorsports]] [[:en:Hendrick Motorsports|(en)]] * [[Hukbong Dagat ng Estados Unidos]] [[:en:United States Navy|(en)]] * [[Hukbong Panghimpapawid ng Sirya]] [[:en:Syrian Air Force|(en)]] * [[Hukbong Dagat ng Hilagang Korea]] [[:en:Korean People's Navy|(en)]] ==I== * [[Interaksiyong elektromagnetiko]] [[:en:Electromagnetic interaction|(en)]] * [[Ibrahim Boubacar Keïta]] [[:en:Ibrahim Boubacar Keïta|(en)]] * [[Ilog ng Seversky Donets]] [[:en:Seversky Donets River|(en)]] * [[Ika-Apat na Kumbensiyon ng Hinebra]] [[:en:Fourth Geneva Convention|(en)]] * [[Isang Milyong Kababaihan]] [[:en:One Million Women|(en)]] ==J== * [[Jason Dufner]] [[:en:Jason Dufner|(en)]] * [[Joe Gibbs Racing]] [[:en:Joe Gibbs Racing|(en)]] * [[Jung Hong-won]] [[:en:Jung Hong-won|(en)]] * [[June Salasbar]] [[:en:June Salasbar|(en)]] * [[Jeryck]] [[:en:Jeryck|(en)]] ==K== * [[Kapatiran ng mga Muslim]] [[:en:Muslim Brotherhood|(en)]] [[:simple:Muslim Brotherhood|(simple en)]] * [[Kanal]] [[:en:Canal|(en)]] * [[Kargamento]] [[:en:Cargo|(en)]] * [[Katayuan (materya)]] [[:en:State of matter|(en)]] * [[Kendi]] [[:en:Candy|(en)]] * [[Krusipiho]] [[:en:Crucifix|(en)]] * [[Andrei Kolkoutine]] [[:en:Andrei Kolkoutine|(en)]] [[:ru:Колкутин, Андрей Борисович|(ru)]] ==L== * [[Laktosa]] [[:en:Lactose|(en)]] * [[Luis Miguel]] [[:en:Luis Miguel|(en)]] ==M== * [[Marmol]] [[:en:Marble|(en)]] * [[Mason jar]] [[:en:Mason jar|(en)]] * [[Memory sport]] [[:en:Memory sport|(en)]] * [[Mental abacus]] [[:en:Mental abacus|(en)]] * [[Mental calculation]] [[:en:Mental calculation|(en)]] [[:simple:Mental calculation|(simple en)]] * [[Mind sport]] [[:en:Mind sport|(en)]] * [[Minecraft Dungeons]] [[:Minecraft Dungeons|(en)]], [[:cy:Minecraft Dungeons|(cy)]] * [[Mass media sa Pilipinas]] * [[Mayday (TV series)]] [[:en:Mayday (TV series)|(en)]] * [[Modular Audio Recognition Framework]] [[:en:Modular Audio Recognition Framework|(en)]] [[:simple:Modular Audio Recognition Framework|(simple en)]] * [[Moulin Rouge]] * [[Mohammed Badie]] [[:en:Mohammed Badie|(en)]] * [[Motor]] [[:en:Engine|(en)]] * [[MV Doña Paz]] ([[:en:MV Doña Paz]]) * [[Mohandessin]] [[:en:Mohandessin|(en)]] * [[Mr. Bean]] [[:en:Mr. Bean|(en)]] * [[Militar ng Ukraine]] [[:en:Ukrainian military|(en)]] * [[Bradley Manning]] [[:en:Bradley Manning|(en)]] [[:simple:Bradley Manning|(simple en)]] ==N== * [[Nababagong enerhiya]] [[:en:Renewable energy|(en)]] * [[Naomi Mutah Nyadar]] [[:en:Naomi Mutah Nyadar|(en)]] * [[Nadia Pariss]] ([[:pt:Nadia Pariss|pt]]) * [[Nerbiyo]] [[:en:Nerve|(en)]] * [[Newcastle, New South Wales]] ([[:en:Newcastle, New South Wales|en]]) * [[Nginunguyang gum]] [[:en:Chewing gum|(en)]] * [[Norma Vales]] ==Ñ== ==Ng== ==O== * [[Odysee]] ([[:en:Odysee|en]]) * [[Oliver & Company]] [[:en:Oliver & Company|(en)]] [[:simple:Oliver & Company|(simple en)]] * [[One Hundred and One Dalmatians]] [[:en:One Hundred and One Dalmatians|(en)]] [[:simple:One Hundred and One Dalmatians|(simple en)]] * [[OpenWrt]] ([[:en:OpenWrt|en]]) ==P== * [[Paghinga]] [[:en:Breathing|(en)]] * [[Pagpapanatili ng enerhiya]] [[:en:Energy conservation|(en)]] * [[Pagpapasingaw]] [[:en:Steaming|(en)]] * [[Pagpatay]] [[:en:Murder|(en)]] * [[Pandaigdigang Paliparan ng Jomo Kenyatta]] [[:en:Jomo Kenyatta International Airport|(en)]] * [[Pandaigdigang Paliparan ng San Jose]] [[:en:San Jose International Airport|(en)]] * [[Panggatong na posil]] [[:en:Fossil fuel|(en)]] * [[Paliparan ng Kahului]] [[:en:Kahului Airport|(en)]] * [[Panlasa]] [[:en:Taste|(en)]] * [[Panloob na makinang kombustiyon]] [[:en:Internal combustion engine|(en)]] * [[Papan]] [[:en:Philippine duck|(en)]] * [[Pederasyon ng Parliyamento ng Somalya]] [[:en:Federal Parliament of Somalia|(en)]] * [[Komersiyalisasyon sa Pilipinas noong panahon ng Estados Unidos]] * [[Pampaaralang Distrito ng Seattle]] ([[:en:Seattle Public Schools]]) * [[Pampaaralang Lupon ng Vancouver]] ([[:en:Vancouver School Board]]) * [[Peel District School Board]] ([[:en:Peel District School Board]]) * [[Philippine Airlines Flight 137]] ([[:en:Philippine Airlines Flight 137]]) * [[Pampublikong Pananalita]] * [[Pandaigdigang Organisasyon ng Boksing]] [[:en:World Boxing Organization|(en)]] * [[Petatlán]] [[:en:Petatlán|(en)]] * [[Patience Jonathan]] [[:en:Patience Jonathan|(en)]] * [[Pisiyong nuklear]] [[:en:Nuclear fission|(en)]] * [[Pomona College]] [[:en:Pomona College|(en)]] [[:simple:Pomona College|(simple en)]] ==Q== * [[Quapaw]] [[:en:Quapaw, Oklahoma|(en)]] * [[Quảng Ninh]] [[:en:Quảng Ninh Province|(en)]] ==R== * [[Radyoaktibidad]] [[:en:Radioactivity|(en)]] * [[Ranz Kyle Viniel Evidente Ongsee]] * [[Roush Fenway Racing]] [[:en:Roush Fenway Racing|(en)]] * [[Rain Pogi]] * [[Rainbow Ruby]] [[:en:Rainbow Ruby|(en)]] * [[Realidad]] [[:en:Reality|(en)]] * [[res ipsa loquitor]] [[:en:res ipsa loquitor|(en)]] * [[Rehiyon ng Oromia]] [[:en:Oromia Region|(en)]] * [[Robot]] [[:en:Robot|(en)]] ==S== * [[Sagwan]] [[:en:Paddle|(en)]] * [[Satellite television sa Pilipinas]] * [[Soy milk maker]] [[:en:Soy milk maker|(en)]] [[:simple:Soy milk maker|(simple en)]] * [[Sandatahang Lakas ng Ukraine]] [[:en:Armed Forces of Ukraine|(en)]] * [[Schnitzel (film)]] [[:en:Schnitzel (film)|(en)]] [[:he:שניצל (סרט)|(he)]] * [[Silangang Ukraine]] [[:en:Eastern Ukraine|(en)]] * [[Simbahan ng Baclaran]] [[:en:Baclaran Church|(en)]] * [[Simon Ostrovsky]] [[:en:Simon Ostrovsky|(en)]] * [[Siyonismo]] [[:en:Zionism|(en)]] * [[George Shaw]] * [[SEAFDEC]] * [[Swing (sayaw)]] * [[Swing (duyan)]] * [[Sulat Brahmi]] [[:en:Brahmi script|(en)]] * [[Sulpicio Lines]] ([[:en:Sulpicio Lines]]) * [[Sining ng Pakikipagtalastasan]] * [[Sining ng Tamang Pamumuhay]] * [[Snow White and the Seven Dwarfs (pelikula noong 1937)]] [[:en:Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|(en)]] ==T== * [[Tato]] [[:en:Tattoo|(en)]] * [[The Simpsons Movie]] [[:en:The Simpsons Movie|(en)]] * [[Traktora]] [[:en:Tractor|(en)]] * [[Transpirasyon]] [[:en:Transpiration|(en)]] * [[Tropical agriculture]] [[:en:Tropical agriculture|(en)]] * [[Tropical horticulture]] [[:en:Tropical horticulture|(en)]] * [[Talaan ng mga manunulat na Pilipino noong panahon ng mga Kastila]] * [[The Black Cat (maikling kuwento)]] [[:en:The Black Cat (short story)|(en)]] [[:simple:The Black Cat|(simple en)]] * [[Toyota Innova]] * [[Toyota Vios]] * [[Transportasyon sa Pilipinas noong panahon ng Estados Unidos]] * [[Toronto District School Board]] ([[:en:Toronto District School Board]]) * [[Timothy Bradley]] [[:en:Timothy Bradley|(en)]] * [[Tanúrang Baybayin ng Republika ng Korea]] [[:en:Republic of Korea Navy|(en)]] * [[Tehrik-i-Taliban ng Pakistan]] [[:en:Tehrik-i-Taliban Pakistan|(en)]] * [[The Aristocats]] [[:en:The Aristocats|(en)]] * [[The Brave Little Toaster]] [[:en:The Brave Little Toaster|(en)]] * [[The Emperor's New Groove]] [[:en:The Emperor's New Groove|(en)]] * [[The Fox and the Hound 2]] [[:en:The Fox and the Hound 2|(en)]] * [[The Great Mouse Detective]] [[:en:The Great Mouse Detective|(en)]] * [[The Incredibles]] [[:en:The Incredibles|(en)]] * [[The Lion King]] [[:en:The Lion King|(en)]] * [[The Nightmare Before Christmas]] [[:en:The Nightmare Before Christmas|(en)]] * [[The Princess and the Frog]] [[:en:The Princess and the Frog|(en)]] * [[The Rescuers Down Under]] [[:en:The Rescuers Down Under|(en)]] * [[Teletubbies]] [[:en:Teletubbies|(en)]] ==U== * [[Unang Ginang ng Nigerya]] [[:en:First Lady of Nigeria|(en)]] * [[Uri Katzenstein]] [[:en:Uri Katzenstein|(en)]] [[:he:אורי קצנשטיין|(he)]] * [[Unang Pilipinong Optometrista nag tapos ng pag aaral sa Milan Italy]] [[:en:The. First Filipino Optometrist practicing in Milan Italy|(en)]] ==V== * [[Vrahovice]] [[:en:Vrahovice|(en)]] * [[Vyacheslav Ponomarev]] [[:en:Vyacheslav Ponomarev (public figure)|(en)]] ==W== * [[Wellington, New Zealand]] ([[:en:Wellington]]) * [[World Wide Fund for Nature]] [[:en:World Wide Fund for Nature|(en)]] ==X== * [[XHTML]] [[:en:XHTML|(en)]] [[:simple:XHTML|(simple en)]] ==Y== * [[Yandex Translate]] [[:en:Yandex Translate|(en)]] ==Z== * [[Zorin OS]] [[:en:Zorin OS|(en)]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 7h3vokmg5w9ul8tj2ofc2q1ar59w9i8 2222076 2222074 2026-08-28T04:34:54Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]]; added [[Category:Mga artikulo]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222076 wikitext text/x-wiki Ito ang listahan ng mga artikulong hiniling. Kung mayroon kang artikulong nais mong mailagay dito sa Tagalog Wikipedia, pakidagdag lamang ang artikulong nais ninyo sa talaan sa ibaba ayon sa [[Alpabetong Filipino]]. ''Subalit'', bagaman malugod naming tinatanggap ang mga paghiling ng artikulo, hinihikayat ka naming ikaw mismo ang magsulat ng artikulong hinahanap o hinihiling mo, lalo na kung mayroong kang kasanayan sa pagsusulat ng artikulo (tingnan ang gabay sa pagsusulat ng artikulo sa ''[[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina|paano magsimula ng pahina]]''). Kung nakagawa na ng artikulo, maaari na itong alisin mula sa talaan.<br> Maaari ding makita ang iba pang mga artikulong lilikhain mula sa mga sumusunod na mga pahina: *[[Wikipedia:Talaan ng mga artikulong kailangan ng lahat ng wika|Listahan ng mga artikulo na kailangan ng lahat ng wika]] *[[Special:WantedPages|Tala ng mga ninanais na pahina]] *[[Wikipedia:Mga hiniling na artikulo/Pilipinas]] *[[Wikipedia:WikiProyekto:Anime at manga/Hinihiling na artikulo]] '''Tandaan''': Hindi masyadong binabantayan ang pahinang ito ng mga tagagamit ng Wikipediang Tagalog, kaya mas mainam na ilagay na lamang ang iyong hiling sa [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Kapihan&action=edit&section=new Kapihan]. __NOTOC__ {{TOC-fil}} ==0-9== ==A== * [[Ad Standards Council of the Philippines]] [[:en:Ad Standards Council of the Philippines|(en)]] * [[Anti-vaccine activism in Canada]] [[:en:Anti-vaccine activism in Canada|(en)]] * [[Adriano Celentano]] [[:en:Adriano Celentano|(en)]] [[:it:Adriano Celentano|(it)]] * [[Aiura]] [[:en:Aiura|(en)]] * [[Adam Silver]] [[:en:Adam Silver|(en)]] * [[Agham ng pagkain]] [[:en:Food science|(en)]] * [[Autonomiya]] [[:en:Autonomy|(en)]] * [[Ayaka Nanase]] [[:en:Ayaka Nanase|(en)]] ==B== * [[Badakhshan]] [[:en:Badakhshan|(en)]] * [[Bakuna]] [[:en:Vaccine|(en)]] * [[Baryon]] [[:en:Baryon|(en)]] * [[Basilika ng Taal]] ([[:en:Taal Basilica|en]]) * [[The Big Bang Theory (palabas sa television)]] [[:en:The Big Bang Theory|(en)]] * [[Brittany Snow]] [[:en:Brittany Snow|(en)]] * [[Brandon Orphiano]] * [[Black Swan (pelikula)]] [[:en:Black Swan (film)|(en)]] [[:simple:Black Swan (movie)|(simple en)]] * [[Berkeley Software Distribution]] (BSD) [[:en:Berkeley Software Distribution|(en)]] [[:simple:Berkeley Software Distribution|(simple en)]] * [[Bulak]] [[:en:Cotton|(en)]] ==C== * [[Carmine Crocco]] [[:en:Carmine Crocco|(en)]] [[:simple:Carmine Crocco|(simple en)]] * [[Chhattisgarh]] [[:en:Chhattisgarh|(en)]] * [[Sulat Tsino]] [[:en:Chinese characters|(en)]] * [[Cem Kızıltuğ]] [[:en:Cem Kızıltuğ|(en)]] [[:tr:Cem Kızıltuğ|(tr)]] * [[China Southern Airlines]] [[:en:China Southern Airlines|(en)]] * [[Christchurch, New Zealand]] [[:en:Christchurch, New Zealand|(en)]] * [[Claremont Colleges]] [[:en:Claremont Colleges|(en)]] * [[Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure]] [[:en:Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure|(en)]] [[:simple:Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure|(simple en)]] ==D== * [[Dengvaxia controversy]] [[:en:Dengvaxia controversy|(en)]] * [[Dani Rodrik]] [[:en:Dani Rodrik|(en)]] [[:simple:Dani Rodrik|(simple en)]] * [[David Ben-Gurion]] [[:en:David Ben-Gurion|(en)]] * [[Araw Upang Papuri]] (Day to Praise) [[:en:Day to Praise|(en)]] * [[Daungan ng Hardy]] [[:en:Port Hardy|(en)]] * [[Dreaming of You (album)]] [[:en:Dreaming of You (album)|(en)]] * [[Daster (damit)]] * [[Doctor Who]] [[:en:Doctor Who|(en)]] [[:simple:Doctor Who|(simple en)]] * [[Donald Sterling]] [[:en:Donald Sterling|(en)]] * [[Pampaaralang Katolikong Distrito ng Dufferin-Peel]] ([[:en:Dufferin-Peel Catholic District School Board]]) * [[Duwendeng Lemur ng Lavasoa]] [[:en:Lavasoa dwarf lemur|(en)]] * [[Digmaang Sibil ng Sirya]] [[:en:Syrian civil war|(en)]] * [[Diskriminasyon]] [[:en:Discrimination|(en)]] * [[Diyalektika]] [[:en:Dialectic|(en)]] * [[Distrito ng Raigad]] [[:en:Raigad district|(en)]] * [[Distrochooser]] [[:de:Distrochooser|(de)]] * [[Descendants (pelikula noong 2015)]] [[:en:Descendants (2015 film)|(en)]] [[:simple:Descendants|(simple en)]] * [[Descendants 2]] [[:en:Descendants 2|(en)]] [[:simple:Descendants 2|(simple en)]] * [[Descendants 3]] [[:en:Descendants 3|(en)]] [[:simple:Descendants 3|(simple en)]] ==E== * [[Elektrikong field]] [[:en:Electric field|(en)]] * [[Emil Recometa]] * [[Enele Sopoaga]] [[:en:Enele Sopoaga|(en)]] * [[Estado ng Borno]] [[:en:Borno State|(en)]] * [[Espasyo]] [[:en:Space|(en)]] * [[Estatwa]] [[:en:Statue|(en)]] ==F== * [[Fitness game]] [[:en:Fitness game|(en)]] * [[Finding Dory]] [[:en:Finding Dory|(en)]] [[:simple:Finding Dory|(simple en)]] * [[François Quesnay]] [[:en:François Quesnay|(en)]] [[:fr:François Quesnay|(fr)]] * [[Fun and Fancy Free]] [[:en:Fun and Fancy Free|(en)]] [[:simple:Fun and Fancy Free|(simple en)]] ==G== * [[Gakuran]] * [[Gamot]] [[:en:Medication|(en)]] * [[Gatong]] [[:en:Fuel|(en)]] * [[Greenhouse gas]] [[:en:Greenhouse gas|(en)]] [[:simple:Greenhouse gas|(simple en)]] * [[Gladiator (pelikula)]] * [[Gordy]] [[:en:Gordy|(en)]] [[:simple:Gordy|(simple en)]] ==H== * [[Hadron]] [[:en:Hadron|(en)]] * [[Haring Kester Emeneya]] [[:en:King Kester Emeneya|(en)]] * [[Hendrick Motorsports]] [[:en:Hendrick Motorsports|(en)]] * [[Hukbong Dagat ng Estados Unidos]] [[:en:United States Navy|(en)]] * [[Hukbong Panghimpapawid ng Sirya]] [[:en:Syrian Air Force|(en)]] * [[Hukbong Dagat ng Hilagang Korea]] [[:en:Korean People's Navy|(en)]] ==I== * [[Interaksiyong elektromagnetiko]] [[:en:Electromagnetic interaction|(en)]] * [[Ibrahim Boubacar Keïta]] [[:en:Ibrahim Boubacar Keïta|(en)]] * [[Ilog ng Seversky Donets]] [[:en:Seversky Donets River|(en)]] * [[Ika-Apat na Kumbensiyon ng Hinebra]] [[:en:Fourth Geneva Convention|(en)]] * [[Isang Milyong Kababaihan]] [[:en:One Million Women|(en)]] ==J== * [[Jason Dufner]] [[:en:Jason Dufner|(en)]] * [[Joe Gibbs Racing]] [[:en:Joe Gibbs Racing|(en)]] * [[Jung Hong-won]] [[:en:Jung Hong-won|(en)]] * [[June Salasbar]] [[:en:June Salasbar|(en)]] * [[Jeryck]] [[:en:Jeryck|(en)]] ==K== * [[Kapatiran ng mga Muslim]] [[:en:Muslim Brotherhood|(en)]] [[:simple:Muslim Brotherhood|(simple en)]] * [[Kanal]] [[:en:Canal|(en)]] * [[Kargamento]] [[:en:Cargo|(en)]] * [[Katayuan (materya)]] [[:en:State of matter|(en)]] * [[Kendi]] [[:en:Candy|(en)]] * [[Krusipiho]] [[:en:Crucifix|(en)]] * [[Andrei Kolkoutine]] [[:en:Andrei Kolkoutine|(en)]] [[:ru:Колкутин, Андрей Борисович|(ru)]] ==L== * [[Laktosa]] [[:en:Lactose|(en)]] * [[Luis Miguel]] [[:en:Luis Miguel|(en)]] ==M== * [[Marmol]] [[:en:Marble|(en)]] * [[Mason jar]] [[:en:Mason jar|(en)]] * [[Memory sport]] [[:en:Memory sport|(en)]] * [[Mental abacus]] [[:en:Mental abacus|(en)]] * [[Mental calculation]] [[:en:Mental calculation|(en)]] [[:simple:Mental calculation|(simple en)]] * [[Mind sport]] [[:en:Mind sport|(en)]] * [[Minecraft Dungeons]] [[:Minecraft Dungeons|(en)]], [[:cy:Minecraft Dungeons|(cy)]] * [[Mass media sa Pilipinas]] * [[Mayday (TV series)]] [[:en:Mayday (TV series)|(en)]] * [[Modular Audio Recognition Framework]] [[:en:Modular Audio Recognition Framework|(en)]] [[:simple:Modular Audio Recognition Framework|(simple en)]] * [[Moulin Rouge]] * [[Mohammed Badie]] [[:en:Mohammed Badie|(en)]] * [[Motor]] [[:en:Engine|(en)]] * [[MV Doña Paz]] ([[:en:MV Doña Paz]]) * [[Mohandessin]] [[:en:Mohandessin|(en)]] * [[Mr. Bean]] [[:en:Mr. Bean|(en)]] * [[Militar ng Ukraine]] [[:en:Ukrainian military|(en)]] * [[Bradley Manning]] [[:en:Bradley Manning|(en)]] [[:simple:Bradley Manning|(simple en)]] ==N== * [[Nababagong enerhiya]] [[:en:Renewable energy|(en)]] * [[Naomi Mutah Nyadar]] [[:en:Naomi Mutah Nyadar|(en)]] * [[Nadia Pariss]] ([[:pt:Nadia Pariss|pt]]) * [[Nerbiyo]] [[:en:Nerve|(en)]] * [[Newcastle, New South Wales]] ([[:en:Newcastle, New South Wales|en]]) * [[Nginunguyang gum]] [[:en:Chewing gum|(en)]] * [[Norma Vales]] ==Ñ== ==Ng== ==O== * [[Odysee]] ([[:en:Odysee|en]]) * [[Oliver & Company]] [[:en:Oliver & Company|(en)]] [[:simple:Oliver & Company|(simple en)]] * [[One Hundred and One Dalmatians]] [[:en:One Hundred and One Dalmatians|(en)]] [[:simple:One Hundred and One Dalmatians|(simple en)]] * [[OpenWrt]] ([[:en:OpenWrt|en]]) ==P== * [[Paghinga]] [[:en:Breathing|(en)]] * [[Pagpapanatili ng enerhiya]] [[:en:Energy conservation|(en)]] * [[Pagpapasingaw]] [[:en:Steaming|(en)]] * [[Pagpatay]] [[:en:Murder|(en)]] * [[Pandaigdigang Paliparan ng Jomo Kenyatta]] [[:en:Jomo Kenyatta International Airport|(en)]] * [[Pandaigdigang Paliparan ng San Jose]] [[:en:San Jose International Airport|(en)]] * [[Panggatong na posil]] [[:en:Fossil fuel|(en)]] * [[Paliparan ng Kahului]] [[:en:Kahului Airport|(en)]] * [[Panlasa]] [[:en:Taste|(en)]] * [[Panloob na makinang kombustiyon]] [[:en:Internal combustion engine|(en)]] * [[Papan]] [[:en:Philippine duck|(en)]] * [[Pederasyon ng Parliyamento ng Somalya]] [[:en:Federal Parliament of Somalia|(en)]] * [[Komersiyalisasyon sa Pilipinas noong panahon ng Estados Unidos]] * [[Pampaaralang Distrito ng Seattle]] ([[:en:Seattle Public Schools]]) * [[Pampaaralang Lupon ng Vancouver]] ([[:en:Vancouver School Board]]) * [[Peel District School Board]] ([[:en:Peel District School Board]]) * [[Philippine Airlines Flight 137]] ([[:en:Philippine Airlines Flight 137]]) * [[Pampublikong Pananalita]] * [[Pandaigdigang Organisasyon ng Boksing]] [[:en:World Boxing Organization|(en)]] * [[Petatlán]] [[:en:Petatlán|(en)]] * [[Patience Jonathan]] [[:en:Patience Jonathan|(en)]] * [[Pisiyong nuklear]] [[:en:Nuclear fission|(en)]] * [[Pomona College]] [[:en:Pomona College|(en)]] [[:simple:Pomona College|(simple en)]] ==Q== * [[Quapaw]] [[:en:Quapaw, Oklahoma|(en)]] * [[Quảng Ninh]] [[:en:Quảng Ninh Province|(en)]] ==R== * [[Radyoaktibidad]] [[:en:Radioactivity|(en)]] * [[Ranz Kyle Viniel Evidente Ongsee]] * [[Roush Fenway Racing]] [[:en:Roush Fenway Racing|(en)]] * [[Rain Pogi]] * [[Rainbow Ruby]] [[:en:Rainbow Ruby|(en)]] * [[Realidad]] [[:en:Reality|(en)]] * [[res ipsa loquitor]] [[:en:res ipsa loquitor|(en)]] * [[Rehiyon ng Oromia]] [[:en:Oromia Region|(en)]] * [[Robot]] [[:en:Robot|(en)]] ==S== * [[Sagwan]] [[:en:Paddle|(en)]] * [[Satellite television sa Pilipinas]] * [[Soy milk maker]] [[:en:Soy milk maker|(en)]] [[:simple:Soy milk maker|(simple en)]] * [[Sandatahang Lakas ng Ukraine]] [[:en:Armed Forces of Ukraine|(en)]] * [[Schnitzel (film)]] [[:en:Schnitzel (film)|(en)]] [[:he:שניצל (סרט)|(he)]] * [[Silangang Ukraine]] [[:en:Eastern Ukraine|(en)]] * [[Simbahan ng Baclaran]] [[:en:Baclaran Church|(en)]] * [[Simon Ostrovsky]] [[:en:Simon Ostrovsky|(en)]] * [[Siyonismo]] [[:en:Zionism|(en)]] * [[George Shaw]] * [[SEAFDEC]] * [[Swing (sayaw)]] * [[Swing (duyan)]] * [[Sulat Brahmi]] [[:en:Brahmi script|(en)]] * [[Sulpicio Lines]] ([[:en:Sulpicio Lines]]) * [[Sining ng Pakikipagtalastasan]] * [[Sining ng Tamang Pamumuhay]] * [[Snow White and the Seven Dwarfs (pelikula noong 1937)]] [[:en:Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|(en)]] ==T== * [[Tato]] [[:en:Tattoo|(en)]] * [[The Simpsons Movie]] [[:en:The Simpsons Movie|(en)]] * [[Traktora]] [[:en:Tractor|(en)]] * [[Transpirasyon]] [[:en:Transpiration|(en)]] * [[Tropical agriculture]] [[:en:Tropical agriculture|(en)]] * [[Tropical horticulture]] [[:en:Tropical horticulture|(en)]] * [[Talaan ng mga manunulat na Pilipino noong panahon ng mga Kastila]] * [[The Black Cat (maikling kuwento)]] [[:en:The Black Cat (short story)|(en)]] [[:simple:The Black Cat|(simple en)]] * [[Toyota Innova]] * [[Toyota Vios]] * [[Transportasyon sa Pilipinas noong panahon ng Estados Unidos]] * [[Toronto District School Board]] ([[:en:Toronto District School Board]]) * [[Timothy Bradley]] [[:en:Timothy Bradley|(en)]] * [[Tanúrang Baybayin ng Republika ng Korea]] [[:en:Republic of Korea Navy|(en)]] * [[Tehrik-i-Taliban ng Pakistan]] [[:en:Tehrik-i-Taliban Pakistan|(en)]] * [[The Aristocats]] [[:en:The Aristocats|(en)]] * [[The Brave Little Toaster]] [[:en:The Brave Little Toaster|(en)]] * [[The Emperor's New Groove]] [[:en:The Emperor's New Groove|(en)]] * [[The Fox and the Hound 2]] [[:en:The Fox and the Hound 2|(en)]] * [[The Great Mouse Detective]] [[:en:The Great Mouse Detective|(en)]] * [[The Incredibles]] [[:en:The Incredibles|(en)]] * [[The Lion King]] [[:en:The Lion King|(en)]] * [[The Nightmare Before Christmas]] [[:en:The Nightmare Before Christmas|(en)]] * [[The Princess and the Frog]] [[:en:The Princess and the Frog|(en)]] * [[The Rescuers Down Under]] [[:en:The Rescuers Down Under|(en)]] * [[Teletubbies]] [[:en:Teletubbies|(en)]] ==U== * [[Unang Ginang ng Nigerya]] [[:en:First Lady of Nigeria|(en)]] * [[Uri Katzenstein]] [[:en:Uri Katzenstein|(en)]] [[:he:אורי קצנשטיין|(he)]] * [[Unang Pilipinong Optometrista nag tapos ng pag aaral sa Milan Italy]] [[:en:The. First Filipino Optometrist practicing in Milan Italy|(en)]] ==V== * [[Vrahovice]] [[:en:Vrahovice|(en)]] * [[Vyacheslav Ponomarev]] [[:en:Vyacheslav Ponomarev (public figure)|(en)]] ==W== * [[Wellington, New Zealand]] ([[:en:Wellington]]) * [[World Wide Fund for Nature]] [[:en:World Wide Fund for Nature|(en)]] ==X== * [[XHTML]] [[:en:XHTML|(en)]] [[:simple:XHTML|(simple en)]] ==Y== * [[Yandex Translate]] [[:en:Yandex Translate|(en)]] ==Z== * [[Zorin OS]] [[:en:Zorin OS|(en)]] [[Kategorya:Mga artikulo]] 2a7gqztrj82ctrgde6sw02p0t1veo79 14 7614 2222049 24152 2026-08-28T04:12:12Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222049 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 8468 2222084 2217239 2026-08-28T04:47:31Z ~2026-46651-51 165779 /* Mga lugar/barangay */ 2222084 wikitext text/x-wiki :''Tumuturo rito ang Pasay. Pasay rin ang dating pangalan ng ngayon ay nakikilala bilang [[Arnaiz Avenue]].'' {{Infobox Philippine city 2 | infoboxtitle = Lungsod ng Pasay | native_name = ᜉᜐᜌ᜔ | image_skyline = {{Photomontage | photo1a = Pic geo photos - ph=mm=pasay=bay city skyline - aerial shot from cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG | photo1b = Pasay City Mall and Public Market 12152022 113238.jpg | photo2a = Pasay City Hall 11242022 112930.jpg | photo2b = 04294jfSales Interchange Taguig Pasay Cityfvf 41.jpg | photo3a = BayCityjf0491 17.JPG | photo3b = Pasay Rotonda 01072023 110418.jpg | size = 250 | position = center | spacing = 1 | color = transparent | border = 0 | foot_montage = (From top, left to right: Aerial view of Pasay • Pasay City Mall and Market • Pasay City Hall • Pasay Welcome Sign • Bay City • Pasay Rotonda) }} | sealfile = | locatormapfile = Ph_locator_ncr_pasay.png | caption = Mapa ng [[Kalakhang Maynila]] na nagpapakita ng lokasyon ng Pasay | region = [[Kalakhang Maynila|Pambansang Punong Rehiyon]] | province = | districts = Mag-isang distrito ng Pasay | barangays = 201 | class = Unang klase | founded = [[Disyembre 2]], [[1863]] | website = [http://www.pasay.gov.ph www.pasay.gov.ph] | mayor = Imelda Calixto-Rubiano | vice_mayor = Noel del Rosario | cityhood = [[Hunyo 21]], [[1947]] | language = [[Wikang Tagalog|Tagalog]]<br>[[Taglish]] | areakm2 = 19 | pop2000 = 354908 | popden2000 = 18679 | coordinates = }} Ang '''Pasay''' ay isa sa mga lungsod sa [[Kalakhang Maynila]] sa [[Pilipinas]]. Napaliligiran ito ng [[Maynila]] sa hilaga, [[Lungsod ng Makati]] sa hilagang-silangan, [[Taguig|Lungsod ng Taguig]] sa silangan at [[Parañaque|Lungsod ng Parañaque]] sa timog. Sa Kasalukuyan, nasa lungsod ng Pasay ang gusali ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]], ang [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]], at ang [[SM Mall of Asia]]. Isa sa mga orihinal na apat na lungsod ng Kalakhang Maynila ang Pasay. Hinggil sa pagiging malapit nito sa Maynila, naging mabilis na lugar na urbano noong [[Panahon ng mga Amerikano sa Pilipinas|Panahon ng mga Amerikano]] sa Pilipinas. ==Pinagmulan ng Pangalan== Isinunod ang pangalan ng lungsod ng Pasay, dayang-dayang Pasay, isang prinsesa mula sa Kaharian ng Namayan.<ref name="DOT">[http://itsmorefuninthephilippines.com/pasay-city-2 It's More Fun in the Philippines]</ref> *May isa pang alamat na nagmumungkahi na ang lungsod ay ipinangalan kay Pasay, isa sa mga anak ni Tagkan, isang pinuno ng Namayan. Nagmana siya ng mga teritoryo na kinabibilangan ng kasalukuyang lungsod.<ref name="Dery2001"/><ref name="nick" /><ref name="Huerta" /> *Mayroon ding romantikong alamat kung saan isang lalaking nagngangalang Jose ang malakas na sumigaw ng "Paz-ay!" sa puntod ng kanyang mayamang minamahal, si Paz, na sumisimbolo sa kanilang bawal na pag-ibig at sa kalaunan ay pagkamatay ni Paz dahil sa kalungkutan. Bilang pagpupugay, pinangalanan ng mga magulang ni Paz ang kanilang hacienda na ''Paz-ay'' o ''Pasay''.<ref name="esq">{{cite web|url=https://www.esquiremag.ph/long-reads/features/story-names-cities-of-manila-a00304-20191021-lfrm|title=Isang Maikling Kasaysayan sa Likod ng Pangalan ng Bawat Lungsod ng Metro Manila|date=Oktubre 21, 2019|access-date=Abril 9, 2019|website=Esquire Magazine}}</ref><ref name="travelcity" /> *Naniniwala ang ilang historyador na ang lungsod ay ipinangalan sa halamang gamot na ''pasaw'' ([[Pseuderanthemum reticulatum]]) na dating tumubo nang sagana doon.<ref name="travelcity">{{cite book|url=https://www.pasay.gov.ph/Resources/FINAL%20PASAY%20FULL%20BOOK_small.pdf|title=Pasay: Pag-usbong ng Lungsod ng Paglalakbay|publisher=Media Touchstone Ventures, Inc.|last=Velasco|first=Melandrew|date=Hunyo 2019|access-date=Abril 12, 2024|isbn=978-621-8047-16-7}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *Ayon sa Amerikanong historyador na si [[Austin Craig]], ang Pasay ay kilala bilang ''Javan Pasar'', isang pagkopya ng salitang [[Arabic|Arabic]] na ''bazar'' dahil ang bayan ay isang pamilihan.<ref name="RizalProvinceDirectory1934">{{Banggitin ang aklat |last=Salonga |first=Isayas |url=https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001 |title=direktoryo ng Rizal Province |publisher=[[University of Michigan]] Digital Collections |year=1934 |volume=1 |location=[[Manila]]|access-date=Abril 20, 2024}}</ref>{{rp|page=[https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001/117?rgn=full+text&view=image 117]}} *Noong panahon ng kolonyal, ang Pasay ay binaybay bilang "Pasai", pagkatapos ng [[Samudera Pasai Sultanate|Malay historical kingdom]] sa [[Sumatra]], kasalukuyang [[Indonesia]].<ref>{{cite map |title=Southern Suburbs of the City of Manila and Vicinity, including the towns of Santa Ana, San Pedro Macati, at Pasai. Ipinapakita ang mga Insurgent Trench. |url=https://www.gop.com.ph/philippine-clients/antique-maps/southern-suburbs-of-the-city-of-manila-and-vicinity-including-the-towns-of-santa-ana-san-pedro-macati-and-pasai-showing-insurgent-trenches-full-text-descriptions/ |year=1899 |last1=MacArthur|first1=Arthur|author-link1=Arthur MacArthur Jr.|last2= Haan|first2= W.G.|author-link2=William G. Haan|author3= Lamar [draw.]|last4=Graham|first4=A.B |publisher=Government Printing Office, Washington D.C. |access-date=Abril 12, 2025}}</ref><ref>{{cite web|url=https://hapihumanist.org/2017/09/14/philippine-original-place-names/|title=Mga Orihinal na Pangalan ng Lugar sa Pilipinas|date=Setyembre 14, 2017|access-date=Abril 12, 2025|website=Humanist Alliance Philippines, International|author=HAPI Admin}}</ref> ==Kasaysayan== === Maagang kasaysayan === {{Tingnan din|Namayan|Maynila (historical polity)}} [[File:Map of Namayan.png|left|thumb|Mapa of Namayan (kulay pink) noong 1470 sa ilalim ng pamamahala ng Lakan Tagkan. Ipinakita ang Pasay bilang bahagi ng Namayan, na iniregalo sa iligal na anak ni Tagkan na si Pasay.<ref name="nick">{{Cite book |last=Joaquin |first=Nick |url=https://books.google.com/books?id=zuGeOwAACAAJ |title=Manila, My Manila: A History for the Republic Philippines |date=1990 | |language=en}}</ref><ref name="Huerta">{{cite book |last=Huerta |first=Felix, de |author-link=Felix Huerta |title=Estado Geografico, Topografico, Estadistico, Historico-Religioso de la Santa y Apostolica Provincia de San Gregorio Magno |publisher=I8 Sanchez Comptaño | |location=Binondo}}</ref>]] Sa lokal na katutubong kasaysayan tungkol sa panahon bago dumating ang mga mananakop na Espanyol, Sinasabing ang Pasay ay bahagi ng [[Namayan]] (minsan tinatawag ding Sapa), isang [[kompederasyon]] ng mga [[Barangay noong Prekolonyal]] na umano'y kumokontrol sa teritoryong umaabot mula [[Manila Bay]] hanggang [[Laguna de Bay]], at nang dumating ang mga Espanyol, kalaunan ay nakilala bilang Santa Ana de Sapa (sa kasalukuyan ay [[Santa Ana, Maynila]]).<ref name="Dery2001">{{cite book | last = Dery | first = Luis Camara | title = A History of the Inmarculate | url = https://archive.org/details/historyofinartic0000unse | publisher = New Day Publishers | date = 2001 | location = Quezon City | isbn = 978-971-10-1069-0 }}</ref><ref name="Huerta"/> ===Panahon ng kolonyal na Espanyol=== Noong Mayo 19, 1571, pormal na kinuha ni [[Miguel López de Legazpi]] ang [[Rajahnate ng Maynila]] at ang mga nakapalibot na pamahalaan nito sa pangalan ng korona ng Espanya.{{citation needed|date=Nobyembre 2020}} Sa maraming orden ng relihiyon na dumating, ang [[Augustinian Order]] ang pangunahing gumanap sa ebanghelisasyon ng Pasay. Dahil sa kontrol nila sa Pasay, ginawa nilang isang malawak na lupain ng agrikultura ang lugar na kilala bilang Hacienda de Meysapan.<ref name="travelcity" /> Ang parokya ng Pasay ay pinamahalaan mula sa lumang kabisera ng Namayan, na pinalitan ng pangalang Santa Ana de Sapa, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Order of Friars Minor|Franciscans]]. Ang pangako ng espasyo sa [[Langit]] ang nag-udyok sa mga unang katutubong nakumberte na mag-abuloy ng kanilang mga ari-arian sa Simbahan, kasama ang alamat na nagsasalaysay kung paano ibinigay ng isang nabinyagan na Pasay sa kanyang higaan ng kamatayan ang kanyang malawak na ari-arian sa mga Agustino. Karamihan sa Pasay ay napunta sa mga kamay ng prayle sa pamamagitan ng donasyon o pagbili; maraming katutubo ang napilitang ibenta ang kanilang mga ari-arian upang makayanan ang mahigpit na mga pagpapataw ng kolonyal. Noong 1727, pormal na sinakop ng mga Agustino ang Pasay at inilipat ito mula sa [[Santa Ana, Maynila|Santa Ana de Sapa]] patungong [[Malate, Maynila|Malate]], partikular na sa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Simbahan ng Malate|Parokya ng Nuestra Señora de los Remedios]].<ref name="aimhigh2008" /> Noong 1815, inihiwalay ang Pasay mula sa Malate.<ref name="RizalProvinceDirectory1934" /> Noong 1862, ang mga kilalang residente ng Pasay ay nagsumite ng isang petisyon upang hawakan nang nakapag-iisa ang kanilang mga usaping pampulitika at pangrelihiyon, na nagmumungkahi na palitan ang pangalan ng bayan na ''"Pineda"'', bilang parangal kay ''[[Don (honorific)|Don]]'' Cornelio Pineda, isang Espanyol na [[hortikulturista]] na kanilang tagapagtaguyod. Noong Disyembre 2, 1863, sa rekomendasyon ni [[Arsobispo ng Maynila|Arsobispo ng Maynila]] Gregorio Melitón Martínez Santa Cruz, pinagkalooban si Pineda ng sarili nitong charter ng munisipyo, at ang petsang ito ay ipinagdiriwang taun-taon bilang opisyal na araw ng pundasyon ng lungsod. === Rebolusyonaryong panahon ng Pilipinas === {{unreferenced section|date=February 2022}} Ang Pasay ay gumawa ng maraming bayani noong [[Philippine Revolution]]. Ang [[Katipunan]], ang organisasyong itinatag ni [[Andrés Bonifacio]] na nanguna sa rebolusyon, ay may isang kabanata sa Pineda na inorganisa nina Pascual Villanueva, Jacinto Ignacio, at Valentin Ignacio. Ilang kababaihan din ang lumaban para sa layunin ng [[Katipunan]] kasama na si [[Marcela Marcelo]]. Ang pagbitay kay [[José Rizal]], na sumulat ng mga nobelang ''[[Noli me tangere (nobela)|Noli Me Tangere]]'' at ''[[El Filibusterismo]]'' (itinuring na mapanghimagsik ng pamahalaang kolonyal) noong Disyembre 30, 1896, ang nagpasiklab ng Rebolusyon. ===Panahon ng kolonyal na Amerikano=== Samantala, idineklara ni Heneral [[Emilio Aguinaldo]] ang kalayaan ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] noong Hunyo 12, 1898, at naglabas ng mga atas na nagbibigay ng reorganisasyong pampulitika sa bansa. Dahil dito, si ''Don'' Catalino ang naging unang ''Presidente municipal'' ng Pasay (katumbas ng kasalukuyang Mayor).{{citation needed|date=Agosto 2024}} Si Pineda ay ginawang command outpost ng ''Primera Zona de Manila'' sa ilalim ni Heneral [[Mariano Noriel]], ngunit umapela si Heneral [[Wesley Merritt]] na ibigay ang outpost ng Pineda sa mga Amerikano upang mas mapalapit sila sa mga linya ng Espanya. Sa pag-aakalang ang mga Amerikano ay mga kaalyado, umalis si Noriel sa Pineda noong Hulyo 29, na nagpapahintulot sa Amerikanong Heneral Greene na lumipat. Nang tuluyang mabihag ang Intramuros, pinagkaitan ang mga Pilipino ng pagpasok sa napapaderang lungsod.{{citation needed|date=Agosto 2024}} Simula noon, sumiklab ang tensyon sa pagitan ng mga tropang Pilipino at Amerikano, kung saan ang magkabilang panig ay itinalaga ang kani-kanilang sona ngunit wala sa kanila ang sumunod sa mga hangganan. Noong gabi ng Pebrero 4, 1899, apat na Pilipino ang tumawid sa linya ng Amerika sa [[Santa Mesa, Maynila]], at nagpalitan ng putok, na nagdulot ng [[Digmaang Pilipino-Amerikano]].{{citation needed|date=Agosto 2024}} Noong Mayo 19, 1899, muling binigyan ng pamumuno si Heneral Noriel sa Pineda. Noong Hunyo, muntik nang matalo ni Noriel kasama si Heneral Ricarte ang mga puwersang Amerikano kung sinamantala nila ang pagkaubos ng kaaway sa Labanan sa Las Piñas. Sa halip, ang kanilang mga puwersa ay inatake ng mga karagdagang sundalong Amerikano at binomba ng mga barkong pandigma. Pinilit sila ng pag-atake na iwanan si Pineda sa pananakop ng mga pwersang Amerikano.{{citation needed|date=August 2024}} [[File:Fabian de la Rosa, Pasay Beach, Manila.jpg|thumb|left|''Pasay beach, Manila'', oil on board ni [[Fabián de la Rosa]], 1927]] [[File:Philippine Island - Luzon Island - NARA - 68157017.jpg|thumb|left|Aerial view ng Pasay, circa 1930s]] Noong Hunyo 11, 1901, isinama si Pineda sa [[Rizal (lalawigan)|Lalawigan ng Rizal]]. Si Pascual Villanueva ay itinalaga bilang municipal president. Noong Agosto 4, 1901, nagpasa ng resolusyon ang konseho ng munisipyo ng Pineda na nagpepetisyon na ibalik ang orihinal na pangalan ng Pasay. Noong Setyembre 6, 1901, ang [[Komisyon ng Pilipinas]], sa kahilingan ng mga mamamayan, ay nagpasa ng Batas Blg. 227 na nagpapalit ng pangalan ng Pineda pabalik sa Pasay.<ref>{{cite PH act| chamber = Act| number = 227| url = http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| title = Isang Batas na Nagpapalit ng Pangalan ng Pueblo ng Pineda, sa Lalawigan ng Rizal, patungong Pasay| date = Setyembre 6, 1901| access-date = Disyembre 2, 2017| publisher = Lawyerly.ph| archive-date = Disyembre 2, 2017| archive-url = https://web.archive.org/web/20171202102818/http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| url-status = live}}</ref> Pagkalipas ng dalawang taon, noong Oktubre 12, 1903, pinagsama ng Batas Blg. 942 ang Pasay sa katimugang munisipalidad ng Malibay, na nagpalawak ng teritoryo nito.<ref>{{cite PH act|chamber=Act|number=942|date=Oktubre 12, 1903|url=http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|title=Isang Batas na Nagbabawas sa Tatlumpu't Dalawang Munisipalidad ng Lalawigan ng Rizal patungong Labinlima|access-date=Disyembre 2, 2017|publisher=Lawyerly.ph|archive-date=Disyembre 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202102820/http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|url-status=live}}</ref> May populasyon na 8,100 noong 1903, ang Pasay ay inilagay sa ilalim ng ikaapat na uri kategorya kasama ang 9 na iba pang munisipalidad. Ang mga lupang prayle, na noon ay isinasyonalisa, ay ginawang mga subdibisyon. Di-nagtagal, ang Pasay Real Estate Company ay nag-alok ng mga lupang prayle bilang mga lote na residensyal para ibenta o paupahan sa mga dayuhang mamumuhunan. Nag-install ng mga linya ng koreo, telegrapo, at telepono, at itinatag ang mga sangay ng Philippine Savings Bank. Noong 1907, natapos ang isang first-class na kalsada mula Pasay hanggang Camp Nichols. Ang iba ay inayos kabilang ang lumang Avenida Mexico, na ngayon ay tinatawag na [[Taft Avenue]] extension. Bumuti ang mga serbisyo sa transportasyon. Kabilang sa mga unang bus na bumibiyahe patungong Pasay ay ang Pasay Transportation, Raymundo Transportation, Try-tran, at Halili Transit. Pagsapit ng 1908, ang mga linya ng [[Meralco]] [[tranvia]] (electric [[tram]] car) ay nag-uugnay sa Pasay sa [[Intramuros]], [[Escolta Street|Escolta]], [[San Miguel, Maynila|San Miguel]], San Sebastian, at [[San Juan, Metro Manila|San Juan]]. Naglunsad ng mga sasakyan sa mga lansangan, sinusubukan ang kanilang pinakamataas na bilis na {{convert|20|kph|abbr=on}} sa Taft Avenue.{{citation needed|date=August 2024}} Noong Abril 11, 1914, si Cora Wong, isang nars sa Chinese General Hospital, ang naging unang babae sa Pilipinas na lumipad bilang pasahero sa isang paglipad kasama si [[Tom Gunn]] sa isang Curtiss seaplane sa Pasay Beach.{{citation needed|date=August 2024}} ===Panakop ng mga Hapones === [[File:City of Greater Manila map.jpg|thumb|Mapa ng Lungsod ng Greater Manila noong 1942, na naglalarawan sa hilagang bahagi ng kasalukuyang Pasay, habang ang katimugang bahagi ay nasa ilalim ng reserbasyon militar na ''Sakura Heiyei''.]] [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] ay dumating at noong Disyembre 26, 1941, naglabas si Heneral [[Douglas MacArthur]] ng isang proklamasyon na nagdedeklara sa Maynila at mga suburb nito (Caloocan, Quezon City, San Juan, Mandaluyong, Makati, at Pasay) bilang isang [[open city]]. Noong Araw ng Bagong Taon 1942, si Quezon, habang nasa [[Corregidor]], ay itinatag ang [[Lungsod ng Kalakhang Maynila]], kung saan ang Pasay, kasama ang iba pang kalapit na bayan ng Rizal, ay pinagsama sa Maynila at [[Lungsod ng Quezon]].<ref name="emb">{{cite web|title=Kaligirang Pangkasaysayan|url=http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|website=DENR - Kawanihan ng Pamamahala ng Kapaligiran - Pambansang Rehiyon ng Punong Lungsod|access-date=Mayo 29, 2022|archive-date=Abril 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170402134109/http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite PH act|chamber=EO|number=400, s. 1942|title=Paglikha ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Enero 1, 1942|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|archive-date=Hulyo 1, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220701173652/https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|url-status=live}}</ref> Tinawag niya ang kanyang kalihim na si [[Jorge B. Vargas]] at hinirang siya sa pamamagitan ng utos tagapagpaganap na "Alkalde ng Kalakhang Maynila". Ang alkalde ng Pasay noon ay si Rufino Mateo, na siyang kasabay na pinuno ng distrito ng Pasay sa ilalim ng Lungsod ng Kalakhang Maynila, na namamahala sa isang bayan na may mahigit 55,161 katao. Noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig, maraming Pasayeño ang sumali sa laban laban sa mga Hapones. Si Jose P. Maibag, na ipinanganak at lumaki sa Pasay, ang nagpasimula ng mga underground networking. Si Carlos Mendoza, isang residente ng Barrio San Roque, kasama ang 14 na iba pa, ay bumuo ng isang mobile broadcasting station na tinatawag na "The Voice of Juan dela Cruz." Noong Hulyo 11, 1942, nahuli ng pulisya militar ng Hapon ang grupo. Si Carling Mendoza, alyas Juan de la Cruz" at iba pang miyembro ng grupo ay dinala sa [[Manila City Jail|lumang Bilibid Prison]] at pinahirapan. Kinailangang gawing muli ng Pasay ang mga karatula sa buong bayan, at inutusan ang Filipino na mangibabaw kaysa sa Ingles. Ang wikang pambansa ay naging pangunahing asignatura sa kurikulum ng sekondarya, habang ang Hapon ay itinuro rin sa lahat ng antas ng edukasyon. Noong Oktubre 14, 1943, idineklara ng Japan ang [[Ikalawang Republika ng Pilipinas]]. Samantala, ang pagkain ay naging napakakaunti kaya't tumaas ang mga presyo. Ang mga residente ng Pasay ay nagsimulang lumipat mula sa lungsod patungo sa mga probinsya sa labas. Ang [[Pwersa ng pananakop ng mga Hapones sa Pilipinas]] ay binuwag ang Lungsod ng Greater Manila noong 1944 sa pamamagitan ng pagtatatag ng [[Philippine Executive Commission]] upang pamahalaan ang mga nasasakupang rehiyon sa bansa, kaya't pinaghiwalay ang mga pinagsamang lungsod at bayan, kung saan ang Pasay ay bumalik sa lalawigan ng Rizal. Sa kalagitnaan ng Pebrero hanggang unang bahagi ng Marso 1945, habang ang pinagsamang pwersa ng Allied ay nagsimulang magtagpo patungo sa lugar ng Maynila pahilaga. mula sa timog, ang Pasay ay nagdusa ng matinding pinsala sa loob ng isang buwang [[Labanan sa Maynila (1945)|Labanan sa Maynila]], at maraming residente ang namatay dahil sa mga Hapones o sa pakikipaglaban mula sa pinagsamang puwersang Pilipino at Amerikano. Noong Pebrero 27, 1945, inilipat ni Heneral MacArthur ang pamamahala kay Pangulong [[Sergio Osmeña]]. Isa sa mga unang ginawa ni Osmeña ay ang pagbuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila. Pagkatapos ay itinalaga niya si [[Juan Salcedo Jr.]], na ipinanganak sa Pasay noong 1904, bilang Direktor ng Kalusugan ng Pilipinas, at pagkatapos ay bilang ehekutibong opisyal ng Pangasiwaan ng Rehabilitasyon ng Pilipinas na namamahala sa pambansang pagbangon mula sa pinsalang dulot ng pananakop ng mga Hapones. Itinalaga ni Osmeña si Adolfo Santos bilang bise alkalde ng Pasay bago ang digmaan, kapalit ng kasalukuyang Moises San Juan na namatay noong digmaan. Naglabas din siya ng isang utos ehekutibo na magbubuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila na epektibo noong Agosto 1, 1945, kaya ibinalik ang katayuan ng Pasay bago ang digmaan bilang isang munisipalidad ng Rizal.<ref name="eo58">{{cite PH act|chamber=EO|number=58, s. 1945|title=Pagbabawas ng Teritoryo ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Hulyo 26, 1945|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|archive-date=Marso 8, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230308195829/https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|url-status=live}}</ref> ===Kalayaan ng Pilipinas=== ====Pagiging Lungsod==== {{main|Mga Lungsod ng Pilipinas}} Si Ignacio Santos-Diaz, isang kongresista mula sa [[Unang distrito ng kongreso ni Rizal|unang distrito ng Rizal]], ay nagtulak para sa pagbabago ng bayan bilang isang lungsod at ipangalan ito kay Rizal. Ang Batas Republika Blg. 183 ay nilagdaan bilang batas ni Pangulong [[Manuel Roxas]] noong Hunyo 21, 1947, na opisyal na nagtatag ng '''Lungsod ng Rizal''',<ref name="RA183">{{cite PH act |chamber=RA |number=183 |title=Isang Batas na Lumilikha ng Lungsod ng Rizal |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 21, 1947 |archive-date=Oktubre 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014174516/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |url-status=live }}</ref> na ipinangalan kay [[José Rizal]], kasama si Mateo Rufino bilang alkalde at isang populasyon na 88,738. Noong Hunyo 1948, ang kita ng lungsod ay {{Philippine peso|472,835|1948}}. Ngunit hindi matanggap ng mga residente ang bagong pangalan ng kanilang lungsod. Pagkatapos ng dalawang taon, walong buwan, at labindalawang araw ng pagsubok, nanaig ang nakagawian at si Eulogio Rodriguez Jr., ang kahalili ni Santos-Diaz, ay naghain ng isang panukalang batas na nagbabalik sa lungsod sa orihinal nitong pangalan. Noong Hunyo 7, 1950, nilagdaan ni Pangulong [[Elpidio Quirino]], na dating residente ng Pasay, ang Batas Republika Blg. 437, na nagpabago sa pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong '''Lungsod ng Pasay'''.<ref name="RA437">{{cite PH act |chamber=RA |number=437 |title=Isang Batas na Nagpapabago sa Pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong Lungsod ng Pasay |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 7, 1950 |archive-date=Enero 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180128150033/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |url-status=live }}</ref> Ito rin ay noong dekada 1940 nang itayo ang mga bahay ng pananampalataya sa iba't ibang bahagi ng Pasay. Kabilang sa mga ito ang Simbahan ng Mahal na Birhen ng mga Hapis, ang Libreria de San Pablo Catholic Women's League, ang Caritas, ang sentro ng nutrisyon, at ang groto ng Mahal na Birhen ng Lourdes. Noong 1951, dalawang parokya ang itinatag: ang Parokya ng San Isidro Labrador at ang Parokya ng San Rafael. Nang panahong iyon, ang lungsod ay muling naging sentro ng abyasyon ng bansa nang magbukas ang mga pinto nito noong 1948, ang tinatawag ngayong [[Ninoy Aquino International Airport]]. Noong Hunyo 14, 1955, nabawi ng Pasay ang kapangyarihan nitong pumili ng pinuno nito. Tumakbo si [[Pablo Cuneta]] laban sa dating Alkalde na si Adolfo Santos at naging unang halal na alkalde ng lungsod. Noong 1959, muli siyang nangampanya at nanalo laban sa kanyang dating bise alkalde, si Ruperto Galvez. Noong Disyembre 30, 1965, nanumpa si Ferdinand Marcos bilang Pangulo ng Pilipinas, kasama si [[Fernando Lopez]], isang residente ng Pasay, bilang bise presidente. Mula sa sandaling iyon, si [[Imelda Marcos|Imelda Romualdez Marcos]], ang noo'y Unang Ginang, ay nasangkot sa mga pambansang usapin. Sa hilagang hangganan ng Pasay, sinimulan niyang punuin ang tabing-dagat sa Manila Bay upang itayo ang [[Cultural Center of the Philippines]]. Sa mga huling dekada, nagdagdag siya ng tatlo pang arkitektural na eksibit sa mga narekober na lupa sa Pasay: ang [[Tanghalang Francisco Balagtas|Folk Arts Theater]], [[Manila Film Center]], at ang [[Philippine International Convention Center]], at kalaunan ay ang PhilCite Exhibition Hall, ang batayan ng tinatawag ngayong [[Star City (amusement park)|Star City]]. Gayunpaman, ang lungsod ay inaayos din bilang isang sentro ng telebisyon para sa bansa, dahil noong 1958, binuksan ng [[ABS-CBN]] ​​ang mga bagong-bagong studio ng telebisyon sa kung ano ngayon ang [[Roxas Boulevard]], na kalaunan ay ibinigay ito noong 1969 sa [[Radio Philippines Network]], na gumamit sa kanila hanggang sa isang sunog noong 1973 na sumira sa mga studio, dahil lumipat ang ABS-CBN pahilaga sa Quezon City kasabay ng pagbubukas ng [[ABS-CBN Broadcasting Center|kasalukuyang mga studio at opisina]]. Noong 1967, nanalo si Jovito Claudio sa halalan ng lungsod bilang punong ehekutibo laban kay Pablo Cuneta. Nang sumunod na taon, isang [[Tangkang pagpatay kay Pope Paul VI|tangkang pagpatay]] ang naganap sa Pasay nang sugurin ng isang pintor na surrealista ng Bolivia si [[Pope Paul VI]], gamit ang isang kutsilyo na tumatagos sa kanyang dibdib. Noong 1971, muling nahalal si Cuneta bilang alkalde ng lungsod ng isang lumalaking lungsod na may halos 90 libong katao. ====Panahon ng batas militar==== {{kailangan ng higit pang mga pagsipi seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Noong Disyembre 7, 1972, halos dalawang buwan matapos ideklara ang batas militar, isang mamamatay-tao ang nagtangkang patayin si Imelda Marcos sa Pasay, sa live na telebisyon, habang si Gng. Marcos ay namamahagi ng mga premyo sa mga nanalo sa Pambansang paligsahan sa Pagpapaganda at Kalinisan. Nagtamo siya ng ilang mga sugat at bali ng mga kuko ngunit sa pangkalahatan, nakaligtas siya nang walang pinsala mula sa malapit na engkwentro. Sa ikalawang anibersaryo ng batas militar, inilabas ni Marcos ang Presidential Decree No. 557, na nagdedeklara sa bawat baryo sa bansa bilang mga barangay.<ref>{{cite PH act |chamber=PD |number=557 |title=Na nagdedeklara sa lahat ng baryo sa Pilipinas bilang mga Barangay, at para sa iba pang mga layunin |url=https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |website=The LawPhil Project |publisher=Arellano Law Foundation |access-date=Enero 6, 2020 |date=Setyembre 21, 1974 |archive-date=Enero 9, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200109142404/https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |url-status=live }}</ref> Hindi nagtagal matapos maipatupad ang atas, inatasan ng Metropolitan Manila Commission at ng Department of Local Government ang Pasay na lumikha ng sarili nitong mga barangay. Bilang tugon, iniutos ni Mayor Cuneta ang paglikha ng 487 na barangay. Sa matatag na mungkahi ni [[Kalihim ng Interyor at Lokal na Pamahalaan|Kalihim ng Lokal na Pamahalaan at Pagpapaunlad ng Komunidad]] Jose Roño, ang bilang ng mga barangay ay binawasan sa dalawang daan, na inorganisa sa ilang sona. Noong Nobyembre 7, 1975, hinirang ni Marcos ang Unang Ginang, si Imelda, bilang [[gobernador ng Metro Manila]]. Pinagsama ng pederasyon ang 13 bayan at 4 na lungsod kabilang ang Pasay, na inalis mula sa lalawigan ng Rizal, sa bisa ng Presidential Decree No. 824.<ref name="PD824">{{cite PH act|chamber=PD|number=824|url=http://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|title=Paglikha ng Metropolitan Manila at ng Metropolitan Manila Commission at para sa Iba Pang Layunin|date=Nobyembre 7, 1975 |access-date=Hulyo 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312121648/http://lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|archive-date=Marso 12, 2016|url-status=live}}</ref> Pasay ang lungsod na naging punong-abala ng [[Miss Universe 1974]], ang unang pagkakataon na ginanap ang kaganapang ito sa umaga at sa Asia Pacific, at sa gayon ay naging sentro ng atensyon sa buong mundo bago ang araw ng patimpalak.<ref>{{cite news|last1=Requintina|first1=Robert|title=Pinaplano ng PH ang MOA o Philippine Arena bilang lugar para sa Miss Universe 2016|url=http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|newspaper=Tempo|access-date=Agosto 2, 2016|language=en, fil|date=Agosto 2, 2016|archive-date=Mayo 12, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190512165302/http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|url-status=live}}</ref> Pagkalipas ng kalahating dekada, ang unang pamilya ng lungsod ay sumikat sa buong bansa sa larangan ng musika: Si [[Sharon Cuneta|Sharon]], ang noo'y batang anak na babae ng alkalde, ay sumikat bilang isang mang-aawit sa paglabas ng LP na ''DJ's Pet''. Noong Disyembre 22, 1979, kasama ang [[Maynila]], [[Lungsod ng Quezon]], [[Caloocan]], at iba pang mga lungsod sa bansa, ang Pasay ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado. Noong 1981, binuksan ng LRT Line 1 ang mga istasyon nito sa Pasay, kasama ang [[estasyon ng Baclaran|Baclaran terminal]] nito sa hangganan ng Parañaque, na nagmarka ng pagbabalik sa mabilis na riles sa lungsod. ====EDSA people power==== {{kailangan ng mas maraming sitasyon sa seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Nagbago ang sitwasyon sa lungsod pagkatapos ng [[Rebolusyong People Power]]. Iniwan ni Cuneta ang kanyang pwesto upang palitan ng dalawang acting mayor, sina Eduardo Calixto at Norman Urbina, ngunit muling nahalal noong 1988 at naglingkod ng tatlong karagdagang termino, bago ipinasa kay [[Jovito Claudio]] noong 1998. Sa pagtatapos ng kanyang termino, siya ang pinakamahabang alkalde ng lungsod. Si Claudio, na pinalitan mismo ng noo'y bise alkalde na si [[Wenceslao Trinidad|Wenceslao "Peewee" Trinidad]] noong [[2000 halalan sa pagpapatalsik sa pagka-alkalde ng Pasay|2000]], ay nasaksihan ang pagtatayo ng katimugang dulo ng [[MRT Line 3 (Metro Manila)|MRT Line 3]] sa lungsod, na konektado sa LRT Line 1 sa kahabaan ng Taft Avenue, at ang Pasay City General Hospital at [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2]] ay parehong binuksan sa publiko. Ang lahat ng ito at iba pang mga proyekto ay nag-udyok ng isang bagong panahon ng paglago sa lungsod na nagpapatuloy hanggang sa araw na ito. Ang EDSA Entertainment Complex, na matatagpuan sa kanluran ng lungsod sa kahabaan ng [[EDSA]], ilang milya lamang ang layo mula sa [[Baclaran]], [[Parañaque]], sa loob ng maraming taon ay kilalang-kilala para sa mga adult entertainment, kabilang ang [[prostitusyon]].<ref>{{cite web |last1=Coorlim |first1=Leif |title=Sinusubaybayan ng mga undercover journalist ang maruming red light district ng Maynila |url=https://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |website=CNN |access-date=Enero 31, 2019 |date=Mayo 16, 2013 |archive-date=Enero 16, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116201839/http://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |url-status=live }}</ref><ref name="Isang Farang sa Ibang Bansa">{{cite web |title=Panimulang Gabay sa Distrito ng Red Light ng Maynila |url=https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |website=Isang Farang sa Ibang Bansa |access-date=Enero 31, 2019 |archive-date=Agosto 26, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220826132757/https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |url-status=live }}</ref> ===Kontemporaryo=== [[File:Pic mga larawang heograpiko - ph=mm=pasay=bay city skyline - kuha mula sa cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG|thumb|Tanawin mula sa himpapawid ng Pasay, 2015]] Noong 2006, binuksan ang [[SM Mall of Asia]], ang pinakamalaking shopping center sa buong bansa, at ang lugar sa paligid ng mall na ito ay nagsimulang lumago at naging business center ng lungsod sa mga sumunod na taon, na sinundan ng pagbubukas ng pinakamalaking sports venue ng lungsod, ang [[SM Mall of Asia Arena|Mall of Asia Arena]]. Pagkalipas ng dalawang taon, binuksan ang NAIA Terminal 3 noong Hulyo 2008, at sa loob ng dalawang taon, umusbong ang pag-unlad sa paligid sa pagbubukas ng isa pang residential at entertainment hub, ang [[Newport City, Metro Manila|Newport City]], na pinalakas ng pagtatayo ng NAIA Expressway noong 2016. Noong 2007, ang noo'y Acting Mayor na si Allan Panaligan ay nagpanukala ng isang plano na magtayo ng isang bagong city hall na matatagpuan sa Central Business Park-I Island A sa kahabaan ng Macapagal Avenue.<ref>{{Cite web |title=Magtatayo ang Pasay ng bagong city hall |url=https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |access-date=2023-05-26 |website=Philstar.com |archive-date=May 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213359/https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |url-status=live }}</ref> Gayunpaman, ang plano ay hindi pa natutupad hanggang ngayon.{{kailangan ng paglilinaw|petsa=Setyembre 2023}} Noong 2021, inanunsyo ni Mayor [[Imelda Calixto-Rubiano]] na nagpaplano ang pamahalaang lungsod na magtayo ng isang bagong pasilidad ng ospital sa lungsod.<ref>{{Cite web|title=Plano ng pamahalaang Pasay na magtayo ng bagong ospital ng lungsod|url=https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|date=Abril 15, 2021|first=Jean|last=Fernando|access-date=Mayo 26, 2023|work=Manila Bulletin|language=en|archive-date=Abril 15, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210415050253/https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|url-status=live}}</ref> Hindi pa natutukoy ang angkop na lokasyon para sa bagong ospital dahil sa maliit na lugar ng lungsod at siksik na populasyon.<ref>{{Cite web |title=Pinaplano ng Pasay ang bagong pampublikong ospital |url=https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |access-date=Mayo 26, 2023 |website=metronewscentral.net |archive-date=Mayo 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213358/https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |url-status=live }}</ref> ==Mga lugar/barangay== * Apelo Cruz * Baclaran * Baltao * [[Bay City, Metro Manila|Bay City]] * Cabrera * Cartimar * Cuyegkeng * Don Carlos Village * Edang * [[:File:Namria Map (San Jose).JPG|F.B Harisson]] * Juan Sumulong * Kalayaan * Leveriza * Libertad * Malibay * [[Manila Bay|Manila Bay Reclamation]] * Marcela Marcelo * Maricaban * M. Dela Cruz * Newport City * Nichols * Padre Burgos * Pasay Rotonda * Pildera I * Pildera II * Rivera Village * San Pablo * San Isidro * [[:File:Barrio San Jose of Pasay City.JPG|San Jose]] * [[:File:Barrio San Rafael of Pasay City.JPG|San Rafael]] * San Roque * Santa Clara * Santo Niño * [[Sentrong Pangkumbensiyong Pandaigdig ng Pilipinas]] * Tramo * Tripa de Gallina * Ventanilla * [[Villamor Air Base]] ==Demograpiko== {{Senso ng Pilipinas | align= right | title= Senso ng populasyon ng {{PH wikidata|name}} | 1903 = {{Populasyon ng senso ng PH|1903}} | 1918 = {{Populasyon ng senso ng PH|1918}} | 1939 = {{Populasyon ng senso ng PH|1939}} | 1948 = {{Populasyon ng senso ng PH|1948}} | 1960 = {{Populasyon ng senso ng PH|1960}} | 1970 = {{Populasyon ng senso ng PH|1970}} | 1975 = {{Populasyon ng senso ng PH|1975}} | 1980 = {{Populasyon ng senso ng PH|1980}} | 1990 = {{Populasyon ng senso ng PH|1990}} | 1995 = {{Populasyon ng senso ng PH|1995}} | 2000 = {{Populasyon ng senso ng PH|2000}} | 2007 = {{Populasyon ng senso ng PH|2007}} | 2010 = {{Populasyon ng senso ng PH|2010}} | 2015 = {{Populasyon ng senso ng PH|2015}} | 2020 = {{Populasyon ng senso ng PH|2020}} | 2024 = {{Populasyon ng senso ng PH|2024}} | 2030 = | talababa= Pinagmulan: [[Philippine Statistics Authority]]{{PH wikidata|population_reference}}{{PH census|2015}}{{PH census|2010}}{{PH census|2007}}{{Data ng populasyon ng LWUA}} }} Sa senso noong 2020, ang Pasay ay may populasyon na 440,656. Sa kasalukuyan, ito ay nasa ika-11 pwesto sa laki ng populasyon sa loob ng [[Metro Manila]]. Mayroon din itong 127,629 na kabahayan. Ang densidad ng populasyon ay {{convert|{{sigfig|440,656/13.97|2}}|PD/km2|disp=or|sp=us}}.{{PH census|2020}} Karamihan sa mga residente ay nagsasalita ng [[Wikang Filipino|Filipino]] ([[Tagalog|Tagalog]]) at [[Philippine English|English]], na may malaking bilang ng mga nagsasalita ng iba pang [[Mga Wika ng Pilipinas|mga wika at diyalekto ng Pilipinas]]. Tulad ng maraming iba pang lugar sa bansa, ang Pasay ay pangunahing [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Romanong Katoliko]]. Mayroon ding malaking presensya ng [[Iglesia ni Cristo]] at iba pang mga simbahang [[Protestanismo sa Pilipinas|Protestanteng]] sa lungsod, pati na rin ang [[Islam]].<ref>{{cite web|url=https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|title=Civil Registration and Vital Statistics (Lungsod ng Pasay): 2022 Registered Marriages|website=[[Philippine Statistics Authority]]|access-date=Enero 8, 2025|first=Estrella R.|last=Vargas|archive-date=Pebrero 25, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250225054514/https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|url-status=dead}}</ref> ==Pamahalaan== {{isang seksyon ng pinagmulan|petsa=Disyembre 2020}} [[File:Pasay City Hall, Set 2023 (2).jpg|thumb|Pasay City Hall]] ===Pamahalaan ng lokal=== {{tingnan din|Sangguniang Panglungsod}} Ang Pasay ay pangunahing pinamumunuan ng alkalde ng lungsod, bise alkalde, at mga konsehal ng lungsod. Ang alkalde ang gumaganap bilang punong ehekutibo ng lungsod habang ang mga konsehal ng lungsod ang gumaganap bilang lehislatibong katawan nito. Ang bise alkalde, bukod sa pag-aako ng mga responsibilidad bilang alkalde kung sakaling magkaroon ng pansamantalang bakante, ay gumaganap din bilang presiding officer ng lehislatura ng lungsod. Ang lehislatibong katawan ay binubuo ng 12 regular na miyembro (6 bawat distrito) at mga kinatawan mula sa barangay at konseho ng kabataan. ===Mga halal na opisyal=== {|class=wikitable |+ Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2025–Kasalukuyan) |- !Pangalan !!colspan=2|Partido |- ! colspan=3| Kapulungan ng mga Kinatawan |- | [[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Mayor ng Lungsod |- | [[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Bise Alkalde ng Lungsod |- | Mark Anthony A. Calixto | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Unang Distrito |- | Miguel Antonio Cuneta | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Marlon Pesebre | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Mary Grace Santos | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Waldetrudes Del Rosario | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Abraham Albert Alvina | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Justine Jane Advincula | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Ikalawang Distrito |- | Haring Marlon "Khen" Magat | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Graciano Noel "Yuyu" Del Rosario | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran}} |- | Angelo Nicol "Allo" Arceo | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Ian Vendivel | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Allan Panaligan | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Luigi Rubiano | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran }} |- ! colspan=4| ''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- | '''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan=3| Enrique Calixto <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |- | '''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan=3| Benedict Angeles <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |} === Mga Dating Nahalal na Opisyal === {| class="wikitable" |+Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2022–2025) !Pangalan ! colspan="2" |Party |- ! colspan="3" |Kapulungan ng mga Kinatawan |- |[[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Alkalde ng Lungsod |- |[[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |City Vice Mayor |- |Waldetrudes Del Rosario | |[[Laban ng Demokratikong Pilipino|LDP]] |- ! colspan="3" |Unang Distrito |- |Mark Anthony Calixto | |[[Lakas–CMD|PDP]] |- |Mary Grace Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Marlon Pesebre | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ma. Antonia Cuneta | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Albert Abraham Alvina | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ricardo Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Ikalawang Distrito |- |Jose Isidro Jr. | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Editha Manguerra | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Donnabel Vendivel | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Jennifer Panaligan | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |King Marlon Magat | |[[Partido Federal ng Pilipinas|PFP]] |- |Angelo Nicol Arceo | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="4" |''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- |'''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan="3" |Enrique Calixto |- |'''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan="3" |Benedict Angeles |} == Palakasan == [[File:Pasay Sports Complex, Sept 2023.jpg|thumb|Pasay Sports Complex]] Ang Pasay ay tahanan din ng mga lugar ng palakasan tulad ng [[Cuneta Astrodome]], [[SM Mall of Asia Arena]], at Pasay Sports Complex. Ang SM Mall of Asia Arena ay nagdaos din ng ilang mga laban sa [[FIBA|2023 Pandaigdigang Pederasyon ng Basketbol]]. Ang lungsod ay isa rin sa mga lugar ng [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1981|1981]], [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2005|2005]] at [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2019|2019]] [Palaro ng Timog Silangang Asya]. Ang ilang mga barangay sa Pasay ay may basketball court (kabilang ang mga gymnasium). Ang mga badminton court at billiard hall ay itinayo rin sa lungsod. Ang Pasay ay dating tahanan ng [[Manila Polo Club]] hanggang sa ito ay inilipat sa [[Forbes Park, Makati|Forbes Park]], [[Makati]] noong 1949. Ang tanging propesyonal na koponan sa palakasan ng lungsod ay ang [[Pasay Voyagers]], na nakikipagkumpitensya sa [[Maharlika Pilipinas Basketball League]] simula noong [[2018–19 MPBL Datu Cup|ikalawang season]]. ===Unity Run=== Sa [[listahan ng pinakamalaking kaganapan sa pagtakbo]] sa mundo, batay sa bilang ng mga kalahok, isang rekord na 209,000 rehistradong mahilig sa pagtakbo ang lumahok sa 2012 Kahit Isang Araw Lang: Unity Run na nagsimula at nagtapos sa SM Mall of Asia grounds. Nalampasan ng ikalawang edisyon ng karera ang Guinness World record na 116,086 na kalahok na naka-post sa Run for the Pasig River noong Oktubre 10, 2010.<ref>{{cite news|last=Calapre|first=Frank|title=Unity Run sets record participants|url=http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|access-date=Hunyo 6, 2012|work=The Manila Times|date=Enero 23, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120429213620/http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|archive-date=Abril 29, 2012}}</ref> ==Transportasyon== ===Paliparan=== Ang karamihan sa complex ng [[Ninoy Aquino International Airport]], na kilala rin bilang [[Nichols Field]], ay matatagpuan sa Pasay, kasama ang mga terminal ng paliparan na [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2|2]], [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 3|3]], at 4, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng lungsod; ang [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 1|Terminal 1]], ang internasyonal na terminal ng kargamento, at ang mga tanggapan ng mga kumpanya ng serbisyo sa lupa ng paliparan, ay nasa ilalim ng hurisdiksyon ng kalapit na [[Parañaque]]. Ang lungsod din ang tahanan ng punong-tanggapan ng Hukbong Panghimpapawid ng Pilipinas, ang [[Villamor Airbase]]. ===Mga Kalsada=== ====Mga highway at pangunahing lansangan==== [[File:Roxas Boulevard sa Pasay City 02.jpg|thumb|right|View ng Roxas Boulevard mula sa Libertad overpass]] [[File:Pasay Rotonda (EDSA cor. Taft Avenue, Pasay; 2017-01-01).jpg|thumb|right|"Pasay Rotonda", ang intersection ng EDSA at Taft Avenue]] Ang Pasay ay pinaglilingkuran ng ilang mga highway at mga pangunahing lansangan. [[EDSA|Epifanio delos Santos Avenue]] (EDSA/[[Circumferential Road 4|C-4 Road]]), [[Gil Puyat Avenue]] (Buendia Avenue) [[Roxas Boulevard]], at [[Taft Avenue]] ([[Radial Road 2|R-2 Road]]) ang pangunahing thoroughfare ng lungsod. Kabilang sa mga pangalawang daanan ang [[Abenida Andrews]], [[Abenida Arnaiz]] (dating kilala bilang Kalye Libertad), [[Kalye Tramo]], [[Bulebar Macapagal]], [[Daang Domestiko]], [[Abenida Harrison]], [[Bulebar Jose W. Diokno]], [[Abenida Ninoy Aquino]], at [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] (MIA Road). ====Mga Expressway==== Apat na expressway ang nagsisilbi sa Pasay at iba pang bahagi ng Metro Manila at [[Calabarzon]]: [[Skyway (Metro Manila)|Skyway]], isang mataas na expressway na dumadaan sa hangganan ng Pasay–[[Taguig]]; Ang [[South Luzon Expressway]] (SLEX), karaniwang tinatawag na SLEX at isang bahagi ng [[Pan-Philippine Highway|Asian Highway 26]], ay sumusunod sa katulad na ruta ng Skyway, ngunit direktang tumatakbo sa ibaba nito; [[NAIA Expressway]], isang nakataas na tolled expressway na nagseserbisyo sa mga Terminal 1, 2, at 3 ng [[Ninoy Aquino International Airport]]; at ang [[CAVITEX–C-5 Link]], na nagdurugtong sa [[Circumferential Road 5]] (C-5) sa Taguig patungo sa [[Manila–Cavite Expressway]] (CAVITEX).{{citation needed|date=Enero 2017}} ===Pampublikong transportasyon=== [[File:Pasay City (Central Business District) 23.jpg|thumb|Isang bus na bumibiyahe sa [[Gil Puyat Avenue]] sa Pasay]] ====Mga Jeepney==== Ang mga [[Jeepney]] ay bumibiyahe sa mga arterial na kalsada ng lungsod, at nagseserbisyo sa mga mataong lugar ng lungsod at mga kalapit na lungsod. ====Mga Bus==== Ang mga bus ay nagbibigay ng operasyon sa lungsod (commuter) at probinsyal (intercity) sa Pasay. Ang mga terminal ng bus sa probinsya ay kadalasang matatagpuan malapit sa [[Estasyon ng Gil Puyat|Estasyon ng Gil Puyat]], at ang iba pa ay matatagpuan sa kahabaan ng [[EDSA]]. ====Riles==== Ang lungsod na ito ay pinaglilingkuran ng dalawang linya ng riles, ang [[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|LRT Line 1]] at [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|MRT Line 3]]. Ang LRT Line 1 ay may apat na istasyon sa Pasay, katulad ng [[Estasyon ng Gil Puyat|Gil Puyat]], [[Estasyon ng Libertad|Libertad]], [[Estasyon ng EDSA (LRT)|EDSA]], at [[Estasyon ng Baclaran|Baclaran]], at may depot na matatagpuan sa kahabaan ng [[Abenida Andrews]]. Ang MRT Line 3 ay mayroon lamang isang istasyon, na pinangalanang [[Estasyon ng Taft Avenue|Taft Avenue]], na nagsisilbing intersection sa LRT Line 1. ====Iba pa==== Ang [[Traysikel]] at [[Rickshaw#Philippines|mga pedicab]] ay nagseserbisyo sa mga barangay. Ang mga serbisyo ng multicab ay nagdurugtong sa [[SM Mall of Asia]] sa [[Baclaran]] sa Parañaque, Gil Puyat Avenue, at Pasay Rotonda. Ang mga van, lalo na ang [[UV Express]], ay nagbibigay din ng serbisyo sa buong lungsod at sa iba pang mga destinasyon sa loob at paligid ng Metro Manila. ==Edukasyon== [[File:01337jfCity University of Pasayfvf 01.jpg|thumb|City University of Pasay]] [[File:STI_College_-_Pasay_City.jpg|thumb|STI College - Pasay]] Ang Schools Division Office (SDO) ng Pasay City ay nagpapatakbo ng 18 pampublikong elementarya at 8 hayskul. Ang mga operasyon nito ay nahahati sa apat na distrito: Pasay North, Pasay East, Pasay South, at Pasay West. Ang espesyal na edukasyon ay ibinibigay ng Philippine School for the Deaf at Philippine National School for the Blind, Pasay SPED Center, at isang Alternative Learning System (ALS) center. Maraming pribadong paaralan, kabilang ang mga Katoliko at parokyal na paaralan, ang nagpapatakbo rin sa lungsod, tulad ng [[St. Mary's Academy – Pasay|St. Mary's Academy]], na pinapatakbo ng mga madre ng [[Relihiyoso ng Birheng Maria]]. === Mga Kolehiyo at Unibersidad === {{Columns-list|colwidth=30em| * [[Pamantasan ng Lungsod ng Pasay]] ([[City University of Pasay]]) * [[Pambansang Unibersidad (Philippines)|Pambansang Unibersidad - Mall of Asia]] * [[Maynila Tytana Colleges]] * [[Asian Institute of Maritime Studies]] * Kolehiyo ng Lacson * [[Philippine Law School]] * [[Wesleyan College of Manila]] * [[Arellano University School of Law]] - Mabini Campus * [[Arellano University]] Jose Abad Santos Campus - Pasay Campus * [[Philippine State College of Aeronautics]] * [[Airlink International Aviation School|Airlink International Aviation College]] * Manila Adventist College * Southeastern College * [[STI Colleges|STI College]] Pasay-EDSA * [[San Juan de Dios Educational Foundation|San Juan de Dios College]] * International Electronics and Technical Institute Pasay }} === Mataas na paaralan === Mga hayskul sa lungsod.<ref>{{Banggitin ang web |title=Mga link ng paaralan - Sekundarya |url=https://www.depedpasay.ph/secondary/ |access-date=2023-11-12 |website=Tanggapan ng Dibisyon ng Paaralan - Lungsod ng Pasay |language=en}}</ref> * Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng M. Dela Cruz * Mataas na Paaralan ng Pasay City South * Mataas na Paaralan ng Pasay City East * Mataas na Paaralan ng Pasay City West * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pasay City ("dating tinatawag na Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng Tramo") * Pambansang Mataas na Paaralan ng Agham ng Lungsod ng Pasay * Pambansang Mataas na Paaralan ng Kalayaan * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pangulong Cory "Cory" C. Aquino == Mga kilalang personalidad == *[[Marcela Marcelo]], Rebolusyonaryong Heneral *[[Francisco Coching]], [[Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas]] para sa Sining Biswal, ilustrador ng komiks at manunulat *[[Juan Salcedo, Jr.]], [[National Scientist of the Philippines]] para sa Nutrisyon at Pampublikong Kalusugan *[[Ramon Jacinto]], negosyante, musikero, at dating opisyal ng gobyerno *[[Darwin Ramos]], [[Lingkod ng Diyos]] *[[Alejandro D. Aclan]], Katoliko [[auxiliary bishop]] para sa [[Roman Catholic Archdiocese of Los Angeles|Archdiocese of Los Angeles]] *[[Eli Soriano]], Pilipinong mangangaral at [[televangelist]] *[[Maricel Soriano]], artista *[[Wilfred Steven Uytengsu]], presidente at CEO ng Alaska Milk Corporation *[[Lisa Macuja-Elizalde]], prima ballerina; noong 1984, naging unang Pilipino at unang dayuhang soloista na sumali sa [[Kirov Ballet]] *[[Anita Linda]], artista sa pelikula *[[Sharon Cuneta]], mang-aawit, artista, at host ng telebisyon *[[Pablo Cuneta]], dating [[mayor ng Pasay]] (pinakatagal na naglilingkod na alkalde), ama ni Sharon Cuneta *[[John Lloyd Cruz]], artista *[[Bernard Palanca]], artista *[[Josephine Roberto]], pop singer *[[Carl Guevara]], aktor at modelo *[[Chariz Solomon]], artista at personalidad sa telebisyon *[[Nina Girado]], pop/R&B singer, paminsan-minsang songwriter, record producer, TV at radio personality sa [[ABS-CBN]] *[[Maricel Laxa]], komedyante at aktres *[[Vhong Navarro]], komedyante, dancer, member ng Streetboys *[[Wacky Kiray]], stand-up comedian at TV host *[[Diego Llorico]], aktor *[[Junna Tsukii]], [[Mga Pilipino sa Japan|Pilipino-Hapones]] [[karateka]] *[[King Girado]], mang-aawit, musikero, modelo, at aktor *[[Michael DiGregorio]], manlalaro ng basketball *[[Mike Cortez]], assistant coach ng [[Blackwater Bossing]] *[[Rodney Brondial]], manlalaro ng basketball *[[Ryan Araña]], dating manlalaro ng basketball *[[Yousef Taha]], manlalaro ng basketball *[[Celeste Cortesi|Silvia Celeste Cortesi]], modelo ng [[Mga Pilipinong Italyano|Pilipino-Italyano]] at Miss Universe Philippines 2022 *[[Fernando Lopez]], dating ika-3 at ika-7 [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas]] *[[Jose Feria]], ika-109 [[Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas]] *[[Johnny Monteiro]], artista *[[Gil de Leon]], aktor at ama ni Christopher de Leon *[[César Ramírez (aktor)|Cesar Ramirez]], artista == Mga sanggunian == {{reflist}} {{Metro Manila}} {{Roxas Boulevard}} {{pilipinas-stub}} [[Kaurian:Mga bayan at lungsod sa Pilipinas|Pasay]] [[Kategorya:Mga lungsod sa Kalakhang Maynila]] n3ytblalv063rowgnp7sik0w46t8y1i 2222089 2222084 2026-08-28T04:54:17Z ~2026-46651-51 165779 /* Mga Kolehiyo at Unibersidad */ 2222089 wikitext text/x-wiki :''Tumuturo rito ang Pasay. Pasay rin ang dating pangalan ng ngayon ay nakikilala bilang [[Arnaiz Avenue]].'' {{Infobox Philippine city 2 | infoboxtitle = Lungsod ng Pasay | native_name = ᜉᜐᜌ᜔ | image_skyline = {{Photomontage | photo1a = Pic geo photos - ph=mm=pasay=bay city skyline - aerial shot from cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG | photo1b = Pasay City Mall and Public Market 12152022 113238.jpg | photo2a = Pasay City Hall 11242022 112930.jpg | photo2b = 04294jfSales Interchange Taguig Pasay Cityfvf 41.jpg | photo3a = BayCityjf0491 17.JPG | photo3b = Pasay Rotonda 01072023 110418.jpg | size = 250 | position = center | spacing = 1 | color = transparent | border = 0 | foot_montage = (From top, left to right: Aerial view of Pasay • Pasay City Mall and Market • Pasay City Hall • Pasay Welcome Sign • Bay City • Pasay Rotonda) }} | sealfile = | locatormapfile = Ph_locator_ncr_pasay.png | caption = Mapa ng [[Kalakhang Maynila]] na nagpapakita ng lokasyon ng Pasay | region = [[Kalakhang Maynila|Pambansang Punong Rehiyon]] | province = | districts = Mag-isang distrito ng Pasay | barangays = 201 | class = Unang klase | founded = [[Disyembre 2]], [[1863]] | website = [http://www.pasay.gov.ph www.pasay.gov.ph] | mayor = Imelda Calixto-Rubiano | vice_mayor = Noel del Rosario | cityhood = [[Hunyo 21]], [[1947]] | language = [[Wikang Tagalog|Tagalog]]<br>[[Taglish]] | areakm2 = 19 | pop2000 = 354908 | popden2000 = 18679 | coordinates = }} Ang '''Pasay''' ay isa sa mga lungsod sa [[Kalakhang Maynila]] sa [[Pilipinas]]. Napaliligiran ito ng [[Maynila]] sa hilaga, [[Lungsod ng Makati]] sa hilagang-silangan, [[Taguig|Lungsod ng Taguig]] sa silangan at [[Parañaque|Lungsod ng Parañaque]] sa timog. Sa Kasalukuyan, nasa lungsod ng Pasay ang gusali ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]], ang [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]], at ang [[SM Mall of Asia]]. Isa sa mga orihinal na apat na lungsod ng Kalakhang Maynila ang Pasay. Hinggil sa pagiging malapit nito sa Maynila, naging mabilis na lugar na urbano noong [[Panahon ng mga Amerikano sa Pilipinas|Panahon ng mga Amerikano]] sa Pilipinas. ==Pinagmulan ng Pangalan== Isinunod ang pangalan ng lungsod ng Pasay, dayang-dayang Pasay, isang prinsesa mula sa Kaharian ng Namayan.<ref name="DOT">[http://itsmorefuninthephilippines.com/pasay-city-2 It's More Fun in the Philippines]</ref> *May isa pang alamat na nagmumungkahi na ang lungsod ay ipinangalan kay Pasay, isa sa mga anak ni Tagkan, isang pinuno ng Namayan. Nagmana siya ng mga teritoryo na kinabibilangan ng kasalukuyang lungsod.<ref name="Dery2001"/><ref name="nick" /><ref name="Huerta" /> *Mayroon ding romantikong alamat kung saan isang lalaking nagngangalang Jose ang malakas na sumigaw ng "Paz-ay!" sa puntod ng kanyang mayamang minamahal, si Paz, na sumisimbolo sa kanilang bawal na pag-ibig at sa kalaunan ay pagkamatay ni Paz dahil sa kalungkutan. Bilang pagpupugay, pinangalanan ng mga magulang ni Paz ang kanilang hacienda na ''Paz-ay'' o ''Pasay''.<ref name="esq">{{cite web|url=https://www.esquiremag.ph/long-reads/features/story-names-cities-of-manila-a00304-20191021-lfrm|title=Isang Maikling Kasaysayan sa Likod ng Pangalan ng Bawat Lungsod ng Metro Manila|date=Oktubre 21, 2019|access-date=Abril 9, 2019|website=Esquire Magazine}}</ref><ref name="travelcity" /> *Naniniwala ang ilang historyador na ang lungsod ay ipinangalan sa halamang gamot na ''pasaw'' ([[Pseuderanthemum reticulatum]]) na dating tumubo nang sagana doon.<ref name="travelcity">{{cite book|url=https://www.pasay.gov.ph/Resources/FINAL%20PASAY%20FULL%20BOOK_small.pdf|title=Pasay: Pag-usbong ng Lungsod ng Paglalakbay|publisher=Media Touchstone Ventures, Inc.|last=Velasco|first=Melandrew|date=Hunyo 2019|access-date=Abril 12, 2024|isbn=978-621-8047-16-7}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *Ayon sa Amerikanong historyador na si [[Austin Craig]], ang Pasay ay kilala bilang ''Javan Pasar'', isang pagkopya ng salitang [[Arabic|Arabic]] na ''bazar'' dahil ang bayan ay isang pamilihan.<ref name="RizalProvinceDirectory1934">{{Banggitin ang aklat |last=Salonga |first=Isayas |url=https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001 |title=direktoryo ng Rizal Province |publisher=[[University of Michigan]] Digital Collections |year=1934 |volume=1 |location=[[Manila]]|access-date=Abril 20, 2024}}</ref>{{rp|page=[https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001/117?rgn=full+text&view=image 117]}} *Noong panahon ng kolonyal, ang Pasay ay binaybay bilang "Pasai", pagkatapos ng [[Samudera Pasai Sultanate|Malay historical kingdom]] sa [[Sumatra]], kasalukuyang [[Indonesia]].<ref>{{cite map |title=Southern Suburbs of the City of Manila and Vicinity, including the towns of Santa Ana, San Pedro Macati, at Pasai. Ipinapakita ang mga Insurgent Trench. |url=https://www.gop.com.ph/philippine-clients/antique-maps/southern-suburbs-of-the-city-of-manila-and-vicinity-including-the-towns-of-santa-ana-san-pedro-macati-and-pasai-showing-insurgent-trenches-full-text-descriptions/ |year=1899 |last1=MacArthur|first1=Arthur|author-link1=Arthur MacArthur Jr.|last2= Haan|first2= W.G.|author-link2=William G. Haan|author3= Lamar [draw.]|last4=Graham|first4=A.B |publisher=Government Printing Office, Washington D.C. |access-date=Abril 12, 2025}}</ref><ref>{{cite web|url=https://hapihumanist.org/2017/09/14/philippine-original-place-names/|title=Mga Orihinal na Pangalan ng Lugar sa Pilipinas|date=Setyembre 14, 2017|access-date=Abril 12, 2025|website=Humanist Alliance Philippines, International|author=HAPI Admin}}</ref> ==Kasaysayan== === Maagang kasaysayan === {{Tingnan din|Namayan|Maynila (historical polity)}} [[File:Map of Namayan.png|left|thumb|Mapa of Namayan (kulay pink) noong 1470 sa ilalim ng pamamahala ng Lakan Tagkan. Ipinakita ang Pasay bilang bahagi ng Namayan, na iniregalo sa iligal na anak ni Tagkan na si Pasay.<ref name="nick">{{Cite book |last=Joaquin |first=Nick |url=https://books.google.com/books?id=zuGeOwAACAAJ |title=Manila, My Manila: A History for the Republic Philippines |date=1990 | |language=en}}</ref><ref name="Huerta">{{cite book |last=Huerta |first=Felix, de |author-link=Felix Huerta |title=Estado Geografico, Topografico, Estadistico, Historico-Religioso de la Santa y Apostolica Provincia de San Gregorio Magno |publisher=I8 Sanchez Comptaño | |location=Binondo}}</ref>]] Sa lokal na katutubong kasaysayan tungkol sa panahon bago dumating ang mga mananakop na Espanyol, Sinasabing ang Pasay ay bahagi ng [[Namayan]] (minsan tinatawag ding Sapa), isang [[kompederasyon]] ng mga [[Barangay noong Prekolonyal]] na umano'y kumokontrol sa teritoryong umaabot mula [[Manila Bay]] hanggang [[Laguna de Bay]], at nang dumating ang mga Espanyol, kalaunan ay nakilala bilang Santa Ana de Sapa (sa kasalukuyan ay [[Santa Ana, Maynila]]).<ref name="Dery2001">{{cite book | last = Dery | first = Luis Camara | title = A History of the Inmarculate | url = https://archive.org/details/historyofinartic0000unse | publisher = New Day Publishers | date = 2001 | location = Quezon City | isbn = 978-971-10-1069-0 }}</ref><ref name="Huerta"/> ===Panahon ng kolonyal na Espanyol=== Noong Mayo 19, 1571, pormal na kinuha ni [[Miguel López de Legazpi]] ang [[Rajahnate ng Maynila]] at ang mga nakapalibot na pamahalaan nito sa pangalan ng korona ng Espanya.{{citation needed|date=Nobyembre 2020}} Sa maraming orden ng relihiyon na dumating, ang [[Augustinian Order]] ang pangunahing gumanap sa ebanghelisasyon ng Pasay. Dahil sa kontrol nila sa Pasay, ginawa nilang isang malawak na lupain ng agrikultura ang lugar na kilala bilang Hacienda de Meysapan.<ref name="travelcity" /> Ang parokya ng Pasay ay pinamahalaan mula sa lumang kabisera ng Namayan, na pinalitan ng pangalang Santa Ana de Sapa, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Order of Friars Minor|Franciscans]]. Ang pangako ng espasyo sa [[Langit]] ang nag-udyok sa mga unang katutubong nakumberte na mag-abuloy ng kanilang mga ari-arian sa Simbahan, kasama ang alamat na nagsasalaysay kung paano ibinigay ng isang nabinyagan na Pasay sa kanyang higaan ng kamatayan ang kanyang malawak na ari-arian sa mga Agustino. Karamihan sa Pasay ay napunta sa mga kamay ng prayle sa pamamagitan ng donasyon o pagbili; maraming katutubo ang napilitang ibenta ang kanilang mga ari-arian upang makayanan ang mahigpit na mga pagpapataw ng kolonyal. Noong 1727, pormal na sinakop ng mga Agustino ang Pasay at inilipat ito mula sa [[Santa Ana, Maynila|Santa Ana de Sapa]] patungong [[Malate, Maynila|Malate]], partikular na sa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Simbahan ng Malate|Parokya ng Nuestra Señora de los Remedios]].<ref name="aimhigh2008" /> Noong 1815, inihiwalay ang Pasay mula sa Malate.<ref name="RizalProvinceDirectory1934" /> Noong 1862, ang mga kilalang residente ng Pasay ay nagsumite ng isang petisyon upang hawakan nang nakapag-iisa ang kanilang mga usaping pampulitika at pangrelihiyon, na nagmumungkahi na palitan ang pangalan ng bayan na ''"Pineda"'', bilang parangal kay ''[[Don (honorific)|Don]]'' Cornelio Pineda, isang Espanyol na [[hortikulturista]] na kanilang tagapagtaguyod. Noong Disyembre 2, 1863, sa rekomendasyon ni [[Arsobispo ng Maynila|Arsobispo ng Maynila]] Gregorio Melitón Martínez Santa Cruz, pinagkalooban si Pineda ng sarili nitong charter ng munisipyo, at ang petsang ito ay ipinagdiriwang taun-taon bilang opisyal na araw ng pundasyon ng lungsod. === Rebolusyonaryong panahon ng Pilipinas === {{unreferenced section|date=February 2022}} Ang Pasay ay gumawa ng maraming bayani noong [[Philippine Revolution]]. Ang [[Katipunan]], ang organisasyong itinatag ni [[Andrés Bonifacio]] na nanguna sa rebolusyon, ay may isang kabanata sa Pineda na inorganisa nina Pascual Villanueva, Jacinto Ignacio, at Valentin Ignacio. Ilang kababaihan din ang lumaban para sa layunin ng [[Katipunan]] kasama na si [[Marcela Marcelo]]. Ang pagbitay kay [[José Rizal]], na sumulat ng mga nobelang ''[[Noli me tangere (nobela)|Noli Me Tangere]]'' at ''[[El Filibusterismo]]'' (itinuring na mapanghimagsik ng pamahalaang kolonyal) noong Disyembre 30, 1896, ang nagpasiklab ng Rebolusyon. ===Panahon ng kolonyal na Amerikano=== Samantala, idineklara ni Heneral [[Emilio Aguinaldo]] ang kalayaan ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] noong Hunyo 12, 1898, at naglabas ng mga atas na nagbibigay ng reorganisasyong pampulitika sa bansa. Dahil dito, si ''Don'' Catalino ang naging unang ''Presidente municipal'' ng Pasay (katumbas ng kasalukuyang Mayor).{{citation needed|date=Agosto 2024}} Si Pineda ay ginawang command outpost ng ''Primera Zona de Manila'' sa ilalim ni Heneral [[Mariano Noriel]], ngunit umapela si Heneral [[Wesley Merritt]] na ibigay ang outpost ng Pineda sa mga Amerikano upang mas mapalapit sila sa mga linya ng Espanya. Sa pag-aakalang ang mga Amerikano ay mga kaalyado, umalis si Noriel sa Pineda noong Hulyo 29, na nagpapahintulot sa Amerikanong Heneral Greene na lumipat. Nang tuluyang mabihag ang Intramuros, pinagkaitan ang mga Pilipino ng pagpasok sa napapaderang lungsod.{{citation needed|date=Agosto 2024}} Simula noon, sumiklab ang tensyon sa pagitan ng mga tropang Pilipino at Amerikano, kung saan ang magkabilang panig ay itinalaga ang kani-kanilang sona ngunit wala sa kanila ang sumunod sa mga hangganan. Noong gabi ng Pebrero 4, 1899, apat na Pilipino ang tumawid sa linya ng Amerika sa [[Santa Mesa, Maynila]], at nagpalitan ng putok, na nagdulot ng [[Digmaang Pilipino-Amerikano]].{{citation needed|date=Agosto 2024}} Noong Mayo 19, 1899, muling binigyan ng pamumuno si Heneral Noriel sa Pineda. Noong Hunyo, muntik nang matalo ni Noriel kasama si Heneral Ricarte ang mga puwersang Amerikano kung sinamantala nila ang pagkaubos ng kaaway sa Labanan sa Las Piñas. Sa halip, ang kanilang mga puwersa ay inatake ng mga karagdagang sundalong Amerikano at binomba ng mga barkong pandigma. Pinilit sila ng pag-atake na iwanan si Pineda sa pananakop ng mga pwersang Amerikano.{{citation needed|date=August 2024}} [[File:Fabian de la Rosa, Pasay Beach, Manila.jpg|thumb|left|''Pasay beach, Manila'', oil on board ni [[Fabián de la Rosa]], 1927]] [[File:Philippine Island - Luzon Island - NARA - 68157017.jpg|thumb|left|Aerial view ng Pasay, circa 1930s]] Noong Hunyo 11, 1901, isinama si Pineda sa [[Rizal (lalawigan)|Lalawigan ng Rizal]]. Si Pascual Villanueva ay itinalaga bilang municipal president. Noong Agosto 4, 1901, nagpasa ng resolusyon ang konseho ng munisipyo ng Pineda na nagpepetisyon na ibalik ang orihinal na pangalan ng Pasay. Noong Setyembre 6, 1901, ang [[Komisyon ng Pilipinas]], sa kahilingan ng mga mamamayan, ay nagpasa ng Batas Blg. 227 na nagpapalit ng pangalan ng Pineda pabalik sa Pasay.<ref>{{cite PH act| chamber = Act| number = 227| url = http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| title = Isang Batas na Nagpapalit ng Pangalan ng Pueblo ng Pineda, sa Lalawigan ng Rizal, patungong Pasay| date = Setyembre 6, 1901| access-date = Disyembre 2, 2017| publisher = Lawyerly.ph| archive-date = Disyembre 2, 2017| archive-url = https://web.archive.org/web/20171202102818/http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| url-status = live}}</ref> Pagkalipas ng dalawang taon, noong Oktubre 12, 1903, pinagsama ng Batas Blg. 942 ang Pasay sa katimugang munisipalidad ng Malibay, na nagpalawak ng teritoryo nito.<ref>{{cite PH act|chamber=Act|number=942|date=Oktubre 12, 1903|url=http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|title=Isang Batas na Nagbabawas sa Tatlumpu't Dalawang Munisipalidad ng Lalawigan ng Rizal patungong Labinlima|access-date=Disyembre 2, 2017|publisher=Lawyerly.ph|archive-date=Disyembre 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202102820/http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|url-status=live}}</ref> May populasyon na 8,100 noong 1903, ang Pasay ay inilagay sa ilalim ng ikaapat na uri kategorya kasama ang 9 na iba pang munisipalidad. Ang mga lupang prayle, na noon ay isinasyonalisa, ay ginawang mga subdibisyon. Di-nagtagal, ang Pasay Real Estate Company ay nag-alok ng mga lupang prayle bilang mga lote na residensyal para ibenta o paupahan sa mga dayuhang mamumuhunan. Nag-install ng mga linya ng koreo, telegrapo, at telepono, at itinatag ang mga sangay ng Philippine Savings Bank. Noong 1907, natapos ang isang first-class na kalsada mula Pasay hanggang Camp Nichols. Ang iba ay inayos kabilang ang lumang Avenida Mexico, na ngayon ay tinatawag na [[Taft Avenue]] extension. Bumuti ang mga serbisyo sa transportasyon. Kabilang sa mga unang bus na bumibiyahe patungong Pasay ay ang Pasay Transportation, Raymundo Transportation, Try-tran, at Halili Transit. Pagsapit ng 1908, ang mga linya ng [[Meralco]] [[tranvia]] (electric [[tram]] car) ay nag-uugnay sa Pasay sa [[Intramuros]], [[Escolta Street|Escolta]], [[San Miguel, Maynila|San Miguel]], San Sebastian, at [[San Juan, Metro Manila|San Juan]]. Naglunsad ng mga sasakyan sa mga lansangan, sinusubukan ang kanilang pinakamataas na bilis na {{convert|20|kph|abbr=on}} sa Taft Avenue.{{citation needed|date=August 2024}} Noong Abril 11, 1914, si Cora Wong, isang nars sa Chinese General Hospital, ang naging unang babae sa Pilipinas na lumipad bilang pasahero sa isang paglipad kasama si [[Tom Gunn]] sa isang Curtiss seaplane sa Pasay Beach.{{citation needed|date=August 2024}} ===Panakop ng mga Hapones === [[File:City of Greater Manila map.jpg|thumb|Mapa ng Lungsod ng Greater Manila noong 1942, na naglalarawan sa hilagang bahagi ng kasalukuyang Pasay, habang ang katimugang bahagi ay nasa ilalim ng reserbasyon militar na ''Sakura Heiyei''.]] [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] ay dumating at noong Disyembre 26, 1941, naglabas si Heneral [[Douglas MacArthur]] ng isang proklamasyon na nagdedeklara sa Maynila at mga suburb nito (Caloocan, Quezon City, San Juan, Mandaluyong, Makati, at Pasay) bilang isang [[open city]]. Noong Araw ng Bagong Taon 1942, si Quezon, habang nasa [[Corregidor]], ay itinatag ang [[Lungsod ng Kalakhang Maynila]], kung saan ang Pasay, kasama ang iba pang kalapit na bayan ng Rizal, ay pinagsama sa Maynila at [[Lungsod ng Quezon]].<ref name="emb">{{cite web|title=Kaligirang Pangkasaysayan|url=http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|website=DENR - Kawanihan ng Pamamahala ng Kapaligiran - Pambansang Rehiyon ng Punong Lungsod|access-date=Mayo 29, 2022|archive-date=Abril 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170402134109/http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite PH act|chamber=EO|number=400, s. 1942|title=Paglikha ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Enero 1, 1942|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|archive-date=Hulyo 1, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220701173652/https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|url-status=live}}</ref> Tinawag niya ang kanyang kalihim na si [[Jorge B. Vargas]] at hinirang siya sa pamamagitan ng utos tagapagpaganap na "Alkalde ng Kalakhang Maynila". Ang alkalde ng Pasay noon ay si Rufino Mateo, na siyang kasabay na pinuno ng distrito ng Pasay sa ilalim ng Lungsod ng Kalakhang Maynila, na namamahala sa isang bayan na may mahigit 55,161 katao. Noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig, maraming Pasayeño ang sumali sa laban laban sa mga Hapones. Si Jose P. Maibag, na ipinanganak at lumaki sa Pasay, ang nagpasimula ng mga underground networking. Si Carlos Mendoza, isang residente ng Barrio San Roque, kasama ang 14 na iba pa, ay bumuo ng isang mobile broadcasting station na tinatawag na "The Voice of Juan dela Cruz." Noong Hulyo 11, 1942, nahuli ng pulisya militar ng Hapon ang grupo. Si Carling Mendoza, alyas Juan de la Cruz" at iba pang miyembro ng grupo ay dinala sa [[Manila City Jail|lumang Bilibid Prison]] at pinahirapan. Kinailangang gawing muli ng Pasay ang mga karatula sa buong bayan, at inutusan ang Filipino na mangibabaw kaysa sa Ingles. Ang wikang pambansa ay naging pangunahing asignatura sa kurikulum ng sekondarya, habang ang Hapon ay itinuro rin sa lahat ng antas ng edukasyon. Noong Oktubre 14, 1943, idineklara ng Japan ang [[Ikalawang Republika ng Pilipinas]]. Samantala, ang pagkain ay naging napakakaunti kaya't tumaas ang mga presyo. Ang mga residente ng Pasay ay nagsimulang lumipat mula sa lungsod patungo sa mga probinsya sa labas. Ang [[Pwersa ng pananakop ng mga Hapones sa Pilipinas]] ay binuwag ang Lungsod ng Greater Manila noong 1944 sa pamamagitan ng pagtatatag ng [[Philippine Executive Commission]] upang pamahalaan ang mga nasasakupang rehiyon sa bansa, kaya't pinaghiwalay ang mga pinagsamang lungsod at bayan, kung saan ang Pasay ay bumalik sa lalawigan ng Rizal. Sa kalagitnaan ng Pebrero hanggang unang bahagi ng Marso 1945, habang ang pinagsamang pwersa ng Allied ay nagsimulang magtagpo patungo sa lugar ng Maynila pahilaga. mula sa timog, ang Pasay ay nagdusa ng matinding pinsala sa loob ng isang buwang [[Labanan sa Maynila (1945)|Labanan sa Maynila]], at maraming residente ang namatay dahil sa mga Hapones o sa pakikipaglaban mula sa pinagsamang puwersang Pilipino at Amerikano. Noong Pebrero 27, 1945, inilipat ni Heneral MacArthur ang pamamahala kay Pangulong [[Sergio Osmeña]]. Isa sa mga unang ginawa ni Osmeña ay ang pagbuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila. Pagkatapos ay itinalaga niya si [[Juan Salcedo Jr.]], na ipinanganak sa Pasay noong 1904, bilang Direktor ng Kalusugan ng Pilipinas, at pagkatapos ay bilang ehekutibong opisyal ng Pangasiwaan ng Rehabilitasyon ng Pilipinas na namamahala sa pambansang pagbangon mula sa pinsalang dulot ng pananakop ng mga Hapones. Itinalaga ni Osmeña si Adolfo Santos bilang bise alkalde ng Pasay bago ang digmaan, kapalit ng kasalukuyang Moises San Juan na namatay noong digmaan. Naglabas din siya ng isang utos ehekutibo na magbubuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila na epektibo noong Agosto 1, 1945, kaya ibinalik ang katayuan ng Pasay bago ang digmaan bilang isang munisipalidad ng Rizal.<ref name="eo58">{{cite PH act|chamber=EO|number=58, s. 1945|title=Pagbabawas ng Teritoryo ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Hulyo 26, 1945|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|archive-date=Marso 8, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230308195829/https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|url-status=live}}</ref> ===Kalayaan ng Pilipinas=== ====Pagiging Lungsod==== {{main|Mga Lungsod ng Pilipinas}} Si Ignacio Santos-Diaz, isang kongresista mula sa [[Unang distrito ng kongreso ni Rizal|unang distrito ng Rizal]], ay nagtulak para sa pagbabago ng bayan bilang isang lungsod at ipangalan ito kay Rizal. Ang Batas Republika Blg. 183 ay nilagdaan bilang batas ni Pangulong [[Manuel Roxas]] noong Hunyo 21, 1947, na opisyal na nagtatag ng '''Lungsod ng Rizal''',<ref name="RA183">{{cite PH act |chamber=RA |number=183 |title=Isang Batas na Lumilikha ng Lungsod ng Rizal |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 21, 1947 |archive-date=Oktubre 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014174516/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |url-status=live }}</ref> na ipinangalan kay [[José Rizal]], kasama si Mateo Rufino bilang alkalde at isang populasyon na 88,738. Noong Hunyo 1948, ang kita ng lungsod ay {{Philippine peso|472,835|1948}}. Ngunit hindi matanggap ng mga residente ang bagong pangalan ng kanilang lungsod. Pagkatapos ng dalawang taon, walong buwan, at labindalawang araw ng pagsubok, nanaig ang nakagawian at si Eulogio Rodriguez Jr., ang kahalili ni Santos-Diaz, ay naghain ng isang panukalang batas na nagbabalik sa lungsod sa orihinal nitong pangalan. Noong Hunyo 7, 1950, nilagdaan ni Pangulong [[Elpidio Quirino]], na dating residente ng Pasay, ang Batas Republika Blg. 437, na nagpabago sa pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong '''Lungsod ng Pasay'''.<ref name="RA437">{{cite PH act |chamber=RA |number=437 |title=Isang Batas na Nagpapabago sa Pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong Lungsod ng Pasay |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 7, 1950 |archive-date=Enero 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180128150033/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |url-status=live }}</ref> Ito rin ay noong dekada 1940 nang itayo ang mga bahay ng pananampalataya sa iba't ibang bahagi ng Pasay. Kabilang sa mga ito ang Simbahan ng Mahal na Birhen ng mga Hapis, ang Libreria de San Pablo Catholic Women's League, ang Caritas, ang sentro ng nutrisyon, at ang groto ng Mahal na Birhen ng Lourdes. Noong 1951, dalawang parokya ang itinatag: ang Parokya ng San Isidro Labrador at ang Parokya ng San Rafael. Nang panahong iyon, ang lungsod ay muling naging sentro ng abyasyon ng bansa nang magbukas ang mga pinto nito noong 1948, ang tinatawag ngayong [[Ninoy Aquino International Airport]]. Noong Hunyo 14, 1955, nabawi ng Pasay ang kapangyarihan nitong pumili ng pinuno nito. Tumakbo si [[Pablo Cuneta]] laban sa dating Alkalde na si Adolfo Santos at naging unang halal na alkalde ng lungsod. Noong 1959, muli siyang nangampanya at nanalo laban sa kanyang dating bise alkalde, si Ruperto Galvez. Noong Disyembre 30, 1965, nanumpa si Ferdinand Marcos bilang Pangulo ng Pilipinas, kasama si [[Fernando Lopez]], isang residente ng Pasay, bilang bise presidente. Mula sa sandaling iyon, si [[Imelda Marcos|Imelda Romualdez Marcos]], ang noo'y Unang Ginang, ay nasangkot sa mga pambansang usapin. Sa hilagang hangganan ng Pasay, sinimulan niyang punuin ang tabing-dagat sa Manila Bay upang itayo ang [[Cultural Center of the Philippines]]. Sa mga huling dekada, nagdagdag siya ng tatlo pang arkitektural na eksibit sa mga narekober na lupa sa Pasay: ang [[Tanghalang Francisco Balagtas|Folk Arts Theater]], [[Manila Film Center]], at ang [[Philippine International Convention Center]], at kalaunan ay ang PhilCite Exhibition Hall, ang batayan ng tinatawag ngayong [[Star City (amusement park)|Star City]]. Gayunpaman, ang lungsod ay inaayos din bilang isang sentro ng telebisyon para sa bansa, dahil noong 1958, binuksan ng [[ABS-CBN]] ​​ang mga bagong-bagong studio ng telebisyon sa kung ano ngayon ang [[Roxas Boulevard]], na kalaunan ay ibinigay ito noong 1969 sa [[Radio Philippines Network]], na gumamit sa kanila hanggang sa isang sunog noong 1973 na sumira sa mga studio, dahil lumipat ang ABS-CBN pahilaga sa Quezon City kasabay ng pagbubukas ng [[ABS-CBN Broadcasting Center|kasalukuyang mga studio at opisina]]. Noong 1967, nanalo si Jovito Claudio sa halalan ng lungsod bilang punong ehekutibo laban kay Pablo Cuneta. Nang sumunod na taon, isang [[Tangkang pagpatay kay Pope Paul VI|tangkang pagpatay]] ang naganap sa Pasay nang sugurin ng isang pintor na surrealista ng Bolivia si [[Pope Paul VI]], gamit ang isang kutsilyo na tumatagos sa kanyang dibdib. Noong 1971, muling nahalal si Cuneta bilang alkalde ng lungsod ng isang lumalaking lungsod na may halos 90 libong katao. ====Panahon ng batas militar==== {{kailangan ng higit pang mga pagsipi seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Noong Disyembre 7, 1972, halos dalawang buwan matapos ideklara ang batas militar, isang mamamatay-tao ang nagtangkang patayin si Imelda Marcos sa Pasay, sa live na telebisyon, habang si Gng. Marcos ay namamahagi ng mga premyo sa mga nanalo sa Pambansang paligsahan sa Pagpapaganda at Kalinisan. Nagtamo siya ng ilang mga sugat at bali ng mga kuko ngunit sa pangkalahatan, nakaligtas siya nang walang pinsala mula sa malapit na engkwentro. Sa ikalawang anibersaryo ng batas militar, inilabas ni Marcos ang Presidential Decree No. 557, na nagdedeklara sa bawat baryo sa bansa bilang mga barangay.<ref>{{cite PH act |chamber=PD |number=557 |title=Na nagdedeklara sa lahat ng baryo sa Pilipinas bilang mga Barangay, at para sa iba pang mga layunin |url=https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |website=The LawPhil Project |publisher=Arellano Law Foundation |access-date=Enero 6, 2020 |date=Setyembre 21, 1974 |archive-date=Enero 9, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200109142404/https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |url-status=live }}</ref> Hindi nagtagal matapos maipatupad ang atas, inatasan ng Metropolitan Manila Commission at ng Department of Local Government ang Pasay na lumikha ng sarili nitong mga barangay. Bilang tugon, iniutos ni Mayor Cuneta ang paglikha ng 487 na barangay. Sa matatag na mungkahi ni [[Kalihim ng Interyor at Lokal na Pamahalaan|Kalihim ng Lokal na Pamahalaan at Pagpapaunlad ng Komunidad]] Jose Roño, ang bilang ng mga barangay ay binawasan sa dalawang daan, na inorganisa sa ilang sona. Noong Nobyembre 7, 1975, hinirang ni Marcos ang Unang Ginang, si Imelda, bilang [[gobernador ng Metro Manila]]. Pinagsama ng pederasyon ang 13 bayan at 4 na lungsod kabilang ang Pasay, na inalis mula sa lalawigan ng Rizal, sa bisa ng Presidential Decree No. 824.<ref name="PD824">{{cite PH act|chamber=PD|number=824|url=http://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|title=Paglikha ng Metropolitan Manila at ng Metropolitan Manila Commission at para sa Iba Pang Layunin|date=Nobyembre 7, 1975 |access-date=Hulyo 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312121648/http://lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|archive-date=Marso 12, 2016|url-status=live}}</ref> Pasay ang lungsod na naging punong-abala ng [[Miss Universe 1974]], ang unang pagkakataon na ginanap ang kaganapang ito sa umaga at sa Asia Pacific, at sa gayon ay naging sentro ng atensyon sa buong mundo bago ang araw ng patimpalak.<ref>{{cite news|last1=Requintina|first1=Robert|title=Pinaplano ng PH ang MOA o Philippine Arena bilang lugar para sa Miss Universe 2016|url=http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|newspaper=Tempo|access-date=Agosto 2, 2016|language=en, fil|date=Agosto 2, 2016|archive-date=Mayo 12, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190512165302/http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|url-status=live}}</ref> Pagkalipas ng kalahating dekada, ang unang pamilya ng lungsod ay sumikat sa buong bansa sa larangan ng musika: Si [[Sharon Cuneta|Sharon]], ang noo'y batang anak na babae ng alkalde, ay sumikat bilang isang mang-aawit sa paglabas ng LP na ''DJ's Pet''. Noong Disyembre 22, 1979, kasama ang [[Maynila]], [[Lungsod ng Quezon]], [[Caloocan]], at iba pang mga lungsod sa bansa, ang Pasay ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado. Noong 1981, binuksan ng LRT Line 1 ang mga istasyon nito sa Pasay, kasama ang [[estasyon ng Baclaran|Baclaran terminal]] nito sa hangganan ng Parañaque, na nagmarka ng pagbabalik sa mabilis na riles sa lungsod. ====EDSA people power==== {{kailangan ng mas maraming sitasyon sa seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Nagbago ang sitwasyon sa lungsod pagkatapos ng [[Rebolusyong People Power]]. Iniwan ni Cuneta ang kanyang pwesto upang palitan ng dalawang acting mayor, sina Eduardo Calixto at Norman Urbina, ngunit muling nahalal noong 1988 at naglingkod ng tatlong karagdagang termino, bago ipinasa kay [[Jovito Claudio]] noong 1998. Sa pagtatapos ng kanyang termino, siya ang pinakamahabang alkalde ng lungsod. Si Claudio, na pinalitan mismo ng noo'y bise alkalde na si [[Wenceslao Trinidad|Wenceslao "Peewee" Trinidad]] noong [[2000 halalan sa pagpapatalsik sa pagka-alkalde ng Pasay|2000]], ay nasaksihan ang pagtatayo ng katimugang dulo ng [[MRT Line 3 (Metro Manila)|MRT Line 3]] sa lungsod, na konektado sa LRT Line 1 sa kahabaan ng Taft Avenue, at ang Pasay City General Hospital at [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2]] ay parehong binuksan sa publiko. Ang lahat ng ito at iba pang mga proyekto ay nag-udyok ng isang bagong panahon ng paglago sa lungsod na nagpapatuloy hanggang sa araw na ito. Ang EDSA Entertainment Complex, na matatagpuan sa kanluran ng lungsod sa kahabaan ng [[EDSA]], ilang milya lamang ang layo mula sa [[Baclaran]], [[Parañaque]], sa loob ng maraming taon ay kilalang-kilala para sa mga adult entertainment, kabilang ang [[prostitusyon]].<ref>{{cite web |last1=Coorlim |first1=Leif |title=Sinusubaybayan ng mga undercover journalist ang maruming red light district ng Maynila |url=https://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |website=CNN |access-date=Enero 31, 2019 |date=Mayo 16, 2013 |archive-date=Enero 16, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116201839/http://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |url-status=live }}</ref><ref name="Isang Farang sa Ibang Bansa">{{cite web |title=Panimulang Gabay sa Distrito ng Red Light ng Maynila |url=https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |website=Isang Farang sa Ibang Bansa |access-date=Enero 31, 2019 |archive-date=Agosto 26, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220826132757/https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |url-status=live }}</ref> ===Kontemporaryo=== [[File:Pic mga larawang heograpiko - ph=mm=pasay=bay city skyline - kuha mula sa cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG|thumb|Tanawin mula sa himpapawid ng Pasay, 2015]] Noong 2006, binuksan ang [[SM Mall of Asia]], ang pinakamalaking shopping center sa buong bansa, at ang lugar sa paligid ng mall na ito ay nagsimulang lumago at naging business center ng lungsod sa mga sumunod na taon, na sinundan ng pagbubukas ng pinakamalaking sports venue ng lungsod, ang [[SM Mall of Asia Arena|Mall of Asia Arena]]. Pagkalipas ng dalawang taon, binuksan ang NAIA Terminal 3 noong Hulyo 2008, at sa loob ng dalawang taon, umusbong ang pag-unlad sa paligid sa pagbubukas ng isa pang residential at entertainment hub, ang [[Newport City, Metro Manila|Newport City]], na pinalakas ng pagtatayo ng NAIA Expressway noong 2016. Noong 2007, ang noo'y Acting Mayor na si Allan Panaligan ay nagpanukala ng isang plano na magtayo ng isang bagong city hall na matatagpuan sa Central Business Park-I Island A sa kahabaan ng Macapagal Avenue.<ref>{{Cite web |title=Magtatayo ang Pasay ng bagong city hall |url=https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |access-date=2023-05-26 |website=Philstar.com |archive-date=May 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213359/https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |url-status=live }}</ref> Gayunpaman, ang plano ay hindi pa natutupad hanggang ngayon.{{kailangan ng paglilinaw|petsa=Setyembre 2023}} Noong 2021, inanunsyo ni Mayor [[Imelda Calixto-Rubiano]] na nagpaplano ang pamahalaang lungsod na magtayo ng isang bagong pasilidad ng ospital sa lungsod.<ref>{{Cite web|title=Plano ng pamahalaang Pasay na magtayo ng bagong ospital ng lungsod|url=https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|date=Abril 15, 2021|first=Jean|last=Fernando|access-date=Mayo 26, 2023|work=Manila Bulletin|language=en|archive-date=Abril 15, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210415050253/https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|url-status=live}}</ref> Hindi pa natutukoy ang angkop na lokasyon para sa bagong ospital dahil sa maliit na lugar ng lungsod at siksik na populasyon.<ref>{{Cite web |title=Pinaplano ng Pasay ang bagong pampublikong ospital |url=https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |access-date=Mayo 26, 2023 |website=metronewscentral.net |archive-date=Mayo 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213358/https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |url-status=live }}</ref> ==Mga lugar/barangay== * Apelo Cruz * Baclaran * Baltao * [[Bay City, Metro Manila|Bay City]] * Cabrera * Cartimar * Cuyegkeng * Don Carlos Village * Edang * [[:File:Namria Map (San Jose).JPG|F.B Harisson]] * Juan Sumulong * Kalayaan * Leveriza * Libertad * Malibay * [[Manila Bay|Manila Bay Reclamation]] * Marcela Marcelo * Maricaban * M. Dela Cruz * Newport City * Nichols * Padre Burgos * Pasay Rotonda * Pildera I * Pildera II * Rivera Village * San Pablo * San Isidro * [[:File:Barrio San Jose of Pasay City.JPG|San Jose]] * [[:File:Barrio San Rafael of Pasay City.JPG|San Rafael]] * San Roque * Santa Clara * Santo Niño * [[Sentrong Pangkumbensiyong Pandaigdig ng Pilipinas]] * Tramo * Tripa de Gallina * Ventanilla * [[Villamor Air Base]] ==Demograpiko== {{Senso ng Pilipinas | align= right | title= Senso ng populasyon ng {{PH wikidata|name}} | 1903 = {{Populasyon ng senso ng PH|1903}} | 1918 = {{Populasyon ng senso ng PH|1918}} | 1939 = {{Populasyon ng senso ng PH|1939}} | 1948 = {{Populasyon ng senso ng PH|1948}} | 1960 = {{Populasyon ng senso ng PH|1960}} | 1970 = {{Populasyon ng senso ng PH|1970}} | 1975 = {{Populasyon ng senso ng PH|1975}} | 1980 = {{Populasyon ng senso ng PH|1980}} | 1990 = {{Populasyon ng senso ng PH|1990}} | 1995 = {{Populasyon ng senso ng PH|1995}} | 2000 = {{Populasyon ng senso ng PH|2000}} | 2007 = {{Populasyon ng senso ng PH|2007}} | 2010 = {{Populasyon ng senso ng PH|2010}} | 2015 = {{Populasyon ng senso ng PH|2015}} | 2020 = {{Populasyon ng senso ng PH|2020}} | 2024 = {{Populasyon ng senso ng PH|2024}} | 2030 = | talababa= Pinagmulan: [[Philippine Statistics Authority]]{{PH wikidata|population_reference}}{{PH census|2015}}{{PH census|2010}}{{PH census|2007}}{{Data ng populasyon ng LWUA}} }} Sa senso noong 2020, ang Pasay ay may populasyon na 440,656. Sa kasalukuyan, ito ay nasa ika-11 pwesto sa laki ng populasyon sa loob ng [[Metro Manila]]. Mayroon din itong 127,629 na kabahayan. Ang densidad ng populasyon ay {{convert|{{sigfig|440,656/13.97|2}}|PD/km2|disp=or|sp=us}}.{{PH census|2020}} Karamihan sa mga residente ay nagsasalita ng [[Wikang Filipino|Filipino]] ([[Tagalog|Tagalog]]) at [[Philippine English|English]], na may malaking bilang ng mga nagsasalita ng iba pang [[Mga Wika ng Pilipinas|mga wika at diyalekto ng Pilipinas]]. Tulad ng maraming iba pang lugar sa bansa, ang Pasay ay pangunahing [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Romanong Katoliko]]. Mayroon ding malaking presensya ng [[Iglesia ni Cristo]] at iba pang mga simbahang [[Protestanismo sa Pilipinas|Protestanteng]] sa lungsod, pati na rin ang [[Islam]].<ref>{{cite web|url=https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|title=Civil Registration and Vital Statistics (Lungsod ng Pasay): 2022 Registered Marriages|website=[[Philippine Statistics Authority]]|access-date=Enero 8, 2025|first=Estrella R.|last=Vargas|archive-date=Pebrero 25, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250225054514/https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|url-status=dead}}</ref> ==Pamahalaan== {{isang seksyon ng pinagmulan|petsa=Disyembre 2020}} [[File:Pasay City Hall, Set 2023 (2).jpg|thumb|Pasay City Hall]] ===Pamahalaan ng lokal=== {{tingnan din|Sangguniang Panglungsod}} Ang Pasay ay pangunahing pinamumunuan ng alkalde ng lungsod, bise alkalde, at mga konsehal ng lungsod. Ang alkalde ang gumaganap bilang punong ehekutibo ng lungsod habang ang mga konsehal ng lungsod ang gumaganap bilang lehislatibong katawan nito. Ang bise alkalde, bukod sa pag-aako ng mga responsibilidad bilang alkalde kung sakaling magkaroon ng pansamantalang bakante, ay gumaganap din bilang presiding officer ng lehislatura ng lungsod. Ang lehislatibong katawan ay binubuo ng 12 regular na miyembro (6 bawat distrito) at mga kinatawan mula sa barangay at konseho ng kabataan. ===Mga halal na opisyal=== {|class=wikitable |+ Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2025–Kasalukuyan) |- !Pangalan !!colspan=2|Partido |- ! colspan=3| Kapulungan ng mga Kinatawan |- | [[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Mayor ng Lungsod |- | [[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Bise Alkalde ng Lungsod |- | Mark Anthony A. Calixto | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Unang Distrito |- | Miguel Antonio Cuneta | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Marlon Pesebre | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Mary Grace Santos | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Waldetrudes Del Rosario | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Abraham Albert Alvina | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Justine Jane Advincula | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Ikalawang Distrito |- | Haring Marlon "Khen" Magat | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Graciano Noel "Yuyu" Del Rosario | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran}} |- | Angelo Nicol "Allo" Arceo | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Ian Vendivel | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Allan Panaligan | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Luigi Rubiano | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran }} |- ! colspan=4| ''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- | '''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan=3| Enrique Calixto <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |- | '''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan=3| Benedict Angeles <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |} === Mga Dating Nahalal na Opisyal === {| class="wikitable" |+Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2022–2025) !Pangalan ! colspan="2" |Party |- ! colspan="3" |Kapulungan ng mga Kinatawan |- |[[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Alkalde ng Lungsod |- |[[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |City Vice Mayor |- |Waldetrudes Del Rosario | |[[Laban ng Demokratikong Pilipino|LDP]] |- ! colspan="3" |Unang Distrito |- |Mark Anthony Calixto | |[[Lakas–CMD|PDP]] |- |Mary Grace Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Marlon Pesebre | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ma. Antonia Cuneta | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Albert Abraham Alvina | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ricardo Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Ikalawang Distrito |- |Jose Isidro Jr. | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Editha Manguerra | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Donnabel Vendivel | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Jennifer Panaligan | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |King Marlon Magat | |[[Partido Federal ng Pilipinas|PFP]] |- |Angelo Nicol Arceo | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="4" |''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- |'''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan="3" |Enrique Calixto |- |'''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan="3" |Benedict Angeles |} == Palakasan == [[File:Pasay Sports Complex, Sept 2023.jpg|thumb|Pasay Sports Complex]] Ang Pasay ay tahanan din ng mga lugar ng palakasan tulad ng [[Cuneta Astrodome]], [[SM Mall of Asia Arena]], at Pasay Sports Complex. Ang SM Mall of Asia Arena ay nagdaos din ng ilang mga laban sa [[FIBA|2023 Pandaigdigang Pederasyon ng Basketbol]]. Ang lungsod ay isa rin sa mga lugar ng [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1981|1981]], [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2005|2005]] at [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2019|2019]] [Palaro ng Timog Silangang Asya]. Ang ilang mga barangay sa Pasay ay may basketball court (kabilang ang mga gymnasium). Ang mga badminton court at billiard hall ay itinayo rin sa lungsod. Ang Pasay ay dating tahanan ng [[Manila Polo Club]] hanggang sa ito ay inilipat sa [[Forbes Park, Makati|Forbes Park]], [[Makati]] noong 1949. Ang tanging propesyonal na koponan sa palakasan ng lungsod ay ang [[Pasay Voyagers]], na nakikipagkumpitensya sa [[Maharlika Pilipinas Basketball League]] simula noong [[2018–19 MPBL Datu Cup|ikalawang season]]. ===Unity Run=== Sa [[listahan ng pinakamalaking kaganapan sa pagtakbo]] sa mundo, batay sa bilang ng mga kalahok, isang rekord na 209,000 rehistradong mahilig sa pagtakbo ang lumahok sa 2012 Kahit Isang Araw Lang: Unity Run na nagsimula at nagtapos sa SM Mall of Asia grounds. Nalampasan ng ikalawang edisyon ng karera ang Guinness World record na 116,086 na kalahok na naka-post sa Run for the Pasig River noong Oktubre 10, 2010.<ref>{{cite news|last=Calapre|first=Frank|title=Unity Run sets record participants|url=http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|access-date=Hunyo 6, 2012|work=The Manila Times|date=Enero 23, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120429213620/http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|archive-date=Abril 29, 2012}}</ref> ==Transportasyon== ===Paliparan=== Ang karamihan sa complex ng [[Ninoy Aquino International Airport]], na kilala rin bilang [[Nichols Field]], ay matatagpuan sa Pasay, kasama ang mga terminal ng paliparan na [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2|2]], [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 3|3]], at 4, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng lungsod; ang [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 1|Terminal 1]], ang internasyonal na terminal ng kargamento, at ang mga tanggapan ng mga kumpanya ng serbisyo sa lupa ng paliparan, ay nasa ilalim ng hurisdiksyon ng kalapit na [[Parañaque]]. Ang lungsod din ang tahanan ng punong-tanggapan ng Hukbong Panghimpapawid ng Pilipinas, ang [[Villamor Airbase]]. ===Mga Kalsada=== ====Mga highway at pangunahing lansangan==== [[File:Roxas Boulevard sa Pasay City 02.jpg|thumb|right|View ng Roxas Boulevard mula sa Libertad overpass]] [[File:Pasay Rotonda (EDSA cor. Taft Avenue, Pasay; 2017-01-01).jpg|thumb|right|"Pasay Rotonda", ang intersection ng EDSA at Taft Avenue]] Ang Pasay ay pinaglilingkuran ng ilang mga highway at mga pangunahing lansangan. [[EDSA|Epifanio delos Santos Avenue]] (EDSA/[[Circumferential Road 4|C-4 Road]]), [[Gil Puyat Avenue]] (Buendia Avenue) [[Roxas Boulevard]], at [[Taft Avenue]] ([[Radial Road 2|R-2 Road]]) ang pangunahing thoroughfare ng lungsod. Kabilang sa mga pangalawang daanan ang [[Abenida Andrews]], [[Abenida Arnaiz]] (dating kilala bilang Kalye Libertad), [[Kalye Tramo]], [[Bulebar Macapagal]], [[Daang Domestiko]], [[Abenida Harrison]], [[Bulebar Jose W. Diokno]], [[Abenida Ninoy Aquino]], at [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] (MIA Road). ====Mga Expressway==== Apat na expressway ang nagsisilbi sa Pasay at iba pang bahagi ng Metro Manila at [[Calabarzon]]: [[Skyway (Metro Manila)|Skyway]], isang mataas na expressway na dumadaan sa hangganan ng Pasay–[[Taguig]]; Ang [[South Luzon Expressway]] (SLEX), karaniwang tinatawag na SLEX at isang bahagi ng [[Pan-Philippine Highway|Asian Highway 26]], ay sumusunod sa katulad na ruta ng Skyway, ngunit direktang tumatakbo sa ibaba nito; [[NAIA Expressway]], isang nakataas na tolled expressway na nagseserbisyo sa mga Terminal 1, 2, at 3 ng [[Ninoy Aquino International Airport]]; at ang [[CAVITEX–C-5 Link]], na nagdurugtong sa [[Circumferential Road 5]] (C-5) sa Taguig patungo sa [[Manila–Cavite Expressway]] (CAVITEX).{{citation needed|date=Enero 2017}} ===Pampublikong transportasyon=== [[File:Pasay City (Central Business District) 23.jpg|thumb|Isang bus na bumibiyahe sa [[Gil Puyat Avenue]] sa Pasay]] ====Mga Jeepney==== Ang mga [[Jeepney]] ay bumibiyahe sa mga arterial na kalsada ng lungsod, at nagseserbisyo sa mga mataong lugar ng lungsod at mga kalapit na lungsod. ====Mga Bus==== Ang mga bus ay nagbibigay ng operasyon sa lungsod (commuter) at probinsyal (intercity) sa Pasay. Ang mga terminal ng bus sa probinsya ay kadalasang matatagpuan malapit sa [[Estasyon ng Gil Puyat|Estasyon ng Gil Puyat]], at ang iba pa ay matatagpuan sa kahabaan ng [[EDSA]]. ====Riles==== Ang lungsod na ito ay pinaglilingkuran ng dalawang linya ng riles, ang [[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|LRT Line 1]] at [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|MRT Line 3]]. Ang LRT Line 1 ay may apat na istasyon sa Pasay, katulad ng [[Estasyon ng Gil Puyat|Gil Puyat]], [[Estasyon ng Libertad|Libertad]], [[Estasyon ng EDSA (LRT)|EDSA]], at [[Estasyon ng Baclaran|Baclaran]], at may depot na matatagpuan sa kahabaan ng [[Abenida Andrews]]. Ang MRT Line 3 ay mayroon lamang isang istasyon, na pinangalanang [[Estasyon ng Taft Avenue|Taft Avenue]], na nagsisilbing intersection sa LRT Line 1. ====Iba pa==== Ang [[Traysikel]] at [[Rickshaw#Philippines|mga pedicab]] ay nagseserbisyo sa mga barangay. Ang mga serbisyo ng multicab ay nagdurugtong sa [[SM Mall of Asia]] sa [[Baclaran]] sa Parañaque, Gil Puyat Avenue, at Pasay Rotonda. Ang mga van, lalo na ang [[UV Express]], ay nagbibigay din ng serbisyo sa buong lungsod at sa iba pang mga destinasyon sa loob at paligid ng Metro Manila. ==Edukasyon== [[File:01337jfCity University of Pasayfvf 01.jpg|thumb|City University of Pasay]] [[File:STI_College_-_Pasay_City.jpg|thumb|STI College - Pasay]] Ang Schools Division Office (SDO) ng Pasay City ay nagpapatakbo ng 18 pampublikong elementarya at 8 hayskul. Ang mga operasyon nito ay nahahati sa apat na distrito: Pasay North, Pasay East, Pasay South, at Pasay West. Ang espesyal na edukasyon ay ibinibigay ng Philippine School for the Deaf at Philippine National School for the Blind, Pasay SPED Center, at isang Alternative Learning System (ALS) center. Maraming pribadong paaralan, kabilang ang mga Katoliko at parokyal na paaralan, ang nagpapatakbo rin sa lungsod, tulad ng [[St. Mary's Academy – Pasay|St. Mary's Academy]], na pinapatakbo ng mga madre ng [[Relihiyoso ng Birheng Maria]]. === Mga Kolehiyo at Unibersidad === {{Columns-list|colwidth=30em| * [[Pamantasan ng Lungsod ng Pasay]] ([[City University of Pasay]]) * [[Pamantasang Pambansa|Pambansang Unibersidad - Mall of Asia]] * [[Kolehiyo ng mga Manggagamot ng Maynila]] * [[Asian Institute of Maritime Studies]] * Kolehiyo ng Lacson * [[Philippine Law School]] * [[Wesleyan College of Manila]] * [[Arellano University School of Law]] - Mabini Campus * [[Arellano University]] Jose Abad Santos Campus - Pasay Campus * [[Philippine State College of Aeronautics]] * [[Pandaigdigang Paaralang Pang-abyasyon ng Air Link]] * Manila Adventist College * Southeastern College * [[STI Colleges|STI College]] Pasay-EDSA * [[San Juan de Dios Educational Foundation|San Juan de Dios College]] * International Electronics and Technical Institute Pasay }} === Mataas na paaralan === Mga hayskul sa lungsod.<ref>{{Banggitin ang web |title=Mga link ng paaralan - Sekundarya |url=https://www.depedpasay.ph/secondary/ |access-date=2023-11-12 |website=Tanggapan ng Dibisyon ng Paaralan - Lungsod ng Pasay |language=en}}</ref> * Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng M. Dela Cruz * Mataas na Paaralan ng Pasay City South * Mataas na Paaralan ng Pasay City East * Mataas na Paaralan ng Pasay City West * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pasay City ("dating tinatawag na Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng Tramo") * Pambansang Mataas na Paaralan ng Agham ng Lungsod ng Pasay * Pambansang Mataas na Paaralan ng Kalayaan * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pangulong Cory "Cory" C. Aquino == Mga kilalang personalidad == *[[Marcela Marcelo]], Rebolusyonaryong Heneral *[[Francisco Coching]], [[Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas]] para sa Sining Biswal, ilustrador ng komiks at manunulat *[[Juan Salcedo, Jr.]], [[National Scientist of the Philippines]] para sa Nutrisyon at Pampublikong Kalusugan *[[Ramon Jacinto]], negosyante, musikero, at dating opisyal ng gobyerno *[[Darwin Ramos]], [[Lingkod ng Diyos]] *[[Alejandro D. Aclan]], Katoliko [[auxiliary bishop]] para sa [[Roman Catholic Archdiocese of Los Angeles|Archdiocese of Los Angeles]] *[[Eli Soriano]], Pilipinong mangangaral at [[televangelist]] *[[Maricel Soriano]], artista *[[Wilfred Steven Uytengsu]], presidente at CEO ng Alaska Milk Corporation *[[Lisa Macuja-Elizalde]], prima ballerina; noong 1984, naging unang Pilipino at unang dayuhang soloista na sumali sa [[Kirov Ballet]] *[[Anita Linda]], artista sa pelikula *[[Sharon Cuneta]], mang-aawit, artista, at host ng telebisyon *[[Pablo Cuneta]], dating [[mayor ng Pasay]] (pinakatagal na naglilingkod na alkalde), ama ni Sharon Cuneta *[[John Lloyd Cruz]], artista *[[Bernard Palanca]], artista *[[Josephine Roberto]], pop singer *[[Carl Guevara]], aktor at modelo *[[Chariz Solomon]], artista at personalidad sa telebisyon *[[Nina Girado]], pop/R&B singer, paminsan-minsang songwriter, record producer, TV at radio personality sa [[ABS-CBN]] *[[Maricel Laxa]], komedyante at aktres *[[Vhong Navarro]], komedyante, dancer, member ng Streetboys *[[Wacky Kiray]], stand-up comedian at TV host *[[Diego Llorico]], aktor *[[Junna Tsukii]], [[Mga Pilipino sa Japan|Pilipino-Hapones]] [[karateka]] *[[King Girado]], mang-aawit, musikero, modelo, at aktor *[[Michael DiGregorio]], manlalaro ng basketball *[[Mike Cortez]], assistant coach ng [[Blackwater Bossing]] *[[Rodney Brondial]], manlalaro ng basketball *[[Ryan Araña]], dating manlalaro ng basketball *[[Yousef Taha]], manlalaro ng basketball *[[Celeste Cortesi|Silvia Celeste Cortesi]], modelo ng [[Mga Pilipinong Italyano|Pilipino-Italyano]] at Miss Universe Philippines 2022 *[[Fernando Lopez]], dating ika-3 at ika-7 [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas]] *[[Jose Feria]], ika-109 [[Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas]] *[[Johnny Monteiro]], artista *[[Gil de Leon]], aktor at ama ni Christopher de Leon *[[César Ramírez (aktor)|Cesar Ramirez]], artista == Mga sanggunian == {{reflist}} {{Metro Manila}} {{Roxas Boulevard}} {{pilipinas-stub}} [[Kaurian:Mga bayan at lungsod sa Pilipinas|Pasay]] [[Kategorya:Mga lungsod sa Kalakhang Maynila]] 5s1xoen7p5502w0dptu6a1xhe0wcgnw 2222090 2222089 2026-08-28T04:55:35Z ~2026-46651-51 165779 /* Mga Kolehiyo at Unibersidad */ 2222090 wikitext text/x-wiki :''Tumuturo rito ang Pasay. Pasay rin ang dating pangalan ng ngayon ay nakikilala bilang [[Arnaiz Avenue]].'' {{Infobox Philippine city 2 | infoboxtitle = Lungsod ng Pasay | native_name = ᜉᜐᜌ᜔ | image_skyline = {{Photomontage | photo1a = Pic geo photos - ph=mm=pasay=bay city skyline - aerial shot from cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG | photo1b = Pasay City Mall and Public Market 12152022 113238.jpg | photo2a = Pasay City Hall 11242022 112930.jpg | photo2b = 04294jfSales Interchange Taguig Pasay Cityfvf 41.jpg | photo3a = BayCityjf0491 17.JPG | photo3b = Pasay Rotonda 01072023 110418.jpg | size = 250 | position = center | spacing = 1 | color = transparent | border = 0 | foot_montage = (From top, left to right: Aerial view of Pasay • Pasay City Mall and Market • Pasay City Hall • Pasay Welcome Sign • Bay City • Pasay Rotonda) }} | sealfile = | locatormapfile = Ph_locator_ncr_pasay.png | caption = Mapa ng [[Kalakhang Maynila]] na nagpapakita ng lokasyon ng Pasay | region = [[Kalakhang Maynila|Pambansang Punong Rehiyon]] | province = | districts = Mag-isang distrito ng Pasay | barangays = 201 | class = Unang klase | founded = [[Disyembre 2]], [[1863]] | website = [http://www.pasay.gov.ph www.pasay.gov.ph] | mayor = Imelda Calixto-Rubiano | vice_mayor = Noel del Rosario | cityhood = [[Hunyo 21]], [[1947]] | language = [[Wikang Tagalog|Tagalog]]<br>[[Taglish]] | areakm2 = 19 | pop2000 = 354908 | popden2000 = 18679 | coordinates = }} Ang '''Pasay''' ay isa sa mga lungsod sa [[Kalakhang Maynila]] sa [[Pilipinas]]. Napaliligiran ito ng [[Maynila]] sa hilaga, [[Lungsod ng Makati]] sa hilagang-silangan, [[Taguig|Lungsod ng Taguig]] sa silangan at [[Parañaque|Lungsod ng Parañaque]] sa timog. Sa Kasalukuyan, nasa lungsod ng Pasay ang gusali ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]], ang [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]], at ang [[SM Mall of Asia]]. Isa sa mga orihinal na apat na lungsod ng Kalakhang Maynila ang Pasay. Hinggil sa pagiging malapit nito sa Maynila, naging mabilis na lugar na urbano noong [[Panahon ng mga Amerikano sa Pilipinas|Panahon ng mga Amerikano]] sa Pilipinas. ==Pinagmulan ng Pangalan== Isinunod ang pangalan ng lungsod ng Pasay, dayang-dayang Pasay, isang prinsesa mula sa Kaharian ng Namayan.<ref name="DOT">[http://itsmorefuninthephilippines.com/pasay-city-2 It's More Fun in the Philippines]</ref> *May isa pang alamat na nagmumungkahi na ang lungsod ay ipinangalan kay Pasay, isa sa mga anak ni Tagkan, isang pinuno ng Namayan. Nagmana siya ng mga teritoryo na kinabibilangan ng kasalukuyang lungsod.<ref name="Dery2001"/><ref name="nick" /><ref name="Huerta" /> *Mayroon ding romantikong alamat kung saan isang lalaking nagngangalang Jose ang malakas na sumigaw ng "Paz-ay!" sa puntod ng kanyang mayamang minamahal, si Paz, na sumisimbolo sa kanilang bawal na pag-ibig at sa kalaunan ay pagkamatay ni Paz dahil sa kalungkutan. Bilang pagpupugay, pinangalanan ng mga magulang ni Paz ang kanilang hacienda na ''Paz-ay'' o ''Pasay''.<ref name="esq">{{cite web|url=https://www.esquiremag.ph/long-reads/features/story-names-cities-of-manila-a00304-20191021-lfrm|title=Isang Maikling Kasaysayan sa Likod ng Pangalan ng Bawat Lungsod ng Metro Manila|date=Oktubre 21, 2019|access-date=Abril 9, 2019|website=Esquire Magazine}}</ref><ref name="travelcity" /> *Naniniwala ang ilang historyador na ang lungsod ay ipinangalan sa halamang gamot na ''pasaw'' ([[Pseuderanthemum reticulatum]]) na dating tumubo nang sagana doon.<ref name="travelcity">{{cite book|url=https://www.pasay.gov.ph/Resources/FINAL%20PASAY%20FULL%20BOOK_small.pdf|title=Pasay: Pag-usbong ng Lungsod ng Paglalakbay|publisher=Media Touchstone Ventures, Inc.|last=Velasco|first=Melandrew|date=Hunyo 2019|access-date=Abril 12, 2024|isbn=978-621-8047-16-7}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *Ayon sa Amerikanong historyador na si [[Austin Craig]], ang Pasay ay kilala bilang ''Javan Pasar'', isang pagkopya ng salitang [[Arabic|Arabic]] na ''bazar'' dahil ang bayan ay isang pamilihan.<ref name="RizalProvinceDirectory1934">{{Banggitin ang aklat |last=Salonga |first=Isayas |url=https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001 |title=direktoryo ng Rizal Province |publisher=[[University of Michigan]] Digital Collections |year=1934 |volume=1 |location=[[Manila]]|access-date=Abril 20, 2024}}</ref>{{rp|page=[https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aar6353.0001.001/117?rgn=full+text&view=image 117]}} *Noong panahon ng kolonyal, ang Pasay ay binaybay bilang "Pasai", pagkatapos ng [[Samudera Pasai Sultanate|Malay historical kingdom]] sa [[Sumatra]], kasalukuyang [[Indonesia]].<ref>{{cite map |title=Southern Suburbs of the City of Manila and Vicinity, including the towns of Santa Ana, San Pedro Macati, at Pasai. Ipinapakita ang mga Insurgent Trench. |url=https://www.gop.com.ph/philippine-clients/antique-maps/southern-suburbs-of-the-city-of-manila-and-vicinity-including-the-towns-of-santa-ana-san-pedro-macati-and-pasai-showing-insurgent-trenches-full-text-descriptions/ |year=1899 |last1=MacArthur|first1=Arthur|author-link1=Arthur MacArthur Jr.|last2= Haan|first2= W.G.|author-link2=William G. Haan|author3= Lamar [draw.]|last4=Graham|first4=A.B |publisher=Government Printing Office, Washington D.C. |access-date=Abril 12, 2025}}</ref><ref>{{cite web|url=https://hapihumanist.org/2017/09/14/philippine-original-place-names/|title=Mga Orihinal na Pangalan ng Lugar sa Pilipinas|date=Setyembre 14, 2017|access-date=Abril 12, 2025|website=Humanist Alliance Philippines, International|author=HAPI Admin}}</ref> ==Kasaysayan== === Maagang kasaysayan === {{Tingnan din|Namayan|Maynila (historical polity)}} [[File:Map of Namayan.png|left|thumb|Mapa of Namayan (kulay pink) noong 1470 sa ilalim ng pamamahala ng Lakan Tagkan. Ipinakita ang Pasay bilang bahagi ng Namayan, na iniregalo sa iligal na anak ni Tagkan na si Pasay.<ref name="nick">{{Cite book |last=Joaquin |first=Nick |url=https://books.google.com/books?id=zuGeOwAACAAJ |title=Manila, My Manila: A History for the Republic Philippines |date=1990 | |language=en}}</ref><ref name="Huerta">{{cite book |last=Huerta |first=Felix, de |author-link=Felix Huerta |title=Estado Geografico, Topografico, Estadistico, Historico-Religioso de la Santa y Apostolica Provincia de San Gregorio Magno |publisher=I8 Sanchez Comptaño | |location=Binondo}}</ref>]] Sa lokal na katutubong kasaysayan tungkol sa panahon bago dumating ang mga mananakop na Espanyol, Sinasabing ang Pasay ay bahagi ng [[Namayan]] (minsan tinatawag ding Sapa), isang [[kompederasyon]] ng mga [[Barangay noong Prekolonyal]] na umano'y kumokontrol sa teritoryong umaabot mula [[Manila Bay]] hanggang [[Laguna de Bay]], at nang dumating ang mga Espanyol, kalaunan ay nakilala bilang Santa Ana de Sapa (sa kasalukuyan ay [[Santa Ana, Maynila]]).<ref name="Dery2001">{{cite book | last = Dery | first = Luis Camara | title = A History of the Inmarculate | url = https://archive.org/details/historyofinartic0000unse | publisher = New Day Publishers | date = 2001 | location = Quezon City | isbn = 978-971-10-1069-0 }}</ref><ref name="Huerta"/> ===Panahon ng kolonyal na Espanyol=== Noong Mayo 19, 1571, pormal na kinuha ni [[Miguel López de Legazpi]] ang [[Rajahnate ng Maynila]] at ang mga nakapalibot na pamahalaan nito sa pangalan ng korona ng Espanya.{{citation needed|date=Nobyembre 2020}} Sa maraming orden ng relihiyon na dumating, ang [[Augustinian Order]] ang pangunahing gumanap sa ebanghelisasyon ng Pasay. Dahil sa kontrol nila sa Pasay, ginawa nilang isang malawak na lupain ng agrikultura ang lugar na kilala bilang Hacienda de Meysapan.<ref name="travelcity" /> Ang parokya ng Pasay ay pinamahalaan mula sa lumang kabisera ng Namayan, na pinalitan ng pangalang Santa Ana de Sapa, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Order of Friars Minor|Franciscans]]. Ang pangako ng espasyo sa [[Langit]] ang nag-udyok sa mga unang katutubong nakumberte na mag-abuloy ng kanilang mga ari-arian sa Simbahan, kasama ang alamat na nagsasalaysay kung paano ibinigay ng isang nabinyagan na Pasay sa kanyang higaan ng kamatayan ang kanyang malawak na ari-arian sa mga Agustino. Karamihan sa Pasay ay napunta sa mga kamay ng prayle sa pamamagitan ng donasyon o pagbili; maraming katutubo ang napilitang ibenta ang kanilang mga ari-arian upang makayanan ang mahigpit na mga pagpapataw ng kolonyal. Noong 1727, pormal na sinakop ng mga Agustino ang Pasay at inilipat ito mula sa [[Santa Ana, Maynila|Santa Ana de Sapa]] patungong [[Malate, Maynila|Malate]], partikular na sa ilalim ng hurisdiksyon ng [[Simbahan ng Malate|Parokya ng Nuestra Señora de los Remedios]].<ref name="aimhigh2008" /> Noong 1815, inihiwalay ang Pasay mula sa Malate.<ref name="RizalProvinceDirectory1934" /> Noong 1862, ang mga kilalang residente ng Pasay ay nagsumite ng isang petisyon upang hawakan nang nakapag-iisa ang kanilang mga usaping pampulitika at pangrelihiyon, na nagmumungkahi na palitan ang pangalan ng bayan na ''"Pineda"'', bilang parangal kay ''[[Don (honorific)|Don]]'' Cornelio Pineda, isang Espanyol na [[hortikulturista]] na kanilang tagapagtaguyod. Noong Disyembre 2, 1863, sa rekomendasyon ni [[Arsobispo ng Maynila|Arsobispo ng Maynila]] Gregorio Melitón Martínez Santa Cruz, pinagkalooban si Pineda ng sarili nitong charter ng munisipyo, at ang petsang ito ay ipinagdiriwang taun-taon bilang opisyal na araw ng pundasyon ng lungsod. === Rebolusyonaryong panahon ng Pilipinas === {{unreferenced section|date=February 2022}} Ang Pasay ay gumawa ng maraming bayani noong [[Philippine Revolution]]. Ang [[Katipunan]], ang organisasyong itinatag ni [[Andrés Bonifacio]] na nanguna sa rebolusyon, ay may isang kabanata sa Pineda na inorganisa nina Pascual Villanueva, Jacinto Ignacio, at Valentin Ignacio. Ilang kababaihan din ang lumaban para sa layunin ng [[Katipunan]] kasama na si [[Marcela Marcelo]]. Ang pagbitay kay [[José Rizal]], na sumulat ng mga nobelang ''[[Noli me tangere (nobela)|Noli Me Tangere]]'' at ''[[El Filibusterismo]]'' (itinuring na mapanghimagsik ng pamahalaang kolonyal) noong Disyembre 30, 1896, ang nagpasiklab ng Rebolusyon. ===Panahon ng kolonyal na Amerikano=== Samantala, idineklara ni Heneral [[Emilio Aguinaldo]] ang kalayaan ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] noong Hunyo 12, 1898, at naglabas ng mga atas na nagbibigay ng reorganisasyong pampulitika sa bansa. Dahil dito, si ''Don'' Catalino ang naging unang ''Presidente municipal'' ng Pasay (katumbas ng kasalukuyang Mayor).{{citation needed|date=Agosto 2024}} Si Pineda ay ginawang command outpost ng ''Primera Zona de Manila'' sa ilalim ni Heneral [[Mariano Noriel]], ngunit umapela si Heneral [[Wesley Merritt]] na ibigay ang outpost ng Pineda sa mga Amerikano upang mas mapalapit sila sa mga linya ng Espanya. Sa pag-aakalang ang mga Amerikano ay mga kaalyado, umalis si Noriel sa Pineda noong Hulyo 29, na nagpapahintulot sa Amerikanong Heneral Greene na lumipat. Nang tuluyang mabihag ang Intramuros, pinagkaitan ang mga Pilipino ng pagpasok sa napapaderang lungsod.{{citation needed|date=Agosto 2024}} Simula noon, sumiklab ang tensyon sa pagitan ng mga tropang Pilipino at Amerikano, kung saan ang magkabilang panig ay itinalaga ang kani-kanilang sona ngunit wala sa kanila ang sumunod sa mga hangganan. Noong gabi ng Pebrero 4, 1899, apat na Pilipino ang tumawid sa linya ng Amerika sa [[Santa Mesa, Maynila]], at nagpalitan ng putok, na nagdulot ng [[Digmaang Pilipino-Amerikano]].{{citation needed|date=Agosto 2024}} Noong Mayo 19, 1899, muling binigyan ng pamumuno si Heneral Noriel sa Pineda. Noong Hunyo, muntik nang matalo ni Noriel kasama si Heneral Ricarte ang mga puwersang Amerikano kung sinamantala nila ang pagkaubos ng kaaway sa Labanan sa Las Piñas. Sa halip, ang kanilang mga puwersa ay inatake ng mga karagdagang sundalong Amerikano at binomba ng mga barkong pandigma. Pinilit sila ng pag-atake na iwanan si Pineda sa pananakop ng mga pwersang Amerikano.{{citation needed|date=August 2024}} [[File:Fabian de la Rosa, Pasay Beach, Manila.jpg|thumb|left|''Pasay beach, Manila'', oil on board ni [[Fabián de la Rosa]], 1927]] [[File:Philippine Island - Luzon Island - NARA - 68157017.jpg|thumb|left|Aerial view ng Pasay, circa 1930s]] Noong Hunyo 11, 1901, isinama si Pineda sa [[Rizal (lalawigan)|Lalawigan ng Rizal]]. Si Pascual Villanueva ay itinalaga bilang municipal president. Noong Agosto 4, 1901, nagpasa ng resolusyon ang konseho ng munisipyo ng Pineda na nagpepetisyon na ibalik ang orihinal na pangalan ng Pasay. Noong Setyembre 6, 1901, ang [[Komisyon ng Pilipinas]], sa kahilingan ng mga mamamayan, ay nagpasa ng Batas Blg. 227 na nagpapalit ng pangalan ng Pineda pabalik sa Pasay.<ref>{{cite PH act| chamber = Act| number = 227| url = http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| title = Isang Batas na Nagpapalit ng Pangalan ng Pueblo ng Pineda, sa Lalawigan ng Rizal, patungong Pasay| date = Setyembre 6, 1901| access-date = Disyembre 2, 2017| publisher = Lawyerly.ph| archive-date = Disyembre 2, 2017| archive-url = https://web.archive.org/web/20171202102818/http://lawyerly.ph/laws/view/l8b8a| url-status = live}}</ref> Pagkalipas ng dalawang taon, noong Oktubre 12, 1903, pinagsama ng Batas Blg. 942 ang Pasay sa katimugang munisipalidad ng Malibay, na nagpalawak ng teritoryo nito.<ref>{{cite PH act|chamber=Act|number=942|date=Oktubre 12, 1903|url=http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|title=Isang Batas na Nagbabawas sa Tatlumpu't Dalawang Munisipalidad ng Lalawigan ng Rizal patungong Labinlima|access-date=Disyembre 2, 2017|publisher=Lawyerly.ph|archive-date=Disyembre 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171202102820/http://lawyerly.ph/laws/view/l89ad|url-status=live}}</ref> May populasyon na 8,100 noong 1903, ang Pasay ay inilagay sa ilalim ng ikaapat na uri kategorya kasama ang 9 na iba pang munisipalidad. Ang mga lupang prayle, na noon ay isinasyonalisa, ay ginawang mga subdibisyon. Di-nagtagal, ang Pasay Real Estate Company ay nag-alok ng mga lupang prayle bilang mga lote na residensyal para ibenta o paupahan sa mga dayuhang mamumuhunan. Nag-install ng mga linya ng koreo, telegrapo, at telepono, at itinatag ang mga sangay ng Philippine Savings Bank. Noong 1907, natapos ang isang first-class na kalsada mula Pasay hanggang Camp Nichols. Ang iba ay inayos kabilang ang lumang Avenida Mexico, na ngayon ay tinatawag na [[Taft Avenue]] extension. Bumuti ang mga serbisyo sa transportasyon. Kabilang sa mga unang bus na bumibiyahe patungong Pasay ay ang Pasay Transportation, Raymundo Transportation, Try-tran, at Halili Transit. Pagsapit ng 1908, ang mga linya ng [[Meralco]] [[tranvia]] (electric [[tram]] car) ay nag-uugnay sa Pasay sa [[Intramuros]], [[Escolta Street|Escolta]], [[San Miguel, Maynila|San Miguel]], San Sebastian, at [[San Juan, Metro Manila|San Juan]]. Naglunsad ng mga sasakyan sa mga lansangan, sinusubukan ang kanilang pinakamataas na bilis na {{convert|20|kph|abbr=on}} sa Taft Avenue.{{citation needed|date=August 2024}} Noong Abril 11, 1914, si Cora Wong, isang nars sa Chinese General Hospital, ang naging unang babae sa Pilipinas na lumipad bilang pasahero sa isang paglipad kasama si [[Tom Gunn]] sa isang Curtiss seaplane sa Pasay Beach.{{citation needed|date=August 2024}} ===Panakop ng mga Hapones === [[File:City of Greater Manila map.jpg|thumb|Mapa ng Lungsod ng Greater Manila noong 1942, na naglalarawan sa hilagang bahagi ng kasalukuyang Pasay, habang ang katimugang bahagi ay nasa ilalim ng reserbasyon militar na ''Sakura Heiyei''.]] [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] ay dumating at noong Disyembre 26, 1941, naglabas si Heneral [[Douglas MacArthur]] ng isang proklamasyon na nagdedeklara sa Maynila at mga suburb nito (Caloocan, Quezon City, San Juan, Mandaluyong, Makati, at Pasay) bilang isang [[open city]]. Noong Araw ng Bagong Taon 1942, si Quezon, habang nasa [[Corregidor]], ay itinatag ang [[Lungsod ng Kalakhang Maynila]], kung saan ang Pasay, kasama ang iba pang kalapit na bayan ng Rizal, ay pinagsama sa Maynila at [[Lungsod ng Quezon]].<ref name="emb">{{cite web|title=Kaligirang Pangkasaysayan|url=http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|website=DENR - Kawanihan ng Pamamahala ng Kapaligiran - Pambansang Rehiyon ng Punong Lungsod|access-date=Mayo 29, 2022|archive-date=Abril 2, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170402134109/http://ncr.emb.gov.ph/historicalbackground/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite PH act|chamber=EO|number=400, s. 1942|title=Paglikha ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Enero 1, 1942|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|archive-date=Hulyo 1, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220701173652/https://www.officialgazette.gov.ph/1942/01/01/executive-order-no-400-s-1942/|url-status=live}}</ref> Tinawag niya ang kanyang kalihim na si [[Jorge B. Vargas]] at hinirang siya sa pamamagitan ng utos tagapagpaganap na "Alkalde ng Kalakhang Maynila". Ang alkalde ng Pasay noon ay si Rufino Mateo, na siyang kasabay na pinuno ng distrito ng Pasay sa ilalim ng Lungsod ng Kalakhang Maynila, na namamahala sa isang bayan na may mahigit 55,161 katao. Noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig, maraming Pasayeño ang sumali sa laban laban sa mga Hapones. Si Jose P. Maibag, na ipinanganak at lumaki sa Pasay, ang nagpasimula ng mga underground networking. Si Carlos Mendoza, isang residente ng Barrio San Roque, kasama ang 14 na iba pa, ay bumuo ng isang mobile broadcasting station na tinatawag na "The Voice of Juan dela Cruz." Noong Hulyo 11, 1942, nahuli ng pulisya militar ng Hapon ang grupo. Si Carling Mendoza, alyas Juan de la Cruz" at iba pang miyembro ng grupo ay dinala sa [[Manila City Jail|lumang Bilibid Prison]] at pinahirapan. Kinailangang gawing muli ng Pasay ang mga karatula sa buong bayan, at inutusan ang Filipino na mangibabaw kaysa sa Ingles. Ang wikang pambansa ay naging pangunahing asignatura sa kurikulum ng sekondarya, habang ang Hapon ay itinuro rin sa lahat ng antas ng edukasyon. Noong Oktubre 14, 1943, idineklara ng Japan ang [[Ikalawang Republika ng Pilipinas]]. Samantala, ang pagkain ay naging napakakaunti kaya't tumaas ang mga presyo. Ang mga residente ng Pasay ay nagsimulang lumipat mula sa lungsod patungo sa mga probinsya sa labas. Ang [[Pwersa ng pananakop ng mga Hapones sa Pilipinas]] ay binuwag ang Lungsod ng Greater Manila noong 1944 sa pamamagitan ng pagtatatag ng [[Philippine Executive Commission]] upang pamahalaan ang mga nasasakupang rehiyon sa bansa, kaya't pinaghiwalay ang mga pinagsamang lungsod at bayan, kung saan ang Pasay ay bumalik sa lalawigan ng Rizal. Sa kalagitnaan ng Pebrero hanggang unang bahagi ng Marso 1945, habang ang pinagsamang pwersa ng Allied ay nagsimulang magtagpo patungo sa lugar ng Maynila pahilaga. mula sa timog, ang Pasay ay nagdusa ng matinding pinsala sa loob ng isang buwang [[Labanan sa Maynila (1945)|Labanan sa Maynila]], at maraming residente ang namatay dahil sa mga Hapones o sa pakikipaglaban mula sa pinagsamang puwersang Pilipino at Amerikano. Noong Pebrero 27, 1945, inilipat ni Heneral MacArthur ang pamamahala kay Pangulong [[Sergio Osmeña]]. Isa sa mga unang ginawa ni Osmeña ay ang pagbuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila. Pagkatapos ay itinalaga niya si [[Juan Salcedo Jr.]], na ipinanganak sa Pasay noong 1904, bilang Direktor ng Kalusugan ng Pilipinas, at pagkatapos ay bilang ehekutibong opisyal ng Pangasiwaan ng Rehabilitasyon ng Pilipinas na namamahala sa pambansang pagbangon mula sa pinsalang dulot ng pananakop ng mga Hapones. Itinalaga ni Osmeña si Adolfo Santos bilang bise alkalde ng Pasay bago ang digmaan, kapalit ng kasalukuyang Moises San Juan na namatay noong digmaan. Naglabas din siya ng isang utos ehekutibo na magbubuwag sa Lungsod ng Kalakhang Maynila na epektibo noong Agosto 1, 1945, kaya ibinalik ang katayuan ng Pasay bago ang digmaan bilang isang munisipalidad ng Rizal.<ref name="eo58">{{cite PH act|chamber=EO|number=58, s. 1945|title=Pagbabawas ng Teritoryo ng Lungsod ng Kalakhang Maynila|date=Hulyo 26, 1945|access-date=Agosto 24, 2022|url=https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|archive-date=Marso 8, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230308195829/https://www.officialgazette.gov.ph/1945/07/26/executive-order-no-58-s-1945/|url-status=live}}</ref> ===Kalayaan ng Pilipinas=== ====Pagiging Lungsod==== {{main|Mga Lungsod ng Pilipinas}} Si Ignacio Santos-Diaz, isang kongresista mula sa [[Unang distrito ng kongreso ni Rizal|unang distrito ng Rizal]], ay nagtulak para sa pagbabago ng bayan bilang isang lungsod at ipangalan ito kay Rizal. Ang Batas Republika Blg. 183 ay nilagdaan bilang batas ni Pangulong [[Manuel Roxas]] noong Hunyo 21, 1947, na opisyal na nagtatag ng '''Lungsod ng Rizal''',<ref name="RA183">{{cite PH act |chamber=RA |number=183 |title=Isang Batas na Lumilikha ng Lungsod ng Rizal |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 21, 1947 |archive-date=Oktubre 14, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181014174516/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno183.html |url-status=live }}</ref> na ipinangalan kay [[José Rizal]], kasama si Mateo Rufino bilang alkalde at isang populasyon na 88,738. Noong Hunyo 1948, ang kita ng lungsod ay {{Philippine peso|472,835|1948}}. Ngunit hindi matanggap ng mga residente ang bagong pangalan ng kanilang lungsod. Pagkatapos ng dalawang taon, walong buwan, at labindalawang araw ng pagsubok, nanaig ang nakagawian at si Eulogio Rodriguez Jr., ang kahalili ni Santos-Diaz, ay naghain ng isang panukalang batas na nagbabalik sa lungsod sa orihinal nitong pangalan. Noong Hunyo 7, 1950, nilagdaan ni Pangulong [[Elpidio Quirino]], na dating residente ng Pasay, ang Batas Republika Blg. 437, na nagpabago sa pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong '''Lungsod ng Pasay'''.<ref name="RA437">{{cite PH act |chamber=RA |number=437 |title=Isang Batas na Nagpapabago sa Pangalan ng Lungsod ng Rizal patungong Lungsod ng Pasay |url=http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |access-date=Abril 3, 2018 |language=en |date=Hunyo 7, 1950 |archive-date=Enero 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180128150033/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno437.html |url-status=live }}</ref> Ito rin ay noong dekada 1940 nang itayo ang mga bahay ng pananampalataya sa iba't ibang bahagi ng Pasay. Kabilang sa mga ito ang Simbahan ng Mahal na Birhen ng mga Hapis, ang Libreria de San Pablo Catholic Women's League, ang Caritas, ang sentro ng nutrisyon, at ang groto ng Mahal na Birhen ng Lourdes. Noong 1951, dalawang parokya ang itinatag: ang Parokya ng San Isidro Labrador at ang Parokya ng San Rafael. Nang panahong iyon, ang lungsod ay muling naging sentro ng abyasyon ng bansa nang magbukas ang mga pinto nito noong 1948, ang tinatawag ngayong [[Ninoy Aquino International Airport]]. Noong Hunyo 14, 1955, nabawi ng Pasay ang kapangyarihan nitong pumili ng pinuno nito. Tumakbo si [[Pablo Cuneta]] laban sa dating Alkalde na si Adolfo Santos at naging unang halal na alkalde ng lungsod. Noong 1959, muli siyang nangampanya at nanalo laban sa kanyang dating bise alkalde, si Ruperto Galvez. Noong Disyembre 30, 1965, nanumpa si Ferdinand Marcos bilang Pangulo ng Pilipinas, kasama si [[Fernando Lopez]], isang residente ng Pasay, bilang bise presidente. Mula sa sandaling iyon, si [[Imelda Marcos|Imelda Romualdez Marcos]], ang noo'y Unang Ginang, ay nasangkot sa mga pambansang usapin. Sa hilagang hangganan ng Pasay, sinimulan niyang punuin ang tabing-dagat sa Manila Bay upang itayo ang [[Cultural Center of the Philippines]]. Sa mga huling dekada, nagdagdag siya ng tatlo pang arkitektural na eksibit sa mga narekober na lupa sa Pasay: ang [[Tanghalang Francisco Balagtas|Folk Arts Theater]], [[Manila Film Center]], at ang [[Philippine International Convention Center]], at kalaunan ay ang PhilCite Exhibition Hall, ang batayan ng tinatawag ngayong [[Star City (amusement park)|Star City]]. Gayunpaman, ang lungsod ay inaayos din bilang isang sentro ng telebisyon para sa bansa, dahil noong 1958, binuksan ng [[ABS-CBN]] ​​ang mga bagong-bagong studio ng telebisyon sa kung ano ngayon ang [[Roxas Boulevard]], na kalaunan ay ibinigay ito noong 1969 sa [[Radio Philippines Network]], na gumamit sa kanila hanggang sa isang sunog noong 1973 na sumira sa mga studio, dahil lumipat ang ABS-CBN pahilaga sa Quezon City kasabay ng pagbubukas ng [[ABS-CBN Broadcasting Center|kasalukuyang mga studio at opisina]]. Noong 1967, nanalo si Jovito Claudio sa halalan ng lungsod bilang punong ehekutibo laban kay Pablo Cuneta. Nang sumunod na taon, isang [[Tangkang pagpatay kay Pope Paul VI|tangkang pagpatay]] ang naganap sa Pasay nang sugurin ng isang pintor na surrealista ng Bolivia si [[Pope Paul VI]], gamit ang isang kutsilyo na tumatagos sa kanyang dibdib. Noong 1971, muling nahalal si Cuneta bilang alkalde ng lungsod ng isang lumalaking lungsod na may halos 90 libong katao. ====Panahon ng batas militar==== {{kailangan ng higit pang mga pagsipi seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Noong Disyembre 7, 1972, halos dalawang buwan matapos ideklara ang batas militar, isang mamamatay-tao ang nagtangkang patayin si Imelda Marcos sa Pasay, sa live na telebisyon, habang si Gng. Marcos ay namamahagi ng mga premyo sa mga nanalo sa Pambansang paligsahan sa Pagpapaganda at Kalinisan. Nagtamo siya ng ilang mga sugat at bali ng mga kuko ngunit sa pangkalahatan, nakaligtas siya nang walang pinsala mula sa malapit na engkwentro. Sa ikalawang anibersaryo ng batas militar, inilabas ni Marcos ang Presidential Decree No. 557, na nagdedeklara sa bawat baryo sa bansa bilang mga barangay.<ref>{{cite PH act |chamber=PD |number=557 |title=Na nagdedeklara sa lahat ng baryo sa Pilipinas bilang mga Barangay, at para sa iba pang mga layunin |url=https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |website=The LawPhil Project |publisher=Arellano Law Foundation |access-date=Enero 6, 2020 |date=Setyembre 21, 1974 |archive-date=Enero 9, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200109142404/https://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1974/pd_557_1974.html |url-status=live }}</ref> Hindi nagtagal matapos maipatupad ang atas, inatasan ng Metropolitan Manila Commission at ng Department of Local Government ang Pasay na lumikha ng sarili nitong mga barangay. Bilang tugon, iniutos ni Mayor Cuneta ang paglikha ng 487 na barangay. Sa matatag na mungkahi ni [[Kalihim ng Interyor at Lokal na Pamahalaan|Kalihim ng Lokal na Pamahalaan at Pagpapaunlad ng Komunidad]] Jose Roño, ang bilang ng mga barangay ay binawasan sa dalawang daan, na inorganisa sa ilang sona. Noong Nobyembre 7, 1975, hinirang ni Marcos ang Unang Ginang, si Imelda, bilang [[gobernador ng Metro Manila]]. Pinagsama ng pederasyon ang 13 bayan at 4 na lungsod kabilang ang Pasay, na inalis mula sa lalawigan ng Rizal, sa bisa ng Presidential Decree No. 824.<ref name="PD824">{{cite PH act|chamber=PD|number=824|url=http://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|title=Paglikha ng Metropolitan Manila at ng Metropolitan Manila Commission at para sa Iba Pang Layunin|date=Nobyembre 7, 1975 |access-date=Hulyo 10, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312121648/http://lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|archive-date=Marso 12, 2016|url-status=live}}</ref> Pasay ang lungsod na naging punong-abala ng [[Miss Universe 1974]], ang unang pagkakataon na ginanap ang kaganapang ito sa umaga at sa Asia Pacific, at sa gayon ay naging sentro ng atensyon sa buong mundo bago ang araw ng patimpalak.<ref>{{cite news|last1=Requintina|first1=Robert|title=Pinaplano ng PH ang MOA o Philippine Arena bilang lugar para sa Miss Universe 2016|url=http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|newspaper=Tempo|access-date=Agosto 2, 2016|language=en, fil|date=Agosto 2, 2016|archive-date=Mayo 12, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190512165302/http://tempo.com.ph/2016/08/02/ph-eyes-moa-or-philippine-arena-as-venue-for-miss-universe-2016/|url-status=live}}</ref> Pagkalipas ng kalahating dekada, ang unang pamilya ng lungsod ay sumikat sa buong bansa sa larangan ng musika: Si [[Sharon Cuneta|Sharon]], ang noo'y batang anak na babae ng alkalde, ay sumikat bilang isang mang-aawit sa paglabas ng LP na ''DJ's Pet''. Noong Disyembre 22, 1979, kasama ang [[Maynila]], [[Lungsod ng Quezon]], [[Caloocan]], at iba pang mga lungsod sa bansa, ang Pasay ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado. Noong 1981, binuksan ng LRT Line 1 ang mga istasyon nito sa Pasay, kasama ang [[estasyon ng Baclaran|Baclaran terminal]] nito sa hangganan ng Parañaque, na nagmarka ng pagbabalik sa mabilis na riles sa lungsod. ====EDSA people power==== {{kailangan ng mas maraming sitasyon sa seksyon|petsa=Hulyo 2019}} Nagbago ang sitwasyon sa lungsod pagkatapos ng [[Rebolusyong People Power]]. Iniwan ni Cuneta ang kanyang pwesto upang palitan ng dalawang acting mayor, sina Eduardo Calixto at Norman Urbina, ngunit muling nahalal noong 1988 at naglingkod ng tatlong karagdagang termino, bago ipinasa kay [[Jovito Claudio]] noong 1998. Sa pagtatapos ng kanyang termino, siya ang pinakamahabang alkalde ng lungsod. Si Claudio, na pinalitan mismo ng noo'y bise alkalde na si [[Wenceslao Trinidad|Wenceslao "Peewee" Trinidad]] noong [[2000 halalan sa pagpapatalsik sa pagka-alkalde ng Pasay|2000]], ay nasaksihan ang pagtatayo ng katimugang dulo ng [[MRT Line 3 (Metro Manila)|MRT Line 3]] sa lungsod, na konektado sa LRT Line 1 sa kahabaan ng Taft Avenue, at ang Pasay City General Hospital at [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2]] ay parehong binuksan sa publiko. Ang lahat ng ito at iba pang mga proyekto ay nag-udyok ng isang bagong panahon ng paglago sa lungsod na nagpapatuloy hanggang sa araw na ito. Ang EDSA Entertainment Complex, na matatagpuan sa kanluran ng lungsod sa kahabaan ng [[EDSA]], ilang milya lamang ang layo mula sa [[Baclaran]], [[Parañaque]], sa loob ng maraming taon ay kilalang-kilala para sa mga adult entertainment, kabilang ang [[prostitusyon]].<ref>{{cite web |last1=Coorlim |first1=Leif |title=Sinusubaybayan ng mga undercover journalist ang maruming red light district ng Maynila |url=https://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |website=CNN |access-date=Enero 31, 2019 |date=Mayo 16, 2013 |archive-date=Enero 16, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190116201839/http://edition.cnn.com/2013/05/06/world/asia/freedom-fighters-undercover/index.html |url-status=live }}</ref><ref name="Isang Farang sa Ibang Bansa">{{cite web |title=Panimulang Gabay sa Distrito ng Red Light ng Maynila |url=https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |website=Isang Farang sa Ibang Bansa |access-date=Enero 31, 2019 |archive-date=Agosto 26, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220826132757/https://afarangabroad.com/manila-red-light-district/ |url-status=live }}</ref> ===Kontemporaryo=== [[File:Pic mga larawang heograpiko - ph=mm=pasay=bay city skyline - kuha mula sa cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG|thumb|Tanawin mula sa himpapawid ng Pasay, 2015]] Noong 2006, binuksan ang [[SM Mall of Asia]], ang pinakamalaking shopping center sa buong bansa, at ang lugar sa paligid ng mall na ito ay nagsimulang lumago at naging business center ng lungsod sa mga sumunod na taon, na sinundan ng pagbubukas ng pinakamalaking sports venue ng lungsod, ang [[SM Mall of Asia Arena|Mall of Asia Arena]]. Pagkalipas ng dalawang taon, binuksan ang NAIA Terminal 3 noong Hulyo 2008, at sa loob ng dalawang taon, umusbong ang pag-unlad sa paligid sa pagbubukas ng isa pang residential at entertainment hub, ang [[Newport City, Metro Manila|Newport City]], na pinalakas ng pagtatayo ng NAIA Expressway noong 2016. Noong 2007, ang noo'y Acting Mayor na si Allan Panaligan ay nagpanukala ng isang plano na magtayo ng isang bagong city hall na matatagpuan sa Central Business Park-I Island A sa kahabaan ng Macapagal Avenue.<ref>{{Cite web |title=Magtatayo ang Pasay ng bagong city hall |url=https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |access-date=2023-05-26 |website=Philstar.com |archive-date=May 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213359/https://www.philstar.com/metro/2007/03/24/391070/pasay-build-new-city-hall |url-status=live }}</ref> Gayunpaman, ang plano ay hindi pa natutupad hanggang ngayon.{{kailangan ng paglilinaw|petsa=Setyembre 2023}} Noong 2021, inanunsyo ni Mayor [[Imelda Calixto-Rubiano]] na nagpaplano ang pamahalaang lungsod na magtayo ng isang bagong pasilidad ng ospital sa lungsod.<ref>{{Cite web|title=Plano ng pamahalaang Pasay na magtayo ng bagong ospital ng lungsod|url=https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|date=Abril 15, 2021|first=Jean|last=Fernando|access-date=Mayo 26, 2023|work=Manila Bulletin|language=en|archive-date=Abril 15, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210415050253/https://mb.com.ph/2021/04/15/pasay-govt-plans-to-build-new-city-hospital/|url-status=live}}</ref> Hindi pa natutukoy ang angkop na lokasyon para sa bagong ospital dahil sa maliit na lugar ng lungsod at siksik na populasyon.<ref>{{Cite web |title=Pinaplano ng Pasay ang bagong pampublikong ospital |url=https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |access-date=Mayo 26, 2023 |website=metronewscentral.net |archive-date=Mayo 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230526213358/https://metronewscentral.net/pasay/metro-cities/pasay-eyes-new-public-hospital |url-status=live }}</ref> ==Mga lugar/barangay== * Apelo Cruz * Baclaran * Baltao * [[Bay City, Metro Manila|Bay City]] * Cabrera * Cartimar * Cuyegkeng * Don Carlos Village * Edang * [[:File:Namria Map (San Jose).JPG|F.B Harisson]] * Juan Sumulong * Kalayaan * Leveriza * Libertad * Malibay * [[Manila Bay|Manila Bay Reclamation]] * Marcela Marcelo * Maricaban * M. Dela Cruz * Newport City * Nichols * Padre Burgos * Pasay Rotonda * Pildera I * Pildera II * Rivera Village * San Pablo * San Isidro * [[:File:Barrio San Jose of Pasay City.JPG|San Jose]] * [[:File:Barrio San Rafael of Pasay City.JPG|San Rafael]] * San Roque * Santa Clara * Santo Niño * [[Sentrong Pangkumbensiyong Pandaigdig ng Pilipinas]] * Tramo * Tripa de Gallina * Ventanilla * [[Villamor Air Base]] ==Demograpiko== {{Senso ng Pilipinas | align= right | title= Senso ng populasyon ng {{PH wikidata|name}} | 1903 = {{Populasyon ng senso ng PH|1903}} | 1918 = {{Populasyon ng senso ng PH|1918}} | 1939 = {{Populasyon ng senso ng PH|1939}} | 1948 = {{Populasyon ng senso ng PH|1948}} | 1960 = {{Populasyon ng senso ng PH|1960}} | 1970 = {{Populasyon ng senso ng PH|1970}} | 1975 = {{Populasyon ng senso ng PH|1975}} | 1980 = {{Populasyon ng senso ng PH|1980}} | 1990 = {{Populasyon ng senso ng PH|1990}} | 1995 = {{Populasyon ng senso ng PH|1995}} | 2000 = {{Populasyon ng senso ng PH|2000}} | 2007 = {{Populasyon ng senso ng PH|2007}} | 2010 = {{Populasyon ng senso ng PH|2010}} | 2015 = {{Populasyon ng senso ng PH|2015}} | 2020 = {{Populasyon ng senso ng PH|2020}} | 2024 = {{Populasyon ng senso ng PH|2024}} | 2030 = | talababa= Pinagmulan: [[Philippine Statistics Authority]]{{PH wikidata|population_reference}}{{PH census|2015}}{{PH census|2010}}{{PH census|2007}}{{Data ng populasyon ng LWUA}} }} Sa senso noong 2020, ang Pasay ay may populasyon na 440,656. Sa kasalukuyan, ito ay nasa ika-11 pwesto sa laki ng populasyon sa loob ng [[Metro Manila]]. Mayroon din itong 127,629 na kabahayan. Ang densidad ng populasyon ay {{convert|{{sigfig|440,656/13.97|2}}|PD/km2|disp=or|sp=us}}.{{PH census|2020}} Karamihan sa mga residente ay nagsasalita ng [[Wikang Filipino|Filipino]] ([[Tagalog|Tagalog]]) at [[Philippine English|English]], na may malaking bilang ng mga nagsasalita ng iba pang [[Mga Wika ng Pilipinas|mga wika at diyalekto ng Pilipinas]]. Tulad ng maraming iba pang lugar sa bansa, ang Pasay ay pangunahing [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Romanong Katoliko]]. Mayroon ding malaking presensya ng [[Iglesia ni Cristo]] at iba pang mga simbahang [[Protestanismo sa Pilipinas|Protestanteng]] sa lungsod, pati na rin ang [[Islam]].<ref>{{cite web|url=https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|title=Civil Registration and Vital Statistics (Lungsod ng Pasay): 2022 Registered Marriages|website=[[Philippine Statistics Authority]]|access-date=Enero 8, 2025|first=Estrella R.|last=Vargas|archive-date=Pebrero 25, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250225054514/https://rssoncr.psa.gov.ph/content/civil-registration-and-vital-statistics-pasay-city-2022-registered-marriages|url-status=dead}}</ref> ==Pamahalaan== {{isang seksyon ng pinagmulan|petsa=Disyembre 2020}} [[File:Pasay City Hall, Set 2023 (2).jpg|thumb|Pasay City Hall]] ===Pamahalaan ng lokal=== {{tingnan din|Sangguniang Panglungsod}} Ang Pasay ay pangunahing pinamumunuan ng alkalde ng lungsod, bise alkalde, at mga konsehal ng lungsod. Ang alkalde ang gumaganap bilang punong ehekutibo ng lungsod habang ang mga konsehal ng lungsod ang gumaganap bilang lehislatibong katawan nito. Ang bise alkalde, bukod sa pag-aako ng mga responsibilidad bilang alkalde kung sakaling magkaroon ng pansamantalang bakante, ay gumaganap din bilang presiding officer ng lehislatura ng lungsod. Ang lehislatibong katawan ay binubuo ng 12 regular na miyembro (6 bawat distrito) at mga kinatawan mula sa barangay at konseho ng kabataan. ===Mga halal na opisyal=== {|class=wikitable |+ Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2025–Kasalukuyan) |- !Pangalan !!colspan=2|Partido |- ! colspan=3| Kapulungan ng mga Kinatawan |- | [[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Mayor ng Lungsod |- | [[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Bise Alkalde ng Lungsod |- | Mark Anthony A. Calixto | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- ! colspan=3| Unang Distrito |- | Miguel Antonio Cuneta | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Marlon Pesebre | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Mary Grace Santos | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Waldetrudes Del Rosario | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Abraham Albert Alvina | {{pangalan ng partido na may kulay|Lakas–CMD}} |- | Justine Jane Advincula | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- ! colspan=3| Ikalawang Distrito |- | Haring Marlon "Khen" Magat | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Graciano Noel "Yuyu" Del Rosario | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran}} |- | Angelo Nicol "Allo" Arceo | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Ian Vendivel | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Allan Panaligan | {{party name with color|Partido Federal ng Pilipinas}} |- | Luigi Rubiano | {{party name with color|Tapat Kayong Pinaglilingkuran }} |- ! colspan=4| ''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- | '''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan=3| Enrique Calixto <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |- | '''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan=3| Benedict Angeles <!-- | {{pangalan ng partido na may kulay|Nonpartisan}} --> |} === Mga Dating Nahalal na Opisyal === {| class="wikitable" |+Mga Opisyal ng Lungsod ng Pasay (2022–2025) !Pangalan ! colspan="2" |Party |- ! colspan="3" |Kapulungan ng mga Kinatawan |- |[[Tony Calixto|Antonino G. Calixto]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Alkalde ng Lungsod |- |[[Imelda Calixto-Rubiano|Imelda G. Calixto-Rubiano]] | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |City Vice Mayor |- |Waldetrudes Del Rosario | |[[Laban ng Demokratikong Pilipino|LDP]] |- ! colspan="3" |Unang Distrito |- |Mark Anthony Calixto | |[[Lakas–CMD|PDP]] |- |Mary Grace Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Marlon Pesebre | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ma. Antonia Cuneta | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Albert Abraham Alvina | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Ricardo Santos | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="3" |Ikalawang Distrito |- |Jose Isidro Jr. | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Editha Manguerra | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Donnabel Vendivel | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |Jennifer Panaligan | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- |King Marlon Magat | |[[Partido Federal ng Pilipinas|PFP]] |- |Angelo Nicol Arceo | |[[Partido Demokratiko Pilipino|PDP]] |- ! colspan="4" |''Ex officio'' mga miyembro ng Konseho ng Lungsod |- |'''[[Liga ng mga Barangay|ABC]] President''' | colspan="3" |Enrique Calixto |- |'''[[Sangguniang Kabataan|SK]] Presidente''' | colspan="3" |Benedict Angeles |} == Palakasan == [[File:Pasay Sports Complex, Sept 2023.jpg|thumb|Pasay Sports Complex]] Ang Pasay ay tahanan din ng mga lugar ng palakasan tulad ng [[Cuneta Astrodome]], [[SM Mall of Asia Arena]], at Pasay Sports Complex. Ang SM Mall of Asia Arena ay nagdaos din ng ilang mga laban sa [[FIBA|2023 Pandaigdigang Pederasyon ng Basketbol]]. Ang lungsod ay isa rin sa mga lugar ng [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1981|1981]], [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2005|2005]] at [[Palaro ng Timog Silangang Asya 2019|2019]] [Palaro ng Timog Silangang Asya]. Ang ilang mga barangay sa Pasay ay may basketball court (kabilang ang mga gymnasium). Ang mga badminton court at billiard hall ay itinayo rin sa lungsod. Ang Pasay ay dating tahanan ng [[Manila Polo Club]] hanggang sa ito ay inilipat sa [[Forbes Park, Makati|Forbes Park]], [[Makati]] noong 1949. Ang tanging propesyonal na koponan sa palakasan ng lungsod ay ang [[Pasay Voyagers]], na nakikipagkumpitensya sa [[Maharlika Pilipinas Basketball League]] simula noong [[2018–19 MPBL Datu Cup|ikalawang season]]. ===Unity Run=== Sa [[listahan ng pinakamalaking kaganapan sa pagtakbo]] sa mundo, batay sa bilang ng mga kalahok, isang rekord na 209,000 rehistradong mahilig sa pagtakbo ang lumahok sa 2012 Kahit Isang Araw Lang: Unity Run na nagsimula at nagtapos sa SM Mall of Asia grounds. Nalampasan ng ikalawang edisyon ng karera ang Guinness World record na 116,086 na kalahok na naka-post sa Run for the Pasig River noong Oktubre 10, 2010.<ref>{{cite news|last=Calapre|first=Frank|title=Unity Run sets record participants|url=http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|access-date=Hunyo 6, 2012|work=The Manila Times|date=Enero 23, 2012|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120429213620/http://www.manilatimes.net/index.php/sports/top-sports-news/15628-unity-run-sets-record-participants|archive-date=Abril 29, 2012}}</ref> ==Transportasyon== ===Paliparan=== Ang karamihan sa complex ng [[Ninoy Aquino International Airport]], na kilala rin bilang [[Nichols Field]], ay matatagpuan sa Pasay, kasama ang mga terminal ng paliparan na [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 2|2]], [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 3|3]], at 4, na nasa ilalim ng hurisdiksyon ng lungsod; ang [[Ninoy Aquino International Airport Terminal 1|Terminal 1]], ang internasyonal na terminal ng kargamento, at ang mga tanggapan ng mga kumpanya ng serbisyo sa lupa ng paliparan, ay nasa ilalim ng hurisdiksyon ng kalapit na [[Parañaque]]. Ang lungsod din ang tahanan ng punong-tanggapan ng Hukbong Panghimpapawid ng Pilipinas, ang [[Villamor Airbase]]. ===Mga Kalsada=== ====Mga highway at pangunahing lansangan==== [[File:Roxas Boulevard sa Pasay City 02.jpg|thumb|right|View ng Roxas Boulevard mula sa Libertad overpass]] [[File:Pasay Rotonda (EDSA cor. Taft Avenue, Pasay; 2017-01-01).jpg|thumb|right|"Pasay Rotonda", ang intersection ng EDSA at Taft Avenue]] Ang Pasay ay pinaglilingkuran ng ilang mga highway at mga pangunahing lansangan. [[EDSA|Epifanio delos Santos Avenue]] (EDSA/[[Circumferential Road 4|C-4 Road]]), [[Gil Puyat Avenue]] (Buendia Avenue) [[Roxas Boulevard]], at [[Taft Avenue]] ([[Radial Road 2|R-2 Road]]) ang pangunahing thoroughfare ng lungsod. Kabilang sa mga pangalawang daanan ang [[Abenida Andrews]], [[Abenida Arnaiz]] (dating kilala bilang Kalye Libertad), [[Kalye Tramo]], [[Bulebar Macapagal]], [[Daang Domestiko]], [[Abenida Harrison]], [[Bulebar Jose W. Diokno]], [[Abenida Ninoy Aquino]], at [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] (MIA Road). ====Mga Expressway==== Apat na expressway ang nagsisilbi sa Pasay at iba pang bahagi ng Metro Manila at [[Calabarzon]]: [[Skyway (Metro Manila)|Skyway]], isang mataas na expressway na dumadaan sa hangganan ng Pasay–[[Taguig]]; Ang [[South Luzon Expressway]] (SLEX), karaniwang tinatawag na SLEX at isang bahagi ng [[Pan-Philippine Highway|Asian Highway 26]], ay sumusunod sa katulad na ruta ng Skyway, ngunit direktang tumatakbo sa ibaba nito; [[NAIA Expressway]], isang nakataas na tolled expressway na nagseserbisyo sa mga Terminal 1, 2, at 3 ng [[Ninoy Aquino International Airport]]; at ang [[CAVITEX–C-5 Link]], na nagdurugtong sa [[Circumferential Road 5]] (C-5) sa Taguig patungo sa [[Manila–Cavite Expressway]] (CAVITEX).{{citation needed|date=Enero 2017}} ===Pampublikong transportasyon=== [[File:Pasay City (Central Business District) 23.jpg|thumb|Isang bus na bumibiyahe sa [[Gil Puyat Avenue]] sa Pasay]] ====Mga Jeepney==== Ang mga [[Jeepney]] ay bumibiyahe sa mga arterial na kalsada ng lungsod, at nagseserbisyo sa mga mataong lugar ng lungsod at mga kalapit na lungsod. ====Mga Bus==== Ang mga bus ay nagbibigay ng operasyon sa lungsod (commuter) at probinsyal (intercity) sa Pasay. Ang mga terminal ng bus sa probinsya ay kadalasang matatagpuan malapit sa [[Estasyon ng Gil Puyat|Estasyon ng Gil Puyat]], at ang iba pa ay matatagpuan sa kahabaan ng [[EDSA]]. ====Riles==== Ang lungsod na ito ay pinaglilingkuran ng dalawang linya ng riles, ang [[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|LRT Line 1]] at [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|MRT Line 3]]. Ang LRT Line 1 ay may apat na istasyon sa Pasay, katulad ng [[Estasyon ng Gil Puyat|Gil Puyat]], [[Estasyon ng Libertad|Libertad]], [[Estasyon ng EDSA (LRT)|EDSA]], at [[Estasyon ng Baclaran|Baclaran]], at may depot na matatagpuan sa kahabaan ng [[Abenida Andrews]]. Ang MRT Line 3 ay mayroon lamang isang istasyon, na pinangalanang [[Estasyon ng Taft Avenue|Taft Avenue]], na nagsisilbing intersection sa LRT Line 1. ====Iba pa==== Ang [[Traysikel]] at [[Rickshaw#Philippines|mga pedicab]] ay nagseserbisyo sa mga barangay. Ang mga serbisyo ng multicab ay nagdurugtong sa [[SM Mall of Asia]] sa [[Baclaran]] sa Parañaque, Gil Puyat Avenue, at Pasay Rotonda. Ang mga van, lalo na ang [[UV Express]], ay nagbibigay din ng serbisyo sa buong lungsod at sa iba pang mga destinasyon sa loob at paligid ng Metro Manila. ==Edukasyon== [[File:01337jfCity University of Pasayfvf 01.jpg|thumb|City University of Pasay]] [[File:STI_College_-_Pasay_City.jpg|thumb|STI College - Pasay]] Ang Schools Division Office (SDO) ng Pasay City ay nagpapatakbo ng 18 pampublikong elementarya at 8 hayskul. Ang mga operasyon nito ay nahahati sa apat na distrito: Pasay North, Pasay East, Pasay South, at Pasay West. Ang espesyal na edukasyon ay ibinibigay ng Philippine School for the Deaf at Philippine National School for the Blind, Pasay SPED Center, at isang Alternative Learning System (ALS) center. Maraming pribadong paaralan, kabilang ang mga Katoliko at parokyal na paaralan, ang nagpapatakbo rin sa lungsod, tulad ng [[St. Mary's Academy – Pasay|St. Mary's Academy]], na pinapatakbo ng mga madre ng [[Relihiyoso ng Birheng Maria]]. === Mga Kolehiyo at Unibersidad === {{Columns-list|colwidth=30em| * [[Pamantasan ng Lungsod ng Pasay]] * [[Pamantasang Pambansa|Pambansang Unibersidad - Mall of Asia]] * [[Kolehiyo ng mga Manggagamot ng Maynila]] * [[Asian Institute of Maritime Studies]] * Kolehiyo ng Lacson * [[Philippine Law School]] * [[Wesleyan College of Manila]] * [[Arellano University School of Law]] - Mabini Campus * [[Arellano University]] Jose Abad Santos Campus - Pasay Campus * [[Philippine State College of Aeronautics]] * [[Pandaigdigang Paaralang Pang-abyasyon ng Air Link]] * Manila Adventist College * Southeastern College * [[STI Colleges|STI College]] Pasay-EDSA * [[San Juan de Dios Educational Foundation|San Juan de Dios College]] * International Electronics and Technical Institute Pasay }} === Mataas na paaralan === Mga hayskul sa lungsod.<ref>{{Banggitin ang web |title=Mga link ng paaralan - Sekundarya |url=https://www.depedpasay.ph/secondary/ |access-date=2023-11-12 |website=Tanggapan ng Dibisyon ng Paaralan - Lungsod ng Pasay |language=en}}</ref> * Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng M. Dela Cruz * Mataas na Paaralan ng Pasay City South * Mataas na Paaralan ng Pasay City East * Mataas na Paaralan ng Pasay City West * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pasay City ("dating tinatawag na Mataas na Paaralan ng Pasay City North – Kampus ng Tramo") * Pambansang Mataas na Paaralan ng Agham ng Lungsod ng Pasay * Pambansang Mataas na Paaralan ng Kalayaan * Pambansang Mataas na Paaralan ng Pangulong Cory "Cory" C. Aquino == Mga kilalang personalidad == *[[Marcela Marcelo]], Rebolusyonaryong Heneral *[[Francisco Coching]], [[Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas]] para sa Sining Biswal, ilustrador ng komiks at manunulat *[[Juan Salcedo, Jr.]], [[National Scientist of the Philippines]] para sa Nutrisyon at Pampublikong Kalusugan *[[Ramon Jacinto]], negosyante, musikero, at dating opisyal ng gobyerno *[[Darwin Ramos]], [[Lingkod ng Diyos]] *[[Alejandro D. Aclan]], Katoliko [[auxiliary bishop]] para sa [[Roman Catholic Archdiocese of Los Angeles|Archdiocese of Los Angeles]] *[[Eli Soriano]], Pilipinong mangangaral at [[televangelist]] *[[Maricel Soriano]], artista *[[Wilfred Steven Uytengsu]], presidente at CEO ng Alaska Milk Corporation *[[Lisa Macuja-Elizalde]], prima ballerina; noong 1984, naging unang Pilipino at unang dayuhang soloista na sumali sa [[Kirov Ballet]] *[[Anita Linda]], artista sa pelikula *[[Sharon Cuneta]], mang-aawit, artista, at host ng telebisyon *[[Pablo Cuneta]], dating [[mayor ng Pasay]] (pinakatagal na naglilingkod na alkalde), ama ni Sharon Cuneta *[[John Lloyd Cruz]], artista *[[Bernard Palanca]], artista *[[Josephine Roberto]], pop singer *[[Carl Guevara]], aktor at modelo *[[Chariz Solomon]], artista at personalidad sa telebisyon *[[Nina Girado]], pop/R&B singer, paminsan-minsang songwriter, record producer, TV at radio personality sa [[ABS-CBN]] *[[Maricel Laxa]], komedyante at aktres *[[Vhong Navarro]], komedyante, dancer, member ng Streetboys *[[Wacky Kiray]], stand-up comedian at TV host *[[Diego Llorico]], aktor *[[Junna Tsukii]], [[Mga Pilipino sa Japan|Pilipino-Hapones]] [[karateka]] *[[King Girado]], mang-aawit, musikero, modelo, at aktor *[[Michael DiGregorio]], manlalaro ng basketball *[[Mike Cortez]], assistant coach ng [[Blackwater Bossing]] *[[Rodney Brondial]], manlalaro ng basketball *[[Ryan Araña]], dating manlalaro ng basketball *[[Yousef Taha]], manlalaro ng basketball *[[Celeste Cortesi|Silvia Celeste Cortesi]], modelo ng [[Mga Pilipinong Italyano|Pilipino-Italyano]] at Miss Universe Philippines 2022 *[[Fernando Lopez]], dating ika-3 at ika-7 [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas]] *[[Jose Feria]], ika-109 [[Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas]] *[[Johnny Monteiro]], artista *[[Gil de Leon]], aktor at ama ni Christopher de Leon *[[César Ramírez (aktor)|Cesar Ramirez]], artista == Mga sanggunian == {{reflist}} {{Metro Manila}} {{Roxas Boulevard}} {{pilipinas-stub}} [[Kaurian:Mga bayan at lungsod sa Pilipinas|Pasay]] [[Kategorya:Mga lungsod sa Kalakhang Maynila]] e3mbf3s7rn5j2iaglzwaqtzvwhptqmp 4 8762 2222121 1616791 2026-08-28T05:23:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222121 wikitext text/x-wiki Ang mga pahinang nagtataglay ng sabi-sabi ay yaong mga artikulong gumagamit ng mga parirala o salita na nagbibigay [[kredito]], [[atribyusyon]], o pagkilala sa isang hindi kilala o hindi natutukoy na [[reperensiya]] o [[sanggunian]]. Ang paggamit ng ganitong pamamaraan ay nagbibigay ng awtoridad ng hindi nabibigyan ang mambabasa ng pagkakataon na makapag desisyon kung ang reperensiya o sangguniang ginamit ay mapagkakatiwalaan. Kung ang isang pangungusap ay hindi makatatayo ng hindi gumagamit ng "sabi-sabi", ito ay nangangahulugan laman ng kawalan ng neutralidad, at kung magkagayon ay nararapat na hanapin ang karapat dapat na reperensiya kung hindi man, ay nararapat na alisin o baguhin. Sa pagbabalita ang paggamit ng "hindi pinapangalanang tao o impormante" ay hindi maiiwasan at tinatanggap, gayumpaman, kung pagsulat sa [[ensiklopedya]] at pang-eskolastikong artikulo o materyales ang pag-uusapan, ito ay hindi kaingga-ingganyo. Isang halimbawa ng tawasang pangungusap na may kinikilingan: "Mas malinis sa [[Pasig]] kaysa sa [[Pasay]]" Isang pagsubok na baguhin ang pangungusap sa itaas upang gawing neutral: "May ilang tao na nababanguhan at nalilinisan sa Pasig kaysa sa Pasay Bagamat ang pagbabago ay nagnakabawas sa "pagkiling", ito pa rin ay nananatiling "hindi kumpleto" dahil hindi ito nagtataglay ng impormasyon hinggil sa *Kung sino ang may sabi na ito ay mabango at malinis ... *Kung kailan at saan ito sinabi *Ilan ang mga taong nagsasabing ito ay mabango at malinis *at anong klase, o uri ng tao ang nagsasabi mabango at malinis nga ito Ang mga sabi-sabing ito ay walang neutralidad at bagkus ay nagbibigay daan laman sa pagpapalaganap ng kuro-kuro, personal na opinyon, opinyong may kalabuan sa di tahasang paraan ng pagsulat. Mas makabubuting lagyan ng "pangalan" at "mukha" ang opinyon kaysa ito ay ipangalan sa hindi kilala o hindi matukoy na reperensiya. == Halimbawa == Ang nasa ibaba ay gabay upang matukoy ang mga "sabi-sabi" *"May nagsasabing ..." (nang hindi sinasabi kung sino ang "nagsabi") *"Pinaniniwalaang ..." (nang hindi sinasabi kung sino ang "naniniwala") *"may naniniwalang ..." *"marami ang nagsasabi ..." *"marami ang naniniwala ..." *"ayon sa mga eksperto ..." (nang hindi sinasabi kung sino ang "eksperto") *"ang mga mananalaysay at historyador ... " (nang hindi sinasabi kung sino ang mananalaysay o historyador) *"tinuturing ng nakararami na ..." (nang hindi sinasabi kung sino ang "nakararami") [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 3a4gtcxfq31sx9gwwxtzqb0etwka00i 14 8813 2221948 31061 2026-08-28T02:37:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221948 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 9770 2222119 2221306 2026-08-28T05:21:27Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222119 wikitext text/x-wiki <noinclude> :Ito ang mga '''tala ng mga napiling larawan'''. Kung nais mong mag-nomina ng larawan pumunta sa [[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan|pahina ng nominasyon]].'' __NOTOC__ {| style="clear:both; background:white;" |- | width="60%" style="padding:1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" valign="top"| [[Talaksan:Cscr-featured.svg|left|50px|Sinasagisag ng bituing ito ang mga napiling nilalaman sa Wikipedia.]] <span style="font-size:16pt">Mga napiling larawan sa Wikipedia</span> Itinatangi ng pahinang ito ang mga larawan na itinuturing ng pamayanan na maganda, kabighabighani, kaakit-akit at/o nakapagbibigay-kaalaman. Isa itong namamasid at napagmamasdang katumbas ng nababasang [[Wikipedia:Mga napiling artikulo|mga napiling artikulo]] at dahil gayon mas makapaksa. Tinipon ang mga larawan sa supnayang ito upang mapagmasdan mo. Mayroon ding mga [[commons:Commons:Picture of the day|napiling larawan sa Wikimedia Commons]] at mga [[commons:Category:Commons featured desktop backgrounds|kategorya ng napiling larawan sa Wikimedia Commons na mailalagay sa mga panoorang pangkompyuter]]. Sa ngayon, mayroong mga '''135''' napiling mga larawan sa [[Tagalog na Wikipedia]]. Nilalagyan ng ''tag'' o tatak na ganito ang mga larawang napili sa kanilang '''pahina ng talaksan''', '''pahina ng usapan''', at '''usapang suleras''', kasama ang petsa kung kailan ito naganap: <small>{{Template:NL-tatak|Marso 22, 2008}}</small> Kung mayroon kang ibig idagdag na larawan para maging napiling larawan, iharap itojjopilgilgliflucljcljculcukfligilgildylxvcxull sa [[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan|pahina ng nominasyon]]. Dapat lamang na nasa [[dominyong publiko]] o nasasakop ng [[Malayang nilalaman|malayang lisensiya]] ang mga larawang nakatala rito. Kapag napili ang larawan, magkakaroon din ito ng isang maliit na bituing tanso ([[Image:LinkFA-star.png|Ipinapahiwatig ng bituing ito ang mga napiling nilalaman ng Wikipedia.]]) sa pang-itaas na kanang sulok ng pahina ng usapan ng larawan upang - bukod pa sa tatak na nasa itaas - talagang maipapahiwatig na napili nga ang larawan. Sa ngayon, maaari ring maglagay ang sinumang patnugot ng anumang larawan mula sa ''[[:commons:Commons:Featured pictures|Wikipedia Commons]]'' (halimbawa na ang ''[[:commons:Commons:Picture of the day|Picture of the day]]''). Hindi na ito daraan sa paghaharap sa Tagalog Wikipedia kung ito ay nakapailalim na sa anumang kategorya ng pagiging [[:commons:Commons:Featured pictures|natatanging larawan sa ''Commons'']], ngunit dapat lamang na may katumbas na artikulo ito sa Tagalog Wikipedia. Dapat ring nakapaloob sa artikulo sa Tagalog Wikipedia ang larawang pinili para itangi dito (ipasok lamang kung wala pa sa artikulong kaugnay; kung may sapat nang bilang ng larawan sa artikulo, maaaring hindi na ilagay sa artikulo ang napiling larawan; suriin na lamang kung dapat bang palitan ang (mga) larawan na nasa artikulo ng napiling larawan; sa ganitong kaso, ipalit ang napiling larawan kapag nararapat lamang). Dapat lamang na dumaan sa paghaharap at halalan ang mga larawang tuwirang ikinarga dito sa Tagalog Wikipedia (hindi doon tuwirang ikinarga sa ''[[:commons:Unang Pahina|Wikipedia Commons]]'' para kuhanin at gamitin sa Tagalog Wikipedia). Kailangan din iharap para pagbotohan ang mga larawan na bagaman galing sa Wikipedia Commons ay hindi naman nabibilang sa mga itinuturing na tampok o natatangi (tulad ng mga nabanggit sa itaas). Bagaman, kailangang iabiso ng isang tagagamit ang isa sa mga tagapangasiwa na idagdag ang kanilang napiling larawan mula sa Commons dahil nakaprotekta ang suleras na paglalagyan sa Unang pahina. Maaari mong ilagay sa iyong pahina ng tagagamit ang kahon ng [[Wikipedia:Supnayan ng mga nagdaang napiling larawan#Kasalukuyang Napiling Larawan|napiling larawan]], sa pamamagitan ng pagdaragdag ng tekstong {{[[Template:Napiling Larawan|Napiling Larawan]]}} kung saan mo man ibig palitawin ang larawan. '''Paalala:''' ''Isinasama sa paglalagay sa unang pahina ang pangalan ng tagagamit na gumawa (orihinal na kumuha o nag-ambag) ng larawan o litrato. Huwag po sana itong kalilimutan. At mangyari pong limitahan lamang ang mga pananalitang naglalarawan ng larawan sa dalawa hanggang tatlong pangungusap.'' '''Pagpapalit:''' Sa kasalukuyan, lingguhan ang ginagawang pagpapalit ng larawan ngunit maaari rin itong palitan anumang oras, kapag naitanghal na ng lubos ang isang larawan. '''Pagsusupnay:''' Isinusupnay o inilalagay sa ibaba ang mga pangkasalukuyan at kadaraan lamang na mga napiling larawan hanggang sa dapat nang sinupin o iarkibo. '''Pagsisinop:''' Sinisinop o inilalagak sa '''[[Wikipedia:Sinupan ng mga nagdaang napiling larawan|sinupan]]''' (inaarkibo) sa kawing na matatagpuan rin sa ibaba, gawing kanan, ang mga pangkat ayon sa taon ng pagkakapili. Karaniwang ginagawa ito pagkatapos ng taon: tuwing katapusan ng Disyembre bawat taon o mga unang araw ng bagong taon (maaaring maaga depende sa dami ng bilang ng mga napiling larawan). | valign="top" style="padding:1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" | {{Daang tapatan|WP:NL}} {{Template:Napahina}} [[Talaksan:Crystal Clear app kview.png|right]] |- | colspan="2" style="border:1px solid #B1A3BF; padding:1em 1em 1em 1em; background-color:#F2E6FF" | <div style="font-size:14pt;text-align:center">Mga nilalaman</div><div style="font-size:11pt;text-align:center;"> · [[#Kasalukuyang Napiling Larawan|Kasalukuyang napiling larawan]] · [[#Nagdaang larawan|Mga nagdaang napiling larawan]] · [[Wikipedia:Sinupan ng mga nagdaang napiling larawan|Sinupan]] </div> |- | colspan=2 style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #B1A3BF; background-color:#FAF5FF" valign="top"| </noinclude> == Kasalukuyang napiling larawan == {{Padron:Napiling Larawan/Santa Francesca Romana}} == Nagdaang napiling larawan == {{Padron:Napiling Larawan/Sally Ride}} == Iba pang nagdaang mga napiling larawan == {{Padron:Napiling Larawan/Operang Pang-estado ng Berlin}} ---- {{Padron:Napiling Larawan/Black Lives Matter}} ---- {{Padron:Napiling Larawan/Bakunang mRNA}} ---- {{Padron:Napiling Larawan/Leon}} ---- {{Padron:Napiling Larawan/Kapanganakan ni Jesus}} ---- {{Padron:Napiling Larawan/Pulang soro}} ---- == Iba pang mga nasa sinupan na == *''Tingnan din ang mga nasa [[Wikipedia:Sinupan ng mga nagdaang napiling larawan|sinupan]].'' <!---SIMULA NG MGA KAURIAN/KATEGORYA AT INTERWIKI----> [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Kaurian:Napiling Larawan]] [[ar:ويكيبيديا:صورة اليوم]] [[be-x-old:Вікіпэдыя:Выява дня]] [[en:Wikipedia:Picture of the day]] [[es:Wikipedia:Recurso del día]] [[fr:Wikipédia:Image du jour]] [[hu:Wikipédia:A nap képe]] [[ja:Wikipedia:今日の一枚]] [[ko:위키백과:오늘의 그림]] [[sq:Wikipedia:Faqja kryesore/Fotografia e ditës]] [[ta:விக்கிப்பீடியா:இன்றைய சிறப்புப் படம்]] [[zh:Wikipedia:每日图片]] [[zh-yue:Wikipedia:是日靚畫]] 873dvj7ums3sbv3oyec12utusboqgbz 0 9788 2222175 2139323 2026-08-28T06:10:37Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Internet]]; added [[Category:Pundasyong Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222175 wikitext text/x-wiki Ang '''Wikimedia Foundation Inc.''' ay ang pangunahing organisasyong ng [[Wikipedia]], [[Wiktionary]], [[Wikiquote]], [[Wikibooks]] (kabilang ang [[Wikijunior]] at [[Wikiversity]]), [[Wikisource]], In Memoriam 9/11, [[Wikimedia Commons]], [[Wikispecies]], at [[Wikinews]]. Isa itong korporasyong ''[[non-profit]]'' na naka-base sa [[St. Petersburg, Florida]], [[Estados Unidos]], at naka-organisa sa ilalim ng mga [[batas]] ng [[Florida]]. Noong [[Hunyo 20]], [[2003]], opisyal na ipinahayag ni [[Chief executive officer|CEO]] at nagtatag ng Wikipedia [[Jimmy Wales]] sa [[Wikia]] ang pagtatag nito. Ang pagpapatibay nito ng U.S. Internal Revenue Service, sa pamamagitan ng isang sulat noong Abril 2005, bilang isang [[edukasyon]]al na ''foundation'' sa kategoryang "''Adult, Continuing Education''" ay nangangahulugang na lahat ng mga kontribusyon sa Wikimedia Foundation ay babawasan ng buwis para sa layuning ''U.S. federal income tax''<ref>[https://www.ft.com/content/23c679b7-22f7-3041-9e47-401efb977b5c Wikipedia donors willing to pay – so long as they don’t see Jimmy Wales] - ft.com</ref>. == References == <references/> {{agham-stub}} [[Kategorya:Pundasyong Wikimedia| ]] 2m87h32a7zp15nah24d9lcl1cgs6ohq 4 9792 2222104 2029691 2026-08-28T05:07:53Z JWilz12345 77302 +[[Kategorya:Wikipedia help]]; ±[[Kategorya:Wikipedia]]→[[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222104 wikitext text/x-wiki Ang '''paglilinaw''' sa [[Wikipedia]] at [[Wikimedia]] ay isang proseso sa paglutas sa pagiging ''malabo'' ng titulo ng isang artikulo — nagaganap ang kalabuan kapag ang isang kataga ay malapit na inuugnay sa isa o mahigit pang mga iba't ibang paksa. Sa ibang mga kaso, nagiging "likas" na pamagat ng higit sa isang artikulo ang isang salita o pananalita. Sa madali't salita, isang daan ang mga palilinaw sa mga iba't ibang paksa na nakikibahagi sa isang kataga o isang katulad na kataga. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Kategorya:Wikipedia help]] [[da:Wikipedia:Stilmanual#Flertydige artikler]] sbsyrwq26znzdxfwx4mqe28y24rfw5x 0 10016 2221881 2191886 2026-08-27T14:25:44Z JWilz12345 77302 +Infobox hango sa enWiki 2221881 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | logo = [[Talaksan:Commons-logo-en.svg|120px|alt=Logo ng Wikimedia Commons na may tekstong "WIKIMEDIA COMMONS"|Logo ng Wikimedia Commons]] | collapsible = | caption = [[c:|Unang pahina]] ng Wikimedia Commons noong 2024 | url = {{URL|https://commons.wikimedia.org}} | commercial = Hindi | type = [[Aklatang dihital|Imbakan ng midya]] | registration = Opsiyonal (kailangan kung magkakarga ng mga midyang talaksan) | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = [[Kilusang Wikimedia]] | language = Maraming mga wika | revenue = | alexa = | name = Wikimedia Commons | screenshot = Commons screenshot (cropped).png | founded = {{Start date and age|2004|9|7}} | current_status = Aktibo | content_license = {{hlist|Pampublikong dominyo|samot-saring mga lisensiyang [[Malayang nilalaman|pangmalayang nilalaman]]}} }} Ang '''Wikimedia Commons''' (tinatawag ding "Commons" o "Wikicommons") ay isang imbakan ng larawan, tunog at ibang talaksang multimidya na may [[malayang nilalaman]]. Proyekto ito ng [[Wikimedia Foundation]]. Nagagamit ang mga talaksang ikinarga sa imbakan katulad ng mga naikarga sa lokal na [[wiki]] sa lahat ng mga ibang proyekto sa mga serbidor ng Wikimedia, kabilang ang [[Wikipedia]], [[Wikibooks]] at [[Wikinews]]. Si Erik Möller ang nagmungkahi ng proyektong ito noong Marso 2004 at pinakilala noong Setyembre 7, [[2004]]. {{agham-stub}} [[Kategorya:Internet]] qib1kkrbr6yut3pr9qf3b56jhebo8p0 2221884 2221881 2026-08-27T15:19:46Z JWilz12345 77302 2221884 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | logo = [[Talaksan:Commons-logo-en.svg|120px|alt=Logo ng Wikimedia Commons na may tekstong "WIKIMEDIA COMMONS"|Logo ng Wikimedia Commons]] | collapsible = | caption = [[c:|Unang pahina]] ng Wikimedia Commons noong 2024 | url = {{URL|https://commons.wikimedia.org}} | commercial = Hindi | type = [[Aklatang dihital|Imbakan ng midya]] | registration = Opsiyonal (kailangan kung magkakarga ng mga midyang talaksan) | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = [[Kilusang Wikimedia]] | language = Maraming mga wika | revenue = | alexa = | name = Wikimedia Commons | screenshot = Commons screenshot (cropped).png | founded = {{Start date and age|2004|9|7}} | current_status = Aktibo | content_license = {{hlist|Pampublikong dominyo|samot-saring mga lisensiyang [[Malayang nilalaman|pangmalayang nilalaman]]}} }} Ang '''Wikimedia Commons''' (tinatawag ding '''Wikicommons''' o '''Commons''' sa payak na katawagan) ay isang [[Aklatang dihital|imbakan ng mga midya]] na nakabase sa teknolohiyang [[wiki]]. Imbakan ito ng mga [[larawan]], [[tunog]], [[video]], at iba pang mga talaksang multimidya na [[Malayang nilalaman|magagamit ninuman sa anumang layunin]].<ref name="Endres-2006"/> Proyekto ito ng [[Pundasyong Wikimedia]]. Nagagamit ang mga talaksang ikinarga sa imbakan sa lahat ng mga ibang proyekto ng Wikimedia<ref>{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |title=Embedding Commons' media in Wikimedia projects |publisher=Wikimedia Commons |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132722/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |url-status=live }}</ref> sa iba-ibang mga wika, kabilang ang [[Wikipedia]], [[Wikivoyage]], [[Wikisource]], [[Wikiquote]], [[Wiktionary]], at [[Wikibooks]]. Maaari ding i-''download'' ang mga talaksan na ito para magamit ''offline''. Magmula noong Mayo 2026, may higit na 141 milyong mga talaksan ang proyekto. Pinangangasiwaan at maaaring baguhin ng nakatala at boluntaryong mga tagagamit ang mga talaksan na ito.<ref>[[commons:Special:Statistics|Statistics page]] on Wikimedia Commons</ref> Si Erik Möller ang nagmungkahi ng proyektong ito noong Marso 2004 at pinakilala noong Setyembre 7, [[2004]]. == Mga sanggunian == <references> <ref name="Endres-2006">{{Cite journal |last=Endres |first=Joe |title=Wiki websites wealth of information |journal=International News on Fats, Oils and Related Materials |location=[[Champaign, Illinois]] |date=May 2006 |volume=17 |issue=5 |pages=312 |type=Periodical |issn=0897-8026 |url=https://www.proquest.com/docview/223600210 |access-date=Agosto 6, 2007 |id={{ProQuest|223600210}} |archive-date=Mayo 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510224519/https://www.proquest.com/docview/223600210 |url-status=live }}</ref> <ref name="Möller-2004">{{cite web |url=http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |title=<nowiki>[Wikipedia-l]</nowiki> Proposal: commons.wikimedia.org |last=Möller |first=Erik |date=Marso 19, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 9, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131209124611/http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |url-status=live }}</ref> <ref name="Wikimedia Commons-2004">{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |title=Main Page |publisher=Wikimedia Commons |date=Setyembre 7, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Nobyembre 5, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151105173459/https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |url-status=live }}</ref> <ref name="Golem.de-2005">{{cite web |url=http://www.golem.de/0505/38234.html |title=Wikimedia Commons: Über 100.000 freie Bilder, Töne und Filme |date=Mayo 25, 2005 |access-date=Agosto 7, 2007 |language=de |publisher=[[:de:Golem.de|Golem.de]] |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132726/https://www.golem.de/0505/38234.html |url-status=live }}</ref> </references> {{agham-stub}} [[Kategorya:Internet]] p87zgs40e6967fldikbavxll48lq85m 2221896 2221884 2026-08-28T01:33:23Z JWilz12345 77302 sinalin ang parte mula sa enWiki 2221896 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | logo = [[Talaksan:Commons-logo-en.svg|120px|alt=Logo ng Wikimedia Commons na may tekstong "WIKIMEDIA COMMONS"|Logo ng Wikimedia Commons]] | collapsible = | caption = [[c:|Unang pahina]] ng Wikimedia Commons noong 2024 | url = {{URL|https://commons.wikimedia.org}} | commercial = Hindi | type = [[Aklatang dihital|Imbakan ng midya]] | registration = Opsiyonal (kailangan kung magkakarga ng mga midyang talaksan) | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = [[Kilusang Wikimedia]] | language = Maraming mga wika | revenue = | alexa = | name = Wikimedia Commons | screenshot = Commons screenshot (cropped).png | founded = {{Start date and age|2004|9|7}} | current_status = Aktibo | content_license = {{hlist|Pampublikong dominyo|samot-saring mga lisensiyang [[Malayang nilalaman|pangmalayang nilalaman]]}} }} Ang '''Wikimedia Commons''' (tinatawag ding '''Wikicommons''' o '''Commons''' sa payak na katawagan) ay isang [[Aklatang dihital|imbakan ng mga midya]] na nakabase sa teknolohiyang [[wiki]]. Imbakan ito ng mga [[larawan]], [[tunog]], [[video]], at iba pang mga talaksang multimidya na [[Malayang nilalaman|magagamit ninuman sa anumang layunin]].<ref name="Endres-2006"/> Proyekto ito ng [[Pundasyong Wikimedia]]. Nagagamit ang mga talaksang ikinarga sa imbakan sa lahat ng mga ibang proyekto ng Wikimedia<ref>{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |title=Embedding Commons' media in Wikimedia projects |publisher=Wikimedia Commons |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132722/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |url-status=live }}</ref> sa iba-ibang mga wika, kabilang ang [[Wikipedia]], [[Wikivoyage]], [[Wikisource]], [[Wikiquote]], [[Wiktionary]], at [[Wikibooks]]. Maaari ding i-''download'' ang mga talaksan na ito para magamit ''offline''. Magmula noong Mayo 2026, may higit na 141 milyong mga talaksan ang proyekto. Pinangangasiwaan at maaaring baguhin ng nakatala at boluntaryong mga tagagamit ang mga talaksan na ito.<ref>[[commons:Special:Statistics|Statistics page]] on Wikimedia Commons</ref> == Kasaysayan == [[Talaksan:Two Gambel's Quail (Callipepla gambelii) - Paradise Valley, Arizona, ca 2004.png|thumb|left|Ang kauna-unahang larawan na ikinarga sa Wikimedia Commons]] Si [[Erik Möller]] ang nagmungkahi ng proyektong ito noong Marso 2004.<ref name="Möller-2004" /> Sinimulan ang Wikimedia Commons noong ika-7 ng Setyembre 2004.<ref name="Wikimedia Commons-2004" /><ref name="Golem.de-2005" /> Noong Hulyo 2013, umabot sa 100,000,000 ang bilang ng mga pagbabago sa Commons.<ref>{{cite web |author=ÄŒesky |date=Hulyo 15, 2013 |title=100,000,000th edit |url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump/Archive/2013/07#100.2C000.2C000th_edit |access-date=Agosto 22, 2013 |publisher=Commons.wikimedia.org |archive-date=Hunyo 8, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608232232/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump/Archive/2013/07#100.2C000.2C000th_edit |url-status=live }}</ref> Noong 2018, naging posible ang pagkarga ng mga [[modelong 3D]] sa website sa pamamagitan ng [[STL (format ng talaksan)|STL]] na format. Isa sa unang mga modelong ikinarga sa Commons ay ang muling pagbuo ng estatwa ng [[Leon ng Al-lāt]] sa [[Palmyra]], [[Sirya]], na napinsala sa kamay ng mga militanteng [[Islamikong Estado|ISIS]] noong 2015.<ref>{{Cite web |date=Pebrero 22, 2018 |title=Wikipedia goes 3D allowing users to upload .stls for digital reference |url=https://3dprintingindustry.com/news/wikipedia-goes-3d-allowing-users-upload-stls-digital-reference-129340/ |access-date=Marso 8, 2022 |website=3D Printing Industry |language=en-US |archive-date=Marso 8, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220308095753/https://3dprintingindustry.com/news/wikipedia-goes-3d-allowing-users-upload-stls-digital-reference-129340/ |url-status=live }}</ref> [[Talaksan:Asad Al-Lat.stl|thumb|Modelong 3D ng estatwa ng [[Leon ng Al-lāt]]]] Nagkarga ang samot-saring mga kilalang organisasyon ng mga talaksan sa Commons. Noong 2012, nagkarga ang [[National Archives and Records Administration]] ng Estados Unidos ng 100,000 mga larawang na-''digitize'' mula sa kanilang koleksiyon.<ref>{{Cite web |last=Schultz |first=Colin |title=The National Archives Wants to Put Its Whole Collection on Wikimedia Commons |url=https://www.smithsonianmag.com/smart-news/national-archives-wants-put-everything-wikimedia-commons-180951952/ |access-date=Marso 6, 2022 |website=Smithsonian Magazine |language=en |archive-date=Marso 6, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220306165430/https://www.smithsonianmag.com/smart-news/national-archives-wants-put-everything-wikimedia-commons-180951952/ |url-status=live }}</ref> Noong 2020, sinimulan ng [[Dihital na Pampublikong Aklatan ng Amerika]] (DPLA) ang pagkarga ng kanilang mga kalipunan sa Commons.<ref>{{Cite web |title=DPLA cultural artifacts coming to Wikipedia through new collaboration with Wikimedia Foundation |url=https://dp.la/news/dpla-cultural-artifacts-coming-to-wikipedia-through-new-collaboration-with-wikimedia-foundation |access-date=Marso 6, 2022 |website=Digital Public Library of America |language=en |archive-date=Marso 31, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220331231235/https://dp.la/news/dpla-cultural-artifacts-coming-to-wikipedia-through-new-collaboration-with-wikimedia-foundation |url-status=live }}</ref> Noong 2022, nakapagkarga ang DPLA ng mahigit dalawang milyong mga talaksan.<ref>{{Cite web |title=Commons:Digital Public Library of America - Wikimedia Commons |url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Digital_Public_Library_of_America |access-date=Disyembre 22, 2022 |website=commons.wikimedia.org |language=en |archive-date=November 24, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221124043851/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Digital_Public_Library_of_America |url-status=live }}</ref> Gayundin, nakapagpamahagi ang [[Europeana]], isang website na pinagsasama-sama ang pamanang pangkalinangan ng Europa, ng kanilang mga larawang na-''digitize'' sa Commons.<ref>{{Cite web |title=Europeana and Wikimedia partnership update |url=https://pro.europeana.eu/post/europeana-and-wikimedia-partnership-update |access-date=Marso 6, 2022 |website=Europeana Pro |language=en-GB |archive-date=Agosto 12, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220812063724/https://pro.europeana.eu/post/europeana-and-wikimedia-partnership-update |url-status=live }}</ref> Noong panahon ng [[pandemyang COVID-19]], nakapagkarga ang [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan]] (WHO) ng kanilang mga ''infographic'' na "''[[commons:Category:World Health Organization COVID-19 disinformation infographics|Mythbusters]]''" sa Commons bilang bahagi ng pakikipagtulungan sa Wikimedia.<ref>{{Cite news |last=McNeil |first=Donald G. Jr. |date=Oktubre 22, 2020 |title=Wikipedia and W.H.O. Join to Combat Covid-19 Misinformation |language=en-US |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2020/10/22/health/wikipedia-who-coronavirus-health.html |access-date=Marso 6, 2022 |issn=0362-4331 |archive-date=Disyembre 27, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201227064918/https://www.nytimes.com/2020/10/22/health/wikipedia-who-coronavirus-health.html |url-status=live }}</ref> == Mga sanggunian == <references> <ref name="Endres-2006">{{Cite journal |last=Endres |first=Joe |title=Wiki websites wealth of information |journal=International News on Fats, Oils and Related Materials |location=[[Champaign, Illinois]] |date=May 2006 |volume=17 |issue=5 |pages=312 |type=Periodical |issn=0897-8026 |url=https://www.proquest.com/docview/223600210 |access-date=Agosto 6, 2007 |id={{ProQuest|223600210}} |archive-date=Mayo 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510224519/https://www.proquest.com/docview/223600210 |url-status=live }}</ref> <ref name="Möller-2004">{{cite web |url=http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |title=<nowiki>[Wikipedia-l]</nowiki> Proposal: commons.wikimedia.org |last=Möller |first=Erik |date=Marso 19, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 9, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131209124611/http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |url-status=live }}</ref> <ref name="Wikimedia Commons-2004">{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |title=Main Page |publisher=Wikimedia Commons |date=Setyembre 7, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Nobyembre 5, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151105173459/https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |url-status=live }}</ref> <ref name="Golem.de-2005">{{cite web |url=http://www.golem.de/0505/38234.html |title=Wikimedia Commons: Über 100.000 freie Bilder, Töne und Filme |date=Mayo 25, 2005 |access-date=Agosto 7, 2007 |language=de |publisher=[[:de:Golem.de|Golem.de]] |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132726/https://www.golem.de/0505/38234.html |url-status=live }}</ref> </references> [[Kategorya:Internet]] e9mt5vr2ka0jsdfo93r2rttguxsfskd 2221901 2221896 2026-08-28T01:43:53Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Internet]]; added [[Category:Mga proyekto ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221901 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | logo = [[Talaksan:Commons-logo-en.svg|120px|alt=Logo ng Wikimedia Commons na may tekstong "WIKIMEDIA COMMONS"|Logo ng Wikimedia Commons]] | collapsible = | caption = [[c:|Unang pahina]] ng Wikimedia Commons noong 2024 | url = {{URL|https://commons.wikimedia.org}} | commercial = Hindi | type = [[Aklatang dihital|Imbakan ng midya]] | registration = Opsiyonal (kailangan kung magkakarga ng mga midyang talaksan) | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = [[Kilusang Wikimedia]] | language = Maraming mga wika | revenue = | alexa = | name = Wikimedia Commons | screenshot = Commons screenshot (cropped).png | founded = {{Start date and age|2004|9|7}} | current_status = Aktibo | content_license = {{hlist|Pampublikong dominyo|samot-saring mga lisensiyang [[Malayang nilalaman|pangmalayang nilalaman]]}} }} Ang '''Wikimedia Commons''' (tinatawag ding '''Wikicommons''' o '''Commons''' sa payak na katawagan) ay isang [[Aklatang dihital|imbakan ng mga midya]] na nakabase sa teknolohiyang [[wiki]]. Imbakan ito ng mga [[larawan]], [[tunog]], [[video]], at iba pang mga talaksang multimidya na [[Malayang nilalaman|magagamit ninuman sa anumang layunin]].<ref name="Endres-2006"/> Proyekto ito ng [[Pundasyong Wikimedia]]. Nagagamit ang mga talaksang ikinarga sa imbakan sa lahat ng mga ibang proyekto ng Wikimedia<ref>{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |title=Embedding Commons' media in Wikimedia projects |publisher=Wikimedia Commons |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132722/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:First_steps/Reuse#Embedding_Commons'_media_in_Wikimedia_projects |url-status=live }}</ref> sa iba-ibang mga wika, kabilang ang [[Wikipedia]], [[Wikivoyage]], [[Wikisource]], [[Wikiquote]], [[Wiktionary]], at [[Wikibooks]]. Maaari ding i-''download'' ang mga talaksan na ito para magamit ''offline''. Magmula noong Mayo 2026, may higit na 141 milyong mga talaksan ang proyekto. Pinangangasiwaan at maaaring baguhin ng nakatala at boluntaryong mga tagagamit ang mga talaksan na ito.<ref>[[commons:Special:Statistics|Statistics page]] on Wikimedia Commons</ref> == Kasaysayan == [[Talaksan:Two Gambel's Quail (Callipepla gambelii) - Paradise Valley, Arizona, ca 2004.png|thumb|left|Ang kauna-unahang larawan na ikinarga sa Wikimedia Commons]] Si [[Erik Möller]] ang nagmungkahi ng proyektong ito noong Marso 2004.<ref name="Möller-2004" /> Sinimulan ang Wikimedia Commons noong ika-7 ng Setyembre 2004.<ref name="Wikimedia Commons-2004" /><ref name="Golem.de-2005" /> Noong Hulyo 2013, umabot sa 100,000,000 ang bilang ng mga pagbabago sa Commons.<ref>{{cite web |author=ÄŒesky |date=Hulyo 15, 2013 |title=100,000,000th edit |url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump/Archive/2013/07#100.2C000.2C000th_edit |access-date=Agosto 22, 2013 |publisher=Commons.wikimedia.org |archive-date=Hunyo 8, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608232232/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump/Archive/2013/07#100.2C000.2C000th_edit |url-status=live }}</ref> Noong 2018, naging posible ang pagkarga ng mga [[modelong 3D]] sa website sa pamamagitan ng [[STL (format ng talaksan)|STL]] na format. Isa sa unang mga modelong ikinarga sa Commons ay ang muling pagbuo ng estatwa ng [[Leon ng Al-lāt]] sa [[Palmyra]], [[Sirya]], na napinsala sa kamay ng mga militanteng [[Islamikong Estado|ISIS]] noong 2015.<ref>{{Cite web |date=Pebrero 22, 2018 |title=Wikipedia goes 3D allowing users to upload .stls for digital reference |url=https://3dprintingindustry.com/news/wikipedia-goes-3d-allowing-users-upload-stls-digital-reference-129340/ |access-date=Marso 8, 2022 |website=3D Printing Industry |language=en-US |archive-date=Marso 8, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220308095753/https://3dprintingindustry.com/news/wikipedia-goes-3d-allowing-users-upload-stls-digital-reference-129340/ |url-status=live }}</ref> [[Talaksan:Asad Al-Lat.stl|thumb|Modelong 3D ng estatwa ng [[Leon ng Al-lāt]]]] Nagkarga ang samot-saring mga kilalang organisasyon ng mga talaksan sa Commons. Noong 2012, nagkarga ang [[National Archives and Records Administration]] ng Estados Unidos ng 100,000 mga larawang na-''digitize'' mula sa kanilang koleksiyon.<ref>{{Cite web |last=Schultz |first=Colin |title=The National Archives Wants to Put Its Whole Collection on Wikimedia Commons |url=https://www.smithsonianmag.com/smart-news/national-archives-wants-put-everything-wikimedia-commons-180951952/ |access-date=Marso 6, 2022 |website=Smithsonian Magazine |language=en |archive-date=Marso 6, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220306165430/https://www.smithsonianmag.com/smart-news/national-archives-wants-put-everything-wikimedia-commons-180951952/ |url-status=live }}</ref> Noong 2020, sinimulan ng [[Dihital na Pampublikong Aklatan ng Amerika]] (DPLA) ang pagkarga ng kanilang mga kalipunan sa Commons.<ref>{{Cite web |title=DPLA cultural artifacts coming to Wikipedia through new collaboration with Wikimedia Foundation |url=https://dp.la/news/dpla-cultural-artifacts-coming-to-wikipedia-through-new-collaboration-with-wikimedia-foundation |access-date=Marso 6, 2022 |website=Digital Public Library of America |language=en |archive-date=Marso 31, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220331231235/https://dp.la/news/dpla-cultural-artifacts-coming-to-wikipedia-through-new-collaboration-with-wikimedia-foundation |url-status=live }}</ref> Noong 2022, nakapagkarga ang DPLA ng mahigit dalawang milyong mga talaksan.<ref>{{Cite web |title=Commons:Digital Public Library of America - Wikimedia Commons |url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Digital_Public_Library_of_America |access-date=Disyembre 22, 2022 |website=commons.wikimedia.org |language=en |archive-date=November 24, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221124043851/https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Digital_Public_Library_of_America |url-status=live }}</ref> Gayundin, nakapagpamahagi ang [[Europeana]], isang website na pinagsasama-sama ang pamanang pangkalinangan ng Europa, ng kanilang mga larawang na-''digitize'' sa Commons.<ref>{{Cite web |title=Europeana and Wikimedia partnership update |url=https://pro.europeana.eu/post/europeana-and-wikimedia-partnership-update |access-date=Marso 6, 2022 |website=Europeana Pro |language=en-GB |archive-date=Agosto 12, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220812063724/https://pro.europeana.eu/post/europeana-and-wikimedia-partnership-update |url-status=live }}</ref> Noong panahon ng [[pandemyang COVID-19]], nakapagkarga ang [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan]] (WHO) ng kanilang mga ''infographic'' na "''[[commons:Category:World Health Organization COVID-19 disinformation infographics|Mythbusters]]''" sa Commons bilang bahagi ng pakikipagtulungan sa Wikimedia.<ref>{{Cite news |last=McNeil |first=Donald G. Jr. |date=Oktubre 22, 2020 |title=Wikipedia and W.H.O. Join to Combat Covid-19 Misinformation |language=en-US |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2020/10/22/health/wikipedia-who-coronavirus-health.html |access-date=Marso 6, 2022 |issn=0362-4331 |archive-date=Disyembre 27, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201227064918/https://www.nytimes.com/2020/10/22/health/wikipedia-who-coronavirus-health.html |url-status=live }}</ref> == Mga sanggunian == <references> <ref name="Endres-2006">{{Cite journal |last=Endres |first=Joe |title=Wiki websites wealth of information |journal=International News on Fats, Oils and Related Materials |location=[[Champaign, Illinois]] |date=May 2006 |volume=17 |issue=5 |pages=312 |type=Periodical |issn=0897-8026 |url=https://www.proquest.com/docview/223600210 |access-date=Agosto 6, 2007 |id={{ProQuest|223600210}} |archive-date=Mayo 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510224519/https://www.proquest.com/docview/223600210 |url-status=live }}</ref> <ref name="Möller-2004">{{cite web |url=http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |title=<nowiki>[Wikipedia-l]</nowiki> Proposal: commons.wikimedia.org |last=Möller |first=Erik |date=Marso 19, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Disyembre 9, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131209124611/http://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2004-March/014885.html |url-status=live }}</ref> <ref name="Wikimedia Commons-2004">{{cite web |url=http://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |title=Main Page |publisher=Wikimedia Commons |date=Setyembre 7, 2004 |access-date=Agosto 7, 2007 |archive-date=Nobyembre 5, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151105173459/https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Main_Page&oldid=50 |url-status=live }}</ref> <ref name="Golem.de-2005">{{cite web |url=http://www.golem.de/0505/38234.html |title=Wikimedia Commons: Über 100.000 freie Bilder, Töne und Filme |date=Mayo 25, 2005 |access-date=Agosto 7, 2007 |language=de |publisher=[[:de:Golem.de|Golem.de]] |archive-date=Disyembre 26, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226132726/https://www.golem.de/0505/38234.html |url-status=live }}</ref> </references> [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] cbrzrfi3c5pde6sgq07samg49uggomv 4 10200 2222124 2189810 2026-08-28T05:25:21Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222124 wikitext text/x-wiki {{daang tapatan|WP:Tagapangasiwa|WP:TGPNGSW}} Ang mga '''tagapangasiwa''' o '''''administrator''''' ([[Ingles]]) ay mga [[Wikipedia:Mga Wikipedista|Wikipedista]] na maaaring pasukin ang mga teknikal na mga nilalaman na tumutulong sa pagpapanatili ng sayt ("mga karapatan ng ''[[SysOp]]'' o [[tagapagpaandar ng sistema]]"). Binibigay ang pananagutan na ito ng Wikipedia sa kahit sinumang naging aktibo at palagiang taga-ambag sa Wikipedia sa tuwi-tuwina, ginagalang at alam ang mga panuntunan ng Wikipedia, at pangkalahatang pinagkakatiwalaan ng mga kasapi ng komunidad. == Ilan lamang sa mga gawain ng Tagapangasiwa == * Magbura at magbalik ng naburang pahina * Pagbabalik ng mga pahina sa nakaraang katayuan lalo kung bandalismo o ''spam'' ang naging sanhi. * Harangin at hindi harangin ang mga tagagamit. * Palitan ang mga salita sa [[Natatangi:Allmessages|MediaWiki pangalang espasyo]] (''[[Natatangi:Allmessages|MediaWiki namespace]]'') o ang disenyo ng CSS sa [[MediaWiki:Monobook.css]] * Magambag, magsalin at magpainam ng mga lathalain. * Magturo, magsanay, at magsilbing gabay at mabuting huwaran o halimbawa ng mga Wikipedista, partikular na ang mga baguhan, na gumagamit ng tonong palakaibigan at mahinahon. * Kumustahin ang kalagayan o katayuan ng mga tagagamit, partikular na ang mga baguhan o tila nagsasawa (bumababa ang aktibidad) o [[Wikipedia:Mga nawawalang Wikipedista|nawawalang Wikipedista]]. == Mga burokrata == Maaaring gawing sysop ng mga inatasang ''burokrata'' o ''burokrato'' (bureaucrat) ang mga ibang tagagamit (''users'') (ngunit hindi maaaring tanggalin ang pagiging sysop). Nalilikha ang mga ''bureaucrat'' sa pamamagitan ng mga ibang ''bureaucrat'' sa proyekto na mayroon ito, o sa pamamagitan ng mga taga-ingat (''stewards'') para sa mga wala pang mga ''bureaucrat''. Natatala ang pagiging sysop sa [[Natatangi:Log/rights|Natatangi:Tala/mga karapatan]] ''([[Natatangi:Log/rights]])'' o sa [[Wikipedia:Bureaucrat log|Tala ng mga burokrata]] ([[Wikipedia:Bureaucrat log|Bureaucrat log]]). Nakatala ang pagiging sysop ng sa pamamagitan ng mga taga-ingat sa [[Meta:Special:Log/rights|Meta:Natatangi:Tala/mga karapatan]] ''([[Meta:Special:Log/rights]])''. Kabilang sa mga gawain ng isang burokrata ang paggawad ng pagiging-tagapangasiwa/burokrata sa isang tagagamit, paglalagay ang "bot flag" (bandilang pang-''bot'') sa isang tagagamit, at pagpapalit ng pangalan ng isang tagagamit. == Mga kasalukuyang Tagapangasiwa == === Mga napaka-aktibong Tagapangasiwa === # {{admin|Bluemask}} (Burokrato, tagapangasiwa) # {{admin|Jojit fb}} (Burokrato, tagapangasiwa) # {{admin|WayKurat}} (tagapangasiwa) # {{admin|Ryomaandres}} (tagapangasiwa) === Mga di-gaanong aktibong Tagapangasiwa=== # {{admin|Sky Harbor}} (Burokrato, tagapangasiwa) # {{admin|Nickrds09}} (tagapangasiwa) # {{admin|Masahiro Naoi}} (tagapangasiwa) # {{admin|Seav}} (Burokrato, tagapangasiwa) === Mga Tagapangasiwang Bot === # {{admin|Maskbot}} (tagapangasiwa) == Mga dating Tagapangasiwa == # {{admin|Lenticel}} (dating tagapangasiwa) # {{admin|Delfindakila}} (dating tagapangasiwa) # {{admin|AnakngAraw}} (dating tagapangasiwa) # {{admin|Felipe Aira}} (dating tagapangasiwa) # {{admin|Estudyante}} (dating tagapangasiwa) == Tingnan din == === Nominasyon === * [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog]] === Pamayanan === {{Pamayanan}} [[Kategorya:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] [[Kategorya:Mga Wikipedistang tagapangasiwa]] gbz21gyr0h6b8dzxk8nop19rv5rlas3 4 11031 2221907 1996122 2026-08-28T01:49:38Z JWilz12345 77302 −[[Kategorya:Wikipedia]]; ±[[Kategorya:Koordinasyong multilinggwal sa Wikipedia]]→[[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221907 wikitext text/x-wiki [[Image:Wikipedia-logo-v2-tl.png|right|88px]] [[Image:Philippines collaboration.png|right|88px]] [[Image:Handshake icon.svg|right|88px]] :''Drop a message at the [[Usapang Wikipedia:Embahada|Talk page]] for global issues that affects the Tagalog Wikipedia.'' Ang '''proyektong [[Wikipedia]]''' ay multilinggwal, na may [[Wikipedia:Koordinasyong multilinggwal|wiki sa higit na siyamnapung wika]], na ''aktibo'' sa pagtatrabaho, at mayroon pang ''isangdaan'' na handa na sa paglulunsad. :''The '''[[Wikipedia]] project''' is multilingual, with [[:en:Wikipedia:Multilingual coordination|wikis in more than ninety languages]], which are ''actively'' at work, and with a ''hundred'' more ready for launching.'' ==Pambati / ''Welcome message''== {| style="border:1px solid #8888aa; background-color:#f7f8ff;padding:10px;font-size:95%;" |colspan="20"|<div class="center">'''Maligayang pagdating''' sa embahada ng '''[[Wikipedia:Patungkol|Wikipedia sa Tagalog!]]''' Kung mayroon kayong mga pahayag o mga tanong tungkol sa mga pandaigdig na isyu ng Wikipedia sa Tagalog, inaanyayahan namin kayong magpahayag dito o sa pahinang usapan ng artikulong ito.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Mensahe para sa Embahada]'''</div><br/> |---- |'''''Welcome''' to the embassy of the Tagalog Wikipedia! If you have any announcements or questions regarding international issues of the Tagalog Wikipedia, you are invited to post them here or on the discussion page of this article.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Message to the embassy]'''''</div> |'''''Willkommen''' auf der Botschaft der tagalogsprachigen Wikipedia. Fragen und Vorschläge zu internationalen oder tagalogen Themen können hier oder auf der Diskussionsseite zur Botschaft gepostet werden.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Nachricht an die Botschaft]'''''</div> |'''''Velkommen''' til ambassaden i Tagalog Wikipedia! Hvis du har nogen meddelelser eller spørgsmål vedrørende internationale spørgsmål af Tagalog Wikipedia, du er inviteret til at sende dem her eller på diskussionen side af denne artikel.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Anmeldelse til ambassaden]'''''</div> |'''''Bienvenue''' sur l'ambassade du Wikipédia dans la langue tagalog! Si vous avez une annonce ou demande concernant les questions internationales ou le wikipédia en tagalog, vous pouvez la formuler ici ou sur la page de discussion de cet article.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Consulter des ambassadeurs]'''''</div> |'''''Bienvenido''' a la embajada de la Wikipedia tagala. Si tienes cualquier pregunta o sugerencia sobre temas internacionales o la Wikipedia tagala, estás invitado a colocarlas aquí o en la página de discusión de este artículo.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Mensaje para la Embajada]'''''</div> |'''''Benvingut''' d'a l'Ambaixada Viquipèdia en l'idioma tagalog! Si tens anunci o petició relació qüestions internacionals o Viquipèdia en tagalog, podeu fer aquí oa la pàgina discussió aquest article.<br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Missatge per l'Ambaixada]'''''</div> |'''''Добро пожаловать ''' в посольство тагальский Википедии! Если у Вас есть какие-либо объявления или вопросы, касающиеся международных проблем тагальский Википедии, Вам предлагается размещать их здесь или на странице обсуждения этой статьи.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Письмо в посольство]'''''</div><br/> |---- |'''''ようこそ'''ウィキペディアは、タガログ語の大使館へ！もし何かの発表や質問は、タガログ語、ウィキペディアの国際問題については、ここか、この記事の議論ページに投稿して招待されています。 </div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new 大使館へのメッセージ]'''''</div><br/> |'''''Καλώς ήρθατε''' στην πρεσβεία της Ταγκαλόγκ Wikipedia! Αν έχετε οποιεσδήποτε απορίες ή ανακοινώσεις σχετικά με διεθνή θέματα της Ταγκαλόγκ Wikipedia, που καλούνται να τους μετά εδώ ή στην σελίδα συζήτησης του άρθρου αυτού.</div><br /><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Μήνυμα προς την πρεσβεία]'''''</div> |'''''Hoş geldiniz '''bu Tagalog Wikipedia ve Elçiliğe! Eğer herhangi bir duyuru veya soru Tagalog Vikipedi uluslararası konular ile ilgili, burada veya bu maddenin tartışma sayfasına göndermeye davet ediyoruz.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new Elçiliğe Mesaj]'''''</div><br/> |'''''환영합니다.''' 이곳은 타갈로그어 위키백과 대사관입니다! 서로 다른 언어 사용자 간의 토론, 또는 타갈로그어 위키백과에 대한 중요한 소식이나 질문이 있다면, 이곳이나 토론 페이지에 글을 남겨 주세요.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new 대사관에 글 남기기]'''''</div><br/> |'''''欢迎 '''来到他加禄语维基百科大使馆！如果您有任何关于他加禄语维基百科跨语言问题上的问题或建议，请您在这里或讨论页留言。 </div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new 给大使馆留言]'''''</div><br/> |style="direction:rtl;"|'''''مرحبا بكم '''في سفارة ويكيبيديا التغالوغية! إذا كان لديك أي اعلانات أو أسئلة بخصوص القضايا الدولية من ويكيبيديا التغالوغية ، أنت مدعو لوضعها هنا أو على صفحة نقاش هذه المقالة.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new رسالة الى السفارة]'''''</div><br/> |'''''स्वागत ''' इस तगालोग विकिपीडिया के दूतावास के लिए! यदि आप किसी भी घोषणाओं या प्रश्नों को तगालोग विकिपीडिया के अंतरराष्ट्रीय मुद्दों के बारे में है, आप यहाँ या इस लेख की चर्चा पेज पर उन्हें पोस्ट करने के लिए आमंत्रित किया जाता है.</div><br/><div class="center">'''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:Embahada&action=edit&section=new दूतावास के लिए संदेश]'''''</div><br/> |} ==Paglalarawan / ''Description''== Ang [[m:Wikimedia Embassy|Embahada ng Wikipedia]] ay inayos sa [[:m:|meta]] upang magkaroon ng isang sentrong lugar para sa mga pagpapayaman ng kainaman upang makatulong sa mga isyu sa iba't-ibang wika — mga patakaran na nakakapekto sa buong websayt at ang mga desisyon sa mga ''software'' na nakakaapekto sa lahat, at ng [[m:List_of_Wikipedias|pagkakawing sa ibang mga wika]]. Maari ninyong tignan ang pahinang iyon para sa mga detalye tungkol sa pagtatatag ng embahada sa inyong wika, o sa pagtatala ng sarili ninyo bilang isang embahador. :''The [[m:Wikimedia Embassy|Wikimedia Embassy]] was prepared at [[:m:|meta]] in order to have a central location for all improvements and enriching enhancements in order to assist in issues in different languages - regulations that affect the whole website regarding decisions on softwares which affects all, and [[m:List_of_Wikipedias|links to other languages]]. You can view that page for details about the establishment of an embassy in your language, or in registering yourself as an ambassador.'' == Ang mga talang pangkoreo / ''Mailing lists''== Ang Wikipedia-L na [[:en:Wikipedia:mailing lists|pangkoreong tala tungkol sa Wikipedia]] ay bukas sa mga Wikipedista ng lahat ng wika at lahi. Ingles pangunahing wika, pero masasalubong ang lahat ng iba pang wika — puwedeng magsalin ang isang tao kung kailangan. (Ang mga bilinggwal na mensahe ay ''talagang'' makasasalubong ng diwa!) :''The Wikipedia-L: [[:en:Wikipedia mailing lists|Wikipedia mailing lists]] is open to all Wikipedians of all languages and nationalities. English is the major language, but all other languages can be met - one person can translate if necessary. (Bilingual messages are ''really'' effective in converging thoughts!'') == Mga embahador / ''Ambassadors'' == Ang '''Embahada''' at ang '''Wikipedia-L''' ay kinakailangang obserbahan ng isang '''Embahador''' ng Wikipedia para sa mga isyu ng interes sa pamayanang kanilang kinakatawan. Kinakailangang ipaalam mo rin sa buong multilinggwal na komunidad ang mga isyung lokal na iyong itinataas, at ang mga ideya na pwedeng makapagbigay-pahamak o benepisyo sa buong komunidad. =====Embahador / ''Ambassador''===== *Ang kasalukuyang '''embahador''' ng Tagalog na Wikipedia ay si '''[[User:Sky Harbor|Sky Harbor]].''' :*''The current '''ambassador''' of Tagalog Wikipedia is '''[[User:Sky Harbor|Sky Harbor]]'''. '' =====Ibang pang mga embahador / ''Other ambassadors''===== *Maaaring makita sa ''[[m:Wikimedia Embassy]]'' ang talaan ng lahat ng mga ''embahada'' at ''embahador'' sa Wikipedia. :*''The list of all Wikipedia ''embassies'' and ''ambassadors'' can be viewed at ''[[m:Wikipedia Embassy]]''. '' ==Mga kasalukuyang isyu / ''Current issues''== Dapat pinag-uusapan sa ''Meta'' ang mga kasalukuyang pandaigdig na isyu. :''Current international issues should be discussed at the ''Meta''. '' ==Kawing-tulong para sa mga di-nagtatagalog / ''Helpful link for non-Tagalog speakers''== {{Help for Non-Tagalog Speakers2}} ==Kawing sa pamayanan / ''Community link''== Maaari ka ring bumisita sa aming [[WP:Kapihan]] / ''You can also visit us at our [[WP:Café]]'': {{Pamayanan|center|all}} [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia|Embahada]] ia35bipp0otea6gu8tcxk28o4xmg3ct 14 11267 2221979 352208 2026-08-28T03:03:25Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221979 wikitext text/x-wiki Ang mga artikulo sa kategoriya ay Napili para sa Unang Pahina nang Tagalog Wikipedia. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] nzn67zgy0p5h1g648tiexr1qp8nq0cz 14 11346 2221939 40085 2026-08-28T02:32:30Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221939 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 12441 2221921 43730 2026-08-28T02:03:14Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221921 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Ninanais na pahina]] g8ajf3hnnbdo0a0zuyrq72durhs00ph 14 14181 2221933 48838 2026-08-28T02:27:39Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221933 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 14654 2222112 1643616 2026-08-28T05:16:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222112 wikitext text/x-wiki See [[:meta:Privacy policy]] [[Kategorya:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] munz90hnff3hoj02gqh5sbovrbryxsr 4 17077 2222123 2157409 2026-08-28T05:24:46Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222123 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Control copyright icon.svg|right|180px]] [[Talaksan:Copyright click.svg|right|100px]] Ang [[Wikipedia:Patakaran|patakaran]] sa Wikipedia ay dapat mga larawan ay naka-tag na may suleras o ''template'' na nagpapakita ng permiso upang gamitin ang isang larawan (o hindi) ayon sa batas [[karapatang-ari]] ng bansang pinanggalingan ng larawang iyon. Ginagawa ito para malaman ang totoong lisensiya sa paggamit ng mga larawang iyo at para malaman ang mga larawang kailangan burahin dahil sa dahilan na wala silang lisensiya. ==Mga suleras para sa karapatang-ari ng mga larawan== ===Malayang paggamit=== ====Mga lisensiyang GNU==== *{{[[Template:GFDL|GFDL]]}} - Ang [[GNU Free Documentation License]] (walang invariant sections o cover texts) **{{[[Template:GFDL-self|GFDL-self]]}} - Isang GFDL na template na nagsasabi na ang nag-upload ng larawang iyon ay humahawak ng karapatang-ari **{{[[Template:Wikipedia-screenshot|Wikipedia-screenshot]]}} - Mga ''screenshot'' ng mga pahinang web ng Wikipedia ====Mga lisensiyang Creative Commons==== *{{[[Template:Cc-by-2.5|Cc-by-2.5]]}} — Atribusyon 2.5 *{{[[Template:Cc-by-sa-2.5|Cc-by-sa-2.5]]}} — Atribusyon-''Sharealike'' 2.5 ====Malayang paggamit==== *{{[[Template:PD|PD]]}} - Isang template na maaring gamitin para sa anumang kaso ng ''[[public domain]]'' *{{[[Template:PD-user|PD-user]]}} - Para sa mga larawang inilabas sa ''public domain'' ng taong gumawa ng larawang iyon *Mga larawang pang-''public domain'' sa mga iba't-ibang bansa: **{{[[Template:PD-US|PD-US]]}} - Para sa mga larawang ''public domain'' sa [[Estados Unidos]] ===May restriksiyon sa paggamit o ay nasa patas na paggamit (naka-''fair use'')=== *{{[[Template:Coat of arms|Coat of arms]]}} - Para sa mga larawan ng kalasag o eskudo de armas (''crest'') kung saan hindi alam ang istatus ng karapatang-ari at ng lisensiya *{{tl|Non-free album cover}} - Para sa mga takip ng mga [[album]] at iba pang awitin *{{tl|Non-free DVD cover}} - Para sa mga takip ng mga [[DVD]] *{{tl|Non-free poster}} - Para sa mga henerikong larawan ng mga poster ng mga pangyayari ng nabawang kalidad. *{{[[Template:Fairuse|Fairuse]]}} - Dating ginagamit para sa mga larawan at pananglitang audio na naka-karapatang-ari na pinanindigan na ''fair use''. Palitan itong tag sa {{[[Template:Non-free fair use in|Non-free fair use in]]|Article}} o sa ibang mga tag. *{{[[Template:Non-free fair use in|Non-free fair use in]]|''Article''}} - Para sa mga gawang naka-karapatang-ari na pinanindigan sa artikulong ''Article'' *{{tl|Non-free poster}} - Para sa mga poster ng sine *{{[[Template:Seal|Seal]]}} - Para sa mga larawan ng mga opisyal na selyo *{{tl|Non-free television screenshot}} - Mga ''screenshot'' ng mga programa sa telebisyon *{{[[Template:Withpermission|Withpermission]]}} - Nagbibigay ng permiso na gamitin ang larawan sa Wikipedia pero hindi ito umaabot sa mga ikatlong partido [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|P]] [[Kategorya:Mga suleras sa Wikipedia]] [[fr:Wikipédia:Liste des bandeaux de licence]] co5fuhdn6szkrumzn4c7ytguahbiopf 10 18076 2222046 284014 2026-08-28T04:10:59Z JWilz12345 77302 2222046 wikitext text/x-wiki <div style="float: left; border: solid #CCCC00 1px; margin: 1px;"> {| cellspacing="0" style="width: 238px; background: #FFFF99;" | style="width: 45px; height: 45px; background: #FFFF00; text-align: center; font-size: 14pt" | '''[[:Category:Mga Wikipedistang mahilig sa anime|*_*]]''' | style="font-size: 8pt; padding: 4pt; line-height: 1.25em;" |Ang tagagamit na ito ay mahilig sa '''[[anime]]'''. |}</div><includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Mga komento== Ang [[Wikipedia:Template|suleras]] na ito ay isang batayan at hindi isang artikulong pang-ensiklopedya. Pakilagay ito sa mga pahina ng tagagamit: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==Tingnan din== *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|*]] </noinclude> 63er8fswcuyoe4grkdvk010h9cdxmay 14 18293 2221952 1383461 2026-08-28T02:37:56Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221952 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 0k3l16y50a457c07ze9d2rhvlvelaxf 14 20352 2221940 78635 2026-08-28T02:32:36Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221940 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 21394 2222043 284024 2026-08-28T04:06:11Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222043 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Tagapangasiwa]] fshpeohkkbgce8vbjw873w58ug3sa4p 0 22750 2221902 2220960 2026-08-28T01:44:01Z DWCF 165775 /* Himno ng Obando */ 2221902 wikitext text/x-wiki {{Other uses|Obando (paglilinaw)}} {{Infobox Philippine municipality 2 | infoboxtitle = Bayan ng Obando | sealfile = Ph seal bulacan obando.png | caption = Mapa ng [[Bulacan]] na nagpapakita sa lokasyon ng Obando. | locatormapfile = {{PH wikidata|image_map}} | region = {{PH wikidata|region}} | province = {{PH wikidata|province}} | districts = Ika-apat na Distrito ng Bulacan | barangays = 11 | class = Ika-2 Klase;urbano | mayor = Edwin C. Santos | areakm2 = 15.91 | founded = 14 Mayo 1753 }} Ang '''Obando'''<ref name=Obando/> (<small>pagbigkas:</small> o•bán•do) ay isang ika-2 klaseng [[mga bayan ng Pilipinas|bayan]] sa [[mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Bulacan]], [[Pilipinas]]. 16 kilometro ang layo nito mula sa [[Maynila]], ang kabisera ng Pilipinas. Napapagitnaan ang Obando ng dalawang lungsod mula sa [[Kalakhang Maynila]]: ang [[Lungsod ng Valenzuela]] sa silangan, [[Navotas]] at [[Lungsod ng Malabon]] sa timog, [[Bulakan, Bulacan|Bulacan]] sa hilaga, at ang mga katubigan ng [[Look ng Maynila]] sa kanluran. Ayon sa {{PH wikidata|population_as_of}}, ito ay may populasyon na {{PH wikidata|population_total}} sa may {{PH wikidata|household}} na kabahayan. == Binuong area == Sa patuloy na paglawak ng Kalakhang Maynila, kabilang na ngayon ang lungsod sa binuong area ng Maynila na umaabot sa San Ildefonso sa pinakahilagang bahagi nito.<ref name=Obando/> ==Demograpiko== {{Populasyon}} Mula noong 2002, may tinatayang [[populasyong]] 58,245 ang Obando, kung saan 49% ang kalalakihan at 51% ang kababaihan. Sa kasalukuyang populasyon, may 14% ang namumuhay sa mga rural na barangay habang ang kabilang ang natitira sa populasyong urbano. Mayroon itong mga 12,349 kabahayan. P9,000.00 ang karaniwang buwanang sahod ng isang kabahayan, bahagyang mas mababa kaysa sa minimum na P9,540.00 para sa isang mag-anak na may 6 na abot-kayang-tiisin o abot-saklaw (''threshold'') na itinakda ng Kagawaran ng Kabutihang Panlipunan at Kaunlaran (''Department of Social Welfare and Development'').<ref name=Obando/> == Mga suliranin == Kabilang sa mga suliran ng bayan ng Obando ang [[dagsaang pagbaha tuwing panahon ng tag-ulan]] at ang [[polusyon ng ilog dahil sa pook tapunan sa Tanza, Navotas.]] Noong 2002, nagpasa ang Sangguniang Bayan ng Obando, Bulacan ng isang kontrobersiyal na resolusyong nagpapahintulot sa mga ''barge'' ng Phileco (''Philippine Ecology Systems Corporation'') na dumaan sa mga kailugan ng Obando upang magtapon ng nilalaman nitong mga basura sa dating-ilog na kontralodong tapunan ng basura ngayon sa Tanza, Navotas, 1 kilometro lamang ang layo mula sa Obando. Maraming mga pagkilos ng masa ng mamamayan ang tumuligsa rito ngunit nabigo ang mga lokal na opisyales para pigilin ang pagtatapon magpahanggang sa ngayon. May mga pag-aaral na nagpapakitang nakapagpapadumi ng ilog ang operasyon ng tapunan at nakapagdulot ng ilang mga karamdaman sa mga naninirahan, karamihan na ang mga may edad, kababaihan at mga kabataan.<ref name=Obando/> == Kabuhayan (Ekonomiya) == * Trabaho sa lungsod - marami sa mga Obandenyo (o ''Obandeño'') ang may mga "puting-kolyar" na trabaho at naghahanapbuhay sa Kalakhang Maynila. Marami sa kanila ang naging matagumpay at may ilang mga malalaking pangalan sa likod ng mga kompanyang kanilang pinagtatrabahuhan. * Trabaho sa pabrika - mayroon ding mga naninirahang naghahanapbuay sa mga pabrika sa Obando at kanugnog-bayan. * [[OFW]] - may mga Obandenyo ring sumubok magtrabaho sa ibang bansa kung saan marami ang nagsipagtagumpay. * [[Pangingisda]], isang dating pangunahing pinagkukunan ng kabuhayan ng mga mamamayan ng Obando, marami pa ring aktibong mga mangingisda. * Ibang pinagkukunan ng kabuhayan ang pagpoproseso ng mga pagkain, pagaalaga ng mga bibe, poltri, baboy at pagpapalaki ng mga maaalagaang mga hayop. * [[Pangangalakal]] - kabilang ang pagtitinda ng mga barbekyu at samalamig, mga teleponong selular, [[tindahang sari-sari]], tiangge, potograpiya, at iba pang mga serbisyo. * [[Pedicab]] o ''[[Trike]]'', isa rin itong pangkaraniwang tanawin sa Obando, Bulacan. Ginagamitan ng lakas ng tao ang isang traysikel na may isa o dalawang upuang pantao para dalhin ang mga pasahero, kabilang ang drayber. Maraming mga Obandenyo ang gumamit ng ganitong sasakyang pampubliko, at mas ibig ng mga sumasakay na mga mamamayan sapagkat mas mura ang pamasahe kapag inihambing sa dyipni o traysikel na may motor. Mas gamitin ito tuwing may pagbaha. * [[Pananahi]] at paggawa ng mga [[alahas]] - tanyag ang mga ito ngunit humina ang negosyo noong 2002. == Heograpiya == [[Talaksan:Sunset in a fish pen in Obando, Bulacan.jpg|thumb|264x264px|Isang palaisdaan sa Obando]] Isa sa mga katangian ng Obando ang pagkakaroon ng mga patag at mabababang mga baybaying sabana o kapatagan. Dating isang estuwaryo (wawa o bunganga ng ilog) ang area ngunit nabuo mula sa gilid o hangganan dahil sa mga buhangin at naging pangkasalukuyang anyong binubuo ng mga distritong pangkalakalan ''(commercial)'', bahaging industriyal na disitrito, pamahayan (residential) at palaisdaan. Sa loob ng munisipalidad, mayroong dalawang kailugan at tatlong maliliit na ilog o ilug-ilugan, ang Ilog ng Meycauayan sa hilaga, ang Ilog ng Pinagkabalian sa timog at ang Ilog Paco, Ilog Hulo at Ilog Pag-asa na tumatagos sa bayan kahanay ng daang panlalawigan.<ref name=Obando/> Mayroon 15.91&nbsp;km² areang lupain ang Obando. Mayroon itong urbanong areang 1.85&nbsp;km² na binubuo ng 2 mga barangay, binubuo ng 14.06&nbsp;km² areang rural ang iba pang 9 na mga barangay, 82.50% ang mga palaisdaan. Pampolitika na nahahati pa sa 11 [[barangay]] (8 urbano, 3 rural) ang Obando. Nakalagak sa kahabaan ng Ilog ng Paliwas ang mga barangay ng Binuangan at Salambao, at maaari lamang marating sa pamamagitan ng pagsakay sa mga bangkang may motor.<ref name=Obando/> Tulad ng ibang mga bayan sa Bulacan, mayroong dalawang natatanging panahon ang Obando: ang tag-init at tag-ulan. Nagaganap ang tag-ulan mula Mayo hanggang Oktubre, habang ang tag-araw naman tuwing Nobyembre hanggang Abril. Tumatanggap ng 80% pagbagsak ng ulan sa taunang pag-ulan tuwing panahon ng tag-ulan ang Obando, dahil sa habagat ng kanluran at mga bagyo.<ref name=Obando/> === Mga Barangay === [[Talaksan:Obando.jpg|thumb|right|Ang [[Simbahan ng Obando]].]] {{pangunahin|Mga Barangay ng Obando, Bulacan}} Ang bayan ng Obando ay nahahati sa 11 mga [[barangay]].<ref name=Obando/> * Binuangan * Catanghalan * Hulo * Lawa * Salambao * Paco * Pag-asa (Pob.) * Paliwas * Panghulo * San Pascual * Tawiran == Kasaysayan == [[Talaksan:Ang Bayan ng Obando NHC marker.jpg|thumb|right|Panandang pangkasaysayan na ginawa ng Pambansang Komisyong Pangkasaysayan noong 1973]] Noong ika-18 daantaon, binubuo lamang ng isang bayan - ang Munisipalidad ng Meycauayan - ang mga munisipalidad na kilala ngayon bilang [[Meycauayan, Bulacan|Meycauayan]], Polo at Obando. Lumikha ang bayan ng Polo at Obando ng isang baryong tinawag na Catangalan. Noong taong 1623, binuo ang munisipalidad ng Polo, na kilala ngayon bilang Lungsod ng Valenzuela, na kinabubukluran ng pangkasalukuyang mga teritoryo ng Bayan ng Obando. Sa pamamagitan ng isang kautusang ipinatupad noong ng Gobernador at Kapitan Heneral ng Kapuluang si Don Francisco de Obando y Solís Márquez ng Obando, nilikha ang bayan at inihiwalay mula sa inang bayan nitong Polo noong 14 Mayo 1753. Dahil sa wala sa panahong pagkamatay ng gobernador sa kamay ng mga [[Britaniko]] noong panahon ng Pitong Taong Digmaan, isinagawa ang paglikha at pagtatatag ng bayan ng alkalde mayor ng lalawigang si Don Francisco Morales y Mozabe, ng Ministrong Panlalawigan, S. Gregorio, Reb. Pr. Alejandro Ferrer, kasama ang maraming mga debotong mga relihiyoso. Si Reb. Fr. Manuel De Olivendia ang ministrong napili para pangasiwaan ang bayan. Noong taong 1907, naging isang nagsasariling bayan ng Bulacan ang Obando. Pagkaraan, dahil sa walang kapagurang pagpupunyagi ng mga opisyal ng munisipyo, muling nilikom ang isang bahagi ng Gasak, [[Navotas]], upang maging bahagi ng Obando. Pinilit nila itong kinuha sapagkat naniniwala ang mga opisyal ng Obando na dating bahagi ng Munisipalidad ang Gasak na inampon lamang ng Navotas sa paglipas ng panahon. Nagtagumpay ang mga opisyal noong 30 Enero 1975 dahil sa Kautusan ng Pangulo Bilang 646 (''Presidential Decree No. 646''). Isang bahagi ng Gasak, Navotas na tinatayang may 1.78 kuwadrado kilometro ang nabalik sa Obando. Karamihan sa mga ito ang mga palaisdaan at mabuhanging baybayin at pinaniniwalaang magsisilbing mainam na panghikayat na pangturismo kapag napaunlad. Sa pamamagitan ng resolusyon ng Konsehong Munisipal ng 1975, naging isang barangay ang area at pinangalanang [[Nuestra Señora de Salambao]] bilang pagbibigay papuri sa isang [[patron ng Obando]].<ref name=Obando/> === Mga alkalde ng Obando, Bulacan === LEONARDO DING VALEDA TAONG KASALUKUYAN [[Edwin C. Santos]] (2013 - 2022)<br /> Orencio E. Gabriel (2007 - 2013)<br /> Zoilito Santiago (2004 - 2007)<br /> Onesimo Joaquin (2001 - 2004)<br /> Conrado Lumabas Jr. (1992 - 2001)<br /> Bienvenido Evangelista (1988 - 1992)<br /> Antonio Joaquin (''OIC'' 1986 - 1988) === Mga bise-alkalde ng Obando, Bulacan === Zoilito A. Santiago (2013 - kasalukuyan)<br /> Danilo R. de Ocampo (2010 - 2013)<br /> Leonardo S. Pantanilla (2007 - 2010)<br /> Jose S.D. Correa (2004 - 2007)<br /> Zoilito A. Santiago (2001 - 2004)<br /> Onesimo Joaquin (1998 - 2001)<br /> Romerico Santos (1995 - 1998)<br /> Gaudioso Espinosa (1992 - 1995)<br /> Romegio Dela Cruz (1988 - 1992) === Mga Makasaysayang Lugar/Pook === Simbahan<br /> San Pascual Baylon Parish<br /> Binuangan United Methodist Church (1905)<br /> Obando Central United Methodist Church (1916)<br /> Nuestra Senora de Salambao === Himno ng Obando === May himno ang Obando, Bulacan, na pinamagatang: ''Obando, Bayang Pinagpala''. Narito ang mga panitik:<ref name=Obando>Obando, Bayang Pinagpala!, Pamahalaang Bayan ng Obando, 2006/2007</ref> ''Dito ako isinilang sa bayang puno ng kasaysayan''<br /> ''Dito ko rin natutunan kulturang minana’t kinagisnan''<br /> ''Yamang dagat may biyayang taglay''<br /> ''Mga patron ang gaming gabay''<br /> ''Taong baya’t pinuno sama-sama sa pagsulong ng aming'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' ''Saan man ako mapadayo, ipagmamalaking bayan ko’y Obando''<br /> ''Dayuhan ka man sa aking bayan, ituturing kang tunay na kaibigan''<br /> ''Pagtulong sa ‘min ay nakalaan,''<br /> ''Problema mo’y tiyak kang dadamayan''<br /> ''Taong baya’t pinuno sama-sama sa pag-unlad ng aming'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' ==Mga Transmiter== *DWCF 1170 (Dating DZCA) (Horizon Broadcasting Company, Inc. at Margo Management and Consultancy Services) (Abangan) == Tingnan din == * [[Simbahan ng Obando]] * [[Sayaw sa Obando]] * [[Colegio de San Pascual Baylon]] * [[Binuangan United Methodist Church]] * [[Obando Central United Methodist Church]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} ==Mga Kawing Panlabas== * [http://www.obando.bulacan.ph/ Obando Bulacan] * [http://obandenyo.com OBANDENYO.COM] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100815060517/http://obandenyo.com/ |date=2010-08-15 }} * http://elgu2.ncc.gov.ph/obando/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050225175529/http://elgu2.ncc.gov.ph/obando/ |date=2005-02-25 }} * [http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Philippine Standard Geographic Code] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp |date=2012-04-13 }} {{Bulacan}} [[Kategorya:Mga bayan ng Bulacan]] [[Kategorya:Obando]] a41y3qxyqw4tviempswjyylksygk7he 2222219 2221902 2026-08-28T10:00:48Z A09 112294 Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/DWCF|DWCF]] ([[User talk:DWCF|talk]]) to last revision by A09 (TwinkleGlobal) 2222219 wikitext text/x-wiki {{Other uses|Obando (paglilinaw)}} {{Infobox Philippine municipality 2 | infoboxtitle = Bayan ng Obando | sealfile = Ph seal bulacan obando.png | caption = Mapa ng [[Bulacan]] na nagpapakita sa lokasyon ng Obando. | locatormapfile = {{PH wikidata|image_map}} | region = {{PH wikidata|region}} | province = {{PH wikidata|province}} | districts = Ika-apat na Distrito ng Bulacan | barangays = 11 | class = Ika-2 Klase;urbano | mayor = Edwin C. Santos | areakm2 = 15.91 | founded = 14 Mayo 1753 }} Ang '''Obando'''<ref name=Obando/> (<small>pagbigkas:</small> o•bán•do) ay isang ika-2 klaseng [[mga bayan ng Pilipinas|bayan]] sa [[mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Bulacan]], [[Pilipinas]]. 16 kilometro ang layo nito mula sa [[Maynila]], ang kabisera ng Pilipinas. Napapagitnaan ang Obando ng dalawang lungsod mula sa [[Kalakhang Maynila]]: ang [[Lungsod ng Valenzuela]] sa silangan, [[Navotas]] at [[Lungsod ng Malabon]] sa timog, [[Bulakan, Bulacan|Bulacan]] sa hilaga, at ang mga katubigan ng [[Look ng Maynila]] sa kanluran. Ayon sa {{PH wikidata|population_as_of}}, ito ay may populasyon na {{PH wikidata|population_total}} sa may {{PH wikidata|household}} na kabahayan. == Binuong area == Sa patuloy na paglawak ng Kalakhang Maynila, kabilang na ngayon ang lungsod sa binuong area ng Maynila na umaabot sa San Ildefonso sa pinakahilagang bahagi nito.<ref name=Obando/> ==Demograpiko== {{Populasyon}} Mula noong 2002, may tinatayang [[populasyong]] 58,245 ang Obando, kung saan 49% ang kalalakihan at 51% ang kababaihan. Sa kasalukuyang populasyon, may 14% ang namumuhay sa mga rural na barangay habang ang kabilang ang natitira sa populasyong urbano. Mayroon itong mga 12,349 kabahayan. P9,000.00 ang karaniwang buwanang sahod ng isang kabahayan, bahagyang mas mababa kaysa sa minimum na P9,540.00 para sa isang mag-anak na may 6 na abot-kayang-tiisin o abot-saklaw (''threshold'') na itinakda ng Kagawaran ng Kabutihang Panlipunan at Kaunlaran (''Department of Social Welfare and Development'').<ref name=Obando/> == Mga suliranin == Kabilang sa mga suliran ng bayan ng Obando ang [[dagsaang pagbaha tuwing panahon ng tag-ulan]] at ang [[polusyon ng ilog dahil sa pook tapunan sa Tanza, Navotas.]] Noong 2002, nagpasa ang Sangguniang Bayan ng Obando, Bulacan ng isang kontrobersiyal na resolusyong nagpapahintulot sa mga ''barge'' ng Phileco (''Philippine Ecology Systems Corporation'') na dumaan sa mga kailugan ng Obando upang magtapon ng nilalaman nitong mga basura sa dating-ilog na kontralodong tapunan ng basura ngayon sa Tanza, Navotas, 1 kilometro lamang ang layo mula sa Obando. Maraming mga pagkilos ng masa ng mamamayan ang tumuligsa rito ngunit nabigo ang mga lokal na opisyales para pigilin ang pagtatapon magpahanggang sa ngayon. May mga pag-aaral na nagpapakitang nakapagpapadumi ng ilog ang operasyon ng tapunan at nakapagdulot ng ilang mga karamdaman sa mga naninirahan, karamihan na ang mga may edad, kababaihan at mga kabataan.<ref name=Obando/> == Kabuhayan (Ekonomiya) == * Trabaho sa lungsod - marami sa mga Obandenyo (o ''Obandeño'') ang may mga "puting-kolyar" na trabaho at naghahanapbuhay sa Kalakhang Maynila. Marami sa kanila ang naging matagumpay at may ilang mga malalaking pangalan sa likod ng mga kompanyang kanilang pinagtatrabahuhan. * Trabaho sa pabrika - mayroon ding mga naninirahang naghahanapbuay sa mga pabrika sa Obando at kanugnog-bayan. * [[OFW]] - may mga Obandenyo ring sumubok magtrabaho sa ibang bansa kung saan marami ang nagsipagtagumpay. * [[Pangingisda]], isang dating pangunahing pinagkukunan ng kabuhayan ng mga mamamayan ng Obando, marami pa ring aktibong mga mangingisda. * Ibang pinagkukunan ng kabuhayan ang pagpoproseso ng mga pagkain, pagaalaga ng mga bibe, poltri, baboy at pagpapalaki ng mga maaalagaang mga hayop. * [[Pangangalakal]] - kabilang ang pagtitinda ng mga barbekyu at samalamig, mga teleponong selular, [[tindahang sari-sari]], tiangge, potograpiya, at iba pang mga serbisyo. * [[Pedicab]] o ''[[Trike]]'', isa rin itong pangkaraniwang tanawin sa Obando, Bulacan. Ginagamitan ng lakas ng tao ang isang traysikel na may isa o dalawang upuang pantao para dalhin ang mga pasahero, kabilang ang drayber. Maraming mga Obandenyo ang gumamit ng ganitong sasakyang pampubliko, at mas ibig ng mga sumasakay na mga mamamayan sapagkat mas mura ang pamasahe kapag inihambing sa dyipni o traysikel na may motor. Mas gamitin ito tuwing may pagbaha. * [[Pananahi]] at paggawa ng mga [[alahas]] - tanyag ang mga ito ngunit humina ang negosyo noong 2002. == Heograpiya == [[Talaksan:Sunset in a fish pen in Obando, Bulacan.jpg|thumb|264x264px|Isang palaisdaan sa Obando]] Isa sa mga katangian ng Obando ang pagkakaroon ng mga patag at mabababang mga baybaying sabana o kapatagan. Dating isang estuwaryo (wawa o bunganga ng ilog) ang area ngunit nabuo mula sa gilid o hangganan dahil sa mga buhangin at naging pangkasalukuyang anyong binubuo ng mga distritong pangkalakalan ''(commercial)'', bahaging industriyal na disitrito, pamahayan (residential) at palaisdaan. Sa loob ng munisipalidad, mayroong dalawang kailugan at tatlong maliliit na ilog o ilug-ilugan, ang Ilog ng Meycauayan sa hilaga, ang Ilog ng Pinagkabalian sa timog at ang Ilog Paco, Ilog Hulo at Ilog Pag-asa na tumatagos sa bayan kahanay ng daang panlalawigan.<ref name=Obando/> Mayroon 15.91&nbsp;km² areang lupain ang Obando. Mayroon itong urbanong areang 1.85&nbsp;km² na binubuo ng 2 mga barangay, binubuo ng 14.06&nbsp;km² areang rural ang iba pang 9 na mga barangay, 82.50% ang mga palaisdaan. Pampolitika na nahahati pa sa 11 [[barangay]] (8 urbano, 3 rural) ang Obando. Nakalagak sa kahabaan ng Ilog ng Paliwas ang mga barangay ng Binuangan at Salambao, at maaari lamang marating sa pamamagitan ng pagsakay sa mga bangkang may motor.<ref name=Obando/> Tulad ng ibang mga bayan sa Bulacan, mayroong dalawang natatanging panahon ang Obando: ang tag-init at tag-ulan. Nagaganap ang tag-ulan mula Mayo hanggang Oktubre, habang ang tag-araw naman tuwing Nobyembre hanggang Abril. Tumatanggap ng 80% pagbagsak ng ulan sa taunang pag-ulan tuwing panahon ng tag-ulan ang Obando, dahil sa habagat ng kanluran at mga bagyo.<ref name=Obando/> === Mga Barangay === [[Talaksan:Obando.jpg|thumb|right|Ang [[Simbahan ng Obando]].]] {{pangunahin|Mga Barangay ng Obando, Bulacan}} Ang bayan ng Obando ay nahahati sa 11 mga [[barangay]].<ref name=Obando/> * Binuangan * Catanghalan * Hulo * Lawa * Salambao * Paco * Pag-asa (Pob.) * Paliwas * Panghulo * San Pascual * Tawiran == Kasaysayan == [[Talaksan:Ang Bayan ng Obando NHC marker.jpg|thumb|right|Panandang pangkasaysayan na ginawa ng Pambansang Komisyong Pangkasaysayan noong 1973]] Noong ika-18 daantaon, binubuo lamang ng isang bayan - ang Munisipalidad ng Meycauayan - ang mga munisipalidad na kilala ngayon bilang [[Meycauayan, Bulacan|Meycauayan]], Polo at Obando. Lumikha ang bayan ng Polo at Obando ng isang baryong tinawag na Catangalan. Noong taong 1623, binuo ang munisipalidad ng Polo, na kilala ngayon bilang Lungsod ng Valenzuela, na kinabubukluran ng pangkasalukuyang mga teritoryo ng Bayan ng Obando. Sa pamamagitan ng isang kautusang ipinatupad noong ng Gobernador at Kapitan Heneral ng Kapuluang si Don Francisco de Obando y Solís Márquez ng Obando, nilikha ang bayan at inihiwalay mula sa inang bayan nitong Polo noong 14 Mayo 1753. Dahil sa wala sa panahong pagkamatay ng gobernador sa kamay ng mga [[Britaniko]] noong panahon ng Pitong Taong Digmaan, isinagawa ang paglikha at pagtatatag ng bayan ng alkalde mayor ng lalawigang si Don Francisco Morales y Mozabe, ng Ministrong Panlalawigan, S. Gregorio, Reb. Pr. Alejandro Ferrer, kasama ang maraming mga debotong mga relihiyoso. Si Reb. Fr. Manuel De Olivendia ang ministrong napili para pangasiwaan ang bayan. Noong taong 1907, naging isang nagsasariling bayan ng Bulacan ang Obando. Pagkaraan, dahil sa walang kapagurang pagpupunyagi ng mga opisyal ng munisipyo, muling nilikom ang isang bahagi ng Gasak, [[Navotas]], upang maging bahagi ng Obando. Pinilit nila itong kinuha sapagkat naniniwala ang mga opisyal ng Obando na dating bahagi ng Munisipalidad ang Gasak na inampon lamang ng Navotas sa paglipas ng panahon. Nagtagumpay ang mga opisyal noong 30 Enero 1975 dahil sa Kautusan ng Pangulo Bilang 646 (''Presidential Decree No. 646''). Isang bahagi ng Gasak, Navotas na tinatayang may 1.78 kuwadrado kilometro ang nabalik sa Obando. Karamihan sa mga ito ang mga palaisdaan at mabuhanging baybayin at pinaniniwalaang magsisilbing mainam na panghikayat na pangturismo kapag napaunlad. Sa pamamagitan ng resolusyon ng Konsehong Munisipal ng 1975, naging isang barangay ang area at pinangalanang [[Nuestra Señora de Salambao]] bilang pagbibigay papuri sa isang [[patron ng Obando]].<ref name=Obando/> === Mga alkalde ng Obando, Bulacan === LEONARDO DING VALEDA TAONG KASALUKUYAN [[Edwin C. Santos]] (2013 - 2022)<br /> Orencio E. Gabriel (2007 - 2013)<br /> Zoilito Santiago (2004 - 2007)<br /> Onesimo Joaquin (2001 - 2004)<br /> Conrado Lumabas Jr. (1992 - 2001)<br /> Bienvenido Evangelista (1988 - 1992)<br /> Antonio Joaquin (''OIC'' 1986 - 1988) === Mga bise-alkalde ng Obando, Bulacan === Zoilito A. Santiago (2013 - kasalukuyan)<br /> Danilo R. de Ocampo (2010 - 2013)<br /> Leonardo S. Pantanilla (2007 - 2010)<br /> Jose S.D. Correa (2004 - 2007)<br /> Zoilito A. Santiago (2001 - 2004)<br /> Onesimo Joaquin (1998 - 2001)<br /> Romerico Santos (1995 - 1998)<br /> Gaudioso Espinosa (1992 - 1995)<br /> Romegio Dela Cruz (1988 - 1992) === Mga Makasaysayang Lugar/Pook === Simbahan<br /> San Pascual Baylon Parish<br /> Binuangan United Methodist Church (1905)<br /> Obando Central United Methodist Church (1916)<br /> Nuestra Senora de Salambao === Himno ng Obando === May himno ang Obando, Bulacan, na pinamagatang: ''Obando, Bayang Pinagpala''. Narito ang mga panitik:<ref name=Obando>Obando, Bayang Pinagpala!, Pamahalaang Bayan ng Obando, 2006/2007</ref> ''Dito ako isinilang sa bayang puno ng kasaysayan''<br /> ''Dito ko rin natutunan kulturang minana’t kinagisnan''<br /> ''Yamang dagat may biyayang taglay''<br /> ''Mga patron ang gaming gabay''<br /> ''Taong baya’t pinuno sama-sama sa pagsulong ng aming'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' ''Saan man ako mapadayo, ipagmamalaking bayan ko’y Obando''<br /> ''Dayuhan ka man sa aking bayan, ituturing kang tunay na kaibigan''<br /> ''Pagtulong sa ‘min ay nakalaan,''<br /> ''Problema mo’y tiyak kang dadamayan''<br /> ''Taong baya’t pinuno sama-sama sa pag-unlad ng aming'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' ''Bayang pinagpala, nakamit ang tunay na biyaya''<br /> ''Bayang ipagmamalaki sa puso at diwa.'' == Tingnan din == * [[Simbahan ng Obando]] * [[Sayaw sa Obando]] * [[Colegio de San Pascual Baylon]] * [[Binuangan United Methodist Church]] * [[Obando Central United Methodist Church]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} ==Mga Kawing Panlabas== * [http://www.obando.bulacan.ph/ Obando Bulacan] * [http://obandenyo.com OBANDENYO.COM] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100815060517/http://obandenyo.com/ |date=2010-08-15 }} * http://elgu2.ncc.gov.ph/obando/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050225175529/http://elgu2.ncc.gov.ph/obando/ |date=2005-02-25 }} * [http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Philippine Standard Geographic Code] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp |date=2012-04-13 }} {{Bulacan}} [[Kategorya:Mga bayan ng Bulacan]] [[Kategorya:Obando]] jfkpp6e64ytfjyobvrae1p4qn4zejlp 10 25580 2222212 2188039 2026-08-28T08:56:18Z JWilz12345 77302 2222212 wikitext text/x-wiki {{Sister project |project=wikiquote |text=May kaugnay na {{{3|kasabihan tungkol sa}}} '''''[[:en:q:{{{1|Special:Search/{{PAGENAME}}}}}|{{{2|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}}}]]''''' ang Wikikawikaan sa wikang Ingles. }}<noinclude> {{Documentation}} </noinclude> mv92giwhskh6ndjqhvaqzs45e5g19nk 14 25608 2222000 111860 2026-08-28T03:28:36Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia translation]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222000 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Wikipedia translation]] 2aff6vz1wajfme5fp5mqfheuy26h2k7 0 27142 2221875 2131959 2026-08-27T14:09:11Z JWilz12345 77302 2221875 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific-prefix = [[Kagalang-galang]] | honorific_suffix = {{post-nominals|list=[[Lakandula|GCrL]]}} | name = Jose W. Diokno | image = Jose W. Diokno in a Press Interview.png | caption = Jose W. Diokno, ang dakilang ama ng karapatang pantao | order = | office = [[Senado ng Pilipinas|Senador ng Pilipinas]] | term_start = 30 Disyembre 1963 | term_end = 23 Setyembre 1972<ref>Diokno's second Senate term was cut short when he was jailed—without charges—by Ferdinand Marcos, immediately after the [[Proclamation No. 1081|declaration]] of [[martial law]].</ref> | order2 = | office2 = [[Kagawaran ng Katarungan (Pilipinas)|Kalihim ng Katarungan]] | president2 = [[Diosdado Macapagal]] | term_start2 = 2 Enero 1962 | term_end2 = 19 Mayo 1962 | predecessor2 = [[Diosdado Macapagal#Talambuhay|Alejo Mabanag]] | successor2 = [[Juan Liwag]] | order3 = | office3 = [[Komisyon ng Karapatang Pantao|Tagapangulo ng Komisyon ng Karapatang Pantao]] | term_start3 = 18 Marso 1986 | term_end3 = 23 Enero 1987 | birth_date = {{Birth date|1922|02|26}} | birth_place = Ermita, [[Maynila]], [[Pilipinas|Kapuluan ng Pilipinas]] | death_date = {{Death date and age|1987|02|27|1922|02|26}} | death_place = 55 Third Street, New Manila, [[Lungsod Quezon]], [[Kalakhang Maynila]], [[Pilipinas]] | nationality = [[Mga Pilipino|Pilipino]] | party = [[Partido Nacionalista]] | spouse = Carmen Reyes Icasiano-Diokno | relations = [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas|NHCP Chair Maris Diokno (anak)]], [[Chel Diokno|Dean Chel Diokno (anak)]] | alma_mater = [[De La Salle University]]<br>[[University of Santo Tomas]] | occupation = abugado, senador, tagatuos, aktibista, manunulat, negosyante, sundalo | website = {{URL|http://diokno.org}} }} Si '''Jose Wright Diokno''' {{post-nominals|list=[[Lakandula|GCrL]]}}, o mas kilala sa kanyang palayaw na ''Ka Pepe'', ay isang abugado at estadista sa Pilipinas. Siya ay tinatawag na "Ang Ama ng Karapatang Pantao". Si Diokno ay ang nagsimuno ng [[Free Legal Assistance Group|Free Legal Assistance Group o FLAG]], ang pinakamalaking grupo ng abugadong may paglilingkod sa karapatang pantao sa bansa. Si Diokno rin ay ang nagsimuno ng [[Komisyon ng Karapatang Pantao]] (CHR) sa Pilipinas, na kung saan ang kanyang rebulto ay makikita sa harap ng gusali ng CHR. Isa siyang senador, abugado, aktibista, manunulat, ama, direktor ng Philippine Tuberculosis Society, Inc., akawntant, at iba pa. Si Diokno ay ang pinuno na naglaban sa diktatura ni [[Ferdinand Marcos]] at ang mga militar ng Amerikano sa himpilan ng hukbong pandagat ng [[Subic]], [[Zambales]] at sa [[Clark Air Base]], [[Pampanga]]. Sa wakas ay umalis si Marcos sa kanyang pusisyon noong [[People Power Revolution]] ng 1986 at ang mga Amerikanong militar noong 1992. Si Diokno rin ay ang ama ng karapatang pantao sa Asya, at siya ay nagsulat ng <nowiki>''</nowiki>Declaration of the Basic Duties of ASEAN Peoples and Governments" kasama ng Regional Council of Human Rights in Asia noong 1983, ang unang deklarasyon ng karapatang pantao sa buong kontinente ng Asya. ==Personal na buhay== [[File:Jose W. Diokno, the expert photographer.png|thumb|left|Si Diokno bilang isang mahusay na litratista]] [[File:Jose W. Diokno and Carmen Diokno.png|thumb|left|Ang mag-asawang Diokno na sina Jose at Carmen]] Si Diokno ay isinilang sa Maynila noong February 26, 1922. Ang kanyang ama ay ang dating senador at hurado ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] na si Ramón Diokno y Maracigan at ang mestizang Ingles na Amerikana na si Maria Leonor Wright.<ref name="JodeszGavilan20170921NoCauseMoreWorthy">{{Cite news |last=Gavilan |first=Jodesz |date=2017-09-21 |title=No cause more worthy: Ka Pepe Diokno's fight for human rights |language=en |work=Rappler |url=https://rappler.com/newsbreak/iq/jose-ka-pepe-diokno-human-rights |access-date=2020-09-08 |archive-date=2020-09-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200921041516/https://rappler.com/newsbreak/iq/jose-ka-pepe-diokno-human-rights |url-status=dead }}</ref> Ang kanyang ninuno ay si Hen. Ananías Diokno, ang unang kumander ng hukbong-dagat ng Pilipinas noong Rebolusyon at giyera laban sa Amerikano. Ang ninuno naman ni Ananías Diokno ay ang dating gobernador na heneral na si [[Félix Berenguer de Marquina]] ng Espanya.<ref>{{Cite web|title= My Berenguer de Marquina Ancestry|url=http://princeheinrich.blogspot.com/2012/|access-date=July 20, 2012}}</ref> Sa umpisa at ipinadala si Diokno ng kanyang ama sa probinsiya para makita kung paano magsagawa ng maayos na abogasya. Lumaki si Diokno sa isang bahay na nag-uusap ng wikang Kastila at ipinagbawalan ang Ingles, kaya siya ay natuto sa kanyang pribadong tagapagturo. Ang mga naging hilig niya ay ang pagkuha ng litrato, kung saan ay noong lumaki siya ay nagkaroon pa ng sariling talyer, itinawag siya ni [[F. Sionil Jose]] bilang isang napakagaling na litratista.<ref>{{Cite web|last=Jose|first=F. Sionil|title=Defining greatness, defining Jose W. Diokno |url=https://www.philstar.com/lifestyle/sunday-life/2010/10/03/616991/defining-greatness-defining-jose-w-diokno|date=2010-10-03}}</ref> Ang naging paborito niyang pagkain at ang mga tapas katulad ng angulas, chorizo, puting embutido, galantina, at ang Pilipinong pagkain na tapang usa sa kanin, na may hilaw na itlog at hinalong gatas na kalabaw sa ibabaw.<ref>{{Cite web|title=Jose W. Diokno: Fleshing out a legend|url=https://newsinfo.inquirer.net/151949/jose-w-diokno-fleshing-out-a-legend|access-date=2020-09-10}}</ref> Nag-aral siya sa [[De La Salle University]] at nagtapos nang maaga dahil sa kanyang mataas na marka; nag-aral din siya ng Komersiyo sa parehas na kolehiyo at nagtapos sa edad na 18, bilang summa cum laude at ang may pinakamataas na marka, kung saan siya ang naging numero uno ng CPA exam noong 1940. Sa paaralan si Diokno ay naging ROTC lieutenant, aktor, manunulat, bise-presidente at marami pang ibang mga papel. Sa umpisa ay ang naging balak niya ay mag-aral ng enhinyerong pang makina, ngunit ay nagkaroon siya ng interes sa abogasiya dahil sa mga paksa sa kanyang kurso tungkol sa batas.<ref>{{Cite web|title="Government is always and only an instrument of the people."—Jose W. Diokno|url=https://www.esquiremag.ph/long-reads/what-ive-learned/-government-is-always-and-only-an-instrument-of-the-people-211jose-w-diokno-a00203-20180226-lfrm|date=2018-02-26}}</ref> Siya rin ay nag-aral sa UST noong Hunyo 1940 bago tumigil dahil sa ikalawang digmaan noong Disyembre 1941, at pagkatapos naging numero uno sa bar exam na may marka na 95.3, ang pinakamataas na naitalang marka mula noong 1903.<ref>{{Cite web|title=DIOKNO, Jose W.|url=http://www.bantayog.org/diokno-jose-w/|date=2015-10-15|access-date=2020-10-20|archive-date=2017-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20170805030611/http://www.bantayog.org/diokno-jose-w/|url-status=dead}}</ref> Pagkatapos noong 1946 ay nakilala niya si Carmen Icasiano sa isang pagdiriwang na inihanda ni Arsenio Lacson, isang susunod na alkalde ng Maynila. Hindi pumayag ang kanilang magulang dahil nais ng kanilang mga magulang na magkasal sila sa mga sosyalidad. Para kay Diokno, ipinilit siyang magkasal sa anak ni [[José Abad Santos]]. Tumanggi si Diokno at madalas pa ay nakikipagtagpo kasami ni Carmen sa kilalang karinderya na ''The Aristocrat''. Sa huli ay nagkasal din sila noong Marso 28, 1949 sa Ermita Church na kung saan nabinyagan siya. Ang kanyang ninang ay si Paz Wilson, na naging pangalawang ina sa kanyang kabataan. Ang kasal ay naganap pagkatapos nalaman ni Diokno sa telepono habang nagbakasyon siya sa Estados Unidos na nagkaroon ng tuberculosis si Carmen. Pagkatapos ng kasal ay tumira sila sa Parañaque malapit sa Pambansáng Dambana ng Ina ng Laging Saklolo o Baclaran Church. Sampu ang naging anak nila. Lumipat sila sa isang malaking bahay na may kasamang palanguyan at pribadong talyer para sa potograpya ni Diokno sa Magallanes Village sa Makati. Ito ay idinisenyo ng kilalang arkitekto. Noong panahon na ito naging masikat ang Jose W. Diokno law firm, na kung saan maraming mga kilalang abugado ay nag-umpisa rito katulad ni Associate Justice Roberto Abad ng Korte Suprema. Ngunig noong batas militar ay naapektuhan ang kanilang kita dahil ikunulong si Diokno, at pagkatapos ay lumipat sila muli sa 3rd Street, New Manila, Lungsod Quezon. Dito sa New Manila ang bahay ng pamilyang Diokno hanggang ngayon. Noong 1961 ipinanganak ang kanilang ikawalong anak na si [[De La Salle University|Chel Diokno]]. Naging sampu ang kanilang anak, na kung saan inampon nila ang bunsong lalaki na si [[Jose Diokno#Personal na buhay|Martin]] noong 1967. Samakatuwid, ang pagkakasunud-sunod na anak ay sina: Mench na ipinanganak noong mga 1950 at naging college valedictorian at NGO officer, si Popoy na sumabay sa pamilyang Lopez at nagtrabaho sa ABS-CBN, si Pat na nagtrabaho sa ComBank, si Maris na naging tagapangulo ng [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]], si Maitet na nagtrabaho sa IBON Foundation, si Cookie ang Secretary-General ng FLAG at isang manunulat, si Mike isang abugado sa Estados Unidos, si Chel isang law dean, si Maia isa ring abugado na naging kalihim ng kanyang ama sa [[Komisyon ng Karapatang Pantao]], at si Martin isang arkitekto sa UST na nakatira sa [[Singapore]].<ref>{{Cite web|last=Nacional|first=Katherine E.|title=Jose Wright Diokno|url=http://docshare01.docshare.tips/files/27456/274566857.pdf|access-date=2020-10-15}}</ref> Lumaki ang karamihang anak sa [[Makati|Magallañes]] bago ng [[batas militar]] ng diktadura ni Marcos.<ref>{{Cite web|title=Carmen Diokno: Remembering an unsung heroine|url=https://news.abs-cbn.com/spotlight/08/26/19/carmen-diokno-remembering-an-unsung-heroine|access-date=2020-09-11}}</ref> Noong September 23, 1972 pumasok ang militar sa Magallanes Village at dinukot si Sen. Diokno. Naalala pa ni Chel dahil gising pa siya noong gabi at naglalaro kasama ng kaibigan sa bahay noong dumating ang mga trak ng militar sa kanilang nayon. Dito nag-umpisa ang kanyang pagkahilig sa katarungan. ==Abugado at Mamamahayag== [[File:Jose W. Diokno delivering a speech.png|thumb|right|Diokno, nagbabasa ng mga pagsusumamo]] Sa umpisa pa lang ay idinipensa na ni Diokno ang kanyang ama sa isang masikat na kaso tungkol sa isang isyung halalan sa senado noong 1946, o ang Vera v. Avelino (G.R. L-543), na kung saan naging kalaban niya si [[Lorenzo Tañada]], ang tanggapan ng taga-usig panlahat ng gobyerno, pagkatapos ng kaso ay sinabi ni Tañada na hindi niya malimutan ang ''photographic memory'' ng ama at anak sa korte.<ref>{{Cite web|last=Bengzon|first=César|title=JOSE O. VERA, ET AL., petitioners, vs. JOSE A. AVELINO, ET AL., respondents.|url=https://lawphil.net/judjuris/juri1946/aug1946/gr_l-543_1946.html|date=1946-08-31}}</ref> Naging kakampi rin ni Diokno si Tañada noong siya ay tumakbo sa senado. Sa unang panahon din ay sumama si Diokno sa kinabukasang alkaldeng Arsenio Lacson at Teddy Boy Locsin para itatag ang Free Philippines na dyaryo. Ayon kay Locsin ang pamamatnugot Diokno ang naging dahilan kung bakit tumagal ang dyaryo. Sa huli ay tumigil ito noong bumalik si Locsin sa ''Philippines Free Press'', at si Lacson sa pagtakbo ng alkalde ng Maynila.<ref>{{Cite web|title=Tungkol kay Jose W. Diokno|url=https://diokno.ph/jwd|date=October 2021|access-date=2021-10-28|archive-date=2019-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331181822/https://diokno.ph/jwd|url-status=dead}}</ref> Sa panahon na ito ay madalas bumibisita si Lacson sa Parañaque na bahay ni Diokno sa Kalyeng Dewey at gumagawa ng almusal ni Jose at Carmen Diokno habang sila pa ay tulog. Tinulong ni Diokno si Lacson sa pamamatnugot ng kanyang artikulo, at naging kanyang abugado. Umabot ng isang punto na malapit maging kandidato si Diokno bilang ikalawang pangulo kasami ni Lacson bago siya ay namatay dahil sa atake sa puso.<ref>{{Cite web|title=Jose W. Diokno: Fleshing out a legend |url=https://newsinfo.inquirer.net/151949/jose-w-diokno-fleshing-out-a-legend|date=2012-02-26}}</ref> Si Diokno rin ang naging editor ng pahayagan ng ''Free Philippines'', isang diyaryo na itinayo ni Teddy Boy Locsin, Sr., Arsenio Lacson, at Phillip Buencamino III. Ayon kay Locsin, ang naging pinuno ng masikat na magasin na ang Philippines Free Press sa kinabukasang panahon, si Diokno ang naging dahilan kung bakit tumagal ang kanilang pahayagan.<ref>{{Cite web|title=ABOUT LOCSIN|url=https://philippinediaryproject.wordpress.com/about/about-the-diary-of-teodoro-m-locsin/|date=1987-02-27}}</ref> Si Jose Diokno ay naging masikat dahil sa isa sa mga pinakamasikat na kaso sa Pilipinas. Siya ay nagtulong muna sa kanyang matalik na kaibigan na si alkalde ng Maynila na si Arsenio Lacson. Pagkatapos ay itinulong niya bilang abugado sina Pangulong [[Ramon Magsaysay]] at [[Carlos P. Garcia]] upang mag-imbestiga ng anomalya sa Kagawaran ng Pananalapi at iba pa. ==Pamahalaan at Laban sa Batas Militar== [[File:Sec. Jose W. Diokno on the Stonehill Case.png|thumb|left|Gat. Jose W. Diokno, ang pinakadakilang Kalihim ng Katarungan sa kasaysayan ng bansa]] [[File:Jose W. Diokno Statue at the Bulwagang Ka Pepe, CHR Central Office.png|thumb|right|Jose W. Diokno sa Bulwagang Ka Pepe, CHR]] Noong 1962 ay ginawa siyang Kalihim ng Katurungan ni [[Diosdado Macapagal]] at inimbestiga niya ang mga kalokohan sa pamahalaan. Dito niya nalaman na may isang Amerikanong negosyante na si Harry Stonehill na isinusuhol ang mga pulitiko, katulad ni Macapagal at Ferdinand Marcos. Ito ang tinatawag na [[Eskandalong Stonehill]]. Si Diokno ay naglitis laban sa isang makapangyarihang negosyante na si Harry Stonehill, na kung sino ay nanunuhol kay Pangulong [[Diosdado Macapagal]]. Ito ang unang skandalong pulitiko sa kasaysayan ng Pilipinas. Pagkatapos nito ay bilang senador ay maramisiyang inumpisang batas, katulad ng Investment Incentives Act, na nagsitayo ng Board of Investments, at Oil Commission Act, na gumawa ng Oil Industry Commission, o ngayon ay tinatawag ng pamahalaan na Energy Regulatory Board. Si Diokno rin ang gumawa ng Export Incentives Act of 1970, na kasama ng Investment Incentives Act ang naging saligan ng mga patakarang ekonomiya noong dekada 70. Ilan lamang ang mga ito sa mga mahalagang batas na isinulat ni Diokno. Noong 1971 ay umalis si Diokno sa partido Nacionalista at gumawa ng ''Movement of Concerned Citizens for Civil Liberties'' o ang [[Movement of Concerned Citizens for Civil Liberties|MCCCL]], na kung saan nagkaroon pa sila ng isang protesta na may 50,000 na tao na lumahok upang labanan ang nagbabalang deklarasyon ni Pangulong Marcos ng batas militar noong Septyembre 21, 1972. Ito nga ay naging totoo at nagdeklara ng batas militar si Marcos noong gabi ng araw na iyon. Ang mga unang inaresto ay si Diokno at si [[Ninoy Aquino]], ang dalawang pinuno ng oposisyon. Pagkatapos siya'y nakulong at lumaya sa Fort Bonifacio noong batas militar, agad itinayo ni Diokno ang Free Legal Assistance Group o FLAG, ang pinakamalaking grupo ng abugadong karapatang pantao sa kasaysayan ng Pilipinas. Halos 90% ng mga kasong abuso sa tao sa panahon na ito ay inihawak ng FLAG. Si Chel Diokno, ang kanyang ikawalong anak ang naging susunod na chairman ng grupo na ito. Si Diokno rin ang naging pinuno ng KAAKBAY, ang naging ama ng unang pagsasanib laban kay Marcos pagkatapos pinatay niya si Ninoy Aquino. Ang tawag sa grupo na ito ay ang ''Justice for Aquino, Justice for All'' o JAJA. Si Diokno rin ang naging tagapangulo ng ''Civil Liberties Union''. Pagkatapos natalo at itinalsik si Ferdinand Marcos sa ''People Power Revolution'' ay naging kauna-unahang tagapangulo ng [[Komisyon ng Karapatang Pantao]]. ==Pamana== [[File:Isang Daang Taon sa Bukang-liwayway, Palma Hall, UP Diliman.png|thumb|400 px|left|Si Jose W. Diokno, na may hinahawak na mikropono, ay nasa ilalim na kaliwang bahagi nitong pintura, na maaaring matagpuan sa ikalawang palapag ng [[UP Diliman|Bulwagang Palma, UP Diliman]]. Nakapagturo rin si Diokno ng abogasiya sa UP pagkatapos siya ay pinalaya sa Fort Bonifacio.]] [[File:Carmen looking at Jose W. Diokno.png|thumb|right|Carmen Diokno, tumitingin sa asawa]] Si Jose W. Diokno ay ginantimpala ni Pangulong [[Gloria Arroyo]], anak ni Pang. Macapagal ng sinaunang Orden ni Lakandula sa Pilipinas, at ang kanyang araw ng pagpapanaw ay sinangalang Jose W. Diokno Day. Sa [[Pasay]] at [[Parañaque]], o sa Bay City ay matagpuan ang mahabang lansangang bayan na J.W. Diokno Boulevard, at sa Taal, Batangas naman matagpuan ang Calle Jose W. Diokno. Sa CHR ay nagpahayag noong 2018 ang napakalaking parke na tinatawag na ''Liwasang Diokno'' na may rebulto na abot nang siyam na talampakan. At sa loob ng gusali ay itinawag na ''Bulwagang Ka Pepe''. Doon sa De La Salle Lipa ay ipinangalan ang pangunahing gusali na Bulwagang Sen. Jose Diokno. Noong kanyang ika-73 na kaarawan naman ay nagkaroon ng isang selyo ni Diokno galing sa Korporasyong Pangkoreo ng Pilipinas. Sa De La Salle University Tañada-Diokno College of Law (na ipinangalan kay Diokno at Lorenzo Tañada) naman ay nagkaroon ng ''Ka Pepe Diokno Human Rights Award'', ang kinikilalang pinakadakilang gantimpala para sa karapatang pantao sa Pilipinas. Ang mga naparangalan nitong prestihiyosong gantimpala ay sina dating Pangulong [[Benigno Aquino III]], [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Conchita Carpio-Morales]], [[Maria Ressa]], at [[Jovito Salonga]], at maraming ibang kilalang bayani. Noong ika-100 na kaarawan ni Diokno, nagkaroon ng halos 300 na misa para sa kanya sa buong Pilipinas, at sa ibang lungsod ng Estados Unidos, Australia, Vatican City, Japan, at iba pa. Sa Taal ay ipinangalan ang bulwagan ng Sangguniang ang ''Jose W. Diokno Legislative Hall''. Si Diokno ay tinatawag na ama ng karapatang pantao. Isa sa naging masikat na kasabihan ni Ka Pepe Diokno ay, <blockquote>“Naglaho ang batas sa bansa. Nagluluksa ako ngunit hindi ako nawawalan ng loob. Naniniwala akong lubos, at walang salitang makagagapi at walang hanging makapagpapataob rito, na sisibol muli ang bago at mas mabuting batas: mas makatarungan, may buhay, mas makatao. Kung kailangan mangyayari ito, iyan ang hindi ko pa masagot. Na mangyayari iyan, naniniwala ako.”</blockquote><ref>{{Cite web|title=ISANG PAGKILALA KAY SEN. JOSE W. DIOKNO|url=https://diokno.ph/jwd|date=October 2021|access-date=2021-10-28|archive-date=2019-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331181822/https://diokno.ph/jwd|url-status=dead}}</ref> == Mga nota == {{reflist}} == Kawing palabas == * [https://diokno.ph Websayt ni Jose W. Diokno] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211028113205/https://diokno.ph/ |date=2021-10-28 }} * [https://www.hurights.or.jp/archives/human_rights_education_in_asian_schools/section2/1998/03/inroads-to-the-philippine-formal-education-system-the-jose-w-diokno-foundation-experience.html Pundasyon ni Jose W. Diokno] ==Mga Sanggunian== {{start box}} {{succession box | before= [[Carlos P. Garcia|Alejo Mabanag]]| title= [[Kalihim ng Katarungan]] | years= January 2, 1962-May 19, 1962 | after= [[Juan Liwag]] }} {{succession box | before= N/A<br> (Tagapagtatag) | title= [[Komisyon ng Karapatang Pantao|Tagapangulo ng Komisyon ng Karapatang Pantao]] | years= 1986–1987 | after= [[Corazon Aquino|Maria Bautista]] }} {{end box}} {{DEFAULTSORT:Diokno, Jose}} [[Kategorya:Mga politiko ng Pilipinas]] [[Kategorya:Mga kagawarang tagapagpaganap ng Pilipinas]] [[Kategorya:Mga indibidwal na hinirang sa Bantayog ng mga Bayani]] [[Kategorya:Ipinanganak noong 1922]] [[Kategorya:Namatay noong 1987]] {{Pilipinas-politiko-stub}} a86z93s1ccslrv02wvx6p4325l9zvcv 4 27706 2222083 2178600 2026-08-28T04:46:01Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222083 wikitext text/x-wiki {| style="clear:both; background:none; color:black;" |- | width="60%" style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" valign="top"| <span style="font-size:16pt">Mga napiling artikulo sa Wikipedia</span> [[Talaksan:Cscr-candidate.svg|left|50px|Sumisimbulo ang bituing ito sa mga kandidato sa pagiging napiling nilalaman ng Wikipedia.]] Ito ang sentral na pook ng paghaharap ng mga larawan at artikulo upang makilala ng pamayanan bilang mga [[WP:NA|Napiling Artikulo]] at [[WP:NL|Larawan]]. Inaanyayahan kang makilahok sa proseso hanggang ikaw ay nakatala, at isang kilalang manggagamit. Kung nakakaalam ka ng mga artikulong nasa Wikipediang ito, o mga larawang ginagamit sa mga artikulo rito ng lubhang kagandahan, maaari mong iharap ang mga iyon dito. Paano magharap: #I-tag ang artikulong iyong ihaharap ng {{tl|Kandid-NA}}. #I-tag ang usapan ng artikulo ng {{tl|Kandidato-NA}}. #Likhain ang pahina ng nominasyon sa pamamagitan ng kahon sa ibaba. Tandaan na palitan ang tekstong [pangalan ng pahinang iyong ihaharap] sa aktuwal na artikulo na iyong inonomina.<inputbox> default=[pangalan ng pahinang iyong ihaharap] type=create break=no prefix={{FULLPAGENAME}}/ preload=Wikipedia:Mga nominasyon para sa napiling nilalaman/Teksto ng bagong nominasyon </inputbox> #Sa bagong pahinang nagawa, baguhin ang mga tekstong may nakalagay na "Pahinang ihaharap" sa aktuwal na pahina na iyong ihaharap. Tapos palitan ang tekstong [Dahilan kung bakit kailangang piliin] sa aktuwal na dahilan kung bakit mo nasabi na kailangan piliin ang iyong pahina. Tapos tanggalin ang mga tekstong <nowiki><nowiki> at </nowiki> </nowiki> para ang tekstong <nowiki> --~~~~ </nowiki>lamang ang matitira upang maitala ang iyong pirma. #Itala ang pahina. #Idagdag ang naitalang pahina ng nominasyon sa seksyong "[https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Mga_nominasyon_para_sa_napiling_nilalaman&action=edit&section=1 Artikulo]" sa ibaba kung artikulo ito. Ganito ang tekstong ilalagay sa seksyon: <nowiki>{{/[pangalan ng pahinang iyong ihaharap]}}</nowiki><br/>Halimbawa: <nowiki>{{/Indya}}</nowiki> | valign="top" style="padding:1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" | {{Daang tapatan|[[WP:NA-NOM]]}} {{napahina}} [[Talaksan:Scribus logo.png|right|88px]] [[Talaksan:Crystal Clear app kview.png|right]] |- | colspan="2" style="border:1px solid #A3BFB1; padding:1em 1em 1em 1em; background-color:#E6FFF2" | <div style="font-size:14pt;text-align:center">Mga nilalaman</div><div style="font-size:11pt;text-align:center;"> [[#Artikulo|Mga nominadong artikulo]] ·[[#Larawan|Mga nominadong larawan]] ·[[#Arkibo|Arkibo ng mga napiling artikulo at larawan]] </div> |- | colspan="2" width="100%" valign="top" style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #A3BFB1; background-color:#F5FFFA" | ==Artikulo== {{/Aklat}} {{/Berlin}} {{/Kim Il-sung}} ==Talaan== ==Larawan== == Sinupan == {{col-begin}}{{col-2}} === Artikulo === *[[/Baybayin|Baybayin]] (napili) *[[/Napoles|Napoles]] (napili) *[[/Roma|Roma]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Paaralang Dominikano ng Calabanga|Paaralang Dominikano ng Calabanga]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Interaksiyong malakas|Interaksiyong malakas]] (hindi napili) *[[/One Direction|One Direction]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Francisco Carreón|Francisco Carreón]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Pamamaslang sa Maguindanao|Pamamaslang sa Maguindanao]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Dalai Lama|Dalai Lama]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Wikang Polako|Wikang Polako]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Azumanga Daioh|Azumanga Daioh]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Maid Sama!|Maid Sama!]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Hapon (bansa)|Hapon (bansa)]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/BoA|BoA]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Lungsod ng Maynila (ika-2 nominasyon)|Maynila]] (napili) *[[/Kababaihan sa Pilipinas|Kababaihan sa Pilipinas]] (napili) *[[/Chiune Sugihara|Chiune Sugihara]] (napili) *[[/Jigme Khesar Namgyel Wangchuck|Wangchuck]] (napili) *[[/Indya|India]] (napili) *[[/Ahedres|Ahedres]] (napili) *[[/Tamaraw|Tamaraw]] (napili) *[[/Thyoudikis|Thoukydidis]] (hindi napili) *[[/Sima Qian|Sima Qian]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominason para sa napiliping nilalaman/Olimpika 2008|Olimpika 2008]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa napiling nilalaman/NAPOCOR|NAPOCOR]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Talaan ng mga bersyon ng Microsoft Windows|Talaan ng mga bersyon ng Microsoft Windows]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Marlee Matlin|Marlee Matlin]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Alkoholismo|Alkoholismo]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Teresa Teng|Teresa Teng]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Kabayo-kabayohan|Kabayo-kabayohan]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Jerónima de la Asunción|Jerónima de la Asunción]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Paunang tulong-panlunas|Paunang tulong-panlunas]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Thalía|Thalía]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/MariMar/2|MariMar (pangalawang nominasyon/bersyong Pilipino)]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Fernando Amorsolo|Fernando Amorsolo]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Salaysaying maka-agham|Salaysaying maka-agham]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Panitikang pambata|Panitikang pambata]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Microsoft Windows|Microsoft Windows]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Charles Darwin|Charles Darwin]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/MariMar|MariMar]] (bersyon ng Mehiko) (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Rogationist College|Rogationist College]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Mau Marcelo|Mau Marcelo]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Alkimiya|Alkimiya]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Kasaysayan ng Pilipinas|Kasaysayan ng Pilipinas]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Watawat ng Pilipinas|Watawat ng Pilipinas]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Estados Unidos|Estados Unidos]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Mga lalawigan ng Pilipinas|Mga lalawigan ng Pilipinas]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Lungsod ng Maynila|Maynila]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Pilipinas|Pilipinas]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Abestrus|Abestrus]] (hindi napili) {{col-break}} ===Larawan=== *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Subpahina|Mga nominasyon ni AnakngAraw]] (lahat napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Langaw|Talaksan:Sphegina montana Syrphidae.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Bahaghari|Talaksan:Open.JPG]] (hindi napili; binura ang larawan) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:PalmercarpenterA.jpg|Talaksan:PalmercarpenterA.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Kare-kare.jpg|Talaksan:Kare-kare.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Full Moon Luc Viatour.jpg|Talaksan:Full Moon Luc Viatour.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:JPII 29 09 2004 2.JPG|Talaksan:JPII 29 09 2004 2.JPG]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Bundokbanahaw.JPG|Talaksan:Bundokbanahaw.JPG]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Zam.jpg|Talaksan:Zam.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Ostrich.JPG|Talaksan:Ostrich.JPG]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Sputnik asm.jpg|Talaksan:Sputnik asm.jpg]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:La trinidad farm.jpg|Talaksan:La trinidad farm.jpg]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Hundred Islands.JPG|Talaksan:Hundred Islands.JPG]] (napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Image:Serenata concert.jpg|Talaksan:Serenata concert.jpg]] (hindi napili) *[[Wikipedia:Mga nominasyon para sa Napiling Artikulo at Larawan/Lorikitang Musko|Talaksan:Musk Lorikeet jul08.jpg]] (napili) |} {{Pamayanan}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] mnj0oaqkijww0e13ukuya49ga5z799g 4 32782 2222109 2178625 2026-08-28T05:12:05Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222109 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <noinclude>{| style="float:right; padding:1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF; margin:0 0 0.5em 1em;" |{{Daang tapatan|[[WP:PNA]]}} {{Napahina}} |}</noinclude> Ang isang '''Napiling Artikulo'''<ref name=WPKape>Ibinatay ang binagong pamantayang ito mula sa [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Kapihan&oldid=347414 Usapan sa Wikipedia:Kapihan] ng Tagalog Wikipedia noong Disyembre 16-17, 2008: "Mga ''rationale'' sa WP:NA-NOM."</ref> ay isang kaayaayang lathalaing naabot na ang pamantayan ng isang '''mabuting artikulo'''<ref name=WPGoodArticle>Mula sa ''[[:en:Wikipedia:Good article criteria|"''Wikipedia:Good article criteria"'' ng Ingles na Wikipedia, bersyon noong 17 Disyembre 2008.]]</ref> pagkatapos '''''masuri at mapili ng pamayanan''''' para maitampok sa Unang Pahina ng Tagalog Wikipedia. Sa mga nakaraang mga taon, hindi gaanong umasad ang pagpili ng artikulo at bihira lamang pag-usapan ito ng pamayanan. Kaya, maaaring pasyahan ng isang tagapangasiwa ang isang nominasyon kahit wala itong usapan. Maaari din na maghain ang isang tagapangasiwa ng napiling artikulo at kung walang usapan ang naganap sa paglipas ng isang linggo, maaari niya na itong aksyunan. Sa kabila nito, maaari pa rin na iapela ninuman ang pasya ng tagapangasiwa sa pahina ng usapan ng nominasyon. ==Ano ang isang mahusay na artikulo?== Ang mahusay na artikulo ay&mdash;<ref name=WPGoodArticle/> *Mahusay ang pagkakasulat: :*(a) malinaw ang prosa at tama ang pagbaybay at balarila; at :*(b) sumusunod ito sa pamantayan sa gabay na pangestilo para sa mga pambungad na mga seksiyon, pagkakaayos, mga pananalita (pati mga salitang dapat iwasan), at paglalagay ng mga talaan. *Tama ang mga nilalaman at mapatototohanan: :*(a) nagbibigay ito ng mga sanggunian para sa lahat ng mga pinagbatayan ng kabatiran, at sa pinakamababa naglalaman ng isang seksiyong nakalaan para sa pagkilala ng mga pinagbatayan o sangguniang iyon ayon sa gabay sa kayarian; :*(b) sa pinakamababa, nagbibigay ito ng mga nakapaloob na mga pagtukoy sa mga matatag na mga batayan o sanggunian para sa mga tuwirang sipi o pagbanggit, estadistika, nilathalang mga opinyon o pananaw, mga kontrobersiyal na kaisipan o mga pananalitang hinahamon o maaaring hamunin, kabilang ang mga kaugnay sa mga nabubuhay pang mga tao; at :*(c) hindi naglalaman ng orihinal na mga pananaliksik. *Malawak ang sakop o saklaw: :*(a) tinatalakay nito ang mga pangunahing aspeto ng paksa; at :*(b) nananatiling nakatuon sa paksa na hindi pumupunta sa hindi kailangang mga detalye (parang buod ang estilo). *Walang pinapanigan: patas na kumakatawan ito sa mga pananaw at walang kinikilingan. :*Matatag: hindi ito nagbabago ng malawakan o malaki sa araw-araw dahil sa mga nagpapatuloy na mga pagtatalo sa pagbabago o pagaalitan sa nilalaman. *Nilalarawan o nakalarawan, kung maaari, sa pamamagitan ng mga larawan: :*(a) may tatak ng mga katayuang pangkarapatang-ari ang mga larawan, at nagbibigay ng mga angkop at tanggap na mga dahilan sa patas na paggamit para sa mga hindi malayang nilalaman; at :*(b) naaangkop ang mga larawan sa paksa, at may mga naaangkop ding mga kapsiyon. ==Ano ang isang hindi mabuting artikulo?== Hindi maituturing na isang mabuting artikulo ang:<ref name=WPGoodArticle/> :*Mga tala, portal o portada, mga tunog o tugtugin, at mga larawan: dapat na iharap o inomina ang ito sa naaangkop nilang mga katayuan (kung mayroon). :*Mga pahina ng paglilinaw at mga usbong: hindi maaabot ng mga ito ang pamantayang pang-mabuting artikulo. ==Ano ang isang hindi napiling artikulo?== Hindi maituturing na isang Napiling Artikulo ang isang mabuting artikulong hindi pa nasusuri at hindi pa napipili ng pamayanan o tagapangasiwa para maging Napiling Artikulo. ==Alternatibong mungkahing pamantayan ng mga napiling artikulo== Kung ibig higitan pa ang pamantayang binabanggit sa itaas, maaari rin itong gawin kung magagawa at iibigin ng manunulat. Kung magagawa ito, mas lalo po itong ikasisiya ng pamayanan ng Tagalog na Wikipedia. Naririto ang mga mungkahing pamantayang maihahambing sa aktuwal na ginagamit din sa Ingles na Wikipedia: Ipinapakita ng isang [[Wikipedia:Mga napiling artikulo|napiling artikulo]] ang aming lubhang pinakamabuting gawa at itinatampok din nito ang mga pamantayang propesyunal sa pagsulat at pagpapalabas. Dagdag pa sa pagsunod ng [[:en:Wikipedia:List of policies#Content and Style|mga pangangailangan]] para sa lahat ng mga artikulo ng Wikipedia, mayoon ito ng mga sumusunod na katangian. #Ito ay mabuting isinulat, malawak, tumpak sa katotohanan, walang pinapanigan at matatag. #*(a) "Mabuting isinulat" ay nangangahulugang ang tuluyan ay mapanghamon, kahit maningning din, at nasa pamantayang propesyunal. #*(b) "Malawak" ay nangangahulugang hindi tumatanggi ang artikulo sa mga mahahalagang katunayan at detalye. <!--"k" talaga iyan kasi ang alpabetong Tagalog ay abkd pa rin magiging "c" lang iyan kapag yung wika ng wiking ito ay Filipino(kasi ang Filipino iba ang alpabeto)--> #*(k) "Tumpak sa katotohan" ay nangangahulugang ang mga pag-aangkin ay [[:en:Wikipedia:Verifiability|maititiyak]] laban sa [[:en:Wikipedia:Reliable sources|mga mapapagkatiwalaang pinanggagalingan]] at tumpak na kumakatawan sa mahalagang katawan ng inilathalang kaalaman. Ipinangsusuporta sa mga pag-aangkin ang mga tiyak na katibayan at mga panlabas na pagbabanggit; kasama dito ang pagtatakda ng isang seksiyong para sa isang "Mga sanggunian" kung saan ilalagay ang mga pinanggagalingan na sinasamahan din ng mga pagbabanggit sa mga linya kung [[:en:Wikipedia:When to cite|saan kailangan]]. #*(d) "Walang pinapanigan" ay nangangahulugang nagpapakita ang artikulo ng mga panig nang [[:en:Wikipedia:Neutral point of view|patas at walang pinapanigan]]. #*(e) "Matatag" ay nangangahulugang hindi tampulan ang artikulo ng mga pangkasalukuyang [[:en:Wikipedia:Edit war|mga pagtatalo sa pagbabago]] at hindi nagbabago nang malaki ang nilalaman nito araw-araw. #Sumusunod ito sa [[:Category:Mga_gabay_sa_istilo|mga patakarang pang-istilo]], kasama na dito ang: #*(a) isang tiyak na [[:en:Wikipedia:Lead section|punong seksiyong]] bumubuo sa paksa at naghahanda sa mambabasa para sa mas malawak na detalye sa mga sumusunod na seksiyon; #*(b) isang katipunan ng sunud-sunod na pamagat at talaan ng mga nilalamang mahalaga ngunit hindi nakakapangliit (silipin ang [[:en:Help:Section|panseksiyong tulong]]); #*(k) mga pagbabanggit sa mga linyang pangkaraniwang binanghay sa pamamagitan ng mga paunawa sa paanang panseksiyon<ref>Smith 2007, p. 1</ref> o pananangguning ''Harvard''<ref>Smith 2007, p. 1</ref>, kung saan kinakailangan (silipin ang 1c). (Silipin ang [[:en:Wikipedia:Citing sources|pagbabanggit ng mga pinanggagalingan]] para sa mga panukala ukol sa pagbabanghay ng mga pinanggagalingan; para sa mga artikulong mayroong mga paunawa sa paanan o sa hulihan, itinatagubilin ang pagbabanghay na [[:mw:Extension:Cite/Cite.php|Meta:Cite]].) #Mayroon itong [[:en:Wikipedia:Images|mga larawan]] at iba pang medya kung saan kinakailangan sa paksa, na mayroong mga maiikling [[:en:Wikipedia:Captions|patungkol]] at [[:en:Wikipedia:Copyright FAQ#Licenses|katanggap-tanggap na kalagayang pangkarapatang-ari]]. Kinakailangan maabot ng mga [[:en:Wikipedia:Non-free content|hindi malalayang]] larawan o medya ang [[:en:Wikipedia:Non-free content criteria|pamantayan para sa paglalakip na mga hindi malalayang larawan]] at [[:en:Wikipedia:Image copyright tags/Non-free content|matandaan nang angkop]]. #Tama ang haba nito at nangangatiling nakapokus sa punong paksa nang hindi pumupunta sa mga detalyeng hindi mahahalaga (silipin ang [[:en:Wikipedia:Summary style|istilong pangkabuuan]]). <noinclude> == Talababa == {{Reflist}} ==Silipin din== *[[Wikipedia:Pamantayan sa mga napiling larawan]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[ar:ويكيبيديا:معايير المقالة المختارة]] [[bg:Уикипедия:Избрани статии/Критерии]] [[ca:Viquipèdia:Què és un article de qualitat]] [[da:Wikipedia:Ugens artikel/Kriterier]] [[en:Wikipedia:Featured article criteria]] [[es:Wikipedia:Qué es un artículo destacado]] [[fa:ویکی‌پدیا:مقاله‌های برگزیده/معیارها]] [[fr:Wikipédia:Qu'est-ce qu'un article de qualité ?]] [[he:ויקיפדיה:ערכים מומלצים/קריטריונים לקביעת ערך מומלץ]] [[id:Wikipedia:Kriteria artikel pilihan]] [[it:Wikipedia:Criteri per una voce da vetrina]] [[ka:ვიკიპედია:სანიმუშო სტატიები]] [[pt:Wikipedia:O que é um artigo em destaque?]] [[ru:Википедия:Что такое образцовая статья]] [[sv:Wikipedia:Vad är en utvald artikel?]] [[th:วิกิพีเดีย:อะไรคือบทความคัดสรร]] [[tr:Vikipedi:Seçkin madde nedir?]] [[uk:Вікіпедія:Що таке зразкова стаття]] [[uz:Vikipediya:Tanlangan maqola nima?]] [[yi:הילף:אויסדערוועלטער ארטיקל]] [[zh:Wikipedia:什么是特色条目]] [[zh-yue:Wikipedia:正文標準]] </noinclude> h6zh5d8hrel30ofsshhgib3z1b9odji 4 32892 2222100 1673646 2026-08-28T05:02:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222100 wikitext text/x-wiki {{NABALIK-mga panuto}} ==Mga pagbabalik-tanaw sa mga napiling artikulo== ==Arkibo== *[[Wikipedia:Pagbabalik-tanaw sa mga napiling artikulo/Wiki|Wiki]] - demoted {{Pamayanan}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] e6fzxyi3mewf8cfovtdvuzn88vvgxcc 4 33177 2222106 564012 2026-08-28T05:09:56Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222106 wikitext text/x-wiki <div class="boilerplate metadata vfd" style="background-color: #F3F9FF; margin: 2em 0 0 0; padding: 0 10px 0 10px; border: 1px solid #AAAAAA;"> :''Ang sumusunod ay ang arkibo ng pagtatalo sa iminungkahing pagpapalit-pangalan ng Wikipedia sa Wikipedya. <span style="color:red">'''Pakiusap, huwag baguhin ito.'''</span> Dapat ilagay ang mga kumento sa [[Wikipedia talk:Pagpapalit-pangalan ng Wikipedia sa Wikipedya|usapang pahina]]. Wala ng pagbabagong magaganap sa pahinang ito. '' ==Resulta== May dalawang sumasang-ayon, isang hindi sumangsang-ayon, isang sumasang-ayon na may kondisyon at dalawang ibang pananaw. (2-1-1-2) Ang resulta ng pagtatalo ay '''walang pangkalahatang kasunduan''' (no consensus). Samakatuwid, magiging '''status quo''' o mananatili ang kasalukuyang katayuan. ==Paraan ng pagboto== {{Daang tapatan|[[WP:Wikipedya]]}} Ang pahinang ito ay para sa iminungkahing pagpapalit-pangalan ng Wikipedia sa Wikipedya upang sumunod sa Tagalog na pagbabaybay. Paalala: * Kailangan ng panagutan para makaboto. Paano bumoto: * Lumikha ng [[Special:Userlogin|kuwentang pantagagamit]] . Hindi aabutin ng 30 segundo ang pagpapatala. * Sa ibaba ay ang talaan ng mga nilalaman, piliin ang tumutugon sa inyong boto. * Baguhin ang bahaging napili. * Lumagda, sa pamamagitan ng paglalagay ng # + space + apat na tilde (~) (kadalasan na matatagpuan ang key na ito sa itaas ng tab key sa inyong keyboard) * Mag-iwan ng komento sa [[Wikipedia talk:Pagpapalit-pangalan ng Wikipedia sa Wikipedya|usapan]] kung nais na ipaliwanag ang inyong boto. * Maari rin pong magiwan ng pagpuna o tanong para sa boto ng iba sa parehong pahina. Matatapos ang botohan hanggang '''06:23, 11 Enero 2008 (UTC)''', isang linggo matapos ilagay ang anunsyo sa [[MediaWiki:Sitenotice]]. ==Sumasang-ayon (2) == # [[User:Felipe Aira|<font color= "#0000ff"><b>Felipe</b></font> <font color="#f00000"><b>Aira</b></font>]] 11:54, 5 Nobyembre 2007 (UTC) Ang Aking paliwanag ay nasasaloob sa usapan ng pahinang ito. # Tagalog Wikipedia pala ito kaya tama (lang) ang "Wikipedya". Hindi likas sa Tagalog (noon, ewan ko ngayon) ang isunod/mga Tagalog (tulad din sa iba) ang maisunod ang baybay sa katutubong bigkas ng hinihiram na salita (o isinusunod ba sa bigkas ng humihiram ang pagbaybay ng hinihiram na salita?). --[[User:Filipinayzd|Filipinayzd]] 22:35, 17 Nobyembre 2007 (UTC) ==Hindi Sumasang-ayon (1) == # '''Tutol''' &ndash; Hindi ako sumasang-ayon sa panukalang ito dahil ang wikang Tagalog ay hindi kasing yaman ng ibang wika tulad ng Pranses at Aleman kaya naman natural na sa wikang ito ang mang-hiram sa ibang wika lalo na sa Ingles at Espanol. Ang mga manggagamit ng wikang Tagalog na marunong mag-''internet'' ay nakakaintindi ng Ingles. Ang botong ito ay may reserbasyon para sa pagpapapasa ng isang mosyon para status quo ante Nobyembre 5, 2007 o sa petsa ng panuklang ito, alin man ang nauna. --[[User:Rebskii|RebSkii]] 03:22, 9 Enero 2008 (UTC) #:Bagaman totoo ngang hindi kasingyaman ng Tagalog ang mga wikang iyon. Hindi naman siguro tama na manghiram na lamang nang basta-basta ng mga banyagang salita kahit mayroong kaalaman ang mga Pilipino sa wikang Ingles. Sa tingin ko mas tama pa ring gamitin ang Tagalog na salin ("Wikipedya" [wiki + {ensiklo}pedya]) kaysa sa wikang Ingles ("Wikipedia" [wiki + {encyclo}pedia]) sa simpleng dahilan, ito ang '''Tagalog Wikipedya''' hindi ang ''Taglish Wikipedia''. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 09:23, 9 Enero 2008 (UTC) #::Hindi naman tayo nang-hihiram ng basta basta, ang Tagalog Wikipedia ay isang opisyal na kasapi ng pandaigdigang pamayanan ng wikipedia. Paano naging basta basta ang paggamit ng salitang wikipedia, eh isang proyekto ito ng Wikimedia Foundation, ang paggamit ng termino ay opisyal mula nang tanggapin ng wikimedia ang pagbuo ng proyektong ito. Ang '''Wikipedia''' ay isang pangngalang pantangi, hindi na kailangang isalin pa ito dahil wala naman talagang ibig sabihin ito sa wikang Tagalog kung ''Wiki encyclopedia'' ang pangalan ng proyekto, sa aking pananaw, mas nararapat lamang na isalin, pero hindi. 'nga pala, ito ang '''Tagalog Wikipedia''', ang binanggit mo ay isang panukala pa lamang--[[User:Rebskii|RebSkii]] 03:47, 10 Enero 2008 (UTC) #:::Sa tangin ko, ang pagsasalin ng isang pangalang pantangi ay maaaring gawin dito, at ito ay pinapayagan ng Wikimedia. Kaya nga ang mga pinakamalalaking Wikipedya: Pranses, Volapuk, Esperanto at iba pa, mismo ay nagsalin ng pangalan ng "''Wikipedia''". Kung sinasabi mong mali ang pagsasalin ng "''Wikipedia''" sa "Wikipedya" ay mali, nangangahulugang mali rin ang ginawa ng mga Wikipedyang iyon, na sa katotohanan ay tama; tama ang kanilang ginawa na sinalin nila ang pangalan ng wiki. Tandaan lamang na ilang ulit silang mas malaki, mas sikat at mas nakatatag kaysa sa atin. Paki tingnan na lamang ang pahinang pang-usapan. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 10:01, 10 Enero 2008 (UTC) ==Sumasang-ayon, sa mga sumusunod na kondisyon (1) == # Ako ay sumasang-ayon gayon lamang kung ang bagong magiging pangalang ng Tagalog na Wikipedia ay '''Wikipidiya'''. [[User:J.J. Nario|J.J. Nario]] 13:35, 11 Nobyembre 2007 (UTC) : Parang pang-waray naman kapag Wikipidiya ang ginamit na pangngalan nito. Pero malapit na rin ito. Salamat sa suggestion. [[User:Estudyante|Estudyante]] 10:09, 7 Enero 2008 (UTC) == Hindi boboto (0) == ==Ibang pananaw (2) == *Pwede bang "Wikipidya" dahil ang pagsalita sa "e" sa "Wikipedia" ay "short e", parang ang pagsasabi ng salitang "ingat". [[User:Howard ang Bibe|Howard ang Bibe]] 14:43, 8 Nobyembre 2007 (UTC) **Ayon disksyunaryo ni Leo James English, ''ensiklopedya'' ang salin ng ''encyclopedia''. Kung pagbabatayan ito, Wikipedya ang tamang salin ng Wikipedia. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 00:47, 9 Nobyembre 2007 (UTC) *<s>Mas tumpak kung "Wikipidiya" (wikipídiyá). Lilimahing-pantig ang salitang ito.</s> --[[User:Filipinayzd|Filipinayzd]] 15:40, 8 Nobyembre 2007 (UTC) **Mukhang hindi na naman tayo magkasundo kung ano dapat ang salin ng isang salitang Inggles. Malamang mauwi na naman ito sa ''status quo'' at mananatili ang terminong Ingles (i.e. Wikipedia), katulad ng nangyari sa [[Talk:United Kingdom|United Kingdom]], [[Talk:Chile|Chile]] at [[Talk:United Nations|United Nations]]. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:29, 15 Nobyembre 2007 (UTC) ***Sana'y mas maging optimistiko naman tayo. -- [[User:Felipe Aira|<font color= "#0000ff"><b>Felipe</b></font> <font color="#f00000"><b>Aira</b></font>]] 11:42, 19 Nobyembre 2007 (UTC) ****Huwag kang mag-alala, hindi naman 100% na negatibo ang sinulat ko dahil sa salitang "malamang", mayroon pa ring porsiyento na positibo. ;) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 01:31, 20 Nobyembre 2007 (UTC) *Sa akin, kung ang Wikipedia ay isang tatak o ''brand'', hindi na dapat ito isalin. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 01:00, 9 Nobyembre 2007 (UTC) **Maaaring isalin ang mga pangalan ng mga proyektong Wikimedia, ngunit dapat hindi isinasalin ang ''Wikimedia'' mismo. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] 00:58, 11 Nobyembre 2007 (UTC) == Interpretasyon (0) == Matatagpuan ang mga interpretasyon o pananaw sa usapan [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Category:Mga botohang pampamayanan]] </div> 7h2e61x1lls1st2mj14jfwlbzlcrarj 14 34938 2221951 143825 2026-08-28T02:37:39Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221951 wikitext text/x-wiki Dito nasasaloob ang mga pahinang pamboto kung saan pinagpapasiyahan ng komunidad ang ilang usapin. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 17ftn6s08may9ie3had936o04fsjg0x 4 37581 2222092 356130 2026-08-28T04:57:52Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222092 wikitext text/x-wiki Ito ang pahina para sa nominasyon sa pagiging '''[[:m:Checkuser|Tagatingin]]'''. Tandaan na ang patakaran dito ay katulad ng sa [[:en:Wikipedia:Requests for adminship|Ingles na Wikipedia]]. *Sa kasalukuyan, sarado pa ang halalan dito dahil sa kadahilanan na hindi pa kailangan ng '''[[:m:Checkuser|Tagatingin]]''' sa Wiking ito. == Kasalukuyang nominasyon == Kasalukuyang araw at oras: '''{{#time: H:i:s, Y F j|{{CURRENTTIME}}-{{CURRENTYEAR}}-{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}}} (UTC)''' <!-- ===[[User:Filipinayzd|Filipinayzd]]=== Nominasyon ni [[User:Felipe Aira|Felipe Aira]] ([[User talk:Felipe Aira|usapan]]) noong 00:49, 9 Disyembre 2007 (UTC) magtatapos sa 00:49, 7 Pebrero 2008 (UTC) ====Kumento==== ====Sang-ayon==== # '''Sang-ayon''' Upang malaman na nang tuluyan kung isa o tatlong manggagamit nga ang mga iyon, at kung mayroon mang mangyaring ganito muli. -- [[User:Felipe Aira|<font color= "#0000ff"><b>Felipe</b></font> <font color="#f00000"><b>Aira</b></font>]]<small>^{[[WP:Wikipedya|Wikipedya]]}_{[[WP:NABALIK|Kalidad]]}</small> 00:49, 9 Disyembre 2007 (UTC) # '''Sang-ayon''' Kailangan ng checkuser ng wikipediang ito. --[[User:Rebskii|RebSkii]] 03:38, 9 Disyembre 2007 (UTC) ====Hindi sang-ayon==== ===[[User:Mananaliksik|Mananaliksik]]=== Nominasyon ni [[User:Felipe Aira|Felipe Aira]] ([[User talk:Felipe Aira|usapan]]) noong 00:49, 9 Disyembre 2007 (UTC) magtatapos sa 00:49, 7 Pebrero 2008 (UTC) ====Kumento==== ====Sang-ayon==== # '''Sang-ayon''' Upang malaman na nang tuluyan kung isa o tatlong manggagamit nga ang mga iyon, at kung mayroon mang mangyaring ganito muli. -- [[User:Felipe Aira|<font color= "#0000ff"><b>Felipe</b></font> <font color="#f00000"><b>Aira</b></font>]]<small>^{[[WP:Wikipedya|Wikipedya]]}_{[[WP:NABALIK|Kalidad]]}</small> 00:49, 9 Disyembre 2007 (UTC) # '''Sang-ayon''' Kahit sino pa ang ma-nomina ay iboboto ko! --[[User:Rebskii|RebSkii]] 03:38, 9 Disyembre 2007 (UTC) # '''Sang-ayon''' isang napakahusay na wikipedista! ;) [[User:Squalluto|Squalluto]] 11:49, 11 Disyembre 2007 (UTC) ====Hindi sang-ayon==== ===[[User:Rebskii|Rebskii]]=== Nominasyon ni [[User:Squalluto|Squalluto]] 11:49, 11 Disyembre 2007 (UTC) ====Kumento==== ====Sang-ayon==== # '''Sang-ayon''' tulad nina Bluemask,Mananaliksik et al.,mahusay! :D [[User:Squalluto|Squalluto]] 11:49, 11 Disyembre 2007 (UTC) --> ==Mga nagdaang nominasyon == [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Category:Mga botohang pampamayanan]] pc5a9tv7jt2lh3vyhff6s21wrhezhgb 4 38490 2222136 2143023 2026-08-28T05:31:45Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222136 wikitext text/x-wiki {{Daang tapatan|WP:Pagbati|WP:Mabuhay!}} Maligayang pagdating sa '''WikiProyekto Pagbati'''! Nilalayon naming batiin ang lahat ng mga bagong Wikipedista, maging manggagamit na nakatala man o hindi, sa mga layuning paramihin ang mga Wikipedista, upang palawigin at pagbutihin ang Wikipediang Tagalog, at pagyamanin ang wikang Tagalog. Lahat ito ay upang magkaroon ng magandang impresyon ang mga bago at magiging bagong Wikipedistang magbago at magpabuti ng Wikipediang ito. ==Mga suleras== ===Pagbati=== Ang mga sumusunod ay mga suleras ng WikiProyekto Pagbati sa pagbati. Ilagay sa kanilang pahinang pang-usapan, hindi sa mismong pahinang pangmanggagamit. Tandaan ang WikiProyektong ito ay hindi lamang para sa pagbati ng mga nakakatulong na Wikipedista, maging mga bandalo ay babatiin din natin. Ito ay dahil maaari pa silang magbago at maging isang mabuting Wikipedista. Kung bandalo nga ang babatiin ay bigyan na lamang sila ng isang mabuti, mahinahon, malumanay at palakaibigang babala. Kailanman ay huwag silang takutin. {| class="wikitable sortable" style="font-size: 100%; text-align: center;" |- !Uri !Kodigo !Paggamit |- !{{Oo|Pangkaraniwan}} |<code><nowiki>{{subst:Pambati}}~~~~</nowiki></code> |Para sa mga Wikipedistang nakatala na |- !{{Oo|Di-kilala}} |<code><nowiki>{{subst:Pambati|di-kilala}}~~~~</nowiki></code> |Para sa mga Wikipedistang hindi pa nakatala |- !{{Hindi|Bandalo}} |<code><nowiki>{{subst:Pambati|bandalo}}~~~~</nowiki></code> |Para sa mga Bandalong Wikipedistang nakatala na |- !{{Hindi|Bandalo at di-kilala}} |<code><nowiki>{{subst:Pambati|bandalo-di-kilala}}~~~~</nowiki></code> |Para sa mga Bandalong Wikipedistang hindi pa nakatala |} ===Kasapi=== Ito naman ang mga suleras ng WikiProyekto Pagbati para sa mga kasapi ng Wikiproyekto. Kung hangad mong masama sa WikiProyekto maaari mong iragdag ang sumusunod na suleras sa iyong pahinang pangmanggagamit. Kung ayaw mo namang gumamit ng mga kahong pangmanggagamit ngunit gusto pa ring maging isang kasapi ng WikiProyekto ay maaari mong iragdag ito sa iyong pahinang pangmanggagamit: <nowiki>[[Kategorya:Mga mambabati]]</nowiki>. {{Hanay-panimula}} {{Hanay-2}} {{Mambabati}} {{Hanay-panghati}} {{Mambabati}} |} ==Tingnan din== ===Pinagmulan ng suleras=== *[[Suleras:Pambati]] ===Mga kasapi=== *[[:Kaurian:Mga mambabati]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Kategorya:WikiProyekto|Pagbati]] 6tyd6l62dv71i89nv5gm2u75kjyekk0 14 38491 2221985 374114 2026-08-28T03:08:43Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221985 wikitext text/x-wiki Heto ang mga kasapi ng [[Wikipedia:WikiProyekto Pagbati|WikiProyekto Pagbati]]. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 91k75v05mmyv109fbydoan1o6lq6s13 4 39102 2222073 1467667 2026-08-28T04:33:45Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222073 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ {| {| | width="60%" style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" valign="top"| <span style="font-size:16pt">Dating napiling artikulo</span> Tinatala ng pahinang ito ang mga dating [[Wikipedia:Mga napiling artikulo|napiling artikulo]], ngunit bumaba ang ranggo ng mga artikulong ito dahil sa hindi tumutugma sa kasalukuyang [[Wikipedia:Pamantayan ng mga napiling artikulo|pamantayan]]. Bababa lamang ang ranggo ng napiling artikulo sa pamamagitan ng isang pangkalahatang kasunduan (''consensus'') na hinango mula sa usapan sa pahina ng '''[[Wikipedia:Pagbabalik-tanaw sa mga napiling artikulo]]'''. Syempre, hindi kailangang magtagal ang mga artikulong nakatala dito: [[:en:Wikipedia:Be Bold|maging matapang]] sa pagbago at pagsulong ng mga pahinang ito, at tumulong na ibalik sa pagiging napiling artikulo ang mga ito. | valign="top" style="padding:1em; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF" | {{daang tapatan|[[WP:DNA]]|WP:MDNA}} {{napahina}} |} |- | colspan="2" style="border:1px solid #A3BFB1; padding:1em 1em 1em 1em; background-color:#E6FFF2" | <div style="font-size:16pt;text-align:center">Mga nilalaman</div><br/><div style="font-size:11pt;text-align:center;"> [[#Agham|Agham]] · [[#Biyolohiya at medisina|Biyolohiya at medisina]] · [[#Heograpiya at mga pook|Heograpiya at mga pook]] · [[#Mga alahas at pananamit|Mga alahas at pananamit]] · [[#Midya|Midya]] · [[#Musika|Musika]] · [[#Pakikidigma|Pakikidigma]] · [[#Pilosopiya at sikolohiya|Pilosopiya at sikolohiya]] </div> |- | colspan="2" width="100%" valign="top" style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #A3BFB1; background-color:#F5FFFA" | ==Agham== [[Kimika]] ==Biyolohiya at medisina== ''[[Manatee]]'' ==Heograpiya at mga pook== [[Mesopotamya]] ==Mga alahas at pananamit== ''[[Livestrong wristband]]'' ==Midya== ''[[Detective Conan]]'' ==Musika== ''[[Live 8]]'' ==Pakikidigma== [[Digmaang Pilipino-Amerikano]] ==Pilosopiya at sikolohiya== [[Pilosopiya]] </div> |- | |} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|{{PAGENAME}}]] jgagixujlfndzi0v84u6dwj9jwjrnqh 12 39127 2221916 157575 2026-08-28T01:58:19Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221916 wikitext text/x-wiki Ang pahinang ito ay para sa paggabay sa paggamit ng bagong pagpapalawig ng MediaWiki, ang [[:mw:ImageMap]], ang pamalit sa [[Template:Click]]. ==Bunga== Hindi katulad ng suleras na Click na nagpapatong ng isang malaking kawing sa ibabaw ng mga larawan upang kapag pinidot ay hindi ka mapupunta sa pahina ng larawan kundi sa kinakawingan ng kawing, pinapayagan ng ImageMap ang paglalagay ng maraming kawing sa isang larawan. Nagbibigay ito ng ''flexibility. Halimbawa: {{Hanay-panimula}} {{Hanay-2}} ===[[Template:Click]]=== Kodigo: <pre> {{Click |image = Flag of the Philippines.svg |width = 300px |height = 150px |link = Pilipinas }} </pre> <br> Kakalabasan: {{Click |image = Flag of the Philippines.svg |width = 300px |height = 150px |link = Pilipinas }} {{Hanay-panghati}} ===[[:mw:ImageMap]]=== Kodigo: <pre> <imagemap> Image:Flag of the Philippines.svg|300px|Pilipinas poly 0 0 390 224 899 224 899 0 [[Kapayapaan]] poly 0 449 390 225 899 225 899 449 [[Digmaan]] poly 0 448 389 225 0 1 [[Pilipinas]] desc bottom-right </imagemap> </pre> Kakalabasan: <imagemap> Image:Flag of the Philippines.svg|300px|Pilipinas poly 0 0 390 224 899 224 899 0 [[Kapayapaan]] poly 0 449 390 225 899 225 899 449 [[Digmaan]] poly 0 448 389 225 0 1 [[Pilipinas]] desc bottom-right </imagemap> |} ==Pagkakaiba== Pansining sa kaliwang larawan, kapag pinindot ang bandang araw, mapupunta ka sa artikulong "Pilipinas". (Kaya iyon sa bandang araw lamang ang kawi ay dahil sa isang pagkakamali sa suleras. Hindi magandang gamitin ang [[Template:Click]] para sa mga malalaking larawan, kaya iniiwasan na itong gamitin ngayon.) Sa kanang larawan kapag pinindot ang puting bahagi, mapupunta ka sa artikulong "Pilipinas". Kapag pinindot ang bughaw, mapupunta ka sa artikulong "Kapayapaan". Kapag pinindot ang pulang bahagi, mapupunta ka sa "Digmaan". Kapag yaong titik "i" naman ang pinindot mapupunta ka sa pahina ng larawan. Sa "Click" ay imposible ang ganito, at isa rin ito sa mga dahilan kaya pinapatangkilik ang paggamit ng ImageMap. ==Kodigo== Ang "'''poly'''" sa kodigo ang nagpapahiwatig kung anong bahagi ng larawan ang kakawingan. Ang "'''desc'''" naman ang posisyon ng letrang "i". Kung ayaw lagyan ng letrang "i", ilagay kasunod ng "desc" ang "none". Kung hangad na maglagay lamang ng isang kawing sa larawan gamitin ang sumusunod na kodigo: <pre> <imagemap> Image:[pangalan ng larawan]|[haba ng larawan]|[bansag sa larawan] rect 0 0 [totoong haba ng larawan] [totoong taas ng larawan] [[[Pagkakawingan]]] desc bottom-right </imagemap> </pre> Sabihin nating ating gagamitin ang larawan ng bandila ng Pilipinas. Ganito ang kodigo: <pre> <imagemap> Image:Flag of the Philippines.svg|300px|Pilipinas rect 0 0 900 450 [[Pilipinas]] desc bottom-right </imagemap> </pre> Ganito ang kakalabasan: <imagemap> Image:Flag of the Philippines.svg|300px|Pilipinas rect 0 0 900 450 [[Pilipinas]] desc bottom-right </imagemap> Pansining ngayon na kahit saan pindutin sa larawan ay mapupunta ka sa artikulong "Pilipinas". ==Silipin din== [[:mw:ImageMap]] Para sa mas kompletong gabay (nangangailangan ng ilang kaalaman sa kompyuter) [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 782zveb2o1e6z9ltfnmoy1capigymvi 14 39171 2221989 1798052 2026-08-28T03:09:35Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221989 wikitext text/x-wiki Ito ang mga pahinang minungkahing burahin. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] iopc0wf0xbdzwvux1tm73r32e10aopy 14 39363 2222059 1329767 2026-08-28T04:22:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222059 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] __HIDDENCAT__ 5lrcejgq5bw9qkz1zzo86q5jiw11cgj 4 39457 2222102 2210778 2026-08-28T05:06:11Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222102 wikitext text/x-wiki {{Daang tapatan|WP:BURA}}[[Image:Erase stub.png|right|150px]] May mga ilang kaparaanan ng pagbura ng mga pahina o midya sa Wikipedia. May ilang mga nilalaman na maaaring pumasa bilang isang [[Wikipedia:Pagbura ng mga pahina#Mga dahilan|kandidato para sa mabilisang pagbura]]. Kung hindi, maaaring burahin ng isang tagapangasiwa sa loob ng limang araw kung walang tumututol sa proseso ng pagmungkahi. O kaya, maaaring buksan ang isang pagtatalo ng isang tagagagamit sa isa sa mga pahinang nakatala sa ibaba. Gamitin ang suleras na {{tl|Mungkahi-burahin}} para sa pagmumungkahi ng pagbura, kasama ang dahilan ng paghiling mo. Kung minsan, ginagamit din ang {{tl|Burahin}} para sa kahilingan ng mabilisang pagbura. Subalit mas minumungkahi ang paggamit ng {{tl|Mungkahi-burahin}}. ==Mga dahilan== *Binubura ang mga pahina o lathalain (maging mga [[WP:Larawan|larawan]]) kahit walang usapan dahil sa mga sumusunod na kadahilanan: :* '''B1:''' Walang nilalaman ang artikulo. Kabilang dito ang mga artikulong napakaikli na walang sapat na impormasyon sa matagal na panahon lalo na iyon mga ginawa ng mga tagagamit na naglalayon lamang na paramihin ang artikulo at di paunlarin, mga artikulong puro panlabas na ''link'' lamang at mga artulong puro ''outline'' o balangkas lamang. Sa mga napakaikling artikulong walang sapat na impormasyon, may palugit ang nag-ambag nito na dagdagan ang impormasyon (karaniwang mga dalawang linggo mula sa unang pagkakatala). Kapag walang nadagdag sa palugit, maari na itong burahin. Walang palugit na ibibigay sa mga malawakang pagdaragdag ng mga pahinang walang sapat na impormasyon. Maaaring wala ding palugit kung malaki ang tiyansa na hindi mapapalawig ang artikulo sa madaling panahon. Bilang konsiderasyon sa mga hindi malawakang pagdaragdag, kung hindi napalawig ang artikulo sa binigay na palugit, maari itong gawing ''redirect'', o burahin at ilipat sa subpahina ng orihinal na may-akda o sa subpahina ng [[Wikipedia:Balangkas]] bilang balangkas. Maaring mabalik ito sa pangunahing espasyo kapag napalawig na at may sapat na impormasyon. :* '''B2:''' Walang konteksto :* '''B3:''' Walang saysay ang nilalaman ng lathalain :* '''B4:''' Hindi pa sapat ang [[WP:Notabilidad|notabilidad]] ng paksa o walang indikasyon ng pagiging mahalaga :* '''B5:''' Hindi Tagalog ang lathalain. Karaniwang ginagamit ang panandang {{tl|Hinditagalog}} para bigyan ng palugit ang nagtala o nag-ambag na isalin ito (karaniwang mga dalawang linggo mula sa unang pagkakatala). Subalit kung hindi nagkaroon ng pagbabago, binubura ang pahina, maliban na lamang kung may mga bahaging nakasalin sa Tagalog. Sa kasong ito, pinapanatili ang naka-Tagalog habang ikinukubli o inaalis naman ang mga hindi nasa wikang Tagalog. Para sa pagsasalin, tingnan ang [[WP:Salin]]. :* '''B6:''' Malinaw na paglabag sa karapatang-ari (kung hindi nabago o napainam ayon sa panuntunan ng Tagalog Wikipedia) :* '''B7:''' Bandalismo o pambababoy :* '''B8:''' Pagusbok na pahina (kabilang ang mga pahina sa ilalim ng isang Burador o ''Sandbox'' ngunit hindi ang mismong burador) :* '''B9:''' Paglikha muli ng pahina na binura dahil sa usaping naganap (maliban na lamang kung di na nailalapat ang mga argumento na binigay sa usapan) :* '''B10:''' Mga aksyon ng opisina. Sa bihirang pagkakataon, ang Pundasyong Wikimedia ay maaring magbura ng pahina. At maari lamang itong ibalik kung papayag ang Pundasyon. :* '''B11:''' Mga pahina o larawan na nanghahamak, nagbabanta, nanakot, nangigipit ng paksa, tao o entidad na kanilang sinulat at walang ibang layunin :* '''B12:''' Malinaw na spam o promosyon o patalastas :* '''B13:''' Mga artikulong naka-transwiki :* '''B14 (U1):''' Hiniling ng may-akda (kung hiniling na may [[Wikipedia:Mag-hinuha ng katapatan|mabuting katapatan]] at kinakailangang malaki ang inaambag sa pahina ang may-akda, mabubura ang pahina) :* '''B15:''' Teknikal na pagbura :* '''B16:''' Mga pahinang sinalin ng ''software'' o ''machine-translated'' o ang karamihan ng pahina ay di maaayos ang pagkasalin :* '''B17:''' Mga pahinang nilikha ng hinarang na tagagamit habang nakaharang :* '''B18:''' Mga pahinang dumidepende sa binurang pahina o pahinang wala naman talaga. Halimbawa, kung lumikha ng Usapang pahina na wala namang katumbas na Artikulong pahina. :* '''B19:''' Inabandonang balangkas o ''draft'' :* '''B20:''' Halatang inimbento :* '''B21:''' Kategoryang walang laman :* '''B22:''' Sa pahinang tagagamit, maliwanag na hindi tamang paggamit sa Wikipedia bilang isang ''web host''. Ang mga pahina ng tagagamit ay naglalaman ng mga sulatin, impormasyon, diskusyon, at/o ibang mga aktibidad na wala o hindi malapit ang kaugnayan sa mga hangarin ng Wikipedia, kung saan ang may-ari ng pahinang tagagamit ay gumawa ng ilan o walang patnugot sa labas ng kanyang pahinang tagagamit. :* '''B23:''' Pahinang nasa Tagalog subalit nakasulat sa [[Baybayin]] :* '''B24:''' Mga larawan o midyang hindi na ginagamit o may katumbas na sa Wikimedia Commons. :* '''B25:''' Mga larawan o midyang walang nilagay na lisensya sa matagal na panahon. ==Hindi pagbura== *May mga kasong hindi buburahin ng tagapangasiwa **Ayon sa napagkasunduan sa usapan. **Kung mapapainam naman ang artikulo o nilalaman nito. Maaari gawin ng isang Wikipedista o tagapangasiwa ang pagpapainam at pagdaragdag ng kaalaman sa loob ng lathalain. **Kung ang dahilan lamang ay nabura sa ibang edisyon ng Wikipedia subalit ang artikulo naman ay may kahalagaan sa kontekstong Tagalog o sa Pilipinas (kung saan maraming nagsasalita ng Tagalog), maaaring hindi ito burahin. **Kung mas mainam na i-''redirect'' sa kaugnay na artikulo, ire-''redirect'' na lamang ito imbis na burahin. {{Pamayanan}} ==Mga pag-uusap sa mga buburahin== ===Kasalukuyan=== ====Mga artikulo==== ====Mga larawan at midya==== ====Iba pang mga pahina==== ===Nagdaan=== ====Mga artikulo==== *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/David Woodard|David Woodard]] (walang konsenso, ipinanatili) *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/TV Patrol Bicol|TV Patrol Bicol]] (ginawang ''redirect'') *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/Chris Chan|Chris Chan]] (binura) *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/Amalayer|Amalayer]] (pinatili subalit itinago ang ibang nakaraang bersyon) *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/Victorious|Victorious]] (binura) *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/The Rugrats Movie|The Rugrats Movie]] (binura) *[[Wikipedia:Mga artikulong buburahin/Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure|Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure]] (binura) ====Mga larawan at midya==== *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Piusxiib.jpg|Talaksan:Piusxiib.jpg]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Team 4.jpg|Talaksan:Team 4.jpg]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Mga larawang ikinarga ni Youkokurama~tlwiki|Talaksan:Akb48teamA2007.jpg (at 4 pang iba)]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Mga larawang ikinarga ni Dearkuyabimbo (ikalawang serye)|Mga larawan ng Miss International]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Mga larawang ikinarga ni Dearkuyabimbo (unang serye)|Talaksan:Barangay Patrol (2).jpg (at 6 pang iba)]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Google Earth.JPG|Talaksan:Google Earth.JPG]] *[[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Ako.gif|Talaksan:Ako.gif]] ====Iba pang mga pahina==== *[[Wikipedia:Mga padrong buburahin/Padron:Lang-bn|Padron:Lang-bn]] (binura) *[[Wikipedia:Mga padrong buburahin/Padron:Geobox title|Padron:Geobox title at Padron:Geobox River]] (binura) ===Arkibo ng mga resulta ng usapin=== Mangyaring pumunta sa [[Wikipedia:Pagbura ng mga pahina/Arkibo]] para sa mas luma pang mga mungkahi ng pagbura. [[Kategorya:Mga pahinang minungkahing burahin|*]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] jdku73jm9nua8z70pjdpnj86ta21jo1 14 39696 2221957 162867 2026-08-28T02:43:25Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221957 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 41174 2221960 1961352 2026-08-28T02:48:10Z JWilz12345 77302 2221960 wikitext text/x-wiki :''see [[:en:Category:Wikipedia administration]]'' {{shortcut|CAT:WP}} Ito ang pinakatuktok na antas na kategorya na nilalayong ayusin ang proyekto ng Wikipedia. Dito dapat nakakategorya ang mga [[Wikipedia:Project namespace|pahinang pamproyekto]] at mga kategorya ng mga pahinang pamproyekto. * Para sa mga artikulo na '''tungkol''' sa Wikipedia, tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. * Para sa mga pahinang hinggil sa ''pagiging tagapangasiwa'' o ang pagkakaroon ng mga pribilehiyo ng mga [[Wikipedia:Administrators|tagapangasiwa]], tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia adminship]]. * Para sa talaan ng ''mga tagagamit na may posisyon ng pagiging tagapangasiwa'', tingnan ang [[:Kategorya:Mga tagapangasiwa ng Wikipedia]] o ang [[Special:Listusers/sysop]]. {{CategoryTOC}} {{Commonscat|Wikipedia}} [[Kategorya:Nilalaman]] 2rtln5fzdp87owxhhpwca38y0k5aann 2221963 2221960 2026-08-28T02:54:01Z JWilz12345 77302 2221963 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia category |shortcut1=CAT:WP |shortcut2=CAT:WIKI |{{Sister project | project = commons | text = May kaugnay na midya ang '''''[[commons:Category:Wikipedia administration|Wikipedia administration]]''''' sa Wikimedia Commons.}} }} :''see [[:en:Category:Wikipedia administration]]'' Ito ang pinakatuktok na antas na kategorya na nilalayong ayusin ang proyekto ng Wikipedia. Dito dapat nakakategorya ang mga [[Wikipedia:Project namespace|pahinang pamproyekto]] at mga kategorya ng mga pahinang pamproyekto. * Para sa mga artikulo na '''tungkol''' sa Wikipedia, tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. * Para sa mga pahinang hinggil sa ''pagiging tagapangasiwa'' o ang pagkakaroon ng mga pribilehiyo ng mga [[Wikipedia:Administrators|tagapangasiwa]], tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia adminship]]. * Para sa talaan ng ''mga tagagamit na may posisyon ng pagiging tagapangasiwa'', tingnan ang [[:Kategorya:Mga tagapangasiwa ng Wikipedia]] o ang [[Special:Listusers/sysop]]. {{CategoryTOC}} [[Kategorya:Nilalaman]] 6kpjhddffxkvfts4xq49kxyi9vgcsy8 2222044 2221963 2026-08-28T04:06:47Z JWilz12345 77302 2222044 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia category |shortcut1=CAT:WP |shortcut2=CAT:WIKI |{{Sister project | project = commons | text = May kaugnay na midya ang '''''[[commons:Category:Wikipedia administration|Wikipedia administration]]''''' sa Wikimedia Commons.}} }} :''see [[:en:Category:Wikipedia administration]]'' Ito ang pinakatuktok na antas na kategorya na nilalayong ayusin ang proyekto ng Wikipedia. Dito dapat nakakategorya ang mga [[Wikipedia:Project namespace|pahinang pamproyekto]] at mga kategorya ng mga pahinang pamproyekto. * Para sa mga artikulo na '''tungkol''' sa Wikipedia, tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. * Para sa mga pahinang hinggil sa ''pagiging tagapangasiwa'' o ang pagkakaroon ng mga pribilehiyo ng mga [[Wikipedia:Mga tagapangasiwa|tagapangasiwa]], tingnan ang [[:Kategorya:Wikipedia adminship]]. * Para sa talaan ng ''mga tagagamit na may posisyon ng pagiging tagapangasiwa'', tingnan ang [[:Kategorya:Mga Wikipedistang tagapangasiwa]] o ang [[Special:Listusers/sysop]]. {{CategoryTOC}} [[Kategorya:Nilalaman]] ak9ehvri1uvgixq7y73p7uo8267gep6 14 41834 2221908 1323847 2026-08-28T01:49:47Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia multilingual coordination]]; added [[Category:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221908 wikitext text/x-wiki :''see [[:en:Category:Wikipedia translation]]'' {{Wikipedia category}} Pages concerned with '''[[Wikipedia:Translation|translation]]''' of articles to and from [[meta:List of Wikipedias|Wikipedias in other languages]] are listed here. [[Kategorya:Salinwika]] [[Category:Wikipedia maintenance|Translation]] [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia|Translation]] n4kludc7qtyp6v926tcmka2h7e2igpx 14 41835 2221906 1416969 2026-08-28T01:48:54Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] 2221906 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] 8m4agxlkp2tahputj9a3naswqepou81 0 42975 2222192 2206820 2026-08-28T08:10:59Z JWilz12345 77302 new key for [[Category:Talahuluganan]]: " " using [[WP:HC|HotCat]] 2222192 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Latin dictionary.jpg|thumbnail|250px|Isang talahuluganang [[wikang Latin|Latin]] na may maraming tomo (multibolyum) sa [[University Library of Graz|Aklatan ng Pamantasan ng Graz]].]] [[File:Villa di castello, biblioteca dell'accademia della crusca, dizionario petrocchi 02 crusca.jpg|thumb|300px|{{PAGENAME}}]] Ang '''diksiyonaryo'''<ref name=JETE>{{cite-JETE|Disksiyunaryo}}</ref>, minsan tinatawag bilang '''talahuluganan'''<ref name="JETE" />, '''talasalitaan''', at '''talatinigan''', ay isang aklat ng mga nakatalang mga salita ng isang partikular na wika na ang ayos ay ayon sa pagkakasunud-sunod ng titik ng [[abakada]] o [[alpabeto]]. Nakatala rin dito ang mga kahulugan ng salita, maging ang mga etimolohiya o pinagmulan ng salita, mga pagbigkas (diksiyon), at iba pang mga impormasyon;<ref name = Web1>Webster's New World College Dictionary, Fourth Edition, 2002</ref> o isa rin itong aklat – na kung tawagin ay '''leksikon''' (''lexicon'') na may mga nakatalang salita ng isang wika at nakaayos din ayon sa mga titik ng abakada o alpabeto ngunit naglalaman naman ng mga katumbas na salita sa ibang wika.<ref name = Web1/> Ang tawag sa taong tagapaghulog o tapagtala ng mga salita sa isang diksiyonaryo ay '''diksiyonarista'''{{fact}} ('''leksikograpo''').<ref name=JETE/> Sa maraming mga lengguwahe, ang mga salita ay maaaring lumitaw sa maraming anyo, ngunit tanging ang [[lemma (linguistics)|mga walang pagbabago]] ang makikitang gumaganap bilang [[headword|salitang-ugat]] o punong-salita sa maraming mga talahuluganan. Pinakakaraniwan na ang matagpuan sa anyo ng isang aklat ang mga diksiyonaryo, ngunit may ilang mga bago at makabagong diksiyonaryo, katulad ng ''[[StarDict]]'' at ng ''[[New Oxford American Dictionary]]'' sa ''[[Mac OS X]]'', ay mga ''software'' na talahuluganan na umaandar sa mga ''[[Personal Digital Assistant|PDA]]'' o [[computer|kompyuter]]. Marami ring mga sityo ng mga diksiyonaryong mapupuntahan sa pamamagitan ng ''[[Internet]]''. == Kasaysayan == Ang pinakaunang diksiyonaryo ng wikang Tsino, ang ''[[Shuowen Jiezi]]'', ay isinulat noong mga 100 CE. Ayon sa ''[[Nihon Shoki|Mga Kronika ng Hapon]]'' o {{nihongo|''Nihon Shoki''|日本書紀}}, [[Japanese dictionaries#Early Japanese lexicography|ang mga diksiyonaryong Hapones]] ay nagsimula pa noong 682 CE, bagaman ang pinakaunang talahuluganan na tumatalakay sa mga masagisag na panitik (logogramong karakter) ng [[wikang Tsino]]. Ang pinakaunang diksiyonaryong naisulat ay ginawa ng mga [[Babylonian|Babilonyano]] noong ika-6 dantaon BCE. Ang mga pinakaisinaunang mga talahuluganang Europyano ay mga pandalawahang-wikang diksiyonaryo. Ang mga ito ay mga [[talatinigan]] (o glosaryo) para sa mga salita ng [[wikang Pranses]], [[wikang Italyano|Italyano]] o [[wikang Latin|Latin]], na kasama ang mga katumbas na kahulugan sa [[wikang Ingles|Ingles]] ng mga dayuhang salita. Ang isang isinaunang talaan ng mga 8,000 salitang Ingles, na hindi alpabetiko ang pagkakasunud-sunod ng ayos ng titik, ay ang ''Elementarie'' na nilikha ni [[Richard Mulcaster]] noong 1582.<ref>[http://www.bl.uk/learning/langlit/dic/mul/elementarie.html 1582 - Mulcaster's Elementarie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171011021428/http://www.bl.uk/learning/langlit/dic/mul/elementarie.html |date=2017-10-11 }}, Learning Dictionaries and Meaning, [[The British Library]]</ref><ref>[http://angli02.kgw.tu-berlin.de/lexicography/b_history.html A Brief History of English Lexicography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080309181613/http://angli02.kgw.tu-berlin.de/lexicography/b_history.html |date=2008-03-09 }}, Peter Erdmann and See-Young Cho, [[Technical University of Berlin|Technische Universität Berlin]], 1999.</ref> Ang pinakaunang diksiyonaryong naglalaman lamang ng mga salita sa wikang Ingles, at nakaayos din na batay sa alpabeto nito, ay ang ''[[Table Alphabeticall|A Table Alphabeticall]]'', na isinulat ni [[Robert Cawdrey]], isang guro sa isang paaralan sa [[Inglatera]], noong 1604. Datapwa, ang pagkakasunud-sunod na alpabetiko ay nagpatuloy na madalang hanggang sa ika-18 dantaon. Bago pa man ang mga talaang alpabetiko, ang mga talahulugan ay nakaayos ayon sa paksa, halimbawa na ang isang tala ng mga hayop na magkakasamang lahat sa nagiisang paksa. Sa pampanitikan at mapaglarong gamit ng mga pananalita sa wikang Ingles, ang mga diksiyonaryong maramihan ay tinaguriang kawan ng mga talahuluganan. == Mga sanggunian == {{reflist}} == Mga kawing panlabas == {{Wiktionary|1=talahuluganan|2=diksiyonaryo}} [[Kategorya:Talahuluganan| ]] [[Kategorya:Aklat]] kkzg139bs45aeg5iapxyybn0bkkmpmk 14 43667 2221968 292711 2026-08-28T02:57:05Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221968 wikitext text/x-wiki Mga napiling larawan [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 03fg8a07zi32nb6qaexaw6gkpc8jsxr 4 43895 2222107 2213577 2026-08-28T05:10:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222107 wikitext text/x-wiki {{Policy|WP:NC}} Ang '''titulo ng artikulo''' ng [[Wikipedia]] ay ang malaking heading na pinapakita sa itaas ng nilalaman ng artikulo, at ang basehan para sa teknikal na pangalan ng pahina at URL ng artikulong ito. ==Mga gabay sa pagpapangalan== *Gamitin ang karaniwang pagkakakilanlang pangalan ng isang tao (unang pangalan at apelyido). *Sundin ang pangalan ng bansa ayon sa napagkasunduang katawagan para dito. Tingnan ang [[talaan ng mga bansa]] at [[talaan ng mga kabansaan]]. *[[:Wikipedia:Mga kumbensiyon sa pagsusulat ng mga artikulo|Mga kumbensiyon sa pagsusulat ng mga artikulo]] ==Tingnan din== *[[:en:Help:Page name|Help:Page name]] *[[:en:Wikipedia:Naming conventions|Wikipedia:Naming conventions]] *[[:Category:Mga gabay sa istilo|Mga gabay sa istilo ng pagsusulat]] 8vgz4x66r3uwi2458gukom0o08hwcz9 14 43922 2221969 1501426 2026-08-28T02:57:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221969 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 44808 2221899 2179310 2026-08-28T01:41:34Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221899 wikitext text/x-wiki {{patakaran|WP:B}} {{policy in a nutshell|Haharangin ang mga tagagamit na sadyang nambababoy, nangangabuso, o namamatnugot ng Wikipedia nang walang pakundangan.}} Ang '''bandalismo''' ay ang pagdadagdag, pagbabago o pagtatanggal ng mga laman ng isang artikulo para masira ang integridad ng Wikipedia. Kasama dito ang paglalagay ng mga bastos na salita o nakakainsultong mga biro, pangbubura ng mga teksto, o paglalagay ng mga walang kabuluhang mga salita. Ano mang mabuting contribusyon para mapaganda ang ensiklopedya ay hindi itinuturing na bandalismo, kahit na ito'y medyo hindi napagisipan o napagplanuhang mabuti. Kahit na ang hindi mabuting pagbabago sa artikulo, kung hindi naman ito sinasadya o hindi ito sadyang ginawa para manira, tulad ng pagdadagdag ng personal na opinyon tugkol sa isang paksa, ay hindi bandalismo - hindi nga lang ito nakakatulong, at kailangang tanggalin o baguhin. Hindi lahat ng bandalismo ay lantarang makikita, at hindi lahat ng malakihan o kontrobersiyal na pagbabago sa artikulo ay maituturing na bandalismo. Ang paggawa ng bandalismo ay isang paglabag sa mga patakaran ng [[Wikipedia]]. Kung napagalaman mo na ang isang tagagamit ay naninira ng artikulo sa Wikipedia, ibalik ito kaagad sa dati at ipagbigay-alam sa tagagamit ang kanyang ginawa. Ang mga tagagamit na patuloy na naninira sa mga artikulo at iba pang mga pahina ng Wikipedia, kahit sila ay napagsabihan na, ay maaring ipagbigay-alam sa pamunuan ng Wikipedia, at maaring maharang ng [[Wikipedia:Mga Tagapangasiwa|mga tagapangasiwa]]. jtnezc7xzh34nv0a6bb35wr8j5peaeb 14 46046 2222070 1315878 2026-08-28T04:32:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222070 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 46865 2221894 2198393 2026-08-28T01:23:22Z Ordinarity 162627 2221894 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{copyedit|date=Oktubre 2020}} {{cleanup|date=Oktubre 2020}} {{better translation|date=Oktubre 2020}} }} {{Infobox Philippine municipality 2 | infoboxtitle = Bayan ng Siniloan | larawan = Siniloan,LagunaChurchjf1502 20.JPG | sealfile = | locatormapfile = {{PH wikidata|image_map}} | caption = Mapa ng Laguna na nagpapakita ng lokasyon ng Siniloan. | region = [[CALABARZON]] (Region IV-A) | province = [[Laguna]] | districts = | barangays = 20 | class = Ika-apat na Klase | mayor = | areakm2 = | coordinates_wikidata = yes }} Ang '''Bayan ng Siniloan''' ay isang iunang klaseng [[mga bayan ng Pilipinas|bayan]] sa [[mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Laguna]], [[Pilipinas]]. Ayon sa {{PH wikidata|population_as_of}}, ito ay may populasyon na {{PH wikidata|population_total}} sa may {{PH wikidata|household}} na kabahayan. Ang bayan ng Siniloan ay matatagpuan sa hilaga-silangang bahagi ng lalawigan ng Laguna, 84 kilometro mula sa [[Maynila]] kung dadaan sa lalawigan ng [[Rizal]] sa mga paliku-likong daan nito, at 113 kilometro gamit naman ang [[South Luzon Expressway]]. Ang Siniloan ay sentro ng edukasyon, komersiyo at transportasyon, na naglilingkod sa mga bayan sa silangang Laguna at ilang bayan mula sa mga lalawigan ng Quezon at Rizal. May masiglang gawaing negosyo at pangangalakal ang bayan. ==Etymology== Mula sa maagang panahon ng kolonyalisasyon ng Espanya, ang ilang mga babaeng naninirahan sa lugar ay nagpapaikut-ikot ng kanilang palay sa kanilang bukid. Habang ginagawa ito, dumating ang ilang mga Espanyol at tinanong sila, "Como se llama esta pueblo?" Ang mga katutubo, na hindi alam ang Espanyol ay naisip na tinanong sila kung ano ang kanilang ginagawa at ang isa sa kanila ay sumagot, "camí po ay gumiguiling". Inulit ng mga Espanyol, "Guiling-Guiling", kung saan tumango ang mga katutubo. Ang ilan sa lugar na ito na kilala bilang "Guiling-Guiling" mula 1583 hanggang 1604. Ang isa pang kwento ay nagsabi na sa huling bahagi ng taon 1604, tatlong magkakapatid, na sina Juan Puno, Juan Pili, at Juan Puhuwan, ang lumipat sa pamayanan na ito. Napili nila ang maraming katabi ng ilog Río Romelo at pinaghati-hati ito sa kanilang mga sarili. Nang makita ng kura paroko ang katalinuhan ng tatlong magkakapatid sa pantay na paghati sa lupa, tinanong niya ang mga katutubo kung paano pantay ang ipinahayag sa Tagalog. Binigyan siya ng mga katutubo ng ekspresyong "Sinloan". Kaagad at doon, ang pangalang Guiling-Guiling ay binago sa Siniloang na nangangahulugang hustisya, pagkakapantay-pantay at pagiging patas. Ang salita ay naglakbay mula sa bibig hanggang bibig na may mga pagkakaiba-iba ng tunog. Dahil sa kahirapan ng ilang Espanyol sa pagbigkas ng Siniloang, ang pangalang Siniloan ay tumama at naging opisyal na pangalan ng bayang ito. Ang pangalang Siniloan ay pinaniniwalaan din na kinuha mula sa isang maalamat na kwento tungkol kina Luis at Ana, isang mag-asawa na hinabol ang isang ligaw na baboy mula sa isang lugar na tinawag na Luisiana. Tinakbo nila ang malaking boar na iyon mula sa Luisiana hanggang sa Cavinti (kapit sa Binti). Ang mga tao sa daan na nakakita kina Luis at Ana na humahabol sa baboy ay naawa sa kanila at tinulungan silang mahuli ito. Hinabol ng mga tao ang baboy sa mga bayan ng Lumbán, Kalayaan, Loñgos, Paéte, Paquil, at Pañguil hanggang sa huli ay mahuli nila ang baboy sa bayang ito sa pamamagitan ng tinaboy na pagkabihag o Siniloan. Siniloan magsimula sa 3 itlog. ==Kasaysayan== Noong 1583, Ang Sinilóan ay naging isang bayan. Ito ang taon nang dumating si Don Juan de Salcedo sa lugar na ito at ang parokya ay magkasamang itinatag nina Friar Diégo de Orpesa at Friar Juan de Palencia. Ang unang simbahan ng bato ay itinayo noong 1733&nbsp;ng isang Franciscan Friar, Fr. Melchor de San Antonio. Ang Famy na dating isang maliit na baryo ng Sinilóan at kilala bilang Barrio Calumpáng ay nahiwalay mula sa Sinilóan noong 1910, habang ang mga bayan ng Santa Maria (dating Caboan) at Mabitac, na dating mga bisita o baryo ng Sinilóan, ay nahiwalay mula sa bayan noong 1602 at 1613, ayon sa pagkakabanggit. == Geography == Ang Sinilóan ay nakasalalay sa pagitan ng kapatagan ng Bundok ng Sierra Madre at ng Laguna de Bay, na hangganan sa pagitan ng munisipalidad ng Mabitac sa kanluran, Pañguil sa silangan, Real, Quezon sa Hilaga at Laguna de Bay sa Timog. Ang isang ilog na nagngangalang Río Romelo ay dumadaloy sa gitna ng bayan at ginagamit para sa mga lugar ng pangingisda at irigasyon. Ang bayan tamang lugar o población ay halos 84 na kilometro (52&nbsp;mi) mula sa Maynila, dumadaan sa Lalawigan ng Rizal na pangunahing mga Highway Manila East Road o Marcos Highway, at mga 113 kilometro (70&nbsp;mi) sa pamamagitan ng South Luzon Expressway na dumadaan sa bayan ng Santa Crúz, ang kabisera ng lalawigan. ==Mga barangay== Ang bayan ng Siniloan ay nahahati sa 20 mga [[barangay]]. Sa mga barangay na ito, 13 ay iniuri bilang urbano at 7 ay iniuring rural. <table border=0><tr> <td valign=top> * Acevida * Bagong Pag-Asa (Pob.) * Bagumbarangay (Pob.) * Buhay * Gen. Luna * Halayhayin * Mendiola * Kapatalan * Laguio * Liyang </td><td valign=top> * Llavac * Pandeño * Magsaysay * Macatad * Mayatba * P. Burgos * G. Redor (Pob.) * Salubungan * Wawa * J. Rizal (Pob.) </td></tr></table> ==Demograpiko== {{Populasyon}}Sa senso noong 2015, ang populasyon ng Siniloan ay 38,067 katao, [3] na may density na 590 na mga naninirahan kada kilometro kwadrado o 1,500 na mga naninirahan sa bawat square mile. ==Relihiyon== Ang relihiyon sa Sinilóan ay pangunahing sa Roman Catholicism, halos 90% ng populasyon, 7% ng Protestantism at iba pang mga Kristiyanong relihiyon at 3% Muslim. Ang santo ng patron ng bayang ito ay sina Saint Peter at Saint Paul (San Pedro y San Pablo) din ang Itim na Nazareno (Nazareno Negro o Cristo Negro) Ang kapistahan ng bayan ay ipinagdiriwang tuwing 29 Hunyo bawat taon. ==Mga Atraksyon== ===Saints Church ng Peter at Paul Parish=== Ang Saint Peter at Paul Parish Church din ang Parroquía de San Pablo y San Pedro ay ang una at nag-iisang simbahang Romano Katoliko sa Sinilóan mula pa noong 1604. Itinayo ito bilang simbahang bato mula 1733 hanggang 1739 ni Fr. Melchor de San Antonio, ngunit nawasak noong lindol noong 1880 noong 1880. Itinayong muli noong 1890 hanggang 1898 at napinsala ulit noong August 20, 1937 na lindol. Ang iglesya ngayon na tinatawag na Laguna Cathedral (hindi opisyal) ay itinayong muli, binago at binago bilang doble ang laki ng nakaraang simbahan para sa quadricentennial anniversary nito noong 2004 sa ilalim ng pangangasiwa ni Monsignor Mario Rafael M. Castillo, P.C. E.V. bilang kura paroko o 'cura parroco'. ===Holy Cross Orthodox Church=== Isang bagong-panahong pamayanang Kristiyanong Orthodokso sa ilalim ng kapangyarihang espiritwal ng Orthodox Metropolitanate ng Hong Kong at Timog Silangang Asya, na itinatag ng Kanyang All-Holiness Bartholomew I, Arsobispo ng Constantinople at Ecumenical Patriarch, na kilala bilang "Green Patriarch." Ang kura paroko na Archimandrite Philemon Castro (MDiv) ay nagsisilbi sa ika-4 na siglo Byzantine Liturgy ng St. John Chrysostom tuwing ika-2 at ika-4 na Linggo buwanang 9: 00-12: 00&nbsp;ng umaga, na sinusundan ng Agape para sa mga miyembro at pakikisama sa mga panauhin at bisita. Ang Mga Pagdiriwang ng Patronal ay Pagtaas ng Holy Cross (Setyembre 14th), St. Peter at Paul (Hunyo 29), Sts. Constantine at Helene (Mayo 21). Matatagpuan sa # 84 Valderrama St., Barangay Bagong Pag-Asa. ===Buruwisan Falls (Pagkuha sa Mt Romelo at Buruwisan Falls)=== Ang talon ng Buruwisan ay matatagpuan sa Siniloan Laguna na nasa walong kilometro ang silangan ng Maynila. Upang makarating doon kailangan naming tawirin ang mahabang paikot-ikot na mga kalsada ng Teresa at Bugarin hanggang sa Mabitac. Sa pamamagitan ng pampublikong transportasyon Sumakay ng mga UV express van na patungong Tanay market sa Starmall-Shaw terminal (P70). Pagkatapos sa palengke ng Tanay, sumakay ng dyip papunta sa Siniloan (P47). Sa Siniloan, sumakay ng traysikel patungong Brgy Macatad (jumpoff ng Mt Romelo) (P20). Sa pamamagitan ng pribadong transportasyon Mula sa Maynila, Dumaan sa linya na dumaan sa silangan ng Ortigas Avenue na pupunta sa Antipolo. Pagkatapos ay dumaan sa rutang Manila-silangan na pupunta sa Famy, Laguna. Mula rito, ang jump off ay mas mababa sa 10 minuto ang layo sa pamamagitan ng Siniloan-Famy-Real-Infanta Road. Major Jump-off: Barangay Macatad, �Elvation: 300 MASL · Mga araw na kinakailangan / oras upang summit: 1 araw, 2–3 oras�Specs: Minor Climb, Pinagkakahirapan 2/9, Trail Class 1 · Mga Tampok: Waterfalls, rain forest ==Edukasyon== Mga paaralan: Colegio Santa Isabel ng Laguna Laguna State Polytechnic University Siniloan National High School Bridgewater School Siniloan Elementary School Angela Ong Javier Elementary School Halayhayin Elementary School Solid Foundation Christian Academy Kapatalan Elementary School Kapatalan National High School Antonio Adricula Memorial Elementary School Buhay Elementary School (Laguna Northwestern College) LNC-San Lorenzo Ruiz Montessori Center Bernbelle Pre-School Learning Center Camelean Academy ==Kalusugan== Siniloan Pioneer General Hospital Ito ang kauna-unahang ospital na naitatag sa bayan ng Siniloan, Laguna Philippines. Itinatag noong 2010, ang 22 kama ng pamayanan na ospital na ito ay kinilala bilang isang antas ng unang ospital ng Kagawaran ng kalusugan at accredited ng Philhealth. ==Utility Services== Siniloan Water District (SIWADI) == Mga sanggunian == {{Reflist}} ==Mga Kawing Panlabas== *[http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Philippine Standard Geographic Code] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp |date=2012-04-13 }} {{Laguna}} [[Kategorya:Mga bayan ng Laguna]] ojuho15cm2b32rm03215vesr5u8syw7 2221895 2221894 2026-08-28T01:23:46Z Ordinarity 162627 2221895 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{copyedit|date=Oktubre 2020}} {{cleanup|date=Oktubre 2020}} {{better translation|date=Oktubre 2020}} }} {{Infobox Philippine municipality 2 | infoboxtitle = Bayan ng Siniloan | larawan = Siniloan,LagunaChurchjf1502 20.JPG | sealfile = | locatormapfile = {{PH wikidata|image_map}} | caption = Mapa ng Laguna na nagpapakita ng lokasyon ng Siniloan. | region = [[CALABARZON]] (Region IV-A) | province = [[Laguna]] | districts = | barangays = 20 | class = Ika-apat na Klase | mayor = | areakm2 = | coordinates_wikidata = yes }} Ang '''Bayan ng Siniloan''' ay isang unang klaseng [[mga bayan ng Pilipinas|bayan]] sa [[mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Laguna]], [[Pilipinas]]. Ayon sa {{PH wikidata|population_as_of}}, ito ay may populasyon na {{PH wikidata|population_total}} sa may {{PH wikidata|household}} na kabahayan. Ang bayan ng Siniloan ay matatagpuan sa hilaga-silangang bahagi ng lalawigan ng Laguna, 84 kilometro mula sa [[Maynila]] kung dadaan sa lalawigan ng [[Rizal]] sa mga paliku-likong daan nito, at 113 kilometro gamit naman ang [[South Luzon Expressway]]. Ang Siniloan ay sentro ng edukasyon, komersiyo at transportasyon, na naglilingkod sa mga bayan sa silangang Laguna at ilang bayan mula sa mga lalawigan ng Quezon at Rizal. May masiglang gawaing negosyo at pangangalakal ang bayan. ==Etymology== Mula sa maagang panahon ng kolonyalisasyon ng Espanya, ang ilang mga babaeng naninirahan sa lugar ay nagpapaikut-ikot ng kanilang palay sa kanilang bukid. Habang ginagawa ito, dumating ang ilang mga Espanyol at tinanong sila, "Como se llama esta pueblo?" Ang mga katutubo, na hindi alam ang Espanyol ay naisip na tinanong sila kung ano ang kanilang ginagawa at ang isa sa kanila ay sumagot, "camí po ay gumiguiling". Inulit ng mga Espanyol, "Guiling-Guiling", kung saan tumango ang mga katutubo. Ang ilan sa lugar na ito na kilala bilang "Guiling-Guiling" mula 1583 hanggang 1604. Ang isa pang kwento ay nagsabi na sa huling bahagi ng taon 1604, tatlong magkakapatid, na sina Juan Puno, Juan Pili, at Juan Puhuwan, ang lumipat sa pamayanan na ito. Napili nila ang maraming katabi ng ilog Río Romelo at pinaghati-hati ito sa kanilang mga sarili. Nang makita ng kura paroko ang katalinuhan ng tatlong magkakapatid sa pantay na paghati sa lupa, tinanong niya ang mga katutubo kung paano pantay ang ipinahayag sa Tagalog. Binigyan siya ng mga katutubo ng ekspresyong "Sinloan". Kaagad at doon, ang pangalang Guiling-Guiling ay binago sa Siniloang na nangangahulugang hustisya, pagkakapantay-pantay at pagiging patas. Ang salita ay naglakbay mula sa bibig hanggang bibig na may mga pagkakaiba-iba ng tunog. Dahil sa kahirapan ng ilang Espanyol sa pagbigkas ng Siniloang, ang pangalang Siniloan ay tumama at naging opisyal na pangalan ng bayang ito. Ang pangalang Siniloan ay pinaniniwalaan din na kinuha mula sa isang maalamat na kwento tungkol kina Luis at Ana, isang mag-asawa na hinabol ang isang ligaw na baboy mula sa isang lugar na tinawag na Luisiana. Tinakbo nila ang malaking boar na iyon mula sa Luisiana hanggang sa Cavinti (kapit sa Binti). Ang mga tao sa daan na nakakita kina Luis at Ana na humahabol sa baboy ay naawa sa kanila at tinulungan silang mahuli ito. Hinabol ng mga tao ang baboy sa mga bayan ng Lumbán, Kalayaan, Loñgos, Paéte, Paquil, at Pañguil hanggang sa huli ay mahuli nila ang baboy sa bayang ito sa pamamagitan ng tinaboy na pagkabihag o Siniloan. Siniloan magsimula sa 3 itlog. ==Kasaysayan== Noong 1583, Ang Sinilóan ay naging isang bayan. Ito ang taon nang dumating si Don Juan de Salcedo sa lugar na ito at ang parokya ay magkasamang itinatag nina Friar Diégo de Orpesa at Friar Juan de Palencia. Ang unang simbahan ng bato ay itinayo noong 1733&nbsp;ng isang Franciscan Friar, Fr. Melchor de San Antonio. Ang Famy na dating isang maliit na baryo ng Sinilóan at kilala bilang Barrio Calumpáng ay nahiwalay mula sa Sinilóan noong 1910, habang ang mga bayan ng Santa Maria (dating Caboan) at Mabitac, na dating mga bisita o baryo ng Sinilóan, ay nahiwalay mula sa bayan noong 1602 at 1613, ayon sa pagkakabanggit. == Geography == Ang Sinilóan ay nakasalalay sa pagitan ng kapatagan ng Bundok ng Sierra Madre at ng Laguna de Bay, na hangganan sa pagitan ng munisipalidad ng Mabitac sa kanluran, Pañguil sa silangan, Real, Quezon sa Hilaga at Laguna de Bay sa Timog. Ang isang ilog na nagngangalang Río Romelo ay dumadaloy sa gitna ng bayan at ginagamit para sa mga lugar ng pangingisda at irigasyon. Ang bayan tamang lugar o población ay halos 84 na kilometro (52&nbsp;mi) mula sa Maynila, dumadaan sa Lalawigan ng Rizal na pangunahing mga Highway Manila East Road o Marcos Highway, at mga 113 kilometro (70&nbsp;mi) sa pamamagitan ng South Luzon Expressway na dumadaan sa bayan ng Santa Crúz, ang kabisera ng lalawigan. ==Mga barangay== Ang bayan ng Siniloan ay nahahati sa 20 mga [[barangay]]. Sa mga barangay na ito, 13 ay iniuri bilang urbano at 7 ay iniuring rural. <table border=0><tr> <td valign=top> * Acevida * Bagong Pag-Asa (Pob.) * Bagumbarangay (Pob.) * Buhay * Gen. Luna * Halayhayin * Mendiola * Kapatalan * Laguio * Liyang </td><td valign=top> * Llavac * Pandeño * Magsaysay * Macatad * Mayatba * P. Burgos * G. Redor (Pob.) * Salubungan * Wawa * J. Rizal (Pob.) </td></tr></table> ==Demograpiko== {{Populasyon}}Sa senso noong 2015, ang populasyon ng Siniloan ay 38,067 katao, [3] na may density na 590 na mga naninirahan kada kilometro kwadrado o 1,500 na mga naninirahan sa bawat square mile. ==Relihiyon== Ang relihiyon sa Sinilóan ay pangunahing sa Roman Catholicism, halos 90% ng populasyon, 7% ng Protestantism at iba pang mga Kristiyanong relihiyon at 3% Muslim. Ang santo ng patron ng bayang ito ay sina Saint Peter at Saint Paul (San Pedro y San Pablo) din ang Itim na Nazareno (Nazareno Negro o Cristo Negro) Ang kapistahan ng bayan ay ipinagdiriwang tuwing 29 Hunyo bawat taon. ==Mga Atraksyon== ===Saints Church ng Peter at Paul Parish=== Ang Saint Peter at Paul Parish Church din ang Parroquía de San Pablo y San Pedro ay ang una at nag-iisang simbahang Romano Katoliko sa Sinilóan mula pa noong 1604. Itinayo ito bilang simbahang bato mula 1733 hanggang 1739 ni Fr. Melchor de San Antonio, ngunit nawasak noong lindol noong 1880 noong 1880. Itinayong muli noong 1890 hanggang 1898 at napinsala ulit noong August 20, 1937 na lindol. Ang iglesya ngayon na tinatawag na Laguna Cathedral (hindi opisyal) ay itinayong muli, binago at binago bilang doble ang laki ng nakaraang simbahan para sa quadricentennial anniversary nito noong 2004 sa ilalim ng pangangasiwa ni Monsignor Mario Rafael M. Castillo, P.C. E.V. bilang kura paroko o 'cura parroco'. ===Holy Cross Orthodox Church=== Isang bagong-panahong pamayanang Kristiyanong Orthodokso sa ilalim ng kapangyarihang espiritwal ng Orthodox Metropolitanate ng Hong Kong at Timog Silangang Asya, na itinatag ng Kanyang All-Holiness Bartholomew I, Arsobispo ng Constantinople at Ecumenical Patriarch, na kilala bilang "Green Patriarch." Ang kura paroko na Archimandrite Philemon Castro (MDiv) ay nagsisilbi sa ika-4 na siglo Byzantine Liturgy ng St. John Chrysostom tuwing ika-2 at ika-4 na Linggo buwanang 9: 00-12: 00&nbsp;ng umaga, na sinusundan ng Agape para sa mga miyembro at pakikisama sa mga panauhin at bisita. Ang Mga Pagdiriwang ng Patronal ay Pagtaas ng Holy Cross (Setyembre 14th), St. Peter at Paul (Hunyo 29), Sts. Constantine at Helene (Mayo 21). Matatagpuan sa # 84 Valderrama St., Barangay Bagong Pag-Asa. ===Buruwisan Falls (Pagkuha sa Mt Romelo at Buruwisan Falls)=== Ang talon ng Buruwisan ay matatagpuan sa Siniloan Laguna na nasa walong kilometro ang silangan ng Maynila. Upang makarating doon kailangan naming tawirin ang mahabang paikot-ikot na mga kalsada ng Teresa at Bugarin hanggang sa Mabitac. Sa pamamagitan ng pampublikong transportasyon Sumakay ng mga UV express van na patungong Tanay market sa Starmall-Shaw terminal (P70). Pagkatapos sa palengke ng Tanay, sumakay ng dyip papunta sa Siniloan (P47). Sa Siniloan, sumakay ng traysikel patungong Brgy Macatad (jumpoff ng Mt Romelo) (P20). Sa pamamagitan ng pribadong transportasyon Mula sa Maynila, Dumaan sa linya na dumaan sa silangan ng Ortigas Avenue na pupunta sa Antipolo. Pagkatapos ay dumaan sa rutang Manila-silangan na pupunta sa Famy, Laguna. Mula rito, ang jump off ay mas mababa sa 10 minuto ang layo sa pamamagitan ng Siniloan-Famy-Real-Infanta Road. Major Jump-off: Barangay Macatad, �Elvation: 300 MASL · Mga araw na kinakailangan / oras upang summit: 1 araw, 2–3 oras�Specs: Minor Climb, Pinagkakahirapan 2/9, Trail Class 1 · Mga Tampok: Waterfalls, rain forest ==Edukasyon== Mga paaralan: Colegio Santa Isabel ng Laguna Laguna State Polytechnic University Siniloan National High School Bridgewater School Siniloan Elementary School Angela Ong Javier Elementary School Halayhayin Elementary School Solid Foundation Christian Academy Kapatalan Elementary School Kapatalan National High School Antonio Adricula Memorial Elementary School Buhay Elementary School (Laguna Northwestern College) LNC-San Lorenzo Ruiz Montessori Center Bernbelle Pre-School Learning Center Camelean Academy ==Kalusugan== Siniloan Pioneer General Hospital Ito ang kauna-unahang ospital na naitatag sa bayan ng Siniloan, Laguna Philippines. Itinatag noong 2010, ang 22 kama ng pamayanan na ospital na ito ay kinilala bilang isang antas ng unang ospital ng Kagawaran ng kalusugan at accredited ng Philhealth. ==Utility Services== Siniloan Water District (SIWADI) == Mga sanggunian == {{Reflist}} ==Mga Kawing Panlabas== *[http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Philippine Standard Geographic Code] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp |date=2012-04-13 }} {{Laguna}} [[Kategorya:Mga bayan ng Laguna]] sayg8xzrlxjqk42klscvnb9nn2kzyvv 4 50332 2222075 1562594 2026-08-28T04:33:59Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222075 wikitext text/x-wiki ==A== &mdash; [[Abiertas House of Friendship]] &mdash; [[Abram sa Maitum]] &mdash; [[Ahon sa Hirap, Inc.]] &mdash; [[Aklasang Bayan sa EDSA]] &mdash; [[Al Khairiya Muslim Women Association, Inc.]] &mdash; [[Alamat ng Sampung Datu ng Borneo]] &mdash; [[Arte de lengua Pampanga]] &mdash; [[Ateneo Human Rights Center]] &mdash; [[Apertura/ Aperture]] ==B== &mdash; [[Baguio Botanical Garden]] &mdash; [[Baguio Catholic Cathedral]] &mdash; [[The Baguio Convention Center]] &mdash; [[Baguio Public Market]] &mdash; [[Balita: Pinoy martial arts]] &mdash; [[Nangka, Marikina]] &mdash; [[Borung]] &mdash; [[Buklod Center, Inc.]] &mdash; [[Bulungao, Pangasinan]] &mdash; [[Bungo mula sa Bolinao]] ==C== &mdash; [[Catholic Women's League Philippines, Inc.]] &mdash; [[Center for Kapampangan Studies]] &mdash; [[Center for Overseas Workers]] &mdash; [[Coalition Against Trafficking of Women in Asia-Pacific]] ==D== &mdash; [[Dahong Palay]] &mdash; [[Dambana ni Rizal]] &mdash; [[Democratic Socialist Women of the Philippines]] &mdash; [[Direktoryo ng Senado]] ==E== &mdash; ==F== &mdash; ==G== &mdash; [[Garab (espada)]] &mdash; [[Garab (lanseta)]] &mdash; [[Ginunting]] &mdash; [[Good Shepherd Convent]] ==H== &mdash; ==I== &mdash; ==J== &mdash; [[Jikiri]] ==K== &mdash; [[Kababaihang Rizalista]] &mdash; [[Karambit]] &mdash; [[Kasaysayan at Pangyayari]] &mdash; [[Balangkas ng Kasaysayan at Pangyayari]] &mdash; [[Katipunan ng Bagong Pilipina]] &mdash; [[Kodigo ng Pamahalaang Lokal ng 1991]] &mdash; [[Kopitang luad ng Leta-leta]] ==L== &mdash; ==M== &mdash; [[Maskarang ginto sa Oton]] &mdash; [[Mendiola Masaker]] &mdash; [[Metro Manila Council of Women Balikatan Movement]] &mdash; [[Mga Manggagawang Pilipina sa Ibayong-Dagat]] &mdash; [[Muizz ud-Din]] ==N== &mdash; [[National Federation of Women's Clubs of the Philippines]] ==O== &mdash; ==P== &mdash; [[Philippine Braille]] [[:en:Philippine Braille|(en)]] &mdash; [[Palayok sa Calatagan]] &mdash; [[Paleograpiya sa Butuan]] &mdash; [[Philippine Association of Secretaries and Administrative Professionals, Inc.]] &mdash; [[Philippine Military Academy]] &mdash; [[Philippine Muslim Women's Association]] ==Q== &mdash; ==R== &mdash; [[Remedios AIDS Foundation, Inc.]] ==S== &mdash; [[San Jacinto, San Fernando]] &mdash; [[San Miguel, Tarlac]] &mdash; [[Seamen's Wives Association of the Philippines, Inc.]] &mdash; [[Sinaunang Panahon ng Pilipinas]] &mdash; [[Sinawit ng Kalinga]] &mdash; [[Sunduk ng Sama Laut]] ==T== &mdash; [[Tapayan sa Manunggul]] &mdash; [[Teacher's Camp]] &mdash; [[Tela sa Banton]] &mdash; [[The Mansion]] ==U== &mdash; ==V== &mdash; ==W== &mdash; ==X== &mdash; ==Y== &mdash; ==Z== &mdash; [[Zonta International Philippines]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 1qm563yab0qkx9e7qlwic7dmzdsuedd 2222077 2222075 2026-08-28T04:35:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]]; added [[Category:Mga artikulo]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222077 wikitext text/x-wiki ==A== &mdash; [[Abiertas House of Friendship]] &mdash; [[Abram sa Maitum]] &mdash; [[Ahon sa Hirap, Inc.]] &mdash; [[Aklasang Bayan sa EDSA]] &mdash; [[Al Khairiya Muslim Women Association, Inc.]] &mdash; [[Alamat ng Sampung Datu ng Borneo]] &mdash; [[Arte de lengua Pampanga]] &mdash; [[Ateneo Human Rights Center]] &mdash; [[Apertura/ Aperture]] ==B== &mdash; [[Baguio Botanical Garden]] &mdash; [[Baguio Catholic Cathedral]] &mdash; [[The Baguio Convention Center]] &mdash; [[Baguio Public Market]] &mdash; [[Balita: Pinoy martial arts]] &mdash; [[Nangka, Marikina]] &mdash; [[Borung]] &mdash; [[Buklod Center, Inc.]] &mdash; [[Bulungao, Pangasinan]] &mdash; [[Bungo mula sa Bolinao]] ==C== &mdash; [[Catholic Women's League Philippines, Inc.]] &mdash; [[Center for Kapampangan Studies]] &mdash; [[Center for Overseas Workers]] &mdash; [[Coalition Against Trafficking of Women in Asia-Pacific]] ==D== &mdash; [[Dahong Palay]] &mdash; [[Dambana ni Rizal]] &mdash; [[Democratic Socialist Women of the Philippines]] &mdash; [[Direktoryo ng Senado]] ==E== &mdash; ==F== &mdash; ==G== &mdash; [[Garab (espada)]] &mdash; [[Garab (lanseta)]] &mdash; [[Ginunting]] &mdash; [[Good Shepherd Convent]] ==H== &mdash; ==I== &mdash; ==J== &mdash; [[Jikiri]] ==K== &mdash; [[Kababaihang Rizalista]] &mdash; [[Karambit]] &mdash; [[Kasaysayan at Pangyayari]] &mdash; [[Balangkas ng Kasaysayan at Pangyayari]] &mdash; [[Katipunan ng Bagong Pilipina]] &mdash; [[Kodigo ng Pamahalaang Lokal ng 1991]] &mdash; [[Kopitang luad ng Leta-leta]] ==L== &mdash; ==M== &mdash; [[Maskarang ginto sa Oton]] &mdash; [[Mendiola Masaker]] &mdash; [[Metro Manila Council of Women Balikatan Movement]] &mdash; [[Mga Manggagawang Pilipina sa Ibayong-Dagat]] &mdash; [[Muizz ud-Din]] ==N== &mdash; [[National Federation of Women's Clubs of the Philippines]] ==O== &mdash; ==P== &mdash; [[Philippine Braille]] [[:en:Philippine Braille|(en)]] &mdash; [[Palayok sa Calatagan]] &mdash; [[Paleograpiya sa Butuan]] &mdash; [[Philippine Association of Secretaries and Administrative Professionals, Inc.]] &mdash; [[Philippine Military Academy]] &mdash; [[Philippine Muslim Women's Association]] ==Q== &mdash; ==R== &mdash; [[Remedios AIDS Foundation, Inc.]] ==S== &mdash; [[San Jacinto, San Fernando]] &mdash; [[San Miguel, Tarlac]] &mdash; [[Seamen's Wives Association of the Philippines, Inc.]] &mdash; [[Sinaunang Panahon ng Pilipinas]] &mdash; [[Sinawit ng Kalinga]] &mdash; [[Sunduk ng Sama Laut]] ==T== &mdash; [[Tapayan sa Manunggul]] &mdash; [[Teacher's Camp]] &mdash; [[Tela sa Banton]] &mdash; [[The Mansion]] ==U== &mdash; ==V== &mdash; ==W== &mdash; ==X== &mdash; ==Y== &mdash; ==Z== &mdash; [[Zonta International Philippines]] [[Kategorya:Mga artikulo]] jgnhgg38cocpd4inodqlo0k1ui8x7sa 4 58047 2222103 1791487 2026-08-28T05:06:59Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222103 wikitext text/x-wiki {{Patakaran}} [[Image:Exquisite-gimp.png|right|120px]] May mga larawang ginagamit sa Tagalog Wikipedia. Nakapagbibigay ng buhay ang mga larawan sa mga pahina ng lathalain. Nakatutulong ito sa pagbibigay ng diwa sa patuloy na pagbubuo ng wikipediang ito. Ngunit mayroong mga gabay na panuntunan at patakarang dapat sundin, partikular na ang hinggil paggamit ng mga malalayang larawan lamang. Naritito ang mga pangkalahatang paunang gabay (mula sa [[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina]]): *Gamiting halimbawa ang mga kalidad ng mga larawan mula sa mga '''Napiling Larawan''' na ipinakikita sa [[Unang Pahina]]. *Makakakuha ka ng mga magagamit na larawan na may kaugnayan sa iyong artikulo mula sa [http://commons.wikimedia.org/wiki/Unang_Pahina Wikimedia Commons]. Mayroon ding '''panghanap na kahon''' (''search engine'') doon. *Maitatala mo ito sa loob ng iyong ginagawang pahina sa pamamagitan ng paglalagay nito: :<code><nowiki>[[Image:Pamagat o pangalan ng larawan|thumb|right|200px|Dito nakalagay ang kapsyon ng larawang napili mo.]]</nowiki></code>. ::Mababago mo ang laki ng larawan sa pamamagitan ng pagbabago ng halagang px. Halimbawa: 100px, 200px, 300px o 400px. Hanggang 500px lamang ang pinahihintulutan. Maaari ring 100x100px, 200x220px, 300x300px, at iba pa. ==Pagkakarga ng mga larawan== Bagaman maaari kang magkarga ng larawan sa Tagalog Wikipedia - sa pamamagitan ng '''magkarga ng talaksan''' na nasa kaliwa - mas minamarapat at iminumungkahing sa [http://commons.wikimedia.org/wiki/Unang_Pahina Wikimedia Commons] mo ikarga ang ambag mong larawan upang magamit din sa iba pang mga Wikipedia at mga katulad at kaugnay na proyekto. Sa pamamagitan ng pagkarga doon, maiiwasan ang kinakailangang pang proseso ng paglilipat papunta sa Wikimedia Commons. ==Hinggil sa karapatang-ari o kopirayt== *Tandaan po lamang na dapat na nasa [[dominyong publiko]] o nasasakop ng [[Malayang nilalaman|malayang lisensiya]] ([[GNU Free Documentation License]]) ang mga larawang nakatala rito. *Basahin ang mga sumusunod: :*[[Wikipedia:Karapatang-ari]] {{in lang|en}} (''pansamantalang nasa Ingles pa'') :*[[Wikipedia:Mga suleras para sa karapatang-ari ng mga larawan]] ==Paglalagay ng mga larawan== Madali lamang ang paglalagay ng mga larawan sa mga pahina ng mga artikulo. Makapaghahanap ka ng mga larawan sa http://commons.wikimedia.org/. Ilagay mo lamang ang sumusunod, katulad ng mga nabanggit na sa itaas: <nowiki>[[Larawan:''pangalan ng larawan''|''laki''px|''posisyon''|''pamagat''|thumb]]</nowiki>. Sa posisyon maaaring: ''right'', ''left'' o ''center''. Maaaring hindi sunud-sunod ang mga iyan basta mauuna ang pangalan. Silipin ang nasa baba. {| class="wikitable" !Kodigo !Larawan |- |<nowiki>[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|right|Isang halimbawa|thumb]]</nowiki> |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|thumb|100px|right|Isang halimbawa]] |- |<nowiki>[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|right|Pinag-iba-iba ang posisyon pero ganoon pa rin ang kalalabasan|thumb|100px]]</nowiki> |[[Image:Sphegina montana Syrphidae.jpg|right|Pinag-iba-iba ang posisyon pero ganoon pa rin ang kalalabasan|thumb|100px]] |- |<nowiki>[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|thumb]]</nowiki><br>(kahit kulang-kulang pareho ok lang) |[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|thumb]] |- |<nowiki>[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|walang thumb]]</nowiki><br>(walang thumb) |[[Larawan:Sphegina montana Syrphidae.jpg|100px|walang thumb]] |} [[Kategorya:Wikipedia help]] [[de:Wikipedia:Artikel illustrieren]] [[hr:Wikipedija:Slike]] [[id:Bantuan:Berkas]] [[mk:Википедија:Слики]] [[ms:Wikipedia:Imej]] [[sh:Wikipedia:Slike]] [[yi:װיקיפּעדיע:בילדער]] [[zh:Wikipedia:图像]] qu1ks68z3i66ratwuggqeyqqe3s9jic 14 58072 2222057 283943 2026-08-28T04:21:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222057 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 58087 2222037 1316436 2026-08-28T04:02:21Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222037 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista]] 3tr1gqmzf0dr04rqwlp5a0js0jxfioq 14 58088 2222036 284000 2026-08-28T04:01:14Z JWilz12345 77302 2222036 wikitext text/x-wiki {{category redirect|Mga Wikipedista}} 7ngjk7mtdci9k16bjmfrn9tgk0cqauk 14 58089 2222047 284010 2026-08-28T04:11:27Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] 2222047 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] 1oh0fsdygy6vszhtkvvpx18cqitrq66 14 58091 2222042 1324052 2026-08-28T04:05:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222042 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Pilipino]] 4csljih16h41avn299a46lqtb3reodi 14 58102 2222041 284048 2026-08-28T04:04:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222041 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Google]] 4pkniqesvh8qnxwmja5x6a06ie16mg9 14 58103 2222038 284053 2026-08-28T04:02:42Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222038 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Microsoft]] cdozr9ou2jzkokuk1pxx2fkabbdtf33 14 58104 2222040 284061 2026-08-28T04:04:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222040 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Yahoo]] d0iq92wcxgjc46jjuk7jmvx4239a2aw 14 58107 2222039 284063 2026-08-28T04:03:00Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia:Mga tagagamit]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222039 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga Wikipedista|Windows]] 83xfzew95hvmkqdcqo4bbjzfnw5q64b 14 60759 2222060 292117 2026-08-28T04:22:37Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222060 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 61228 2221903 293463 2026-08-28T01:48:08Z JWilz12345 77302 2221903 wikitext text/x-wiki :''see [[:en:Category:Wikipedia multilingual coordination]]'' {{Wikipedia category}} This category contains pages related to '''[[Wikipedia:Multilingual coordination|multilingual coordination]]''' of the [[m:List of Wikipedias|various language editions]] of Wikipedia. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Multilingual coordination]] qd02p5hueu0kmxe98bm5zlve7pkc560 2221904 2221903 2026-08-28T01:48:34Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Koordinasyong multilinggwal sa Wikipedia]] sa [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] 2221903 wikitext text/x-wiki :''see [[:en:Category:Wikipedia multilingual coordination]]'' {{Wikipedia category}} This category contains pages related to '''[[Wikipedia:Multilingual coordination|multilingual coordination]]''' of the [[m:List of Wikipedias|various language editions]] of Wikipedia. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Multilingual coordination]] qd02p5hueu0kmxe98bm5zlve7pkc560 4 61725 2222129 2216419 2026-08-28T05:28:48Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222129 wikitext text/x-wiki '''[[Wikipedia:Maligayang pagdating!|Maligayang pagdating]] sa Wikipedia!''' Kung baguhan ka sa aming pamayanan, sulatan mo kami dito at magpakilala ka nang kaunti. Pinakamahalaga sa lahat, nais naming malaman ang iyong mga interes, mga sakop ng kaalaman, at ang mga uri ng bagay na nais mong pagtrabahuan dito sa Wikipedia. Sa ganito, mas madadalian kaming tulungan ka sa paggawa at pagpatnugot ng mga artikulo. Ikagagalak din naming malaman kung paano mo natuklasan ang Wikipedia. [[Talaksan:Litchar.png|right|]] [[Talaksan:Crystal Clear teamwork.png|right|]] :*'''For non-Tagalog speakers:''' ''you may leave messages and seek assistance at our'' [[Wikipedia:Help for Non-Tagalog Speakers]] (See also: [[Wikipedia:Embahada|WP:Embassy]]). :* '''Para idagdag ang iyong sarili sa tala''': ::* '''[{{fullurl:Wikipedia:Talaang pampanauhin para sa mga bagong tagagamit|action=edit&section=new}} magtala ng komento], ''' ::* itipa o imakinilya ang iyong pangalan bilang paksa (gagawan ka nito ng bagong pang-ulo o ''header'' sa talaang pampanauhin (''guestbook''), at ::* '''<U>ilagda ang iyong pangalan</u> sa huling dulo ng iyong koment <U>sa pamamagitan ng pagtayp ng apat na tilde</u>: <nowiki>~~~~</nowiki>.'''. ::Madadagdag sa gayon ang iyong mga komento sa ibabang dulo ng tala.''' [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Talaang pampanauhin]] =Simula ng talaang pampanauhin= <!-----------PAKIUSAP SA PINAKABABA GUMAWA NG BAGONG SEKSYON SALAMAT PO!------------> == Hobbyph == Maligayang pagdating! Kumusta? Ang inyong abang lingkod ay isa sa mga boluntaryong editor at tagapag-ambag dito sa Wikipediang Tagalog — isang malayang ensiklopedya na sama-samang binubuo ng mga taong naniniwalang dapat bukas at malayang maibahagi ang kaalaman. Kung ikaw ay napadpad dito dahil may hinahanap kang impormasyon, mahusay! Sana’y makatulong sa iyo ang mga artikulong mababasa mo. Ngunit kung ikaw naman ay nais ding magbahagi ng kaalaman — kahit maliit na pagwawasto, dagdag na detalye, o bagong artikulo — lalo kang malugod na tinatanggap. Dito, ang bawat ambag ay mahalaga. Ang Wikipediang Tagalog ay patuloy pang lumalago. Sa tulong ng mga mambabasa, manunulat, guro, mag-aaral, mananaliksik, at mga mausisang isip, unti-unti nating napapayaman ang koleksiyon ng kaalaman sa ating sariling wikang Filipino. Kaya huwag mahiyang magbasa, magtanong, at makilahok. Baka ang susunod na mahalagang artikulo rito ay ikaw na ang magsusulat mismo. Salamat sa paggalugad! [[Tagagamit:Hobbyph|Hobbyph]] ([[Usapang tagagamit:Hobbyph|kausapin]]) 19:08, 31 Marso 2026 (UTC) == MagicJulius00 == Mabuhay sa inyong lahat! Ako ay bagong Wikipedista sa Tagalog Wikipedia. Dati akong tagagamit sa English Wikipedia. [[User:MagicJulius00|MagicJulius00]] * {{ping|MagicJulius00}}, ikaw ay naharang sa [https://en.wikipedia.org/w/index.php?limit=166&title=Special%3AContributions&contribs=user&target=MagicJulius00&namespace=&tagfilter=&start=&end= Wikipediang Inggles]. --[[User:Cyrus noto3at bulaga|<font color="green" face="Segoe Script">Cyrus noto3at bulaga</font>]] ^{[[User talk:Cyrus noto3at bulaga|<font color="blue" face="Freestyle Script, Segoe Script">Usap tayo</font>]]} 08:28, 2 Hunyo 2018 (UTC) == Chitetskoy == Mabuhay! Bago ako dito sa Wikipedia Tagalog ngunit matagal na rin akong Wikipedista sa Ingles. [[User:Chitetskoy|Chitetskoy]] :Mabuhay ka! Maligayang pagdating, sana'y malibang ka sa patuloy na pagbubuo ng Wikipediang ito! - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 20:56, 14 Setyembre 2008 (UTC) == Daniel G.== Mabuhay sa inyong lahat! Ako ay bagong Wikipedista sa Tagalog! Sa kasalukuyan, aking binabalak makagawa ng 2 bagong pahina at 7 pagbabago bawat linggo. Kung may mali o kaya naman di-kanais-nais akong ginagawa ay pakisabi na lang sa akin. [[User:Lakastibay]] == Mariel Gutierrez == Hello sa inyo! Ako ay bagong Wikipedista ng Tagalog. Ako ay isa ring Wikipedista sa Ingles. [[User:Mariel Gutierrez|Mariel Gutierrez]] 12:30, 15 Pebrero 2008 (UTC) *Maligayang bati! Salamat sa iyong paglahok. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:23, 24 Marso 2008 (UTC) == Reylinadottir1292 == Magandang araw sa lahat!!! Ako ay bagong Wikipedista sa Tagalog at isang Wikipedista sa Ingles. [[User:Reylinadottir1292|Reylinadottir1292]] *Maligayang bati! Salamat sa iyong paglahok. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:23, 24 Marso 2008 (UTC) == Sang'gre Habagat == Magandang araw~! Ako po si Sang'gre Habagat, pero ayos na kung Gerry ang itawag nyo sa akin. Haha. Bago ako dito sa Wikipediang Tagalog, ngunit medyo matagal na rin ako sa Wikipediang Ingles. ^^ [[User:Sang&#39;gre Habagat|Sang&#39;gre Habagat]] 03:20, 24 Marso 2008 (UTC) *Maligayang bati! Salamat sa iyong paglahok. - [[User:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:23, 24 Marso 2008 (UTC) == Ianlopez1115 == Gandang hapon po, nandito na si Ianlopez1115, mula sa bersyong pang-Ingles na Wikipedia. Baguhan lang ako dito. Pwede ba yung mga <i>[[:en:Wikipedia:Userboxes|userboxes]]</i> dito? Naglilikha po ako ng mga ilang userboxes sa English Wikipedia. Salamat po... -[[User:Ianlopez1115|Ianlopez1115]] 06:51, 25 Marso 2008 (UTC) :Pinapayagan naman iyong mga ganoon dito. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 07:19, 25 Marso 2008 (UTC) == Kurt John Genetia == Add me sa friendster kjgen_18@yahoo.com.ph [[User:Kjgen 18|Kjgen 18]] 22:27, 20 Abril 2008 (UTC) ==Alexius08== Katatapos ko lang isalin sa Tagalog ang ilang talata sa artikulo ni Adolf Hitler sa Ingles na Wikipedia. [[User:Alexius08|Alexius08]] 08:16, 27 Abril 2008 (UTC) == Paano maglalagay ng link sa ibang wika? == Mabuhay! Ako si Lakastibay. Mag-aaral ako na ginugustong makita na dumami ang mga pahinang Tagalog, Cebuano, at iba pang mga wikang Filipino. Gusto ko lang maitanong kung papaano makapaglalagay ng link sa ibang wika pagkatapos gumawa ng katha. Salamat sa sinumang sasagot. :Ilagay ito sa huli ng pahina: <pre> [[wika:pangalan ng artikulo sa gayong wika]] Halimbawa: artikulo ay Aklatan [[en:Library]] [[es:Biblioteca]] </pre> :Gagawin niyon ay maglalagay ng mga kawing (''link'') na tinatawag na interwiki sa kaliwang babang bahagi ng pahina. Iyon yung nakalagay na "sa ibang mga wika" sa kaliwang babang kaliwang bahagi ng pahinang ito. [[Special:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116"><b>--</b></font>]] [[User:Felipe Aira|<font color= "#0038A8"><b>Felipe</b></font>]] [[User talk:Felipe Aira|<font color="#CE1126"><b>Aira</b></font>]] 13:29, 9 Agosto 2008 (UTC) == Ugar001 == Mabuhay! Ako po si Ugar001. Bago po ako sa Tagalog Wikipedia ngunit matagal na ako sa Wikipedia sa wikang Ingles. Nagsasalin po ako ng mga artikulo tungkol sa mga iba't ibang wika ngunit bihira akong lumagda kaya hindi ko po kaagad natatapos ang mga nasimulan ko. Patawarin ninyo po ako at maraming salamat po. --[[Tagagamit:Ugar001|Ugar001]] 10:00, 6 Nobyembre 2008 (UTC) :Maligayang pagdating sa iyo! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 02:01, 8 Nobyembre 2008 (UTC) == Encantandia Fanatic == Mabuhay! Isa po akong baguhan dito sa Tagalog Wikipedya, ngunit isa akong Wikipedista sa bersyon na Ingles. Hangad ko ang kaayusan at kagandahan ng impormasyon sa bawat artikulo sa Wikipedya Ingles at Tagalog. Maasahan niyo po ang tulong ko. Maraming Salamat po. [[Tagagamit:Encantadia fanatic|Encantadia fanatic]] 00:17, 8 Nobyembre 2008 (UTC) :Salamat sa iyong pagsalo at paglahok. Mabuhay ka! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 02:01, 8 Nobyembre 2008 (UTC) == Jessela Aldea == Mabuhay! Ako po ay si '''Jessela Aldea'''. Bago lang po ako dito sa '''Tagalog Wikipedia'''. Nais kong tumulong dito sa Tagalog Wikipedia para maganda at maayos ang impormasyon na nahahanap sa mga pahina dito. Maraming salamat po ulit! <br> [[Tagagamit:Jessela Aldea|Jessela Aldea]] 02:13, 16 Hulyo 2016 (UTC) <br> ::Maligayang pagdating po sa inyo. Salamat po sa inyong pakikilahok. Maging masaya po sana kayo sa patuloy na pagbubuo at pagpapaunlad ng wikipediang ito. - [[Tagagamit:JesselaAldea|JesselaAldea]] 03:15, 16 Hulyo 2016 (UTC) == Mk32 == Magandang araw po sa inyong lahat! Ako po ay si '''Mk32'''! Ngayon ko lang po sinisimulang gamitin ang account ko dito sa '''Tagalog Wikipedia''', at mayroon rin akong account sa Wikipediang Ingles. Nais ko pong makatulong ng kahit papaano dito sa '''Tagalog Wikipedia'''. Maraming salamat po! [[Tagagamit:Mk32|Mk32]] 06:27, 15 Disyembre 2008 (UTC) :Salamat po sa inyong pagtulong at pagtangkilik. Mabuhay po kayo! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 05:55, 16 Disyembre 2008 (UTC) ==jose patricio afable== Kamusta! ako po si jose patricio afable (isang pseudonym) 69.115.156.77 23:59, 7 Nobyembre 2008 (UTC) ==rifleman13== Mabuhay sa inyong lahat! Medyo matagal na akong nakarehistro dito, ngunit ngayon pa lamang ako gagamitin ang aking account... Mabuhay ang Tagalog na Wikipedia! Rifleman13 01:00, 29 Disyembre 2008 (UTC) == Akosikenn == Mabuhay! Narito po at handang tumulong kung kinakailangan sa Wikipediang Tagalog. Bagama't baguhan ay marami na din akong na-ambag sa Wikipediang Ingles. Salamat![[Tagagamit:Akosikenn|Akosikenn]] 17:16, 29 Enero 2009 (UTC) == Astronloner == maligayang araw bago ako dito sa tagalog wikipedia Astronloner 16:08, 20 Marso 2009 (UTC) == Jade Chaine Santos == [[Talaksan:JadeSantos2.jpg|thumb|Jade Chaine Santos]] Hello! Ako si Jade Chaine Santos. 16 taong gulang na, may lahing Pilipino-Español, at kasalukuyang nakatira sa [[Marikina City]]. Nag-aaral ako sa [[Polytechnic University of the Philippines]] sa Sta. Mesa, Maynila, na may kursong BS Computer Science. Isa akong ''translator'' ng mga wikang Ingles sa Tagalog at vice versa. Nawa'y maging ambag tayo sa paglinang ng wikang Pilipino! Maraming salamat po! * Cellphone #: 09089517499 * E-mail address (Friendster, Facebook, at iba pa): black_ketchup14@yahoo.com, xHakeen07_1421@yahoo.com [[Tagagamit:Black ketchup14|Black ketchup14]] 09:39, 22 Agosto 2009 (UTC) == happygoth09 == Mabuhay! Isa rin akong baguhan dito sa tagalog Wikipedia, gusto ko rin sumali at mag-ambag dito para sa ating bayan. Isa rin akong Wikimapian at siyempre ang ating bansang Pilipinas ang una kong prayoridad duon na sa pagsali ko rin dito ay ganun din ang gagawin ko. Ipapakita ko sa lahat (sa buong mundo) sa wikang Tagalog ang lahat ng kaalaman ko sa maabot ng makakaya ko para sa ating bansa. [[Tagagamit:happygoth09|happygoth09]] 22:33, Ika-15 Setyembre 2009 (UTC) == Sarhento == Magandang araw sa mga kasamang Wikipedista. Ako ay bagong salta ngunit ay taos pusong nag-aalok ng pagtulong sa paglilinang, pagpapaunlad at pag-aambag ng iba't ibang kaalaman dito sa Tagalog Wiki. Kasalukuyan akong nakabase sa Singapore at may halos anim na taon na akong manggagawang Pinoy sa labas ng ating bansa. Kung may mga katanungan o kahilingan, wag mag-atubili. <br>[[Tagagamit:Sarhento|Sarhento]] 05:15, 1 Oktubre 2009 (UTC) == JohnMarcelo == Magandang Araw mga tagagamit ng wikipedia. :) Salamat sa pagtanggap ninyo sa akin dito. <br>[[User:JohMarcelo]] 03:00, 30 Desyembre 2009 (UTC) == Zernain Villain == Magandang araw! Kilala rin bilang si '''Hippie Commie''', ako po ay bagong salta rito sa Wikipedia at isang Flipinoy risertser/titser sa araw at punkista/tangasulat naman sa gabi. Maaari niyo po akong bisitahin sa [http://rebyulusyon.blogspot.com REByu - the REBELation according to]. Maraming salamat! --[[Tagagamit:Zernain villain|Zernain Villain]] 09:37, 10 Marso 2011 (UTC) :Maligayang pagdating sa Wikipedia! Sana po maging masagana ang iyong pag-aambag sa proyekto at pakikisama sa aming pamayanan. :) --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 10:56, 10 Marso 2011 (UTC) ==Jan2366== Magandang araw po sa inyong lahat. Ako po ay si Arnel Refuerzo na gumagamit ng Jan2366 dito sa Wikipedia. Isa pa akong bagitong Tagagamit at nais ko na mapalawak ang aking kaalaman sa larangang ito. Kung kayo ay mayroong panukala upang mapabuti ko ang aking mga gawa, ito ay aking pinapaunlakan. Sa kasalukuyan, nakapag ambag na ako ng ilang pahina sa salitang Inggles at sa Tagalog at nakapagbago na rin ako ng ilang pahina na sa tingin ko ay nangangailangan ng pagbabago. Sa ngayon, ako ay pansamantalang naninirahan dito sa Kaharian ng Saudi Arabya at taunang nauwi sa ating bansa. Nagsimula akong maging isang Tagagamit sa Wikipedia mula pa noong August 17, 2009. Maraming Salamat po! [[Tagagamit:Jan2366|Jan2366]] ^{([[Usapang tagagamit:Jan2366|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 05:36, 5 Marso 2012 (UTC) ==Ian_Fadol== Mabuhay! Isa po akong baguhang Tagagamit dito at nais kong mapalawig pa ang Tagalog Wikipedya dahil sa nakikita ko ay medyo kulang pa ang mga nakalagay dito. Sa kasalukuyan ay nagsasalin ako ng dalawang pahina rito, tungkol sa barkong RMS Titanic at sa Himagsikang Rumano ng 1989. Hangad ko ang ikabubuti ng eksiklopedyang ito. Muli, mabuhay at maraming salamat po! [[Tagagamit:Ian_Fadol|Ian_Fadol]] 20:28 25 Abril 2012 (UTC) ==Geraldinho== Mabuhay! Ako ang pinakabagong Wikipedista sa taong 2013! Nagagalak ako at may mga tao pa ring nais linangin at palawigin ang wikang Tagalog. Ang mga balakin ko bilang isang Wikipedista ay sa halip na magdagdag ng bagong lathala, wawastuhin, dadagdagan, at pagagandahin ang mga kasalukuyang nalatlhala na. Ang aking motto ay ''"quality over quantity"''. Una kong magiging proyekto ay ang pagbago sa mga pangunahing bansa (hal. UK, US, atb.) dahil isa sa interes ko ang heograpiya. [[Tagagamit:Geraldinho108|Geraldinho108]] ([[Usapang tagagamit:Geraldinho108|makipag-usap]]) 02:27, 9 Enero 2013 (UTC) ==icemast3r== Isang mainit na pagbati sa lahat! Isa ako sa mga pinakabagong [[Wikipedista#Mga tauhan|Wikipedista]] dito sa [[Tagalog Wikipedia|Wikipedyang Tagalog]] sa taong 2013, subalit may mga 2 taon na rin akong nag-aambag sa [[:en:English Wikipedia|Wikipedyang Ingles]] bilang '''[[:en:User:Icemast3r09|Icemast3r09]]''', bagaman nagagawa ko lang ito kapag may oras. Sama-sama nating pagtulungan na mapalawig pa ang ensiklopedyang ito na masasabing sariling atin, para makapagbigay ng kapaki-pakinabang na mga impormasyon sa lahat ng tumatangkilik sa Wikipedyang Tagalog. Maraming Salamat at Mabuhay! <br/><br/> [[User:Icemast3r09|<span style="border:1px solid gray;padding:0px;background:black"><font face="candara"><font color=#c0c0c0>''' - i c e m a s t 3 r - '''</font></span>]] 15:50, 20 Hunyo 2013 (UTC) ==JoeCo0327== Magandang araw! Ako po si Joemar L. Colinares, at kasisimula ko pa lang po rito sa Tagalog Wikipedia. May ilang taon na rin po ako sa Ingles na Wikipedia at nais kong magbigay ng kontribusyon sa iba pang wikang aking bihasang gamitin. Nawa'y lubusan nating mapag-ibayo ang pagbibigay ng impormasyon na kahit sino, basta't matatas sa Wikang Tagalog, ay malayang makagagamit. Maaari niyo pong bisitahin ang aking pahinang tagagamit sa Ingles Wikipedia [http://en.wikipedia.org/wiki/User:JoeCo0327]. Maraming salamat at mabuhay tayong lahat! [[Tagagamit:JoeCo0327|JoeCo0327]] ([[Usapang tagagamit:JoeCo0327|makipag-usap]]) 05:33, 13 Hunyo 2014 (UTC) <!-- Ilagay ang inyong komento sa ITAAS nito; bawal maglagay sa ibaba --> <!--- Dito nagsisimula ang mga interwiki---------> [[fr:Wikipédia:Journal des nouveaux arrivants]] ==sciericgabriel== Hello po sa inyong lahat ako po si Eric Gabriel! Nais ko lamang pong magrebisa at magsaayos ng mga artikulong may relasyon sa agham....Salamat po! P.S. Paturo po ng coding kas di po ako marunong..THANKS!!! [[Tagagamit:Sciericgabriel|Sciericgabriel]] ([[Usapang tagagamit:Sciericgabriel|makipag-usap]]) 13:49, 22 Setyembre 2013 (UTC) == Jeff Bitamug (Geoffbits) == Isang taon na ang nakalilipas mula nang ako'y nagsimulang lumikha at maglinang ng mga artikulo rito sa Tagalog wikipedia, pero ngayon ko lang napansin ang pahinang ito! Hahaha :) Gayunpaman, ako si Jeff Bitamug, nagtapos sa [[Politeknikong Unibersidad ng Pilipinas]] taong 2008 (tama, matanda na ako hehe) na may kursong [[Pagtutuos]] o [[Accountancy]]. ''I'm a CPA by profession'', subalit ''passion'' ko ang pagsusulat at higit sa lahat, ang pagsasaling-wika. Ito ang pinakamalaking dahilan kung bakit ko napagpasyahang maging bahagi ng [[Tagalog Wikipedia]]. Naniniwala akong kailangan natin ng isang mapagkakatiwalaang batis ng kaalaman na nasusulat sa wikang pambansa, at marami nang impormasyon mula sa Ingles Wikipedia ang maaaring isalin nang maayos sa wikang pambansa. Interes ko ang heograpiya, kasaysayan, mga bansa, mga artista, at mga mang-aawit, lalo na ang mga ''boybands'' hehe kaya ''please'', ''help me'' ah :) Pero ''for sure'', maaasahan ninyo ang tulong ko sa pagsasaling-wika at pag-aayos ng mga artikulo rito sa Tagalog Wikipedia. Maaari niyo po akong sundan sa [[Twitter]] at Instagram (@geoffbits). Salamat sa inyo! [[Tagagamit:Geoffbits|Geoffbits]] ([[Usapang tagagamit:Geoffbits|makipag-usap]]) 14:16, 26 Oktubre 2014 (UTC) == Stranger195 == Kumusta! Ako si [[User:Stranger195|Stranger195]]. Matagal na akong nagbabago rito sa Tagalog na Wikipedia at roon sa Ingles na Wikipedia, pero hindi pa ako rito pumipirma, kaya ito na! :) --'''[[Tagagamit:Stranger195|Stranger195]]''' ([[Usapang tagagamit:Stranger195|makipag-usap]]) ([[w:en:User:Stranger195/Guestbook|guestbook]] <small>([[wikia:guestbook:User:AStranger195/Guestbook|sa Wikia]])</small>) 08:40, 15 Agosto 2015 (UTC) == Jumark27 == Kumusta, ako po ay bago palang bilang Wikipedista at nais ko rin pong mag-ambag sa inyo ng kaalaman ... gusto ko pong matutong magsalin ng mga artikulo sa Ingles patungong Tagalog ... nawa'y turuan nyo po ako dahil marami akong gustong artikulo ngunit hindi ko naman kayang isalin sa sariling wika... Salamat po. [[Tagagamit:Jumark27|Jumark27]] ([[Usapang tagagamit:Jumark27|makipag-usap]]) 06:04, 13 Oktubre 2015 (UTC) --[[Tagagamit:Anthony Jay Combate|Anthony Jay Combate]] ([[Usapang tagagamit:Anthony Jay Combate|makipag-usap]]) 21:50, 9 Pebrero 2016 (UTC)== Anthony Jay Combate == Hi sa lahat! Ako si Anthony Jay Combate. Ako ay bagong Wikipedista ng Tagalog. Ako ay isa ring Wikipedista sa Ingles. Ikinagagalak ko kayong makilala.--[[Tagagamit:Anthony Jay Combate|Anthony Jay Combate]] ([[Usapang tagagamit:Anthony Jay Combate|makipag-usap]]) 21:50, 9 Pebrero 2016 (UTC) Anthony Jay Combate == Kkiske95 == Magandang araw sa inyong lahat! Ako si Kkiske95, Wikipedistang suki na sa bersyong Ingles ngunit medyo baguhan lang dito. Nakapagsalin na ako ng ilang mga artikulong kaugnay sa kasaysayang Hapones mula sa Ingles, subalit nais ko ring magbahagi ng kaalaman kung saan kinakailangan. Bilang Wikipedistang Pilipino, nais kong maging saksi at, kung maaari, maging bahagi sa paglikha ng mga artikulong maayos, maganda, at sa kabuua'y de-kalidad sa wikang nakagisnan ko. Hangad ko ang pag-unlad ng Wikipediang Tagalog at ang higit na pagpapalawak ng kaisipan ng ating kapwa. Mabuhay! [[Tagagamit:Kkiske95|Kkiske95]] ([[Usapang tagagamit:Kkiske95|makipag-usap]]) 13:00, 10 Pebrero 2016 (UTC) == K CMS == Maraming salamat sa mainit na pagtanggap! Nakakabata naman ang inyong palakpakan. Hilig kong itama ang mga maling nakita, nakikita, at makikita ko sa bawat pahinang nababasa ko. Handa akong gumawa ng kung ano-anong pahina, anuman ang paksa, mapa-Ingles o Tagalog. [[Tagagamit:K CMS|K CMS]] ([[Usapang tagagamit:K CMS|makipag-usap]]) 08:12, 14 Pebrero 2016 (UTC) == Dinagyang Festival == Ang Dinagyang Festival ay isang panrelihiyon at kultural na pista sa lungsod ng Ilolo sa Pilipinas na ginaganap tuwing ika-4 na linggo ng Enero, o di kaya nama’y pagkatapos ng pagdiriwang sa Pista ng Sinulog sa Cebu at sa pista ng ati-atihan sa Kalibo, Aklan. Ang dalawang pistang ito ay ginaganap para parangalan ang Santo Nino at para ipagdiwang ang pagdating ng mga Malay sa Panay na sinundan ng pagbebenta ng mga Atis sa isla. Ang Dinagyang ay nagsimula pagkatapos ipakilala ng kagalang galang na pari na si Ambrosio Galindez, unang Pilipinong Rektor ng Komunidad ng mga Augustino at pari sa parokya ng San Jose, ang debosyon sa Santo Nino noong Nobyembre 1967 matapos maobserabahan ang pista ng ati-atihan sa probinsya ng Aklan. Noong 1968, isang replika ng orihinal na imahe ng Santo Nino de Cebu ang dinala sa Ilolo ni Padre Sulpicio Enderez ng Cebu bilang isang regalo sa Parokya ng San Jose. Ang mga tapat, na pinamumunuan ng mga miyembro ng Confradia del Santo Nino de Cebu, Ilolo Chapter, ang nagtrabaho para mabigyan ang imahen ng angkop na pagtanggap, na nagsisimula sa paliparan ng Ilolo at ipinaparada sa mga kalye ng Ilolo. Sa simula, ang pagdiriwang ng pista ay limitado lamang sa parokya. Inihalintulad ng Confradia ang pista sa Ati- atihan ng Ibajay, Aklan, kung saan ang mga katutubo ay sumasayaw sa daan habang ang katawan nila ay nababalot ng uling at abo upang gayahin ang mga Atis na sumasayaw para sa pagdiriwang ng pagbebenta sa Panay. Ang mga grupo ng tribong ito ang basehan ng kasalukuyang pista. Salin sa Filipino mula sa: https://en.wikipedia.org/wiki/Dinagyang SHARON PO , NAIS KO PONG GUMAMIT NG WIKIPEDIA TAGALOG DAHIL MAS KAILANGAN SALAMAT PO GODBLESS == Gorillanoodles po! == Kamusta po! Ako si Gorrillanoodles, taga Cainta, Rizal. Kasalukuyang kumukuha ng kursong Batsilyer ng Artes sa Ingles (AB English) sa Politeknikong Unibersidad ng Pilipinas. Pinili ko ang Wikipediang Tagalog imbes na ang Wikipediang Ingles sapagkat nais kong makatulong sa pagpapayabong ng Wiki na ito at mas lalo pang lumawak ang mga salitang alam ko di lang sa Tagalog, kundi pati na rin sa Filipino at iba pang Wikang nasa Pilipinas. mahilig ako sa Anime at Manga, musika, agham (partikular na sa Astronomiya), at mga wika, kaya lagi akong nasa isa sa mga pahinang ito! Gayundin, nais kong makita ang isang Wikipediang Tagalog na nasa isang milyon o higit pang artikulo na may lalim at madaling unawain ng sambayanan. [[Tagagamit:Gorillanoodles|Gorillanoodles]] ([[Usapang tagagamit:Gorillanoodles|makipag-usap]]) 09:10, 24 Marso 2016 (UTC)Gorillanoodles == Leogregoryfordan == Padáyon! Akó si Leo Fordán. Mahal ko ang Pilipinas lalo na ang wika nito. Sumali akó sa wiking ito isang buwan na ang nakalipas. Napansin ko kasing wala masyadong nakaaalam ng tamang gámit ng tuldik o asento, na para sa akin ay kailangan lalo na sa mga artikulo na tulad nitong sa Wikipedia. Pinag-aralan ko ito nang matagal na panahon at masasabi kong eksperto na akó rito. Nakatutulong ito sa maayos na pagbása at para maláman ang tunay na ibigsabihin ng nagsulat. "Lalaki ako." Malalaman mo ba kung ang gusto niyang sabihin ay "tatangkad ako" o "hindi ako babae", kung walang tuldik? == JohnBeatles30 == Kamusta! Ako si JohnBeatles30. Sa totoo, Paborito ko ang Beatles. Pati yung mga 13 albums nila kagaya ng Please Please Me, With The Beatles, Beatles for Sale, at iba pa. Bisitahin nyo ang pahina ng The Beatles sa Wikipedia Tagalog para malaman nyo pa sila ng mabuti at marami. Maari nyo akong kausapin kung may kailangan kayo sa Wikipedia. At maligayang pagdating dito sa mundo ng Wikipedia Tagalog! [[Tagagamit:Johntles30|JohnBeatles30]] ([[Usapang tagagamit:JohnBeatles30|makipag-usap]]) 01:42, 25 Marso 2016 (UTC)JohnBeatles30 == AnakngTokwa == Hello sa inyo!ako si AnakngTokwa😂sorry kung ganto yung pangalan ko😂sorry rin po kung puro emoji haha..ako po ay isang kabataang pilipino.Ako po ay 11 taong gulang.May mga na-edit at naiproduce na din po akong mga pahina dito sa wikipedia.Sana po ay hindi makahadlang ang aking edad upang magbigay ako ng kontribusyon sa Wikipedia Tagalog.Salamat po!👍🎉 Anak ng Tokwa![[Tagagamit:AnakngTokwa|AnakngTokwa]] ([[Usapang tagagamit:AnakngTokwa|makipag-usap]]) 12:52, 3 Abril 2016 (UTC) == Patrick F. Matre == Hi! Ako po si Patrick F. Matre, 19 taong gulang, purong filipino ang lahi, nakatira sa Boac, Marinduque at kumukuha ng kursong BS- Entrepreneurship sa Marinduque State College. Contacts: E-mail: john.matre@yahoo.co.uk Cellphone #: 09166112651 == Lahingkayumanggi == Tunay na Pilipino , nagsasalita ng purong tagalog at bihasa sa Wikipedia [[https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Tagagamit:Lahingkayumanggi]] == KEU REAL / FRANK EUGENE U. REAL == Ako ay nagagalak sa isang pagkakataong aking nais makamtan ang isang karangalan na maging bahagi ng wikipedia mula sa aking mga magiging ambag lalo na,sa larangan ng lengwaheng tagalog. Ako ay isang Bahagi ng film producer sa katunayan ng isang kumpanyang aking itinayo. Nawa'y mas mapalawak pa ang kaisipan ng mga bawat taong nais matuto. Ako ay nangangakong magiging mas kapaki-pakinabang pa ang magiging nilalatha ko sa mga susunod na araw maraming salamat 0934628208, para sa mga nais parte ng aming indie film. == Edgar Ebro == Matagal na akong rehistrado dito sa Wikepidiang Tagalog simula pa noong (Hunyo 6, 2006), ngunit hindi pa ako nakapirma dito. At hindi ako naging masyadong aktibo dito sa kadahilanang naka-focus ako sa aking trabaho ko noon sa Jeddah, gayun pa man kahit nangibang bansa ako ay patuloy akong gumagawa ng mgaa rtikulo lalo na sa Wikipedia at sa Ingles na Wikipedia. Ngunit sa kabila nun, susubukan ko pa ding makatulong dito sa Filipino Wikipedia upang maging maayos at mas lalong maintindihan ng mga Pilipino ang pagbabasa dito sa '''Ating''' Wikipedia. Magandang Araw sa inyo lahat ..ako pala si Edgar Ebro at nitong nakaraang Hunyo 6 ay sampung taon na ako dito sa Wikipedia Tagalog Version. Hilig ko talaga ang gumawa ng artikulo sa iba't ibang klase ng kategorya lalong lalo na sa Musika at Pelikula == Hamham31 == Aktibo na ako sa Wikipediang Ingles noong 2011, at awtomatikong aktibo na din ako dito sa Tagalog sa parehong taon. Hindi man ako masyadong magiging aktibo dito, pero ako'y mananatiling nakasubaybay sa Wikipediang ito para maiwasan ang anumang hindi inaasahang pambababoy at pangbabandalismo ng ilang ''tagagamit'' dito. Salamat po at Mabuhay!! [[Tagagamit:Hamham31|Hamham31]] ([[Usapang tagagamit:Hamham31|makipag-usap]]) 04:33, 9 Hulyo 2016 (UTC) == Xzyle1213 == Magandang umaga sa inyong lahat! Ako po si Xzyle Einders Cataraja at ang palayaw ko ay Xzyle1213. Ako ay isang Cebuano at labing-isang taong gulang na. Kahit ako lang ay labing-isang taong gulang, natutunan ko nang madali ang mga natutunan ko. Kung may importante kayong sasabihin sa'kin, heto po ang aking e-mail address: xzyleeinderscataraja@yahoo.com. Salamat po! [[Tagagamit:Xzyle1213|Xzyle1213]] ([[Usapang tagagamit:Xzyle1213|makipag-usap]]) 10:58, 19 Hulyo 2016 (UTC) == Magalat Cagayan == Ako si Magalat Cagayan mula sa probinsiya ng Cagayano. Ako ay isang Cagayan at sitenta anyos. Magiging aktibo at produktibo ako sa pagpapalawig nitong saling-Filipinong Wikipedia. [[tagagamit:Magalat Cagayan]] == Daniel Joy Baguio == Medyo nakakalungkot isipin na kakaunti ang mga artikulo na nandirito sa Tagalog Wikipedia. Subukan ko na lang na mapayabong itong ensiklopedia. Ang problema lang ay nag-eedit parin ako sa Ingles na Wikipedia. Kaya baka maubusan ako ng panahon dito.[[Tagagamit:DJ Baguio|DJ Baguio]] ([[Usapang tagagamit:DJ Baguio|makipag-usap]]) 06:04, 24 Hulyo 2016 (UTC) == Archery == Hi po,Ako po pala si Archery bago po ako dine at sana makakalap ako ng mga impormasyon na importanteng Mahalaga... Archery po ulit... Hello po.Baguhan lang po ako dito.Ang pangalan ko po ay Mel. == '''Democratics [[Tagagamit:Democratics|(Tignan ang aking profile)]]''' == Hello po, si Democratics ito (hindi ko totoong pangalan). Nagsimula akong nag-edit sa Ingles na Wikipedia noong Disyembre 2015 ngunit ang pinakasimula na aktibo kong kontribusyon ay noong Hulyo ng 2016. Di maglaon sa aking pagsama ay nagsimula rin ako sa aking mga kontribusyon sa Tagalog na Wikipedia. Napansin kong kay konti ng mga artikulo na ang ibang kulang ay mahalaga, importante o maraming link sa ibang artikulo. Sa kasalukuyan, maibibilang naman ang tulong ko at masisigurado kong hindi ako titigil sa pagtulong hanggang sa panahon na ang iskedyul ko ay tambak dahil sa mga gawaing-pampaaralan. Maraming salamat po. [[Tagagamit:Democratics|Democratics ]] ([[Usapang tagagamit:Democratics|makipag-usap]]) 09:26, 31 Agosto 2016 (UTC) == Berniemack == Magandang araw po sa lahat! Ako po si Berniemack Habagat. Medyo may katagalan na rin po ako sa Wikipedia, pero kadalasan nasa Ingles lang na bahagi. Kabilang din sa mga naglalayong maitatag ang Wikipedia sa wikang Hiligaynon == Mmhuang == Ako si Mmhuang, handang tumulong upang mapaganda at maparami ang artikolo dito sa wikipedia bersyon tagalog. --[[Tagagamit:Mmhuang|Mmhuang]] ([[Usapang tagagamit:Mmhuang|makipag-usap]]) 12:00, 24 Oktubre 2016 (UTC) == '''6banana''' == Magandang araw sa inyo, sa mga mambabasa rito sa pook-sapot ng Wikipedia. Ako nga pala si 6banana at ako'y matagal na nagbabasa at nagsasaayos ng mga wiki na inyong ipinapatala dito sa Tagalog na salin o bersyon ng Wikipedia. Hindi man ako aktibo sa pagsasaayos ngunit ipinapangako ko sa inyo na kapag ako ay nagsaayos ng mga wiki ay ito ay maayos na maayos at ang aking mga idinadagdag na mga link ng pook-sapot na aking pinagkukuhanan ay naberipika at opisyal na pook-sapot na naglalaman ng napatunayang mga bagay. Masisigurado kong hindi ako hihinto sa pagtulong dito sa Wikipedia kahit na marami akong mga gawaing pampaaralan. Muli, ako ay bumabati sa inyo ng magandang araw at maraming salamat po. [[Tagagamit:6banana|(Tignan ang aking profile)]] ([[Usapang tagagamit:6banana|makipag-usap]]) 15:28, 01 Nobyembre 2016 (UTC) == pag aaral == Ako ay nakatira dto sa Germany at nag aaral. At sa pamamagitan ng Wikipedia natutulungan akong mas maunawaan sa salitang tagalog ang aking mga pinag aaralan. Natuklasan ko ang Wikipedia sa pamamagitan ng pag hahanap ng mga kahulogan. Napakalaking tulong at natagpuan ko ang Wikipedia hindi madaling mag aral lalo ibang salita ang gamit. Lubos na gumagalang at nagpapasalamat Natoelyn ==Jonathanmaria== Kamusta! Ako nga pala si Jonathanmaria mula sa [[Calamba, Laguna]]. Halos isang dekada na rin ako sa [[Wikipediang Ingles]] at noong taong 2017 lamang ako unang gumawa ng pinakauna kong artikulo dito sa Tagalog Wikipedia. Batangas Tagalog at Manila Tagalog ang aking winiwika. Mahilig ako sa musika kaya mas malamang na tungkol dito ang aking mga gagawing mga artikulo sa mga susunod na mga panahon. Salamat! == Itsquietuptown == Um.... hi. Ako si Itsquietuptown at baguhan lang ako dito sa tagalog wikipedia (mga lagpas apat na araw na) at sa english wikipedia Mahilig ako sa teknolohiya at sa mga tren, at tungkol doon ang mga artikulo na gagawin ko. Salamat at magandang araw! [[Tagagamit:Itsquietuptown|Itsquietuptown]] ([[Usapang tagagamit:Itsquietuptown|makipag-usap]]) 13:03, 8 Marso 2017 (UTC) == BlacklySophisticated == Magandang araw sa inyong lahat! Ako nga pala si BlacklySophisticated, isang estudyante sa isang Science High School sa Pilipinas. Ako'y hindi masyadong magaling sa wikang Tagalog, dahil ako'y nasanay na magbasa ng mga Ingles na literatura. Ngunit, hindi iyon magiging hadlang sa pag-eedit ko ng mga artikulo dito sa malayang ensiklopedya na Wikipedia. Maraming salamat sa pagbasa! [[Tagagamit:BlacklySophisticated|BlacklySophisticated]] ([[Usapang tagagamit:BlacklySophisticated|makipag-usap]]) 10:03, 15 Marso 2017 (UTC) == Inbhiktvs == Mabuhay! Ako ay si Inbhiktvs ng Pilipinas. Ako'y isang mag-aaral mula sa mataas na paaralan sa ''University-belt'' sa Maynila. Hindi ako masyadong magaling sa Tagalog, ngunit maayos naman ang aking pananalita at pagsulat sa wika. Magaling ako sa Ingles dahil kinalakihan ko ito, pero hindi ako Fil-Am ha. Kung isasama ko ang aking dalawang salamangkang pang-wika, ay makakatulong ako sa paggawa ng artikulo sa Wikipediang ito. Salamat! [[Tagagamit:Inbhiktvs|Inbhiktvs]] ([[Usapang tagagamit:Inbhiktvs|makipag-usap]]) 09:11, 16 Abril 2017 (UTC) == GEOGIA == Magandang Gabi! Ako si GEOGIA, matagal na akong Wikipedista sa Ingles na bersyon ng Wikipedia, marami na rin akong naiambag doon ngunit nalungkot ako sa nakita ko na halos ang unti ng mga artikulong mayroon dito sa Tagalog Wikipedia kaya't nais kong mapagyabong ang pahinang ito para maipalaganap ang Wikang Filipino. == Pauljohniee == Mabuhay! Ako si pauljohniee mula sa dako ng CALABARZON. Minsan na din akong nag-aambag sa Wikipedia English. Bago pa lamang ako dito sa Wikipedia Tagalog. Hangad ko naman ang mag-ambag ng mga bagong updates sa mga lugar dito sa Pilipinas (Probinsya, Lungsod, Bayan, atbp.) :) == JohnWalterBagos == Mabuhay! Ako nga pala ang editor ng maliit na informasyon sa vlogger na aking ibinahagi dito sa wikipedia == Carrie Del Valle == Kumusta mga ka-patnugot. Ako'y nalulugod paanyaya at isang karangalan na mapabilang dito. [[Tagagamit:Carriedelvalle23|Carriedelvalle23]] ([[Usapang tagagamit:Carriedelvalle23|makipag-usap]]) 13:05, 22 Agosto 2017 (UTC) AKo po si CYroz Portucela akoy Bago dito sa Wikipedia Tagalog akoy 14 taong gulang nakatira sa lungsod quezon <small>—Ang komentong ito ay idinagdag ni [[User:Portucelacyroz|Portucelacyroz]] ([[User talk:Portucelacyroz|usapan]] • [[Special:Contributions/Portucelacyroz|kontribusyon]]) noong 11:03, 13 September 2017 (UTC).</small> == Leonard Waga == Mabuhay! I am Leonard Waga, editing english articles to make it right and clear.--[[Tagagamit:LeoPH|LeoPH]] ([[Usapang tagagamit:LeoPH|makipag-usap]]) 07:28, 1 Oktubre 2017 (UTC) == Yrb == Ikinagalak ko po na ako'y mapabilang sa Tagalog Ensayklopedya. Mayroon din akong gamit sa Ingles na pagmamay-ari. Ako ay naninirahan sa Probinsya ng Rizal, Bayan ng Taytay. Ako po ay isang ginoo at kasalukuyang mag-isa pero masaya. Mahilig ako sa mga impormasyong pambalitaan. Ako ay nakapagtapos ng kursong Edukasyon. Salamat [[Tagagamit:Muc.82|Muc.82]] ([[Usapang tagagamit:Muc.82|makipag-usap]]) 13:10, 13 Oktubre 2017 (UTC)Muc.82 == LR Guanzon == Mabuhay! Ako po ay [[Natatangi:Mga ambag/LR Guanzon|medyo bago]] rito sa Tagalog na Wikipedia, ngunit [[:en:Special:Contributions/LR Guanzon|mahigit dalawang taon]] na po akong tagagamit sa Ingles na Wikipedia. :D <font face="'Open Sans',sans-serif">{{#if:||&ndash;&nbsp;}}'''[[Tagagamit:LR Guanzon|LR Guanzon]]'''^{[[Usapang tagagamit:LR Guanzon|t]][[Natatangi:Mga ambag/LR_Guanzon|c]][[Natatangi:Tagagamit ng e-liham/LR_Guanzon|e]]}</font> 04:33, 11 Nobyembre 2017 (UTC) == Ivan == Ako nga pala si Ivan C. De Guzman, pero maaari niyo akong tawagin sa pangalang Ivan na lamang. Isa akong ekonomista na kasalukuyang sasali sa komunidad na ito. Ang Wikipedia, isang malawak na mundo na maaaring pagkuhanan ng iba't ibang impormasyon na naaayon sa katotohanan at madalas na makapulot ng bagong kaalaman sa lugar na ito. Bilang ekonomista, kagustuhan kong tumulong na maihatid ng impormasyong kinakailangan ng mga kabataan para magamit nila ito sa kanilang kinabukasan. Sana ay makilala nyo pa ako at ako'y inyong tanggapin sa Wikipedia, maraming salamat sa konsiderasyon at ako'y tumitingala sa mga susunod na mangyayari. == ShiminUfesoj == hi, ikinagagalak ko kayong makilala, ako nga pala si Shimin Ufesoj ( Shimin: galing sa salitang hapon na nagagahulugang mamamayan at Ufesoj ay binaliktad na salitang Josefu na isa ring salitang hapon para sa pangalang Jose) ang totoo kong pangalan ay Joseph Ciudadano, baguhan lamang ako sa pagsulat ng mga lathalain pero gusto ko sanang makatulong sa pagpapalawak ng mga impormasyon.. hehe salamat po. ''''''Makapal na panitik'''--''' --[[Tagagamit:ShiminUfesoj|ShiminUfesoj]] ([[Usapang tagagamit:ShiminUfesoj|makipag-usap]]) 04:04, 8 Pebrero 2018 (UTC)Joseph CIudadano == Danny Agoncillo == Mabuhay! Ako po si Danny Agoncillo, isang mamamahayag na nakapagtrabaho sa industriya ng diyaryo sa Pilipinas sa nakarang 16 na taon, 13 nito bilang isang patnugot. Nakapagsulat na ako ng isang pitak na pang-opinyon sa pahayagang Abante, "Sa Likod ng Balita," mula Enero hanggang Setyembre 2017. Nakapagtrabaho ako bilang reporter at patnugot sa Manila Chronicle, Bahrain Tribune, Manila Standard, Financial Times at Online News Editing. Mahilig akong magsulat ukol sa mga artikulo tungkol sa kasaysayan,lalo na sa Pilipinas at sa mga tradisyon ng mga Pilipino sa pagdiriwang ng Pasko. Ngayong taon ko lang nalaman na pwede palang magsulat at mamatnugot para sa Wikipedia. Sana'y magkatulungan tayong lahat para lalong mapalalim at mapayaman ang kaalaman ng mga mambabasa ng Wikipedia sa Pilipino (hindi ako komportable o sang-ayon sa "Filipino" na sa tingin ko'y salitang Ingles). Maraming Salamat! == Pahinungod == Mabuhay at ako si Pahinungod (salitang Cebuano, ibig sabihin ay dedication kahit hindi ako Bisaya) Handa akong mag-contribute dito sa Wikipedia. Medyo bago pa ako pero masaya naman ang experience ko dito. Nababasa ko yung mga gawa ng iba at natututo din naman ako. Kaya gusto ko ring makatulong sa ibang magbasa sa Filipino (Tagalog?) at maging matalino sa iba't ibang larangan ng buhay. Salamat! == AJP426 == Hi ako pala si AJP426 nandito ako para ayusin ang artikulo kung kailangan lalo na sa mga maikling paksa. actually nagawa ko yan sa artikulong [[Kim So-eun]] na hinabaan ko at gamit ko itong ip [[Natatangi:Mga_ambag/112.200.109.233|112.200.109.233]] sana huwag niyo akong sanang ibigo (fraustrated) salamat [[Tagagamit:AJP426|AJP426]] ([[Usapang tagagamit:AJP426|makipag-usap]]) 06:08, 5 Abril 2018 (UTC) == brdeeei10 == Maraming salamat sa mainit na pagtanggap! Nakakabata naman ang inyong palakpakan. Hilig kong itama ang mga maling nakita, nakikita, at makikita ko sa bawat pahinang nababasa ko. Handa akong gumawa ng kung ano-anong pahina, anuman ang paksa, mapa-Ingles o Tagalog. [[Tagagamit:brdeeei10|brdeeei10]] ([[Usapang tagagamit:brdeeei10|makipag-usap]]) 03:39, 3 Hulyo 2018 (UTC) == grzll133 == Magandang araw po sa lahat, ako si grzll133 na laking Bicol, nag-aral ng kolehiyo sa Maynila, at ngayo'y naninirahan na sa Cavite. Matagal ko ng nais malaman ang hiwaga ng Wikipedia, Tagalog man o Ingles at kung paano ako makakaambag upang pagbutihin ito. Ngayon ako'y masaya na nagagawa ko na ito, ngunit marami pa akong dapat matutunan. Mahilig ako sa kung anu-anong klase ng usapan, lalo na ang mga nakakintrigang bagay at mga bagong kaalaman. [[Tagagamit:grzll133|grzll133]] ([[Usapang tagagamit:grzll133|makipag-usap]]) 06:40, 15 Hulyo 2018 (UTC) Hi [[tagagamit:grzll133|grzll133]], pwede ka rin mag-ambag sa bikol wiki, [bcl.wikipedia.org] search mo lang[[Tagagamit:Yutaka Ozaki Sempai|Yutaka Ozaki Sempai]] ([[Usapang tagagamit:Yutaka Ozaki Sempai|makipag-usap]]) 23:52, 17 Hulyo 2018 (UTC) ==Yutaka Ozaki Sempai== Hi po yutaka Ozaki po [[Tagagamit:Yutaka Ozaki Sempai|Yutaka Ozaki Sempai]] ([[Usapang tagagamit:Yutaka Ozaki Sempai|makipag-usap]]) 23:49, 17 Hulyo 2018 (UTC) == Yahuhanan (יהוחנן) Yukia (雪亮) == I have nothing to say, just signing as requested. —[[w:User:Laibcoms|Yuki (雪亮)]] <small>([[User talk:Laibcoms|talk]] | [[Special:Contributions/Laibcoms|Contribs]])</small> 23:25, 15 Setyembre 2018 (UTC) == Jamal == Kumusta == Danitria Christine == Kamusta! Ako ay bagong Wikepedista sa wikang Tagalog at layon kong matulungan ang pagsasalin ng mga artikulo sa aking wika nang maayos at mas madaling maunawaan. Mas nais kong basahin ang mga artikulo sa Ingles ngunit dahil marami rin ang hindi naman lubos na nakaiintindi ng wikang banyagang ito, minabuti ko na makilahok sa pagsasalin ng mga artikulo, lalo na may kinalaman sa bansang Pilipinas at sa kultura nito. Hindi ako makabayan, ngunit mahal ko ang Pilipinas. Mahal ko ang Pilipinas ngunit hindi ako papatay at magpapakamatay para rito. Nais ko ring mas maintindihan ng mga taong ang pangunahing wika ay Filipino ang tungkol sa mga banyagang bansa at kanilang kultura upang ang kaunawaan tungkol sa iba ay magdulot ng kapayapaan sa paanuman. [[Tagagamit:Danitria Christine|Danitria Christine]] ([[Usapang tagagamit:Danitria Christine|makipag-usap]]) 16:44, 15 Nobyembre 2018 (UTC) Danitria Christine ==Johanry== Assalamu Alaykum, bago pala ako dito sa Tagalog wikipedia. Sana ay magtulungan tayong lahat na paunlarin ang Tagalog Wikipedia :) . [[Tagagamit:Johanry|<font color=green><b>Johany</b></font>]] ([[Usapang tagagamit:Johanry|<font color=green><b>makipag-usap</b></font>]]) 23:12, 29 Disyembre 2018 (UTC) == Tagasalinero == Mabuhay sa inyong lahat! Ako si Tagasalinero, isang bagong Wikipedista. Libangan kong magsalin ng mga artikulo at mag-ambag sa pagpapalawak ng Wikipediang Tagalog. [[Tagagamit:Tagasalinero|Tagasalinero]] ([[Usapang tagagamit:Tagasalinero|makipag-usap]]) 16:00, 25 Abril 2019 (UTC) == Irjay Rolloda == Maraming salamat mga ka-Wikipedista! Sama-sama nating palawakin at paigtingan pa ang kaalaman gamit ang wikang Tagalog. [[Tagagamit:Irjay Rolloda|Irjay Rolloda]] ([[Usapang tagagamit:Irjay Rolloda|makipag-usap]]) 15:12, 9 Setyembre 2019 (UTC) == Julan Shirwod Nueva (jsnueva1022) == Ikinalulugod kong maging isa sa mga tagapag-ambag sa pook-sapot na itong nasasakop ng Wikipedia. Marahil ay nais ko lamang iwasto ang titulong naibigay sa nasabing pahina. Hindi “Tagalog” kundi “Filipino” ang mas mainam na ipangalan sa nasabing wika sa kadahilanang iyan ang mas angkop at siya ring pambansang wika ng bansang Filipinas. Ninais kong kumabilang dito nang sa gayo’y makatulong nang higit sa pagsasaayos ng mga piling artikulo. Salamat at mabuhay! Padayon! [[Tagagamit:Jsnueva1022|Jsnueva1022]] ([[Usapang tagagamit:Jsnueva1022|makipag-usap]]) 14:10, 30 Setyembre 2019 (UTC) == Gerald Esteban (Geraldesteban 7) == Kamusta kayong lahat! Ako si Gerald Esteban, ipinanganak at lumaki sa Estados Unidos, ngunit ako ay Pilipino. Sumali ako sa Wikipedia ng Wikipedia upang yakapin ang aking kultura at wika. Ang aking unang wika ay Ingles, at hindi ako matatas sa Tagalog, kaya't mangyaring patawarin ang aking kakila-kilabot na gramatika. [[Tagagamit:Geraldesteban7|Geraldesteban7]] ([[Usapang tagagamit:Geraldesteban7|kausapin]]) 01:53, 4 Mayo 2021 (UTC) == Annika Aletheia Olvido (Kai theos en ho logos) == Maligayang Pasko po sa lahat at manigong bagong taon, mga kapwa-Wikipedista! Nakaambag na ako rito kahit papaano mula ng dalawang taong nakakaraan, pero di ko pa napansin na may talaang pampanauhin pala. Ako si Allie Olvido mula sa Lungsod ng Silay, at kasalukuyang naninirahan sa Dumaguete at nagaaral ng pilosopiya sa Pamantasang Silliman. Hilig ko ang pagtitipon ng mga kabibi, paruparo at mga aklat, at ang pagsasalin ng mga tula. Aktibong tagaambag din ako sa Ingles at Cebuano Wikipedia, at Hiligaynon na nasa limliman. Nakakuha din ako ng asignatura sa wikang Pranses at Sinaunang Griyego sa paaralan noon. Layon ko sa aking libreng panahon na maging kabahagi ng pagpapalinang at pagpapayabong sa ating sariling wika sa pamamagitan ng pagsalin at pamamatnugot sa ng mga artikulo, lalo na tungkol sa politika, pilosopiya, panitikan, kasaysayan, at kalikasan. Pagbutihin pa nating lahat ang Tagalog Wikipedia! Isang bagsak para sa ating lahat! -[[Tagagamit:Kai theos en ho logos|Kai theos en ho logos]] ([[Usapang tagagamit:Kai theos en ho logos|kausapin]]) 22:59, 24 Disyembre 2022 (UTC). ==Cloverangel237== Maano sa inyong lahat! Ako si Cloverangel237. Isa akong masugid na mananaliksik ng kasaysayan ng Pilipinas at kasalukuyang aktibista para sa pagpapanatili ng Filipino sa ating pananalita sa pang-akademikong konteksto. Naniniwala ako na hindi lamang wika ang mabubuhay ng pagpapalawak ng ating sariling wika, kundi pati narin ang diwa ng bayanihan, at pagsulong ng pag-unlad na may paki sa atin. Ito ay isang asersyon ng ating presensya sa larangan ng edukasyon. [[Tagagamit:Cloverangel237|Cloverangel237]] ([[Usapang tagagamit:Cloverangel237|kausapin]]) 13:01, 7 Agosto 2025 (UTC) f329o0diqpb2g0ip6l1hkr75ollfx6i 4 63880 2221915 2186274 2026-08-28T01:57:38Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221915 wikitext text/x-wiki {{Help for Non-Tagalog Speakers}} <!--PLEASE LEAVE MESSAGES BELOW THIS LINE / SA IBABA NG LINYANG ITO KA MAG-IWAN NG MENSAHE----> =Messages and requests:= ==1963 tragedy== I do hope I've come to the right place. I am [[w:en:User:DuncanHill]] on the English language Wikipedia. I'm interested in finding our more about the 1963 tragedy in which the Filipino contingent to the 11th World Scout Jamboree died in a plane crash. I know that there is a memorial in Quezon City, and that the anniversary (28 July) is Scout Memorial Day in the Philippines. I have asked about it on the Reference Desks on the English Wikipedia - [[w:en:ikipedia:Reference desk/Humanities#1963 Philippine Scouting tragedy]]. Many thanks, [[Tagagamit:DuncanHill|DuncanHill]] 04:43, 28 Enero 2011 (UTC) :I took the liberty of answering your inquiry on the English Wikipedia. :) --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 06:26, 28 Enero 2011 (UTC) ==Photo requests== Hi! I have some photo requests for areas in Metro Manila: * [[Philippine Airlines]] headquarters - PNB Financial Center Pres. Diosdado Macapagal Avenue CCP Complex, Pasay City * [[Spirit of Manila Airlines]] headquarters - Roxas Sea Front Garden, Roxas Boulevard corner Ortigas Street Pasay City, 1300, Philippines Thank you, [[Tagagamit:WhisperToMe|WhisperToMe]] 10:12, 4 Pebrero 2011 (UTC) ==Correction required== Hello, I'm [[w:he:user:פיצקוש]], Hebrew Wikipedia. On the list of other Wikipedias on your main page, under category "100,000 mga artikulo", there is an error in the Hebrew (Ebreo) language name (as written in Hebrew), it says ערית instead of עברית. Could someone correct it? thanks. == Maruekos == Hi in Filipinas I am from the french Wiktionary and I would like to know why the Name of the country [[Morocco]] have been repaced on the tagalog WP by [[Maruekos]]. Thanks [[Tagagamit:Dhegiha|Dhegiha]] ([[Usapang tagagamit:Dhegiha|makipag-usap]]) 20:23, 25 Setyembre 2013 (UTC) :The country's name in Tagalog is ostensibly from Spanish. However, as you may have noticed, we're dealing with how exactly country names should be translated into Tagalog, and it is a very contentious issue with people on both sides of the argument (some say it should be Spanish, others say English, etc.), so you will see inconsistent place names everywhere for the time being until the issue is resolved. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 00:39, 26 Setyembre 2013 (UTC) ::Thanks for your quick answer. Very helpful! [[Tagagamit:Dhegiha|Dhegiha]] ([[Usapang tagagamit:Dhegiha|makipag-usap]]) 07:26, 26 Setyembre 2013 (UTC) <!--PLEASE LEAVE MESSAGES ABOVE THIS LINE / SA ITAAS PO NG LINYANG ITO MAG-IWAN NG MENSAHE---> <!--Categories and interwikis start here / Nagsisimula rito ang mga kategorya at interwiki---> [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] == Monuments of Spain Challenge == Excuse me for not speaking Tagalog yet. [[:es:Wikimedia España|Wikimedia España]] invites you to join the Monuments of Spain Challenge. And what’s that? It’s a contest. You have to edit, translate or expand articles about the Spanish monuments and you will be granted points. So you’re not just writing about wonderful buildings: you can get prizes! The time of the contest will include all October and any information you may need is [https://meta.wikimedia.org/wiki/Monuments_of_Spain_Challenge/en right here]. Join in and good luck! PS: We would be grateful if you could translate this note into Tagalog. [[:es:Usuario:B25es|B25es]] on behalf of Wikimedia España. == Welcome Template == What's the equivalent to the welcome template here? Please ping me in your response. —[[Tagagamit:Skyllfully|Skyllfully]] ([[Usapang tagagamit:Skyllfully|makipag-usap]]) 06:46, 29 Agosto 2015 (UTC) :Hi, [[Tagagamit:Skyllfully|Skyllfully]], our welcome template is [[:Padron:Pambati|Padron:Pambati]]. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 16:08, 29 Agosto 2015 (UTC) ==Hoax== I hope I've come to the right place. I'm from [[Wikipediang Indones|Indonesian Wikipedia]]. Apparently, the article about [[Astro Liecharlie]] is proved to be false and hoax. User who make this page also [[:d:Q27923765|create similar pages in other languages]] of ​​Wikipedia as if the article meet the eligibility criteria, which unfortunately is not. I hope the admins here read this and delete the article. Regards. -- [[Tagagamit:Bagas Chrisara|Bagas Chrisara]] ([[Usapang tagagamit:Bagas Chrisara|makipag-usap]]) 13:35, 24 Marso 2017 (UTC) == Wrong name article with little notability == Hello! I'm from Japanese Wikipedia. I was asked by English Wikipedia user to survey whether [[Marcos Tiago Bernard Rodriguez]] is a real peason, because this article in English was created by "Japan Football", the blocked user describing many false info. I find that he is a real person, but his full name is wrong (see [[:en:User talk:ElfLady64#Marcos Tiago Bernard Rodriguez]]). His article in this language was also created by the same person. I want to propose it for deletion because it is next to impossible to establish his notability, or change its name at least. I need help!--[[Tagagamit:SilverSpeech|SilverSpeech]] ([[Usapang tagagamit:SilverSpeech|makipag-usap]]) 09:30, 23 Pebrero 2018 (UTC) ==Request for translation maintainers for a Tagalog page for Wikimedia Community User Group Hong Kong== Dear editors, I am a board member for [[:meta:Wikimedia Community User Group Hong Kong]]. There is a Filipino community in Hong Kong, so it might be good to have a Tagalog version of the meta page. Please ping me if you're interested in maintaining a Tagalog language page and I can open the language for editing. Thank you! [[Tagagamit:WhisperToMe|WhisperToMe]] ([[Usapang tagagamit:WhisperToMe|makipag-usap]]) 20:11, 26 Hulyo 2020 (UTC) == Move a few files == Hello! There are a few files here whose file extension (.jpg) doesn't match their MIME (image/png) and they therefore need to be moved: * [[:File:Archdiocese_Cagayan_de_Oro_logo.JPG]] → [[:File:Archdiocese_Cagayan_de_Oro_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Boac_logo.png]] → [[:File:Diocese_Boac_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Daet_logo.png]] → [[:File:Diocese_Daet_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Gumaca_logo.png]] → [[:File:Diocese_Gumaca_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Lucena_logo.png]] → [[:File:Diocese_Lucena_logo.gif]] * [[:File:Diocese_San_Pablo_logo.png]] → [[:File:Diocese_San_Pablo_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Sorsogon_logo.png]] → [[:File:Diocese_Sorsogon_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Tandag_logo.png]] → [[:File:Diocese_Tandag_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Virac_logo.png]] → [[:File:Diocese_Virac_logo.gif]] * [[:File:Prelature_Infanta_logo.png]] → [[:File:Prelature_Infanta_logo.gif]] * [[:File:Diocese_Butuan_logo.png]] → [[:File:Diocese_Butuan_logo.jpg]] * [[:File:Diocese_Masbate_logo.png]] → [[:File:Diocese_Masbate_logo.jpg]] * [[:File:PGTlogo.jpg]] → [[:File:PGTlogo.png]] * [[:File:The_Big_Swap.jpg]] → [[:File:The_Big_Swap.png]] Thanks! [[Tagagamit:Jonteemil|Jonteemil]] ([[Usapang tagagamit:Jonteemil|kausapin]]) 18:59, 13 Hulyo 2022 (UTC) :{{ping|Jonteemil}} '''Done!''' Sorry for the late reply. The Tagalog Wikipedia community rarely monitors this page. I suggest next time post your request at the [[WP:KAPE|Kapihan]] or better yet, ping or message me or other admins directly if the request are admin-related. Thanks. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 06:46, 20 Disyembre 2022 (UTC) == Help with adding a redirect == Hello. I am an unregistered user from English Wikipedia trying to make a redirect for [[Sementeryo Norte]], the redirect being named "Paang Bundok", as in Sementeryo Norte's old name(?). Unfortunately, trying to publish the edit gives me a warning stating it believes I'm doing something harmful. Keep in mind I'm not really set into the whole Wikipedia editing thing yet, so it might just be a bit of information I could've overlooked. Thank you. From IP 98.206.22.6, 01:20, 17 Oktubre 2024 (UTC) == Re: Help with adding a redirect == hello! i can't reply to your query. i've made the redirect for [[Paang Bundok|paang bundok]] now. while nowadays that term is mostly used for the barangay paang bundok, this brgy is located immediately next to [[Sementeryo Norte|sementeryo norte]], and therefore i see it fit that it redirect to that page. regards, '''[[Tagagamit:Penguuiin|<span style="font-family:Helvetica Neue;background:#030545; color:#84e3e3; padding:4px;">penguuiin</span>]] [[Usapang tagagamit:Penguuiin|<span style="font-family:Helvetica Neue; color:#8ACE00;">(kausapin!)</span>]]''' 16:03, 6 Abril 2025 (UTC) 1x7y7vr4t4pmk6rtrxuve4psx93s384 4 67846 2222117 1912071 2026-08-28T05:20:54Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222117 wikitext text/x-wiki Ito ang '''sinupan''' o arkibo ng mga nagdaang napiling larawan na dating naitanghal sa ''Unang Pahina''. Nasa kahon ang mga kawing na nakasalansan ayon sa mga taon. Pindutin ang ''ipakita'' para matunghayan ang mga nilalaman. Pindutin ang taon para mapuntahan. <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[Talaksan:Crystal Clear app file-manager.png|60px|Sinupan/Arkibo]]<br/>'''Mga arkibo''' ---- <!---[[/Sinupan 8|2020-]] ·---->[[/Sinupan 7|2012-2019]] · [[/Sinupan 6|2011]] · [[/Sinupan 5|2010]] · [[/Sinupan 4|2009]] · [[/Sinupan 3|2008]] · [[/Sinupan 2|2007]] · [[/Sinupan 1|2006]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> ===Tingnan din=== *''[[Wikipedia:Supnayan ng mga nagdaang napiling larawan|Magbalik sa supnayan ng kamakailan lamang na napiling mga larawan]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Kaurian:Napiling Larawan]] e9a250fryhlpiu2e8s0hnpkar7wlvek 4 69259 2222096 1903828 2026-08-28T04:59:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222096 wikitext text/x-wiki {{Patakaran}} Ang mga '''gabay sa estilo sa paglalathalata''' o mga '''gabay sa estilo sa pagsusulat''' sa Tagalog Wikipedia ay ang mga pangkalahatang gawi sa pagsusulat ng mga artikulo o lathalain na minumungkahing sundin ng mga kalahok o nakikiisang Wikipedista upang magkaroon ng pagkakatulad o pagkakaparepareho ang lahat ng mga pahina. Tinatawag din itong mga '''gabay sa estilo at pagkakaayos ng lathalain'''. [[Talaksan:Spamstar1.jpg|right|frame|120px]] [[Talaksan:Text document with page number icon.svg|right|120px]] ==Mga bahagi ng pahina o lathalain== Ang mga pahina ay binubuo ng mga sumusunod: *'''Pangalan ng pahina''' o '''pamagat ng pahina''' *'''Pambungad''' na mga pangungusap o talata *'''Katawan ng lathalain''' :*Mga mga '''paulo''' (''header'') ang mga katawan ng lathalain :*Mga '''talata''' o '''talataan'''. Kung minsan, kailangan ding lagyan ng mas '''maliliit pang mga paulo''' ang mga talata para mas maging malinaw ang pagkakahati ng katawan ng lathalain. *Maaari ring maglagay ng '''paglalagom''' sa wakas ng lathalain. *Karaniwan ding naglalagay ng '''Tingnan din''' o '''Silipin din''' upang maituro ang mambabasa patungo sa mga kaugnay na artikulo. *Isa sa mga pinakamahigpit na kailangan sa isang lathalaing pangwikipedia ang bahagi ng mga '''Sanggunian''' na nasa hulihan ng lathalain. *Makapaglalagay din ng '''Mga kawing panlabas''', na makapagtuturo sa mambabasa patungo sa mga websayt na nasa labas ng mundo ng Wikipedia. *Mainam rin na maglagay ng mga kaugnay na mga '''larawan'''. Basahin ang [[Wikipedia:Paglalagay ng mga larawan]]. *Isa pa sa mga pinakamahalagang bahagi ng katawan ng lathalain ang mga '''panloob na kawing''' upang maituro ang mambabasa patungo sa mga kaugnay na lathalaing nasa loob ng Tagalog Wikipedia. *Nararapat lamang na nakahilig (italiko) ang mga dayuhan o banyagang mga pananalita o kataga. *Dapat lamang din na nakahilig ang mga pamagat ng mga aklat, awit, tula, nobela at iba pang katulad. ==Pamagat o pangalan ng pahina== Matatagpuan ang pamagat ng pahina mula sa itaas na kaliwang bahagi ng pahina. *Nararapat lamang na isulat na parang maikling parirala (hangga't maaari) ang pangalan ng pahina. Mas mainam kung isang salita lamang (kung maaari). *Kailangan malaki ang titik ng pinakaunang salita, maliban na lamang kung ito ay pamagat ng awitin, tula, aklat o mga katulad. *Mas minumungkahing gamitin sa bahaging ito ang Tagalog na bersyon o Tinagalog na bersyon ng paksa, maliban na lamang kung walang katumbas sa Tagalog at kailangang gamitin ang orihinal na pamagat na banyaga. *Para sa mga tao, ibigay ang pinakakilala nilang katawagan. *Para sa mga pangalan ng mga hayop, halaman, o mga katulad, ibigay ang pangkaraniwang katawagan sa Tagalog na sinusundan ng pangalang pangagham (pangalang siyentipiko). Kung walang karaniwang katawagan, gamitin ang pangalang pangagham. Dapat lamang na nakahilig ang mga titik ng pangalang siyentipiko na malaki ang unang titik ng unang pangalan. ==Pambungad at paksa== *Nararapat lang na mga makakapal o matatapang na mga titik ang gamitin kapag tinutukoy ang paksa sa pambungad na pangungusap. Karaniwang kahawig ito ng pangalan ng pahina, subalit ginagamitan ng maliliit na titik ang unang mga titik ng bawat salita maliban na lamang kung pamagat ng tula, awitin, aklat o mga katulad. *Mas minumungkahi ring gamitin sa bahaging ito ang Tagalog na bersyon o Tinagalog na bersyon ng paksa, maliban na lamang kung wala pang salin sa Tagalog at kailangang gamitin ang orihinal na dayuhang pamagat. Kung walang Tagalog na katumbas, ibigay sa pangungusap (maaaring ikulong sa mga parentesis) ang maaaring maging salin nito sa Tagalog. *Kung ang paksa ay isang tao - para sa mga talambuhay - ibigay ang buong pangalan at lahat ng mga kilalang katawagan na ginagamitan ng mga makakapal na titik. Tularan ang ibang mga nasusulat nang mga maiinam na lathalaing pantalambuhay ng tao na naririto sa Wikipediang Tagalog. Bilang dagdag, ibigay ang kanilang kaarawan at petsa ng kamatayan. *Kung ang paksa ay hayop, halaman, o mga katulad, isulat muna ang pangkaraniwang katawagan sa Tagalog na sinusundan ng pangalang pangagham (pangalang siyentipiko). Kung walang karaniwang katawagan, gamitin ang pangalang pangagham. Dapat lang na nakahilig ang mga titik ng pangalang siyentipiko na malaki ang unang titik ng unang pangalan. ==Mga petsa== *Mas minumungkahing gamitin ang ganitong anyo: Buwan/Araw/Taon (mm/dd/yy), subalit kung gagamitin ang tradisyonal na ''ika-X ng Buwan, Taon'', tiyakin lamang na nakakawing ang buwan at araw ito patungo sa tamang buwan at araw. Halimbawa: ang [[ika-1 ng Enero]] ay nakakawing patungo sa [[Enero 1]]. Nakahiwalay ang pagkakawing para sa taon. Halimbawa: 2002. ==Mga bilang== Maaaring gamitin ang mga salita para banggitin ang mga bilang, katulad ng '''isandaang milyon'''. Kung gagamitin ng mga sagisag ng mga bilang, gamitin ang nakaugaliang anyong may kuwit kung higit sa 999. Halimbawa: 100,000,000 ('''hindi''' 100.000.000, hindi rin 100000000). ==Tingnan din== *[[Wikipedia:Mga kumbensiyon sa pagsusulat ng mga artikulo]] *[[Wikipedia:Pagsasalinwika]] *[[Wikipedia:Gabay sa Istilo (Taksonomiya)]] *[[Wikipedia:Pamantayang pangwika]] *[[Wikipedia:Pamantayang abakada at pagbabaybay]] [[Kaurian:Mga gabay sa istilo]] 9hnlm5e5f7ntdcsj33c9wt0g18g2srg 4 70262 2221912 1624398 2026-08-28T01:56:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221912 wikitext text/x-wiki {{gabay}} <center> [[Talaksan:Ico indice.png|right]] [[Talaksan:Latin A.png|right|70px]] [[Talaksan:Latin B.png|right|50px]] [[Talaksan:Latin C.png|right|30px]] </center> Ito ang '''gabay sa abakada at pagbabaybay''' na patnubay sa kung anong abakada o alpabeto ang ginagamit sa Tagalog Wikipedia. May layunin itong makatulong bilang isang gabay sa pagsusulat at pagbabaybay ng mga salita, na nagbibigay naman ng konsiderasyon at paggalang sa mga baryedad o uri ng Tagalog, Pilipino, at Filipino. ==Ang abakadang pangwikipedia== Sa Tagalog Wikipedia, ginagamit ang isang mas malawak na uri ng abakada o alpabeto. Kinikilala ito dito bilang '''''abakada ng Wikang Wiking Tagalog''''' o '''''alpabeto ng Wikang Wiking Tagalog''''' na nakabatay sa pinagsamang '''[[abakada ng wikang Tagalog]]''' at abakada ng '''[[Ortograpiya ng Wikang Filipino]] ng 2008'''. Batay ito sa pinagsanib na panukala ni [[Leo James English]] at sa kasalukuyang alpabetong itinakda ng [[Komisyon ng Wikang Filipino]]. Ayon kay Leo James English (mula sa kaniyang ''Tagalog-English Dictionary'', sa seksiyong may pamagat na ''THE ALPHABET''): :*Orihinal na nasa Ingles: ::{{Quotation|"''The alphabet (abakada) used in this dictionary consists of twenty letters including the vowels: a b k d e g h i l m n ng o p r s t u w and y. It is now commonly admitted that this alphabet should be enlarged to include the letters c ch f j q and v. These additional letters are often used by writers in spelling capital names and many loan words borrowed from Spanish and English.''"}} :*Salin sa Tagalog: ::{{Quotation|"Ang alpabetong (abakada) gamit sa diksyunaryong ito ay binubuo ng dalawampung titik na kinabibilangan ng mga patinig: a b k d e g h i l m n ng o p r s t u w and y. Karaniwang inaamin ngayon na ang abakadang ito ay dapat na palawakin para ibilang ang mga titik na c ch f j q at v. Kalimitang ginagamit ng mga manunulat ang karagdagang mga titik na ito sa pagbabaybay ng mga pangalan ng mga kabisera at maraming mga hiram na salitang nagmula sa Kastila at Ingles.''"}} Mapapansin na may kakulangang mga titik mula sa panukala ni Leo James English, kaya't kinailangang ampunin din ng wikipediang ito ang mas malawak na alpabeto mula sa Komisyon ng Wikang Filipino, na kinabibilangan ng mga titik na ñ, x, at z (ngunit walang ch dahil mayroon na itong magkahiwalay na c at h). ====Buong alpabeto==== Naririto ang mga titik ng abakadang ito, ayon sa pagkakasunud-sunod ng mga titik. Nauuna ang malaking anyo ng titik, na sinusundan ng maliit na anyo ng titik. Sa kabuoan, mayroong 28 na titik ang alpabetong ito, na may 5 patinig, at 23 katinig. <center>'''Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Ññ NGng Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy Zz'''</center> ====Mga patinig==== <center>'''Aa Ee Ii Oo Uu'''</center> ====Mga katinig==== <center>'''Bb Kk Dd Ff Gg Hh Ll Mm Nn Ññ NGng Pp Rr Ss Tt Vv Ww Yy ''</center> ==Mga katangian ng bawat titik== Naririto ang mga katangian ng mga titik ng abakadang ito. Nahahati ang mga katangian sa pagitan ng mga ''karaniwan'' at mga ''natatangi''. Kalimitang matatagpuan ang mga natatanging titik na ito sa mga pangalan ng tao, pook, o katulad na tanggap na sa Wikang Wiking Tagalog, at mula sa mga pangalang siyentipiko, banyagang salita, pangalan, pook, o katulad. <center> {| class="wikitable" |- |<center>'''Titik'''<br/>'''malaking anyo'''</center> |<center>'''Titik'''<br/>'''maliit na anyo'''</center> |<center>'''Pangalan/Tawag/Bigkas'''<br/>nasa bigkas-Ingles<br/>ayon sa Ortograpiya ng 2008<ref name=Omniglot>[http://www.omniglot.com/writing/filipino.htm Ayon sa Ortograpiya ng Wikang Pambansa ng 2008, ibinalik sa bigkas-Ingles ang mga titik ng Abakada ng 1987. Ang tala ng Abakada na narito ay mismong mula sa 1987] na nakuha mula sa Omniglot.com</ref></center> |<center>'''Katangian'''</center> |<center>'''Dahilan'''<br/>(kung bakit naging natatangi) |- |'''A''' |'''a''' |/ey/ |karaniwan | |- |'''B''' |'''b''' |/bi/ |karaniwan | |- |'''C''' |'''c''' |/si/ |'''''natatangi''''' |dahil sa titik ''k'' at ''s'' |- |'''D''' |'''d''' |/di/ |karaniwan |- |'''E''' |'''e''' |/ii/ |karaniwan | |- |'''F''' |'''f''' |/ef/ |'''''natatangi''''' |dahil sa titik ''p'' |- |'''G''' |'''g''' |/dzi/ |karaniwan | |- |'''H''' |'''h''' |/eyts/ |karaniwan | |- |'''I''' |'''i''' |/ay/ |karaniwan | |- |'''J''' |'''j''' |/dzey/ |'''''natatangi''''' |dahil sa titik ''h'' at pinagsamang ''d(i)y'' |- |'''K''' |'''k''' |/key/ |karaniwan | |- |'''L''' |'''l''' |/el/ |karaniwan | |- |'''M''' |'''m''' |/em/ |karaniwan | |- |'''N''' |'''n''' |/en/ |karaniwan | |- |'''Ñ''' |'''ñ''' |/enye/ |'''''natatangi''''' |dahil sa pinagsamang mga titik ''n'' at ''y'' |- |'''NG''' |'''ng''' |/endzi/<br/>(pero /nang/ kung nagiisa) |karaniwan | |- |'''O''' |'''o''' |/o/ |karaniwan | |- |'''P''' |'''p''' |/pi/ |karaniwan | |- |'''Q''' |'''q''' |/kyu/ |'''''natatangi''''' |dahil sa mga titik na ''k'', ''w'', ''y'', ''e'', ''i'', at ''u'' |- |'''R''' |'''r''' |/ar/ |karaniwan | |- |'''S''' |'''s''' |/es/ |karaniwan | |- |'''T''' |'''t''' |/ti/ |karaniwan | |- |'''U''' |'''u''' |/yu/ |karaniwan | |- |'''V''' |'''v''' |/vi/ |'''''natatangi''''' |dahil sa titik na ''b'' |- |'''W''' |'''w''' |/dobolyu/ |karaniwan | |- |'''X''' |'''x''' |/eks/ |'''''natatangi''''' |dahil sa mga titik na ''e'', ''k'', at ''s'' na naging ''eks'' |- |'''Y''' |'''y''' |/way/ |karaniwan | |- |'''Z''' |'''z''' |/zi/ |'''''natatangi''''' |dahil sa titik ''s'' |- |''Mga titik na wala sa talang ito'' | | |'''''natatangi''''' |hindi likas o hindi katutubo sa alpabetong ito |} </center> ==Ang Gabay sa Ortograpiya ng Wikang Pambansa ng 2008== Ang pinal na borador ng '''Ortograpiya ng Wikang Pambansa ng 2008'''<ref name=Ortog2008>[[:Larawan:2008 Gabay sa Ortograpiya ng Wikang Pambansa.pdf|'''2008 Gabay sa Ortograpiya ng Wikang Pambansa''']] ([http://upload.wikimedia.org/wikipedia/tl/a/a1/2008_Gabay_sa_Ortograpiya_ng_Wikang_Pambansa.pdf isang talaksang PDF]), ''paunawa'': naglalaman ng 37.1 mga ''megabyte'' ang laki kaya magtatagal ng 15 mga minuto upang maikargang ganap.</ref> ay sinang-ayunan ng Komisyon sa Wikang Filipino noong 20 Mayo 2008. Sa pangkalahatan, ito ay isang pagbabalik at pagpapanatili ng ''status quo'' (ang 1987 Ortograpiya). Narito ang mga nilalaman nito: *Nagbalik na sa bigkas-Ingles ang mga titik ng wikang Filipino, at talagang ipinagwalang-bisa ang bigkas-Abaseda *Mga pangkalahatang tuntunin sa pagbaybay: **Gamitin ang Abakada para sa salitang katutubo ([[wikang Tagalog|Tagalog]]) **Kapag hihiram mula sa '''ibang katutubong wika''', gamitin ang buong [[Alpabetong Filipino]] at panatilihin ang orihinal na pagbaybay at pagbigkas nito kapag ito ay gumagamit ng ponemang wala sa Tagalog *Mga tuntunin sa paghiram mula sa '''banyagang wika''': **Bahagi II Sek. C: ''Sa pagbaybay ng mga hiram na salita buhat sa banyagang wika, may dalawang paraang ginagamit:'' '''panatilihin ang orihinal nitong anyo''' o '''baybayin ito ayon sa Abakada'''. ''Kung aling paraan ang gagamitin ay matutunghayan sa ikapitong bahagi ng patnubay na ito.'' **Bahagi VII: ***Huwag maghiram at hanapin muna ang katumbas sa wikang pambansa ***Huwag pang manghiram at hanapin ang katumbas sa ibang wikang katutubo ***Mga tuntunin sa paghihiram ng salitang banyaga ****Kung hihiram sa '''Espanyol''', baybayin ang salita ayon sa Abakada ****Kung hihiram sa '''Ingles''' at '''ibang salitang dayuhan''', panatilihin ang orihinal na baybay nito ****Panatilihin ang baybay ng mga '''salitang pantangi''', '''teknikal''' at '''pang-agham''' ****Baybayin alinsunod sa Abakada ang mga '''hiram na salita na naiba na ang bigkas at/o kahulugan sa orihinal''' ****Gamitin ang baybay ng '''salitang hiram na matagal na o lagi nang ginagamit''' ****'''Iwasan ang paggamit ng mga letrang wala sa Abakada''' sa pagbaybay ng mga hiram na salita. Ang istriktong ponetikong baybay sa mga hiram na salita, lalo na sa wikang Ingles, ay nakikipagkumpetensiya sa orihinal na baybay. ***Sumunod sa opisyal na pagtutumbas (hal. ''Pilipinas'', 'di ''Filipinas'') *May mga bagong tuntunin sa paggamit ng malaking titik. Ayon sa Ortograpiya ng 2008, ginagamit, at dapat gamitin, ang malaking titik sa sumusunod na uri ng pangalan/pangngalanng pantangi: **Pangalan ng tao o hayop **Mga lugar **Nasyonalidad at wika **Araw, buwan at piyesta opisyal **Titulo ng tao **Pangalan ng gusali **Mga pamantasan, paaralan at organisasyon **Mga kagawaran at ahensiya ng pamahalaan **Mga markang pamprodukto **Mga daglat **Relihiyon (tulad ng ''Hindu'', ''Muslim'' at ''Budista'') **Pamagat ng mga akda **Mga tampok na pangyayari sa kasaysayan ==Kaugnay ng pagtatala o enumerasyon== Dahil sa paggamit ng abakadang ito, mas minamarapat na itala o ihanay ang enumerasyon sa loob ng isang lathalain o artikulo ayon na rin sa pagkakasunud-sunod ng mga titik ng alpabetong ito. Kung bakante o walang nilalaman ang hanay ng titik, lagyan na lamang ng katagang "''*Wala''" o kaya lagtawan ang titik. Maaaring hindi gamitin sa enumerasyon ang mga titik na ''ñ'' at ''ng''. ==Tingnan din== *[[Wikipedia:Mga kumbensiyon sa pagsusulat ng mga artikulo]] *[[Wikipedia:Pagsasalinwika]] *[[Wikipedia:Mga gabay sa estilo sa paglalathala]] *[[Wikipedia:Gabay sa Istilo (Taksonomiya)]] *[[Wikipedia:Pamantayang pangwika]] *[[Wikipedia:Pabayaan ang patakaran]] ==Sanggunian== {{reflist}} [[Kaurian:Mga gabay sa istilo]] 4hl8fra8hh25l7uc3fxtw2h7jw654fx 4 70939 2222110 2188353 2026-08-28T05:12:52Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222110 wikitext text/x-wiki {{Mungkahi|WP:PNDM|WP:NFCC}} :''Batay sa [[foundation:Resolution:Licensing_policy|panukala ng Pundasyong Wikimedia na ipinasa noong 23 Marso 2007 hinggil sa paglilisensiya]], ang dokumentong ito ay naglilingkod bilang '''Patakaran Hinggil sa Panuntunan ng Pagiging 'Di-Nasasaklawan''' (''Exemption Doctrine Policy'') para sa Wikipediang Tagalog.'' ===Kadahilanan=== *Upang masuportahan ang misyon ng Wikipediang gumawa ng [[malayang nilalaman|malaya]]ng nilalaman para sa walang-hangganang pamamahagi, pagbabago at aplikasyon ng lahat ng tagagamit sa lahat ng uri ng midya magpakailanman. *Upang mabawasan ang pananapak sa batas sa pamamagitan ng pagtatasa o pagtatakda ng bilang ng nilalamang 'di-malaya, sa paggamit ng pamantayan, depende sa konteksto at ibang mga kalagayan, na maaaring mas mahigpit o kasing-malaya sa doktrina ng [[patas na paggamit]] (''fair use'') na kasalukuyang isinasagawa sa ilalim ng naturang batas sa Estados Unidos at Pilipinas. *Upang mapagaanan ang matalinong paggamit ng nilalamang 'di-malaya para masuportahan ang pagpapaunlad ng isang de-kalidad na ensiklopedya. ===Patakaran=== Ang kahalagahan ng talaksang midya sa mga artikulo ng Wikipedia ay hindi kayang tantiyahin. Malawak nang itinanggap ng pamayanan ang tungkulin ng ibang uri ng midya sa paglalarawan at paglalahad ng impormasyong minsan hindi kaya ng teksto nang sarili. Ngunit, upang maiwasto ang kahalagahan nito sa pakay ng Wikipedia na magbuo ng isang repositoryo ng malayang nilalaman, ipinatitibay ang patakarang ito. Para sa lahat ng layunin nito, ang "nilalamang 'di-malaya" ay nangangahulugang lahat ng mga larawan at klip ng bidyo at tunog na naka-karapatang-ari, at ibang mga nilalamang walang lisensiyang malayang-nilalaman. Walang automatikong karapatan ang tagagamit na gumamit ng nilalamang 'di-malaya sa anumang artikulo. Maaari lamang gamitin ang nilalamang 'di-malaya sa Wikipediang ito kapag lahat sa mga sumusunod na pamantayan ay nakamit na. #'''Walang malayang katumbas'''. Ginagamit lamang ang nilalamang 'di-malaya sapagka't walang malayang alternatibo ang mapagkukuhanan, o maililikha, na maglilingkod sa magkatumbas na layuning maka-ensiklopedya. Kapag maaari, binabago ang nilalamang 'di-malaya upang maging malayang materyal sa halip na gumamit ng tanggulang patas na paggamit, o naipalit ng isang mas malayang alternatibo kapag may mapagkukuhanan ng tanggap na kalidad, kung saan ang "tanggap na kalidad" ay nangangahulugang kalidad na sapat maglingkod sa layuning maka-ensiklopedya. (Bilang mabilis na pagsusulit, bago magdagdag ng nilalamang 'di-malaya na nangangailangan ng paliwanag, tanungin mo ang sarili mo: "Kaya bang palitan ang nilalamang 'di-malaya na ito ng isang malayang bersiyon na magkasing-epekto?" at "Kaya bang mailarawan nang sapat ang paksa sa pamamagitan ng teksto nang walang anumang nilalamang 'di-malaya na ginagamit?" Kapag ang sagot sa kahit isa ay "Oo", hindi naaabot ng nilalamang 'di-malaya ang pamantayang ito.) #'''Galang para sa pangkalakal na oportunidad'''. Hindi ginagamit ang nilalamang 'di-malaya sa paraang makakapalit sa orihinal na layuning pangkalakal ng orihinal na midyang naka-karapatang-ari. # {{/span|3}}<ol type="a"><li>{{/span|3a}}'''Minimal na paggamit'''. Hindi ginagamit nang maramihan ang nilalamang 'di-malaya kapag kayang ilahad ng isang bagay ang mahalagang impormasyon nang pantay.</li><li>{{/span|3b}}'''Minimal na saklaw ng paggamit'''. Hindi ginagamit ang buong gawa kapag kaya ito ng isang bahagi lamang. Ginagamit ang mababa kaysa sa mataas na resolusyon. Sakop din dito ang mga sipi sa ngalan-espasyong Talaksan:.</li></ol> #'''Dating pagpapalimbag'''. Nararapat na ang nilalamang 'di-malaya ay dapat nailimbag o publikong itinanghal sa labas ng Wikipedia. Gayunpaman, maaaring gamitin ang nilalamang 'di-malaya na hindi pa naililimbag kapag may pahintulot mula sa may-likha nito.<!-- Batay sa doktrinang patas na paggamit na nakasaad sa Kodigo ng Ari-Ariang Intelektuwal ng Pilipinas --> #'''Nilalaman'''. Maka-ensiklopedya at umaabot sa pangkalahatang pamantayan ng nilalaman ng Wikipedia ang nilalamang 'di-malaya. #'''Patakarang tiyak sa midya'''. Naaabot ng materyal ang patakarang tiyak sa midya ng Wikipedia. Halimbawa, dapat ang mga larawan ay umaabot sa [[:en:Wikipedia:Image use policy|patakaran sa paggamit ng larawan]]. #'''Pinakakaunti sa iang artikulo'''. Kamuntima'y ginagamit ang nilalamang 'di-malaya sa isang artikulo. #'''Kahalagahan'''. Ginagamit lamang ang nilalamang 'di-malaya kapag ang presensiya nito ay talagang nagpapaangat sa pagkaunawa ng mga mambabasa ng paksa, at ang kawalan nito ay maaaring maging nakakasama sa pagkaunawa na iyon. #'''Mga hangganan sa lokasyon'''. Maaari lamang gamitin ang nilalamang 'di-malaya sa mga artikulo (maliban sa mga pahina ng pagpapalinaw), at dapat ginagamit lamang ito sa artikulo, o pangunahing ngalan-espasyo lamang, sakop sa [[Wikipedia:Paggamit ng nilalamang 'di-malaya na hindi sinasaklawan ng pamantayan|'di-pagsaklaw]] (Upang mahadlangan sa pagpapakita ng kagyat (''thumbnail'') ang isang kategorya ng larawan, idagdag ang <nowiki>__NOGALLERY__</nowiki>; kinakawing ang mga larawan, hindi hinahanay, sa mga pahinang usapan kapag ito ay ang paksa ng usapan.) # {{/span|10}}'''Pahina ng paglalarawan ng larawan'''. Dapat nilalaman ng pahina ng paglalarawan ng larawan o midya ang sumusunod:<ol type="a"><li>{{/span|10a}}Atribusyon ng pinagmulan ng materyal at, kapag iba sa pinagmulan, ng may-hawak ng karapatang-ari.</li><li>Isang ''tag'' ng karapatang-ari na nagsasabi sa anong tadhanang pampatakaran ng Wikipedia na pinapahintulutan ang paggamit nito.</li><li>{{/span|10c}}Ang pangalan ng bawa't artikulo (rekomendado rin ang kawing sa bawa't artikulo) kung saan hinihiling ang patas na paggamit para sa nasabing bagay, at isang hiwalay at espesipikong pahayag ng patas na paggamit para sa bawa't paggamit ng bagay. Ibinibigay ang pahayag sa malinaw at payak na salita at ay may kaugnayan sa bawa't paggamit nito.</li></ol> ===Pagpapatupad=== ''Dito ilalagay ang tadhana sa pagpapatupad ng pamantayang ito. Mungkahi lamang po ang nasa ibaba.'' *Magsisimula ang pagpapatupad ng pamantayang ito sa '''1 Enero 2012''' sa pagkakataong pinagtibay ito ng pamayanan. Sa pagkakataong ipinagtibay ito, rerepasuhin ng pamayanan ang lahat ng mga talaksang nakakarga sa Wikipediang Tagalog upang tiyakin ang pagsunod sa pamantayang ito. **Maaaring itala ang anumang talaksang hindi sumusunod sa anumang pamantayang nakasaad dito sa [[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin|mga larawan at midyang buburahin]]. Magtatagal ng 7 araw ang anumang pagdedebate sa balididad ng pagkarga ng larawang iyon. **Maaaring burahin agad ang anumang talaksang hindi sumusunod sa anumang pamantayang nakasaad dito kung ihihiling ito ng tagapagkarga, o kung halatang walang mapaggagamitan ang talaksang iyon. *Makalipas ang 1 Enero 2012, maaaring burahin agad sa loob ng 48 oras ang talaksang ikinarga rito na labag sa pamantayang ito. Para maiwasan ang pagbura ng talaksan, kailangang magbigay ang tagapagkarga o ibang Wikipedista ng kapani-paniwalang pahayag ng patas na paggamit na nakakamit ng lahat ng mga puntong inilahad sa itaas. [[Kategorya:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] 8r93dfig8q1a3vxijyjxg7ut0lbhh3q 14 73419 2221950 360897 2026-08-28T02:37:34Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221950 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 14 76182 2221992 1288481 2026-08-28T03:15:57Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga paksa ayon sa bansa]]; added [[Category:Mga kategorya ayon sa bansa]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221992 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Politics by country|Politika ayon sa bansa}} [[Kaurian:Politika|Bansa]] [[Kategorya:Mga kategorya ayon sa bansa| ]] mrpvzk4kaz95pq3k05z2p8uyg728xk3 2221997 2221992 2026-08-28T03:24:41Z JWilz12345 77302 2221997 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Politics by country|Politika ayon sa bansa}} [[Kaurian:Politika|Bansa]] [[Kategorya:Mga kategorya ayon sa bansa]] qtgf7uw4kwid1mym48594t3aeks5krz 14 76183 2221994 1320302 2026-08-28T03:17:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga paksa ayon sa bansa]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221994 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Politicians by country|Mga politiko ayon sa bansa}} [[Kaurian:Mga politiko|Bansa]] [[Kaurian:Politika ayon sa bansa]] i8zb636j0b99shsb3aqbfmbzipv2day 10 79037 2222171 397931 2026-08-28T06:01:21Z JWilz12345 77302 2222171 wikitext text/x-wiki ''Naglalaman ang lathalaing ito ng mga teksto {{#if: {{{author|}}}|ni {{{author}}}}} mula sa {{#if: {{{article|}}}|artikulong "{{{article}}}" nasa}} [[dominyong publiko]]ng ''[[Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology|Diksiyonaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]]'' ni [[William Smith (leksikograpo)|William Smith]] (1870){{#if: {{{volume|}}}|, tomo {{{volume}}}}}{{#if: {{{page|}}}|, p. {{{page}}}}}.''<includeonly>[[Kaurian:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksiyonaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya|{{PAGENAME}}]]</includeonly><noinclude>{{Documentation}}</noinclude> rsprrowgdyxwsbm6vooi5wxsswiunay 14 84177 2221937 410773 2026-08-28T02:29:48Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221937 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 88985 2222072 1329985 2026-08-28T04:33:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222072 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 93472 2222193 2187539 2026-08-28T08:12:05Z JWilz12345 77302 2222193 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiktionary | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-en.svg|130px|Wiktionary logo]][[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Wiktionary logo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiktionary''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]]) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng kanyang katulad na proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiktionary ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiktionary ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga Wiktionary edisyong pangwika ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Ingles na Wiktionary ay may kiasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiktionary, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiktionary ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiktionary ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiktionary ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking ng wika edisyon ay ang Wiktionary Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Ang Ingles Wiktionary kasalukuyan ay may higit sa 1,267,913 na artikulo at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiktionary mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Ingles na Wiktionary ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Ang Ingles Wiktionary, gayunman ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang [[Wikang Pranses|Pranses]] Wiktionary ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Ang Pranses Wiktionary ay mabilis na lumago noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon Wiktionary sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiktionary kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiktionary komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiktionary - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Galician Wiktionary, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Listahan ng lahat ng edisyon ng Wiktionary]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiktionary] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Ingles na Wiktionary] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiktionary] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiktionary] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiktionary sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] 81zjbgdwtzjqll4c34k36ke7dvh2b87 2222196 2222193 2026-08-28T08:24:40Z JWilz12345 77302 Hango sa enwiki 2222196 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiktionary | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-en.svg|130px|Wiktionary logo]][[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Wiktionary logo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiktionary''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]]) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng kanyang katulad na proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiktionary ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiktionary ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga Wiktionary edisyong pangwika ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Ingles na Wiktionary ay may kiasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiktionary, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiktionary ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiktionary ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiktionary ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking ng wika edisyon ay ang Wiktionary Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Ang Ingles Wiktionary kasalukuyan ay may higit sa 1,267,913 na artikulo at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiktionary mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Ingles na Wiktionary ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Ang Ingles Wiktionary, gayunman ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang [[Wikang Pranses|Pranses]] Wiktionary ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Ang Pranses Wiktionary ay mabilis na lumago noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon Wiktionary sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiktionary kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiktionary komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiktionary - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Galician Wiktionary, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Mga wika == Magmula noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong {{NUMBEROF|languages|wiktionary}} mga wika para sa mga website ng Wiktionary, {{NUMBEROF|active|wiktionary}} sa mga ito ay aktibo pa habang isinara na ang {{NUMBEROF|closed|wiktionary}} sa mga ito.<ref name="Wikimedia-2">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> May {{NUMBEROF|articles|totalactive.wiktionary|N}} mga artikulo ang mga aktibong site, at {{NUMBEROF|articles|totalclosed.wiktionary|N}} artikulo naman para sa mga isinarang site.<ref name="Wikimedia">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> May kabuoang {{NUMBEROF|users|totalactive.wiktionary|N}} mga nakatalang tagagamit, {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wiktionary|N}} sa kanila ay mga masigasig na tagagamit kamakailan.<ref name="Wikimedia" /> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Sampung nangungunang mga wika sa Wiktionary ayon sa dami ng mga artikulong nasa pangunahing ngalang-espasyo<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | {{abbr|No.|number}} ! scope="col" | Wika ! scope="col" | Wiki ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan {{for nowiki|<!-- Babala: huwag alisin ang linebreak na ito --> |<nowiki> |- ! scope="row" | {{{i}}} ! scope="row" | {{Mw lang|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}}} | [[:wikt:{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}:|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}]] | {{NUMBEROF|articles|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}}</nowiki>|count=10 }} |} Nasa Wikimedia Statistics ang kompletong talaan na may kasamang mga estadistika.<ref>{{Cite web |title=Wiktionary Statistics |url=http://meta.wikimedia.org/wiki/wiktionary#Statistics |access-date=Setyembre 11, 2020 |website=[[WP:Meta|Meta.Wikimedia.org]] |archive-date=Setyembre 2, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200902163837/https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary#Statistics |url-status=live }}</ref> == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Talaan ng lahat ng edisyon ng Wiktionary]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiktionary] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Ingles na Wiktionary] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiktionary] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiktionary] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiktionary sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] 5x0saskcw4ell0xr3juv8maouibhafz 2222198 2222196 2026-08-28T08:33:49Z JWilz12345 77302 /* Mga wika */ sinanib dito ang Wiksiyonaryong Tagalog. Nagdagdag ng estadistika ng tl.wiktionary 2222198 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiktionary | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-en.svg|130px|Wiktionary logo]][[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Wiktionary logo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiktionary''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]]) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng kanyang katulad na proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiktionary ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiktionary ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga Wiktionary edisyong pangwika ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Ingles na Wiktionary ay may kiasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiktionary, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiktionary ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiktionary ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiktionary ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking ng wika edisyon ay ang Wiktionary Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Ang Ingles Wiktionary kasalukuyan ay may higit sa 1,267,913 na artikulo at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiktionary mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Ingles na Wiktionary ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Ang Ingles Wiktionary, gayunman ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang [[Wikang Pranses|Pranses]] Wiktionary ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Ang Pranses Wiktionary ay mabilis na lumago noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon Wiktionary sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiktionary kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiktionary komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiktionary - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Galician Wiktionary, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Mga wika == Magmula noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong {{NUMBEROF|languages|wiktionary}} mga wika para sa mga website ng Wiktionary, {{NUMBEROF|active|wiktionary}} sa mga ito ay aktibo pa habang isinara na ang {{NUMBEROF|closed|wiktionary}} sa mga ito.<ref name="Wikimedia-2">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> May {{NUMBEROF|articles|totalactive.wiktionary|N}} mga artikulo ang mga aktibong site, at {{NUMBEROF|articles|totalclosed.wiktionary|N}} artikulo naman para sa mga isinarang site.<ref name="Wikimedia">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> May kabuoang {{NUMBEROF|users|totalactive.wiktionary|N}} mga nakatalang tagagamit, {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wiktionary|N}} sa kanila ay mga masigasig na tagagamit kamakailan.<ref name="Wikimedia" /> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Sampung nangungunang mga wika sa Wiktionary ayon sa dami ng mga artikulong nasa pangunahing ngalang-espasyo<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | {{abbr|No.|bilang}} ! scope="col" | Wika ! scope="col" | Wiki ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan {{for nowiki|<!-- Babala: huwag alisin ang linebreak na ito --> |<nowiki> |- ! scope="row" | {{{i}}} ! scope="row" | {{Mw lang|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}}} | [[:wikt:{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}:|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}]] | {{NUMBEROF|articles|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}}</nowiki>|count=10 }} |} Nasa Wikimedia Statistics ang kompletong talaan na may kasamang mga estadistika.<ref>{{Cite web |title=Wiktionary Statistics |url=http://meta.wikimedia.org/wiki/wiktionary#Statistics |access-date=Setyembre 11, 2020 |website=[[WP:Meta|Meta.Wikimedia.org]] |archive-date=Setyembre 2, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200902163837/https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary#Statistics |url-status=live }}</ref> === Wiksiyonaryong Tagalog === {{Infobox Website | name = Wisiyonaryong Tagalog | url = [http://tl.wiktionary.org tl.wiktionary.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong [[diksyonaryo]]ng pang-Internet | language = Tagalog | registration = Hindi sapilitan | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = }} Ang '''Wiksiyonaryong Tagalog''' ({{langx|en|Tagalog Wiktionary}}) ay isang edisyon ng Wiktionary sa [[wikang Tagalog]] na sinimulan noong 2005. Naglalaman din ito ng iba't ibang termino at salita mula sa ibang wika na may kasamang salin sa Tagalog. {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Estadistika ng Wiksiyonaryong Tagalog<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan |- | {{NUMBEROF|articles|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|tl.wiktionary|N}} |} == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Talaan ng lahat ng edisyon ng Wiktionary]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiktionary] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Ingles na Wiktionary] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiktionary] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiktionary] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiktionary sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] 25xs4mgxem1hbmvnv2xk9zx52aw7ebw 2222199 2222198 2026-08-28T08:36:31Z JWilz12345 77302 Nilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wiktionary]] sa [[Wiksiyonaryo]] mula sa redirect: sa Espanyol, [[w:es:Wikcionario]]. Dahil kinikilala na sa tl.wiktionary.org ang Wiksiyonaryo, marapat lang na Tagalugin na ang pamagat ng artikulo 2222198 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiktionary | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-en.svg|130px|Wiktionary logo]][[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Wiktionary logo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiktionary''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]]) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng kanyang katulad na proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiktionary ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiktionary ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga Wiktionary edisyong pangwika ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Ingles na Wiktionary ay may kiasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiktionary, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiktionary ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiktionary ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiktionary ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking ng wika edisyon ay ang Wiktionary Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Ang Ingles Wiktionary kasalukuyan ay may higit sa 1,267,913 na artikulo at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiktionary mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Ingles na Wiktionary ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Ang Ingles Wiktionary, gayunman ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang [[Wikang Pranses|Pranses]] Wiktionary ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Ang Pranses Wiktionary ay mabilis na lumago noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon Wiktionary sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiktionary kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiktionary komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiktionary - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Galician Wiktionary, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Mga wika == Magmula noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong {{NUMBEROF|languages|wiktionary}} mga wika para sa mga website ng Wiktionary, {{NUMBEROF|active|wiktionary}} sa mga ito ay aktibo pa habang isinara na ang {{NUMBEROF|closed|wiktionary}} sa mga ito.<ref name="Wikimedia-2">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> May {{NUMBEROF|articles|totalactive.wiktionary|N}} mga artikulo ang mga aktibong site, at {{NUMBEROF|articles|totalclosed.wiktionary|N}} artikulo naman para sa mga isinarang site.<ref name="Wikimedia">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> May kabuoang {{NUMBEROF|users|totalactive.wiktionary|N}} mga nakatalang tagagamit, {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wiktionary|N}} sa kanila ay mga masigasig na tagagamit kamakailan.<ref name="Wikimedia" /> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Sampung nangungunang mga wika sa Wiktionary ayon sa dami ng mga artikulong nasa pangunahing ngalang-espasyo<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | {{abbr|No.|bilang}} ! scope="col" | Wika ! scope="col" | Wiki ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan {{for nowiki|<!-- Babala: huwag alisin ang linebreak na ito --> |<nowiki> |- ! scope="row" | {{{i}}} ! scope="row" | {{Mw lang|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}}} | [[:wikt:{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}:|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}]] | {{NUMBEROF|articles|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}}</nowiki>|count=10 }} |} Nasa Wikimedia Statistics ang kompletong talaan na may kasamang mga estadistika.<ref>{{Cite web |title=Wiktionary Statistics |url=http://meta.wikimedia.org/wiki/wiktionary#Statistics |access-date=Setyembre 11, 2020 |website=[[WP:Meta|Meta.Wikimedia.org]] |archive-date=Setyembre 2, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200902163837/https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary#Statistics |url-status=live }}</ref> === Wiksiyonaryong Tagalog === {{Infobox Website | name = Wisiyonaryong Tagalog | url = [http://tl.wiktionary.org tl.wiktionary.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong [[diksyonaryo]]ng pang-Internet | language = Tagalog | registration = Hindi sapilitan | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = }} Ang '''Wiksiyonaryong Tagalog''' ({{langx|en|Tagalog Wiktionary}}) ay isang edisyon ng Wiktionary sa [[wikang Tagalog]] na sinimulan noong 2005. Naglalaman din ito ng iba't ibang termino at salita mula sa ibang wika na may kasamang salin sa Tagalog. {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Estadistika ng Wiksiyonaryong Tagalog<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan |- | {{NUMBEROF|articles|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|tl.wiktionary|N}} |} == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Talaan ng lahat ng edisyon ng Wiktionary]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiktionary] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Ingles na Wiktionary] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiktionary] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiktionary] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiktionary sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] 25xs4mgxem1hbmvnv2xk9zx52aw7ebw 2222203 2222199 2026-08-28T08:42:07Z JWilz12345 77302 2222203 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiksiyonaryo | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-en.svg|130px|Wiktionary logo]][[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Wiktionary logo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiksiyonaryo''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]], {{langx|en|Wiktionary}}) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng katulad nitong proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiksiyonaryo ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiksiyonaryo ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga edisyong pangwika nito ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Wiksiyonaryong Ingles ay may kasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiksiyonaryo, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiksiyonaryo ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiksiyonaryo ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiksiyonaryo ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking edisyong pangwika ay ang Wiksiyonaryong Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Kasalukuyang may higit sa 1,267,913 na artikulo ang Wiksiyonaryong Ingles at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiksiyonaryo mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Wiksiyonaryong Ingles ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Gayunman, ang Wiksiyonaryong Ingles ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang Wiksiyonaryo [[Wikang Pranses|Pranses]] ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Mabilis na lumago ang Wiksiyonaryong Pranses noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon ng Wiksiyonaryo sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiksiyonaryo kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiksiyonaryo komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiksiyonaryo - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Wiksiyonaryong Galician, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Mga wika == Magmula noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong {{NUMBEROF|languages|wiktionary}} mga wika para sa mga website ng Wiksiyonaryo, {{NUMBEROF|active|wiktionary}} sa mga ito ay aktibo pa habang isinara na ang {{NUMBEROF|closed|wiktionary}} sa mga ito.<ref name="Wikimedia-2">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> May {{NUMBEROF|articles|totalactive.wiktionary|N}} mga artikulo ang mga aktibong site, at {{NUMBEROF|articles|totalclosed.wiktionary|N}} artikulo naman para sa mga isinarang site.<ref name="Wikimedia">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> May kabuoang {{NUMBEROF|users|totalactive.wiktionary|N}} mga nakatalang tagagamit, {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wiktionary|N}} sa kanila ay mga masigasig na tagagamit kamakailan.<ref name="Wikimedia" /> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Sampung nangungunang mga wika sa Wiksiyonaryo ayon sa dami ng mga artikulong nasa pangunahing ngalang-espasyo<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | {{abbr|No.|bilang}} ! scope="col" | Wika ! scope="col" | Wiki ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan {{for nowiki|<!-- Babala: huwag alisin ang linebreak na ito --> |<nowiki> |- ! scope="row" | {{{i}}} ! scope="row" | {{Mw lang|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}}} | [[:wikt:{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}:|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}]] | {{NUMBEROF|articles|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}}</nowiki>|count=10 }} |} Nasa Wikimedia Statistics ang kompletong talaan na may kasamang mga estadistika.<ref>{{Cite web |title=Wiktionary Statistics |url=http://meta.wikimedia.org/wiki/wiktionary#Statistics |access-date=Setyembre 11, 2020 |website=[[WP:Meta|Meta.Wikimedia.org]] |archive-date=Setyembre 2, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200902163837/https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary#Statistics |url-status=live }}</ref> === Wiksiyonaryong Tagalog === {{Infobox Website | name = Wisiyonaryong Tagalog | url = [http://tl.wiktionary.org tl.wiktionary.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong [[diksyonaryo]]ng pang-Internet | language = Tagalog | registration = Hindi sapilitan | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = }} Ang '''Wiksiyonaryong Tagalog''' ({{langx|en|Tagalog Wiktionary}}) ay isang edisyon ng Wiktionary sa [[wikang Tagalog]] na sinimulan noong 2005. Naglalaman din ito ng iba't ibang termino at salita mula sa ibang wika na may kasamang salin sa Tagalog. {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Estadistika ng Wiksiyonaryong Tagalog<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan |- | {{NUMBEROF|articles|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|tl.wiktionary|N}} |} == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Talaan ng lahat ng edisyon ng Wiksiyonaryo]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiksiyonaryo] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Wiksiyonaryong Ingles] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiksiyonaryo] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiksiyonaryo] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiksiyonaryo sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] bmlzqmqioyiq5tsem3bzs0f90umzngt 2222222 2222203 2026-08-28T11:15:13Z JWilz12345 77302 2222222 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wiksiyonaryo | alexa = 1050<ref>{{Cite web |url=http://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |title=Alexa rank |access-date=2009-06-18 |archive-date=2018-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226130245/https://www.alexa.com/siteinfo/wiktionary.org |url-status=dead }}</ref> | logo = [[Talaksan:WiktionaryEn.svg|130px|Logo ng Wiksiyonaryo]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wiktionary.org screenshot.png|250px|Detail of the Wiktionary main page. All major wiktionaries are listed by number of articles.]] | caption = Screenshot ng home page ng Wiktionary | url = http://www.wiktionary.org/ | commercial = wala | type = Online dictionary | language = Multi-lingual (higit sa 170) | registration = hindi sapilitan | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[Jimmy Wales]] at ang [[Wikimedia]] community | launch date = 12 Disyembre 2002 | current status = aktibo | revenue = | slogan = The Free Dictionary }} Ang '''Wiksiyonaryo''' (isang sisidlan at talaan na mula sa mga salita [[wiki]] at [[diksiyonaryo]], {{langx|en|Wiktionary}}) ay isang Multilingual o lahukan ng maraming kaurian ng mga salita, ang Web-based na proyekto na lumikha ng isang libreng o bukas na nilalamang [[talahuluganan]] para sa mga mambabasa, na magagamit sa higit sa 151 mga wika. Hindi tulad ng ibang talahuluganan, ito ay sa pamamagitan ng nakasulat na boluntaryo, na tinatawag na mga "''Wiktionarian''" o mga ''Wiksiyonarista'' o ''Wiksiyonaryano'' kung lalaki at ''Wiksiyonaryana'' kung babae, na gamit ang [[wiki software|sopwer ng wiking]] nagpapahintulot sa mga artikulong mabago o patnugutan ng halos sinumang maaaring pumunta o may akseso sa websayt. Tulad ng katulad nitong proyekto na [[Wikipedia]], ang Wiksiyonaryo ay pinatatakbo ng [[Wikimedia Foundation]]. Dahil ang Wiksiyonaryo ay hindi limitado sa pamamagitan ng print space considerations, karamihan ng mga edisyong pangwika nito ay nagbigay-kahulugan at pagsasalin ng mga salita mula sa maraming mga wika, at sa ibang mga edisyon ay nag-aalok ng mga karagdagang impormasyon ay karaniwang matatagpuan sa tesauro at lexicons. Karagdagan pa, ang Wiksiyonaryong Ingles ay may kasamang '''Wikisaurus''', ang isang kategorya na nagsisilbing bilang isang tesauro, kabilang ang mga listahan ng mga salitang [[balbal]] na salita,<ref name="Wikisaurus">Tingnan ang "[[wikt:Help:Creating a Wikisaurus entry|Creating a Wikisaurus entry]]" para sa kabatiran ukol sa kayarian ng mga ipinasok sa Wikisaurus. Isang halimbawa ng isang mainam na anyo o pormat na pagkakapasok ang "''[[wikt:Wikisaurus:insane|Wikisaurus:insane]]''".</ref> at ang mga simpleng Ingles na Wiksiyonaryo, inipong gamit ang kabahaging pangkat na payak na [[Ingles]] ng wikang Ingles. == Kasaysayan at paglaki == Ang Wiksiyonaryo ay nasa online na noong 12 Disyembre 2002, ang mga sumusunod na ng isang panukala sa pamamagitan ng Daniel Alston. Noong 29 Marso 2004, ang unang di-Ingles na Wiktionaries ay sinimulan sa [[Pranses]] at [[wikang Polako]]. Ang Wiktionaries sa marami pang ibang mga wika simula ng nagsimula ito. Ang Wiksiyonaryo ay naka-host sa isang pansamantalang URL (wiktionary.wikipedia.org) hanggang noong 1 Mayo 2004, nooong ito ay inililipat sa kasalukuyang buong URL.<ref>Wiktionary's current URL is [http://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org].</ref> Noong ng [[Mayo]] 2009, ang Wiksiyonaryo ay tampok din higit sa 5 milyong mga arikulo sa kabuuan nito sa 272 na wika. Ang pinakamalaking edisyong pangwika ay ang Wiksiyonaryong Pranses, na may higit sa 1,386,490 na artikulo. Kasalukuyang may higit sa 1,267,913 na artikulo ang Wiksiyonaryong Ingles at may palitan sa pinakamataas na posisyon sa mga Pranses Wiktionary sa iba't-ibang okasyon simula noong ang Pranses Wiktionary unang ay unang umagaw ng unang puwesto sa Ingles na Wiktionary sa maagang bahagi ng 2006. Ang Wiktionary ay may labintatlo wika ngayon na naglalaman ng higit sa 100,000 na artikulo sa bawat isa.<ref>Wiktionary total article counts are [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary here.] Detailed statistics by word type are available [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Statistics#Detail here].</ref> [[Talaksan:Wiktionary growth.png|thumb|left|250px|Sa larawan na ito, naipapakita ng mga bot ang pablago ng Wiktionary sa walong pinakamalaking edisyon ng Wiktionary]]Kahit na ang sobrang dami ng mga pahina sa Wiktionary, karamihan sa mga nakasulat sa mga mga ibig-sabihin ng mga pinakamalaking edisyon ng proyekto ay nagawa lang ng mga bot na nakagawa ng mahusay na paraan para makalikha para makagawa ng mga entrada o hindi naman kaya makakuha ng mga entrada mula sa mga talahuluganan na na-ilathala na. Pito sa 18 na bot na naka-rehistro sa Wiktionary <ref name="Listusers">The [http://en.wiktionary.org/wiki/Special:Listusers user list] at the English Wiktionary identifies accounts that have been given "bot status".</ref> ay nakagawa na ng 163,000 na entrado.<ref name="Edit counter">[http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p TheDaveBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064312/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheDaveBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p TheCheatBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064411/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=TheCheatBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p Websterbot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064313/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=Websterbot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p PastBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064300/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=PastBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}, [http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p NanshuBot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011064233/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=NanshuBot&dbname=enwiktionary_p |date=2007-10-11 }}</ref> 259 na entrado na lang ang nanatiling (bawat isa na naglalaman ng maraming mga kahulugan) sa Wiksiyonaryo mula sa orihinal na pag-import ng Websterbot mula sa pampublikong domain sources; sa karamihan ng mga ini-import na ito ay nahati sa mga libo-libong mga tamang entries. Ang isa pang bot, ang "ThirdPersBot," ay responsable para sa karagdagan ng isang bilang ng mga ikatlong-taong conjugations na hindi tumanggap ng kanilang sariling mga entrado sa mga tamang talahuluganan; halimbawa, ito na tinukoy ng "smoulders" bilang "third-person singular simple present form of smoulder." Hindi kasama ang mga 163,000 entrado, ang Wiksiyonaryong Ingles ay mayroon na lamang sa 137,000 entrado, kabilang ang mga tuntunin natatangi sa mga wikang maliban sa Ingles, ginagawa nitong mas maliit kaysa sa karamihan ng monolingual print dictionaries. Ang Oxford English Dictionary, halimbawa, ay may 615,000 headwords, habang ang Merriam-Webster's Third New International Dictionary ng English Language (Unabirdged), ay may 475,000 entries (na may maraming mga karagdagang inilagay na headwords). Ito ay dapat na kilala, bagaman, na mas detalyadong mga istatistika ng umiiral na ngayon sa mas malinaw na makita ang kaibhan ng tunay na entrado mula sa mga maliliit na entrado. Gayunman, ang Wiksiyonaryong Ingles ay hindi umaasa sa mga bots sa lawak na tila mas maliit na mga ginawang edisyon. Ang mga [[Wikang Pranses|Pranses]] at [[Wikang Biyetnames]] na Wiktionaries, halimbawa, ay nag-iimport ng mga malalaking bahagi sa Libreng Vietnamese Dictionary Project (FVDP), na nagbibigay ng libreng nilalamang mga talahuluganan na may dalawa wika o bilingual sa o mula sa [[Wikang Biyetnames]].<ref name="FVDP">Hồ Ngọc Đức, [http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ Free Vietnamese Dictionary Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180722182645/http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/ |date=2018-07-22 }}. [[wikt:Wiktionary:Nguồn gốc/FVDP|Details]] at the Vietnamese Wiktionary.</ref> Ang mga ito ay umii-import ng mga entries gawin halos lahat ng mga pag-aalok ng edisyong Biyetnames. Tulad ng edisyong [[Wikang Ingles|Ingles]], ang Wiksiyonaryo [[Wikang Pranses|Pranses]] ay umi-import ng humigit-kumulang 20,000 ang mga entries sa Unihan o Han Unification database ng mga character mula sa mga Tsino, Hapon o mga Koreano. Mabilis na lumago ang Wiksiyonaryong Pranses noong 2006 salamat sa malaking bahagi sa bots sa pagkopya ng maraming entrado mula sa mga lumang, malayang lisensiyadong talahuluganan, tulad ng ikawalo edition ng Dictionnaire de l'Académie française (1935, humigit-kumulang 35,000 na salita), at ang paggamit ng bot na magdagdag ng mga salita mula sa ibang mga edisyon ng Wiksiyonaryo sa pagsalin sa Pranses. Ang edisyong [[Wikang Ruso|Ruso]] ay malapit na sa 80.000 entrado dahil sa mga idinagdag na boilerplate na entrado dahil kay "LXbot"(na may headings, ngunit walang kahulugan) para sa mga salita sa wikang Ingles at [[wikang Aleman|Aleman]].<ref name="LXbot">{{Cite web |title=LXbot |url=http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |access-date=2009-06-22 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524015303/http://tools.wikimedia.de/~interiot/cgi-bin/count_edits?user=LXbot&dbname=ruwiktionary_p |url-status=dead }}</ref> Karamihan ng Wiksiyonaryo kasalukuyan ay gumagamit ng isang tekstuwal na logo na ginawa ni Brion Vibber, isang MediaWiki developer.<ref name="Wiktionary logo">"[[wikt:Wiktionary talk:Wiktionary Logo|Wiktionary talk:Wiktionary Logo]]", English Wiktionary, Wikimedia Foundation.</ref> Sa kabila ng madalas na diskusyon ng pagbabago o pagpapalit ng logo, ang isang apat na bahagi na contest ay ginanap sa Wikimedia Meta-Wiki mula sa [[Septiyembre]] hanggang [[Oktubre]] 2006 <ref name="New logo contest">"[[m:Wiktionary/logo|Wiktionary/logo]]", Meta-Wiki, [[Wikimedia Foundation]].</ref> ay hindi nakita ang pakikilahok ng mas maraming mula sa Wiksiyonaryo komunidad bilang ng ilang mga miyembro ng komunidad ay inaasam. Ang logo na nanalo ay ginawa ni "Smurrayinchester". Simula noong ng [[Hunyo]] 2007, labimpito na ang edisyon ng Wiksiyonaryo - [[Wikang Pranses|Pranses]], [[Wikang Turko|Turko]], [[Wikang Biyetnames]], [[Wikang Arabe|Arabe]], [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Suwesya]], [[Wikang Koreano|Koreano]], [[Wikang Olandes|Olandes]], [[Lithuanian]], [[Wikang Persa|Persa ''(Persian)'']], [[Sisilyano]], [[Ukrainian]], [[Albanian]], Simpleng Ingles, [[Corsican]], [[Wolof]], at [[Wikang Yidis|Yidis]] - ay lumipat na sa napiling logo o ang ibang bersyon nito. Ang natitirang mga edisyon ay gumamit ang alinman sa kanilang wika-tiyak na bersyon ng tekstuwal logo o, sa kaso ng Wiksiyonaryong Galician, ang isang logo na tumutukoy isang talahuluganan ng coat of arms nito. Sa buwan ng [[Abril]] ng 2009, ang isyu ay binuhay muli at tinalakay para makapag-resulta sa isang bagong logo pagtatapos ng taon. == Mga wika == Magmula noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong {{NUMBEROF|languages|wiktionary}} mga wika para sa mga website ng Wiksiyonaryo, {{NUMBEROF|active|wiktionary}} sa mga ito ay aktibo pa habang isinara na ang {{NUMBEROF|closed|wiktionary}} sa mga ito.<ref name="Wikimedia-2">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> May {{NUMBEROF|articles|totalactive.wiktionary|N}} mga artikulo ang mga aktibong site, at {{NUMBEROF|articles|totalclosed.wiktionary|N}} artikulo naman para sa mga isinarang site.<ref name="Wikimedia">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikimedia]]. Nakuha noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> May kabuoang {{NUMBEROF|users|totalactive.wiktionary|N}} mga nakatalang tagagamit, {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wiktionary|N}} sa kanila ay mga masigasig na tagagamit kamakailan.<ref name="Wikimedia" /> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Sampung nangungunang mga wika sa Wiksiyonaryo ayon sa dami ng mga artikulong nasa pangunahing ngalang-espasyo<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | {{abbr|No.|bilang}} ! scope="col" | Wika ! scope="col" | Wiki ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan {{for nowiki|<!-- Babala: huwag alisin ang linebreak na ito --> |<nowiki> |- ! scope="row" | {{{i}}} ! scope="row" | {{Mw lang|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}}} | [[:wikt:{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}:|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}]] | {{NUMBEROF|articles|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|{{Wikipedia rank by size|{{{i}}}|wiktionary}}.wiktionary|N}}</nowiki>|count=10 }} |} Nasa Wikimedia Statistics ang kompletong talaan na may kasamang mga estadistika.<ref>{{Cite web |title=Wiktionary Statistics |url=http://meta.wikimedia.org/wiki/wiktionary#Statistics |access-date=Setyembre 11, 2020 |website=[[WP:Meta|Meta.Wikimedia.org]] |archive-date=Setyembre 2, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200902163837/https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiktionary#Statistics |url-status=live }}</ref> === Wiksiyonaryong Tagalog === {{Infobox Website | name = Wiksiyonaryong Tagalog | logo = [[Talaksan:Wiktionary-logo-tl.svg|130px|Logo ng Wiksiyonaryong Tagalog]] | url = [http://tl.wiktionary.org tl.wiktionary.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong [[diksyonaryo]]ng pang-Internet | language = Tagalog | registration = Hindi sapilitan | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = }} Ang '''Wiksiyonaryong Tagalog''' ({{langx|en|Tagalog Wiktionary}}) ay isang edisyon ng Wiktionary sa [[wikang Tagalog]] na sinimulan noong 2005. Naglalaman din ito ng iba't ibang termino at salita mula sa ibang wika na may kasamang salin sa Tagalog. {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align: right;" |+ Estadistika ng Wiksiyonaryong Tagalog<ref name="Wikimedia" /> |- ! scope="col" | Mabuti ! scope="col" | Kabuoan ! scope="col" | Mga pagbabago ! scope="col" | Mga tagapangasiwa ! scope="col" | Mga tagagamit ! scope="col" | Masigasig na mga tagagamit ! scope="col" | Mga midyang talaksan |- | {{NUMBEROF|articles|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|pages|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|edits|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|admins|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|users|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|activeusers|tl.wiktionary|N}} | {{NUMBEROF|files|tl.wiktionary|N}} |} == Tingnan din == * [[m:Wiktionary/Table|Talaan ng lahat ng edisyon ng Wiksiyonaryo]] ==Mga sanggunian== <references/> == Mga panlabas na link == {{wiktionary|Wiktionary}} * [http://www.wiktionary.org/ Unang pahina ng Wiksiyonaryo] ** [http://en.wiktionary.org/wiki/Main_Page Wiksiyonaryong Ingles] * [http://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:Multilingual_statistics Multilingual Statistic ng Wiksiyonaryo] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wiktionaries Pahina ng Wikimedia sa Wiksiyonaryo] (kasama ang listahan ng lahat ng mga Wiktionary) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Category:Wiktionary Mga pahina sa Wiksiyonaryo sa Meta]. * [http://OmegaWiki.org/Meta:Main_Page Meta:Main Page - OmegaWiki] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030051731/http://omegawiki.org/Meta:Main_Page |date=2021-10-30 }} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] [[Kategorya:Talahuluganan]] sth44ddica9udnshecbcb3o84ormgje 1 93474 2222201 448052 2026-08-28T08:36:32Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Usapan:Wiktionary]] sa [[Usapan:Wiksiyonaryo]]: sa Espanyol, [[w:es:Wikcionario]]. Dahil kinikilala na sa tl.wiktionary.org ang Wiksiyonaryo, marapat lang na Tagalugin na ang pamagat ng artikulo 448052 wikitext text/x-wiki {{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Hunyo 22|2009}} ==Usapang Gramatika== Sa mga taong magaling sa gramatikang Pilipino, paki-proofread ang buong artikulo para maging kanais-nais nito. Paki-tingnan na rin ang mga baybay at marami pang iba. Salamat.[[Tagagamit:Ryomaandres|Ryomaandres]] 08:09, 18 Hunyo 2009 (UTC) q8vy9tnrkco29eekl07cbomycj4rgsf 14 94297 2221949 451509 2026-08-28T02:37:28Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221949 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 94756 2221947 2016538 2026-08-28T02:37:05Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221947 wikitext text/x-wiki {{Hidden category}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 7bircpzvidy1ekkcmgy1uysg5qqdxtu 14 96088 2221993 460347 2026-08-28T03:16:42Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga paksa ayon sa bansa]]; added [[Category:Politika ayon sa bansa]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221993 wikitext text/x-wiki [[Kaurian:Pamahalaan]] [[Kategorya:Politika ayon sa bansa| ]] 5nsjueqhmw9p1koxfs4nahvuhwb47kh 14 96089 2221995 460348 2026-08-28T03:18:29Z JWilz12345 77302 redirect na lang. Walang [[en:Category:Topic by country]] o [[en:Category:Subject by country]] sa totoo lang 2221995 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kategorya:Mga kategorya ayon sa bansa]] je9svi547hiw3ilo53lcrkd2m7fw3ok 0 96728 2221924 1930141 2026-08-28T02:04:09Z JWilz12345 77302 −[[Kategorya:Wikipedia]]; ±[[Kategorya:Internet]]→[[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221924 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wikispecies | favicon = | logo = [[Talaksan:Wikispecies-logo-en.png|100px|The current Wikispecies logo]] | screenshot = [[Talaksan:Wikispecies screenshot 2008.png|250px|Detail of the Wikispecies main page.]] | caption = Screenshot of species.wikimedia.org home page | url = http://species.wikimedia.org/ | commercial = Hindi | type = Listahan ng mga species | registration = Opsynal | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[:species:User:Benedikt|Benedikt Mandl]] (proposed project in 2004); [[Jimmy Wales]] and the Wikimedia Community | launch date = Agosto 2004 | current status = Aktibo | revenue = }} Ang '''Wikispecies''' ay isang [[wiki]] na itinataguyod ng [[Pundasyong Wikimedia]] na nagnanais makalikha ng malayang nilalaman ng isang talaan ng lahat ng mga ''species'' o uri (espesye). Ito ay may mas malaking layunin sa mga sayantipiko kaysa sa pangkalahatang publiko. Sinasabi ni [[Jimmy Wales]], chairman emeritus ng Wikimedia Foundation na ang mga editor ay hindi kinakailangan na magpadala ng kanilag mga degree, ngunit ang pagbibigay ng impormasyon ay dapat sa mga teknikal na madla.<ref>{{cite journal|title=Calling all taxonomists|journal=[[Science (journal)|Science]]|date=[[2005-02-18]]|volume=307|issue=5712|pages=1021|doi=10.1126/science.307.5712.1021a|format=PDF| url=http://www.sciencemag.org/cgi/reprint/307/5712/1021d.pdf}}</ref><ref name=AS>{{cite news|title=WikiSpecies|date=[[2005-04-25]]|work=American Scientist Online|publisher=Sigma Xi, The Scientific Research Society|url=http://www.americanscientist.org/template/SiteOfTheWeekTypeDetail/assetid/43122}}</ref> Ang Wikispecies ay nasa ilalim ng [[GNU Free Documentation License]]. Nagsimula noong 2004, na may mga [[bayologo]] sa maraming parte ng mundo ay inimbitahan para makapag-ambag,<ref>{{cite news|work=[[Nature (journal)|Nature]]|title=Species list reaches half-million mark|format=PDF|author=Mark Peplow|url=http://cfyn.ifas.ufl.edu/species4.pdf|publisher=Nature Publishing Group|date=[[2005-03-14]]|access-date=2009-07-18|archive-date=2008-04-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20080414134955/http://cfyn.ifas.ufl.edu/species4.pdf|url-status=dead}} ([http://www.nature.com/news/2005/050314/full/050314-6.html archive])</ref> ang proyekto ay lumaki ng isang websayt na naglalaman ng [[Linnaean taxonomy|Taksonomiya ni Linnaeus]] na may mga ugnay sa mga artikulo sa [[Wikipedia]] sa bawat indibidwal na species noong [[Abril]] 2005.<ref>"WikiSpecies". American Scientist Online (Sigma Xi, The Scientific Research Society). 2005-04-25.</ref> == Kasaysayan == Si Benedikt Mandl ay isa sa mga likod ng Wikispecies at nakipag-uganay sailang mga tao na kasali sa proyekto at nakakuha ng mga suporta noong 2005. Ang mga database ay napagpiyasahan at nakipag-ugnayan ang mga tagapangasiwa, ilan sa kanila ay tumulong na mapalawak ang Wikispecies. == Mga patakaran == Tinangal ng Wikispecie ang lokal na pagkarga ng mga talaksan at sinabing gumamit na lang sana ng mga retrato mula sa [[commons:Main Page|Wikimedia Commons]]. Hindi pinapayagan ng Wikispecies ang paggamit ng mga nilalaman sa hindi alinsunod sa malayang lisensiya, at magtatanggal ng kahit anong mga nilalaman na hindi pumapasok sa mga patakarang ito.<ref>http://species.wikimedia.org/wiki/Help:Image_Guidelines</ref> == Mga sanggunian == <references/> [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] t1sqnuyeq3oybvtyydf5czt71unjjq9 14 98245 2222160 470771 2026-08-28T05:57:00Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222160 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 100395 2222069 1324367 2026-08-28T04:31:44Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222069 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 104145 2222147 2193124 2026-08-28T05:45:45Z CommonsDelinker 1732 Removing "Noemi-25.jpg", it has been deleted from Commons by [[c:User:Krd|Krd]] because: No permission since 20 August 2026. 2222147 wikitext text/x-wiki {{BLP unsourced}} {{Infobox musical artist <!-- See Wikipedia:WikiProject_Musicians --> | name = Noemi | image = | image_size = 250 | background = solo_singer <!-- huwag isalin --> | birth_name = Veronica Scopelliti | alias = Noemi | birth_date = {{birth date and age|1982|1|25}} | birth_place = [[Roma]], [[Italya]] | origin = [[Roma]] {{ITA}} | genre = [[Musikang pop|Pop]], [[Musikang Soul|soul]], [[rhythm and blues]], blues, [[Musikang rock|rock]] | instrument = [[tinig]], [[piyano]], [[gitara]] | occupation = [[Mang-aawit]], [[musikero]] | years_active = 2009 – kasalukuyan | label = Sony Music | website = [http://www.noemiofficial.it/ noemiofficial.it]<br />[http://www.arcadinoemi.it/ arcadinoemi.it] }} Si '''Veronica Scopelliti''' (ipinanganak 25 Enero 1982 - [[Roma]], [[Italya]]), na kilala bilang '''Noemi''', ay isang [[mang-aawit]] [[Italya]]. == Diskograpiya == === Album === * 2009 - ''Sulla mia pelle'' (#3 [[Italya]] - #44 [[Europa]]) * 2010 - ''Sulla mia pelle (Deluxe Edition)'' (#3 [[Italya]] - #42 [[Europa]]) * 2011 - ''RossoNoemi'' (#6 [[Italya]]) === Extended Play === * 2009 - ''Noemi'' (#8 [[Italya]] - #44 [[Europa]]) === Single === [[Talaksan:Noemimannoia.jpg|300px|right|thumb|Noemi, Fiorella Mannoia]] * 2009 - ''Briciole'' (#2 [[Italya]] - #51 [[Europa]]) * 2009 - ''L'amore si odia'' (Noemi, Fiorella Mannoia) (#1 [[Italya]] - #34 [[Europa]]) * 2010 - ''Per tutta la vita'' (#1 [[Italya]] - #42 [[Europa]]) * 2010 - ''Vertigini'' * 2011 - ''Vuoto a perdere'' (#6 [[Italya]] - #47 [[Europa]]) * 2011 - ''Odio tutti i cantanti'' * 2011 - ''Poi inventi il modo'' == Panlabas na mga kawing == {{commons|Noemi (singer)|Noemi}} * [http://www.noemiofficial.it/ Noemiofficial.it] * [http://www.youtube.com/noemiofficial Official Youtube] * [http://www.arcadinoemi.it/ Arcadinoemi.it] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100724051735/http://www.arcadinoemi.it/ |date=2010-07-24 }} * [http://www.youtube.com/arcadinoemi1 Arca di Noemi Youtube] * [http://www.facebook.com/arcadinoemi#!/noemiofficial?ref=ts Facebook noemiofficial] * [http://www.facebook.com/arcadinoemi Facebook arcadinoemi] {{BD|1982||Noemi}} [[Kategorya:Mga Italyano]] [[Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Italya]] aaak1kcaw6hwonvlmcjwc6t2kvav396 0 105585 2221872 501151 2026-08-27T14:05:16Z JWilz12345 77302 Removed redirect to [[Tagapagtuos]] 2221872 wikitext text/x-wiki Maaaring tumutukoy ang '''kontador''' sa mga sumusunod: *Kontador o metro, alinman sa mga aparatong ginagamit sa pagsukat ng nagagamit na mga pampublikong serbisyo: ** [[Kontador ng koryente]], isang pansukat sa nagagamit na koryente *** ''[[Smart meter]]'', isang de-koryenteng kontador na nagtatala ng pagkonsumo ng koryente at ipinadadala ang impormasyon sa kompanya para mabantayan at singilan ang gumagamit ** [[Kontador ng gas]], isang natatanging ''flow meter'' na ginagamit sa pagsukat ng bolyum ng gasolina tulad ng likas na gas at propane ** [[Kontador ng tubig]], isang aparato sa pagsukat ng nagagamit na tubig. *Kontador, isa pang katawagan sa [[tagapagtuos]] sa larangan ng pagtutuos o ''accounting''. {{Paglilinaw}} 1ouy5vy494j9gwy9f0y37nyfsbkdwc4 2221873 2221872 2026-08-27T14:06:37Z JWilz12345 77302 2221873 wikitext text/x-wiki Maaaring tumutukoy ang '''kontador''' sa mga sumusunod: *Kontador o metro, alinman sa mga aparatong ginagamit sa pagsukat ng nagagamit na mga pampublikong serbisyo: ** [[Kontador ng koryente]], isang pansukat sa nagagamit na koryente *** ''[[Smart meter]]'', isang de-koryenteng kontador na nagtatala ng pagkonsumo ng koryente at ipinadadala ang impormasyon sa kompanya para mabantayan at singilan ang gumagamit ** [[Kontador ng gas]], isang natatanging ''flow meter'' na ginagamit sa pagsukat ng bolyum ng gasolina tulad ng likas na gas at propane ** [[Kontador ng tubig]], isang aparato sa pagsukat ng nagagamit na tubig. *Kontador, isa pang katawagan sa [[tagapagtuos]] sa larangan ng pagtutuos o ''accounting''. == Tingnan din == * [[Metro (paglilinaw)]] {{Paglilinaw}} 770jor95e9i5av7wbtmd09ifdf4vr5a 2221878 2221873 2026-08-27T14:10:47Z JWilz12345 77302 2221878 wikitext text/x-wiki Maaaring tumutukoy ang '''kontadór''' sa mga sumusunod: *Kontador o metro, alinman sa mga aparatong ginagamit sa pagsukat ng nagagamit na mga pampublikong serbisyo: ** [[Kontador ng koryente]], isang pansukat sa nagagamit na koryente *** ''[[Smart meter]]'', isang de-koryenteng kontador na nagtatala ng pagkonsumo ng koryente at ipinadadala ang impormasyon sa kompanya para mabantayan at singilan ang gumagamit ** [[Kontador ng gas]], isang natatanging ''flow meter'' na ginagamit sa pagsukat ng bolyum ng gasolina tulad ng likas na gas at propane ** [[Kontador ng tubig]], isang aparato sa pagsukat ng nagagamit na tubig. *Kontador, isa pang katawagan sa [[tagapagtuos]] sa larangan ng pagtutuos o ''accounting''. == Tingnan din == * [[Metro (paglilinaw)]] {{Paglilinaw}} aw18hyqkxqfhm6x254kenykcjq20vvi 0 105586 2221876 501152 2026-08-27T14:09:56Z JWilz12345 77302 Changed redirect target from [[Tagapagtuos]] to [[Kuntador]] 2221876 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kuntador]] sya29q8qsdn6rlbywseorhdk23c22gh 2221877 2221876 2026-08-27T14:10:07Z JWilz12345 77302 Changed redirect target from [[Kuntador]] to [[Kontador]] 2221877 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador]] fgx3ixy5lxig0me5svvuxilndjpytzb 0 106907 2222217 2215380 2026-08-28T09:31:03Z ~2026-46983-03 165789 /* Mga nangyari */ 2222217 wikitext text/x-wiki {{unsourced|date=Hulyo 2026}} Ang '''Labanan sa Pasong Tirad''' ay isa sa mga labanan ng [[Pilipino]] at [[Amerikano]] kung saan ang namuno sa mga Pilipino ay si Hen. [[Gregorio del Pilar]]. ==Mga nangyari== Noong Disyembre 2, 18999, pinatakas ni Gregorio del Pilar si Pangulong [[Emilio Aguinaldo]] sa kamay ng mga Amerikano. Mahigit 100 sundalo ang nakipaglaban sa mga amerikanong sundalo na tinatawag na "sharpshooters" dahil sa galing nilang humawak at gumamit ng armas tulad ng [[baril]]. Mahigit 50 sundalo naman ang namatay kasama na si Hen. Gregorio del Pilar. Ngunit nadakip pa rin ng mga Amerikano si Pangulong Emilio Aguinaldo dahil hindi nya alam kung saan sya tutungo. ==Dagdag kaalaman== Unang araw ito ng Disyembre nang mapasailalim ang Concepcion sa mga Gringo. Ang Kabundukan ng Concepcion ay Tirad, na kasalukuyan sina Aquinaldo, Del Pilar at ang kanilang rebolusyonaryo'y patuloy ang pagtakas sa dahilang paghabol sa kanila ng tropa ni Major Peyton March na may "nom de guerre", January Galoot. Karamihan sa mga sundalong Gringo ay batikan ng "Indian Wars" at nakakarami dito'y mga "sharpshooters". Napabalita na mayroong napatay na 53 rebeldeng Pilipino at kabilang dito ay si Heneral Gregorio S. Del Pilar == Sanggunian == <references responsive="1"></references> {{Stub|Kasaysayan|Pilipinas}} [[Kaurian:Kasaysayan ng Pilipinas]] dk1h49h6syud1zft17io2tuhr84t09s 2222218 2222217 2026-08-28T09:32:35Z ~2026-46983-03 165789 /* Mga nangyari */ 2222218 wikitext text/x-wiki {{unsourced|date=Hulyo 2026}} Ang '''Labanan sa Pasong Tirad''' ay isa sa mga labanan ng [[Pilipino]] at [[Amerikano]] kung saan ang namuno sa mga Pilipino ay si Hen. [[Gregorio del Pilar]]. ==Mga nangyari== Noong Disyembre 2, 18999, pinatakas ni Gregorio del Pilar si Pangulong [[Emilio Aguinaldo]] sa kamay ng mga Amerikano. Mahigit 100 sundalo ang nakipaglaban sa mga amerikanong sundalo na tinatawag na "sharpshooters" dahil sa galing nilang humawak at gumamit ng armas tulad ng [[baril]]. Mahigit 50 sundalo naman ang namatay kasama na si Hen. Gregorio del Pilar. Ngunit nadakip pa rin ng mga Amerikano si Pangulong Emilio Aguinaldo dahil hindi nya alam kung saan sya tutungo. ==Dagdag kaalaman== == Sanggunian == <references responsive="1"></references> {{Stub|Kasaysayan|Pilipinas}} [[Kaurian:Kasaysayan ng Pilipinas]] boafd26xhumytbq4jm0cnq5ek2cw75w 2222221 2222218 2026-08-28T10:31:33Z ~2026-43421-81 165792 typo sa taon 2222221 wikitext text/x-wiki {{unsourced|date=Hulyo 2026}} Ang '''Labanan sa Pasong Tirad''' ay isa sa mga labanan ng [[Pilipino]] at [[Amerikano]] kung saan ang namuno sa mga Pilipino ay si Hen. [[Gregorio del Pilar]]. ==Mga nangyari== Noong Disyembre 2, 1899, pinatakas ni Gregorio del Pilar si Pangulong [[Emilio Aguinaldo]] sa kamay ng mga Amerikano. Mahigit 100 sundalo ang nakipaglaban sa mga amerikanong sundalo na tinatawag na "sharpshooters" dahil sa galing nilang humawak at gumamit ng armas tulad ng [[baril]]. Mahigit 50 sundalo naman ang namatay kasama na si Hen. Gregorio del Pilar. Ngunit nadakip pa rin ng mga Amerikano si Pangulong Emilio Aguinaldo dahil hindi nya alam kung saan sya tutungo. ==Dagdag kaalaman== == Sanggunian == <references responsive="1"></references> {{Stub|Kasaysayan|Pilipinas}} [[Kaurian:Kasaysayan ng Pilipinas]] dxbib56jycfiz2ebo5l7m5z5j3cikf4 14 113342 2221935 530298 2026-08-28T02:29:12Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221935 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 115193 2222080 1814152 2026-08-28T04:38:47Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222080 wikitext text/x-wiki Ang '''pamantayan para sa mabilisang pagbura''' ('''PPSMP''') ay tumutukoy lamang sa mga kaso na kung saan mayroong malawak na pinagkasunduan ang [[Wikipedia:Tagapangasiwa|mga tagapangsiwa]] na lagtawan ang pagtalakay sa pagbura, sa kanilang mabuting pagpapasya, at agarang burahin ang mga pahina o midya sa Wikipedia. Tandaan ang mga patakaran sa mabilisang pagbura ay maluwag na batay sa [[:en:Wikipedia:Criteria for speedy deletion|patakaran ng Wikipediang Ingles]]. Tingnan ang [[Wikipedia:Pagbura ng mga pahina#Mga dahilan]] para sa partikular na mga dahilan ng mga mabilasang pagbura ng mga pahina dito sa Wikipediang Tagalog. Sa pagmungkahi ng pahina para mabilisang pagbura, ilagay ang {{tl|burahin}} o {{tl|delete}} sa pinakamataas na bahagi ng pahina. Kapag nagawa ito, madadagdag ito sa [[:Kategorya:Mga mabilisang pagbura]] para suriin ng mga tagapangasiwa kung pasok ito sa pamantayan ng pahinang dapat na burahin ng mabilisan. Kung pasok nga ito, buburahin ito ngunit kung hindi, tatanggalin ang paalalang <nowiki>{{burahin}}</nowiki> at magbibigay ang tagapangasiwa ng rekomendasyon sa mga susunod na hakbang. Maaring irekomenda na imungkahi sa pamayanang Wikipedia ang pagbura ng pahina at gamitin ang {{tl|Mungkahi-burahin}} at idagdag ang pahina sa [[:Wikipedia:Pagbura ng mga pahina#Mga pahinang buburahin]] upang iharap sa pamayanan ng mga patnugot sa Wikipediang Tagalog at talakayin ang pabura o di pagbura ng pahina. Kung may katanungan kayo tungkol sa patakarang ito o sa mga pahina na mabilasang nabura, ilahad ninyo sa [[Usapang Wikipedia:Mga mabilisang pagbura|usapang pahina]]. [[Kategorya:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] 8muoeyj9lqs2e5f6urkk5g46mg4ewi7 14 115194 2221958 1719984 2026-08-28T02:43:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221958 wikitext text/x-wiki __NOINDEX__ {{Empty category}} {{admin backlog|15}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 2k7eqz9uo4d8eiz24jej3cf7nba7o8d 14 115489 2221932 1831561 2026-08-28T02:27:19Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia translation]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221932 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Wikipedia translation]] 2aff6vz1wajfme5fp5mqfheuy26h2k7 10 115943 2222210 1386684 2026-08-28T08:54:35Z JWilz12345 77302 2222210 wikitext text/x-wiki {{sister |project=wikiquote |text=Mayroong koleksiyon ang [[Wikikawikaan]] na may kaugnayan sa: '''''[[q:{{{1|Special:Search/{{PAGENAME}}}}}|{{{2|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}}}]]''''' }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 74ytfv52tvz4fsntb43ho3k5k5x0wvg 0 125132 2221880 2221744 2026-08-27T14:20:07Z Allyriana000 119761 2221880 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist |name = Dolly Parton |image = Young-Dolly-Parton.jpg |caption = si Parton noong 1977 |background = solo_singer |birth_name = Dolly Rebecca Parton |alias = Dolly |birth_date = {{birth date and age|1946|1|19|}} |birth_place= [[Sevierville, Tennessee]], [[Estados Unidos|E.U.]] | death_date = {{death date and age|2026|8|25|1946|1|19|mf=yes}} | death_place = [[Nashville, Tennessee]], [[Estados Unidos|E.U.]] |genre = [[Country music|Country]], [[Country Pop]], [[Bluegrass music|Bluegrass]] |instrument = Tinig, gitara, [[banjo]], [[autoharpa]], piano, tambol, [[appalachian dulcimer|apalakyanong dulsimero]], harmonika, [[pennywhistle|pitong-lata]], [[tagapagrekord]] (rekorder), [[fiddle|biyolin]], gitarang baho, saksopono |occupation = Mang-aawit na manunulat ng awitin, prodyuser ng rekord, aktres, may-akda, pilantropo, musikera, negosyante |years_active = 1957–kasalukuyan |label = [[Goldband Records|Goldband]] (1957–59)<br /> Mercury Records (1962–64)<br />[[Monument Records|Monument]] (1965–67)<br /> [[RCA Nashville|RCA]] (1967–86)<br /> [[Columbia Records|CBS]] (1987–95)<br /> [[Rising Tide Records|Rising Tide]] (1995–97)<br /> [[Decca Records|Decca]] (1997–98)<br /> [[Sugar Hill Records (bluegrass)|Sugar Hill]] (1999–2006)<br /> Dolly Records (2007–kasalukuyan) |associated_acts = [[Reba McEntire]], [[Porter Wagoner]], [[Cat Stevens]], [[Kenny Rogers]], [[Emmylou Harris]], [[Linda Ronstadt]], [[Loretta Lynn]], [[Tammy Wynette]], [[Shania Twain]], [[Juice Newton]], [[Stella Parton]], The Larkins, [[Altan (band)|Altan]], [[Billy Ray Cyrus]], [[Miley Cyrus]], [[Willie Nelson]], [[Alison Krauss]], [[Ricky Van Shelton]], [[Vince Gill]], [[Carrie Underwood]] |website = [http://www.dollypartonmusic.net/ dollypartonmusic.net]/<br /> }} Si '''Dolly Rebecca Parton Dean'''<ref>{{Cite web |date=2026-08-25 |title=Dolly Parton, country music icon, dies at 80 |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/dolly-parton-county-music-icon-dies-80-rcna236277 |access-date=2026-08-25 |website=NBC News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-03-04 |title=Dolly Parton Gave Rare Insight Into Marriage With Husband Carl Dean Months Before His Death |url=https://www.eonline.com/news/1414273/dolly-parton-gave-rare-insight-into-marriage-with-husband-carl-dean-months-before-his-death |access-date=2026-08-25 |website=E! Online}}</ref> (19 Enero 1946<ref>Dolly Parton, isang panayam ni Dale Winton, BBC Radio 2, ika-1900 na oras, Sabado, 27 Agosto 2011</ref> - 25 Agosto 2026) ay isang [[Estados Unidos|Amerikanang]] mang-aawit na nagsusulat ng awit, may-akda, manunugtog ng maraming iba't ibang mga instrumentong pangmusika (isa siyang multi-instrumentalista), aktres, at pilantropo, na higit na nakikilala dahil sa kanyang mga gawain sa musikang ''[[country music|country]]''. Lumitaw siyang bida sa mga pelikulang ''[[9 to 5 (pelikula)|9 to 5]]'', ''[[The Best Little Whorehouse in Texas (pelikula)|The Best Little Whorehouse in Texas]]'', ''[[Steel Magnolias]]'', ''[[Straight Talk]]'', ''[[Unlikely Angel]]'' at ''[[Joyful Noise (pelikula)|Joyful Noise]]''. Isa siya sa pinaka matagumpay na mga artistang panglalawigan o pang-''country'' (pangkabukiran) sa lahat ng kapanahhunan; na may tinatayang 100 milyon sa pagbebenta ng mga album. Isa rin siya sa [[List of best-selling music artists#100 million to 119 million records|pinaka mabentang mga artista sa lahat ng mga panahon]].<ref>{{cite news | title = Chart Beat Thursday: Ke$ha, Janet, Reba | work=Billboard | date = 24 Disyembre 2009 | url = http://www.billboard.com/column/chartbeat/chart-beat-thursday-ke-ha-janet-reba-1004055444.story#/column/chartbeat/chart-beat-thursday-ke-ha-janet-reba-1004055444.story | accessdate =26 Disyembre 2009 }}</ref> Nakikilala siya bilang "Ang Reyna ng Tugtuging Country".<ref name = "Daily Record">{{Cite news|url=http://www.dailyrecord.co.uk/news/editors-choice/2011/04/17/country-music-legend-dolly-parton-spills-secrets-of-her-incredible-56-year-career-86908-23067894/|title=Country music legend Dolly Parton spills secrets of her incredible 56-year career|work = [[Daily Record (Scotland)|Daily Record]] |author= Sloan, Billy|date=April 17, 2011|accessdate=24 Setyembre 2011}}</ref> Noong 2011, napangalanan siya bilang isa sa ''"100 Hottest Women of All-Time"'' (100 Pinaka Maiinit na mga Babae sa Lahat ng Panahon) ng ''[[Men's Health (magasin)|Men's Health]]''.<ref>{{cite web|title=The 100 Hottest Women of All-Time|url=http://www.menshealth.com/sex-women/hottest-women-all-time|work=[[Men's Health (magasin)|Men's Health]]|accessdate=27 Marso 2012|year=2011}}</ref> == Maagang buhay == Ipinanganak si Dolly Rebecca Parton noong 19 Enero 1946, sa isang dampang may isang silid sa pampang ng Little Pigeon River sa Pittman Center, Tennessee.<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=hRB0DQAAQBAJ |title=Dolly on Dolly: interviews and encounters with Dolly Parton |publisher=Chicago Review Press |year=2017 |isbn=978-1-61373-519-0 |editor-last=Schmidt |editor-first=Randy L. |quote=But if you want to know the names of some hollers and some ridges and some knobs where I lived, I was born at Pittman Center on Pittman Center Road. |access-date= |via=Google Books}}</ref><ref>{{cite magazine |last=Uitti |first=Jacob |date=13 Oktubre 2023 |title=Then & Now: Dolly Parton |url=https://americansongwriter.com/then-now-dolly-parton/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231016154443/https://americansongwriter.com/then-now-dolly-parton/ |archive-date=16 Oktubre 2023 |access-date=26 Agosto 2026 |magazine=American Songwriter}}</ref> Siya ang ikaapat sa labindalawang anak nina Avie Lee Caroline (ipinanganak na Owens; 1923–2003) at Robert Lee Parton Sr. (1921–2000).<ref>{{cite news |date=16 Mayo 2011 |title=Upland Chronicles: Dolly Parton: Sevier's hometown celebrity |language=en |work=The Mountain Press |location=Sevierville, Tennessee}}</ref> Ang kaniyang mga kapatid ay sina: Willadeene (ipinanganak 1940), David Wilburn (1942–2024),<ref>{{cite news |title=David W. Parton |language=en |url=https://www.farrarfuneralhome.com/obituaries/david-parton |access-date=26 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260725183631/https://www.farrarfuneralhome.com/obituaries/david-parton |archive-date=25 Hulyo 2026}}</ref> Coy Denver (1943–2026),<ref>{{cite news |title=Coy 'Denver' Parton |language=en |url=https://www.atchleyfuneralhome.com/obituaries/Coy-Denver-Parton?obId=49101464 |access-date=26 Agosto 2026}}</ref> Robert Lee "Bobby" (ipinanganak 1948), Stella Mae (ipinanganak 1949), Cassie Nan (ipinanganak 1951), Randle Huston "Randy" (1953–2021),<ref>{{cite news |last=Dukes |first=Billy |date=21 Enero 2021 |title=Dolly Parton's Brother, Singer Randy Parton, Has Died |language=en |work=Taste of Country |url=https://tasteofcountry.com/dolly-partons-brother-randy-parton-dead-dies/ |access-date=26 Agosto 2026}}</ref> Larry Gerald (1955–1955),<ref>{{cite news |date=7 Hulyo 1955 |title=Parton, Larry Gerald |language=en |page=22 |work=The Knoxville Journal |publisher= |url=https://www.newspapers.com/article/the-knoxville-journal-larry-parton/178934597/ |access-date=26 Agosto 2026 |via=Newspapers.com}}</ref> ang kambal na sina Frieda Estelle (ipinanganak 1957) at Floyd Estel (1957–2018), at Rachel Ann (ipinanganak 1959).<ref>{{Cite web |last=Hayes |first=Britt |date=25 Agosto 2026 |title=Dolly Parton’s family: All about the country legend’s 11 brothers and sisters |url=https://ew.com/dolly-parton-family-siblings-12067957 |access-date=27 Agosto 2026 |website=Entertainment Weekly |language=en}}</ref> Nagmula ang gitnang pangalan ni Parton sa kaniyang lola sa talampakan na si Rebecca (ipinanganak na Dunn) Whitted.<ref>{{Cite web |date=19 Enero 2026 |title=Dolly Parton at 80 … the Queen of Country, and so much more |url=https://www.newsletter.co.uk/news/people/dolly-parton-at-80-the-queen-of-country-and-so-much-more-5476724 |access-date=26 Agosto 2026 |website=Belfast News Letter |language=en}}</ref> ==Diskograpiya== Mga album na pang-estudyo: * 1967: ''[[Hello, I'm Dolly]]'' * 1968: ''[[Just Because I'm a Woman (1968 album)|Just Because I'm a Woman]]'' * 1969: ''[[In the Good Old Days (When Times Were Bad)]]'' * 1969: ''[[My Blue Ridge Mountain Boy]]'' * 1970: ''[[The Fairest of Them All (Dolly Parton album)|The Fairest of Them All]]'' * 1971: ''[[Golden Streets of Glory]]'' * 1971: ''[[Joshua (album)|Joshua]]'' * 1971: ''[[Coat of Many Colors]]'' * 1972: ''[[Touch Your Woman]]'' * 1972: ''[[My Favorite Songwriter: Porter Wagoner]]'' * 1973: ''[[My Tennessee Mountain Home]]'' * 1973: ''[[Bubbling Over (album)|Bubbling Over]]'' * 1974: ''[[Jolene (album)|Jolene]]'' * 1974: ''[[Love Is Like a Butterfly]]'' * 1975: ''[[The Bargain Store]]'' * 1975: ''[[Dolly: The Seeker/We Used To]]'' * 1976: ''[[All I Can Do (album)|All I Can Do]]'' * 1977: ''[[New Harvest - First Gathering|New Harvest... First Gathering]]'' * 1977: ''[[Here You Come Again (album)|Here You Come Again]]'' * 1978: ''[[Heartbreaker (Dolly Parton album)|Heartbreaker]]'' * 1979: ''[[Great Balls of Fire (Dolly Parton album)|Great Balls of Fire]]'' * 1980: ''[[Dolly, Dolly, Dolly]]'' * 1980: ''[[9 to 5 and Odd Jobs]]'' * 1982: ''[[Heartbreak Express]]'' * 1983: ''[[Burlap & Satin]]'' * 1984: ''[[The Great Pretender (Dolly Parton album)|The Great Pretender]]'' * 1985: ''[[Real Love (Dolly Parton album)|Real Love]]'' * 1987: ''[[Rainbow (Dolly Parton album)|Rainbow]]'' * 1989: ''[[White Limozeen]]'' * 1991: ''[[Eagle When She Flies]]'' * 1993: ''[[Slow Dancing with the Moon]]'' * 1996: ''[[Something Special (Dolly Parton album)|Something Special]]'' * 1996: ''[[Treasures (Dolly Parton album)|Treasures]]'' * 1998: ''[[Hungry Again]]'' * 1999: ''[[The Grass Is Blue]]'' * 2001: ''[[Little Sparrow]]'' * 2002: ''[[Halos & Horns]]'' * 2003: ''[[For God and Country (Dolly Parton album)|For God and Country]]'' * 2005: ''[[Those Were the Days (Dolly Parton album)|Those Were the Days]]'' * 2008: ''[[Backwoods Barbie]]'' * 2011: ''[[Better Day (Dolly Parton album)|Better Day]]'' ==Mga pelikula at mga palabas sa telebisyon== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ Talaan ng mga pagtatanghal sa pelikula |- ! scope="col" | Pamagat ng Pelikula ! scope="col" | Taon Inilabas ! scope="col" | Papel na ginampanan ! scope="col" class="unsortable" | Dagdag Kaalaman ! scope="col" class="unsortable" | Kabuuang Kita |- ! scope="row" | ''[[9 to 5 (film)|9 to 5]]'' | style="text-align:center;"| 1980 | Doralee Rhodes | Nominated—[[Golden Globe Award for Best Actress – Motion Picture Musical or Comedy]] | $107,000,000 |- ! scope="row" | ''{{sortname|The|Best Little Whorehouse in Texas|The Best Little Whorehouse in Texas (film)}}'' | style="text-align:center;"| 1982 | Mona Stangley | Nominated—[[Golden Globe Award for Best Actress – Motion Picture Musical or Comedy]] | $72,000,000 |- ! scope="row" | ''[[Rhinestone (film)|Rhinestone]]'' | style="text-align:center;"| 1984 | Jake | | $32,000,000 |- ! scope="row" | ''[[Steel Magnolias]]'' | style="text-align:center;"| 1989 | Truvy Jones | | $98,000,000 |- ! scope="row" | ''[[Straight Talk]]'' | style="text-align:center;"| 1992 | Shirlee Kenyon | | $28,000,000 |- ! scope="row" | ''{{sortname|The|Beverly Hillbillies|The Beverly Hillbillies (film)}}'' | style="text-align:center;"| 1993 | Sarili | cameo appearance | $113,000,000 |- ! scope="row" | ''Frank McKlusky, C.I.'' | style="text-align:center;"| 2002 | Edith McKlusky | | $18,000,000 |- ! scope="row" | ''[[Miss Congeniality 2: Armed and Fabulous]]'' | style="text-align:center;"| 2005 | Sarili | cameo appearance | $102,000,000 |- ! scope="row" | ''[[Gnomeo and Juliet]]'' | style="text-align:center;"| 2011 | Dolly Gnome | voice | $29,000,000 |- ! scope="row" | ''[[The Year Dolly Parton Was My Mom (Film)|The Year Dolly Parton Was My Mom]]'' | style="text-align:center;"| 2011 | Sarili | Voice cameo | |- ! scope="row" | ''[[Joyful Noise (film)|Joyful Noise]]'' | style="text-align:center;"| 2012 | G.G. Sparrow | | |} {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ Talaan ng mga pagtatanghal sa telebisyon |- ! scope="col" | Programa ! scope="col" | Taon Inilabas ! scope="col" | Papel na ginampanan ! scope="col" class="unsortable" | Dagdag Kaalaman ! scope="col" class="unsortable" | Pamagat ng Kabanata |- ! scope="row" | ''Dolly and Carol in Nashville'' | style="text-align:center;"| 1979 | Trudy/Sarili | Pelikulang Pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''Lily: Sold Out'' | style="text-align:center;"| 1981 | Sarili | Pelikulang Pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''{{sortname|A|Smoky Mountain Christmas}}'' | style="text-align:center;"| 1986 | Lorna Davis | Pelikulang Pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''Wild Texas Wind'' | style="text-align:center;"| 1991 | Thiola "Big T" Rayfield | Pelikulang Pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''[[Heavens to Betsy (1994 TV series)|Heavens to Betsy]]'' | style="text-align:center;"| 1994 | Betsy Baxter | Seryeng Pantelebisyon | Unang kabanata, Hindi sumahimpapawid |- ! scope="row" | ''Mindin' My Own Business'' | style="text-align:center;"| 1994 | Catering business owner | Unang kabanata, Hindi sumahimpapawid | |- ! scope="row" | ''[[Unlikely Angel]]'' | style="text-align:center;"| 1996 | Ruby Diamond | Pelikulang pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''[[The Magic School Bus]]'' | style="text-align:center;"| 1996 | Katrina Eloise 'Murph' Murphy | Seryeng pantelebisyon | "The Family Holiday Special" |- ! scope="row" | ''[[Blue Valley Songbird]]'' | style="text-align:center;"| 1999 | Leanna Taylor | Pelikulang pantelebisyon | |- ! scope="row" | ''[[Reba (TV series)|Reba]]'' | style="text-align:center;"| 2005 | Dolly Majors | Seryeng Pantelebisyon | "Reba's Rules of Real Estate" |- ! scope="row" | ''[[Hannah Montana]]'' | style="text-align:center;"| 2006, 2007, 2010 | [[Aunt Dolly]] | Seryeng pantelebisyon | {{ubl|"Good Golly Miss Dolly" (2006)|"I Will Always Loathe You" (2007)|"Kiss It All Goodbye" (2010)}} |} {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+ Talaan ng mga pagtatanghal sa telebisyon bilang isang mang-aawit |- ! scope="col" | Pamagat ! scope="col" | Taon ! scope="col" | Papel ! scope="col" class="unsortable" | Dagdag Kaalaman ! scope="col" class="unsortable" | Kabanata |- ! scope="row" | ''{{sortname|The|Porter Wagoner Show}}'' | style="text-align:center;"| 1967–1974 | regular na mang-aawit | | All |- ! scope="row" | ''[[Dolly!]]'' | style="text-align:center;"| 1976–1977 | host at tagapagtanghal | | All |- ! scope="row" | ''[[Cher... Special]]'' | style="text-align:center;"| 1978 | Sarili | Nominated—[[Primetime Emmy Award for Individual Performance in a Variety or Music Program|Emmy Award for Individual Performance in a Variety or Music Program]] | |- ! scope="row" | ''{{sortname|The|Lily Tomlin Special|nolink=1}}'' | style="text-align:center;"| 1981 | | | |- ! scope="row" | ''[[Alvin and the Chipmunks (TV series)|Alvin and the Chipmunks]]'' | style="text-align:center;"| {{sort|1987|1987}} | Sarili | | isang kabanata |- ! scope="row" | ''[[Dolly (TV series)|Dolly]]'' | style="text-align:center;"| {{sort|1987.5|1987–1988}} | host | | 22 kabanata |- ! scope="row" | ''Bob Hope's Christmas Special'' | style="text-align:center;"| 1988 | Sarili | | |- ! scope="row" | ''[[Designing Women]]'' | style="text-align:center;"| 1990 | Sarili – The Guardian Movie Star | | "The First Day of the Last Decade of the Entire 20th century: Part 1 & 2" |- ! scope="row" | ''[[Babes]]'' | style="text-align:center;"| 1991 | Sarili | Cameo appearance | "Hello Dolly" |- ! scope="row" | ''[[Big Dreams and Broken Hearts: The Dottie West Story]]'' | style="text-align:center;"| 1995 | Sarili | Cameo appearance | |- ! scope="row" | ''Naomi & Wynonna: Love Can Build a Bridge'' | style="text-align:center;"| 1995 | Sarili | | |- ! scope="row" | ''Get to the Heart: The Barbara Mandrell Story'' | style="text-align:center;"| 1997 | Sarili | Cameo appearance | |- ! scope="row" | ''{{sortname|The|Simpsons}}'' | style="text-align:center;"| 1999 | Sarili | | "[[Sunday, Cruddy Sunday]]" |- ! scope="row" | ''[[Jackie's Back]]'' | style="text-align:center;"| 1999 | Sarili | Cameo appearance | |- ! scope="row" | ''[[Bette (TV series)|Bette]]'' | style="text-align:center;"| 2000 | Sarili | Cameo appearance | "Halloween" |- ! scope="row" | ''[[19 Kids and Counting]]" | style="text-align:center;"| 2009 | Sarili | Cameo | "Duggars Go To Dollywood" |} ==Mga sanggunian== {{Reflist|2}} ==Bibliyograpiya== * {{cite book | last = Cash | first = Johnny | authorlink = Johnny Cash | title = Cash; the Autobiography | url = https://archive.org/details/cashautobiograph0000cash | year = 1998 | isbn = | ref = harv}} * {{cite book | last = Nash | first = Alanna | authorlink = Alanna Nash | title = Dolly | url = https://archive.org/details/dolly0000nash | publisher=[[Reed Books]] | year= 1978 | location = Los Angeles, California | isbn = 0891695230 | ref = harv}} * {{cite book | last = Parton | first = Dolly | title = Dolly: My Life And Other Unfinished Business | url = https://archive.org/details/dollymylifeother00part_0 | publisher=[[Harper Collins]] | year = 1994 | isbn = 0060177209 | ref = harv}} * {{cite book | last = Whitburn | first = Joel | authorlink = Joel Whitburn | title = Top Country Songs 1944–2005 | publisher=[[Billboard charts|Billboard]]/[[Record Research|Record Research Inc.]] | year = 2005 | isbn = 0-89820-165-9 | ref = harv}} ==Mga dagdag na babasahin== * {{Cite book|last=Miller|first=Stephen|title=Smart Blonde: Dolly Parton|url=https://archive.org/details/smartblondedolly0000mill_j5t1|publisher=[[Omnibus Press]]|year=2008|isbn=978186097607|ref=harv|postscript=<!--None-->}}. * {{Cite book|last=Nash|first=Alanna|authorlink=Alanna Nash|title=Dolly: The Biography|url=https://archive.org/details/dollybiography0000nash|publisher=[[Cooper Square Press]]|year=2002|isbn=9780815412427|ref=harv|postscript=<!--None-->}}. * {{Cite book|last=Pasternak|first=Judith Mahoney|title=Dolly Parton|publisher=[[Sterling Publishing]]|year=1998|isbn=9781567995572|ref=harv|postscript=<!--None-->}}. ==Mga kawing panlabas== {{wikiquote}} {{commonscat|Dolly Parton}} * [http://www.dollypartonmusic.net/ dollypartonmusic.net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150622025454/http://www.dollypartonmusic.net/ |date=2015-06-22 }}, (opisyal na websayt ng musika) * [http://www.dollyparton.com/ dollyparton.com], (opisyal na websayt – hindi ganap na nailunsad mula noong 23 Disyembre 2009 at nangangailangan ng [[Adobe Flash]]) * {{imdb name|id=0000573|name=Dolly Parton}} * {{worldcat id|lccn-n79-128064}} * [http://www.countrymusichalloffame.com/site/inductees.aspx?cid=150 "Dolly Parton"], pahina ng pagluluklok sa [http://www.countrymusichalloffame.com/ countrymusichalloffame.com], opisyal na websayt ng [[Country Music Hall of Fame and Museum|Bulwagan ng Katanyagan at Museo ng ''Country Music'']] * [http://www.legacyrecordings.com/Dolly-Parton.aspx "Dolly Parton"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080629033318/http://www.legacyrecordings.com/Dolly-Parton.aspx |date=2008-06-29 }}, talambuhay sa [http://www.legacyrecordings.com/ legacyrecordings.com], opisyal na websayt ng [[Legacy Recordings]] * [http://countrymusicpride.com/2008/11/dolly-parton-interview/ "Dolly Parton – Interview"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327143732/http://countrymusicpride.com/2008/11/dolly-parton-interview/ |date=2010-03-27 }}, napaskil noong 18 Nobyembre 2008, sa countrymusicpride.com * [http://www.charlierose.com/view/interview/10356 "A Conversation with Singer and Actress Dolly Parton"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141221223652/http://www.charlierose.com/view/interview/10356 |date=2014-12-21 }}, isang panayam na nakabidyo noong 5 Hunyo 2009 (nangangailangan ng [[Adobe Flash]]), mula sa [[Charlie Rose (palabas ng talakayan)|''Charlie Rose'']] (palabas ng talakayan), isang programang pantelebisyon ng [[PBS]], sa [http://www.charlierose.com/view/interview/10356 charlierose.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141221223652/http://www.charlierose.com/view/interview/10356 |date=2014-12-21 }}, opisyal na websayt ni Charlie Rose * [http://www.youtube.com/watch?v=LzNDFflbHsw Nakabidyong panayam kay Dolly Parton] mula sa palabas ng talakayan na '[[Parkinson (seryeng pantelebisyon)|Parkinson]]' sa BBC * {{cite episode | title = Dolly Parton: The Real Queen Of All Media | url = http://www.cbsnews.com/stories/2009/04/02/60minutes/main4914137_page1.shtml | series = 60 Minutes | airdate = 7 Hunyo 2009 | network = CBS | credits = Reporter: Morley Safer | access-date = 8 Nobiyembre 2011 | archive-date = 17 Mayo 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20130517095929/http://www.cbsnews.com/stories/2009/04/02/60minutes/main4914137_page1.shtml | url-status = dead }} * [http://www.dolly-parton.net/ Dolly-Parton.net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111102160022/http://dolly-parton.net/ |date=2011-11-02 }}, (sityo ng tagapagtangkili) {{BD|1946||Parton, Dolly}} {{Authority control}} [[Kategorya:Mga artista mula sa Estados Unidos]] [[Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Estados Unidos]] [[Kategorya:Mga kompositor mula sa Estados Unidos]] [[Kategorya:Mga liriko mula sa Estados Unidos]] jh71c3opa6ectcqxh9tkgkzlchadc58 14 138814 2221991 1300935 2026-08-28T03:14:59Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga paksa ayon sa bansa]]; added [[Category:Ekonomiya ayon sa bansa]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221991 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|Mga bangko ayon sa bansa}} {{Commonscat|Banks by country}} [[Kategorya:Bangko| Bansa]] [[Kategorya:Ekonomiya ayon sa bansa| ]] 9kgifrh5jpfwqla1o8jcx58p72yo606 14 139190 2222061 1325016 2026-08-28T04:23:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222061 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Navbox|WP:ANIME/R|WP:MANGA/R}} {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] qxcnqh0hkw8c8su4xghrztdt1tompia 4 139206 2222010 699712 2026-08-28T03:44:23Z JWilz12345 77302 2222010 wikitext text/x-wiki {{userbox-level | level = | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|^_^]] | info = Ang Tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|nanonood]]''' ng '''[[anime]]'''. }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> sxhzt3phgtb1xauw7luitlytlwi1qdp 4 139234 2222011 1664689 2026-08-28T03:44:38Z JWilz12345 77302 2222011 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #FFB3B3 | id = >_< | id-c = #FFB3B3 | id-s = 14 | info = Ang taong ito ay '''ayaw sa [[anime]]''' (o hindi man lamang nanonood nito). | info-c = #FFE0E8 | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] [[ko:사용자:Galadrien/틀/ani-0]] </noinclude> 6a9c9bkwbnt6at20bmwhgprzuq3yp9u 14 139235 2222003 699962 2026-08-28T03:32:01Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222003 wikitext text/x-wiki {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga}} [[Kategorya:Mga Wikipedista]] ij1huerv02r6lzofux6kfrfwpkt83mv 2222007 2222003 2026-08-28T03:42:48Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] sa [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] 2222003 wikitext text/x-wiki {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga}} [[Kategorya:Mga Wikipedista]] ij1huerv02r6lzofux6kfrfwpkt83mv 2222023 2222007 2026-08-28T03:51:21Z JWilz12345 77302 new key for [[Category:Mga Wikipedista]]: "anime" using [[WP:HC|HotCat]] 2222023 wikitext text/x-wiki {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga}} [[Kategorya:Mga Wikipedista|anime]] b8n5zay4kv3wo3l6rvfm2gqs39zr2h8 4 139239 2222012 1146325 2026-08-28T03:44:54Z JWilz12345 77302 2222012 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #C0C8FF | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|._.]] | id-c = #C0C8FF | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|kadalasang nanonood]] ng [[anime]]'''. | info-c = #F0F8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] [[en:Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-1]] [[ko:사용자:Galadrien/틀/ani-1]] </noinclude> jabhfhe90k8ullicot5tc8k1y7df6t6 2222018 2222012 2026-08-28T03:46:39Z JWilz12345 77302 2222018 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #C0C8FF | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|._.]] | id-c = #C0C8FF | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|kadalasang nanonood]] ng [[anime]]'''. | info-c = #F0F8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] [[en:Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User anime-1]] [[ko:사용자:Galadrien/틀/ani-1]] </noinclude> 7cis92mn97rpdpjihym1uhvuspctolo 4 139240 2222017 1664690 2026-08-28T03:46:29Z JWilz12345 77302 2222017 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #77E0E8 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|o_O]] | id-c = #77E0E8 | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay may '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|kaunting paghanga]]''' sa '''[[anime]]'''. | info-c = #D0F8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] [[ko:사용자:Galadrien/틀/ani-2]] </noinclude> k94m8j6beq4lgmsorv6hfff05jeuojd 4 139244 2222016 1664691 2026-08-28T03:46:13Z JWilz12345 77302 2222016 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #99B3FF | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|~_~]] | id-c = #99B3FF | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|tagahanga]]''' ng '''[[anime]]'''. | info-c = #E0E8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] [[ko:사용자:Galadrien/틀/ani-3]] </noinclude> mlw844ptbos00ix10dbhsy4337w4zkb 4 139247 2222013 699985 2026-08-28T03:45:20Z JWilz12345 77302 2222013 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #CCCC00 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|*_*]] | id-c = #FFFF00 | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|mahal]] ang [[anime]]'''. | info-c = #FFFF99 | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> lnz5fb39hq183cilvofqm61pw5rxdx5 4 139249 2222014 699989 2026-08-28T03:45:35Z JWilz12345 77302 2222014 wikitext text/x-wiki {{userbox-level | level = | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|アニメ]] | id-s = 10 | info = Ang [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|tagagamit]] na ito ay '''[[Anime]]''' '''[[Otaku]]'''. }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> ktcwaut8lpdceztdrau3y5iu86sd2lm 2222015 2222014 2026-08-28T03:45:52Z JWilz12345 77302 2222015 wikitext text/x-wiki {{userbox-level | level = | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|アニメ]] | id-s = 10 | info = Ang [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|tagagamit]] na ito ay '''[[Anime]]''' '''[[Otaku]]'''. }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> h650u3dyrrmdx2s4132af3l91necerf 4 139252 2222021 699994 2026-08-28T03:49:29Z JWilz12345 77302 2222021 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #CCCC00 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|^_~]] | id-c = #FF0000 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa hentai|mahal]] ang [[hentai]]'''. | info-c = #FF0099 }}<includeonly>{{#ifeq:{{lc:{{{category|}}}}}|no||{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai|{{PAGENAME}}]] }}}}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopaedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User anime]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai|*]] </noinclude> ibrbhf0uga68o2dremy18plunyys59o 14 139253 2222019 699995 2026-08-28T03:48:51Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga Wikipedian na interisado sa hentai]] sa [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai]] 699995 wikitext text/x-wiki {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga|Manga}} [[Kaurian:Hentai]] [[Kaurian:Wikipedia]] 37g0vo05z8qblk3im2stz9dhltiak3e 2222022 2222019 2026-08-28T03:51:07Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222022 wikitext text/x-wiki {{see|Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga|Manga}} [[Kaurian:Hentai]] [[Kategorya:Mga Wikipedista|hentai]] egw3bxlfmg7528xc7ikyu4prw98boj1 4 139263 2222024 700145 2026-08-28T03:51:59Z JWilz12345 77302 2222024 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #6EF7A7 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|^_^]] | id-c = #6EF7A7 | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay nagbabasa ng '''[[manga]]'''. | info-c = #C5FCDC | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==Tignan Din== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> r9t4bjrksauamo6bhzxgissuvwrh85p 4 139266 2222030 700125 2026-08-28T03:53:47Z JWilz12345 77302 2222030 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #FFB3B3 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|>?<]] | id-c = #FFB3B3 | id-s = 14 | info = Ang taong ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|hindi nakakaintindi]] kung paano bumasa ng [[manga]]''' (subalit may interes na bumasa) at nangangailangan ng pagpapayo pagkatapos ng bawat pagsubok ng pagbabasa. | info-c = #FFE0E8 | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==Tignan Din== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> bzc1uxnjdqw3zfprjdymlum4gvv7a9c 4 139268 2222025 700117 2026-08-28T03:52:13Z JWilz12345 77302 2222025 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #FFB3B3 | id = [[:Category:Wikipedians interested in anime and manga|>_<]] | id-c = #FFB3B3 | id-s = 14 | info = Ang taong ito ay '''ayaw ng [[manga]]''' (o hindi man lang naisipang bumasa). | info-c = #FFE0E8 | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==Tignan Din== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> 7nk9yxpgmqj9f7bnqxabb9lqb9wkvq1 4 139272 2222026 700127 2026-08-28T03:52:34Z JWilz12345 77302 2222026 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #C0C8FF | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|._.]] | id-c = #C0C8FF | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|kadalasang nagbabasa]] ng [[manga]]'''. | info-c = #F0F8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}</div><includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProject Anime and manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> 9zl52f4il61z1crxm4tnkv4zgkhhey0 4 139274 2222027 700135 2026-08-28T03:52:49Z JWilz12345 77302 2222027 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #77E0E8 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|^^]] | id-c = #77E0E8 | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay may '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|kaunting paghanga]]''' sa '''[[manga]]'''. | info-c = #D0F8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> o58sear5mtgduwnbei2gx4y4xw5wtzn 4 139275 2222028 700141 2026-08-28T03:53:15Z JWilz12345 77302 2222028 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #99B3FF | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|^_~]] | id-c = #99B3FF | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay isang '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|tagahanga]]''' ng '''[[manga]]'''. | info-c = #E0E8FF | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> bpd5q0ahdvygsllvggdi8ci596y2xri 4 139276 2222029 700139 2026-08-28T03:53:33Z JWilz12345 77302 2222029 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #CCCC00 | id = [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|*_*]] | id-c = #FFFF00 | id-s = 14 | info = Ang tagagamit na ito ay '''[[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|mahal]] ang [[manga]]'''. | info-c = #FFFF99 | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-N]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> apt339j3dqfob9sdbtsn5f695go936l 4 139277 2222031 700143 2026-08-28T03:54:07Z JWilz12345 77302 2222031 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = #6EF7A7 | id = [[Manga|漫画]] | id-c = #6EF7A7 | id-s = 14 | info = This [[:Kaurian:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga|user]] is a '''[[manga]] [[otaku]]'''. | info-c = #C5FCDC | info-s = 8 | info-lh = 1.25em }}<includeonly>{{ #ifeq: {{NAMESPACE}}:{{SUBPAGENAME}} | User:{{BASEPAGENAME}} | [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga|{{PAGENAME}}]] }}</includeonly><noinclude><br style="clear: both;"> ==Comments== This [[Wikipedia:Template|template]] is a [[Wikipedia:Avoid self-references|self-reference]] and so is part of the Wikipedia project rather than the encyclopedic content. Adds the user page to the following categories: *[[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] ==See also== *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-0]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-1]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-2]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-3]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-4]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga-?]] *[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga/Userbox/User manga]] [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga| {{PAGENAME}}]] </noinclude> g5frikzmcydsu9x81udamqsu6anq9yc 14 139289 2222033 700155 2026-08-28T03:56:42Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222033 wikitext text/x-wiki {{see|Chobits}} [[Kategorya:Mga Wikipedista|Chobits]] [[Kaurian:Chobits]] a0gek3cqdffnvxa9c6u9odumwaryt8n 14 139312 2222034 700467 2026-08-28T03:57:13Z JWilz12345 77302 added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222034 wikitext text/x-wiki {{see|Hayate the Combat Butler}} [[Kaurian:Hayate the Combat Butler ]] [[Kategorya:Mga Wikipedista|Hayate]] l2qffwhxd3knz11j9at3msbk8i48p6a 14 139313 2222035 700476 2026-08-28T03:57:23Z JWilz12345 77302 added [[Category:Mga Wikipedista]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222035 wikitext text/x-wiki {{see|Fushigi Yūgi}} [[Kaurian:Fushigi Yūgi]] [[Kategorya:Mga Wikipedista|Fushigi]] 594t0h1bv3bzqwub27r1uiifk43v9gf 4 139739 2222098 1955352 2026-08-28T05:01:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222098 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Wikipedia Double Redirect.svg|right|210px]] Ang mga pahina ay maaaring '''ilipat''' papunta sa isang bagong pamagat kapag ang dating pangalan ay hindi tumpak, hindi buo, o nakakalito o dahil sa isang pangkat ng mga dahilan ng paglilinis. Sa madaling sabi, ito ang pagbibigay ng bagong pangalan sa isang pahina. Ginagawa ito sa pamamagitan ng pagagamit ng panglaylay na "{{int:move}}" na nasa itaas. Na sinusundan ng pagpapasok o paglalagay ng bagong pangalan at pagpindot ng 'Ilipat ang Pahina'. Kapag '''binago ang pangalan''' o '''muling pinangalanan''' ang pahina, nakalakip o nakakabit sa bagong pangalan ang kasaysayan ng pahina, at ang dating pamagat ay kusang itinuturo papunta sa bagong pangalan (may opsiyon ang mga [[Wikipedia:Bot|bot]] at mga [[Wikipedia:Tagapangasiwa|tagapangasiwa]] na supilin o pigilin ang pagpapapunta ng pahina sa ibang pahina). Tanging mga kusang nakumpirma o kusang natiyak na mga tagagamit lamang ang maaaring maglipat ng mga pahina dahil sa paulit-ulit na bandalismo o pambababoy na ginagamitan ng paglipat ng pahina. Kung ikaw ay isang hindi nagpatalang tagagamit o nakatala subalit hindi pa kusang natiyak, maaari kang humiling ng paglipat ng pahina mula sa mga tagapangasiwa. Kapag ang pahinang nasa puwang ng pangalan (iyong mga larawan at midya) ay inilipat, ang kaugnay na mga talaksan ay inililipat din. Magbuhat noong Setyembre 2009, tanging mga tagapangasiwa lamang ng Wikipedia ang nakapaglilipat ng mga pahinang ito. Ang mga pahinang nasa [[Wikipedia:Puwang ng pangalan ng kategorya|puwang ng pangalan ng kategorya]] ay hindi maililipat. Upang baguhin ang pangalan ng isang kategorya, tingan ang [[Wikipedia:Mga kategoryang tatalakayin]]. [[Kategorya:Wikipedia help]] 8mlxrkpqov2f72afc5pyh34feivzxu3 4 139742 2222115 706502 2026-08-28T05:18:42Z JWilz12345 77302 +[[Kategorya:Pagkakategorya ng Wikipedia]]; ±[[Kategorya:Wikipedia]]→[[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222115 wikitext text/x-wiki ''Wala pang makabatirang nilalaman sa ngayon ang pahinang ito.'' [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] [[Kategorya:Pagkakategorya ng Wikipedia]] [[en:Wikipedia:Category namespace]] epha9d4ivdg4tlg3f8p08thgv4svkgp 4 139744 2222079 1368680 2026-08-28T04:38:08Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222079 wikitext text/x-wiki ''Wala pang makabatirang nilalaman sa ngayon ang pahinang ito. Maaari kang tumulong sa pagsisimula nito.'' [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] mdhfe4y1qu1ewctrs9hljh4mg6xb2ww 4 139748 2221922 1990144 2026-08-28T02:03:25Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221922 wikitext text/x-wiki {{Wanted|Wikipedia:Consensus}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ds5xhnkrjjl6x7ay4b6i64kbuxxts4s 10 139817 2222211 1386685 2026-08-28T08:54:44Z JWilz12345 77302 2222211 wikitext text/x-wiki {{sister |project=wikiquote |text=Ang [[Wikikawikaan]] ay may koleksiyon ng mga kasabihan kaugnay sa: '''''{{sec link auto|q|{{{1|Special:Search/{{PAGENAME}}}}}|{{{2|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}}}}}''''' }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> eixg07xc68ft3rcgjno2fxf4bblc967 4 140300 2222105 1768190 2026-08-28T05:09:10Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222105 wikitext text/x-wiki {{daang tapatan|WP:PNB|WP:CHU|WP:RENAME}} Maaaring humiling dito ang mga tagagamit na nais '''magpalit ng bansag (''username'')''' sa mga [[Wikipedia:Tagapangasiwa|burokrata]] ng Wikipediang Tagalog. Maaaring tingnan ang tala ng mga burokrata [[Wikipedia:Tagapangasiwa#Mga aktibong Tagapangasiwa|rito]]. Siguraduhin muna na bago ka humiling para sa pagpapalit ng iyong bansag, umaayon ang iyong ninanais na bansag sa [[:en:Wikipedia:Username policy|patakaran sa bansag]]. '''Huwag lumikha ng kuwenta sa bagong bansag''' — walang karapatan ang mga burokrata na isanib ang dalawang magkahiwalay na kuwenta, o ang mga ambag nito. May karapatan lang ang burokrata na palitan ang bansag ng isang tagagamit. {{/Paraan}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ==Mga hiling== <!--Ilagay ang lahat ng hiling sa pagitan ng linyang ito at ang linya sa ibaba. Dapat nasa ilalim ng hanay ang mga pinakabagong hiling.--> === Shirou15 → Masahiro Naoi === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Shirou15|Shirou15]] ([[Usapang tagagamit:Shirou15|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Shirou15|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Shirou15|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Masahiro+Naoi Masahiro Naoi] ([[sulutil:Masahiro Naoi|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Masahiro Naoi|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Masahiro+Naoi&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Shirou15}}&newusername={{urlencode:Masahiro Naoi}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Nais ko lamang na isabay ang username ko rito sa ibang websayt --[[Tagagamit:Shirou15|Shirou15]] 07:18, 11 Mayo 2011 (UTC) :Paalala lang po na dahil may mga kuwenta ka sa ibang mga proyekto ng Wikimedia, kailangan mo pa ring ihiling ang pagbabago ng bansag mo roon upang mapalitan ang bansag mo sa ibang mga proyekto. Maaari mo itong gawin sa [[:meta:SRUC|Meta]]. Pakitiyak na nabasa mo ito bago kong palitan ang bansag mo. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 22:25, 11 Mayo 2011 (UTC) ::Naihiling ko na po ito sa meta. --[[Tagagamit:Shirou15|Shirou15]] 06:34, 13 Mayo 2011 (UTC) :::{{done}} Huwag po muna kayong lumagda sa ibang mga proyektong Wikimedia maliban sa rito habang inaayos pa ang iyong pangalan sa ibang mga proyekto upang maayusan ang iyong pinag-isang bansag (''single username''). Maraming salamat po. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 11:22, 13 Mayo 2011 (UTC) === None (SUL request) → Moises === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:None (SUL request)|None (SUL request)]] ([[Usapang tagagamit:None (SUL request)|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/None (SUL request)|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:None (SUL request)|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Moises Moises] ([[sulutil:Moises|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Moises|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Moises&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:None (SUL request)}}&newusername={{urlencode:Moises}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: I'd like to usurp the username Moises for SUL reason. I hold the username Moises on SUL and ca.wikipedia.org. My confirmation link [http://ca.wikipedia.org/wiki/Usuari_Discussi%C3%B3:Moises] --[[Natatangi:Mga ambag/217.126.6.97|217.126.6.97]] 12:01, 22 Mayo 2011 (UTC) :{{done}} The account may now be usurped. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 13:18, 22 Mayo 2011 (UTC) === Joy-temporary → Joy === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Joy-temporary|Joy-temporary]] ([[Usapang tagagamit:Joy-temporary|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Joy-temporary|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Joy-temporary|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Joy Joy] ([[sulutil:Joy|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Joy|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Joy&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Joy-temporary}}&newusername={{urlencode:Joy}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Hi. I'm trying to get a unified account and this zero-edit account is in the way. Please move it away. Thanks. [[:en:User:Joy]]/[[:en:User:Joy/SUL|SUL]] --[[Tagagamit:Joy-temporary|Joy-temporary]] 09:15, 1 Agosto 2011 (UTC) :{{done}} The account may now be usurped. Sorry it took so long: I've been busy with real-life stuff and I haven't been monitoring the request list lately. :) --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 14:41, 13 Agosto 2011 (UTC) === Mohamed ElGedawy → محمد الجداوي === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Mohamed ElGedawy|Mohamed ElGedawy]] ([[Usapang tagagamit:Mohamed ElGedawy|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Mohamed ElGedawy|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Mohamed ElGedawy|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF+%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%8A محمد الجداوي] ([[sulutil:محمد الجداوي|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/محمد الجداوي|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF+%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%8A&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Mohamed ElGedawy}}&newusername={{urlencode:محمد الجداوي}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Renaming globally, I have changed my username on ar.wikipedia.org --[[Tagagamit:Mohamed ElGedawy|Mohamed ElGedawy]] 08:20, 13 Agosto 2011 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 10:07, 17 Agosto 2011 (UTC) === CobiJa → Cobija === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:CobiJa|CobiJa]] ([[Usapang tagagamit:CobiJa|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/CobiJa|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:CobiJa|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Cobija Cobija] ([[sulutil:Cobija|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Cobija|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Cobija&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:CobiJa}}&newusername={{urlencode:Cobija}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Per SUL request ([[:tr:Kullanıcı:Cobija]]). And please delete my old user page and the discussion. --[[Tagagamit:CobiJa|CobiJa]] 23:42, 20 Agosto 2011 (UTC) :Please clarify what you mean by deleting your old userpage and discussion when you don't have anything in your userspace on the Tagalog Wikipedia. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 02:27, 21 Agosto 2011 (UTC) Well. Only I want to change my username. --[[Tagagamit:CobiJa|CobiJa]] 09:54, 21 Agosto 2011 (UTC) :{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 09:54, 21 Agosto 2011 (UTC) === WarGaleon → Kyoushuu === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:WarGaleon|WarGaleon]] ([[Usapang tagagamit:WarGaleon|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/WarGaleon|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:WarGaleon|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Kyoushuu Kyoushuu] ([[sulutil:Kyoushuu|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Kyoushuu|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Kyoushuu&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:WarGaleon}}&newusername={{urlencode:Kyoushuu}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Changing username for unified accounts --[[Tagagamit:WarGaleon|WarGaleon]] 07:08, 30 Oktubre 2011 (UTC) :May I ask: is this a request to usurp a username? --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 18:50, 13 Nobyembre 2011 (UTC) === Dawid Deutschland → Deu === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Dawid Deutschland|Dawid Deutschland]] ([[Usapang tagagamit:Dawid Deutschland|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Dawid Deutschland|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Dawid Deutschland|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Deu Deu] ([[sulutil:Deu|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Deu|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Deu&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Dawid Deutschland}}&newusername={{urlencode:Deu}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: [http://toolserver.org/~quentinv57/sulinfo/Deu All these accounts are mine]. --[[Tagagamit:Dawid Deutschland|Dawid Deutschland]] 05:58, 4 Nobyembre 2011 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 18:48, 13 Nobyembre 2011 (UTC) === Scorpion prinz → Namayan === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Scorpion prinz|Scorpion prinz]] ([[Usapang tagagamit:Scorpion prinz|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Scorpion prinz|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Scorpion prinz|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Namayan Namayan] ([[sulutil:Namayan|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Namayan|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Namayan&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Scorpion prinz}}&newusername={{urlencode:Namayan}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Personal na kagustuhan palita, napalitan na sa meta, EN, ES at FR. --[[Tagagamit:Scorpion prinz|--Scorpion prinz]] 00:29, 23 Enero 2012 (UTC) :Pakikawing mo po rito ang iyong mungkahi para sa pagpapalit ng bansag sa ibang mga wiki. Pakibigyan niyo po ng pansin na kapag inilipat ko ang bansag mo rito, mapuputol ang iyong isahang paglalagda (''single user login'' o SUL), at kailangang imungkahi ang pagpapalit ng bansag sa lahat ng mga wiki kung saan mayroon kang kuwenta. Kapag naikawing na ito rito, papalitan ko ang inyong bansag. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 08:58, 26 Enero 2012 (UTC) ::[[meta:Meta:Changing_username]][[Tagagamit:Scorpion prinz|--Scorpion prinz]] 12:05, 26 Enero 2012 (UTC) :::{{done}}. Nahanap ko na rin ang [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Meta:Changing_username&oldid=3291698 palagiang kawing] dito. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 12:10, 26 Enero 2012 (UTC) === Antaya → Benoit Rochon === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Antaya|Antaya]] ([[Usapang tagagamit:Antaya|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Antaya|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Antaya|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Benoit+Rochon Benoit Rochon] ([[sulutil:Benoit Rochon|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Benoit Rochon|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Benoit+Rochon&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Antaya}}&newusername={{urlencode:Benoit Rochon}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: 1. Since my election to the board of Wikimedia Canada, it seems more professional to use my real name. 2. I want the real paternity of my contributions in Commons. 3. Requests already done on many Wikis. Here is the [http://fr.wikipedia.org/w/index.php?title=Discussion_utilisateur%3ABenoit_Rochon&action=historysubmit&diff=75833969&oldid=75832487 Proof of ownership]. Thank you. --[[Tagagamit:Antaya|Antaya]] 17:18, 20 Pebrero 2012 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 11:42, 23 Pebrero 2012 (UTC) === Striker → Defender === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Striker|Striker]] ([[Usapang tagagamit:Striker|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Striker|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Striker|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Defender Defender] ([[sulutil:Defender|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Defender|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Defender&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Striker}}&newusername={{urlencode:Defender}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Global rename. [https://pt.wiktionary.org/wiki/Utilizador:Defender/confirmation See this for more information]. Thanks in advance, [[Tagagamit:Striker|Striker]] ([[Usapang tagagamit:Striker|talk]]) 16:55, 20 Abril 2012 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 23:21, 20 Abril 2012 (UTC) === Orashmatash → Mh7kJ === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Orashmatash|Orashmatash]] ([[Usapang tagagamit:Orashmatash|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Orashmatash|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Orashmatash|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Mh7kJ Mh7kJ] ([[sulutil:Mh7kJ|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Mh7kJ|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Mh7kJ&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Orashmatash}}&newusername={{urlencode:Mh7kJ}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: I am renaming globally. Thanks! --[[Tagagamit:Orashmatash|Orashmatash]] ([[Usapang tagagamit:Orashmatash|makipag-usap]]) 19:50, 15 Hunyo 2012 (UTC) :Please see [https://simple.wikipedia.org/w/index.php?title=User:Mh7kJ/Testing_ground&oldid=3665277 here] for confirmation. -[[Tagagamit:Orashmatash|Orashmatash]] ([[Usapang tagagamit:Orashmatash|makipag-usap]]) 19:50, 15 Hunyo 2012 (UTC) ::{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:45, 16 Hunyo 2012 (UTC) === محمد الجداوي → Avocato === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:محمد الجداوي|محمد الجداوي]] ([[Usapang tagagamit:محمد الجداوي|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/محمد الجداوي|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:محمد الجداوي|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Avocato Avocato] ([[sulutil:Avocato|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Avocato|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Avocato&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:محمد الجداوي}}&newusername={{urlencode:Avocato}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Privacy reasons [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk%3A%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%8A&diff=3902291&oldid=3488161] :{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:53, 17 Hulyo 2012 (UTC) === GedawyBot → AvocatoBot === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:GedawyBot|GedawyBot]] ([[Usapang tagagamit:GedawyBot|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/GedawyBot|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:GedawyBot|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=AvocatoBot AvocatoBot] ([[sulutil:AvocatoBot|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/AvocatoBot|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=AvocatoBot&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:GedawyBot}}&newusername={{urlencode:AvocatoBot}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Privacy reasons [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk%3A%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%8A&diff=3902291&oldid=3488161] :{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:53, 17 Hulyo 2012 (UTC) === JCRodrigo → AdHonorem === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:JCRodrigo|JCRodrigo]] ([[Usapang tagagamit:JCRodrigo|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/JCRodrigo|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:JCRodrigo|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=AdHonorem AdHonorem] ([[sulutil:AdHonorem|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/AdHonorem|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=AdHonorem&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:JCRodrigo}}&newusername={{urlencode:AdHonorem}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: masyadong pinapakita ang totoong pagkatao :Tanong lang po: ikaw po ba ang lumikha ng kuwentang patutunguhan ng hiling na ito? Maaari ko itong ilipat, ngunit nag-aalala lang ako na parang masyadong kaunti lang ang mga ambag mo para sa gawaing ito. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 06:24, 13 Pebrero 2013 (UTC) === Sang'gre Habagat → Mr. Gerbear === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Sang'gre Habagat|Sang'gre Habagat]] ([[Usapang tagagamit:Sang'gre Habagat|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Sang'gre Habagat|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Sang'gre Habagat|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Mr.+Gerbear Mr. Gerbear] ([[sulutil:Mr. Gerbear|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Mr. Gerbear|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Mr.+Gerbear&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Sang'gre Habagat}}&newusername={{urlencode:Mr. Gerbear}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Pangkalahatang pagbago ng bansag sa buong Wikimedia. --[[Tagagamit:Sang&#39;gre Habagat|Sang&#39;gre Habagat]] ([[Usapang tagagamit:Sang&#39;gre Habagat|makipag-usap]]) 03:37, 13 Pebrero 2013 (UTC) :Maaaring patunayan ang pagbabagong ito mula [http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=User:Mr._Gerbear&diff=prev&oldid=537910304 dito]. [[Tagagamit:Sang&#39;gre Habagat|Sang&#39;gre Habagat]] ([[Usapang tagagamit:Sang&#39;gre Habagat|makipag-usap]]) 03:37, 13 Pebrero 2013 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 06:22, 13 Pebrero 2013 (UTC) === Kontos → Sanyi4 === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Kontos|Kontos]] ([[Usapang tagagamit:Kontos|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Kontos|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Kontos|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Sanyi4 Sanyi4] ([[sulutil:Sanyi4|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Sanyi4|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Sanyi4&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Kontos}}&newusername={{urlencode:Sanyi4}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: I would like "Kontos" to be renamed to "Sanyi4", so that I can attach it to my global account. "Sanyi4" already exist. Both "Kontos" and "Sanyi4" belong to me. It is important that the current "Sanyi4" be renamed to "Sanyi4 (usurped)", not something else! Confirmation: [http://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Szerkeszt%C5%91vita:Sanyi4&diff=12990321&oldid=12966429]. Thanks. --[[Tagagamit:Kontos|Kontos]] ([[Usapang tagagamit:Kontos|makipag-usap]]) 21:32, 14 Hulyo 2013 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 08:51, 15 Hulyo 2013 (UTC) === Moscowconnection → Moscow Connection === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Moscowconnection|Moscowconnection]] ([[Usapang tagagamit:Moscowconnection|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Moscowconnection|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Moscowconnection|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Moscow+Connection Moscow Connection] ([[sulutil:Moscow Connection|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Moscow Connection|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Moscow+Connection&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Moscowconnection}}&newusername={{urlencode:Moscow Connection}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Global na pagbabago ng pangalan. Kumpirmasyon: "[[:en:Wikipedia:Changing_username/Simple/Archive149#Moscowconnection → Moscow Connection]]". --[[Tagagamit:Moscowconnection|Moscowconnection]] ([[Usapang tagagamit:Moscowconnection|makipag-usap]]) 18:22, 17 Nobyembre 2013 (UTC) : {{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 03:18, 18 Nobyembre 2013 (UTC) === لطرش أحمد الهاشمي → لطرش احمد الهاشمي === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:لطرش احمد الهاشمي|لطرش احمد الهاشمي]] ([[Usapang tagagamit:لطرش احمد الهاشمي|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/لطرش احمد الهاشمي|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:لطرش احمد الهاشمي|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=%D9%84%D8%B7%D8%B1%D8%B4+%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF+%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85%D9%8A لطرش أحمد الهاشمي] ([[sulutil:لطرش أحمد الهاشمي|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/لطرش أحمد الهاشمي|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=%D9%84%D8%B7%D8%B1%D8%B4+%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF+%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85%D9%8A&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:لطرش احمد الهاشمي}}&newusername={{urlencode:لطرش أحمد الهاشمي}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: i want the same name in all wikimedia project --[[Tagagamit:لطرش احمد الهاشمي|لطرش احمد الهاشمي]] ([[Usapang tagagamit:لطرش احمد الهاشمي|makipag-usap]]) 16:48, 14 Disyembre 2013 (UTC) :{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 02:29, 15 Disyembre 2013 (UTC) === Bertrand Bellet → Aucassin === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Bertrand Bellet|Bertrand Bellet]] ([[Usapang tagagamit:Bertrand Bellet|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Bertrand Bellet|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Bertrand Bellet|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Aucassin Aucassin] ([[sulutil:Aucassin|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Aucassin|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Aucassin&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Bertrand Bellet}}&newusername={{urlencode:Aucassin}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Hello, sorry for writing in English. I wish to use my own name no longer to contribute and am therefore moving all my Wikimedia accounts to this pseudonym, under a new SUL account. * Old SUL account : [http://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth/Bertrand_Bellet] * New SUL account : [http://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth/Aucassin] * Completed request for renaming on the French Wikipedia : [http://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Demande_de_renommage_de_compte_utilisateur#Bertrand_Bellet_.E2.86.92_Aucassin] * Completed request for renaming (by usurpation) on the English Wikipedia : [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Changing_username/Usurpations/Completed/43#Bertrand_Bellet_.E2.86.92_Aucassin] Thanks in advance. [[Tagagamit:Bertrand Bellet|Bertrand Bellet]] ([[Usapang tagagamit:Bertrand Bellet|makipag-usap]]) 14:53, 25 Enero 2014 (UTC) : {{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 04:09, 1 Marso 2014 (UTC) === kixzer → franz710 === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:kixzer|kixzer]] ([[Usapang tagagamit:kixzer|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/kixzer|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:kixzer|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=%3Cfranz710%3E franz710] ([[sulutil:franz710|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/franz710|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=%3Cfranz710%3E&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:kixzer}}&newusername={{urlencode:franz710}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: I have request in the SUL that all my username will be under my franz to make it more profesional however even if it charged I notice that my wiki pages log and contribs for pampanga and tagalog wiki are still on the kixzer account. please help. --'''[[User:Franz710|<span style="color:#00f;">Franz710</span>]] [[Special:Contributions/franz710|<span style="color:#f00;">Kixzer</span>]]''' ^{([[User talk:franz710|<font color="#0066ff" ><b>usap tayo</b></font>]])} 15:47, 28 Pebrero 2014 (UTC) :Apologies, but I won't be able to perform this request. The target username already has an edit history, and it is impossible to merge two usernames under a single username. At this time, I can only advise you to abandon your old account and continue editing under your new account. (The other way is to abandon your edits under the target account, and if the account is your account, then we can proceed with usurpation, but officially this is not allowed under most circumstances.) --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 04:12, 1 Marso 2014 (UTC) :: Thanks for the reply,[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} I would rather abandon my edits under the target account since that they are mostly are username and talk edits. There are not too many edits on my old username however I just want to make sure. That my old edits in all TL.XXX wikimedia.ph projects will not be associated with another person that will take over my oldusername.Here is the [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Incubator:Administrators/Archive/Renames#Kixzer_-.3E_Franz710 LINK] where I requested the change SUL --'''[[User:Franz710|<span style="color:#00f;">Franz710</span>]] [[Special:Contributions/franz710|<span style="color:#f00;">Kixzer</span>]] ''' ^{([[User talk:franz710|<font color="#0066ff" ><b>usap tayo</b></font>]])} 15:34, 3 Marso 2014 (UTC) :::{{done}} --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 10:43, 4 Marso 2014 (UTC) <!--Ilagay ang lahat ng hiling sa pagitan ng linyang ito at ang linya sa itaas. Dapat nasa ilalim ng hanay ang mga pinakabagong hiling.--> === Hosiryuhosi → Rxy === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Hosiryuhosi|Hosiryuhosi]] ([[Usapang tagagamit:Hosiryuhosi|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Hosiryuhosi|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Hosiryuhosi|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Rxy Rxy] ([[sulutil:Rxy|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Rxy|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Rxy&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Hosiryuhosi}}&newusername={{urlencode:Rxy}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: I want to change my current username to short username at WMF wikis globally. Note: Global account "[[Special:CentralAuth/Rxy|Rxy]]" is my account (confirm: [[w:ja:Special:PermaLink/41067254|1]], [{{fullurl:w:ja:Special:Log/newusers|user=Hosiryuhosi&page=User:Rxy&uselang=en}} 2]). Thanks. --[[Tagagamit:Hosiryuhosi|Hosiryuhosi]] ([[Usapang tagagamit:Hosiryuhosi|makipag-usap]]) 15:36, 8 Marso 2014 (UTC) :I know this request is from 2014, but I'll ask: would you still like for me to perform this request? --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] ^{([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])} 11:39, 28 Agosto 2015 (UTC) === Luis Redor → Chien Andalou === * Kasalukuyang bansag: [[Tagagamit:Luis Redor|Luis Redor]] ([[Usapang tagagamit:Luis Redor|usapan]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Luis Redor|ambag]] <small>•</small> [[sulutil:Luis Redor|kalagayang SUL]]) * Bagong bansag: <span class="plainlinks">[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&username=Chien+Andalou Chien Andalou] ([[sulutil:Chien Andalou|tiyakin ang SUL]] <small>•</small> [[Natatangi:Mga ambag/Chien Andalou|ambag]] <small>•</small> [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&type=&user=Chien+Andalou&page=&year=&month=-1 tala]</span>) (<span class="plainlinks">[{{fullurl:Special:Renameuser|reason=WP:CHU&oldusername={{urlencode:Luis Redor}}&newusername={{urlencode:Chien Andalou}}}} <span style="color:#002bb8">'''palitan ang bansag'''</span>])</span> * Dahilan: Bago po ako dito. Nag-sign up ako para sa Wikipedia, ngunit natanto ko lang na dapat username o pseudonym ay gamitin dito. Hindi ko nais gamitin ang aking tunay na pangalan bilang isang contributor sa Wikipedia, kundi sa ilalim ng isang bansag. Maraming salamat po. --[[Tagagamit:Luis Redor|Luis Redor]] ([[Usapang tagagamit:Luis Redor|makipag-usap]]) 15:00, 26 Hunyo 2020 (UTC) f91cbm2k0vzayti80yq3qibws4vzacx 4 150711 2222091 1483047 2026-08-28T04:57:17Z JWilz12345 77302 2222091 wikitext text/x-wiki {{shortcut|WP:PRJ|WP:NS4}} Ang '''ngalan-espasyong pamproyekto''' (''project namespace'') o '''ngalan-espasyong Wikipedia''' (''Wikipedia namespace'') ay isang [[Wikipedia:Ngalan-espasyo|ngalan-espasyo]] (''namespace'') na binubuo ng mga pahina na may impormasyon o paguusap tungkol sa [[Wikipedia]]. May unlaping '''Wikipedia:''' ang panimula ng mga pahinang pamproyekto. Maaari rin silang paikliin bilang '''WP:''' o sa pamantayang (para sa kahit anong sityong [[MediaWiki]] ) unlapi na '''Proyekto:'''. {{DEFAULTSORT:{{PAGENAME}}}} [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] [[Kategorya:Mga gabay sa istilo]] [[Kategorya:Opisyal na patakaran ng Wikipedia]] 4hh06utcv5vuvlax93lmy20j7hi96kj 14 150774 2221938 741330 2026-08-28T02:29:56Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221938 wikitext text/x-wiki {{main|Suleras:Infobox animanga}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] qko9r1ddq58e81mh9ozyvhk9y8jmb1o 14 153792 2222058 755678 2026-08-28T04:22:13Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222058 wikitext text/x-wiki {{see|Suleras:Grading scheme}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] dfpfe57w1ggdqap0wtpgso3mjarsqss 14 154747 2221986 764464 2026-08-28T03:09:02Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221986 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 4 161815 2221945 1992261 2026-08-28T02:35:41Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221945 wikitext text/x-wiki <div style="font-size:125%; background: #FFFFFF; border: 1px solid #AAA; padding: 10px;" class="plainlinks plainlinks2"> [[File:Contactus-wmcolors.svg|60px|left|link=]] <big><big>[[Wikipedia:Maligayang pagdating!|Maligayang pagdating sa Wikipedia!]]</big></big><br> Nais mo bang makipag-ugnayan sa amin? Maaari mo itong gawin! </div> ==Mga mahalagang paalala== Pakitandaan po ang mga sumusunod bago makipag-ugnayan sa Wikipediang Tagalog: *<span style="color: #BF0000;"><big>'''''Walang punong patnugutan ang Wikipediang Tagalog.'''''</big></span> Ang nilalaman ng Wikipedia ay hindi pinapatnugutan ng Pundasyong Wikimedia o ng mga tauhan nito. May mga [[Wikipedia:Tagapangasiwa|Tagapangasiwa]] ang websayt na ito subalit '''hindi rin sila ang mga punong patnugutan.''' Binigyan lamang sila ng teknikal na kakayahan (tulad ng pagharang) ng pamayanan, at ang pagpapasya sa kung ano ilalagay sa nilalaman ay nakasalalay pa rin sa [[Wikipedia:Limang haligi|Limang Haligi ng Wikipedia]] at sa [[Wikipedia:Konsenso|konsenso]] ng pamayanang Wikipediang Tagalog. *Pinapanatili ang Wikipediang Tagalog ng mga boluntaryo mula sa iba't ibang dako sa mundo. *Malaya ang walang patalastas ang Wikipedia. Pinatatakbo ito ng isang pundasyong pribado na pribadong pinupuhunan at 'di-kumikinabang. Para sa karagdagang impormasyon, maaaring basahin ang [[Wikipedia:Patungkol|'''Patungkol''']]. ==Paraan ng pakikipag-ugnayan== ===Wikipediang Tagalog=== Maaaring makipag-ugnayan sa Wikipediang Tagalog gamit ang mga sumusunod na paraan: ;Paraang pinapamahalaan ng pamayanan ng Wikipediang Tagalog *Mag-iwan ng mensahe sa [[Wikipedia:Kapihan|'''Kapihan''']], ang pangkalahatang pook-tambayan ng Wikipediang Tagalog. Para sa mga tanong tungkol sa nilalaman ng Wikipedia, maaari ring tumungo sa [[Wikipedia:Konsultasyon|'''Konsultasyon''']], bagaman, hindi ito masyadong aktibo. Para sa mga karaniwang itinatanong, tingnan ang aming [[Wikipedia:Mga malimit itanong|'''FAQ''']]. *Puwede kang sumali sa '''[http://www.facebook.com/groups/164037197093389/ 'di-opisyal na grupo ng Wikipediang Tagalog]''' sa Facebook at makipag-ugnayan sa mga indibiduwal na kasapi ng pamayanan. Maaari ring gustuhin ang '''[http://www.facebook.com/TagalogWikipedia di opisyal na pahina ng Wikipediang Tagalog]''' sa Facebook at mag-iwan ng mensahe sa Pader (''Wall''). '''Tandaan:''' Mas mainam na sa Kapihan ka na lamang makipag-ugnayan para diretso kang makipag-usap sa pamayanang Wikipedia, yayamang, may ilang Wikipedista na walang akawnt sa Facebook. '''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Kapihan&action=edit&section=new Pindutin ito upang makapagsimula ng bagong usapan sa Kapihan]'''. ;Para sa mga hindi marunong mag-Tagalog / For non-Tagalog speakers *''For non-Tagalog speakers, you may visit the [[Wikipedia:Embahada|'''Embassy''']], or go to our [[Wikipedia:Help for non-Tagalog speakers|'''help desk for non-Tagalog speakers''']]. Although, that page is not active. It is recommended to [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Kapihan&action=edit&section=new post a message at the '''Kapihan'''], the general discussion page of the community.'' ===Pundasyong Wikimedia=== Para sa mga nais makipag-ugnayan sa [[foundation:|Pundasyong Wikimedia]] (''Wikimedia Foundation''), maaaring tumungo sa kanilang [[foundation:Contact us|'''pahina ng pakikipag-ugnayan''']]. Para sa mga mamamahayag at iba pang kasapi ng midya, maaari ring tumungo sa kanilang [[foundation:Press room|'''silid-balitaan''']]. __NOTOC__ [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] n0eqiyrtx2mrqhif2nchw4tho51k2bn 0 165164 2222144 1574313 2026-08-28T05:40:41Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Kilusang Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222144 wikitext text/x-wiki {{Infobox Convention | name = Wikimania | image = [[File:Wikimania logo with text.svg|150px|Wikimania logo]] | caption = | status = Aktibo | genre = | venue = | location = {{plainlist| *[[London]], UK (2014) *[[Hong Kong]] (2013) *[[Washington, D.C.]], EU (2012) *[[Haifa]], Israel (2011) *[[Gdańsk]], Poland (2010) *[[Buenos Aires]], Arhentina (2009) *[[Alexandria]], [[Egypt]] (2008) *[[Taipei]], Taiwan (2007) *[[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], Massachusetts (2006) *[[Frankfurt]], Alemanya (2005)}} | country = | first = 2005 | organizer = Local volunteer teams | filing = Non-profit | attendance = | website = [//wikimania.wikimedia.org wikimania.wikimedia.org] }} Ang '''Wikimania''' ay ang taunang pagtitipong pandaigdig ng mga tagagamit ng mga proyektong pinatatakbo ng [[Pundasyong Wikimedia]], katulad ng [[Wikipedia]] at ang mga magkakapatid na proyekto nito. Unang itinipon ang Wikimania sa [[Frankfurt]], [[Alemanya]] noong 2005, at naitipon na ang Wikimania sa lahat ng kontinente ng mundo, maliban na sa [[Australya (kontinente)|Australya]]. Kasama sa mga paksang pinag-uusapan sa Wikimania ang mga proyektong Wikimedia, ang mga aspektong teknikal at panlipunan nito, malayang nilalaman at ang pagpapalaganap nito, at ang [[bukas na software]]. ==Tala ng mga Wikimania== *2005: [[Frankfurt]], [[Alemanya]] *2006: [[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], [[Estados Unidos]] *2007: [[Taipei]], [[Republika ng Tsina]] (Taiwan) *2008: [[Alexandria]], [[Ehipto]] *2009: [[Buenos Aires]], [[Arhentina]] *2010: [[Gdańsk]], [[Polonya]] *2011: [[Haifa]], [[Israel]] *2012: [[Washington, D.C.]], Estados Unidos *2013: [[Hong Kong]], [[Republikang Popular ng Tsina]] *''2014: [[Londres]], [[Reino Unido]] [[Kategorya:Kilusang Wikimedia]] [[Kategorya:Mga pagtitipon]] {{stub}} gqvs8y2jxarh4rgrkx2sbr7ysrzbf5g 2222145 2222144 2026-08-28T05:41:28Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Kilusang Wikimedia]]; added [[Category:Mga kaganapan ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222145 wikitext text/x-wiki {{Infobox Convention | name = Wikimania | image = [[File:Wikimania logo with text.svg|150px|Wikimania logo]] | caption = | status = Aktibo | genre = | venue = | location = {{plainlist| *[[London]], UK (2014) *[[Hong Kong]] (2013) *[[Washington, D.C.]], EU (2012) *[[Haifa]], Israel (2011) *[[Gdańsk]], Poland (2010) *[[Buenos Aires]], Arhentina (2009) *[[Alexandria]], [[Egypt]] (2008) *[[Taipei]], Taiwan (2007) *[[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], Massachusetts (2006) *[[Frankfurt]], Alemanya (2005)}} | country = | first = 2005 | organizer = Local volunteer teams | filing = Non-profit | attendance = | website = [//wikimania.wikimedia.org wikimania.wikimedia.org] }} Ang '''Wikimania''' ay ang taunang pagtitipong pandaigdig ng mga tagagamit ng mga proyektong pinatatakbo ng [[Pundasyong Wikimedia]], katulad ng [[Wikipedia]] at ang mga magkakapatid na proyekto nito. Unang itinipon ang Wikimania sa [[Frankfurt]], [[Alemanya]] noong 2005, at naitipon na ang Wikimania sa lahat ng kontinente ng mundo, maliban na sa [[Australya (kontinente)|Australya]]. Kasama sa mga paksang pinag-uusapan sa Wikimania ang mga proyektong Wikimedia, ang mga aspektong teknikal at panlipunan nito, malayang nilalaman at ang pagpapalaganap nito, at ang [[bukas na software]]. ==Tala ng mga Wikimania== *2005: [[Frankfurt]], [[Alemanya]] *2006: [[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], [[Estados Unidos]] *2007: [[Taipei]], [[Republika ng Tsina]] (Taiwan) *2008: [[Alexandria]], [[Ehipto]] *2009: [[Buenos Aires]], [[Arhentina]] *2010: [[Gdańsk]], [[Polonya]] *2011: [[Haifa]], [[Israel]] *2012: [[Washington, D.C.]], Estados Unidos *2013: [[Hong Kong]], [[Republikang Popular ng Tsina]] *''2014: [[Londres]], [[Reino Unido]] [[Kategorya:Mga kaganapan ng Wikipedia]] [[Kategorya:Mga pagtitipon]] {{stub}} 609gwvcze0km1igmpjzk5pecb2jdqwg 2222176 2222145 2026-08-28T06:11:32Z JWilz12345 77302 2222176 wikitext text/x-wiki {{Infobox Convention | name = Wikimania | image = [[File:Wikimania logo with text.svg|150px|Wikimania logo]] | caption = | status = Aktibo | genre = | venue = | location = {{plainlist| *[[London]], UK (2014) *[[Hong Kong]] (2013) *[[Washington, D.C.]], EU (2012) *[[Haifa]], Israel (2011) *[[Gdańsk]], Poland (2010) *[[Buenos Aires]], Arhentina (2009) *[[Alexandria]], [[Egypt]] (2008) *[[Taipei]], Taiwan (2007) *[[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], Massachusetts (2006) *[[Frankfurt]], Alemanya (2005)}} | country = | first = 2005 | organizer = Local volunteer teams | filing = Non-profit | attendance = | website = [//wikimania.wikimedia.org wikimania.wikimedia.org] }} Ang '''Wikimania''' ay ang taunang pagtitipong pandaigdig ng mga tagagamit ng mga proyektong pinatatakbo ng [[Pundasyong Wikimedia]], katulad ng [[Wikipedia]] at ang mga magkakapatid na proyekto nito. Unang itinipon ang Wikimania sa [[Frankfurt]], [[Alemanya]] noong 2005, at naitipon na ang Wikimania sa lahat ng kontinente ng mundo, maliban na sa [[Australya (kontinente)|Australya]]. Kasama sa mga paksang pinag-uusapan sa Wikimania ang mga proyektong Wikimedia, ang mga aspektong teknikal at panlipunan nito, malayang nilalaman at ang pagpapalaganap nito, at ang [[bukas na software]]. ==Tala ng mga Wikimania== *2005: [[Frankfurt]], [[Alemanya]] *2006: [[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]], [[Estados Unidos]] *2007: [[Taipei]], [[Republika ng Tsina]] (Taiwan) *2008: [[Alexandria]], [[Ehipto]] *2009: [[Buenos Aires]], [[Arhentina]] *2010: [[Gdańsk]], [[Polonya]] *2011: [[Haifa]], [[Israel]] *2012: [[Washington, D.C.]], Estados Unidos *2013: [[Hong Kong]], [[Republikang Popular ng Tsina]] *''2014: [[Londres]], [[Reino Unido]] [[Kategorya:Mga kaganapan ng Wikipedia]] [[Kategorya:Pundasyong Wikimedia]] [[Kategorya:Mga pagtitipon]] {{stub}} j507bc4f3099es98iqegxccikervk14 4 166365 2221919 2133790 2026-08-28T02:00:34Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221919 wikitext text/x-wiki {{shortcut|WP:KOM|WP:RFC}} Ang '''Komentaryo''' ay ang lugar sa Wikipedia kung saan maaaring humiling ang sinumang tagagamit ng karagdagang pananaw o opinyon tungkol sa nilalaman ng mga artikulo, mga [[Wikipedia:Mga patakaran at panuntunan|patakaran at panuntunan]] ng Wikipedia, o sa ugali ng sinumang tagagamit. Maaaring gamitin ito sa proseso ng pag-abot ng mas malawakang usapan at/o [[Wikipedia:Konsenso|konsenso]] o pangkalahatang kasunduan tungkol sa anumang isyu. Tandaan lang po na hindi maaaring gamitin ang Komentaryo para sa mga sumusunod na bagay: *Panlalait sa kapwa-tagagamit *Mga usapan sa pagbubura ng artikulo o talaksan (maaaring gamitin ang [[Wikipedia:Mga artikulong buburahin|mga artikulong buburahin]] o ang [[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin|mga larawan at midyang buburahin]]) *Konsultasyon (maaaring gamitin ang [[Wikipedia:Konsultasyon|Konsultasyon]]) *Pangkalahatang usapan (maaaring gamitin ang [[Wikipedia:Kapihan|Kapihan]]) *Mga paksang hindi umaayon sa sakop ng prosesong ito (''off-topic'') ==Proseso ng paghiling== Maaaring humiling ng komentaryo gamit ang sumusunod na paraan: *Lumikha ng subpahina para sa bagay na nais pag-komentaryuhan. Halimbawa, kung nais mong pag-usapan ang nilalaman ng artikulong [[Keso]], ang pangalan ng subpahina ay <nowiki>[[Wikipedia:Komentaryo/Keso]]</nowiki>. *Mag-iwan ng paunang salita sa kung bakit nararapat na pag-usapan ang nais mong pag-komentaryuhan. Tandaan na dapat umaayon sa [[WP:NPOV|walang pinapanigang pananaw]] (NPOV) ang paunang salita. *Ihayag ang hiniling na komentaryo sa Kapihan o sa anumang nararapat na lugar. ==Mga kasalukuyang hiling== <!-- Pakilagay ang mga hiling sa ibaba ng linyang ito, at sa ibabaw ng kategorya. Kapag may aktibong hiling, pakipalit ang bilang sa teksto sa ibaba, at pakigawang makapal na titik (bold) ang kawing panloob. Maraming salamat po. --> Sa kasalukuyan, may '''1''' umiiral na hiling. *[[/SOPA|'''''Stop Online Piracy Act''''']] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] [[Kategorya:Mga hiling sa komentaryo]] n11onympp1z88m0l8xgda6762nwdb16 0 170689 2221874 964678 2026-08-27T14:07:42Z JWilz12345 77302 2221874 wikitext text/x-wiki Maaaring tumukoy ang salitang '''metro''' sa sumusunod: * [[Metro]], yunit ng pagsusukat. * [[Metro (sistemang daangbakal)|Metro]] o [[sistemang mabilisan]], isang uri ng sistemang [[daangbakal]]. == Tingnan din == * [[Kontador]] {{Paglilinaw}} az0k7i1rvs3xdndcfhhitl3fcyd9hv7 14 174241 2221920 978943 2026-08-28T02:00:41Z JWilz12345 77302 added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221920 wikitext text/x-wiki Ito ang kategorya para sa lahat ng mga usapang nasasakop ng [[Wikipedia:Komentaryo]] (RFC, ''requests for comment''). [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 86u9g2kwk4m8mohs4fhg2ieuciat2mp 4 186348 2221944 2121753 2026-08-28T02:35:22Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221944 wikitext text/x-wiki {{patakaran|WP:MM|WP:BOLD}} {{policy in a nutshell|Kapag may nakita kang bagay na maaaring panunlarin, paunlarin mo ito!}} <big><center>''Maging '''matapang''' sa pagpapaunlad ng Wikipedia!''</center></big> Inaanyayahan ng pamayanan ng Wikipedia ang lahat ng mga tagagamit na '''maging matapang''' (''be bold'') '''habang binabago ang ensiklopedya''' at, sa pangkalahatan, sa pagpapaunlad ng Wikipedia. Mas mabilis ang pagpapaunlad ng mga [[wiki]] tulad nito kapag sama-sama nating iniuunlad ang nilalaman ng Wikipedia: mula sa paglikha ng mga bagong artikulo, sa pagsasaayos ng pagbabaybay at balarila, sa pagdaragdag ng bagong kaalaman sa mga artikulong umiiral na, at kahit sa pag-aambag mo ng iyong mga likhang 'di-teksto tulad ng mga larawan. Nais naming hikayatin ang lahat ng tao na maging matapang sa pagpapabuti ng Wikipedia, lalo nang dahil ito ang nag-iisang ensiklopedya sa [[wikang Tagalog]], at hindi ito lalaki kapag walang taong tutulong sa pagpapaunlad nito. Ilan beses mo bang napag-isipan kung bakit sa palagay mo hindi kanais-nais ang hitsura ng isang artikulo? O kaya bakit wala ang artikulong hinahanap mo? Hindi ka lang pinahihintulutan ng Wikipedia na baguhin ang isang pahina o magdagdag ng artikulo: hinihikayat ka rin na gawin ito! Tandaan na binubuo ang Wikipedia ng mga kusang-loob mula sa buong mundo: isang maling akala, lalo na sa Pilipinas, ang paniniwalang binabayaran (o kaya'y may [[sahod]]) ang mga patnugot ng Wikipedia, at sa takdang panahon lalabas ang isang artikulo dahil binabayaran sila para magsulat. Hindi totoo ang paniniwalang iyon: mga karaniwang tao lamang ang mga patnugot ng Wikipedia, at napakalaking tulong para sa buong pamayanan ang mga bagong kamay na umaambag sa pagtataguyod ng isang mapagkakatiwalaang pinagmulan ng kaalaman. Hindi lamang sa larangan ng mga artikulong umaabot ang pagiging matapang. Inaanyayahan din namin ang mga tagagamit na mag-iwan ng opinyon sa mga pahinang usapan. Kapag may alitan tungkol sa isang artikulo o bagay, hindi nararapat na manatili kang usisero: kung makakatulong ka sa paglutas ng alitan, maging matapang at sumali sa usapan! Isang likas na katangian ng wiki ang kakayahang baguhin ang nilalaman nito, at likas dito ang posibilidad na mababago ang iyong mga matapang na ambag sa Wikipedia. [[Wikipedia:Mag-hinuha ng katapatan|Huwag gawing personal]] ito: walang personalan dito sa Wikipedia. Ayon pa nga kay [[Francis Bacon]], ang kilalang siyentipiko, "kapag ang kabalintunaan ay nagiging paksa ng katatawanan, huwag mong pagdudahan ito, ngunit ang pagiging matapang na matapang ay hindi laging walang kaunting kabalintunaan."<ref>{{cite book|last=Bacon|first=Francis|title=[[:en: Essays (Francis Bacon)|Mga Sanaysay o Payo, Sibil at Moral]]|year=1625}} (orihinal na pagbanggit: "For if absurdity be the subject of laughter, doubt you not but great boldness is seldom without some absurdity.")</ref> Imbis na magalit o mainis, maging matapang muli, ngunit igalang ang mga pagbabago ng mga ibang patnugot. ===Mag-ingat sa pagiging matapang=== Sa pagbabago ng Wikipedia, kailangang tandaan ang kabutihan ng lahat. Maging matapang, ngunit kailangan ding mag-ingat: hinahalaga namin ang pagiging matapang ng mga patnugot, ngunit huwag kang pabaya. Karaniwa'y madaling ayusin ang mga pagbabagong hindi kaaya-aya, ngunit sa pagkakataong nakaranas ka ng problema, huwag matakot na humingi ng payo sa iba. Hindi kinakailangan na maging matapang ang lahat ng mga tagagamit. May ilang tagagamit na mas komportable sa paglalahad ng mga problema, at minsan ang paglalahad ng problemang iyon ay nagsisilbing unang hakbang sa paglutas ng problemang iyon. Gayunpaman, hindi nating maitatanggi na mas mataas ang probabilidad na malulutasan ang isang problema, at mas mabilis ang paglutas nito, kapag naging matapang ka at sinubukan mong ayusin ang problemang iyon. ==Tingnan din== *[[Wikipedia:Paanyayang nalilimbag]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} __NOTOC__ [[ml:വിക്കിപീഡിയ:ധൈര്യശാലിയായി താളുകള്‍ പുതുക്കുക]] ir1iwqqkwj944q075fl7ebtvj7t273c 14 196193 2221931 1515076 2026-08-28T02:26:16Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221931 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} {{empty category}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ensakw1wah9em962o69v0mpax5g0ol4 14 199747 2222063 1213412 2026-08-28T04:24:01Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222063 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 14 199749 2221999 1213415 2026-08-28T03:26:58Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221999 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 14 199750 2222001 1213416 2026-08-28T03:29:11Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222001 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 14 200084 2221930 1214631 2026-08-28T02:26:05Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221930 wikitext text/x-wiki {{catmore}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 6gunh7oukl1ci82ryhbbrxcr1q43eem 14 208246 2222164 1399448 2026-08-28T05:58:15Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222164 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 0k3l16y50a457c07ze9d2rhvlvelaxf 2222167 2222164 2026-08-28T06:00:24Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksyunaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]] sa [[Kategorya:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksiyonaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]] 2222164 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 0k3l16y50a457c07ze9d2rhvlvelaxf 4 212098 2221914 1270236 2026-08-28T01:57:26Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221914 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:HotCat.png|thumb|500px|Isang halimbawa ng HotCat habang ginagamit.]] Ang '''HotCat''' ay isang programang [[JavaScript]] kung saan ang mga rehistradong tagagamit ay maaaring padaliin ang paglalagay, pagsasaayos o pagtatanggal ng [[Natatangi:Mga_kategorya|mga kategorya]] sa bawat artikulo o pahinang Wikipedia na maaaring paglagyan nito. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] i0fknztyoo2imwxj94lt2pwwd4e40uf 10 223007 2222032 1354419 2026-08-28T03:54:39Z JWilz12345 77302 2222032 wikitext text/x-wiki {{userbox | border-c = darkorange | id = {{{3|[[File:Simbolo konoha.svg|40px]]}}} | id-c = khaki | id-s = 14 | info = <center>Paborito ng tagagamit na ito ang [[anime]] na '''''[[Naruto]]'''''.</center> | info-c = khaki | usercategory = Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga | nocat={{{nocat|}}} }} <noinclude> </noinclude> ni460wfuwknq2pj40krr2aenrq7ecqz 14 224616 2222071 1366722 2026-08-28T04:32:42Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222071 wikitext text/x-wiki Mga pahina tungkol sa VisualEditor ng Pundasyong Wikimedia. [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] dkp1s13swnxf7zthaxwpzgk4q0cxmte 14 227912 2221941 1515080 2026-08-28T02:33:18Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221941 wikitext text/x-wiki {{hiddencat}} {{empty category}} 49uatvdwbob629fymtuxbuz9d3q53u9 0 228771 2221883 2216478 2026-08-27T14:59:29Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2221883 wikitext text/x-wiki {{automatic taxobox | name = ''Panthera'' | fossil_range = [[Mioseno|Late Miocene]] - Recent, {{fossil_range|5.95|0}} | image = 4panthera2.0.png | image_width = 200px | image_caption = | taxon = Panthera | authority = [[Lorenz Oken|Oken]], 1816 | type_species = ''[[Felis pardus]]'' | type_species_authority = [[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758 | range_map= | range_map_caption= }} Ang '''''Panthera''''' ay mga [[mamalya]]ng nasa saring ng pamilyang [[Felidae]]. == Mga espesye == {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item (concat("''[[", ?taxonname, "]]''") as ?taxonLink) (concat("[http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=", ?msw, " Mammal Species of the World]") as ?mswLink) WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q16521 ; wdt:P105 wd:Q7432 ; wdt:P171* wd:Q127960 ; wdt:P225 ?taxonname . optional { ?item wdt:P959 ?msw . } } |columns=P18:Larawan,?taxonLink:Species,P1843:Ibang tawag,?mswLink:MSW |section= |min_section=3 |sort=P225 |links=text |thumb=128 |autolist=fallback }} {| class='wikitable sortable' ! Larawan ! Species ! Ibang tawag ! MSW |- | [[Talaksan:PZ lion pride.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera leo]]'' | en:Lion<br/>af:Leeu<br/>ak:Gyata<br/>an:Leyón<br/>an:Lión<br/>ar:أَسَدٌ<br/>bar:Léwe<br/>bar:Löwe<br/>be:Леў (Lew)<br/>bg:Лъв (Lăv)<br/>bn:সিংহ<br/>ca:Lleó<br/>ce:Лоьм<br/>cs:lev<br/>cy:Llew<br/>da:Løve<br/>de:Löwe<br/>ee:Dzata<br/>el:Λιοντάρι (Liondári)<br/>eo:Leono<br/>es:León<br/>et:Lõvi<br/>eu:Lehoi<br/>fa:شیر<br/>fi:Leijona<br/>fo:Leyva<br/>fr:Lion<br/>frr:Lööw<br/>gl:León-leoa<br/>gu:સિંહ<br/>haw:Liona<br/>he:אריה<br/>hi:शेर<br/>hi:सिंह<br/>hr:Lav<br/>hu:Oroszlán<br/>hy:Առյուծ<br/>is:Ljón<br/>it:Leone<br/>ja:ライオン<br/>ko:사자<br/>ky:Арстан<br/>la:Leo<br/>li:Liew<br/>ln:Nkosi<br/>lt:Liūtas<br/>lv:Lauva<br/>mk:Лав (lav)<br/>ml:സിംഹം (simham)<br/>mr:शेर (Śēra)<br/>mr:सिंह (singh<br/>mt:Iljun<br/>nl:Leeuw<br/>nn:Løve<br/>nb:Løve<br/>nv:Náshdóítsoh bitsiijįʼ daditłʼooígíí<br/>pa:ਬੱਬਰ ਸ਼ੇਰ<br/>pl:lew afrykański<br/>pt:Leão<br/>ro:Leu<br/>ru:лев<br/>sc:Lioni<br/>sl:lev<br/>ss:Libubesi<br/>st:Tau<br/>sv:Lejon<br/>sw:Simba<br/>ta:சிங்கம்<br/>th:สิงโต<br/>tr:Aslan<br/>uk:Лев (Lev)<br/>vec:Leon<br/>vi:sư tử<br/>yi:לייב<br/>zh:狮子<br/>fr:Lion d'Afrique<br/>en:African Lion<br/>lb:Léiw<br/>ar:لَيْثٌ<br/>ka:ლომი<br/>ga:leon<br/>ms:Singa<br/>ast:lleón<br/>hy:առյուծ | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000228 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Onça-pintada-PE Encontro das Águas-Thiagomarcelcampi(001).jpg|center|128px]] | ''[[Panthera onca]]'' | en:Jaguar<br/>es:Otorongo<br/>es:Tigre Americano<br/>es:Tigre Real<br/>es:Yaguar<br/>es:Yaguarete<br/>de:Jaguar<br/>pt:jaguar<br/>pt-br:onça-pintada<br/>pt-br:onça-verdadeira<br/>pt-br:jaguaretê<br/>pt-br:jaguarapinima<br/>pt-br:acanguçu<br/>pt-br:canguçu<br/>pl:jaguar amerykański<br/>en:jaguar<br/>ro:Jaguar<br/>ro:Tigru american<br/>ast:xaguar<br/>sl:jaguar<br/>it:giaguaro<br/>he:יגואר<br/>sv:jaguar | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000240 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Jaglion.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera onca × Panthera leo]]'' | | |- | [[Talaksan:Male leopard - Mara.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera pardus]]'' | en:Leopard<br/>es:Leopardo<br/>es:Pantera<br/>fr:Léopard<br/>fr:Panthère<br/>de:Leopard<br/>he:נמר<br/>pl:lampart plamisty<br/>yi:לעמפערט<br/>id:macan tutul<br/>hu:leopárd<br/>zh:金钱豹<br/>zh:豹<br/>sl:leopard<br/>it:leopardo | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000250 Mammal Species of the World] |- | | ''[[Panthera sondaica]]'' | | |- | [[Talaksan:Adult male Royal Bengal tiger.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera tigris]]'' | en:Tiger | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000259 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Tigon4.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera tigris × Panthera leo]]'' | | |- | [[Talaksan:Uncia uncia.jpg|center|128px]] | ''[[Panthera uncia]]'' | en:snow leopard | |} {{Wikidata list end}} [[kategorya:Felidae]] smfagwv4keco735hcrotxem2gw1caxa 14 229424 2222065 1405562 2026-08-28T04:26:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222065 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Wikipedia help]] rqaqmtlo8m705s05h6doha7ma9kh678 4 231238 2221918 1417980 2026-08-28T01:59:33Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221918 wikitext text/x-wiki {{Copy to Wiktionary}} [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi%3ATalatuntunan+ng+unlapi&prefix=Ilipat+sa+Wiktionary&namespace=4 Nandito ang talaan ng mga pahinang handa nang mailipat sa Wiktionary.] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] i3d9zgw6ds082es963zsi7y6h6jsl1m 4 232736 2221897 2193835 2026-08-28T01:35:06Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221897 wikitext text/x-wiki [[File:Emoji u1f510.svg|right]] [[File:Nuvola kgpg important.png|right]] Ang mga '''Wikipedista''' (na maaari ring tawagin na '''Wikipediahin''', sa Ingles ay mga '''''[[:en:Wikipedia:Wikipedians|Wikipedian]]''''') ay mga tao na nagsusulat at gumagawa ng mga pagbabago sa mga pahina para sa [[Wikipedia]], hindi katulad ng '''mga nagbabasa''' lamang ng mga artikulo. Sinuman ay maaaring maging Wikipedista - pati ikaw! Kapag naging isa ka nang Wikipedista, magkakaroon ka ng isang pahina ng tagagamit (kasama ang pahina ng usapan) sa loob ng Tagalog na Wikipedia. Ang kakayahan ng isang Wikipedistang tagapag-ambag o kontributor na makapagsagawa ng partikular na mga kilos o galaw habang nasa loob ng [[Wikipedia]] ay nakabatay sa kaniyang '''antas ng napupuntahan ng tagagamit''' o ''user access level''. Ito ay depende sa kung ang patnugot o editor ay nakalagda (naka-''log-in'') sa isang akawnt (''account''), sa kung ang akawnt ay mayroong sapat na katagalan at bilang mga pagbago o pamamatnugot, at kung anong dagdag pang mga karapatan (mga pangkat ng mga tagagamit o mga ''user group'', tinatawag ding mga ''flag'' o mga ''bit'') ang naitakda nang sadya (manwal o kinakamay na pagdaragdag) sa akawnt. Ang lahat ng mga tao ay makakabasa ng Wikipedia. Ang mga mambabasa ay malayang makapagbabago (makapag-eedit) ng karamihan sa mga pahina na hindi kinakailangang mag-log-in, maliban na lamang kung sila ay hinadlangan o hinarang. Ang paglagda o pag-log-in ay nakapagbibigay sa tagagamit ng maraming mga pakinabang kabilang na ang kakayahang makalikha ng bagong mga pahina. Ang mga kuwenta o mga akawnt na mayroong mahigit sa ilang bilang ng mga araw (matatagal na) na mayroong marami nang mga bilang ng mga pag-edit ay awtomatiko o kusang nagiging kumpirmado (WP:Autoconfirmed). Ang dagdag na iba pang mga antas ng akseso o napupuntahan ay kailangang ''manual'' o kinakamay na idagdag ng isang tagagamit na may akmang nagawad na kapangyarihan. Ang isang patnugot o editor na mayroong mas maraming karanasan at mabuting katayuan o pangalan ay maaaring magtangka na maging isang [[Wikipedia:Tagapangasiwa|tagapangasiwa]] (''sysop''), na nakapagbibigay ng isang malaking bilang ng mas masulong na mga pahintulot. Mayroon ding isang bilang ng iba pang mga ''flag'' para sa natatangi o espesyalisadong mga gawain o gampanin. ==Mga nakakapunta== Sa kasalukuyan, ito lamang ang kinikilalang mga uri ng tagagamit sa [[Tagalog Wikipedia]]: * Karaniwang mga [[Tagagamit]] ([https://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit Talaan ng mga Tagagamit]) * [[Wikipedia:Tagapangasiwa|Mga Tagapangasiwa]] ([https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&group=sysop Talaan ng mga Tagapangasiwa]) * [[Wikipedia:Tagapangasiwa|Mga Burokrata]] ([https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&group=bureaucrat Talaan ng mga Burokrata]) * [[Wikipedia:Patakaran sa bot|Mga Bot]] ([https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Talaan_ng_mga_tagagamit&group=bot Talaan ng mga Bot]) ==Tingnan din== * [[Wikipedia:User page|Wikipedia:Pahina ng tagagamit]] * [[Wikipedia:Mga patakaran at panuntunan]] * [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog]] * [[Wikipedia:Talaang pampanauhin para sa mga bagong tagagamit]] * [[Wikipedia:Patakaran sa paglilihim]] * [[Wikipedia:Natiyak na mga tagagamit]] * [[Wikipedia:Mga nawawalang Wikipedista]] * [[Wikipedia:Komentaryo]] * [[Wikipedia:Patakaran sa bot]] * [[Wikipedia:Pagpapalit ng bansag]] * [[Wikipedia:Maging mangahas]] === Pamayanan === {{Pamayanan}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] tk7ov8r8zlyuwj223pgx6eii2ius4o5 0 240535 2222137 2092994 2026-08-28T05:33:20Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga komunidad ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222137 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox recurring event | name = Wiki Loves Monuments | native_name = | logo = LUSITANA WLM 2011 d.svg | logo_caption = Opisyal na logo ng Wiki Loves Monuments | image = Participating Countries WLM 2014.svg | imagesize = | caption = Mapa ng mga bansang kalahok sa Wiki Loves Monuments 2014 | date = | begins = Setyembre 1 | ends = Setyembre 30 | prev = | frequency = | location = Buong daigdig | years_active = 5 | first = 2010 | last = 2014 | participants = [[Potograpo]] | attendance = | genre = Potograpiya | budget = | patron = | organised = [[Wikipedians|Wikipedia community members]] | website = [http://wikilovesmonuments.org http://wikilovesmonuments.org] | footnotes = }} Ang '''Wiki Loves Monuments''' ('''WLM''') ay ang taunang pandaigidgang kompetisyong [[potograpiya|pampotograpiya]] na ginaganap sa buwan ng Setyembre at inoorganisa ng mga kasapi ng pamayanang [[Wikipedia]] sa tulong nga mga lokal na kaanib ng Wikimedia sa buong mundo. Kumukuha ng litrato ng mga lokal na makasaysayang bantayog at pamanang pook ang mga kalahok sa kani-kanilang rehiyon at ina-upload ito sa [[Wikimedia Commons]]. Layunin ng patimpalak na itampok ang mga [[pamanang pook]] ng mga kalahok na bansa at hikayatin ang mga tao na kuhanan ng litrato ang mga ito, at bigyan ito ng ''free license'' upang ito'y magamit nino man at saan man, at hindi lamang sa Wikipedia. Unang ginanap ang Wiki Loves Monuments noong 2010 sa [[Netherlands]] bilang isang simulaing proyekto. Nang sumunod na taon, kumalat ito sa iba pang bansa sa Europa at ayon sa [[Guinness World Records|Guinness Book of Records]], tinalo nito ang noo'y world record sa pinakamalaking paligsahang pampotograpiya.<ref name="Guinness">Guinness World Records, [http://www.guinnessworldrecords.com/records-6000/largest-photography-competition/ Largest photography competition], 2012.</ref> Noong 2012, lumawig pa ang kompetisyon sa labas ng Europa at linahukan ng 35 bansa.<ref name="Post">{{cite web|first=Ruth |last=Eglash |url=http://www.jpost.com/NationalNews/Article.aspx?id=282847 |title=Hundreds of cultural sites to be visually documented during "Wiki Loves Monuments event." |publisher= Jerusalem Post |date=28 Agosto 2012 |accessdate= 15 Setyembre 2012}}</ref> Noong Wiki Loves Monuments 2012, mahigit sa 350,000 litrato ng mga makasaysayang bantayog ang na-upload ng higit sa 15,000 kalahok. Noong 2013, ginanap ang Wiki Loves Monuments sa anim na kontinente, kabilang dito ang [[Antarctica]] at opisyal na linahukan ng higit sa 50 bansa sa buong mundo. ==Mga nagwagi== Ang sumusunod ay ang talaan ng mga nagwagi sa pandaigdigang Wiki Loves Monuments. {| class="wikitable" style="font-size:97%;" ! Taon ! Litrato ! Deskripsiyon ! Potograpo ! Bansa |- |2010 |[[File:Amsterdam - Vijzelstraat 27-35 (halsgevel).JPG|frameless]] |Vijzelstraat 31 sa Amsterdam | {{srlink|User:Rudolphous|Rudolphous}} |{{flagicon|Netherlands}} Netherlands |- |2011 |[[File:Mănăstirea Chiajna - Giulești.jpg|frameless]] |Litrato ng Monasteryo ng Chiajna sa tag-lamig. Matatagpuan ang monasteryo sa labas ng Bucharest. | {{srlink|User:Stratoreaper|Mihai Petre}} |{{flagicon|Romania}} Romania |- |2012 |[[File:Tomb of Safdarjung, New Delhi.jpg|frameless]] | Libingan ni Safdarjung, New Delhi, India | {{srlink|User:Pranav7|Pranav Singh}} |{{flagicon|India}} India |- |2013 |[[File:RhB Ge 4-4 II Wiesener Viadukt.jpg|frameless]] |Ang RhB Ge 4/4 II na may push–pull na tren na tumatawid sa Wiesen Viaduct sa pagitan ng Wiesen at Filisur, Switzerland. | {{srlink|commons:User:Kabelleger|David Gubler}} |{{flagicon|Switzerland}} Switzerland |- |2014 |[[File:Svjatogorsk, Lavra 3.jpg|frameless]] |Monasteryo ng Banal na Bundok, Sviatohirsk, Ukraine. |{{srlink|commons:User:Brizhnichenko|Konstantin Brizhnichenko}} |{{flagicon|Ukraine}} Ukraine |- |2015 |[[File:Leuchtturm in Westerheversand.jpg|frameless]] |Parola ng Westerheversand |{{srlink|commons:User:Phantom3Pix|Marco Leiter}} |{{flagicon|Germany}} Alemanya |} == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga komunidad ng Wikimedia]] [[Kategorya:Potograpiya]] mpicjvx6td99hrxi4s4x80gylfl8uao 2222139 2222137 2026-08-28T05:34:52Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga komunidad ng Wikimedia]]; added [[Category:Mga kaganapan ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222139 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox recurring event | name = Wiki Loves Monuments | native_name = | logo = LUSITANA WLM 2011 d.svg | logo_caption = Opisyal na logo ng Wiki Loves Monuments | image = Participating Countries WLM 2014.svg | imagesize = | caption = Mapa ng mga bansang kalahok sa Wiki Loves Monuments 2014 | date = | begins = Setyembre 1 | ends = Setyembre 30 | prev = | frequency = | location = Buong daigdig | years_active = 5 | first = 2010 | last = 2014 | participants = [[Potograpo]] | attendance = | genre = Potograpiya | budget = | patron = | organised = [[Wikipedians|Wikipedia community members]] | website = [http://wikilovesmonuments.org http://wikilovesmonuments.org] | footnotes = }} Ang '''Wiki Loves Monuments''' ('''WLM''') ay ang taunang pandaigidgang kompetisyong [[potograpiya|pampotograpiya]] na ginaganap sa buwan ng Setyembre at inoorganisa ng mga kasapi ng pamayanang [[Wikipedia]] sa tulong nga mga lokal na kaanib ng Wikimedia sa buong mundo. Kumukuha ng litrato ng mga lokal na makasaysayang bantayog at pamanang pook ang mga kalahok sa kani-kanilang rehiyon at ina-upload ito sa [[Wikimedia Commons]]. Layunin ng patimpalak na itampok ang mga [[pamanang pook]] ng mga kalahok na bansa at hikayatin ang mga tao na kuhanan ng litrato ang mga ito, at bigyan ito ng ''free license'' upang ito'y magamit nino man at saan man, at hindi lamang sa Wikipedia. Unang ginanap ang Wiki Loves Monuments noong 2010 sa [[Netherlands]] bilang isang simulaing proyekto. Nang sumunod na taon, kumalat ito sa iba pang bansa sa Europa at ayon sa [[Guinness World Records|Guinness Book of Records]], tinalo nito ang noo'y world record sa pinakamalaking paligsahang pampotograpiya.<ref name="Guinness">Guinness World Records, [http://www.guinnessworldrecords.com/records-6000/largest-photography-competition/ Largest photography competition], 2012.</ref> Noong 2012, lumawig pa ang kompetisyon sa labas ng Europa at linahukan ng 35 bansa.<ref name="Post">{{cite web|first=Ruth |last=Eglash |url=http://www.jpost.com/NationalNews/Article.aspx?id=282847 |title=Hundreds of cultural sites to be visually documented during "Wiki Loves Monuments event." |publisher= Jerusalem Post |date=28 Agosto 2012 |accessdate= 15 Setyembre 2012}}</ref> Noong Wiki Loves Monuments 2012, mahigit sa 350,000 litrato ng mga makasaysayang bantayog ang na-upload ng higit sa 15,000 kalahok. Noong 2013, ginanap ang Wiki Loves Monuments sa anim na kontinente, kabilang dito ang [[Antarctica]] at opisyal na linahukan ng higit sa 50 bansa sa buong mundo. ==Mga nagwagi== Ang sumusunod ay ang talaan ng mga nagwagi sa pandaigdigang Wiki Loves Monuments. {| class="wikitable" style="font-size:97%;" ! Taon ! Litrato ! Deskripsiyon ! Potograpo ! Bansa |- |2010 |[[File:Amsterdam - Vijzelstraat 27-35 (halsgevel).JPG|frameless]] |Vijzelstraat 31 sa Amsterdam | {{srlink|User:Rudolphous|Rudolphous}} |{{flagicon|Netherlands}} Netherlands |- |2011 |[[File:Mănăstirea Chiajna - Giulești.jpg|frameless]] |Litrato ng Monasteryo ng Chiajna sa tag-lamig. Matatagpuan ang monasteryo sa labas ng Bucharest. | {{srlink|User:Stratoreaper|Mihai Petre}} |{{flagicon|Romania}} Romania |- |2012 |[[File:Tomb of Safdarjung, New Delhi.jpg|frameless]] | Libingan ni Safdarjung, New Delhi, India | {{srlink|User:Pranav7|Pranav Singh}} |{{flagicon|India}} India |- |2013 |[[File:RhB Ge 4-4 II Wiesener Viadukt.jpg|frameless]] |Ang RhB Ge 4/4 II na may push–pull na tren na tumatawid sa Wiesen Viaduct sa pagitan ng Wiesen at Filisur, Switzerland. | {{srlink|commons:User:Kabelleger|David Gubler}} |{{flagicon|Switzerland}} Switzerland |- |2014 |[[File:Svjatogorsk, Lavra 3.jpg|frameless]] |Monasteryo ng Banal na Bundok, Sviatohirsk, Ukraine. |{{srlink|commons:User:Brizhnichenko|Konstantin Brizhnichenko}} |{{flagicon|Ukraine}} Ukraine |- |2015 |[[File:Leuchtturm in Westerheversand.jpg|frameless]] |Parola ng Westerheversand |{{srlink|commons:User:Phantom3Pix|Marco Leiter}} |{{flagicon|Germany}} Alemanya |} == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga kaganapan ng Wikipedia]] [[Kategorya:Potograpiya]] kunhhv1fmhiclb6nt5e3r75i0dxoa3c 0 245811 2222081 2207736 2026-08-28T04:39:58Z ~2026-46651-51 165779 /* Mga Pelikula */ 2222081 wikitext text/x-wiki Mga pangyayaring naganap sa taong '''2010 sa Pilipinas'''. == Panunungkulan == * [[President of the Philippines|Pangulo]]: [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) (hanggang Hunyo 30); [[Benigno Aquino III]] ([[Partido Liberal (Pilipinas)|Liberal]]) (simula Hunyo 30) * [[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]: [[Noli de Castro]] (''Independent'') (hanggang Hunyo 30); [[Jejomar Binay]] ([[PDP–Laban|PDP-Laban]]) (simula Hunyo 30) * [[Kongreso ng Pilipinas]]: [[Ika-14 na Kongreso ng Pilipinas]] (hanggang Hunyo 4); Ika-15 Kongreso ng Pilipinas (simula Hulyo 26) ** [[Senate of the Philippines|Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)]]: [[Juan Ponce Enrile]] ** [[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]: [[Prospero Nograles]] (hanggang Hunyo 26);[[Feliciano Belmonte, Jr.]] (simula Hunyo 26) * [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]: [[Reynato Puno]] (hanggang Mayo 17); [[Renato Corona]] (simula Mayo 17) == Kaganapan == === Enero === * Enero 3 -- Iniulat na ang mga mamamayan ay unti-unti nang bumabalik sa kanilang mga tirahan matapos ibaba ang alerto sa [[Bulkang Mayon]]. * Enero 5 -- Naghain ng sagot ang pangunahing suspek sa [[Masaker sa Maguindanao|pamamaslang]] sa Maguindanao, na si [[Datu Andal Ampatuan, Jr.]] na wala siyang kasalanan sa nasabing krimen.<ref>''[http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/01/05/philippines.murder.trial/ "Philippines mayor pleads not guilty to murder"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045318/http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/01/05/philippines.murder.trial/ |date=2016-03-04 }} [[CNN]].'' 01-05-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/8440592.stm "Philippines massacre suspect Ampatuan pleads not guilty"] [[BBC|BBC News]].'' 01-05-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 11 -- Mahigit apatnapung [[Tao|katao]] kasama ang ilang [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|sundalo]] at [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas|pulis]] ang nahuli sa paglabag sa pagbabawal ng [[baril]] alinsunod sa [[batas]] ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|halalan]] sa [[Pilipinas|bansa]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/01/11/10/3-soldiers-5-cops-violate-gun-ban "(UPDATE) 3 soldiers, 5 cops violate gun ban"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 01-11-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/181282/news/nation/3-govt-officials-among-48-arrested-violators-of-gun-ban "3 govt officials among 48 arrested violators of gun ban"] [[GMA Network|GMA News]].'' 01-11-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.mysinchew.com/node/33790 "47 arrested after Philippine gun ban: police"] My Sinchew.'' 01-11-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 12 -- Muling nakatapak si dating [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Joseph Estrada]] sa [[Malakanyang]] para sa pulong ng Pambansang Konseho ng Seguridad ng [[Pilipinas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/181334/news/nation/9-years-after-ouster-erap-back-in-malaca-ang "9 years after ouster, Erap back in Malacañang"] [[GMA Network|GMA News]].'' 01-12-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[https://web.archive.org/web/20100118131401/http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5gsNc1i92RM39KAUlOxMquuYg-oxw "Ex-Philippine leader says 'destined' for new term"] [[Agence France-Presse]].'' 01-12-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/01/11/10/erap-return-malaca%C3%B1ang "Erap to return to Malacañang"]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 01-11-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 21 -- Ibinasura ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|komisyon ng halalan]] ng [[Pilipinas]] ang kasong diskwalipikasyon sa pagtakbo sa pagka-[[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] ni [[Joseph Estrada]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/182143/news/nation/comelec-defends-decision-allowing-estrada-to-run-in-may-polls "Comelec defends decision allowing Estrada to run in May polls"] [[GMA Network|GMA News]].'' 01-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.nytimes.com/2010/01/21/world/asia/21phils.html "Philippines Panel Clears Election Bid by Former President"] The New York Times.'' 01-20-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 22 -- Pinaniniwalaang namatay ang militanteng [[Pinoy]] na kasapi ng [[Abu Sayyaf]] sa pag-atake ng Amerika malapit sa hangganan ng [[Apganistan]] at [[Pakistan]].<ref>''[http://www.longwarjournal.org/archives/2010/01/wanted_abu_sayyaf_op.php "Wanted Abu Sayyaf operative reported killed in North Waziristan"] The Long War Journal.'' 01-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/8473921.stm "US drone 'kills Filipino militant Abdul Basit Usman'"] [[BBC|BBC News]].'' 01-22-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://gulfnews.com/news/asia/pakistan/filipino-militant-believed-killed-in-us-drone-attack-in-pakistan-1.571935 "Filipino militant believed killed in US drone attack in Pakistan"] Gulf News (Pakistan).'' 01-22-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 27 -- Tumestigo si [[Esmael Mangudadatu]], ang kalaban ng pangunahing suspek sa [[Pamamaslang sa Maguindanao]] na si [[Datu Andal Ampatuan, Jr.]], sa pagdinig ng kaso.<ref>''[https://web.archive.org/web/20100130150306/http://www.google.com/hostednews/canadianpress/article/ALeqM5gmRXdkrvSM6V75Ag2dfv1qEblmhg "Witness testifies clan chief, son planned Philippine massacre, hired militiamen for killings"] The Canadian Press.'' 01-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/182626/news/nation/mangudadatu-faces-andal-jr-in-ampatuan-massacre-trial "Mangudadatu faces Andal Jr. in Ampatuan massacre trial"] [[GMA News]]''. 01-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.mysinchew.com/node/34581 "Witness recalls wife's last words before Philippine massacre"] My Sinchew.'' 01-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Enero 29 --  Muling binuksan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas]] at [[Moro Islamic Liberation Front]] ang usapang pangkapayaan sa pamamatnubay ng tagapagmatyag sa [[Malaysia]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/182717/news/nation/gov-t-milf-resume-formal-talks-in-malaysia "Gov’t, MILF resume formal talks in Malaysia"] [[GMA Network|GMA News]].'' 01-28-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> === Pebrero === [[Talaksan:Ph locator laguna binan.png|thumb|Mapa ng [[Laguna|Lalawigan ng Laguna]] na nagpapakita ng kinaroroonan ng [[Biñan|Lungsod ng Biñan]].]] * Pebrero 2 -- Ipinatupad ang pagiging lungsod ng bayan ng [[Biñan|Biñan, Laguna]], ang [[Tala ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-138]] na lungsod sa bansa, sa bisa ng Batas Republika Blg. 9740 na naunang nilagdaan ni Pangulong [[Gloria Macapagal Arroyo|Macapagal-Arroyo]] noong 2009, na nagsabatas na gawing lungsod ang naturang bayan.<ref>''[http://www.senate.gov.ph/republic_acts/ra%209740.pdf "Republic Act 9740"] [[Senado ng Pilipinas|Senate of the Philippines]].'' 10-30-2009. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.senate.gov.ph/republic_acts/ra%209740.pdf "Republic Act 9740"]'' ''[http://www.lawphil.net/statutes/repacts/ra2009/ra_9740_2009.html The LawPhil Project]''. Hinango 11-14-2016.</ref> * Pebrero 4 -- Dinala sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]] ng [[Pilipinas]] ang kasong diskwalipikasyon ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo]] sa pagtakbong [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kinatawan]] sa darating na [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2010|darating na halalan]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/183145/news/nation/sc-asked-to-nix-arroyo-congress-bid "SC asked to nix Arroyo Congress bid"] [[GMA Network|GMA News]].'' 02-04-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 6 -- Inaresto ng militar at pulisya ang 43 ''health workers'' (Tinaguriang ''Morong 43'') na pinagbintangang kasapi ng [[Bagong Hukbong Bayan]] (NPA).<ref>''[http://bulatlat.com/main/2010/02/07/military-continues-to-deny-friends-kin-access-to-morong-43/ "Military Continues to Deny Friends, Kin Access to ‘Morong 43’"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100819033057/http://www.bulatlat.com/main/2010/02/07/military-continues-to-deny-friends-kin-access-to-morong-43/ |date=2010-08-19 }} Bulatlat.'' 02-07-2010. Hinango 06-13-2016.</ref> * Pebrero 9 -- Kinasuhan ng pagpaslang sina [[Andal Ampatuan, Jr.]], dating kaalyado ni Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] at 196 iba pa, kaugnay ng [[Pamamaslang sa Maguindanao]] noong Nobyembre 2009.<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/02/09/10/doj-oks-murder-raps-vs-ampatuan-sr-196-others "DOJ OKs murder raps vs Ampatuan Sr, 196 others"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 02-09-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[https://web.archive.org/web/20120226030440/http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5iNJaC3hTn25jWZFp-yHVtwC-oGvA "197 people charged with murder over Philippine massacre"] [[Agence France-Presse]].'' 02-08-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.abc.net.au/news/2010-02-09/197-charged-over-philippines-massacre/325542 "197 charged over Philippines massacre"] Australian Broadcasting Corporation.'' 02-09-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[https://www.theguardian.com/world/2010/feb/09/philippines-charge-clan-head-massacre "Philippines clan head charged over Maguindanao massacre"] The Guardian.'' 02-09-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 15 -- Inendorso [[Mike Velarde]] ng [[El Shaddai]] ang kandidatura nina [[Manny Villar]] at [[Loren Legarda]] para sa [[Halalan sa Pagkapangulo ng Pilipinas, 2010|halalan sa pagkapangulo sa 2010]].<ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8515639.stm "Philippine El Shaddai church backs Manuel Villar"] [[BBC|BBC News]].'' 02-15-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 16 -- Nilagdaan ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang batas na nagtatanggal ng saklaw para sa karagdagang buwis sa mga matatanda sa [[Pilipinas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/184033/news/nation/arroyo-finally-signs-vat-exemption-law-for-elderly "Arroyo finally signs VAT exemption law for elderly"] [[GMA Network|GMA News]].'' 02-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/business/02/16/10/pgma-signs-law-e-vat-exemption-senior-citizens "PGMA signs into law E-VAT exemption for senior citizens"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 02-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 17 ** Tatlo ang patay at mahigit 2,000 pa ang inilikas mula sa kanilang mga bahay matapos tumagas ang isang kemikal sa daungan sa lalawigan ng [[Batangas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/184086/news/regions/3-die-2000-evacuated-due-to-fumes-in-batangas "3 die, 2000 evacuated due to fumes in Batangas"] [[GMA Network|GMA News]]''. 02-17-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> ** Iniulat na pinakamataas na bilang ng namatay na mga mamamahayag naitala sa 70 noong taong 2009 kung saan 31 ang sa [[Pilipinas]].<ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/in_depth/8519204.stm "Journalist deaths 'reach record level' in 2009"] [[BBC|BBC News]].'' 02-17-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 21 -- Napatay ang anim na [[Islam|Islamikong]] militanteng [[Abu Sayyaf]] kasama ang "most wanted" na pinuno na si Albader Parad, sa pakikipagsagupa sa mga [[sundalo]] sa paanan ng Bundok Tucay sa [[Maimbung, Sulu]] sa [[Jolo]].<ref>''[http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2010/02/20102217219857969.html "Abu Sayyaf commander killed in raid"] Al Jazeera.'' 02-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.reuters.com/article/us-philippines-militant-idUSTRE61K0YU20100221 "Philippines says kills Islamic militant leader"] [[Reuters]]''. 02-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8526703.stm "Abu Sayyaf commander killed in Philippines raid"] [[BBC|BBC News]].'' 02-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Pebrero 27 -- Labing-isa ang patay at mahigit sampu pa ang sugatan sa pag-atake ng [[Islam|Islamikong]] grupo na [[Abu Sayyaf]] sa lalawigan ng [[Basilan]].<ref>''[http://www.reuters.com/article/us-philippines-militants-refile-idUSTRE61Q0P020100227 "Philippine rebels raid southern village, 11 dead"] [[Reuters]].'' 02-26-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8540275.stm "Abu Sayyaf militants raid Philippine village"] [[BBC|BBC News]].'' 02-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/184920/news/regions/11-killed-10-others-hurt-in-basilan-bandit-attack "11 killed, 10 others hurt in Basilan bandit attack"] [[GMA Network|GMA News]].'' 02-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/02/27/10/70-gunmen-raid-basilan-village "Abu Sayyaf bandits kill baby, 10 others in Basilan]" [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 02-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> === Marso === * Marso 1 -- Nilagdaan ang ''Memorandum of Understanding on the Conservation of Migratory Sharks'' sa [[Maynila]]. * Marso 6 -- Hindi bababa sa 11 sundalong [[Pilipino]] ang patay sa pananambang ng mga rebeldeng [[komunista]] sa [[Mansalay, Oriental Mindoro]].<ref>''[http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2010/03/201036103350497843.html "Philippine troops killed in ambush"] Al Jazeera.'' 03-06-2010. Hnango 11-12-2016.</ref> * Marso 7 -- Labingdalawa ang patay sa pagbangga ng isang bus ng mga manlalakbay sa isang puno sa [[Pugo, La Union]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/185546/news/regions/death-toll-in-la-union-bus-accident-now-12 "Death toll in La Union bus accident now 12"] [[GMA Network|GMA News]].'' 03-07-2010. Hnango 11-12-2016.</ref> * Marso 17 -- Ayon sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]] ng [[Pilipinas]], maaaring magtalaga ng [[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]] si Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/186333/news/nation/supreme-court-allows-arroyo-to-appoint-next-chief-justice "Supreme Court allows Arroyo to appoint next chief justice"] [[GMA Network|GMA News]].'' 03-17-2010. Hnango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/03/17/10/sc-president-arroyo-can-appoint-new-cj "SC: President Arroyo can appoint new chief justice"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 03-17-2010. Hnango 11-12-2016.</ref> === Abril === === Mayo === * Mayo 10 -- '''Halalan.''' Ginanap ang [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2010|pangkalahatang halalan]] sa Pilipinas, ang pangalawang halalang ''computerized'' o ''automated'' sa kasaysayan ng bansa pagkatapos ng halalan sa [[Rehiyong Awtonomo ng Muslim Mindanao]] dalawang taon ang nakalipas noong 2008. Ginamit dito ang makinang ''Precinct Count Optical Scan''. * Mayo 27 -- Tatlong katao ang dinukot umano ng [[Abu Sayyaf]], isang grupong may kaugnayan sa [[Al-Qaeda]], sa katimugang bahagi ng [[Pilipinas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/192016/news/regions/abu-sayyaf-bandits-seize-3-men-in-basilan-police "Abu Sayyaf bandits seize 3 men in Basilan — police"] [[GMA Network|GMA News]].'' 05-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/05/27/10/abu-sayyaf-abduct-3-basilan "Abu Sayyaf abducts 3 in Basilan"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]]''. 05-27-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> === Hunyo === * Hunyo 3 -- Tatlong pinaghihinalaang mga miyembro ng [[Bagong Hukbong Bayan]] ang napatay ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ng [[Pilipinas]] sa isang labanan sa [[Taysan, Batangas|Taysan]], [[Batangas]].<ref>''[http://en.people.cn/90001/90777/90851/7011088.html "Philippine military attacks rebels' base in N Philippines"]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} People's Daily (China).'' 06-03-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/06/03/10/3-rebels-die-batangas-encounter "3 rebels die in Batangas encounter"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-03-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/192514/news/regions/3-npa-rebels-killed-in-predawn-batangas-clash "3 NPA rebels killed in predawn Batangas clash"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-03-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 4 -- Ang kapatid ng Tagapangasiwa ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] (BSP) na si Amando M. Tetangco Jr. ay isa sa mga natagpuang patay sa isang sasakyan sa Timog Park sa [[Lungsod ng Angeles]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/192620/news/regions/bsp-head-s-brod-2-others-shot-dead-in-pampanga "BSP head’s brod, 2 others shot dead in Pampanga"]'' ''[[GMA Network|GMA News]].'' 06-04-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 8 -- Nagwaging [[Pangulo ng Pilipinas]] si [[Benigno Aquino III|Benigno "Noynoy" Aquino III]] sa [[Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 2010|halalang pampanguluhan]] bilang [[Talaan ng mga Pangulo ng Pilipinas|ika-15]] [[Pangulo ng Pilipinas]], kung saan si [[Jejomar Binay]] ang nahalal na [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang Pangulo]]. Nahalal sila noong Hunyo 9.<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/06/08/10/final-tally-binay-leads-roxas-700000-votes "Final tally: Binay leads Roxas by 700,000 votes"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-08-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/192941/news/nation/noynoy-binay-retain-leads-sure-to-be-proclaimed "Noynoy, Binay retain leads, sure to be proclaimed"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-08-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 9 -- Mainit na tinanggap ng mga dumalo sa kanyang pananalita ukol sa [[pagbabago ng klima]] sa [[Pilipinas]] ang dating [[Pangalawang Pangulo ng Estados Unidos|Pangalawang Pangulo]] ng [[Estados Unidos]] na si [[Al Gore]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/06/09/10/gore-draws-crowds-climate-change-lecture "Gore draws crowds to climate change lecture"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-09-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 13 -- '''Sakunaː Aksidente.''' Hindi bababa sa 18 katao ang patay at mahigit 30 pa ang nasugatan nang mahulog ang isang bus sa bangin sa [[Balamban, Cebu]].<ref>''[http://news.xinhuanet.com/english2010/video/2010-06/14/c_13349795.htm "Philippine bus crash kills at least 18 people]" Xinhua.'' 06-14-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 16 ** Nasabat ang ''cocaine'' na nagkakahalaga ng 2 milyong [[Piso ng Pilipinas|Piso]] sa isang pulis sa [[Lungsod ng Pasig]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/193600/news/nation/p20-m-worth-of-cocaine-seized-from-airport-police-officer "P20-M worth of cocaine seized from airport police officer"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/metro-manila/06/16/10/cop-nabbed-selling-4-kilos-cocaine "Cop nabbed for selling 4 kilos of cocaine"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> ** Nailigtas ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Hukbong Sandatahan]] ng [[Pilipinas]] ang negosyanteng taga-Suwisa na nabihag sa loob ng dalawang buwan, sa timog ng bansa.<ref>''[https://web.archive.org/web/20100617065958/http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5gSXaqvbY1xBvh3GSiA5LiBvP_SvQ "Kidnapped Swiss national freed in Philippines: authorities"] [[Agence France-Presse]].'' 06-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/06/15/10/swiss-kidnap-victim-released-zamboanga-city "Swiss kidnap victim rescued in Zamboanga City"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.swissinfo.ch/eng/swiss-hostage-in-philippines-freed/9107598 "Swiss hostage in Philippines freed"] Swiss Info.'' 06-16-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 17 -- Binaril at napatay ang Aleman na opisyal ng [[Makati Shangri-La, Manila|Makati Shangri-La Hotel]] sa [[Lungsod ng Makati|Makati]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/193687/news/nation/german-hotel-exec-gunned-down-in-makati-police "German hotel exec gunned down in Makati — police"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-17-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/metro-manila/06/17/10/shangri-las-food-and-beverage-manager-shot-dead-makati "Shangri-La's food and beverage director shot dead in Makati"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-17-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 21 -- Dinukot ang anak ng isang opisyal ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|Komisyon sa Halalan]] ng [[Pilipinas]] sa [[Lanao del Sur]] sa [[Mindanao]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/06/21/10/son-comelec-commissioner-kidnapped "Son of Comelec commissioner kidnapped"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/194012/news/specialreports/poll-official-s-son-abducted-by-men-seeking-to-nullify-votes "Poll official's son abducted by men seeking to nullify votes"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-21-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 23 -- Siyam katao ang patay at isa pa ang sugatan sa pagsabog ng isang trak ng LPG sa isang kainan sa [[Carmona, Kabite]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/06/23/10/9-die-lpg-tank-blasts-cavite "9 die in LPG tank blasts in Cavite"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-23-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/194163/news/regions/9-killed-1-hurt-in-fiery-road-accident-in-cavite "9 killed, 1 hurt in fiery road accident in Cavite"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-23-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 25 -- Isang kawal ng [[Hukbong Himpapawid ng Pilipinas]] ang patay at dalawa pa ang sugatan sa pananambang ng mga miyembro ng [[Bagong Hukbong Bayan]] sa lalawigan ng [[Batangas]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/06/25/10/suspected-npa-rebels-shoot-dead-air-force-man-2-others-hurt "Suspected NPA rebels shoot dead Air Force man, 2 others hurt"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-26-2010. Hinango 11-12-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/194404/news/regions/soldier-killed-two-hurt-in-batangas-ambush "Soldier killed, two hurt in Batangas ambush"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-25-2010. Hinango 11-12-2016.</ref> * Hunyo 29 ** Pinangalanan ni [[Noynoy Aquino]] ang kanyang gabinete subalit siya muna ang tatayong [[Kagawaran ng Interyor at Pamahalaang Lokal (Pilipinas)|Kalihim ng Kagawaran ng Interyor at Pamahalaang Lokal]]. ** Hinirang si dating [[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]] ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]] [[Hilario Davide, Jr.]] na mamuno sa komisyon sa katotohanan na magbibigay katapusan sa maraming mga usapin. [[Talaksan:Benigno Aquino III 090925.jpg|thumb|[[Benigno Aquino III]]]] * Hunyo 30 ** Pagkapangulo ni [[Benigno Aquino III|Benigno "Noynoy" Aquino III]]. Naganap ang pagtatalaga sa tungkulin kay ''President-elect'' [[Benigno Aquino III|Noynoy Aquino]], opisyal na nagdeklara sa kanya bilang [[Talaan ng mga Pangulo ng Pilipinas|ika-15]] [[Pangulo ng Pilipinas]]. Nanumpa si [[Noynoy Aquino|Aquino]], gayundin si [[Jejomar Binay]] bilang Ika-15 na [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas]]. Samantala, bumaba sa pwesto si Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] at nanumpa bilang kinatawan ng [[Distritong Pambatas ng Lalawigan ng Pampanga#Ikalawang Distrito|ikalawang]] distrito ng [[Pampanga]]. ** Dalawang [[sundalo]] ang patay sa pananambang ng mga pinaghihinalaang miyembro ng [[Bagong Hukbong Bayan]] sa bayan ng [[Sampaloc, Quezon]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/06/30/10/2-soldiers-killed-1-wounded-npa-attack-quezon "2 soldiers killed, 1 wounded in NPA attack in Quezon"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/194900/news/regions/2-soldiers-killed-1-hurt-in-npa-ambush-in-quezon "2 soldiers killed, 1 hurt in NPA ambush in Quezon"] [[GMA Network|GMA News]].'' 06-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> === Hulyo === * Hulyo 1 -- Isinulong ni dating [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] at ngayo'y kinatawan ng [[Distritong Pambatas ng Lalawigan ng Pampanga#Ikalawang Distrito|ikalawang]] distrito ng [[Pampanga]] na si [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang pagsusog sa [[Saligang-batas ng Pilipinas|Saligang-batas]] ng [[Pilipinas]].<ref>''[http://af.reuters.com/article/worldNews/idAFTRE6601KN20100701 "Arroyo seeks changes to Philippine constitution"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304224502/http://af.reuters.com/article/worldNews/idAFTRE6601KN20100701 |date=2016-03-04 }} [[Reuters]].'' 07-01-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 4 --  Mahigit 15 katao ang patay at 48 pa ang nasugatan matapos bumangga sa isang bakod ang isang bus sa [[Cebu (lalawigan)|Cebu]].<ref>''[http://www.bbc.com/news/10500664 "Fifteen die as Philippine bus hits wall to avoid crowd"] [[BBC|BBC News]].'' 07-04-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://en.people.cn/90001/90777/90851/7051595.html "15 people killed, 48 injured in C. Philippines' road accident"]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} People's Daily (China).'' 07-04-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.news.com.au/world/fifteen-dead-in-philippines-bus-crash/story-e6frfl00-1225887685271 "Fifteen dead in Philippines bus crash"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100708230723/http://www.news.com.au/world/fifteen-dead-in-philippines-bus-crash/story-e6frfl00-1225887685271 |date=2010-07-08 }} news.com.au.'' 07-04-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[https://web.archive.org/web/20100708025505/http://timesofindia.indiatimes.com/World/Rest-of-World/15-dead-in-Philippine-bus-crash/articleshow/6126711.cms "15 dead in Philippine bus crash"] The Times of India.'' 07-04-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 5 ** Isa ang patay at dalawa pa ang sugatan nang tambangan ang komboy ng isang [[Punong-bayan|Pangalawang Punong-bayan]] ng isang bayan sa [[Lanao del Sur]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/05/10/lanao-town-vice-mayor-survives-ambush-1-killed "Lanao town vice-mayor survives ambush; 1 killed"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://en.people.cn/90001/90777/90851/7052661.html "Gunmen ambush town vice mayor convoy in S Philippines"]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} People's Daily (China).'' 07-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/195230/news/regions/report-1-killed-2-hurt-in-lanao-sur-ambush "Report: 1 killed, 2 hurt in Lanao Sur ambush"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Isang aktibista ang patay sa [[Aklan]], kauna-unahan sa pamumuno ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Noynoy Aquino]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/05/10/activist-leader-killed-aklan-1st-under-aquino-admin "Activist leader killed in Aklan; 1st under Aquino admin"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/195233/news/regions/bayan-muna-coordinator-in-aklan-shot-dead "Bayan Muna coordinator in Aklan shot dead"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 6 ** Apektado ang mga mangingisda sa isang nayon sa [[Calatagan, Batangas|Calatagan]], [[Batangas]] ng pagkalat ng tumagas na [[langis]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/06/10/oil-spill-hurting-fishing-village-batangas "Oil spill hurting fishing village in Batangas"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-06-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/195310/news/regions/coast-guard-sends-team-to-check-oil-spill-in-batangas "Coast Guard sends team to check oil spill in Batangas"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-06-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Nasagip na ng kapulisan ang dinukot na [[Tsinong]] mangangalakal sa [[Jolo, Sulu|Jolo]], [[Sulu]] sa [[Pilipinas]] noong nakaraang taon.<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/06/10/kidnapped-chinese-trader-rescued-sulu "Kidnapped Chinese trader rescued in Sulu"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-06-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 8 -- Sumuko na pagkalipas ng tatlong taon ang takas na kapitan sa [[Pilipinas]] na si Nicanor Faeldon, na inakusahan ng pakikisangkot sa [[Pag-aalsa sa Oakwood]].<ref>''[http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2010/07/20107841222519848.html "Rebel Philippine captain surrenders"] Al Jazeera.'' 07-08-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.bbc.com/news/10549460 "Philippine coup plotter surrenders to new government"] [[BBC|BBC News]].'' 07-08-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 13 -- Unang bagyo sa [[Pilipinas]] para sa taong ito patungo sa direksiyon ng bansa kung saan 33 sa 81 na mga lalawigan ng bansa at ang kabisera na [[Kalakhang Maynila]] ay inilagay sa babala ng bagyo.<ref>''[http://www.smh.com.au//breaking-news-world/philippines-braces-for-typhoon-20100713-1098g.html "Philippines braces for typhoon"] The Sydney Morning Herald.'' 07-13-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 15 ** Nahirang ang [[dekano]] ng Kolehiyo ng Batas ng [[Unibersidad ng Pilipinas, Diliman|Unibersidad ng Pilipinas]] na si Marvic Leonen na tagapamuno ng lupon ng kinatawan ng pamahalaan sa pakikipag-usap sa mga [[MILF]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196127/news/nation/up-law-dean-heads-grp-panel-in-talks-with-milf "UP Law dean heads GRP panel in talks with MILF"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-15-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Umabot na sa mahigit dalawampung katao ang bilang ng namatay sa [[Pilipinas]] dahil sa Bagyong Basyang (Pandaigdigang pangalan: Conson). * Hulyo 21 ** Iniwanan ng mana na nagkakahalaga ng mahigit 200 milyong [[Piso ng Pilipinas|piso]] ang kasambahay na [[Pilipina]] sa [[Singapore]].<ref>''[https://web.archive.org/web/20100724024019/http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5hynme2DXkHJQjcRg7qQYgR1gha9g "Filipina maid inherits millions from employer"] [[Agence France-Presse]].'' 07-22-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196619/news/pinay-helper-in-singapore-inherits-millions-from-employer "Pinay helper in Singapore inherits millions from employer"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.dailymail.co.uk/news/article-1296505/The-3million-maid-Filipina-servant-left-fortune-AND-luxury-Singapore-apartment-grateful-employer.html "The £3million maid: Filipina servant left a fortune AND a luxury Singapore apartment by grateful employer"] Daily Mail (UK).'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Dalawang [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|sundalo]] ang patay sa pananambang ng mga pinaghihinalaang mga miyembro ng [[Bagong Hukbong Bayan]] sa lalawigan ng [[Batangas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196613/news/regions/suspected-rebels-kill-2-soldiers-in-batangas-ambush "Suspected rebels kill 2 soldiers in Batangas ambush"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/21/10/rebels-kill-2-army-men-batangas "Rebels kill 2 Army men in Batangas"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Niyanig ng lindol na may kalakhang 5 ang [[Silangang Samar]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/21/10/quakes-jolt-eastern-samar-ilocos-provinces "Quakes jolt Eastern Samar, Ilocos provinces"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196579/news/regions/predawn-quake-jolts-eastern-visayas-anew "Predawn quake jolts Eastern Visayas anew"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-21-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 22 ** Natagpuang patay ang isang [[Amerikano]] at apat na [[Pilipino]] sa kanilang tinutuluyan sa pinaghihinalaang insidente ng pagnanakaw sa [[Lungsod ng Angeles|Lungsod ng Angeles, Pampanga]].<ref>''[http://en.people.cn/90001/90777/90851/7077479.html "American national, 4 Filipinos killed in N Philippine"]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} People's Daily (China).'' 07-22-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Inaresto ang labingpitong [[Pilipino]] sa [[Abu Dhabi]] sa [[UAE]] dahil sa pagpapatakbo ng sindikato na nangangalakal ng mga kapwa Pilipino sa nasabing bansa.<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196679/news/17-filipinos-arrested-in-uae-for-human-trafficking "17 Filipinos arrested in UAE for human trafficking"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-22-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Isinampa ang kasong ''impeachment'' laban kay noo'y [[Tanod-bayan|Ombudsman]] [[Merceditas Gutierrez]] ng partidong ''[[Akbayan Citizens' Action Party|Akbayan Citizens 'Action Party]]''.<ref>[http://www.gmanews.tv/story/196728/ex-rep-hontiveros-leads-2nd-impeachment-vs-gutierrez ''"Ex-Rep. Hontiveros leads 2nd impeachment vs Gutierrez"''] ''[[GMA Network|GMA News]].'' 07-22-2010. Hinango 05-24-2016.</ref> * Hulyo 23 ** Isang [[Pinoy]] ang patay nang kapusin ng hininga dahil sa usok sa nasusunog na bus na nasa pagitan ng bayan ng Varazze at Celle Ligure sa [[Italya]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196810/news/dfa-pinoy-dies-another-airlifted-in-italy-bus-accident "DFA: Pinoy dies, another airlifted in Italy bus accident"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/global-filipino/07/23/10/1-dead-tourist-bus-filipinos-catches-fire-italy "1 dead as tourist bus with Filipinos catches fire in Italy"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Hindi bababa sa anim na katao ang sugatan sa pag-atake sa [[Lungsod ng Iligan]] sa lalawigan ng [[Lanao del Norte]] noong madaling araw.<ref>''[http://en.people.cn/90001/90777/90851/7078321.html "Grenade explodes in S. Philippines, 7 injured"]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} People's Daily (China).'' 07-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/196790/news/regions/7-hurt-in-grenade-blast-in-iligan-city-police "7 hurt in grenade blast in Iligan City — police"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/23/10/predawn-grenade-blast-hurts-6-iligan "Predawn grenade blast hurts 6 in Iligan"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 26 ** Pagbubukas ng Ika-15 na Kongreso ng Pilipinas. Nahalal si [[Juan Ponce Enrile]] bilang [[Pangulo ng Senado ng Pilipinas|Pangulo]] ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] at si [[Feliciano Belmonte, Jr.|Feliciano Belmonte]] bilang [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ispiker]] ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan]]. ** Isinagawa ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Benigno Aquino III]] ang kanyang unang [[Talumpati sa Kalagayan ng Bansa (Pilipinas)|Talumpati sa Kalagayan ng Bansa]]. * Hulyo 29 ** Sinuspinde ng [[Tanod-bayan]] ang anim na opisyal ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|Komisyon sa Halalan]] ng [[Pilipinas]] kaugnay ng anomalya sa pantaklob sa balota noong [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2010|nakaraang halalan]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/07/29/10/comelec-execs-secrecy-folder-deal-suspended "Comelec execs in secrecy folder deal suspended"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-29-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Umamin sa kasalanan sa [[Estados Unidos]] ang kasapi ng [[Abu Sayyaf]] na bahagi ng pagdukot sa ilang [[Estados Unidos|Amerikano]] at mga [[Pilipino]] noong taong 1995.<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/197310/news/nation/sayyaf-member-in-1995-hostage-taking-pleads-guilty-in-us "Sayyaf member in 1995 hostage-taking pleads guilty in US"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-29-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[https://web.archive.org/web/20100823033630/http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5htFlrJHJqA8DPaHt-Lh-eYNWXAyg "Abu Sayyaf co-founder pleads guilty in US"] [[Agence France-Presse]].'' 07-28-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.upi.com/Top_News/US/2010/07/28/Philippine-abductions-leader-admits-guilt/UPI-22281280364390/ "Philippine abductions leader admits guilt"] United Press International.'' 07-28-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Hulyo 30 ** Niyanig ng lindol na may kalakhang 4.6 ang [[Mindoro]] at [[Batangas]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/197366/news/regions/magnitude-4-6-quake-rocks-mindoro "Magnitude-4.6 quake rocks Mindoro"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/30/10/earthquake-jolts-parts-mindoro-batangas "Earthquake jolts parts of Mindoro, Batangas"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Tatlong pinaghihinalaang miyembro ng rebeldeng [[Bagong Hukbong Bayan]] ang patay sa engkwentro sa [[Pampanga]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/197382/news/regions/3-suspected-npa-rebels-killed-in-pampanga-clash "3 suspected NPA rebels killed in Pampanga clash"] [[GMA Network|GMA News]].'' 07-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/07/30/10/3-suspected-rebels-killed-pampanga "3 suspected rebels killed in Pampanga"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 07-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> === Agosto === * Agosto 1 -- Sinabihan ng [[Philippine Airlines]] ang 25 mga piloto na bumalik sa trabaho matapos magbitiw ang mga ito ng walang paalam na nagdulot ng pagkansela sa mga paglipad. * Agosto 2 ** Inilabas na ang tala ng mga gagawaran ng [[Gawad Ramon Magsaysay]], paparangalan ang mag-asawang [[Pilipino]], tatlong [[Tsino]], isang [[Bangladeshi]] at isang [[Hapon]].<ref>''[http://rmaward.asia/awardees/year/2010/ Awardees from 2010.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170822093950/http://rmaward.asia/awardees/year/2010/ |date=2017-08-22 }} [http://rmaward.asia/ The Ramon Magsaysay Award Foundation.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170307120334/http://rmaward.asia/ |date=2017-03-07 }}'' Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/08/02/10/2-pinoy-science-teachers-among-2010-magsaysay-awardees "2 Pinoy science teachers among 2010 Magsaysay awardees"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 08-02-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ***Akiba, Tadatoshi ([[Hapon|Japan]]) ***Bernido, Christopher ([[Pilipinas]]) ***Bernido, Ma. Victoria Carpio ([[Pilipinas]]) ***Fu Qiping ([[Tsina]]) ***Huo Daishan ([[Tsina]]) ***Khan, A.H.M. Noman ([[Bangladesh]]) ***Pan Yue ([[Tsina]]) ** Napatay sa [[Lungsod ng Makati|Makati]] ang pinuno ng isang grupong nagnanakaw ng mga [[kotse]] sa [[Pilipinas]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/metro-manila/08/01/10/car-theft-gang-leader-ivan-padilla-arrested-makati "Car theft gang leader Ivan Padilla killed in Makati"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 08-02-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/197556/news/nation/police-carjack-ring-leader-arrested-in-makati "Police: Carjack ring leader arrested in Makati"] [[GMA Network|GMA News]].'' 08-02-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Agosto 3 -- isinampa ang isa pang kasong ''impeachment'' laban kay noo'y [[Tanod-bayan|Ombudsman]] [[Merceditas Gutierrez]], ng partidong [[Bagong Alyansang Makabayan]] (BAYAN).<ref>''[http://www.gmanews.tv/story/197688/another-impeachment-complaint-filed-vs-ombudsman-gutierrez "Another impeachment complaint filed vs Ombudsman Gutierrez"] [[GMA Network|GMA News]].'' 08-03-2010. Hinango 05-24-2016.</ref> * Agosto 6 ** Nahuli sa [[Maguindanao]] ang isa sa mga suspek sa [[Pamamaslang sa Maguindanao]] noong taong 2009. ** Dalawa ang patay at ilan pa ang sugatan, kasama ang Gobernador ng [[Sulu]], sa pambobomba sa paliparan sa [[Lungsod ng Zamboanga]].<ref>''[http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/08/05/philippines.airport.bombing/ "Suspected bomber dead in Philippines airport blast"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200926060245/http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/08/05/philippines.airport.bombing/ |date=2020-09-26 }} [[CNN]].'' 08-05-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.bbc.com/news/world-asia-pacific-10889355 "Philippines airport bomb kills two, wounds governor"] [[BBC|BBC News]].'' 08-06-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Agosto 17 ** Nawala ang isang [[helikopter]] ng [[Hukbong Dagat ng Pilipinas]] sa dagat malapit sa [[Lungsod ng Zamboanga]], dalawang piloto ang lulan nito.<ref>''[http://news.xinhuanet.com/english2010/world/2010-08/17/c_13448698.htm "Navy helicopter crashes in S. Philippines, two pilots missing"] Xinhua.'' 08-17-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/08/17/10/navy-chopper-crashes-near-zamboanga "Navy chopper crashes near Zamboanga"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 08-17-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Dinukot ang isang [[Tsino|Tsinong]] mangangalakal ng mga armadong kalalakihan sa [[Lungsod ng Cotabato]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/198703/news/regions/armed-men-abduct-trader-in-cotabato-city "Armed men abduct trader in Cotabato City"] [[GMA Network|GMA News]].'' 08-17-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/08/16/10/chinese-businessman-abducted-cotabato "Chinese businessman abducted in Cotabato"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 08-16-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Agosto 18 ** Naaresto ang lalaki mula sa [[Malaysia]], sa [[NAIA]] matapos mahulihan ng 14 na kilo ng shabu.<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/198784/news/nation/authorities-seize-14-kg-of-shabu-from-malaysian-at-naia "Authorities seize 14 kg of shabu from Malaysian at NAIA"] [[GMA Network|GMA News]].'' 08-18-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/metro-manila/08/18/10/boc-seizes-shabu-haul-naia-2 "BOC seizes shabu haul at NAIA-2"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News.]]'' 08-18-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> ** Hindi bababa sa 35 katao ang patay matapos malaglag sa bangin ang isang bus sa lalawigan ng [[Benguet]].<ref>''[https://web.archive.org/web/20100821101734/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5g9dsw0CXoq6MPNYdZxqAekSDx6awD9HLMI181 "Bus crash in Philippines kills 35, but 8 survive"] The Associated Press.'' 08-18-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/08/18/philippines.bus.crash/ "Bus crash in Philippines kills 39"]{{Dead link|date=Oktubre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[CNN]].'' 08-18-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.xinhuanet.com/english2010/world/2010-08/18/c_13450443.htm "At least 35 killed as bus plunges into ravine in Philippines"] Xinhua.'' 08-18-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Agosto 22 -- Nagsagawa ang [[Pilipinas]] at [[Estados Unidos]] ng magkasamang pagsasanay ng hukbo.<ref>''[http://news.xinhuanet.com/english2010/world/2010-08/22/c_13456737.htm "Philippine-U.S. forces hold joint exercise"] Xinhua.'' 08-22-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> [[Talaksan:2010 Manila hostage crisis bus.JPG|thumb|Ang bus ng [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|2010 Pagbibihag sa Maynila]] kung saan namatay ang 8 turista mula [[Hong Kong]].]] * Agosto 23 -- '''Krimen.''' Naganap ang [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|pagbibihag sa Maynila]], na nagresulta sa pagkamatay ng walong turista mula [[Hong Kong]]. [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|Nambihag]] ang isang natiwalag na [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas|pulis]] na tagasiyasat, ng isang bus na pagmamay-ari ng ''Hong Thai Travel'' at lahat ng 25 kataong sakay nito na pawang mga turista mula sa [[Hong Kong]], sa [[Manila|Maynila]] para manawagan sa kanyang pagkabalik sa trabaho. Napatay siya kalaunan. Hindi bababa sa 8 bihag ang namatay at dalawa pa ang malubhang nasugatan.<ref>''[http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2010/08/201082313340806606.html "Hostages die in Manila bus siege"] Al Jazeera.'' 08-24-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/08/23/philippines.bus.hostages/index.html?iref=NS1#fbid=Dxrzb6Q-4_O&wom=false "Gunman in the Philippines ends standoff by killing 8, wounding 7"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160318230003/http://edition.cnn.com/2010/WORLD/asiapcf/08/23/philippines.bus.hostages/index.html?iref=NS1#fbid=Dxrzb6Q-4_O&wom=false |date=2016-03-18 }} [[CNN]].'' 08-24-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Agosto 24 ** Bumagsak ang mga paseguro sa [[Pamilihang Sapi ng Pilipinas]] isang araw matapos ang [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|Pagbibihag ng bus sa Maynila]]. ** '''Aliwan at Kultura.''' (Oras sa Pilipinas) Itinanghal na ''Miss Universe 2010 4th runner-up'' ang kinatawan ng Pilipinas na si Maria Venus Raj, sa ika-59 na edisyon ng patimpalak na ginanap sa [[Las Vegas, Nebada|Las Vegas]], [[Nevada]], [[Estados Unidos]]. * Agosto 29 -- Walumpung libong katao naglunsad ng pagkilos sa [[Hong Kong]] matapos sa [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|madugong pagbibihag]] sa [[Pilipinas]] noong nakaraang linggo.<ref>[http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2010/08/20108298392181971.html "Hong Kong rallies for bus victims"] ''Al Jazeera.'' 08-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.bbc.com/news/world-asia-pacific-11123869 "Hong Kong protest over Manila hostage deaths"] [[BBC|BBC News]].'' 08-29-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://www.independent.co.uk/news/world/asia/hong-kong-in-bitter-mourning-for-manila-bus-killers-victims-2065490.html "Hong Kong in bitter mourning for Manila bus killer's victims"] The Independent (UK).'' 08-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> === Setyembre === * Setyembre 3 -- Inako ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Benigno Aquino III]] ang responsibilidad sa pangangasiwa ng [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|pangbibihag sa Maynila]]<nowiki/>noong Agosto. * Setyembre 6 -- Sumabog ang dalawang improbisadong [[bomba]] sa [[Lungsod ng Cotabato]] sa [[Maguindanao]]. * Setyembre 9 -- Inamin ng mga tagasiyasat sa [[Pilipinas]] na maaaring nabaril ng mga operatiba ng ''Manila Police District'' ang ilan sa mga binihag na turista sa [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|pambibihag]] noong Agosto. * Setyembre 12 -- Natagpuan ng mga naglilinis ng eroplano sa [[Pilipinas]] ang isang sanggol na lalaki na itinabon sa basurahan sa banyo.<ref>''[http://www.smh.com.au/world/baby-found-in-plane-bin-in-philippines-20100912-15783 "Baby found in plane bin in Philippines"] The Sydney Morning Herald.'' 09-13-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Setyembre 13 -- Tatlong rebeldeng [[Bagong Hukbong Bayan]] ang patay sa pakikipag-sagupaan sa [[Bula, Camarines Sur]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/200919/news/regions/3-npa-rebs-killed-in-clash-with-soldiers-in-camsur "3 NPA rebs killed in clash with soldiers in CamSur"] [[GMA Network|GMA News]].'' 09-13-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/09/13/10/npa-rebel-killed-clash-military-camarines-sur "NPA rebel killed in clash with military in Camarines Sur"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 09-13-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Setyembre 26 -- '''Krimen.''' Niyanig ng isang pagsabog ang [[Pamantasang De La Salle Maynila|De La Salle University]] sa Maynila sa panahon ng huling araw ng ''2010 Bar Exams''. === Oktubre === * Oktubre 11 -- Iminungkahi ni [[Benigno Aquino III]], [[Pangulo ng Pilipinas]], ang mga administratibo lamang at hindi kriminal na kaso laban sa mga may kaugnayan sa naganap na [[Pagbibihag ng bus sa Maynila (2010)|pambibihag sa Maynila]] noong Agosto. * Oktubre 16 -- Tinamaan ng [[Bagyong Juan (2010)|Bagyong Juan]], opisyal na tinawag bilang ''Typhoon Megi'', ang hilagang-silangan [[Luzon]] sa [[Sierra Madre (Pilipinas)|Sierra Madre]], lumikha ng malawakang pinsala sa [[Luzon]]. (Oktubre 18). Ito ang pinakamalakas na bagyo sa taong 2010. * Oktubre 25 -- '''Halalan.''' Opisyal na ginanap ang sabayang halalang Barangay at Sangguniang Kabataan (SK) sa Pilipinas. === Nobyembre === * Nobyembre 23 -- Opisyal na nagbitiw sa tungkulin ang ''Undersecretary'' ng [[Kagawaran ng Turismo (Pilipinas)|Kagawran ng Turismo]] na si Vicente Romano III, bilang resulta ng kontrobersyal na kampanya sa pagtataguyod ng turismo na tinawag na "Pilipinas Kay Ganda." * Nobyembre 30 -- Opisyal na nagsimula sa tungkulin at nanumpa ang mga nanalo sa halalang Barangay at Sangguniang Kabataan (SK), at bumitiw sa mga nagtapos na sa termino at hindi nanalo sa nasabing halalan. === Disyembre === * Disyembre 7 -- Ang Korte Suprema ay bumoto, 10-5, upang ideklara na ang Atas ng Pangulo 1 ni Pangulong [[Benigno Aquino III|Aquino]], na lumikha sa ''Truth Commission'', ay labag sa Konstitusyon.<ref>''[http://www.rappler.com/newsbreak/flashback/141381-timeline-2010-truth-commission "TIMELINE: The short-lived 2010 Truth Commission"] [[Rappler]].'' 07-30-2016. Hinango 10-01-2016.</ref> * Disyembre 14 -- Natapos ang Kaso ng [[Pamamaslang ng mga Vizconde|Pamamaslang sa mga Vizconde]]. Nagresulta sa kalayaan ni [[Hubert Webb|Hubert Webb]]. * Disyembre 16 -- Inilabas ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] ang mga bagong [[salaping papel]] ng bansa. == Mga Paggunita == Mga okasyon sa italiko ay "special holidays ," mga nasa bold ay ang "regular holidays." Sa karagdagan, inoobserbahan ng maraming lugar ang mga lokal na pista opisyal, tulad ng pagkakatatag ng kanilang bayan. Ito rin ay "espesyal na araw. " * [[January 1|Enero 1]] – '''Unang Araw ng Bagong Taon''' * Pebrero 22 – ''[[Rebolusyong EDSA ng 1986]]'' * Abril 1 – '''[[Holy Thursday|Huwebes Santo]]''' * Abril 2 – '''[[Good Friday|Biyernes Santo]]''' * Abril 3 – ''[[Holy Saturday|Sabado de Gloria]]'' * Abril 9 – '''[[Bataan Day|Araw ng Kagitingan]]''' * Mayo 1 – '''[[Araw ng Paggawa]]''' * Mayo 10 – ''Araw ng Halalan'' * Hunyo 12 – '''[[Araw ng Kalayaan]]''' * Hunyo 30 -- ''Inagurasyon ni Pangulong Aquino''<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/06/17/10/palace-declares-june-30-special-non-working-holiday "Palace declares June 30 a special non-working holiday."] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 06-17-2010. Hinango 06-30-2016.</ref> * Agosto 29 – '''Araw ng mga Bayani''' * Nobyembre 1 – ''[[Undas|Araw ng mga Patay]]'' * Nobyembre 16 – [[Eid al-Adha]] (Ipinahayag sa kauna-unahang pagkakataon bilang isang pista opisyal alinsunod sa Batas Republika 9849)<ref>''[http://www.gov.ph/2009/12/11/republic-act-no-9849/ "Republic Act No. 9849"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160917224735/http://www.gov.ph/2009/12/11/republic-act-no-9849/ |date=2016-09-17 }} Official Gazette of the Republic of the Philippines.'' 12-11-2009. Hinango 09-26-2016.</ref> * Nobyembre 30 – '''Araw ni Bonifacio''' * Disyembre 25 – '''[[Pasko|Araw ng Pasko]]''' * Disyembre 30 – '''Araw ni Rizal''' * Disyembre 31 – ''[[Bisperas ng Bagong Taon]]'' == Aliwan at Kultura == * Marso 6 -- '''Telebisyonː Patimpalak ng Kagandahan sa Pilipinas.''' Ginanap ang ika-47 [[Binibining Pilipinas]] (2010) sa [[Araneta Coliseum|''Araneta Coliseum'']], at isinahimpapawid ng [[GMA Network|''GMA Network'']]. Tinanghal na ''Bb. Pilipinas-Universe 2010'' si Maria Venus Raj ng [[Bato, Camarines Sur]]. '''Huling resulta, Binibining Pilipinas 2010ː''' ** '''''Bb. Pilipinas-Universe 2010''ː''' # 10 -- Maria Venus Raj ([[Bato, Camarines Sur]]). Lumahok sa ''Miss Universe 2010'' at nahanay bilang 4th runner-up (Agosto 23, [[Estados Unidos]]). ** '''''Bb. Pilipinas-World 2010''ː''' # 21 -- Czarina Catherine Gatbonton ([[Malolos|Malolos City]]. Lumahok sa ''Miss World 2010'' (Oktubre 30, [[Tsina]]) ** '''''Bb. Pilipinas-International 2010''ː''' # 11 -- Krista Eileen Kleiner ([[Maynila|Manila]]). Lumahok sa ''Miss International 2010'' at inihanay na Top 15 Finalist (Nobyembre 7, [[Tsina]]) ** '''''Bb. Pilipinas Runners-upː''''' *** 1st - #22 -- Diane Elaine Necio ([[Albay]]) *** 2nd - #18 -- Helen Nicolette Henson ([[Pampanga]]) * Abril 24 -- '''Telebisyonː Patimpalak ng Kagandahan sa Pilipinas.''' Ginanap ang ika-10 ''[[Miss Philippines Earth]]'' (2010) sa ''Manila Ocean Park'', [[Maynila]], at isinahimpapawid ng [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN]]. Tinanghal na ''Miss Philippines Earth 2010'' si Kris Psyche Resus ng [[Infanta, Quezon]]. '''Huling resulta, Miss Philippines Earth 2010ː''' ** '''''Miss Philippines Earth 2010''ː''' Kris Psyche Resus ([[Infanta, Quezon|Infanta]]). Lumahok sa ''Miss Earth 2010'' (Disyembre 4, [[Vietnam]]) ** '''''Miss Philippines Air''ː''' Emmerie Dale Cunanan ([[Pandan, Antique|Pandan]] ** '''''Miss Philippines Water''ː''' Renee Rosario McHugh ([[Estados Unidos|USA]] East Coast) ** '''''Miss Philippines Fire''ː''' Gwennaelle Ruais ([[Pransiya|France]]) ** '''''Miss Philippines Eco Tourism''ː''' Angela Lauren Fernando ([[Lubao, Pampanga|Lubao]]) * Agosto 28 -- '''Telebisyonː Patimpalak ng Kagandahan sa Pilipinas.''' Ginanap ang ika-42 [[Mutya ng Pilipinas]] (2010) sa Newport City, [[Pasay]], at isinahimpapawid ng [[GMA Network|''GMA Network'']]. Tinanghal si Carla Jenina Lizardo ng [[Kabikulan|Bicol]], na ''Mutya ng Pilipinas Intercontinental 2010'', at si Barbara Salvador ng [[Pangasinan]], na ''Mutya ng Pilipinas Internationtal 2010''. '''Huling resulta, Mutya ng Pilipinas 2010ː''' ** '''''Mutya ng Pilipinas Intercontinental 2010''ː''' Carla Jenina Terina Lizardo ([[Kabikulan|Bicol]]). Hindi nagawang lumahok sa ''Miss Intercontinental 2010'' ** '''''Mutya ng Pilipinas International 2010''ː''' Barbara dela Rosa Salvador ([[Pangasinan]]). Lumahok sa ''Miss Tourism International 2010'' at nahanay bilang ''3rd runner-up'' ([[Malaysia]]) ** '''''Mutya ng Pilipinas Asia Pacific 2010''ː''' Christi Lynn Landrito McGarry (Filipino Community of East Coast, [[Estados Unidos|USA]]). Pinalitan si Carla Jenina Lizardo, lumahok sa ''Miss Intercontinental 2010'' at inihanay na ''Top 15 semifinalist.'' ([[Republikang Dominikano|Dominican Republic]]) ** '''''Mutya ng Pilipinas Runners-upː''''' *** 1st - Suzette Hernandez ([[Batangas]]) *** 2nd - Sharon Grace Angel ([[Lungsod ng Lapu-Lapu|Lapu-Lapu City]]) * Setyembre 30 -- '''Pelikula.''' Ginanap ang ika-23 ''Awit Awards'' sa [[SM Mall of Asia|''SM Mall of Asia'']] sa [[Pasay]]. Sina Noel Cabangon at [[Gloc-9]] ay nakatanggap ng pinakamaraming mga parangal na umabot sa apat. * Disyembre 25, 2010 - Enero 7, 2011 -- '''Pelikula.''' Inilunsad ang ika-36 [[Paligsahan ng mga Pelikula ng Kalakhang Maynila|Metro Manila Film Festival]] - Philippines (MMFF). Ginanap ang "Gabi Ng Parangal" (''Awards Night)'' noong Disyembre 26. Ang pelikulang "''Ang Tanging Ina Mo (Last na 'To!)"'' ay nakatanggap ng pinakamaraming mga parangal, siyam kasama ang ''Best Picture''. ==Telebisyon== {{main|2010 sa telebisyon sa Pilipinas}} * [[Agosto 24]] – Si [[Venus Raj]] ay pumangatlong runner-up sa patimpalak na [[Miss Universe 2010|2010 Miss Universe]].<ref>{{cite news|last=Nepales |first=Ruben |title=Isang ‘malaki, malaking’ panalo pa rin |work=Philippine Daily Inquirer|date=Agosto 25, 2010 |url=http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view/20100825-288635/A-major-major-win-nonetheless |access-date=Disyembre 25, 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121006025140/http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view/20100825-288635/A-major-major-win-nonetheless |archive-date=Oktubre 6, 2012 }}</ref> == Palakasan == * ''NCAA Season 86'' (2010–2011) * ''UAAP Season 73'' (2010-2011). Ginanap ang ''opening ceremonies'' noong Hulyo 10. * ''2010–11 PBA Season'' (ika-36), Ginanap mula Oktubre 3 hanggang Agosto 21, 2011. * ''7th Season'' ng ''Shakey's V-League.'' Idinaos ang ''1st Conference'' ng liga noong Abril 2010 at ang ''Second Conference'' mula Hulyo 11 hanggang huling bahagi ng Setyembre. * Disyembre 13-19 -- Lumahok ang Pilipinas sa ''2010 Asian Para Games-First Asian Para Games'' sa [[Guangzhou]], [[Tsina]]. Nahanay ang bansa sa ika-21 puwesto. == Sakuna == * '''[[Panahon ng bagyo sa hilagang-kanlurang Pasipiko, 2010|Bagyo]]ː''' Labing-isang (11) bagyo ang pumasok at tumama sa Pilipinas sa taong 2010ː (''Tandaanː'' Mga bagyo sa '''Bold''' ay mga bagyong pumasok sa ''Philippine Area of Responsibility (''PAR) at tumama sa saanmang lupain sa bansa.) {| class="wikitable" ! colspan="4" |Talaan ng mga bagyong tumama sa ''Philippine Area of Responsibility'' sa taong 2010 |- !Petsang itinagal !Uri !Pangalang Pandaigdig !Pangalang Lokal |- |Marso 21 - 26 |''Tropical Storm'' |Omais |Agaton |- |Hulyo 11 - 18 |''Typhoon'' |'''Conson''' |'''Basyang''' |- |Hulyo 17 - 23 |''Typhoon'' |'''Chanthu''' |'''Caloy''' |- |Agosto 3 - 5 |''Tropical Storm'' |''(wala)'' |'''Domeng''' |- |Agosto 6 - 12 |''Severe Tropical Storm'' |Dianmu |Ester |- |Agosto 26 - Setyembre 3 |''Severe Tropical Storm'' |Lionrock |Florita |- |Agosto 28 - Setyembre 2 |''Typhoon'' |Kompasu |Glenda |- |Setyembre 1 - 10 |''Severe Tropical Storm'' |Malou |Henry |- |Setyembre 14 - 21 |''Typhoon'' |Fanapi |Inday |- |Oktubre 12 - 24 |''Typhoon'' |'''Megi''' |[[Bagyong Juan (2010)|'''Juan''']] |- |Oktubre 20 - 30 |''Typhoon'' |Chaba |Katring |} * Hulyo 23 -- '''Lindolː''' Niyanig ng apat na magkakasunod na lindol ang Mindanao. * Mula huling bahagi ng Disyembre -- '''Pagbahaː''' Naganap ang malawakang pagbaha sa silangang bahagi ng Pilipinas. Unang naiulat ng pagbaha sa probinsya ng [[Albay]] at [[Sorsogon]] sa [[Kabikulan]]. ==Mga Pelikula== Pinakamataas na kita sa pelikulang Pilipino para sa taon. {| class="wikitable sortable" style="width:80%" |- ! Ranggo ! Pamagat ! Kita ng Pelikula ! Gross |- | 1 | [[My Amnesia Girl]] | [[Star Cinema]] | ₱144.8 milyon |- | 2 | [[Miss You Like Crazy (pelikula)|Miss You Like Crazy]] | [[Star Cinema]] | ₱143.25 milyon |- | 3 | [[Here Comes the Bride (pelikula noong 2010)|Here Comes The Bride]] | [[Star Cinema]], [[OctoArts Films]] at Quantum Films | ₱116 milyon |- | 4 | ''[[Petrang Kabayo]]'' | [[Viva Films]] | ₱115.2 milyon |- | 5 | [[Ikaw sa Akin ang Lahat (pelikula)|Ikaw sa Akin ang Lahat]] | [[Regal Films]] at [[GMA Films]] | ₱102.42 milyon |- | 6 | [[Babe, Mahal Kita]] | [[Star Cinema]] at [[Viva Films]] | ₱96.34 milyon |- | 7 | [[Si Agimat at Si Enteng Kabisote]] | GMA Films, MZet Productions, OctoArts Films, Imus Productions, APT Entertainment | ₱86.7 milyon |- | 8 | ''[[Paano Na Kaya]]'' | [[Star Cinema]] | ₱82.25&nbsp;milyon |- | 9 | ''[[Hating Kapatid (film)|Hating Kapatid]]'' | [[Viva Films]] | ₱81.97&nbsp;milyon |- | 10 | [[Ang Tanging Ina Mo (Last na 'To!)]] | [[Star Cinema]] | 67.9&nbsp;milyon |} {| class="wikitable sortable" style="lapad:100%" |- ! Inilabas ! Pamagat ! Sa direksyon ni ! Cast ! Kasuotan ng Pelikula ! Genre |- | {{dts||Enero|27}} | ''[[Paano Na Kaya]]'' | Ruel S Bayani | [[Kim Chiu]], [[Gerald Anderson]], [[Melissa Ricks]] | [[Star Cinema]] | [[Romantikong komedya]] |- | {{dts||Pebrero|17}} | ''Marino'' | Paul Sta Ana | Allen Dizon, [[Ara Mina]], [[Bangs Garcia]], [[Krista Ranillo]] | Produksyon ng mga Kaganapan at Libangan ng CDP at Produksyon ng ATD Entertainment | Drama |- | {{dts||Pebrero|17}} | Ben & Sam | Mark Shandii Bacolod | Ray An Dulay, Jess Mendoza | Ignatius Film Productions | [[LGBT]] |- | {{dts||Pebrero|24}} | [[Miss You Like Crazy (pelikula)|Miss You Like Crazy]] | [[Cathy Garcia Molina]] | [[Bea Alonzo]], [[John Lloyd Cruz]], Maricar Reyes | [[Star Cinema]] | Drama |- | {{dts||Pebrero|26}} | ''Pitas'' | Joey Romero | [[Sid Lucero]], [[Kristel Moreno]], [[Bembol Roco]], [[Rio Locsin]] | Legaslas Entertainment | Drama |- | {{dts||Marso|10}} | Ang Pulang Sapatos | Raul Jorolan | [[Nikki Gil]], [[Marvin Agustin]] | Unitel Production | Romantikong Drama |- | {{dts||Marso|10}} | Bakal Boys | Ralston Jover | [[Gina Pareño]] | Mga Produksyon ng Apogee | Drama |- | {{dts||Marso|10}} | ''Parisukat'' | Jonison Fontanos | Toffee Calma, Jeff Tatsuro | Mga Pelikulang Ignatius | [[LGBT]] |- | {{dts||Marso|17}} | ''Santuaryo'' | Monti Parungao | Basti Romero, Justin Dizon, Nicos Bacani, Gino Quintana, A.J. Ona at Ralph Mateo | Climax Productions | [[LGBT]], [[thriller (genre)|Thriller]] |- | {{dts||Marso|22}} | Romeo at Juliet | Adolfo B Alix Jr | [[Alessandra De Rossi]] | Kisapmata Productions | Drama |- | {{dts||Abril|03}} | [[Babe, Mahal kita]] | Mae Czarina Cruz | [[Anne Curtis]], [[Sam Milby]] | [[Star Cinema]] at [[VIVA Films]] | [[Romantikong drama|Romansa]] |- | {{dts||Abril|21}} | [[Working Girls 2010|Working Girls]] | Jose Javier Reyes | [[Eugene Domingo]], [[Ruffa Gutierrez]], [[Bianca King]], [[Cristine Reyes]], [[Iza Calzado]], [[Jennylyn Mercado]], [[Eula Valdez]] | [[GMA Films]], [[VIVA Films]] at Unitel Pictures | Komedya |- | {{dts||Abril|28}} | D'Survivors | Adolfo B Alix Jr | Rocky Salumbides, Daniel Matsunaga, [[K Brosas]], [[Akihiro Sato (model)|Akihiro Sato]], Fabio Ide | Astral Productions | Komedya |- | {{dts||Mayo|5}} | [[You to Me Are Everything (pelikula)|You To Me Are Everything]] | Mark Reyes | [[Marian Rivera]] at [[Dingdong Dantes]] | [[Regal Films]] at [[GMA Films]] | [[romantikong komedya]] |- | {{dts||Mayo|7}} | ''Pulupot'' | Monti Parungao | Gio Gapas, Justin de Leon at Echo Caceres | Treemount Pictures | [[LGBT]] |- | {{dts||Mayo|12}} | [[Here Comes the Bride (2010 film)|Here Comes The Bride]] | Chris Martinez | [[Angelica Panganiban]], [[Eugene Domingo]], [[John Lapus]], Tuesday Vargas, [[Tom Rodriguez]] at Jaime Fabregas | [[Star Cinema]], [[OctoArts Films]] at Quantum Films | Komedya |- | {{dts||Mayo|26}} | [[Noy (pelikula)|Noy]] | Dondon Santos | [[Coco Martin]], [[Erich Gonzales]], [[Cherry Pie Picache]], [[Baron Geisler]], [[Joem Bascon]] at [[Vice Ganda]] | CineMedia at [[Star Cinema]] | Makasaysayan |- | {{dts||Hunyo|2}} | Fling | Hans Salazar | [[Rafael Rosell]], Jacq Yu at Lara Morena | | [[romantikong komedya]] |- | {{dts||Hunyo|9}} | Emir | [[Chito Roño]] | Francesca Farr, Dulce, Julia Clarete at [[Jhong Hilario]] | CCP, Film Council of the Philippines at Viva Films | Drama, Musikal |- | {{dts||Hunyo|16}} | [[I'll Be There (2010 film)|I'll Be There]] | Maryo J delos Reyes | [[KC Concepcion]], [[Gabby Concepcion]] at [[Jericho Rosales]] | [[Star Cinema]] | Drama |- | {{dts||Hunyo|23}} | ''Lagpas: Ikaw, Ano'ng Trip Mo?'' | Hedji Calagui | Dennis Torres, Rob da Silva, Dustin Jose | Produksyon ng Cody Entertainment | [[LGBT]] |- | {{dts||Hulyo|14}} | [[Cinco (pelikula)|Cinco]] | Frasco Mortiz, Enrico Santos, [[Cathy Garcia-Molina]], Ato Bautista & Nick Olanka | [[Maja Salvador]], [[Pokwang]], [[Jodi Sta. Maria-Lacson]], [[Mariel Rodriguez]], [[Zanjoe Marudo]], [[Rayver Cruz]], [[AJ Perez]], [[Sam Concepcion]], [[Robi Domingo]] | [[Star Cinema]] | [[horror fiction|Katatakutan]] |- | {{dts||Hulyo|21}} | ''[[Hating Kapatid (film)|Hating Kapatid]]'' | [[Wenn V Deramas|Wenn V. Deramas]] | [[Sarah Geronimo]], [[Judy Ann Santos]] at [[Luis Manzano]] | [[Viva Films]] | Komedya |- | {{dts||Agosto|18}} | [[In Your Eyes (2010 film)|In Your Eyes]] | Mac Alejandre | [[Claudine Barreto]], [[Anne Curtis]] at [[Richard Gutierrez]] | [[Viva Films]] at [[GMA Films]] | Drama |- | {{dts||Agosto|25}} | [[Mamarazzi]] | [[Joel Lamangan]] | [[Eugene Domingo]], [[Diether Ocampo]], [[John Lapus]], [[Andi Eigenmann]] at [[Carla Abellana]] | [[Regal Films]] | Komedya |- | {{dts||Setyembre|01}} | ''[[Sa 'yo Lamang]]'' | Laurice Guillen | [[Lorna Tolentino]], [[Bea Alonzo]], [[Christopher de Leon]], [[Diether Ocampo]], [[Coco Martin]], [[Shaina Magdayao]], [[Enchong Dee]], [[Empress Schuck|Empress]] at [[Miles Ocampo]] | [[Star Cinema]] | Drama |- | {{dts||Setyembre|08}} | Two Funerals | [[Gil Portes]] | Tessie Tomas, [[Xian Lim]], [[Jeffrey Quizon]], Mon Confiado, [[Robert Arevalo]] at Princess Manzon | [[Cinema One Originals]] | Drama |- | {{dts||Setyembre|29}} | [[I Do (pelikulang 2010)|I Do]] | Veronica B Velasco | [[Erich Gonzales]], [[Enchong Dee]], [[Pokwang]], [[Dennis Padilla]], [[Melai Cantiveros]], [[Jason Francisco]] at [[Nash Aguas]] | [[Star Cinema]] | [[Romantikong komedya]] |- | {{dts||Oktubre|13}} | White House | [[Topel Lee]] | [[Gabby Concepcion]], [[Iza Calzado]], [[Maricar Reyes]], [[Lovi Poe]], [[Megan Young]], [[Joem Bascon]], [[Sarah Lahbati]], Janus del Prado & Richard Quan | Mga Pelikulang Regal | Horror |- | {{dts||Oktubre|13}} | ''[[Petrang Kabayo]]'' | Wenn V Deramas | [[Vice Ganda]] | [[Viva Films]] | Komedya |- | {{dts||Oktubre|22}} | Lilay: Sinta ng karamihan | Andrew Kho | Kenjie Garcia | Sparks International Production | [[LGBT]] |- | {{dts||Oktubre|27}} | [[Hanggang sa Matatapos ang Sakit sa Puso Ko]] | [[Jose Javier Reyes]] | [[Kim Chiu]] at [[Gerald Anderson]] | [[Star Cinema]] | [[Romantikong drama]] |- | {{dts||Oktubre|27}} | ''Laruang Lalake'' | Jay Altarejos | Richard Quan, [[Marco Morales]], Arjay Carreon at Mark Fabillar | Lexuality Productions | [[LGBT]] |- | {{dts||Nobyembre|24}} | [[My Amnesia Girl]] | [[Cathy Garcia-Molina]] | [[John Lloyd Cruz]], [[Toni Gonzaga]] | [[Star Cinema]] | [[Romantikong komedya]] |- | {{dts||Disyembre|10}} | Pinoy Scout | Neal Tan | [[Sam Concepcion]] | Mga Produksyon ng Exogain | Drama |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[Si Agimat at Si Enteng Kabisote]] | Tony Y. Reyes | [[Bong Revilla Jr]], [[Vic Sotto]] | [[GMA Films]], MZet Productions, OctoArts Films, Imus Productions, [[APT Entertainment]] | Komedya pantasya |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[Ang Tanging Ina Mo (Last na 'To!)]] | Wenn V. Deramas | [[Ai-Ai de las Alas]], [[Eugene Domingo]] | [[Star Cinema]] | Komedya |-[[Aaron Junatas]], | {{dts||Disyembre|25}} | [[Dalaw]] | Jerry Lopez Sineneng, Dondon Santos | [[Kris Aquino]], [[Diether Ocampo]] | [[Star Cinema]], CineMedia Entertainment | horror-suspense |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[Shake, Rattle & Roll XII]] | [[Zoren Legaspi]], [[Topel Lee]], Jerrold Tarog | [[Shaina Magdayao]], [[Ricky Davao]], [[Andi Eigenmann]], [[Rayver Cruz]], [[Carla Abellana]], [[Sid Lucero]] | [[Regal Entertainment Inc.]] | horror-suspense |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[RPG: Metanoia]] | Louie Suarez | [[Zaijan Jaranilla]], [[Aga Muhlach]], [[Vhong Navarro]], [[Eugene Domingo]], [[Mika Dela Cruz]], [[Jairus Aquino]], [[Basty Alcances]] | [[Star Cinema]] | Animasyon |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[Super Inday and the Golden Bibe (2010 film)|Super Inday and the Golden Bibe]] | [[Mike Tuviera]] | [[Marian Rivera]], [[Jake Cuenca]], [[Pokwang]], [[John Lapus]] | [[Regal Entertainment]] | Pantasya |- | {{dts||Disyembre|25}} | [[Rosario (2010 film)|Rosario]] | [[Albert Martinez]] | [[Jennylyn Mercado]], [[Dennis Trillo]], [[Dolphy]], [[Sid Lucero]], [[Isabel Oli]], [[Yul Servo]] | Cinemabuhay International, Studio5 | Drama |- | {{dts||Disyembre|25}} | Padre Jejemon | Frank Gray Jr | [[Dolphy]] | Mga Produksyon ng RVQ | Komedya |} ==Musika== {{Tingnan din|2010 sa musikang Pilipino}} Kabilang dito ang mga album ng musika ng lahat ng uri na inilabas ngayong taon, mga konsiyerto at pormasyon (banda o mga bagong mang-aawit). ===Mga Album=== * [[Enero 28]] – Hindi Malilimutan – [[Gabby Concepcion]] (Warner Music Philippines) * [[Pebrero 13]] – Pinapatugtog Ngayon – [[Juris Fernandez|Juris]] ([[Star Music|Star Records]]) * [[Marso 17]] – Try Love – [[Joanna Ampil]] ([[Sony Music Pilipinas]]) * [[Marso 23]] – Eto Pa! – [[Brownman Revival]] ([[Sony Music Pilipinas]]) * [[Hunyo 5]] – In Love & War – [[Francis Magalona]] & [[Ely Buendia]] ([[Sony Music Pilipinas]]) * [[Setyembre 6]] – Middle-Aged Juvenile Novelty Pop-Rockers – [[Parokya Ni Edgar]] (Universal Records Philippines) ===Mga Konsiyerto=== * [[Enero 10]] – [[Sharon Cuneta]]: Ang Mega Birthday Concert, live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Pebrero 5]]–[[Pebrero 7|7]] – [[4minute]] Live sa [[SM Supermalls]] * [[Pebrero 6]] – Musicfest 2010: [[Kris Allen]], [[JabbaWockeeZ]] at [[Boyce Avenue]] Live sa Fort Bonifacio, [[Taguig]] * [[Pebrero 26]]–[[Pebrero 27|27]] – [[Toni Gonzaga]]: Ang Pag-ibig ay..., live sa Music Museum * [[Pebrero 27]] – [[Backstreet Boys]] – This Is Us World Tour Live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Marso 5]]–[[Marso 6|6]] – [[Nina Girado|Nina]], live sa Museo ng Musika * [[Marso 6]] – FT Island Manila 2010 Showcase – [[F.T. Isla]] (PICC Plenary Hall) * [[Marso 9]] – [[Paramore]] Live sa Maynila!- [[SM Mall of Asia]] Concert Grounds * [[Marso 12]]–[[Marso 13|13]] – Christian Bautista: Muling Pagbisita sa Romansa – [[Christian Bautista]] (Music Museum) * [[Marso 14]] – [[Owl City]], live sa [[TriNoma]] Mindanao Open Parking Area * [[Marso 25]]–[[Marso 27|27]] – [[Cobra Starship]]: Live sa Ayala Malls * [[Marso 27]] – Binabago ang mga Buhay: [[Justin Timberlake]], [[Timbaland]] at [[JoJo (mang-aawit)|Jojo]] live sa [[SM Mall of Asia]] Open Grounds * [[Marso 28]] – [[Tom Jones (mang-aawit)|Tom Jones]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Abril 10]] – [[Super Junior]]: Live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Abril 17]] – Pulp Summer Slam 2010 feat. [[Kordero ng Diyos (banda)|Kordero ng Diyos]] at [[Testamento (banda)|Testamento]]: Live sa Amoranto Stadium * [[Mayo 1]] – [[Kelly Clarkson]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Mayo 2]] – [[Luha Para sa mga Takot]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Mayo 4]] – [[Allison Iraheta]], live sa Robinson's Place Manila * [[Mayo 15]] – Noon at Ngayon; feat. [[All-4-One]], [[JoJo (mang-aawit)|JoJo]], [[Diana King]], [[SWV]], [[VFactory]], TQ, [[P.M. Dawn]] atbp. nang live sa [[SM Mall of Asia]] Open Grounds * [[Mayo 17]] – Pagbobrodkast ng Protesta: nang live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Mayo 27]] – [[Dashboard Confessional]], nang live sa [[TriNoma]] Mindanao Open Parking Area * [[Hunyo 14]] – [[U-KISS]]: nang live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Hunyo 19]] – Nagtagpo ang K-Pop at P-Pop, tampok si [[U-KISS]], [[Pop Girls]] at [[XLR8]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Hunyo 22]] – [[Engelbert Humperdinck (mang-aawit)|Engelbert Humperdinck]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Hunyo 25]] – [[Air Supply]], live sa [[SMX Convention Center]] * [[Hulyo 9]] – [[Usher (tagapaglibang)|Usher]], live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds * [[Hulyo 15]]–[[Hulyo 17|17]] – [[Charice Pempengco|Charice]], live sa [[Eastwood City]] malls * [[Hulyo 16]] – As 1 The Repeat, live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Hulyo 23]]–[[Hulyo 25|25]] – [[Jason Derulo]], live sa [[Ayala Malls]] * [[Hulyo 27]] – [[The Lettermen]] at [[The Cascades (banda)|The Cascades]], live sa [[Maynila]] * [[Hulyo 30]]–[[Agosto 1]] – [[One Way (banda ng Timog Korea)|One Way]] live sa [[SM Supermalls]] * [[Hulyo 31]] – [[La Diva (grupo)|La Diva]] Unleashed, live sa Music Museum * [[Agosto 13]] – [[Boyz II Men]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Agosto 21]] – [[La Diva (grupo)|La Diva]] Unleashed: The Repeat; tampok. Sina Harry Santos, [[Gian Magdangal]] at [[Jan Nieto]], live sa Music Museum * [[Setyembre 3]] – [[Jay Sean]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Setyembre 10]] – Mga ASAP Sessionistas live sa [[General Santos]] * [[Setyembre 11]]: ** Mag-rock kasama si [[Arnel Pineda]], live sa Metro Concert Bar ** Citipointe Live, sa Philsports Arena ** Intensity feat. [[Rain (tagapaglibang)|Rain]] at [[U-KISS]], live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds * [[Setyembre 11]], [[Setyembre 18|18]] at [[Setyembre 25|25]] – [[Billy Crawford]] noong 25 B.C., live sa Music Museum * [[Setyembre 16]], [[Setyembre 17|17]], [[Setyembre 22|22]], [[Setyembre 23|23]], [[Setyembre 29|29]] at [[Setyembre 30|30]] – [[Gary Valenciano|Gary V]] sa Soul in Motion, live sa Music Museum * [[Setyembre 18]]: ** Supahfest; tampok [[T-Pain]], [[Flo Rida]], [[Kelly Rowland]] at [[Sean Kingston]], live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds ** [[The Spinners (Amerikanong banda)|The Spinners]], live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Setyembre 24]]–[[Setyembre 25|25]] – [[Erik Santos]]: The Power of One, live sa [[Meralco Theater]] * [[Oktubre 1]] – [[John Mayer]], live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds * [[Oktubre 3]] – [[Jay Park]], live sa SMX Convention Center Hall 1 * [[Oktubre 7]] – Just Jade: [[Jade Ecleo]] feat. [[Jay R Sillona|Jay-R]] at [[Dingdong Avanzado]], live sa Metro Concert Bar * [[Oktubre 8]] – [[Ogie Alcasid]] at [[Ryan Cayabyab]]: Ogie at Mr. C, live sa PICC Plenary Hall * [[Oktubre 10]] – [[Adam Lambert]], live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds * [[Oktubre 15]] – Tanduay Rhum Rock Fest, live sa [[SM Mall of Asia]] open grounds * [[Oktubre 15]]–[[Oktubre 17|17]] – [[Pokwang]]: Endangered Species, live sa [[Aliw Theater]] * [[Oktubre 16]]: ** [[Jack Jones (mang-aawit)|Jack Jones]]: Greatest Hits Tour live sa [[Araneta Coliseum]] ** Inihahandog ng Jolly Kids Meal ang Kids Who Can Concert, sa [[Istadyum ng Ninoy Aquino]] * [[Oktubre 17]] – [[The Cascades (banda)|The Cascades]]: live sa PAGCOR Theater * [[Oktubre 22]] – [[Taylor Swift]] live sa Maynila (kinansela) * [[Oktubre 23]] – [[David Foster]] and Friends feat. [[Natalie Cole]], [[Ruben Studdard]], [[Peter Cetera]], [[Charice Pempengco|Charice]] at [[The Canadian Tenors]]: live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Oktubre 30]] – Pointen live sa SM Bacoor * [[Nobyembre 6]] – [[Hatebreed]]: live sa [[World Trade Center (Pasay)|World Trade Center]], [[Pasay]] * [[Nobyembre 12]] – [[Richard Poon]] – The Crooner: live sa PICC Plenary Hall * [[Nobyembre 13]] – Matapat...[[Jovit Baldivino]]: live sa [[Aliw Theater]] * [[Nobyembre 16]] – [[David Archuleta]] live sa [[SM North EDSA]] * [[Nobyembre 18]] – [[Gin Blossoms]]: live sa [[Araneta Coliseum]] * [[November 18]] – December 4: Magsimula Ka: live at the Music Museum * [[November 19]] – [[Ai-Ai delas Alas]] – Akin Ang Tronong 'To!: live at the [[Araneta Coliseum]] * [[November 26]] – [[Imelda Papin]] & [[Dionisia Pacquiao]]: live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Nobyembre 27]]: ** [[Dionne Warwick]]: nakatira sa [[Araneta Coliseum]] ** [[Ely Buendia]]: XL – Xtra Live sa 40: live sa Republiq sa New Resorts World * [[Nobyembre 28]] – [[Jed Madela]]: Isang Klasikong Pasko, live sa [[Newport Performing Arts Theater]], [[Resorts World Manila|Resorts World]] * [[Nobyembre 29]] – [[Jay R Sillona|Jay-R]] at [[Kyla (Pilipino mang-aawit)|Kyla]]: Mga Kaibigan sa Kaluluwa, live sa Music Museum * [[Disyembre 3]] – Ugat the Legends of Pinoy Rock: live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Disyembre 7]] – G-Force: About Phase: live sa [[San Juan Gym]] * [[Disyembre 9]] – IDO4: live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Disyembre 10]] – [[Bone Thugs n Harmony]]: live sa [[SMX Convention Center]] * [[Disyembre 16]]–[[Disyembre 19|19]] – The Little Big Club: live sa [[Aliw Theater]] ===Pormasyon=== * Zion * 100 Porsyento * XLR8 == Kapanganakan == * [[Pebrero 11]] – [[Yuan Francisco]], batang aktor * [[Pebrero 19]] – [[Alonzo Muhlach]], batang aktor * [[Marso 11]] – Ashley Cabrera, batang aktres * [[Marso 24]] – Elia Ilano, batang aktres * [[Hunyo 16]] – Angelica Ulip, aktres * [[Setyembre 15]] – Robbie Wachtel, batang aktor, print ad at komersyal na modelo * [[Oktubre 1]] – Onyok Pineda, batang aktor * [[Oktubre 14]] – Leanne Bautista, batang aktres == Kamatayan == * '''Enero 19''' -- [[Cerge Remonde|Cerge Mamites Remonde]], isang [[Pilipino|Pilipinong]] mamamahayag at kasapi ng [[Gabinete ng Pilipinas|gabinete]] <nowiki/>na naging Kalihim ng Pamamahayag. (Isinilang 21 Disyembre 1958) * '''Pebrero 26''' -- [[Oscar Obligacion]], [[artista]] at komedyante. (Isinilang 21 Enero 1924) * Marso 15 -- Emilia Boncodin, dating Kalihim ng Pagbabadyet. (Isinilang Mayo 25, 1954) * '''Abril 12''' -- [[Palito]] (Reynaldo Alfredo R. Hipolito), aktor at komedyante. (Isinilang Setyembre 4,1934)<ref>''[http://www.onthisday.com/deaths/date/2010 "Famous Deaths in 2010"] OnThisDay.com.'' Hinango 10-18-2016.</ref> * Abril 22 -- [[Fred Panopio]], mang-aawit. (Isinilang Pebrero 2, 1939)<ref>''[http://news.abs-cbn.com/entertainment/04/23/10/singer-actor-fred-panopio-passes-away "Singer-actor Fred Panopio passes away"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 04-23-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * '''Abril 27''' -- [[Armando Sanchez]], dating Gobernador ng [[Batangas|lalawigan ng Batangas]] (2004–2007). (Isinilang Hunyo 15, 1952) * Abril 29 -- Jojo Acuin, ''psychic''. (Isinilang 1947)<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/189781/showbiz/nostradamus-of-asia-psychic-jojo-acuin-dies-at-63 ''"'Nostradamus of Asia': Psychic Jojo Acuin dies at 63"''] ''[[GMA Network|GMA News]].'' 04-30-2010. Hinango 11-14-2016.</ref> * Mayo 3 -- Florencio Campomanes, dating propesor ng agham politikal at ang kauna-unahang Filipino at Asyano na naging pinuno ng ''International Chess Federation'' (FIDE) noong 1982. (Isinilang Pebrero 22, 1927) * '''Mayo 17''' -- [[Rafael Nantes|Rafael "Raffy" Puchero Nantes]], dating gobernador ng [[Quezon|lalawigan ng Quezon]] (2007-2010). (Isinilang Enero 4, 1957) * Hulyo 1 -- ''Bishop'' Francisco Claver, <small>S.J.</small>, paring Heswita. (Isinilang Enero 20, 1926) * '''Hulyo 22''' -- [[Magnolia Antonino]], Senador (1969 - 1972). (Isinilang 14 Disyembre 1915) * '''Hulyo 22''' -- [[Florencio Vargas|Florencio L. Vargas]], dating Kinatawan ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kongreso]] sa [[Distritong Pambatas ng Lalawigan ng Cagayan|ika-2 Distrito ng lalawigan ng Cagayan]] (2004–2010). (Isinilang Nobyembre 7, 1931) * Hulyo 23 -- Prospero Luna, komedyante at aktor. (Isinilang Abril 20, 1934) * Hulyo 25 -- [[Redford White]] (Cipriano Cermeño II), komedyante. (Isinilang Disyembre 5, 1955)<ref>''[http://news.abs-cbn.com/entertainment/07/25/10/comedian-redford-white-passes-away "Comedian Redford White passes away"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 07-26-2010. Hinango 11-14-2016.</ref><ref>''[http://wowbatangas.com/features/death-of-philippine-showbiz-icons-actors-and-musicians-who-have-gone-too-soon/ "Death of Philippine Showbiz Icons: Actors and Musicians Who Have Gone Too Soon"] WOWBatangas.com.'' 09-20-2011. Hinango 10-18-2016.</ref> * Agosto 8 -- [[Charlie Davao]], aktor at ama ni [[Ricky Davao]]. (Isinilang Oktubre 7, 1934) * Agosto 21 -- Melody Gersbach, ''Binibining Pilipinas International 2009''. (Isinilang Nobyembre 18, 1985)<ref>''[http://manila.coconuts.co/2014/01/26/pinoy-celebrities-who-died-in-road-accidents "11 Pinoy celebs who died in road accidents"] Coconuts Manila.'' 01-26-2014. Hinango 10-15-2016.</ref> * Oktubre 3 -- [[Abraham Sarmiento|Abraham F. Sarmiento, Sr.]], dating ''Associate Justice'' ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]]. (Isinilang Oktubre 8, 1921) * Oktubre 7 -- [[Metring David|Demetria "Metring" David]], komedyante noong dekada 1960. (Isinilang Hunyo 20, 1920) * Nobyembre 15 -- Carmen Ronda, beteranong aktres''.''<ref>''[http://news.abs-cbn.com/entertainment/11/17/10/former-sexy-star-carmen-ronda-dies "Former sexy star Carmen Ronda dies"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 11-17-2010. Hinango 10-18-2016.</ref> * Nobyembre 16 -- Wyngard Tracy, beteranong ''talent manager.'' (Isinilang Pebrero 7, 1952) * '''Disyembre 26''' -- [[Pablo Gomez]], manunulat sa [[komiks]], [[pelikula]], at [[telebisyon]]. (Isinilang Enero 25, 1932) == Mga Panlabas na Kawing == * <small>''[https://www.youtube.com/watch?v=vF3jZA1VpFE&list=PL_U0eVitTzE64ljBpgKjiW3m_YOp8Rmkl "DZMM Year-end Report" (2010, 2012, 2013, 2014).] YouTube (DZMM TeleRadyo).'' 12-29-2014.</small> * ''<small>[http://www.timeanddate.com/calendar/?year=2010&country=67 "Calendar year 2010 (Philippines)"]</small>'' * ''<small>[https://www.britannica.com/place/Philippines-Year-In-Review-2010 "Philippines in 2010"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150910115246/http://www.britannica.com/place/Philippines-Year-In-Review-2010 |date=2015-09-10 }} Britannica.com.</small>'' * ''<small>[http://en.wikipilipinas.org/index.php/Top_10_headlines_of_2010 "Top 10 headlines of 2010"]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Wikipilipinas.</small>'' * ''<small>[http://en.wikipilipinas.org/index.php/10_prominent_Filipino_personalities_who_died_in_2010 "10 prominent Filipino personalities who died in 2010"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161121012148/http://en.wikipilipinas.org/index.php/10_prominent_Filipino_personalities_who_died_in_2010 |date=2016-11-21 }} Wikipilipinas</small>'' * <small>''[http://pinaysaamerika.blogspot.com/2010/12/celebrities-who-died-in-2010.html "PiNaysaAmerika: Celebrities who died in 2010-Philippines"]'' 12-30-2010.</small> * <small>''[http://www.adobomagazine.com/sports-celebrities-success-and-change-mark-searches-filipinos-yahoo-year-review-2010 "Sports, celebrities, success and change mark searches by Filipinos in the Yahoo! Year in Review 2010"]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Adobo Magazine Online.'' 12-12-2010.</small> {{Taon sa Pilipinas}} == Mga sanggunian == [[Kategorya:2010 sa Pilipinas|*]] lh6a0cmzb3d51niretigllgh8xn2dj2 0 249004 2222152 2220354 2026-08-28T05:50:37Z ~2026-46651-51 165779 /* Kapanganakan */ 2222152 wikitext text/x-wiki Ang '''1998 sa Pilipinas''' ay mga pangyayaring mahalaga sa Pilipinas sa taong 1998. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) <small>(Hanggang Hunyo 30)</small>; [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) <small>(Simula Hunyo 30)</small> * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) <small>(Hanggang Hunyo 30)</small>; [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) <small>(Simula Hunyo 30)</small> * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Neptali Gonzales]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] <small>(Hanggang Hunyo 5)</small>; [[Ika-11 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-11 na Kongreso]] <small>(Simula Hulyo 27)</small> == Kaganapan == ===Enero=== * Iniutos ng [[Autonomous Region in Muslim Mindanao]] acting governor na si Guimid Matalam ang 60-araw na suspensyon kay [[Gobernador ng Lanao del Sur|gobernador ng Lanao del Sur]] Mahid Mutilan sa maraming kaso. Inutusan ng [[Manila]] [[Regional Trial Court]] (RTC) na arestuhin si Mutilan dahil sa ilegal na recruitment.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Enero 1, 1998 |title=Muling sinuspinde ang gobernador ng Lanao del Sur |url=http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000180.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20051226105245/http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000180.htm |archive-date=Disyembre 26, 2005 |access-date=Marso 25, 2023 }}</ref> * Pumirma ang Tribal Communities Association of the Philippines ng limang kasunduan sa mga asosasyon ng mga katutubong negosyante sa Canada, bahagi ng 27 kasunduan sa negosyo na nilagdaan sa pagitan ng Pilipinas at [[Canada]]. Saklaw nito ang eksplorasyon ng mineral, pagpapaunlad ng isang plantasyon ng [[abaca]], paggawa ng isang [[fireboard]], at pag-install ng dalawang pasilidad ng komunikasyon.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Enero 2, 1998 |title=RP, Pumirma ang mga tribo ng Canada ng mga proyektong nagkakahalaga ng $469-M |url=http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000183.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20051226092423/http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000183.htm |archive-date=Disyembre 26, 2005 |access-date=Marso 25, 2023 }}</ref> * Ang [[Olongapo]] RTC, na kumikilos batay sa isang reklamo ng isang kumpanya ng [[Subic Freeport]], ay naglabas ng isang [[temporary restraining order]] na nagpapahinto sa pagpapatupad ng ''Executive Order No. 444'' na nagdulot ng limitadong operasyon at pagbaba ng kita ng [[duty-free shop]]s sa [[Clark Freeport at Special Economic Zone|Clark]] at Subic.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Enero 8, 1998 |title=Tagumpay sa Korte para sa mga tindahang walang duty |url=http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000192.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20051226115257/http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000192.htm |archive-date=Disyembre 26, 2005 |access-date=Marso 25, 2023 }}</ref> * Nag-utos ang pambansang pamahalaan ng [[moratorium]] sa mga aktibidad sa pagmimina sa Mount Diwalwal sa [[Monkayo]], [[Davao del Norte]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Enero 9, 1998 |title=Ipinatigil ang pagmimina sa Davao |url=http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000195.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20051226102347/http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000195.htm |archive-date=Disyembre 26, 2005 |access-date=Marso 25, 2023 }}</ref> * Nagsimula ang isang pagtatalo sa [[Alkalde ng Pasay|pagka-alkalde sa Pasay]], na kinasasangkutan ni [[Pablo Cuneta]], na bumalik mula sa medical leave, at ng bise alkalde na si [[Wenceslao Trinidad|Peewee Trinidad]], na nanunungkulan bilang acting capacity na tumangging umalis sa pwesto. Sinasabi ng [[Kagawaran ng Interyor at Pamahalaang Lokal]] na ang alitan ay "una sa uri nito."<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Enero 26, 1998 |title=Aayusin ng Korte ang alitan sa pagitan ng alkalde ng Pasay |url=http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000227.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20000519054019/http://www.newsflash.org/199801/ht/ht000227.htm |archive-date=Mayo 19, 2000 |access-date=Marso 25, 2023}}</ref> * Enero 28 – Binihag ng mga armado ang hindi bababa sa 400 mga bata at mga guro sa loob ng ilang oras, sa isang mababang paaralan sa [[Maynila]]. ===Pebrero=== * Pebrero 2 – Bumagsak ang ''Cebu Pacific Flight 387'' sa mga dalisdis ng Bundok Sumagaya sa [[Claveria, Misamis Oriental]], 104 pasahero ang namatay. * Pebrero 11 – Ang Talisay ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8489''. * Pebrero 14 – Ang katayuan ng [[Santiago, Isabela|Santiago]] bilang isang lungsod na bahagi ng lalawigan ay ibinaba sa pamamagitan ng pagsasabatas ng ''Republic Act 8528'' na nag-amyenda sa ilang seksyon ng ''Republic Act 7720'' tungo sa isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Isabela (lalawigan)|Isabela]]. * Pebrero 23 – Nilagdaan na ang ''Batas Republika 8535'' na lumilikha sa Lungsod ng [[Novaliches]].<ref>{{Banggitin ang balita|last=Samonte|first=Severino|petsa=Setyembre 12, 2020|title=Pagtaas ng bilang ng mga lungsod sa Pilipinas mula 60 noong 1987 patungong 146 noong 2020 traced|work=Philippine News Agency|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1115219|access-date=Oktubre 22, 2021}}</ref> * Huling bahagi ng Pebrero hanggang unang bahagi ng Marso – Isang pagsiklab ng malaria sa dalawang isla sa [[Siasi, Sulu]] ang nagdulot ng naiulat na pagkamatay ng mahigit 140 residente.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199803/ht/ht000281.htm "149 patay sa pagsiklab ng malaria sa Sulu"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401144937/http://www.newsflash.org/199803/ht/ht000281.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 03-01-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199803/hl/hl000511.htm "Bumaba sa 140 ang bilang ng mga namatay sa malaria, tigdas ang susunod"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401144937/http://www.newsflash.org/199803/hl/hl000511.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 03-04-1998.<br><br>Lahat ay nakuha noong 03-31-2022.</ref> * Marso 8 – Ang [[Compostela Valley]], ay itinatag bilang ika-78 lalawigan, sa pamamagitan ng [[Batas Republika ng Pilipinas|Batas Republika]] Bilang 8470. * Marso 14 – Ang [[Passi, Iloilo|Passi]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Iloilo]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8469''. * Marso 20 – Ang [[San Fernando, La Union|San Fernando]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[La Union]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8509''. * Marso 21 ** Ang [[Calapan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Oriental Mindoro]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8475''. **Ang [[Urdaneta, Pangasinan|Urdaneta]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Pangasinan]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8480''.<ref>{{Cite web|title=Kasaysayan ng Lungsod ng Urdaneta|url=https://urdaneta-city.gov.ph/|url-status=live|access-date=Pebrero 15, 2022|website=Lungsod ng Urdaneta|archive-url=https://web.archive.org/web/20010417042105/http://www.urdaneta-city.gov.ph:80/ |archive-date=2001-04-17 }}</ref> **Ang [[Victorias]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Negros Occidental]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8488''. * Marso 22 **Ang [[Kidapawan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Cotabato]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8500''.<ref>{{Banggitin ang web|title=Historical Origin|url=https://www.kidapawancity.gov.ph/historical-origin/|url-status=live|access-date=Pebrero 15, 2022|website=City of Kidapawan|archive-url=https://web.archive.org/web/20200928035457/https://www.kidapawancity.gov.ph/historical-origin/ |archive-date=2020-09-28 }}</ref> **Ang [[Malaybalay]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Bukidnon]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Republic Act 8490''.<ref>{{Banggitin web|title=KASAYSAYAN NG KASAYSAYAN|url=https://malaybalaycity.gov.ph/malaybalay-dev/historical-background/|url-status=live|access-date=Pebrero 15, 2022|website=ANG PAMAHALAANG LUNGSOD NG MALAYBALAY {{!}} OPISYAL NA WEBSITE|archive-url=https://web.archive.org/web/20200713070800/http://malaybalaycity.gov.ph/malaybalay-dev/historical-background/ |archive-date=2020-07-13 }}</ref> **[[Parañaque]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng Republic Act 8507 na inaprubahan noong Pebrero 13. ===Abril=== * Abril 4 – Ang [[Antipolo]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8508''. * Abril 19 – Ang [[Lungsod ng Tarlac|Tarlac]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Tarlac]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8593''. ===Mayo=== * [[Mayo 11]] – [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 1998]]. * Mayo 16 – Isang sunog ang tumupok sa [[Lung Center of the Philippines]], kung saan hindi bababa sa 22 pasyente ang namatay, pati na rin ang katabing [[National Kidney and Transplant Institute]], sa [[Lungsod Quezon]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199805/hl/hl000671.htm "22 ang namatay sa sunog sa Lung Center, pinaghihinalaan ang arson"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220402153842/http://www.newsflash.org/199805/hl/hl000671.htm |date=2022-04-02 }}'' PHNO. 05-17-1998. Nakuha noong 04-01-2022.</ref><ref>—''[http://www.aparchive.com/metadata/youtube/3cf7187968bd1baaf3c8941c19f4a31e "Pilipinas: Maynila: 8 pasyente ang namatay sa sunog sa ospital"]'' [[Associated Press|AP Archive]]. 05-16-1998.<br>—''[https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1998-may-17-mn-50821-story.html "10 ang namatay sa sunog sa ospital sa Pilipinas"]'' [[Associated Press|AP]] (sa pamamagitan ng [[Los Angeles Times]]). 05-17-1998.<br>—''[https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1802/today-in-philippine-history-may-16-1998-a-fire-swept-through-the-lung-center-of-the-philippines-killing-25-people "Mayo 16, 1998: isang sunog ang sumiklab sa Lung Center of the Philippines na ikinamatay ng 25 katao"]'' Ang Proyektong Kahimyang.<br><br>Lahat ay nakuha noong 04-01-2022.</ref> ===Hunyo=== * Hunyo 6 – Si Carmela Arcolas–Gamboa ng [[Negros Occidental]], ay kinoronahan bilang Miss Philippines Centennial noong 1998. * [[Hunyo 12]] – Ipinagdiriwang ang Sentenaryo ng Kalayaan o ang Ika-100 Anibersaryo ng [[Araw ng Kalayaan]] ng [[Pilipinas]] mula sa [[Espanya]]. * Hunyo 30 – Nanumpa si dating [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang Pangulo]] [[Joseph Estrada]] bilang [[Talaan ng mga Pangulo ng Pilipinas|ika-13]] [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] ng Pilipinas. ===Hulyo=== * Unang bahagi ng Hulyo – Iniulat ng [[Kagawaran ng Agrikultura (Pilipinas)|Kagawaran ng Agrikultura]] na ang tagtuyot at paglaganap ng peste sa mga pananim sa rehiyon ng [[Rehiyon ng Davao|Timog Mindanao]] sa pagitan ng Nobyembre 1997 at Hunyo 1998 ay nakaapekto sa humigit-kumulang 254,000 ektarya ng mga lupang sakahan, at sumira sa 360,037 metrikong tonelada ng mga pananim na nagkakahalaga ng hindi bababa sa {{Philippine peso|2}}-bilyon; Ang mga lupang tinatamnan ng palay at mais ang lubhang napinsala.<ref>''[http://www.newsflash.org/199807/ht/ht000445.htm "Pagkatapos ng tagtuyot: baha, mga pagkamatay sa Mindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401084524/http://www.newsflash.org/199807/ht/ht000445.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 07-09-1998. Nakuha noong 03-31-2022.</ref> ===Setyembre=== * Setyembre 18 – Lumubog sa dagat malapit sa [[Fortune Island (Philippines)|Fortune Island]], [[Nasugbu, Batangas]] ang pampasaherong lantsa na ''[[MV Princess of the Orient]]'', na tinatahak ang rutang Maynila-Cebu sa kasagsagan ng [[Typhoon Vicki (1998)|Typhoon Vicki (''Gading'')]], sa [[Fortune Island (Philippines)|Fortune Island]], [[Nasugbu, Batangas]]; 150 ang naiulat na patay o nawawala.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000899.htm "NEWSFLASH: Lumubog ang barkong patungong Cebu, nawawala ang mga pasahero"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401084523/http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000899.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 09-19-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000904.htm "54 ang patay, 75 ang nawawala pa rin sa sakuna sa Sulpicio"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401084523/http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000904.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 09-21-1998.<br><br>Lahat ay nakuha noong 03-31-2022.</ref><ref>—''[https://www.nytimes.com/1998/09/20/world/23-dead-many-missing-in-manila-ferry-sinking.html "23 Patay, Marami ang Nawawala sa Paglubog ng Ferry ng Maynila"]'' [[Associated Press|AP]] (via [[The New York Times]]). 09-20-1998.<br>—''[https://safety4sea.com/cm-princess-of-the-orient-erroneous-maneuvering-leads-to-deadly-sinking/ "Prinsesa ng Silangan: Ang maling pagmamaniobra ay humantong sa nakamamatay na paglubog"]'' Safety4Sea. 12-10-2019.<br><br>Para sa timeline ng mga kaugnay na aksidente:<br>—''[https://mobile.reuters.com/article/amp/idUSMAN5211320080623 "TIMELINE: Pinakamatinding mga sakuna sa barko sa Pilipinas"]'' [[Reuters]]. 06-23-2008.<br>Lahat ay nakuha noong 04-01-2022.</ref><ref>Tingnan ang mga detalye ng [https://www.wrecksite.eu/wreck.aspx?151182 aksidenteng ito] mula sa database ng [[Wrecksite]]. Nakuha noong 04-01-2022.</ref> * Setyembre 23 – Sinuspinde ng [[Philippine Airlines]] (PAL) ang operasyon nito nang ilang araw simula hatinggabi, ayon sa inanunsyo nito noong Setyembre 17 na "permanenteng" paghinto, bilang resulta ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]] at aksyong industriyal ng mga unyon nito. Dalawang magkahiwalay na welga ang isinagawa, ng humigit-kumulang 600 piloto noong Hunyo, dahil sa mga paratang ng hindi patas na kasanayan sa paggawa at pagsira sa unyon ng PAL, na nakakaapekto sa mga operasyon ng PAL; at ng halos 2,000 miyembro ng unyon noong Hulyo, kasunod ng pagtanggal sa trabaho noong Hunyo 15 ng humigit-kumulang 5,000 empleyado bilang bahagi ng hakbang nito upang matugunan ang mga pagkalugi sa pananalapi. Gumawa si Pangulong Estrada ng serye ng mga interbensyon sa pagsisikap na malutas ang hindi pagkakaunawaan sa paggawa hanggang sa magkaroon ng ilang kasunduan sa pagitan ng PAL Employees Association at ng pamamahala ng airline. Noong Oktubre 7, bahagyang ipinagpatuloy ng PAL ang operasyon, ayon sa inanunsyo ni Pangulong... Estrada, Setyembre 28. Pinagtibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] noong 2016 ang pagtanggal sa trabaho sa 24 na piloto ng PAL, at noong 2018 ang pagtanggal sa trabaho sa humigit-kumulang 1,400 cabin crew.<ref>—''[https://web.archive.org/web/20051109132132/http://www.newsflash.org/199807/hl/hl000791.htm (UNANG PAGSUSURI NG PHNO) "Tapos na ang welga ng PAL, itinigil na ang mga piket"]'' PHNO. 07-26-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000896.htm "NEWSFLASH: Tuluyan nang magsasara ang Philippine Airlines sa susunod na linggo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401084524/http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000896.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 09-17-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000928.htm "NEWSFLASH: Nalutas na! Muling magbubukas ang PAL sa Oktubre 7"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401084523/http://www.newsflash.org/199809/hl/hl000928.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 09-28-1998.<br><br>Lahat ay nakuha noong 03-31-2022.</ref><ref>Para sa kaganapang ito:<br>—''[https://www.nytimes.com/1998/09/25/business/international-business-island-nation-loses-a-bridge-as-philippine-airlines-fails.html "INTERNASYONAL NA NEGOSYO; Nawalan ng Tulay ang Bansang Isla Dahil Nabigo ang Philippine Airlines"]'' [[The New York Times]]. 09-25-1998.<br>—''[https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1998-sep-25-fi-26413-story.html "Nakumpiska ang Jet ng Philippine Airline sa LAX"]'' [[Los Angeles Times]]. 09-25-1998.<br>—''[https://web.archive.org/web/20110129083806/http://edition.cnn.com/ASIANOW/time/asia/magazine/1998/981005/philippine_airlines.html "NEGOSYO: Masamang Balitang Ibon"]'' [[Time (magazine)|Time Asia]] isyu ng 10-05-1998.<br><br>Mga kaugnay na pangyayari:<br>—''[https://www.philstar.com/metro/2016/02/05/1550132/sc-upholds-dismissal-pal-pilots-1998-strike/ "Pinagtibay ng SC ang pagtanggal sa mga piloto ng PAL sa welga noong 1998"]'' [[Philstar.com]]. 02-05-2016.<br>—''[https://www.pna.gov.ph/articles/1030102 "Legal na ang pagtanggal sa trabaho ng 1,400 cabin crew ng PAL noong 1998"]'' [[Philippine News Agency]]. 03-26-2018.<br>—''[https://www.abs-cbn.com/insights/08/05/10/pals-labor-woes-then-and-now "Mga problema sa paggawa ng PAL: noon at ngayon"]'' [[Newsbreak (magazine)|Newsbreak]] via [[ABS-CBN News]]. 08-05-2010.<br><br>Para sa mga detalye ng kaso:<br>—''[https://mirror.officialgazette.gov.ph/2009/10/02/fasap-v-philippine-airlines-g-r-no-178083-october-2-2009/ "G.R. No. 178083"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230406220947/https://mirror.officialgazette.gov.ph/2009/10/02/fasap-v-philippine-airlines-g-r-no-178083-october-2-2009/ |date=2023-04-06 }}'' (10-02-2009) [[Opisyal na Pahayagan (Pilipinas)|Opisyal na Pahayagan]].<br>—''[https://elibrary.judiciary.gov.ph/thebookshelf/showdocs/1/63895 "G.R. No. 200088"]'' (02-26-2018) [[Korte Suprema ng Pilipinas|E-Library ng Korte Suprema]].<br><br>Timeline:<br>—''[https://www.philippineairlines.com/AboutUs/HistoryAndMilestone "Kasaysayan at mga Milestone"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331042455/http://www.philippineairlines.com/AboutUs/HistoryAndMilestone |date=2016-03-31 }}'' Website ng Philippine Airlines.<br><br>Lahat ay nakuha noong 04-01-2022.</ref> ===Oktubre=== * Oktubre 6 – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], 8–5, upang pawalang-sala ang dating [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Imelda Marcos]] at baligtarin ang hatol noong 1993 [[Sandiganbayan]] na nagpapatunay na siya ay pinawalang-sala sa kasong katiwalian kaugnay ng pagtatayo ng [[Philippine General Hospital]].<ref>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000955.htm "NEWSFLASH: Pinawalang-sala si Imelda!"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250926080055/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000955.htm |date=2025-09-26 }}'' PHNO. 10-06-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000959.htm "Pinawalang-sala ng Korte Suprema si Imelda sa 3 batayan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071144/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000959.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 10-07-1998.<br><br>Lahat ay narekober noong 03-31-2022.</ref> * Oktubre 14 – [[Oktubre 15|15]] – [[Typhoon Zeb|Super typhoon Zeb (''Iliang'')]] ay tumama sa [[Isabela (lalawigan)|Isabela]] at humampas sa Hilagang Luzon pati na rin sa ilang bahagi ng [[Nueva Ecija]] at [[Rizal (lalawigan)|Rizal]]; nagdulot ng malaking pinsala na nagkakahalaga ng humigit-kumulang isang bilyong [[Piso ng Pilipinas|piso]]; ang naiulat na bilang ng mga namatay ay 83.<ref name="tcZB">—''[https://apnews.com/article/d9a9cdbe1d56dfef8d233fd949dfe968 "2 Namatay sa Bagyong Pilipinas"]'' [[Associated Press|AP News]]. 10-22-1998.<br>—''[http://www.aparchive.com/metadata/youtube/0a7083b07363037ce094c5562ef3a9ab "Pilipinas: Mga Resulta ng Bagyong Bab"]'' AP Archive. 10-24-1998.<br>—''[https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/201209.stm "Ibinaba ang antas ng Bagyong Bab"]'' [[BBC News]]. 10-26-1998.<br>—''[https://www.typhoon2000.ph/oct98.txt "Buwanang buod ng pandaigdigang bagyong tropikal, Oktubre 1998"]'' Typhoon2000. 1998.<br><br>Lahat ay nakuha noong 04-01-2022.</ref><ref>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000992.htm "Iliang toll: 33 patay, sarado ang mga haywey, binaha ang mga bayan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150606230716/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000992.htm |date=2015-06-06 }}'' PHNO. 10-16-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000995.htm "Bagyong Zeb: Daan-daang kinatatakutang patay, winasak ng Luzon"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071143/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl000995.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 10-17-1998.<br><br>Nakuha ang lahat noong 03-31-2022.</ref> * Oktubre 21 – [[Oktubre 23|23]] – [[Bagyong Loleng|Super typhoon Babs (''Loleng'')]] landfalls sa [[Catanduanes]] at [[Aurora (lalawigan)|Aurora]] at mga rampages sa buong [[Metrozon][Central] Luzon at mga lalawigan sa [[Metrozon][Central] Luzon at Luzon. [[Eastern Visayas]], [[Negros]] pati na rin ang [[Baguio]] at ilang bahagi ng [[Ilocos Sur]]; kumpirmadong bilang ng nasawi ay 221; Ang mga pinsala ay nagkakahalaga ng humigit-kumulang [[₱]]3-bilyon sa kabuuan.<ref name="tcZB" /><ref>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001019.htm "Pinsala ng bagyo: Inilabas ang P200-M na pondo para sa kalamidad"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071143/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001019.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 10-23-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001024.htm "Bilang ng namatay sa Babs, 145, at pag-akyat, malawakang pagkawasak"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071144/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001024.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 10-24-1998.<br>—''[http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001025.htm "Sinuri ni Erap ang pinsala sa Bicol, nagkaloob ng P50-M para sa rehab ng Catanduanes"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071143/http://www.newsflash.org/199810/hl/hl001025.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 10-25-1998.<br><br>Lahat ay nakuha noong 03-31-2022.</ref> ===Disyembre=== * Disyembre 3 – Isang sunog ang sumira sa pribadong ampunan na ''Bahay Kalinga'', na pinapatakbo ng organisasyon ng kababaihan na ''Asociacion de Damas de Filipinas Inc.'', sa [[Paco, Maynila]], kung saan hindi bababa sa 30 katao ang kumpirmadong patay, karamihan ay mga batang na-admit doon.<ref>{{cite web | url=http://interaksyon.com/article/13880/today-in-history-in-1913-the-association-de-damas-filipinas-was-established | title=NGAYON SA KASAYSAYAN: Noong 1913, itinatag ang Association de Damas Filipinas | publisher=InterAksyon | date=Setyembre 26, 2011 | access-date=Setyembre 26, 2011 | archive-date=Setyembre 27, 2011 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110927054048/http://www.interaksyon.com/article/13880/today-in-history-in-1913-the-association-de-damas-filipinas-was-established | url-status=dead }}</ref><ref>''[http://www.newsflash.org/199812/hl/hl001127.htm "Sunog sa ampunan sa Maynila: 29 patay, 9 nawawala"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181111090549/http://www.newsflash.org/199812/hl/hl001127.htm |date=2018-11-11 }}'' PHNO. 12-04-1998. Nakuha noong 03-31-2022.</ref><ref>—''[https://www.cbsnews.com/news/fire-ravages-manila-orphanage/ "Sinasalanta ng Sunog ang Bahay-ampunan sa Maynila"]'' [[CBS News]]. 12-03-1998.<br>—''[https://www.deseret.com/1998/12/3/19416099/fire-kills-28-in-manila-orphanage "28 ang namatay sa sunog sa bahay-ampunan sa Maynila"]'' [[Associated Press|AP]] (sa pamamagitan ng [[Deseret News]]). 12-03-1998.<br>—''[https://apnews.com/article/396c75acc6903df76563623f53dee481 "Iniimbestigahan ang Sunog sa Bahay-ampunan sa Pilipinas"]'' AP. 12-04-1998.<br><br>Para sa listahan ng mga kaugnay na sakuna:<br>—''[https://www.esquiremag.ph/culture/the-7-deadliest-fires-in-the-philippines-in-the-last-50-years-a1729-20180327-lfrm "Ang 7 Pinaka-Nakamamatay na Sunog sa Pilipinas sa Huling 50 Taon"]'' [[Esquire (magazine)|Esquire Philippines]]. 03-27-2018.<br><br>Lahat ay nakuha noong 04-01-2022.</ref> * Disyembre 18 – Isang engkwentro sa pagitan ng pinuno ng [[Abu Sayyaf]] at ng pinaka-pinaghahanap na bandido ng bansa, si [[Abdurajak Janjalani]], kasama ang 20 rebelde, at ang 12-miyembrong pwersa ng gobyerno, ang naganap sa [[Lamitan, Basilan]]; Si Janjalani at dalawa sa kanyang mga tauhan ay napatay, habang dalawang tauhan ng gobyerno ang napatay at dalawa ang naiulat na nawawala.<ref name="dASG">''[http://www.newsflash.org/199812/ht/ht000620.htm "Hepe ng Abu Sayyaf, pampublikong kaaway bilang 1, napatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220401071142/http://www.newsflash.org/199812/ht/ht000620.htm |date=2022-04-01 }}'' PHNO. 12-19-1998. Nakuha noong 03-31-2022.</ref> * Disyembre 30 – Ang [[Valenzuela, Metro Manila|Valenzuela]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8526''.<ref>{{Banggitin ang web|title=Modernong Kasaysayan|url=https://www.valenzuela.gov.ph/the_city/history|url-status=live|access-date=Pebrero 15, 2022|website=Tayo na, Valenzuela!|archive-url=https://web.archive.org/web/20170127171330/http://www.valenzuela.gov.ph:80/the_city/history |archive-date=2017-01-27 }}</ref> ==Palakasan== * [[Enero 17]] – Nakamit ng [[Stag Pale Pilseners|Tanduay Gold Rhum Masters]] ang kanilang ika-6 na titulo sa PBL matapos nilang manalo laban sa Laro 5 ng 1998 ng mga Wakas ng Kopa ng Lahat-Pilipino, 82–76. * [[Marso 7]] – Ang mga laro sa inagurasyon ng [[Samahan ng Basketbol ng Metropolitano]] ay ginanap sa Don Narciso Ramos Sports Complex sa Lingayen, Pangasinan. * [[Mayo 8]] – Nabawi ng [[Alaska Milkmen]] ang korona ng [[Mga Wakas ng Kopa ng Lahat-Pilipino]] sa pamamagitan ng 4-3 na panalo sa serye laban sa [[Mga beermen ng San Miguel]] at naulit bilang magkasunod na titulo, kung saan napanalunan ng Alaska ang kanilang ika-8 titulo sa PBA. * [[Hulyo 6]] – Kinoronahan ang Tanduay Centennial Rhum Masters bilang kampeon ng PBL Basketball ng 1998 Yakult PBL Centennial Cup matapos talunin ang Batang Red Bull sa Game 3 ng serye ng finals, 71–65. at sinira rin ang ikapitong tagtuyot nito sa titulo. * [[Agosto 14]] – Napanalunan ng [[Alaska Milkmen]] ang kanilang ika-9 na sunod-sunod na titulo sa PBA, tinalo ang [[Mga beermen ng San Miguel]] sa pangalawang pagkakataon sa season, na nanalo sa anim na laro. * [[Oktubre 6]] – Napanalunan ng [[Mga Kaibigan sa Teleponong Pang-mobile]] ang titulo sa PBA Centennial Cup, matapos talunin ang Formula Shell Super Unleaded sa obertaym, 67–66. * [[Oktubre 31]] – Nanalo ang [[Mga dragon ng Pampanga]] bilang unang kampeon ng MBA, laban sa [[Mga Tagahampas sa Negros]] sa iskor na 4–1. Nakuha ng Dragons ang unang pambansang kampeonato ng MBA. * [[Disyembre 6]]–[[Disyembre 20|20]] – Ang '''[[Pilipinas]]''' ay lumalahok sa [[Mga Larong Asyano noong 1998]] na ginanap sa [[Bangkok]], [[Thailand]] Ang bansa ay nasa ika-21 pwesto na may isang gintong medalya, limang pilak na medalya at 12 tansong medalya na may kabuuang 18 medalya sa kabuuan.<ref>[http://www.ocasia.org/13AG.asp 1998 Asian Games medal tally] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090213172322/http://ocasia.org/13AG.asp |date=2009-02-13 }}</ref> * [[Disyembre 9]] – Nakuha ng Formula Shell Super Unleaded ang kanilang ikatlong titulo sa PBA at ang kanilang una sa loob ng anim na taon, na may 4–3 na tagumpay sa serye laban sa [[Mga Kaibigan sa Teleponong Pang-mobile]]. ==Kapanganakan== * Enero 4 - [[Liza Soberano]], aktres * Enero 10 - Ayra Mariano, aktres * Pebrero 3 - James Teng, aktor * Pebrero 16 - Jack Reid, aktor at modelo * Pebrero 24 - Mariel Pamintuan, aktres * Marso 27 - BJ Forbes, aktor * Marso 30 - [[Janella Salvador]], aktres * Abril 16 - Paul Salas, aktor * [[Mayo 4]] – Camille Trinidad, vlogger * [[Mayo 15]]: ** [[Kokoy de Santos]], aktor, mang-aawit, mananayaw at [[modelong pangkomersyo]] ** Chloe Isleta, manlalangoy * [[Mayo 18]] – [[Eunice Lagusad]], aktres at vlogger * [[Mayo 22]]: ** [[Kath Arado]], manlalaro ng volleyball ** Jai Asuncion, vlogger * [[Mayo 25]] – [[Ricci Rivero]], aktor at basketball player * [[Mayo 26]] – [[Pinoy Big Brother: Otso|Wealand Ferrer]] * Mayo 27 - Sachzna Laparan, modelo at aktres * [[Mayo 28]] – [[Luis Gabriel Moreno]], archer at medalist sa Youth Olympic Games * [[Mayo 29]] – Riva Quenery, aktres, vlogger, mang-aawit at mananayaw * [[Hunyo 3]] – [[Markus Paterson]], aktor * [[Hunyo 22]] – [[Maureen Wroblewitz]], nagwagi ng ''[[Asia's Next Top Model (season 5)|Asia's Next Top Model]]'' at co-host sa TV * [[Hulyo 5]] - Misua, tagapagtanghal ng kaladkarin * [[Hulyo 7]] – [[Tots Carlos]], manlalaro ng volleyball * [[Hulyo 16]] – [[Carlo Paalam]], boksingero * [[Hulyo 25]] – [[Paolo Gumabao]], aktor at modelo * [[Hulyo 27]] – [[Javi Gómez de Liaño]], manlalaro ng basketball * Agosto 1 – Barbie Imperial, aktres at mananayaw * [[Agosto 4]] – Jayzam Manabat, vlogger * [[Agosto 11]] – Claire Castro, artista * [[Agosto 12]] – Ron Angeles, aktor at modelo * [[Agosto 17]] – [[Gel Cayuna]], volleyball player * Agosto 19 - Ella Guevara, aktres * Agosto 21 - Prince Villanueva, aktor * Agosto 24 - [[Sofia Andres]], aktres * [[Agosto 27]] – Mikylla Ramirez, aktres * [[Setyembre 1]] – [[Pinoy Big Brother: Otso|Argel Saycon]], aktor * [[Setyembre 2]] – [[Dwight Ramos]], manlalaro ng basketbol * [[Setyembre 6]] – [[Angel Guardian]], aktres * [[Setyembre 9]] - Kaniel Magsino, Instagram star at dancer * [[Setyembre 19]] – Lloyd Agustin, aktor * Setyembre 21 - [[Miguel Tanfelix]], aktor * Oktubre 1 - Ryle Paolo Santiago, aktor, miyembro ng Hashtags * Oktubre 10 - [[Nash Aguas]], aktor * [[Oktubre 24]] – Daniel "Tugue Zombie" Oke, tagalikha ng nilalaman na ipinanganak sa Nigeria * Nobyembre 10: ** [[Claudine Co]], mang-aawit at influencer ** Renz Valerio, aktor * Nobyembre 11 - Carlo Lacana, aktor * [[Nobyembre 22]] – [[Jane de Leon]], aktres * [[Nobyembre 28]] – [[Jeremias Lisbo]], aktor * [[Nobyembre 30]] – Kim Perez, aktor at modelo * Disyembre 2 - [[Gabbi Garcia]], aktres at endorser * Disyembre 9 - Mika Dela Cruz, aktres * Disyembre 26 - Ashley Ortega, aktres * Disyembre 28 - Aaron Junatas, aktor ==Kamatayan== * [[Enero 9]] – [[Charito Solis]], aktres (ipinanganak 1935) * [[Pebrero 6]] – [[Miguel Rodriguez]], aktor at modelo (ipinanganak 1961) * [[Abril]] – [[Pancho Magalona]], aktor (ipinanganak 1921) * [[Hunyo 11]] – [[Leopoldo Salcedo]], aktor (ipinanganak 1912) ==Mga sanggunian== {{Taon sa Pilipinas}} {{stub|Taon}} [[Kategorya:1998]] bgcjaq7fqb8tb41qeft7ge5l3t7jdzb 0 250021 2221871 2220693 2026-08-27T13:45:27Z JWilz12345 77302 2221871 wikitext text/x-wiki Ang artikulong ito ay nagbibigay ng isang pangkalahatang-ideya sa mga pinakamahahalagang mga kaganapang nangyari sa taong '''2008 sa Pilipinas'''. == Panunungkulan == * [[President of the Philippines|Pangulo]]: [[Gloria Macapagal Arroyo|Gloria Macapagal-Arroyo]] * [[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]: [[Noli de Castro]] * [[Kongreso ng Pilipinas]]: [[Ika-14 na Kongreso ng Pilipinas]] ** [[Senate of the Philippines|Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)]]: [[Manny Villar, Jr.|Manuel Villar]] (hanggang Nobyembre 17); [[Juan Ponce Enrile]] (mula Nobyembre 17) ** [[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]: [[Jose de Venecia, Jr.|Jose de Venecia Jr.]] (hanggang Pebrero 5); [[Prospero Nograles]] (mula Pebrero 5) * [[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]] ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]]: [[Reynato Puno]] == Kaganapan == === Enero === * Enero 2 - Si ''Lieutenant General'' Pedrito Cadungog ay itinalaga bilang bagong kumander ng [[Hukbong Himpapawid ng Pilipinas|''Philippine Air Force'' (PAF)]]. * Enero 9 -- Dalawang tao ang namatay at maraming nasugatan sa pagdiriwang ng [[Itim na Nazareno]] sa [[Quiapo]], [[Maynila]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/75885/news/ulatfilipino/prusisyon-ng-itim-na-nazareno-sa-quiapo-dinagsa-ng-deboto "Prusisyon ng Itim na Nazareno sa Quiapo dinagsa ng deboto"] ''[[GMA Network|GMA News Online.]]'' 01-09-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Enero 14—Lumaya na si Norberto Manero mula sa Bilibid sa pagpapahintulot ng Kalihim ng Hukom na si [[Raul Gonzales]]. * Enero 18 - Ibinasura ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] ang apila ni [[Loren Legarda]] na naghain laban sa pagkahalal sa Pangalawang Pangulo sa [[Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 2004|Halalan ng 2004]]. Ayon kay Legarda, si [[Noli de Castro]] ay nagwagi sa halalan sa pamamagitan ng pandaraya. === Pebrero === * Pebrero 1 -- Lumago ang [[ekonomiya]] ng [[Pilipinas]] sa pagtaas ng 7.3% ng ''[[gross domestic product]]'' nito. Ito ang pinakamataas sa nakaraang 31 taon. * Pebrero 4-5 -- Bumoto ang [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan]] upang palitan ang [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ispiker ng Kapulungan]] na si [[Jose de Venecia, Jr.]] ng Ikaapat na Distrito ng [[Pangasinan]], ni [[Prospero Nograles]] ng Unang Distrito ng [[Lungsod ng Davao]]. Nahalal bilang bagong ''Speaker'' si [[Prospero Nograles|Nograles]] at pinalitan si [[Jose de Venecia, Jr.|de Venecia]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/79265/news/nation/174-solons-oust-jdv-nograles-of-davao-city-is-new-speaker "174 solons oust JDV; Nograles of Davao City is new Speaker"] [[GMA Network|GMA News Online]].'' 02-05-2008. Hinango 10-22-2016. </ref> * Pebrero 8 -- Si [[Jun Lozada|Rodolfo "Jun" Lozada]], isang opisyal kasama ng [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman (Pilipinas)|DENR]], ay tumestigo sa [[Senado ng Pilipinas|Senado]] kaugnay sa katiwalian sa kontrata ng kasunduan sa ''National Broadband Network''-ZTE.<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/80253/news/nation/joker-lozada-appears-credible-but "Joker: Lozada appears credible but…"] [[GMA Network|GMA News Online]].'' 02-12-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Pebrero 14—Sa [[Pilipinas]], hinimok ng mga "kupidong" raliyista na mag-salita na si [[Romulo Neri]] tungkol sa kasunduan sa ZTE. * Pebrero 20 - Dahil sa malakas na ulan, lalo na sa [[Silangang Samar|Eastern Samar]] noong huling linggo, 13 patay at dose-dosenang nasugatan. Ang mga bayan ng [[Jipapad, Silangang Samar|Jipapad]] at [[Maslog, Silangang Samar|Maslog]] ay lubog sa tubig at ang Katayuan ng Sakuna ay ipinahayag. * Pebrero 29 - Sa [[Maynila]], nagwelga ang sampu-sampung libong mga tao laban kay Pangulong [[Gloria Macapagal Arroyo|Gloria Macapagal-Arroyo]]. Ang kagyat na dahilan ay ang iskandalo sa katiwalian sa pagkakaloob ng isang ''national broadband network'', kung saan ang presidente at ang kanyang asawa ay kasangkot. === Marso === * Marso 11 ** Nabigla si [[Panfilo Lacson]] nang magsinungaling ang "sorpresang-testigo" na si Leo San Miguel hinggil sa pagtanggap ng lagay kaugnay ng [[kasunduang NBN-ZTE]]. ** Nasa [[Pilipinas]] ang mga [[Republikang Popular ng Tsina|opisyal ng Tsina]] upang suriin ang mga paratang na katiwalian sa pakikipagugnayan sa pamahalaan. ** Libu-libong mamamayan ang nahintil sa [[Lungsod ng Maynila|Maynila]] dahil sa welga ng mga [[Dyipni|nagmamaneho ng dyipni]]. ** Nilagdaan na ni [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang 1.2 trilyong pambansang puhunan ng [[Pilipinas]] para sa 2008. * Marso 16—Sa larangan ng [[boksing]], nagwagi ang [[Pilipinas|Pilipinong]] si [[Manny Pacquiao]] sa tunggali laban kay [[Juan Manuel Marquez]] ng [[Mehiko]]. [[Talaksan:Corazon Aquino 1986.jpg|thumb|Dating Pangulo [[Corazon Aquino]]]] * Marso 24—Inanunsyo ng pamilya ni [[Corazon Aquino|Corazon "Cory" Aquino]] na ang dating [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] ay naghihirap sa ''colon cancer'', [[Bituka|isang sakit sa bituka]], ayon na rin sa mga [[Panggagamot|manggagamot]].<ref>''[http://www.cbsnews.com/news/philippines-icon-corazon-aquino-has-cancer/ "Philippines Icon Corazon Aquino Has Cancer"] [[CBS|CBS News]].'' 03-24-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> === Abril === * Abril 8 - Siyam (9) na sundalo ay hinatulan ng mahabang panahong pagkabilanggo para sa kanilang mga bahagi sa [[Pag-aalsa sa Oakwood]] noong 2003. Ang dalawang lider, Gerardo Gambala at Milo Maestro Campo, ay parehong hinatulan ng 40 taon sa bilangguan. * Abril 14 - Si Marianito Roque ay hinirang ni [[Gloria Macapagal Arroyo|Gloria Macapagal-Arroyo]] bilang Kalihim ng Paggawa at Pagtatrabaho bilang kapalit ni [[Arturo Brion]]. === Mayo === * Mayo 16—Walong empleyado at isang security guard ng sangay ng ''[[Masaker sa RCBC Cabuyao|Rizal Commercial Banking Corporation]]'' (RCBC) sa [[Cabuyao|Lungsod Cabuyao, Laguna]] ang binaril at napatay sa isang panloloob sa bangko. Ayon sa pulisya, isa na ito sa mga pinakamadugong pagnanakaw sa bangko sa kasaysayan ng Pilipinas. * Mayo 19 - Ang ''Tropical storm'' Halong ay pumatay ng hindi bababa sa 37 mga tao sa Pilipinas at libu-libong tao ang nawalan ng tirahan. Ang mga lalawigan ng [[Pangasinan]], [[La Union]], [[Benguet]] at [[Zambales]] ang pinakamatinding tinamaan nito. * Mayo 27—Ginanap ng ''[[Meralco|Manila Electric Company]]'' ang kanyang taunang ''stockholders meeting'', na tumagal ng higit sa 13 oras, ang pinakamahabang pulong ng mga ''stockholder'' sa kasaysayang ''corporate'' ng Pilipinas. * Mayo 29 - Isang pambobomba sa [[lungsod ng Zamboanga]], dalawang tao ang patay at 23 katao ang nasugatan. === Hunyo === * Hunyo 5 ** Dalawang sunog sa isang ''slum area'' sa distrito ng [[Tondo, Maynila|Tondo]], [[Maynila]], 6 katao ang patay at nasa 3,000 mga tao ang nawalan ng tirahan. ** Ang ''National Statistics Office'' (NSO) ay nag-publish ng ''inflation rate'' para sa buwan ng Mayo 2008. Ang implasyon sa 9.6% ang pinakamataas na sa loob ng siyam na taon, kung saan ang ''inflation'' ay 10.5% noong Enero 1999. Ang kalakip na sanhi ay mataas na presyo ng pagkain at gasolina ng pamahalaan. * Hunyo 6 - Isang silid ng ospital sa [[Makati|Lungsod Makati]] ay isinara ni Alkalde [[Jejomar Binay]], isang beses sa isang buwan, nang hindi bababa sa 25 mga sanggol ang namatay sa ''sepsis''. * Hunyo 8-17—Isang ''camera team'' ng [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN]], kasama ang isang propesor ng ''[[Pamantasang Estatal ng Mindanao|Mindanao State University]]'', ay dinukot ng mga kasapi ng pangkat terorista [[Abu Sayyaf]] sa lalawigan ng [[Sulu]] (Hunyo 8). Si ''cameraman'' Angelo Valderama ay pinakawalan mula sa dinukot na grupo ng ABS-CBN, pagkatapos magbayad ng dalawang milyong piso para sa ''"board and lodging"'' (Hunyo 12). Ang natitirang sa dinukot na grupo ng ABS CBN ay pinakawalan din. Ang [[Pamamahayag|mamamahayag]] sa telebisyon na si [[Ces Drilon]], ''cameraman'' Jimmy Encarnacion, at propesor Octavio Dinampo ay walang ransom na binayad, ayon sa mga pulis (Hunyo 17). * Hunyo 20 - Ang ''Typhoon'' Fengshen ([[Bagyo]]ng Frank) ay tumama sa kalupaan ng [[Samar (lalawigan)|Samar]]. Nang sumalanta sa [[Pilipinas]], hindi bababa sa 640 mga tao ang patay, at libo-libong tao ang napilitang lumikas. Sa partikular, ang lalawigan ng [[Iloilo (lalawigan)|Iloilo]] ay malubhang apektado. {{Main|Bagyong Frank}} [[Talaksan:Princess of the Stars August 2008.jpg|thumb|Ang ''MV Princess of the Stars'' na lumubog noong Hunyo 21, 2008 sa panahon ng Bagyong Frank.]] * Hunyo 21—Ang ''MV Princess of the Stars'', na pag-aari ng ''Sulpicio Lines'' na lulan ang 626 pasahero at 121 miyembro ng ''crew'', ay lumubog sa dagat malapit sa [[Pulo ng Sibuyan]]. * Hunyo 28 - Si [[Manny Pacquiao]] ay nanalo ng pandaigdigang titulo ng WBC sa kategoryang ''lightweight'' sa [[Las Vegas, Nebada|Las Vegas]], sa laban kontra kay David Diaz. === Hulyo === * Hulyo 3 ** Sa [[Pasig|Lungsod Pasig]], isang dating representante at masugid na aktibista ng karapatang pantao na si Bono Adaza Gay, tatlong dating koronel ng hukbo at isang dating opisyal ng pulis ang naaresto sa kasong pagbabalak sa isang kudeta laban kay Pangulong [[Gloria Macapagal Arroyo|Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Isang pag-atake ng granada sa isang panaderya sa [[Nabunturan]] sa isla ng [[Mindanao]], apat na tao ang patay at 11 iba pa ang nasugatan. Pinaghihinalaan ng pulisya na ang pag-atake ay ginawa ng mga miyembro ng [[Bagong Hukbong Bayan]] bilang paghihiganti sa pagtangging magbayad ng "rebolusyonaryong" buwis sa grupo. * Hulyo 8 - Sa [[Luzon]], ang ikalawang lindol sa loob ng tatlong araw. Ang lindol na may lakas na ''magnitude'' 5.4 sa ''[[Eskalang sismolohikong Richter|Richter scale]]'' ay walang pinsalang idinulot. Ang ''epicenter'' bago ang tatlong araw ay nasa layong humigit-kumulang sa 100 kilometro sa silangan ng [[Baler, Aurora|Baler]], ayon sa [[Surian ng Pilipinas sa Bulkanolohiya at Sismolohiya|PHIVOLCS]]. [[Talaksan:ShariffKab.jpg|thumb|Kinaroroonan ng [[Shariff Kabunsuan|Lalawigan ng Shariff Kabunsuan]] na binuwag ng 2008 at ibinalik sa [[Maguindanao|Lalawigan ng Maguindanao]].]] * Hulyo 17—Sa botong 8-6, pinawalang-bisa ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] ang pagbuo ng [[Mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Shariff Kabunsuan]]. * Hulyo 21 - Sunog sa isang ''slum area'' sa distrito ng [[Paco, Maynila|Paco]] sa [[Maynila]], daan-daang tao ang nawalan ng tirahan. * Hulyo 25—Isang eroplano ng ''Qantas'' mula [[Greater London|London]] papuntang [[Melbourne]], [[Australia]] ang napilitang lumapag sa [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino|Maynila]] dahil sa pagkakabutas ng pusilahe habang nasa himpapawid. * Hulyo 26—Sa [[Lungsod ng New York|New York]], napili ng G-77 at ng [[Tsina]] ang [[Embahada|kinatawan]] ng [[Pilipinas]] na si Jimmy D. Blas para mangasiwa sa resolusyon na magpapahintulot sa [[United Nations|UN]] na magpatuloy sa pagbibigay ng mga pagsasanay para sa mga diplomata ng mga umuunlad na bansa. * Hulyo 28—Sinabi ng [[Pangulo ng Pilipinas]] na si [[Gloria Macapagal-Arroyo]] sa kanyang ika-8 [[Talumpati sa Kalagayan ng Bansa]] na hindi niya hahayaang may magbanta sa kaligtasan ng [[Pilipinas]]. === Agosto === * Agosto 4 - Hinarang ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] ang paglagda ng isang kasunduang pangkapayapaan sa pagitan ng pamahalaan ng Pilipinas at ng ''[[Moro Islamic Liberation Front]]'' na mangyayari sana noong Agosto 15. * Agosto 5 - Inihayag ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] na ang ''inflation'' noong Hulyo ay 12.2%. Ang ibig sabihin, ito ang pinakamataas na ''inflation'' sa loob ng 17 taon. * Agosto 11 - Sa lalawigan ng [[Cotabato (lalawigan)|North Cotabato]] ay nasa 130,000 mga tao ang lumikas matapos ilunsad ng militar ng Pilipinas noong Linggo (Ago. 10) ang isang opensiba matapos mapaso ang ultimatum sa mga rebeldeng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] na iwanan ang ilang mga nayon ng nakararaming Kristiyano. * Agosto 18 ** Tatlumpu't-pito (37) katao ang namatay sa pag-atake ng rebeldeng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]]. Humigit-kumulang sa 44,000 mga tao ang lumikas. Ang mga rebelde ay nabigo ng pagharang sa kasunduang pangkapayapaan ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] noong Agosto 4. ** Pinamunuan ni [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang pagtatalaga ng wangis ng mukha at ulo ni [[Ninoy Aquino]] sa ''Terminal'' 3&nbsp;ng [[Pandaigdigang Paliparan ng Ninoy Aquino]] sa [[Maynila]]. * Agosto 21 - Hinagupit ng ''Typhoon'' Nuri (pangalang [[Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko, at Astronomiko|PAGASA]]: Karen) ang hilagang Luzon. Labing-apat na mga tao ang nasawi at ang pinsala ay tinatayang umabot sa higit sa bilyong piso. * Agosto 25—Nawala ang komunikasyon ng isang eroplanong panghatid na ''C-130'' ng ''[[Hukbong Himpapawid ng Pilipinas|Philippine Air Force]]'', ilang sandali matapos umalis mula sa ''Davao Airport''. Pinaniniwalaang bumagsak ito sa [[Golpo ng Davao]]<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/156186/news/government-aircraft-accidents "Government aircraft accidents"] [[GMA Network|GMA News]].'' 04-08-2009. Hinango 09-24-2016.</ref> sa baybayin ng [[Lungsod ng Dabaw|Lungsod Davao]]. Dalawa sa siyam na miyembro ng ''crew'' ay natagpuang patay. Ang iba ay pinaniniwalalang namatay na rin. * Agosto 29—Tumanggap ng gantimpalang salapi mula sa pamahalaan ni [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang tatlong [[Pilipinas|Pilipinong]] <nowiki/>manlalarong pang-[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008|Olimpiko 2008]]. === Setyembre === * Setyembre 24 ** Nagdulot ng pagbaha at pagguho ng lupa sa [[Luzon]] at [[Kabisayaan]] ang [[bagyo]]ng si ''Hagupit'', kilala rin bilang ''Nina''. ** Ipinagbawal sa [[Pilipinas]] ang mga produktong [[gatas]] mula sa [[Tsina]] dahil sa pagkakasakit ng mga kabataang Intsik. === Oktubre === * Oktubre 4 ** Padalang salapi ng mga [[Pilipinas|Pilipinong]] nasa ibang [[Talaan ng mga bansa|bansa]] apektado ng kasalukuyang sitwasyong pinansiyal ng mundo. ** Inihayag ng kompanyang ''American International Group'' na ipagbibili nito ang ''Philamlife''. ** Antas sa pagkakaroon ng [[Kanser sa suso|kanser]] sa [[Suso (anatomiya)|suso]] sa [[Pilipinas]] pinakatamaas sa [[Asya]]. ** Mga [[Mga Pilipino|Pilipinong]] napalayas mula sa [[Sabah]] binugbog ng mga pulis ng [[Malaysia]]. * Oktubre 7 ** Pinarangalan ang 13-anyos na [[Pilipinas|Pilipinang]] iskeyter na si Anna Isabela "Issai" Villafuerte ng [[Senado ng Pilipinas]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125328/news/ulatfilipino/13-anyos-na-pinay-skater-pinarangalan-ng-senado "13-anyos na Pinay skater pinarangalan ng Senado"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Dinepensahan ng [[Malakanyang]] ang desisyon ni [[Gloria Macapagal-Arroyo]] na palayain si Claudio Teehankee, Jr.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125416/news/nation/palace-defends-arroyo-decision-to-release-teehankee "Palace defends Arroyo decision to release Teehankee"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ayon kay [[Richard Gordon]], dapat itaas sa P60 milyon ang [[pabuya]] para sa paghanap ng 3 komandante ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]].<ref>''[http://senate.gov.ph/press_release/2008/1007_gordon1.asp "Press Release - Raise bounty for 3 MILF commanders to 60M--Gordon"] [[Senado ng Pilipinas|Senate of the Philippines]].'' 10-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ibinasura ni [[Prospero Nograles]] ang pagbabawas sa Pambansang badyet ng 2009. ** Isang [[mambabatas]] ang naghayag ng kahalagahan ng pagkakaroon ng iisang [[Pamantayang Oras ng Pilipinas|Istandard na Oras]] sa [[Pilipinas]]. ** Lumitaw na ang nawawalang saksi sa pagsabog sa [[Batasang Pambansa]] na si Ikram Andama.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125467/news/nation/missing-batasan-blast-witness-resurfaces "Missing Batasan blast 'witness' resurfaces"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Niratipikihan na ng Senado ang ASEAN Charter.<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/10/07/08/senate-approves-ratified-asean-charter "Senate ratifies ASEAN Charter"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 10-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 8 ** Nahukay ang [[fetus]] at [[bomba]] sa [[Sta. Maria, Bulacan]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125494/news/ulatfilipino/fetus-bomba-nahukay-sa-sta-maria-bulacan "Fetus, bomba nahukay sa Sta. Maria, Bulacan"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Muling iginiit ang P3,000 dagdag-sahod para sa mga kawani ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|gobyerno]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125500/news/ulatfilipino/p3-000-wage-hike-sa-govt-employees-muling-iginiit "P3,000 wage hike sa govt employees muling iginiit"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Planong silipin ng [[Senado ng Pilipinas|senador]] ang kitang salapi ng mga kompanya ng langis.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125580/news/ulatfilipino/kita-ng-mga-oil-firms-planong-silipin-ng-senador "Kita ng mga oil firms planong silipin ng senador"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Iniulat na ang mga magulang ni Maureen Hultman galit dahil sa pagpapalaya kay Claudio Teehankee, Jr.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125594/news/ulatfilipino/magulang-ni-maureen-galit-sa-pagpapalaya-kay-teehankee-report "Magulang ni Maureen galit sa pagpapalaya kay Teehankee - report"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ayon kay [[Bong Revilla]], 85% ng kanayunan sa [[Pilipinas]] salat sa malinis na [[tubig]].<ref>''[http://senate.gov.ph/press_release/2008/1008_revilla1.asp "Press Release - REVILLA BILL TO AID WATERLESS BARANGAYS"] [[Senado ng Pilipinas|Senate of the Philippines]].'' 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Iniulat na ang pagbabalik ng [[Piso ng pilipinas|piso]] kada litrong presyo ng langis ipatutupad sa [[Huwebes]] ng umaga.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125798/news/ulatfilipino/p1-l-oil-price-roll-back-ipatutupad-sa-huwebes-ng-umaga-report "P1/L oil price roll back ipatutupad sa Huwebes ng umaga - report"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Tumaas ang bayad sa [[kuryente]] para sa [[MERALCO]] tumaas. * Oktubre 9 ** Sinabing ang pagdaraos ng mga [[kapistahan]] ay pahirap lamang sa mga [[Tao|mamamayan]]. ** Napabalitang ang mga [[tsinelas]] at [[sapatos]] ay nakakasunog ng [[balat]]. ** Nakaalis na si Teehankee Jr. mula sa Bagong Pambansang Bilangguan para bigyan daw ng isa pang pagkakataon.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125867/news/ulatfilipino/teehankee-umalis-na-sa-nbp-dapat-bigyan-daw-ng-pagkakataon "Teehankee umalis na sa NBP; Dapat bigyan daw ng pagkakataon"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-08-2008. Hinango 10-22-2016. </ref> ** Pabor ang alyansa ng mga guro sa pagpapataw ng buwis sa ''text''. ** Nagbawas ang Kompanyang UniOil ng singil sa [[Gasolina|krudo]] ng 2 [[Piso ng Pilipinas|piso]] bawat litro. ** Kinumpirma ni [[Eduardo Ermita]] ang pagbibitiw sa tungkulin sa [[Malakanyang|Palasyo]] ni [[Sergio Apostol]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/125992/news/nation/ermita-confirms-apostol-resignation-from-palace-post ''"Ermita confirms Apostol resignation from Palace post"''] ''[[GMA Network|GMA News Online]].'' 10-09-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ipinahayag ni [[Eduardo Ermita]] na ang langis na nakuha sa [[Palawan]] pwedeng gasolina.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126026/news/ulatfilipino/langis-na-nakuha-sa-palawan-pwedeng-gasolina-ermita "Langis na nakuha sa Palawan pwedeng gasolina -- Ermita"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-09-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 10 ** Balak ibalik ang mga [[gatas]] na may ''melamine'' sa [[Tsina]]. ** P8.50 bawat litro ang dapat pang ibigay ng mga kompanya ng langis pabalik sa mga mamimili. ** Iniakyat na ni [[Mar Roxas]] ang petis­yong di-pagsali sa pagbabayad ng buwis sa [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng Pilipinas. ** Pabor na ang 163 mambabatas sa ''ChaCha'' o pagbabago ng Konstitusyon ng 1987. ** Naghahanda na ang mga babaeng [[boksingero]] na ibandila ang galing ng [[Pinay]]. ** Ipinasara ni [[Alfredo Lim]] ang 29 tindahang tagapagpalit ng salapi. ** Ikinasa ang bagong kaso ng pagkatanggal sa tungkulin laban kay [[Gloria Arroyo]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126339/news/ulatfilipino/impeachment-case-ikinasa-vs-arroyo "Impeachment case ikinasa vs Arroyo"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-10-2008. Hinango 10-22-2016. </ref> ** Ayon kay [[Manny Villar]], hindi nagpabaya ang [[Senado ng Pilipinas|Senado]] sa kanilang tungkulin.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126307/news/ulatfilipino/senado-di-nagpabaya-sa-trabaho-villar "Senado 'di nagpabaya sa trabaho - Villar"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-10-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 11 ** Pabor ang 25 [[babae]]ng kongresista sa panukalang batas hinggil sa Kalusugang [[Sistemang reproduktibo|Pangreproduksiyon]] o [[Batas sa Responsableng Pagkamagulang at Kalusugang Reproduktibo ng 2012|"''RH Bill''"]]. ** Ayon sa [[Komisyon ng Karapatang Pantao]], ang kaso ng biglaang pagkawala at pagkamatay ay bumaba. ** Ayon sa [[Kagawaran ng Enerhiya (Pilipinas)|Kagawaran ng Enerhiya]], ang mga kompanya ng langis ay di-puwedeng diktahan sa halaga.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126353/news/ulatfilipino/doe-oil-companies-di-pwedeng-diktahan-sa-presyo "DOE: Oil companies 'di pwedeng diktahan sa presyo"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-10-2008. Hinango 10-22-2016. </ref> ** Nahuli ang ika-10 pinaghihinalaan lumapastangan ng isang 16-taong babae sa [[Lungsod ng Navotas|Navotas]] noong 2001. * Oktubre 12 ** Naaprubahan na ang Pambansang badyet na nagkakahalagang 1.415-Trilyong [[Piso ng Pilipinas|Piso]] para sa taong 2009 sa [[Konggreso ng Pilipinas|mababang kapulungan]]. ** [[Pamahalaan]] dapat magkaroon ng kontrol sa regulasyon ng presyo ng mga produktong [[karne]]. ** Nagpahayag ng pagkadismaya si Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]] sa mabagal na pagbaba ng presyo ng mga produktong petrolyo ayon kay [[Eduardo Ermita]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126483/news/ulatfilipino/ermita-arroyo-dismayado-sa-oil-price-rollback "Ermita: Arroyo dismayado sa oil price rollback"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-11-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ipinaliwanag ni [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Panfilo Lacson|Lacson]] ang pagsang-ayon sa ''Japan Philippines Economic Partnership Agreement''.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126494/news/ulatfilipino/lacson-nagpaliwanag-sa-boto-sa-jpepa "Lacson nagpaliwanag sa boto sa Jpepa"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-11-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 13 ** Ayon sa [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], dawit si Palparan sa pananambang. ** Ikinasa ang ikaapat na impeachment laban kay pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]]. ** Pasado na ang Badyet ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|Komisyon sa Halalan]] na 5.495 bilyong [[Piso ng Pilipinas|piso]] para sa taong [[2009]] sa [[Konggreso ng Pilipinas|mababang kapulungan]]. ** Ayon kay [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Alan Peter Cayetano]], dapat bawasan ang badyet ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]], at dapat dagdagan ang pondong pang-imprastraktura.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126773/news/ulatfilipino/badyet-ng-afp-pinababawasan-infra-funds-pinadagdagan "Badyet ng AFP pinababawasan, infra funds pinadagdagan"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-13-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 14 ** Ayon sa [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], labag sa Konstitusyon ang MOA-AD ng [[Republika]] ng [[Pilipinas]] at [[MILF]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126978/news/ulatfilipino/sc-moa-ad-ng-rp-at-milf-labag-sa-konstitusyon "SC: MOA-AD ng RP at MILF labag sa Konstitusyon"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-14-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ayon kay [[Ronaldo Zamora]], mahalaga ang suporta ni [[Jose de Venecia, Jr.|Joey De Venecia]] sa impeachment laban kay pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/126961/news/ulatfilipino/suporta-ni-jdv-sa-impeachment-mahalaga-zamora "Suporta ni JDV sa impeachment mahalaga - Zamora"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-14-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Tinukoy ng Kagawaran ng Pangisdaan at Yamang Dagat ang dahilan ng pagkamatay ng mga [[isda]] sa [[Angat]] [[dam]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127042/news/ulatfilipino/dahilan-ng-fish-kill-sa-angat-dam-tinukoy-ng-bfar "Dahilan ng fish kill sa Angat dam tinukoy ng BFAR"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-14-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nais ipasiyasat sa [[Konggreso ng Pilipinas|Kamara]] ang pagdeport ng [[Malaysia]] sa mga [[Pinoy]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127015/news/ulatfilipino/pagdeport-ng-malaysia-sa-mga-pinoy-nais-ipasiyasat-sa-kamara "Pagdeport ng Malaysia sa mga Pinoy nais ipasiyasat sa Kamara"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-14-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Lalong naghihirap ang mga probinsiya. ** Solong napanalunan ang mahigit kumulang 131 milyong [[Piso ng Pilipinas|pisong]] jackpot sa Lotto. * Oktubre 15 ** Ayon kay senador [[Francis Pangilinan]], pwede pang mababaligtad ang desisyon ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] sa MOA-AD.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127078/news/ulatfilipino/8-7-boto-desisyon-ng-sc-sa-moa-ad-mababaligtad-pa-ayon-sa-senador "8-7 boto: Desisyon ng SC sa MOA-AD mababaligtad pa, ayon sa senador"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-15-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Pinigil sa [[Moscow]] ang dating opisyal ng [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] at kanyang [[asawa]] dahil sa dalang [[euro]]s.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127061/news/ulatfilipino/sobra-sa-limit-ex-pnp-official-asawa-pinigil-sa-moscow-dahil-sa-dalang-euros "Sobra sa limit: Ex-PNP official, asawa pinigil sa Moscow dahil sa dalang euros"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-14-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Pinu­gutan ng ulo ang isang [[Pinoy]] sa [[Saudi Arabia]]. ** Nasabat  ang libong materyales ng [[bomba]] sa [[Batangas]]. ** Nagtagisan sa Cinemanila ang 100 [[Pelikula]] mula sa 35 limang mga [[bansa]]. ** Ideneklara ang Besang Pass na isang pambansang pamana ng [[Konggreso ng Pilipinas|mababang kapulungan]]. * Oktubre 16 ** Ayon sa [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]], walang iregularidad sa bitbit na pera sa [[Moscow]] .<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127295/news/ulatfilipino/bitbit-na-pera-sa-moscow-walang-iregularidad-ayon-sa-pnp "Bitbit na pera sa Moscow walang iregularidad, ayon sa PNP"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-15-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Hinikayat ng mga [[senador]] ang [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] na igalang ang desisyon ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127254/news/ulatfilipino/milf-hinikayat-na-igalang-ang-desisyon-ng-sc "MILF hinikayat na igalang ang desisyon ng SC"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-15-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Naglagak ang [[Kapisanan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] ng salaping gugulin para sa krisis. ** Ayon kay [[Eduardo Ermita]], hindi na daw aapela ang [[Palasyo ng Malakanyang|Palasyo]] sa desisyon ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]] sa MOA-AD. ** Ayon sa isang [[obispo]] ng [[Catholic Bishops’ Conference of the Philippines|CBCP]], pag-aakasaya lamang ng oras ang kasong pampanunungkulan laban kay [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]]. * Oktubre 17 ** Dinoble ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] ang insurance sa deposito.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127502/news/ulatfilipino/insurance-sa-deposito-dinoble-ng-senado "Insurance sa deposito dinoble ng Senado"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-16-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nabihag ang 21 [[Pinoy]] seamen sa [[Somalia]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127495/news/ulatfilipino/21-pinoy-seamen-nabihag-sa-somalia "21 Pinoy seamen nabihag sa Somalia"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-16-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Pinapaniwalaang napatay ang 13 rebelde mula sa [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] sa [[Maguindanao]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127484/news/ulatfilipino/13-milf-pinapaniwalaang-nalagas-sa-maguindanao "13 MILF pinapaniwalaang nalagas sa Maguindanao"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-16-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nahatulan ng bitay sa pamamagitan ng ''firing-squad'' ang [[Pinay]] sa [[Taiwan]]. ** Ipinatupad ang halagang Piso bawas presyo sa produktong petrolyo. ** Nalason ang 24 mag-aaral sa tuba-tuba sa [[Mambajao, Camiguin]]. * Oktubre 18 ** Aalamin ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] ang pinagmulan ng '''contingency fund''<nowiki/>' ng [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] sa [[Moscow]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127798/news/ulatfilipino/pinagmulan-ng-contingency-fund-ng-pnp-sa-moscow-aalamin-ng-senado "Pinagmulan ng 'contingency fund' ng PNP sa Moscow aalamin ng Senado"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-17-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Tinapatan ng Seaoil ang halagang 3 piso kada litrong bawas presyo sa krudo ng Flying V.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127725/news/ulatfilipino/rollback-na-p3-l-sa-diesel-ng-flying-v-tinapatan-ng-seaoil "Rollback na P3/L sa diesel ng Flying V tinapatan ng Seaoil"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-18-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Lumusot sa [[Konggreso ng Pilipinas|mababang kapulungan]] ang panukalang ipagbawal ang 'Muslim' o 'Christian' tag sa [[isinasakdal|akusado]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127717/news/ulatfilipino/panukala-na-ipagbawal-ang-muslim-o-christian-tag-sa-akusado-lusot-sa-kamara "Panukala na ipagbawal ang 'Muslim' o 'Christian' tag sa akusado lusot sa Kamara"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-18-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** May posibilidad na bumalik sa 30 piso kada litro ang presyo ng produktong petrolyo. ** Isinusulong ni [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Richard Gordon]] ang pagpapataw ng buwis sa ''telecommunications companies''. * Oktubre 19 ** Nais ipabenta ng kinatawan ng Cagayan de Oro na si [[Rufus Rodriguez]] ang [[bigas]] na mayaman sa ''iron''.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/127951/news/ulatfilipino/bigas-na-mayaman-sa-iron-ipinapabenta-ng-solon "Bigas na mayaman sa iron ipinapabenta ng solon"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-17-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nakalusot si [[Romulo Neri]] sa ''broadband scandal''. ** Hinamon ng kinatawan ng Bayan Muna na si Teddy Casiño si Angelo Reyes. ** [[Jocelyn Bolante|Jocelyn ‘JocJoc’ Bolante]]. darating na sa [[Pilipinas]] ngayong linggo. * Oktubre 20 ** Susubukang pagbatiin ni dating pangulong [[Joseph Estrada]] sina [[Manny Villar]] at [[Panfilo Lacson]]. ** Isasalubong ang s''ubpoena'' sa retiradong [[heneral]] na si Eliseo dela Paz. ** Sinuspinde ng [[Sandiganbayan]] ang Alkalde ng bayan ng [[Rodriguez, Rizal|Rodri­guez]] sa [[lalawigan]] ng [[Rizal]] at tatlo pa nitong kasama. ** Idiniin sina [[Eddie Villanueva|Bro. Eddie]] at isang [[obispo]] sa ikaapat na impeachment laban kay [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]]. ** minaliit ng Simbahang [[katoliko]] ang survey ng SWS . ** Ayon sa mga konggresista, hindi raw magtatagumpay ang ikaapat na impeachement laban sa [[pangulo]] at agad itong mababasura. * Oktubre 21 ** Ipinanukala sa [[Senado ng Pilipinas|Senado]] ang pagbabawal sa pag-aangkat ng [[gatas]] mula sa bansang [[Tsina]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/128149/news/ulatfilipino/pagbabawal-sa-pag-aangkat-ng-china-milk-ipinanukala-sa-senado "Pagbabawal sa pag-aangkat ng China milk ipinanukala sa Senado"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-20-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ayon sa pinakahuling survey ng SWS, 20 milyong [[Pilipino]] ay gutom. ** Tinabla ni [[Panfilo Lacson]] si dating pangulong [[Joseph Estrada]]. ** Ayon sa [[Kagawaran ng Kalusugan (Pilipinas)|Kagawaran ng Kalusugan]] at sa Kagawaran ng pagkain at mga gamot, negatibo sa melamine ang 18 produktong de-lata. ** Ayon kay [[Senado ng Pilipinas|Senadora]] [[Miriam Defensor Santiago|Miriam Santiago]], mga nagpasimula ng ikaapat na kasong impeachment laban kay [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]] ay parang [[langaw]] at [[lamok]]. * Oktubre 22 ** Hindi makikialam ang [[Palasyo ng Malakanyang|Palasyo]] sa mga kasong posibleng kaharapin ng dating opisyal ng [[Kagawaran ng Pagsasaka (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagsasaka]] na si Jocelyn Bolante.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/128500/news/ulatfilipino/bolante-di-raw-makaaasa-ng-tulong-sa-palasyo "Bolante 'di raw makaaasa ng tulong sa Palasyo"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-21-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Iminungkahi ni [[Juan Edgardo Angara]] ang surpresang drug test sa mga tsuper ng mga [[pampublikong sasakyan]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/128437/news/ulatfilipino/surprise-drug-test-sa-mga-drayber-ng-puvs-iminungkahi "Surprise drug test sa mga drayber ng PUVs iminungkahi"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-21-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Iprinisinta ni [[Miriam Defensor–Santiago|Miriam]] ang sarili bilang [[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]] ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]]. ** Ayon kina [[Senado ng Pilipinas|Senadora]] [[Loren Legarda]] at kinatawan ng Partido Pampolitika na CIBAC na si [[Joel Villanueva|Joel Villa­nueva]], korupsiyon ang pangunahing dahilan ng pagkagutom ng mga [[Pinoy]]. * Oktubre 23 ** Ayon sa [[Konggreso ng Pilipinas|mababang kapulungan]], itinuturong may sala si [[Bayani Fernando]] sa EDSA ''crash''. ** Ayon kay Bayani, ang pagtaas ng singil sa [[kuryente]] ay may ‘basbas’ ng [[Palasyo ng Malakanyang|palasyo]]. ** Naghugas kamay si [[Ronaldo Puno]] sa tinaguriang ''Euro Generals''. * Oktubre 24 ** Pinaaresto ni [[Senado ng Pilipinas|senadora]] [[Miriam Defensor-Santiago|Miriam Santiago]] si Eliseo Dela Paz dahil sa hindi pagsipot sa [[Senado ng Pilipinas|Senado]]. ** Hindi kuntento ang [[Palasyo ng Malakanyang|Malakanyang]] sa piso-pisong bawas sa presyo ng mga produktong petrolyo. ** Ibinasura ng prosecutor ng [[Lungsod ng Makati]] ang kaso laban kay Doktor Manuel Calayan. * Oktubre 25 ** Pinatay sa pananambang ang Bise-alkalde ng [[San Manuel, Tarlac]]. Ipinahayag noong Okt. 27 na away sa lupa ang maaaring dahilan nito.<ref name=":0">[http://www.gmanetwork.com/news/story/129438/news/ulatfilipino/vice-mayor-sa-tarlac-pinatay "Vice mayor sa Tarlac pinatay!"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-25-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nagwagi ang [[Magsasaka|magsasakang]] [[Pinoy]] sa isang ''marathon'' sa bansang [[Guam]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/129409/news/ulatfilipino/pinoy-farmer-wagi-sa-guam-marathon "Pinoy farmer wagi sa Guam marathon"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-25-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Patay ang 6 [[sundalo]] sa pananambang ng mga [[rebelde]] sa [[Compostela Valley]] sa [[Mindanao]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/129401/news/ulatfilipino/6-sundalo-patay-sa-ambush-ng-mga-rebelde-sa-mindanao "6 sundalo patay sa ambush ng mga rebelde sa Mindanao"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-25-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 26 ** Natangay sa isang turista ang 1.26 Milyong [[Piso ng Pilipinas|piso]] sa isang resort sa [[Bohol]]. ** Umapela si [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Richard Gordon]] kay [[Pangulo|pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]] na palayain na ang 120 maysakit at matatandang babaeng bilanggo.<ref>''[http://www.senate.gov.ph/press_release/2008/1026_gordon1.asp "Press Release - Gordon seeks freedom of 120 sick and elderly women inmates"] [[Senado ng Pilipinas|Senate of the Philippines]].'' 10-26-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 27 ** Walang epekto ang pagsuporta ni [[Jose de Venecia, Jr.|Joey de Venecia]] sa ikaapat na pagsasakdal sa pamumuno ni [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Itinakas ng mga rebeldeng [[Bagong Hukbong Bayan]] o NPA ang 7 bilanggo. ** Pinapaaresto na ni [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Manny Villar]] si [[Joc-joc Bolante]]. <ref>''[http://www.senate.gov.ph/press_release/2008/1027_villar1.asp "Press Release - STATEMENT ON BOLANTE:"]'' ''[[Senado ng Pilipinas|Senate of the Philippines]].'' 10-27-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 28 ** Dumating sa bansa si [[Jocelyn Bolante|Jocelyn ‘JocJoc’ Bolante]]. ** Sinampahan ng kasong kriminal sa [[Ombudsman]] sina Eliseo Dela Paz at 3 pang Euro general. ** Umalis ng bansa si [[Jose de Venecia, Jr.|Joey de Venecia]] na hindi napirmahan ang ikaapat na pagsasakdal kay [[Pangulo|pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]]. * Oktubre 29 ** Nilinaw ng [[Meralco]] na 5 porsyento (5%) lamang at hindi tatlumpu't anim na porsyento (36%) ang kanilang itataas ng singil nila sa [[kuryente]]. ** Hinihingi ni ''Jocjoc Bolante'' sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]] ng [[Pilipinas]] ang pansamantalang pagharang sa Arrest Warrant . ** Ipinamigay ng [[Palasyo ng Malakanyang|palasyo]] ang 4.5 bilyong [[Piso ng Pilipinas|piso]]. ** Pinauwi ang isang [[pinay]] DH sa [[Saudi Arabia]] pinauwi dahil sa kakaibang pagkilos nito.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/129946/news/ulatfilipino/2-buwan-pa-lang-pinay-dh-tinakasan-ng-bait-pinauwi-sa-pinas "2 buwan pa lang: Pinay DH 'tinakasan ng bait' pinauwi sa Pinas"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-28-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Ayon kay [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Panfilo Lacson]], mananagot si Jesus Verzosa sa iskandalo ng mga [[heneral]] na galing sa [[Moscow]]. * Oktubre 30 ** Inakusahan ni [[Jinggoy Estrada]] ang dating opisyal ng [[Kagawaran ng Pagsasaka (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagsasaka]] na si [[Jocelyn Bolante|Jocjoc Bolante]] na umaarte lamang. ** Namatay sa aksidente ang dalawang anak ng isang opisyal ng [[Kagawaran ng Kalakalan at Industriya (Pilipinas)|Kagawaran ng Kalakalan at Industriya]]. ** Minaliit ng Simbahang [[Katoliko]] ang banta ng kalihim ng [[Kagawaran ng Katarungan (Pilipinas)|Kagawaran ng Katarungan]] na si [[Raul Gonzalez]]. ** Tutulong na rin ang [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Mababang Kapulungan]] sa pag-iimbestiga sa ''fertilizer fund scam'' na kinakasangkutan ng dating opisyal ng [[Kagawaran ng Pagsasaka (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagsasaka]]. ** Hinamon ni [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Francis Escudero]] ang Kalihim ng [[Kagawaran ng Katarungan (Pilipinas)|Kagawaran ng Katarungan]] na si [[Raul Gonzalez]] na kasuhan ang limang [[obispo]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/130493/news/ulatfilipino/gonzalez-hinamon-na-kasuhan-ang-5-anti-arroyo-bishops "Gonzalez hinamon na kasuhan ang 5 anti-Arroyo bishops"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 10-30-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Oktubre 31 ** Normal ang [[kalusugan]] ng dating Opisyal ng [[Kagawaran ng Pagsasaka (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagsasaka]] na si [[Jocelyn Bolante|Jocjoc Bolante]]. ** Nagsoli ng pera sa [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]]. ang dalawa sa walong tinaguriang Euro generals na nanggaling sa [[Moscow]]. ** Hindi kuntento ang [[Palasyo ng Malakanyang|Malakanyang]] at Kamara sa bawas presyo na ipinatupad ng mga kompanya ng produktong [[petrolyo]]. === Nobyembre === * Nobyembre 1 ** Sinabi ni Dating kalihim ng [[Kagawaran ng Tanggulang Pambansa (Pilipinas)|Kagawaran ng Tanggulang Pambansa]] na si Fortunato Abat na ang kalakasan ni pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ay ang pagkakawatak-watak ng oposisyon. ** Kumontra si [[Bayani Fernando]] sa balak na buwagin ang Sanggunian ng Kabataan. ** Tahimik ang [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] tungkol sa perang dala ni dela Paz. * Nobyembre 2 ** Nagwagi ang mga estudyanteng [[Pilipino]] ng 39 na medalya sa tagisan ng talino sa [[sipnayan]] sa bansang [[Thailand]]. ** Napatay ang 19 na hinihinalang rebeldeng [[MILF]] sa bakbakan sa [[Mindanao]]. * Nobyembre 3 ** Nagwagi ang boksingerong [[Pinoy]] na si [[Nonito Donaire]] sa kanyang kalabang si Moruti Mthalane ng [[South Africa]]. ** Hindi umano makikialam ang [[Palasyo ng Malakanyang]] sa imbestigasyon ng [[Senado ng Pilipinas|senado]] sa kaso ni [[Jocelyn Bolante|Jocjoc Bolante]]. ** Tiniyak ni [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Alan Peter Cayetano|Alan Cayetano]] ang pag-usad ng imbestigasyon ng [[Senado ng Pilipinas|senado]] kay [[Jocelyn Bolante]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/131059/news/ulatfilipino/pag-usad-ng-senate-probe-kay-bolante-tiniyak-ni-alan-cayetano "Pag-usad ng Senate probe kay Bolante, tiniyak ni Alan Cayetano"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 11-03-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Sinimulan na ng Manila Electric Company o [[Meralco]] ang pagbabalik sa consumer ng deposito sa [[kuntador ng kuryente]]. * Nobyembre 4 ** Wal umanong epekto ang Halalan sa [[Estados Unidos]] sa [[Pilipinas]]. ** Iginiit ni [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Francis Pangilinan]] ang pagkilos ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|pamahalaan]] sa pagsasalba sa [[Mga Pilipino|Pinay]] sa [[Taiwan]]. ** Ipinahayag ni Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]] na nasusuka rin siya sa mga tarpaulin ni [[Bayani Fernando]]. ** Namatay ang Konsehal at [[tanod]] ng [[barangay]] sa [[Lungsod]] ng [[Calamba, Laguna]]. * Nobyembre 6 ** Ipininagdiriwang sa Pilipinas ang ika-18 taong pagkakatatag ang [[Nagsasariling Rehiyon ng Muslim sa Mindanao]]. * Nobyembre 7 ** Ipinahayag ng [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] ang paglilimita sa [[Medya]] na makita ang mga impormasyon sa blotter. * Nobyembre 8 ** Inamin ng mga kamag-anak ng dinukot na nars sa [[Basilan]] noong [[Hulyo 7|ika-7 ng Hulyo]] na nagbigay sila ng [[Piso ng Pilipinas|P]]1.8 milyon [[Piso ng Pilipinas|pisong]] ransom.<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/132309/news/ulatfilipino/nurse-na-dinukot-sa-basilan-nakalaya-raw-sa-p1-8-m-ransom "Nurse na dinukot sa Basilan nakalaya raw sa P1.8 M ransom"] ''[[GMA Network|GMA News Online]]''. 11-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Nabigong mahalal sa [[Pandaigdigang Hukuman ng Katarungan]] si [[Miriam Defensor-Santiago]]. ** Ayon kay [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Francis Escudero]], "Dramatitis" ang sakit umano ni [[Jocelyn Bolante|Jocjoc Bolante]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/132335/news/ulatfilipino/escudero-sakit-ni-bolante-dramatitis "Escudero: Sakit ni Bolante 'dramatitis'"] [[GMA Network|GMA News Online]]''. 11-08-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Na-abswelto na sa [[Russia]] ang mga tinaguriang Euro generals.  [[Talaksan:Karla Henry.jpg|thumb|Nakoronahang ''Miss Earth 2008'' ang kinatawan ng Pilipinas na si [[Karla Henry]].]] * Nobyembre 9 ** Nakoronahang ''[[Miss Earth]]'' 2008 ang kinatawan ng Pilipinas na si [[Karla Henry]] sa gabi ng koronasyon sa ika-8 na edisyon ng patimpalak na ginanap sa ''Clark Expo Ampitheater'', [[Angeles|Lungsod Angeles]]. Siya ang kauna-unahang Pilipinang nanalo ng nasabing titulo. ** Humingi ng tulong ang mga [[Pilipino]]ng [[Muslim]] kay [[Papa]] [[Benedicto XVI]] para sa pagtatapos ng kaguluhan sa [[Mindanao]]. ** Itinalaga si Armando Velasco ng [[Rehiyong Pampangasiwaan ng Cordillera]] bilang ''commissioner'' ng [[Komisyon sa Halalan]]. * Nobyembre 10 ** Makikipagpulong ang Punong Ministro ng [[Thailand]] na si Somchai Wongsawat kay pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Tiniyak ni [[Papa]] [[Benedicto XVI]] na ipapanalangin niya ang kapayapaan sa [[Mindanao]]. * Nobyembre 13 -- Nailagay ang 30 sa 51 kamerang pangmasid sa kahabaan ng mga pangunahing lansangan sa [[Kalakhang Maynila]], partikular na sa [[EDSA]], para makatulong sa pagtanaw ng mga sumusuway na mga nagmamaneho, mga tiwaling pulis trapiko, mga aksidente, at iba pang mga suliranin sa daan.<ref>[https://article.wn.com/view/2008/11/07/51_surveillance_camera_ng_MMDA_ikakabit_bago_matapos_ang_tao/ "51 surveillance camera ng MMDA ikakabit bago matapos ang taon"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241127072054/https://article.wn.com/view/2008/11/07/51_surveillance_camera_ng_MMDA_ikakabit_bago_matapos_ang_tao/ |date=2024-11-27 }} ''WorldNews''. 11-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Nobyembre 14 ** Nilinis ni [[Jocelyn Bolante|Jocelyn 'Jocjoc' Bolante]] ang pangalan ni pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] sa makontrobersyang 728 milyong [[Piso ng Pilipinas|pisong]] pondo para sa mga fertilizer. ** Ayon kay Binibining [[Pilipinas]] World Danielle Kirsten Muriel Castaño handa na umano siya na sumabak sa gaganaping 2008 [[Miss World|''Miss World'']] na gaganapin sa [[Timog Aprika]]. * Nobyembre 15 ** Naghangad ng dayalogo ang [[Catholic Bishops’ Conference of the Philippines]] sa mga mambabatas ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mababang kapulungan]]. ** Labing-apat na aspirante sa posisyon sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] sa pagreretiro ni Ruben T. Reyes. * Nobyembre 16 ** Binigyan ng laya ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|Palasyo]] ang Kalihim ng [[Kagawaran ng Pagsasaka (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagsasaka]] na si [[Arthur Yap]] na tumestigo sa [[Senado ng Pilipinas|Senado]]. ** Nasa [[Arabyang Saudi]] ang 931 [[Pilipino|Pilipinong]] Muslim para sa ''pilgrimage''. * Nobyembre 17 -- Naiangat ng mga [[Pinoy]] na manlalaro ng [[ahedres]] ang katayuan upang makihati sa ika-14 na puwesto sa ginaganap na tagisan sa [[Alemanya]]. * Nobyembre 18 -- Nagbitiw bilang Pangulo ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] si [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Manny Villar]] at si [[Juan Ponce Enrile]] ang nahalal na kapalit. * Nobyembre 19 ** Ideneklara ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] na labag sa [[Saligang Batas]] ang pagkakahirang sa 16 na [[bayan]] <nowiki/>bilang mga [[lungsod]]. ** Ginunita ang ugnayan ng [[Pilipinas]] sa [[Pranses]] sa [[Pamantasang Ateneo de Manila]]. ** Nilagdaan ng [[Pilipinas]] at [[Tsina]] ang pagtutulungan sa patuloy na pagpapayabong ng sistemang pangkatarungan ng dalawang panig. * Nobyembre 20 ** Tiniyak ni [[Eduardo Ermita]] na bababa na sa puwesto si Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] sa taong 2010. ** Nanatili pa ring pinuno ng Komitiba ng Bughaw na Laso si [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Alan Peter Cayetano]]. * Nobyembre 21 ** Ibinasura ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|pamahalaan]] ng Pilipinas ang hiling ng bansang [[Kuwait]] na dagdagan ang bilang ng mga eroplanong lumilipad na may rutang [[Kuwait]] - [[Pilipinas]]. ** Ayon kay [[Prospero Nograles]], pumirma ang 163 mambabatas sa resolusyong pagpapalit ng uri ng pamahalaan ng Pilipinas. * Nobyembre 22 ** Isinugod sa ospital sa [[Japan]] si unang ginoong [[Jose Miguel Arroyo]]. ** Idenaklarang labag sa [[Saligang Batas]] ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] ang MoA-AD.  * Nobyembre 23 ** Nakabalik na sa [[Pilipinas]] si unang ginoong [[Jose Miguel Arroyo]] matapos makalabas sa ospital sa [[Japan]]. ** Napagkalooban ng iskolarsyip ng [[Kagawaran ng Agham at Teknolohiya (Pilipinas)|Kagawaran ng Agham at Teknolohiya]] ang 320 estudyanteng tapos ng [[kolehiyo]]. * Nobyembre 24 -- Nagpasalamat ang Kalihim Heneral ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] na si [[Ban Ki-moon]] sa mainit na pagtanggap ng mga [[Pilipino]] sa pagbisita nya dito sa bansa. * Nobyembre 25 ** Nilinis ng [[Sandiganbayan]] ang dating kalihim ng [[Kagawaran ng Katarungan (Pilipinas)|Kagawaran ng Katarungan]] na si [[Hernando Perez]] sa kasong ''graft'' at pagnanakaw. ** Sinabi ng Komite ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] na ‘guilty’ ang pamahalaan ng [[Pilipinas]] sa mga paglabag sa karapatang pantao. * Nobyembre 26 ** Nabasura na sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mababang kapulungan]] ang ikaapat na pagsasakdal laban kay Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Itinulak na umabot hanggang [[2011]] ang ermino ni pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Mahigit 12 beses bumiyahe sa ibang [[bansa]] si [[Jocelyn Bolante|Jocjoc Bolante]]. ** Dismayado ang ilang [[Senado ng Pilipinas|Senador]] sa desisyon ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mababang kapulungan]]. * Nobyembre 27 ** Pinagbawalan ang [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] na magdeklara ng resulta ng gaganaping [[plebisito]] para sa paghahati sa [[lalawigan]] ng [[Quezon]].<ref>''[http://news.abs-cbn.com/nation/regions/11/27/08/sc-bars-comelec-proclamation-quezon-plebiscite-result "SC bars COMELEC proclamation of Quezon plebiscite result"] [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN News]].'' 11-27-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> ** Binalaan si [[Jocelyn Bolante]] na ipakukulong ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] kung patuloy na iiwas sa mga tanong ng mga [[Senado ng Pilipinas|Senador]].<ref>[http://www.gmanetwork.com/news/story/136152/news/ulatfilipino/bolante-binalaang-ipakukulong-ng-senado "Bolante binalaang ipakukulong ng Senado"] [[GMA Network|''GMA News Online'']]. 11-27-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Nobyembre 28 ** Pinayuhan nina [[Senado ng Pilipinas|senador]] [[Aquilino Pimentel Jr.]] at [[Panfilo Lacson]] si dating ispiker [[Jose de Venecia]] na isiwalat sa Senado ang mga ebidensyang hawak nya laban kay pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Dinagdagan ng 188.3 bilyong [[Piso ng Pilipinas|piso]] ang Pambansang Salaping gugulin para sa taong [[2009]]. * Nobyembre 29 -- Binasura rin ng Kinatawan ng [[Albay]] na si [[Edcel Lagman]] at iba pang kaalyado ni pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang pagbabago ng [[Saligang Batas]]. * Nobyembre 30 ** Hindi pinayagan ng Komitiba ng Bughaw na Laso ng [[Senado ng Pilipinas]] ang kahilingan ni [[Jocelyn Bolante]] makalaya na sa kustodiya ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]]. ** Nanawagan rin ang bansang [[Hapon]] sa muling pagbubukas ng usaping pangkapayapaan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas]] at [[MILF]]. ===Disyembre === * Disyembre 1 ** Pumayag ang mga samahang pang-[[transportasyon]] sa panibagong bawas pasahe. ** Pinuri ng [[Punong-bayan]] ng [[Lungsod ng Tarlac]] na si Genaro Mendoza ang desisyon ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] na ibalik muli sa pagiging [[bayan]] lamang ang 16 na naideklara nang [[lungsod]]. ** Suportado ng [[Nagkakaisang Kaharian]] ang muling pagbubukas ng usaping pangkapayapaan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas]] at [[MILF]]. * Disyembre 2 ** Minaliit ng mga [[Senado ng Pilipinas|senador]] ang 167 lagda ng mga [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mambabatas]] para sa Asambleyang Pang-[[Saligang Batas]]. ** Itinalaga ang Mababang kalihim ng [[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]] na si Rafael Seguis na mamumuno sa bagong tatag na lupon sa usaping pangkapayapaan sa [[MILF]].  * Disyembre 3 ** Nakabalik na sa bansa ang 580 mga [[Pilipino]]ng ''stranded'' sa [[Thailand]]. ** Ginanap ang pagpupulong ng mga lider para Kagalingang Panlipunan ng [[Kapisanan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] sa [[Manila Hotel]]. * Disyembre 4 ** Ikinasa ang pagbaba ng pamasahe sa mga pampublikong sasakyan sa [[Disyembre]] 15. ** Nakauwi na lahat ng mga ''stranded'' na mga [[Pinoy]] sa [[Bangkok]], [[Thailand]]. * Disyembre 5 ** Nangunguna ang [[Pilipinas]] sa talaan ng mga piratang DVD at CD. ** Nagbawas sa singil sa [[kuryente]] ang [[Meralco]] simula ngayong [[buwan]]. ** Pinalalayas ng ilang mambabatas ang Ambasador ng [[Thailand]] sa [[Pilipinas]]. ** Pinuri ng Pamahalaan ng [[Japan]] ang pagsang-ayon sa kasunduan sa pagitan ng [[Pilipinas]] at [[Japan]] sa JPEPA. ** Naghain ng petisyon sina dating [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang Pangulong]] [[Teofisto Guingona]] at dating Pangulo ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na si [[Jovito Salonga]] laban sa kasunduan sa pagitan ng [[Japan]] at [[Pilipinas]]. ** Inaprubahan ng pamahalaan ng bansang [[Libya]] ang pagpapahaba pa ng pamamalagi ng Internasyonal na Grupong Tagamasid sa bansa. * Disyembre 6 ** Handang hadlangan ni [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Juan Ponce Enrile]] ang dagdag na taon sa termino ni pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. ** Pinuri nang isang bahagi ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] ang isang paaralan sa [[Mountain Province|Bulubunduking Lalawigan]] na nasa ilalim nang pamamahala ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|pamahalaan]]. ** Umugong sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] ang pagkakaroon umano ng kudeta doon. * Disyembre 7 ** Tinalo ni [[Manny Pacquiao]] si [[Oscar de la Hoya]]. ** Namatay ang 16 katao sa putukan sa [[Parañaque]] sa pagitan ng holpader at mga [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas|pulis]]. ** Pinarangalan ang Konsulado ng [[Pilipinas]] sa [[Monaco]]. * Disyembre 8 -- Nanawagan ang dating Pangulong [[Joseph Estrada]] sa publiko na dumalo sa gagawing rally laban sa balak ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kongreso]] na palawigin ang termino ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo]]. * Disyembre 9 ** Namatay ang 55 [[Tao|katao]] sa dalawang [[araw]] na bakbakan sa [[Basilan]]. ** Tutungo si Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ng [[Qatar]] para tingnan ang kalagayan ng mga trabaho ng mga [[Pinoy]] doon. ** Nasa [[Saudi Arabia]] ang Tagapagtatag at Pinuno ng MNLF na si Nur Misuari kasama ang sampu pang opisyal ng MNLF para sa Makkah hajj.  * Disyembre 10 ** Pinayuhan nina [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Francis Pangilinan]] at [[Pinuno ng Minorya sa Senado ng Pilipinas|Pinuno ng Minorya ng Senado]] na si [[Aquilino Pimentel Jr.]] si [[Manny Pacquiao]] na huwag nang pumasok sa [[politika]]. ** Nangamba si [[Senado ng Pilipinas|Senador]] [[Panfilo Lacson]] na baka isabotahe ang gaganaping malawakang kilos-protesta ng mga ayaw sa pagbabago ng [[Saligang-batas ng Pilipinas|Saling Batas]] ngayong darating na Disyembre 12. * Disyembre 11 ** Namatay ang 4 na [[Pinoy]] sa aksidente sa [[Canada]]. ** Nagwelga ang 80 mga [[nars]] na [[Pinoy]] sa [[Saudi]]. ** Pinalaya ng mga pirata ang 17 [[Pinoy]] sa [[Somalia]]. * Disyembre 12 ** Inaprubahan sa [[Senado ng Pilipinas|Senado]] ang salaping gugulin ng [[Komisyon sa Halalan]] na nagkakahalagang 5.48 bilyong [[Piso ng Pilipinas|piso]] inaprubahan. ** Dumating sa [[Mountain Province]] ang labi ng kauna-unahang aktor na Igorot na si [[Marky Cielo]]. * Disyembre 13 ** Nasa [[Qatar]] si [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo]] para sa tatlong [[araw]] na opisyal na pagbisita. ** Nagbawas ang mga kompanya ng langis ng [[Piso ng Pilipinas|Piso]] kada litro sa produktong [[petrolyo]]. ** Humihingi ng tulong ang Embahador ng [[Arabyang Saudi|Kaharian ng Arabya]] sa [[Pilipinas]] para maaresto ang isang 'sheikhs’ na may kaso. ** Ayon sa opisyal ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]], bibigyang laya ang mga [[Bata|batang]] mandirigma ng [[MILF]]. * Disyembre 14 ** Isusulong pa rin umano sa taong [[2009]] ang panukalang batas hinggil sa Kalusugang [[Sistemang reproduktibo|Pangreproduksiyon]] o "[[Batas sa Responsableng Pagkamagulang at Kalusugang Reproduktibo ng 2012|RH Bill]]". ** Aabandunahin na umano ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mababang Kapulungan]] ang Constituent assembly. ** Hindi sang-ayon ang mga mamamayan ng [[lalawigan]] ng [[Quezon]] sa paghahati. * Disyembre 15 ** Epektibo ang [[Piso ng Pilipinas|P]]7.50 minimum na pasahe sa lahat ng pampa­saherong jeepney at [[Piso ng Pilipinas|P]]9 naman sa mga bus. ** Namatay ang 22 [[Tao|katao]] at 15 pa nawawala sa paglubog ng isang banka sa [[Aparri, Cagayan]]. * Disyembre 16 ** Sinuspinde ang ''text promo'' ng mga kompanya ng Cellphone. ** Nakabalik sa [[bansa]] si [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Gloria Macapagal-Arroyo]] at ibinalitang may nakuhang pamumuhunan na nagkakahalagang isang [[Bilyon|bilyong]] [[Piso ng Pilipinas|Piso]]. ** 'In demand’ ngayon sa bansang [[Hapon]] ang [[saging]] dahil nakakapagpapayat umano ito. * Disyembre 17 ** Nakamit ng [[Pilipinas]] ang ikalimang pwesto sa una nitong pagsabak sa pandaigdigang kompetisyon ng 'football' na ang mga manlalaro ay mga walang tirahan. ** Nakamit ng isang [[Pinoy]] ang gintong medalya sa palakasan sa larangan ng 'junior wushu' sa ginanap na pandaigdigang kompetisyon sa Bali, [[Indonesya]]. ** Isinabatas ni Pangulong [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ang pagsusulong nang paggamit ng hindi nauubos na pinagkukunan ng enerhiya. ** Tatakbo si [[Manny Pacquiao]] bilang kinatawan ng [[Saranggani]] sa darating na halalan. * Disyembre 18 -- Hindi naaprubahan sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|mababang kapulungan]] sa huli nitong pulong ngayong taon ang pambansang salaping gugulin ng [[Pilipinas]] para sa susunod na [[taon]]. * Disyembre 19 -- Ipinag-utos ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] sa mga ahensiya ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|pamahalaan]] ang pagsagip sa [[ilog]] [[Pasig]] na maituturing na isang mahalagang bahagi ng ating [[kasaysayan]]. * Disyembre 23 -- Naglaan ang bansang [[Australia]] ng 144 [[Milyon|milyong]] [[Piso ng Pilipinas|piso]] para sa programang kontra [[malaria]]. * Disyembre 24 -- Hinangad ng mga opisyal ng [[Kagawaran ng Kalusugan (Pilipinas)|Kagawaran ng Kalusugan]] ang pagbabawal sa paggamit ng anumang paputok kapag [[pasko]] at bagong-taon. * Disyembre 26 -- Niyanig ng lindol na may lakas na 6.1 sa tala ang iba't-ibang bahagi sa [[Mindanao]]. ==Mga paggunita == Mga okasyon sa italiko ay "''special holidays''," mga nasa regular na istilo ay ang "''regular holidays''." Sa karagdagan, inoobserbahan ng maraming lugar ang mga lokal na pista opisyal, tulad ng pagkakatatag ng kanilang bayan. Ito rin ay "espesyal na araw. " * [[January 1|Enero 1]] – Unang Araw ng Bagong Taon * Pebrero 25 – ''[[Rebolusyong EDSA ng 1986]]'' * Marso 20 -- [[Huwebes Santo]] * Marso 21 – [[Biyernes Santo]] * Marso 22 – ''[[Holy Saturday|Sabado de Gloria]]'' * Abril 9 -- [[Araw ng Kagitingan]] * Mayo 1 – [[Araw ng Paggawa]] * Hunyo 12 – [[Araw ng Kalayaan]] * Agosto 21—Araw ni Ninoy Aquino * Agosto 25 – Araw ng mga Bayani * Oktubre 1-- [[Eid al-Fitr]] * Nobyembre 1 – ''[[Undas|Araw ng mga Patay]]'' * Nobyembre 2 -- ''[[Araw ng mga Kaluluwa]]'' * Nobyembre 30 – Araw ni Bonifacio * Disyembre 25 – [[Araw ng Pasko]] * Disyembre 30 – Araw ni Rizal * Disyembre 31 – ''[[Bisperas ng Bagong Taon]]'' == Mga Pelikula == ==Palakasan== * [[Marso 15]], '''Boxing''' – Si [[Manny Pacquiao]] ang naging kampeon ng Ring Magazine at WBC super featherweight nang talunin niya si [[Juan Manuel Márquez]] sa pamamagitan ng split decision.<ref>{{cite news |title=Nakuha ni Pacquiao ang titulo ng WBC mula kay Marquez |url=http://www.gmanews.tv/unfinishedbusiness/story/84991/Pacquiao-takes-WBC-title-from-Marquez |work=GMA News|date=2008-03-16 |access-date=2008-03-19 }}</ref> * [[Hunyo 28]], '''Boxing''' – Nanalo si [[Manny Pacquiao]] laban kay [[David Díaz (boksingero)|David Díaz]] sa pamamagitan ng knockout sa ikasiyam na round upang mapanalunan ang titulo ng WBC lightweight.<ref>{{cite balita|url=http://www.gmanews.tv/story/103956/Pacquiao-KOs-Diaz-in-9th-round-for-4th-world-title |title=Pinalo ni Pacquiao si Diaz sa ika-9 na round para sa ika-4 na world title |work=GMA News|date=2008-06-29 |access-date=2008-06-30 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110522061815/http://www.gmanews.tv/story/103956/Pacquiao-KOs-Diaz-in-9th-round-for-4th-world-title |archive-date=2011-05-22 }}</ref> * [[Agosto 8]]–[[Agosto 24|24]], '''Kaganapang Pang-isports''' – Ang Ang [[Pilipinas]] ay nakikipagkumpitensya sa [[2008 Summer Olympics]] sa [[Beijing, China]]. Ang bansa ay kinakatawan ng 15 atleta, na nakipagkumpitensya sa 17 na kaganapan sa 8 isport. * [[Setyembre 25]], '''Basketball''' – Nanalo ang [[Ateneo Blue Eagles]] sa pamamagitan ng pagtalo sa [[De La Salle Green Archers]] ng 2-0 sa kanilang huling serye upang mapanalunan ang kanilang ikaapat na titulo sa kalalakihan sa [[UAAP Season 71|UAAP Championships]]. * [[Setyembre 29]], '''Basketball''' – Nanalo ang [[San Beda Red Lions]] sa pamamagitan ng pagtalo sa [[JRU Heavy Bombers]] ng 2-1 sa kanilang huling serye upang mapanalunan ang kanilang ikatlong titulo sa kalalakihan sa [[NCAA Season 84|NCAA Championships]]. * [[Disyembre 6]], '''Boksing''' – Tinalo ni [[Manny Pacquiao]] si [[Oscar de la Hoya]] pagkatapos ng walong round sa isang laban na tinaguriang [[The Dream Match]]. Nang hindi masagot ni De La Hoya ang kampana para sa ikasiyam na round, opisyal na itong isang [[Technical knockout]]. ==Libangan at kultura== Seksyon para sa Broadcasting, libangan, teatro at kultura (kaugnay ng mga pelikula, at mga parangal) {{Hatnote|Para sa mga kaganapang may kaugnayan sa telebisyon ng Pilipinas noong 2008, tingnan ang [[2008 sa telebisyon ng Pilipinas]]; para sa mga pelikula, tingnan ang [[Talaan ng mga pelikulang Pilipino ng dekada 2000]].}} * [[Mayo 11]] – [[Miss Philippines Earth 2008]], ang ika-8 edisyon ng Miss Philippines Earth pageant, ay ginanap sa [[Crowne Plaza]] [[Shopping mall|Galleria]], [[Sentrong Ortigas]], [[Manila]]. Nanalo si Miss [[Karla Henry]] ng [[Cebu]] sa pageant. * [[Nobyembre 9]] – Ang [[Miss Earth 2008]] ay pinangunahan ng Pilipinas sa [[Expo Pilipino|Clark Expo Amphitheater]] sa [[Angeles City]]. Nanalo si [[Karla Henry]] ng Pilipinas sa patimpalak. ===Konsiyerto=== * [[Abril 3]] – [[Toto (banda)|Toto]] live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Nobyembre 29]] – [[Christopher Cross]] at [[Workshy]] live sa [[Araneta Coliseum]] * [[Agosto 14]] – [[Panic! at the Disco]] live sa [[Araneta Coliseum]] == Kapanganakan == * [[Enero 6]] – Waynona Collings, aktres * Enero 12 – Kazumi Porquez, aktres * [[Enero 23]] – [[Eldrew Yulo]], himnastang * Enero 24: ** [[Chlaui Malayao]], aktres ** Nathan Prats, aktor * [[Pebrero 7]] – Antonio Vinzon, aktor * [[Abril 9]] – Keisha Serna, aktres * [[Abril 28]] – Jacob Briz, batang aktor * [[Hunyo 6]] – Naomi Park, aktres * [[Hulyo 11]] – [[Krystal Mejes]], aktres * Hulyo 31 – [[Raikko Mateo]], aktor * [[Agosto 6]] – Prinsesa Aliyah, aktres * [[Setyembre 7]] – Charlie Fleming, aktres * [[Setyembre 12]] – [[Nina Mathelus]], manlalaro ng putbol * [[Setyembre 18]] – Chunsa Jung, batang aktres * [[Oktubre 10]] – Sophia Reola, batang aktres * [[Nobyembre 7]] – John Philip Bughaw, batang mananayaw at aktor * [[Nobyembre 10]] – Caprice Mendez, aktres * [[Disyembre 18]] – Lee Victor, aktor == Kamatayan == * Enero 1 - Eloisa Mabutas (68), kolumnista ng ''[[Manila Times]]'' * Enero 2 - Alfredo Montelibano Jr. (74), politiko (dating gobernador ng [[Negros Occidental|lalawigan ng Negros Occidental]]) * Enero 15 - Eduardo Hontiveros (84), Heswita, kompositor at musikero * Enero 28 - Crisologo Abines (60), politiko at dating representante * Enero 29 - Reynaldo Yap (44), politiko at dating mayor * Pebrero 2 - Pedro Baban (93), dating ''brigadier general'' at unang Igorot * Pebrero 8 - Victor Dominguez (69), politiko at representante. * Pebrero 13 - David Pamplona, alkalde<ref>''[http://www.philstar.com/nation/44357/batangas-mayor-killed-ambush "Batangas mayor killed in ambush"] philstar.com.'' 02-14-2008. Hinango 09-26-2016. </ref><ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/80352/news/regions/balete-town-mayor-dies-in-hospital-after-ambush "Balete town mayor dies in hospital after ambush"] GMA News Online.'' 02-13-2008. Hinango 09-26-2016.</ref> * Pebrero 29 - Tino Reynoso (52), dating manlalaro ng ''basketball'' * Marso 8 - Carol Varga (79), artista * Marso 13 - [[Joseph Marañon]] (73), na gobernador sa [[Negros Occidental]] * Marso 17 - Rafael Recto (76), politiko * Marso 25 - Chito Madrigal-Collantes (86) * Marso 28 - Nemesio Prudente (80), dating pangulo ng PUP * Marso 29 - Venicio Escolin (86), dating hukom ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] * Abril 23 - Loreto Paras-Sulit (99), manunulat * Mayo 8 - [[Jose Feria]] (91), dating hukom ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Korte Suprema ng Pilipinas]] * Mayo 20 - [[Crispin Beltran]] (75), politiko at pinuno ng unyon * Mayo 25 - Dommy Ursua (72), isang dating boksingero sa kategoryang ''flyweight'' * Mayo 26 - Dolly Aglay (42), isang mamamahayag sa ''[[Reuters]]'' at ''[[The Philippine Star|Philippine Star]]'' * Mayo 26 - Howlin 'Dave (52), ''radio disc jockey'' * Mayo 29 - Romeo Brawner (72), komisyonado ng [[Komisyon sa Halalan (Pilipinas)|COMELEC]] * Hunyo 7 - [[Rudy Fernandez]] (55), aktor<ref name="wowbatangas.com">''[http://wowbatangas.com/features/death-of-philippine-showbiz-icons-actors-and-musicians-who-have-gone-too-soon/ "Death of Philippine Showbiz Icons: Actors and Musicians Who Have Gone Too Soon"] WOWBatangas.com.'' 09-20-2011. Hinango 10-18-2016.</ref> * Hunyo 7 - [[Danilo Lagbas]] (56), politiko * [[Hunyo 24]] – [[Erlinda Espiritu]] (82), abogado at unang babaeng Pilipino na nagtapos sa [[Harvard University]] * [[Hulyo 22]]: ** [[Gilbert Perez]] (48), direktor ng pelikula at TV ** Abbo de la Cruz (45), direktor ng pelikula na kilala rin bilang ''Rico Mambo'' * [[Agosto 14]] – Jose Blanco (76), pintor * Agosto 16 - Lucrecia Roces Kasilag (90), ''national artist'' * [[Agosto 28]]: ** [[Mang Pandoy]] (63), street vendor at media icon ** [[Zorayda Sanchez]] (57), komedyante sa pelikula at TV * [[Setyembre 1]] – [[Dely Magpayo]] (87), radio host na kilala bilang ''Tia Dely'' * [[Setyembre 12]] – [[Pacita Madrigal-Nagbabala]] (97), dating [[Senador ng Pilipinas|Senador]] * [[Setyembre 26]] – [[Cirio H. Santiago]] (72), direktor ng pelikula * [[Oktubre 13]] – [[Khryss Adalia]] (62), direktor ng pelikula at telebisyon * [[Oktubre 18]] – [[Alfredo E. Evangelista]] (82), arkeologo, ang nakatuklas sa [[Inskripsiyon sa Binatbat na Tanso ng Laguna]] * Oktubre 19 - Rosario Amante (71), politiko at dating alkalde ng [[Cabadbaran]] * Oktubre 25 -- Reynaldo Malazo, Bise-alkalde ng [[San Manuel, Tarlac]].<ref name=":0" /> * [[Nobyembre 19]] – Eulogio Borres (89), Alkalde ng [[Cebu City]] (1963–66; 1968–79), politiko * [[Nobyembre 27]] – [[Armand Fabella]] (78), [[Kagawaran ng Edukasyon]] (1992–94), pangulo ng [[Jose Rizal University]] * Disyembre 4 - Manuel Yan (88), Heneral, diplomatiko at tagapamagitan ng kapayapaan * Disyembre 5 -- Ma. Rosario Lopez Janolo, Ambassador ng [[Pilipinas]] sa [[Africa]].<ref>''[http://www.gmanetwork.com/news/story/137965/news/philippine-ambassador-to-africa-passes-away "Philippine ambassador to Africa passes away"] [[GMA Network|GMA News Online]].'' 12-07-2008. Hinango 10-22-2016.</ref> * Disyembre 7 -- [[Marky Cielo]] (20), aktor<ref name="wowbatangas.com"/><ref>''[http://tenminutes.ph/10-filipino-celebrity-deaths-that-shocked-the-whole-nation/ "10 Filipino Celebrity Deaths That Shocked The Whole Nation"] tenminutes.ph.'' 07-31-2014. Hinango 10-18-2016.</ref><ref>''[http://definitelyfilipino.com/blog/pinoy-stars-who-died-youngaj/ "Remembering our Pinoy Stars Who Died Young"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161017124047/http://definitelyfilipino.com/blog/pinoy-stars-who-died-youngaj/ |date=2016-10-17 }} Definitely Filipino''^TM. 04-19-2011. Hinango 10-18-2016.</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|2008}} [[Kategorya:2008 sa Pilipinas]] hfnf7ckandbqoqcsq736nd0qpe0hkzo 0 251222 2222133 1928762 2026-08-28T05:31:03Z JWilz12345 77302 −[[Kategorya:Wikipedia]]; ±[[Kategorya:Internet]]→[[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222133 wikitext text/x-wiki {{Infobox Website | name = Wikibooks | logo = [[File:Wikibooks-logo-en.svg|135px|Logo ng Wikibooks mula 2009–kasalukuyan]] | screenshot = [[File:Wikibooks screenshot 2009 - visible.png|250px|border|Isang unang pahina ng Wikibooks.]] | caption = Screenshot ng unang pahina ng wikibooks.org | url = [http://www.wikibooks.org/ www.wikibooks.org] | commercial = Hindi | type = Textbooks na wiki | language = multilingwal | registration = Optiyonal | slogan = Open books for an open world | owner = [[Wikimedia Foundation]] | author = [[b:User:Karl Wick|Karl Wick]] at ang Wikimedia Community | launch date = {{start date|2003|07|19}} | current status = Aktibo | alexa = }} Ang '''Wikibooks''' ay isang base ng [[wiki]] sa [[Wikimedia project]] na pag-aari ng [[Wikimedia Foundation]], para sa lumikha ng [[malayang nilalaman]] na ''textbooks'' o [[aklat]] na pwedeng sa lahat na pagbabago. == Wikijunior == Ang [[Wikijunior]] ay isang ''subproject'' ng Wikibooks na ginagamit sa mga [[bata]], ang proyekto na may ''magazine'' at ang [[websayt]] o [[pook-sapot]], at may wika na [[Wikang Ingles|Ingles]], [[Wikang Danes|Danes]], [[Wikang Pinlandes|Pinlandes]], [[Wikang Pranses|Pranses]], Hermano, [[Wikang Italyano|Italyano]], [[Wikang Hapones|Hapones]], [[Wikang Espanyol|Espanyol]], at [[Wikang Arabe|Arabe]]. == Kawing palabas == * [https://tl.wikibooks.org/wiki/Unang_Pahina Tagalog] * [https://en.wikibooks.org/wiki/ Ingles] [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] m0ylz038zurrpdowkg3ta6s5poec1jt 0 251855 2222130 2090093 2026-08-28T05:29:47Z JWilz12345 77302 −[[Kategorya:Wikang Tsino]]; ±[[Kategorya:Wikipedia]]→[[Kategorya:Mga Wikipedia ayon sa wika]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222130 wikitext text/x-wiki {{Infobox website |name = Chinese Wikipedia<br />{{linktext|中文|維基百科}} / {{linktext|中文|维基百科}} |logo = Wikipedia-logo-v2-zht.svg |logo2 = Wikipedia-logo-v2-zh-hans.svg |screenshot = [[File:Chinese Wikipedia's Main Page screenshot.png|border|312px|alt=Ang [[Unang Pahina]] ng Wikipediang Tsino]] |collapsible = oo |caption = Ang [[Unang Pahina]] ng Wikipediang Tsino |url = {{URL|https://zh.wikipedia.org}} |commercial = hindi |location = [[Miami, Florida]] |type = [[Internet encyclopedia project]] |language = [[Written vernacular Chinese]] {{flagicon|China}} |registration = Opsyonal |owner = [[Wikimedia Foundation]] |author = |slogan = 海納百川，有容乃大 |launch date = {{start date and age|2001|5|11}} }} Ang '''Wikipediang Tsino''' ({{zh |first = t |t = {{linktext|中|文|維|基|百|科}} |s = {{linktext|中|文|维|基|百|科}} |p = Zhōngwén Wéijī Bǎikē}}) ay isang [[wikang Tsino]] na edisyon ng [[Wikipedia]], ang malayang [[ensiklopedya]]. Ito ay binuksan noong Mayo 11, 2001,<ref>https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-May/000116.html</ref> ang Wikipediang Tsino ngayon ay may {{formatnum:{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|zh}} round -3}}}} mga artikulo at may {{formatnum:{{#expr:{{NUMBEROF|USERS|zh}} round -3}}}} mga rehistradong tagagamit, at may {{NUMBEROF|ADMINS|zh|N}} mga tagagamit na [[tagapangasiwa]]. ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{stub|Tsina}} [[Kategorya:Mga Wikipedia ayon sa wika|Tsino]] haor0xdi8oie6pfjy0ncy9yefdlik5e 0 253697 2222197 2174633 2026-08-28T08:25:58Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Wiktionary#Wiksiyonaryong Tagalog]] 2222197 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wiktionary#Wiksiyonaryong Tagalog]] 5o1arckbjz50yvx6mwqo4nn2rsy5zp0 2222205 2222197 2026-08-28T08:43:55Z JWilz12345 77302 Changed redirect target from [[Wiktionary#Wiksiyonaryong Tagalog]] to [[Wiksiyonaryo#Wiksiyonaryong Tagalog]] 2222205 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wiksiyonaryo#Wiksiyonaryong Tagalog]] ohqcc8irw51xo4dxvzgn0ox5bwwpkum 0 253709 2221923 2091123 2026-08-28T02:03:50Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga proyekto ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221923 wikitext text/x-wiki Ang '''Wikiversity''' ay isang proyektong<ref>{{cite web|url=http://wikimania2006.wikimedia.org/wiki/Opening_Plenary_%28transcript%29#Wikiversity_.2826:35.29 |title=Welcome speech |author=Jimbo Wales |publisher=Wikimania |year=2006}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.supload.com/listen?s=SI0OG2vN04i |title=Wikimedia Opening Plenary |website=Supload.com |author=Jimbo Wales |date=2006-08-04 |accessdate=2014-01-17}}</ref> [[Pundasyon ng Wikimedia]] na sinimulan noong Agosto 15, 2006. ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{stub}} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] joysinqwscrkb00fhs64gqdfknp5kuz 0 253721 2222132 1993984 2026-08-28T05:31:00Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Mga proyekto ng Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222132 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | logo = Wikidata-logo-en.svg | screenshot = | caption = | url = https://www.wikidata.org/ | commercial = Hindi | type = {{hlist|class=nowrap |[[Knowledge base]] |[[Wiki]]}} | registration = Opsyonal | language = Iba-ibang wika | owner = Wikimedia Foundation, Inc. | author = mga editor ng Wikidata | alexa = | name = Wikidata | location = | launch date = {{start date and age|2012|10|30|mf=y}} }} Ang '''Wikidata''' ay isang [[internet]] na [[wiki]] na pagkalagay ng datos sa mga wikang pag-aari ng [[Pundasyong Wikimedia]]. {{stub}} [[Kategorya:Mga proyekto ng Wikimedia]] m59mjl8hdvkdoscye086hkxccl758hm 0 253748 2222207 2084801 2026-08-28T08:50:49Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wikiquote]] sa [[Wikikawikaan]]: Base sa https://tl.wikiquote.org/wiki/Unang_Pahina. Tas ang Wikang Malay, "Wikipetik" https://ms.wikipedia.org/wiki/Wikipetik 2084801 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | name = Wikiquote | logo = [[File:Wikiquote-logo-en.svg|150px|center|Wikiquote logo]] | screenshot = [[Talaksan:Wikiquote screenshot 2008.png|300px]] | collapsible = Oo | caption = Screenshot ng tahanang pahina ng wikiquote.org | url = {{URL|https://www.wikiquote.org/}} | commercial = Hindi | type = Repositoryo ng pagbanggit | language = Maraming wika ({{NUMBEROF|active|wikiquote}} aktibo)<ref name="Sitematrix" /> | registration = Opsyonal | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = Daniel Alston, Brion Vibber at ang pamayanang Wikimedia | launch_date = {{start date and age|df=yes|2003|07|10}} | current_status = aktibo | alexa = {{IncreaseNegative}} [https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org 8,174] {{small|{{nowrap|(Pandaigdigan, {{asof|2020|08|12|alt=Agosto 2020}})}}}}<ref name="alexa">{{cite web|title=alexa.com Competitive Analysis, Marketing Mix and Traffic - Alexa|url=https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|website=www.alexa.com|accessdate=12 Agosto 2020|language=en|archive-date=10 Abril 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090410004845/https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|url-status=dead}}</ref> }} Ang '''Wikiquote''' ay isa sa mga pamilya ng proyektong nakabatay sa [[wiki]] na pinapatakbo ng [[Pundasyong Wikimedia]], na tumatakbo sa [[software]] na [[MediaWiki]]. Batay sa ideya ni Daniel Alston at ipinapatuapd ni Brion Vibber, ang hangarin ng proyekto, na nagsimula bilang isang sibol sa Tanyag na mga Pagbanggit ng [[Wikipedia]], ay upang makagawa ng tulong-tulong na isang malawak na reprerensya ng mga [[pagbanggit]] mula sa mga prominenteng tao, aklat, pelikula, kasabihan, atbp. at upang maging maayos hangga't maari sa pagsasaalang-alang sa mga detalye ng mga banggit at makapagbigay din ng nararapat sangguniang mula sa tao ng mga pagbanggit. Noong una, nilikha ang proyekto sa Ingles lamang noong Hulyo 2003; isang kalaunang paglawak ang isinama ang karagdagang [[wiki]] ay sinimulan noong Hulyo 2004.<ref name="WikiStats" /> Noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong aktibong websayt para sa Wikiquote na {{NUMBEROF|active|wikiquote}} wika<ref name="Sitematrix">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Hinango noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> na binubuo ng kabuuang {{NUMBEROF|articles|totalactive.wikiquote|N}} artikulo at {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wikiquote|N}} kamakailang aktibong patunugot.<ref name="Siteinfo">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikmedia]]. Hinango noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia_statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> == Kasaysayan == [[File:Wikiquote growth.png|thumb|right|Paglago ng pinakamalaking walong Wikiquot hanggang maagang 2008]] Nagmula ang Wikiquote na websayt noong 2003.<ref name="Dummy">{{cite book|last1=Woods|first1=Dan|last2=Theony|first2=Peter|date=Pebrero 2011|publisher=John Wiley & Sons|isbn=978-1-118-05066-8|title=Wikis for Dummies|url=https://archive.org/details/englishgrammarwo0000wood|page=[https://archive.org/details/englishgrammarwo0000wood/page/58 58]|chapter=3: The Thousand Problem-Solving Faces of Wikis|oclc=897595141|ol=5741003W|language=en}}</ref> Kinuha ang milyahe ng paglikha ng artikulo mula sa WikiStats.<ref name="WikiStats">{{cite web | url=https://stats.wikimedia.org/wikiquote/EN/TablesArticlesTotal.htm | title=Wikiquote Statistics - Article count (official) | publisher=Wikimedia | access-date=28 Enero 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20180129004417/https://stats.wikimedia.org/wikiquote/EN/TablesArticlesTotal.htm | archive-date=29 Enero 2018 | url-status=live |language=en}}</ref> {| class="wikitable" |- ! Petsa ! Kaganapan |- | <div class="center";>27 Hulyo 2003</div> | Pansamantalang paglagay sa [[wikang Wolof]] na Wikipedia (wo.wikipedia.com). |- | <div class="center";>10 Hulyo 2003</div> | Nakalikha ng sariling ''subdomain'' (quote.wikipedia.org). |- | <div class="center";>25 Agosto 2003</div> | Nakalikha ng sariling ''domain'' (wikiquote.org). |- | <div class="center";>17 Hulyo 2004</div> | Dinagdag ang mga bagong wika. |- | <div class="center";>13 Nobyembre 2004</div> | Nakaabot ang edisyong Ingles sa 2,000 pahina. |- | <div class="center";>Nobyembre 2004</div> | Naabot ang 24 wika. |- | <div class="center";>Marso 2005</div> | Naabot ang 10,000 pahina sa kabuuan. Malapit na sa 3,000 pahina ang edisyong Ingles. |- | <div class="center";>Hunyo 2005</div> | Naabot ang 34 wika, kabilang ang isang klasiko (Latin) at isang artipisyal (Esperanto) |- | <div class="center";>4 Nobyembre 2005</div> | Nakaabot ang Ingles na Wikiquote ng 5,000 pahina. |- | <div class="center";>April 2006</div> | Inalis ang Pranses na Wikiquote sa kadahilanang legal. |- | <div class="center";>4 Disyembre 2006</div> | Muling sinimulan ang Pranses na Wikiquote. |- | <div class="center";>7 Mayo 2007</div> | Nakaabot ang Ingles na Wikiquote sa 10,000 pahina. |- | <div class="center";>Hulyo 2007</div> | Umabot sa 40 wika. |- | <div class="center";>Pebrero 2010</div> | Umaabot sa kabuuang 100,000 sa lahat ng mga wika. |- | <div class="center";>Oktubre 2011</div> | Pumasok pandaidigang pinakamataas na 2500 na ranggo ng Alexa.<ref>{{cite web|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111029065500/http://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|url=http://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|title=Statistics Summary for wikiquote.org|archive-date=29 October 2011|access-date=25 April 2009|url-status=live}}</ref> |- | <div class="center";>Mayo 2016</div> | Umaabot ang isang kabuuang 200,000 artikulo sa lahat ng mga wika. |- | <div class="center";>Enero 2018</div> | Ipinakilala ang isang kurikulum ng pambasang pakikipagsosyo sa pagitan ng mga paaralan at di-kumikita (Italya<ref>{{cite web|url=http://www.istruzione.it/allegati/2018/Protocollo%20MIUR%20WIKIMEDIA.zip|title=Protocollo MIUR-Wikimedia|date=2018-01-26|language=it|publisher=Ministero dell'istruzione, dell'università e della ricerca|access-date=28 Enero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180128190548/http://www.istruzione.it/allegati/2018/Protocollo%20MIUR%20WIKIMEDIA.zip|archive-date=28 Enero 2018|url-status=live|language=en}}</ref>) |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[kaurian:Mga proyekto ng Wikimedia]] r310r714kv48vw08boo8hp5dt90v6gr 2222209 2222207 2026-08-28T08:52:20Z JWilz12345 77302 2222209 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | name = Wikikawikaan | logo = [[File:Wikiquote-logo-en.svg|150px|center|Wikiquote logo]] | screenshot = [[Talaksan:Wikiquote screenshot 2008.png|300px]] | collapsible = Oo | caption = Screenshot ng tahanang pahina ng wikiquote.org | url = {{URL|https://www.wikiquote.org/}} | commercial = Hindi | type = Repositoryo ng pagbanggit | language = Maraming wika ({{NUMBEROF|active|wikiquote}} aktibo)<ref name="Sitematrix" /> | registration = Opsyonal | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | author = Daniel Alston, Brion Vibber at ang pamayanang Wikimedia | launch_date = {{start date and age|df=yes|2003|07|10}} | current_status = aktibo | alexa = {{IncreaseNegative}} [https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org 8,174] {{small|{{nowrap|(Pandaigdigan, {{asof|2020|08|12|alt=Agosto 2020}})}}}}<ref name="alexa">{{cite web|title=alexa.com Competitive Analysis, Marketing Mix and Traffic - Alexa|url=https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|website=www.alexa.com|accessdate=12 Agosto 2020|language=en|archive-date=10 Abril 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090410004845/https://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|url-status=dead}}</ref> }} Ang '''Wikikawikaan''' ({{langx|en|Wikiquote}}) ay isa sa mga pamilya ng proyektong nakabatay sa [[wiki]] na pinapatakbo ng [[Pundasyong Wikimedia]], na tumatakbo sa [[software]] na [[MediaWiki]]. Batay sa ideya ni Daniel Alston at ipinapatuapd ni Brion Vibber, ang hangarin ng proyekto, na nagsimula bilang isang sibol sa Tanyag na mga Pagbanggit ng [[Wikipedia]], ay upang makagawa ng tulong-tulong na isang malawak na reprerensya ng mga [[pagbanggit]] mula sa mga prominenteng tao, aklat, pelikula, kasabihan, atbp. at upang maging maayos hangga't maari sa pagsasaalang-alang sa mga detalye ng mga banggit at makapagbigay din ng nararapat sangguniang mula sa tao ng mga pagbanggit. Noong una, nilikha ang proyekto sa Ingles lamang noong Hulyo 2003; isang kalaunang paglawak ang isinama ang karagdagang [[wiki]] ay sinimulan noong Hulyo 2004.<ref name="WikiStats" /> Noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}}, mayroong aktibong websayt para sa Wikikawikaan na {{NUMBEROF|active|wikiquote}} wika<ref name="Sitematrix">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Sitematrix|API:Sitematrix]] ng [[Wikimedia]]. Hinango noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|Data:Wikipedia statistics/meta.tab]]</ref> na binubuo ng kabuuang {{NUMBEROF|articles|totalactive.wikiquote|N}} artikulo at {{NUMBEROF|activeusers|totalactive.wikiquote|N}} kamakailang aktibong patunugot.<ref name="Siteinfo">[[MediaWiki]] [[:mw:API:Siteinfo|API:Siteinfo]] ng [[Wikmedia]]. Hinango noong {{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTYEAR}} mula sa [[:c:Data:Wikipedia_statistics/data.tab|Data:Wikipedia statistics/data.tab]]</ref> == Kasaysayan == [[File:Wikiquote growth.png|thumb|right|Paglago ng pinakamalaking walong Wikikawikaan hanggang maagang 2008]] Nagmula ang Wikikawikaan na websayt noong 2003.<ref name="Dummy">{{cite book|last1=Woods|first1=Dan|last2=Theony|first2=Peter|date=Pebrero 2011|publisher=John Wiley & Sons|isbn=978-1-118-05066-8|title=Wikis for Dummies|url=https://archive.org/details/englishgrammarwo0000wood|page=[https://archive.org/details/englishgrammarwo0000wood/page/58 58]|chapter=3: The Thousand Problem-Solving Faces of Wikis|oclc=897595141|ol=5741003W|language=en}}</ref> Kinuha ang milyahe ng paglikha ng artikulo mula sa WikiStats.<ref name="WikiStats">{{cite web | url=https://stats.wikimedia.org/wikiquote/EN/TablesArticlesTotal.htm | title=Wikiquote Statistics - Article count (official) | publisher=Wikimedia | access-date=28 Enero 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20180129004417/https://stats.wikimedia.org/wikiquote/EN/TablesArticlesTotal.htm | archive-date=29 Enero 2018 | url-status=live |language=en}}</ref> {| class="wikitable" |- ! Petsa ! Kaganapan |- | <div class="center";>27 Hulyo 2003</div> | Pansamantalang paglagay sa [[wikang Wolof]] na Wikipedia (wo.wikipedia.com). |- | <div class="center";>10 Hulyo 2003</div> | Nakalikha ng sariling ''subdomain'' (quote.wikipedia.org). |- | <div class="center";>25 Agosto 2003</div> | Nakalikha ng sariling ''domain'' (wikiquote.org). |- | <div class="center";>17 Hulyo 2004</div> | Dinagdag ang mga bagong wika. |- | <div class="center";>13 Nobyembre 2004</div> | Nakaabot ang edisyong Ingles sa 2,000 pahina. |- | <div class="center";>Nobyembre 2004</div> | Naabot ang 24 wika. |- | <div class="center";>Marso 2005</div> | Naabot ang 10,000 pahina sa kabuuan. Malapit na sa 3,000 pahina ang edisyong Ingles. |- | <div class="center";>Hunyo 2005</div> | Naabot ang 34 wika, kabilang ang isang klasiko (Latin) at isang artipisyal (Esperanto) |- | <div class="center";>4 Nobyembre 2005</div> | Nakaabot ang Wikikawikaang Ingles ng 5,000 pahina. |- | <div class="center";>April 2006</div> | Inalis ang Wikikawikaang Pranses sa kadahilanang legal. |- | <div class="center";>4 Disyembre 2006</div> | Muling sinimulan ang Wikikawikaang Pranses. |- | <div class="center";>7 Mayo 2007</div> | Nakaabot ang Wikikawikaang Ingles sa 10,000 pahina. |- | <div class="center";>Hulyo 2007</div> | Umabot sa 40 wika. |- | <div class="center";>Pebrero 2010</div> | Umaabot sa kabuuang 100,000 sa lahat ng mga wika. |- | <div class="center";>Oktubre 2011</div> | Pumasok pandaidigang pinakamataas na 2500 na ranggo ng Alexa.<ref>{{cite web|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111029065500/http://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|url=http://www.alexa.com/siteinfo/wikiquote.org|title=Statistics Summary for wikiquote.org|archive-date=29 October 2011|access-date=25 April 2009|url-status=live}}</ref> |- | <div class="center";>Mayo 2016</div> | Umaabot ang isang kabuuang 200,000 artikulo sa lahat ng mga wika. |- | <div class="center";>Enero 2018</div> | Ipinakilala ang isang kurikulum ng pambasang pakikipagsosyo sa pagitan ng mga paaralan at di-kumikita (Italya<ref>{{cite web|url=http://www.istruzione.it/allegati/2018/Protocollo%20MIUR%20WIKIMEDIA.zip|title=Protocollo MIUR-Wikimedia|date=2018-01-26|language=it|publisher=Ministero dell'istruzione, dell'università e della ricerca|access-date=28 Enero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180128190548/http://www.istruzione.it/allegati/2018/Protocollo%20MIUR%20WIKIMEDIA.zip|archive-date=28 Enero 2018|url-status=live|language=en}}</ref>) |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[kaurian:Mga proyekto ng Wikimedia]] 3fuh23jv4s5lyz94tbdvy7r0e17empk 2 255147 2222142 1619352 2026-08-28T05:38:25Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222142 wikitext text/x-wiki <div class="nomobile"><div style="background:#f9f9f9; border:1px solid #ddd; -moz-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -webkit-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -moz-border-radius: 7px; -webkit-border-radius: 7px; border-radius: 7px; background: -moz-linear-gradient(top, #fff 75%, #f9f9f9 100%); background: -webkit-gradient(linear, left top, left bottom, color-stop(75%,#fff), color-stop(100%,#f9f9f9)); background: -webkit-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: -o-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: -ms-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: linear-gradient(top, #fff 75%,#fff 100%); height:auto; padding-left:10px; padding-right:10px; padding-bottom:5px; padding-top:5px; margin-left:5px; margin-right:5px; margin-bottom:6px;"> {| style="width:100%;" | style="width:61%; color:#000;" | <!-- Panimula --> {| style="width:280px; border:none; background:none;" | style="width:280px; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;" | <span style="font-family:Arial;font-size:162%;color:LightBlue;">[[Wikipedia:Pagbati|Maligayang pagdating sa]] '''[[Wikipedia]]'''</span><span style="font-family:Arial;font-size:150%;color:DarkBlue;">''','''</span> <div style="top:+0.2em; font-size:95%;">ang '''[[malayang nilalaman|malayang]] [[ensiklopedya]]ng [[Wikipedia:Maligayang pagdating!|maaaring&nbsp;baguhin&nbsp;ninuman]]'''</div> <div id="articlecount" style="width: 100%; font-size: 85%;">[[Special:Statistics|<span style="color: green; font-size: 120%;">'''{{NUMBEROFARTICLES}}'''</span>]] mga artikulong nasa [[Wikang Tagalog|Tagalog]].</div> <div id="dateandtime" style="width:100%;text-align:center:padding:1em;font-size:85%;"><small>[[{{CURRENTDAYNAME}}]], [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]]; {{#time:H|+8 hours}}:{{#time:i|{{CURRENTTIME}}}} ([[GMT|GMT+8:00]])</small> <div id="dateandtime" style="width:100%;text-align:center:padding:1em;font-size:95%;"><small>{{purge}}</small> |} <!-- Kategorya --> | class="fonslogo" style="background-repeat:no-repeat; background-position:-40px -15px; width:100%; border:1px solid #a7d7f9; vertical-align:top; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius:10px;" style="text-align:right; font-size:90%; padding:12px 17px 0px 0px;font-weight:bold;" | |style="width:13%;font-size:100%;color:#000"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kcoloredit.png|20px|link=Kategorya:Kultura|Kultura]] [[:Kategorya:Kultura|Kultura]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola filesystems www.png|20px|link=Kategorya:Heograpiya|Heograpiya]] [[:Kategorya:Heograpiya|Heograpiya]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps clock.png|20px|link=Kategorya:Kasaysayan|Kasaysayan]] [[:Kategorya:Kasaysayan|Kasaysayan]]</span><br /> |style="width:13%;font-size:100%"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps edu mathematics-p.svg|20px|link=Kategorya:Matematika|Matematika]] [[:Kategorya:Matematika|Matematika]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kdmconfig.png|20px|link=Kategorya:Pansariling buhay|Pansariling buhay]] [[:Kategorya:Pansariling buhay|Pansariling buhay]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:P philosophy.png|20px|link=Kategorya:Pilosopiya|Pilisopiya]] [[:Kategorya:Pilosopiya|Pilosopiya]]</span><br /> |style="width:13%;font-size:100%"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kalzium.png|20px|link=Kategorya:Agham|Agham]] [[:Kategorya:Agham|Agham]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola filesystems folder home.png|20px|link=Kategorya:Lipunan|Lipunan]] [[:Kategorya:Lipunan|Lipunan]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps display.png|20px|link=Kategorya:Teknolohiya|Teknolohiya]] [[:Kategorya:Teknolohiya|Teknolohiya]]</span> |} </div></div> <div id="up-fb"> {{HU/BoxContent | content = <center> [[Wikipedia:Patungkol|Patungkol]] '''·''' [[Wikipedia:Paghahanap sa Wikipedia|Maghanap]] '''·''' [[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina|Maglathala]] '''·''' [[Wikipedia:Paano baguhin ang isang pahina|Magbago]] '''·''' [[Wikipedia:Tulong|Magpatulong]] '''·''' [[Wikipedia:Mga malimit itanong|Malimit itanong]] '''·''' [[Wikipedia:Konsultasyon|Magtanong]] '''·''' [[Wikipedia:Paanyayang nalilimbag|Paanyaya]] '''·''' [[Wikipedia:Makipag-ugnayan sa amin|Makipag-ugnayan]] '''·''' [[Wikipedia:Mga hiniling na artikulo|Humiling]] '''·''' [[Wikipedia:Tingnan ang buod|Paksain]] '''·''' [[Wikipedia:Mabilisang talatuntunan|Indeks]] '''·''' [[Usapang Wikipedia:Kapihan|Magtanong sa Pamayanan ng Wikipediang Tagalog]] '''·''' ''[[Wikipedia:Help for Non-Tagalog Speakers|For non-Tagalog speakers]]'' </center> </div> }} {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#F0F8FF; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | <!-- Napiling Artikulo --> {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:55%;" | <div id="mf-fa"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Cscr-featured.svg|18px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Napiling artikulo</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{ {{#switch:{{#expr:{{Rand|17}}+1}} |1 = UnangPahinaArtikulo/Kasaysayan ng Pilipinas |2 = UnangPahinaArtikulo/Alkimiya |3 = UnangPahinaArtikulo/Microsoft Windows |4 = UnangPahinaArtikulo/MariMar (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas) |5 = UnangPahinaArtikulo/Rogationist College |6 = UnangPahinaArtikulo/Mau Marcelo |7 = UnangPahinaArtikulo/Thalía |8 = UnangPahinaArtikulo/Fernando Amorsolo |9 = UnangPahinaArtikulo/NAPOCOR |10 = UnangPahinaArtikulo/Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008 |11 = UnangPahinaArtikulo/Tamaraw |12 = UnangPahinaArtikulo/Ahedres |13 = UnangPahinaArtikulo/Indiya |14 = UnangPahinaArtikulo/Jigme Khesar Namgyel Wangchuck |15 = UnangPahinaArtikulo/Chiune Sugihara |16 = UnangPahinaArtikulo/Kababaihan sa Pilipinas |17 = UnangPahinaArtikulo/Lungsod ng Maynila |18 = UnangPahinaArtikulo/Keso |19 = UnangPahinaArtikulo/Karagatang Pasipiko }} }} | line = <!--[{{fullurl:Wikipedia:Artikel Pilihan/{{divfloor|{{#expr:{{orddate}}}}|10}} {{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Napiling larawan --> <div id="mf-itn"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Cscr-featured.svg|18px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Napiling larawan</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{Napiling Larawan}} | line = }} </div> | style="width:45%;" | <!-- Mga kasalukyang pangyayari --> <div id="mf-dyk"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Gnome globe current event 1.svg|19px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Mga kasalukuyang pangyayari</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{UnangPahinaBalita}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Tahukah Anda/{{#time:j F}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Alam niyo ba --> <div id="mf-otd"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Vraagteken.svg|12px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Alam ba ninyo</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{UnangPahinaAlam}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:HariIniDalamSejarah/{{#time:j F}}|action=edit}} sunting]--> }} |} </div> |} <div class="nomobile"> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#FFE6F8; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <!-- Sa araw na ito --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}[[File:Nuvola apps date.png{{!}}24px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Sa araw na ito ...</span></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{NoongUnangPanahon}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} |} <!-- Mga Wikipedia sa mga wikang Pilipino --> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#F0F8FF; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <div class="nomobile"><div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">[[Image:Icons-flag-ph.png|17px|link= |alt=]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;'''[[Mga wika sa Pilipinas|Mga Wikipedia sa mga wika sa Pilipinas]]'''&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Image:Icons-flag-ph.png|17px|link= |alt=]]</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{pilipinoWika}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} |} </div> <!-- Mga Wikipedia sa iba pang wika --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">[[Image:Nuvola apps browser.png|17px|link= |alt=]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;'''[[:m:List of Wikipedias|Mga Wikipedia sa iba pang mga wika]]'''&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Image:Nuvola apps browser.png|17px|link= |alt=]]</span></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{lahatlang}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} <!-- Pundasyong Wikimedya --> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#FFE6F8; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">'''[[:wmf:Home|Pundasyong Wikimedia]]'''</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{{!}} class="plainlinks" style="background:transparent; margin:auto; text-align:left; width:100%; font-size: 90%" cellpadding="2" {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Commons-logo.svg|35px|link=commons:|Wikimedia Commons]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[commons:Unang Pahina|Commons]]'''<br />Malayang midya {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wiktionary-logo-id.svg|35px|link=wikt:|lWiktionary]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:wikt:|Wiktionary]]'''<br />Diksiyonaryo {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikibooks-logo.svg|35px|link=b:|Wikibooks]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:b:|Wikibooks]]'''<br />Mga aklat {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikisource-logo.svg|35px|link=s:|Wikisource]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[s:|Wikisource]]'''<br />Mga manuskrito {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikiquote-logo.svg|35px|link=q:|Wikiquote]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:q:|Wikiquote]]'''<br />Mga kawikaan {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikinews-logo.png|51px|link=wikinews:|Wikinews]] {{!}} '''[[wikinews:|Wikinews]]'''<br />Balita {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikiversity-logo.svg|35px|link=wikiversity:|Wikiversity]] {{!}} '''[[wikiversity:|Wikiversity]]'''<br />Materyales sa pag-aaral {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Meta-Wiki logo.svg|35px|link=meta:|Meta-Wiki]] {{!}} '''[[meta:Unang Pahina|Meta-Wiki]]'''<br />Koordinasyon {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikispecies-logo.png|35px|link=wikispecies:|Wikispecies]] {{!}} '''[[species:Unang Pahina|Wikispecies]]'''<br />Mga espesye {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikivoyage-logo.svg|35px|link=wikivoyage:|Wikivoyage]] {{!}} '''[[wikivoyage:|Wikivoyage]]'''<br />Gabay sa paglalakbay {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikidata-logo.svg|35px|link=wikidata:|Wikidata]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[wikidata:Wikidata:Unang Pahina|Wikidata]]'''<br />Nakabalangkas na datos {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:MediaWiki-logo.svg|35px|link=mw:|MediaWiki]] {{!}} '''[[mw:|MediaWiki]]'''<br />Pagpapaunlad ng ''software'' {{!}}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Pamayanan ng Wikipedyang Tagalog --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">'''[[Wikipedia:Puntahan ng pamayanan|Pamayanan ng Wikipediang Tagalog]]'''</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{Tulongwiki}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} </div></div> __NOTOC__ __NOEDITSECTION__ {{Unang Pahina/Interwiki}} [[Kategorya:Unang pahina]] pzie4z5745gvqoxgc5n8mpxne2vcvk5 0 256441 2222146 2187797 2026-08-28T05:42:11Z ~2026-46651-51 165779 /* Kapanganakan */ 2222146 wikitext text/x-wiki Ang '''2001 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari na naganap sa [[Pilipinas]] noong taong [[2001]]. == Panunungkulan == * [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]]: [[Joseph Estrada]] (LAMMP) <small>(Hanggang Enero 20)</small>, [[Gloria Macapagal Arroyo]] ([[Lakas-Christian Muslim Democrats|Lakas]]) <small>(Mula Enero 20)</small> * [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang Pangulo]]: [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) <small>(Hanggang Enero 20)</small>, [[Teofisto Guingona, Jr.|Teofisto Guingona]] ([[Lakas-Christian Muslim Democrats|Lakas]]) <small>(Mula Enero 20)</small> * [[Senate of the Philippines|Pangulo ng Senado]]: [[Aquilino Pimentel, Jr.|Aquilino Pimentel]] <small>(Hanggang Hunyo 30)</small>; [[Franklin Drilon]] <small>(Mula Hunyo 30)</small> * [[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Kapulungan]]: [[Arnulfo Fuentebella]] <small>(Hanggang Enero 20)</small>, [[Feliciano Belmonte, Jr.]] <small>(Enero 20-Hunyo 30)</small>, [[Jose de Venecia, Jr.|Jose C. de Venecia, Jr.]] <small>(Mula Hunyo 30)</small> * [[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]: [[Hilario Davide|Hilario Davide, Jr.]] * [[Kongreso ng Pilipinas]]: Ika-11 Kongreso ng Pilipinas <small>(Hanggang Hunyo 8)</small>, ika-12 Kongreso ng Pilipinas <small>(Hanggang Hulyo 23)</small> == Kaganapan == === Pangunahing Kaganapan === * '''Kaganapan:''' [tingnan ang ''Kronolohiya''] * '''Kamatayan:''' [tingnan ang ''Kamatayan''] * '''Mga armadong alitan:''' Himagsikang Komunista, [[Himagsikang Moro]] * '''Halalan:''' [tingnan ang ''Kronolohiya''] * '''Paglilitis:''' [tingnan ang ''Kronolohiya''] === Kronolohiya === * Enero 16 - Matapos bumoto ang 11 senador na huwag buksan ang pangalawang sobre, na naglalaman ng mga dokumento laban kay [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Joseph Estrada|Estrada]], lumakad paalis ang mga taga-usig. [[Talaksan:Arroyo inauguration.jpg|thumb|[[Gloria Macapagal Arroyo]], ang ika-14 na Pangulo ng Pilipinas.]] * Enero 17-20 – [[Ikalawang Rebolusyon sa EDSA]] ay tumagal ng 4 na araw. Ang [[pagsasakdal]] laban kay [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Joseph Estrada|Estrada]], na inakusahan ng paglalaro ng ''jueteng'', ay natapos at nagbunsod sa [[Ikalawang Rebolusyon sa EDSA|Ikalawang Rebolusyong Lakas ng Bayan sa EDSA o Lakas ng Bayan II]]. Ang kanyang [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang-Pangulo]] [[Gloria Macapagal Arroyo|Macapagal-Arroyo]] ay sumunod sa kanya bilang ika-14 Pangulo ng Republika. ** Enero 17 - Ang makasaysayang [[Ikalawang Rebolusyon sa EDSA|Rebolusyon sa EDSA II]] ay nagsimula sa ''[[Dambana ng EDSA|People Power Shrine]]''. ** Enero 19 - Sina Kalihim ng [[Kagawaran ng Tanggulang Pambansa (Pilipinas)|Tanggulan]] Orly Mercado, ''Chief of Staff'' ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] Heneral Angelo Reyes at Hepe ng [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] Direktor Heneral [[Panfilo Lacson]] ay tumiwalag sa administrasyong Estrada. ** Enero 20 - '''''Pagpapatalsik kay [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Joseph Estrada|Estrada]] sa [[Palasyo ng Malakanyang|Malacañang]]:''''' Napatalsik sa [[Ikalawang Rebolusyon sa EDSA|Rebolusyon sa EDSA II]] si [[Joseph Estrada|Estrada]]; si [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang-Pangulo]] [[Gloria Macapagal Arroyo|Macapagal-Arroyo]] ay nagng Pangulo. * Enero 22 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-99]] na lungsod ang [[Vigan]] sa Ilocos Sur, alinsunod sa Batas Republika Blg. 8988, pinagtibay Disyembe 27, 2000. * Pebrero 3 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-100]] lungsod ang [[San Fernando, Pampanga]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 8990, pinagtibay Enero 26. [[Talaksan:Zamboanga Sibugay in Philippines.svg|thumb|Kinaroroonan ng [[Zamboanga Sibugay|Lalawigan ng Zamboanga Sibugay]].]] * Pebrero 22 – Itinatag bilang ika-79 na lalawigan ang [[Zamboanga Sibugay]], sa pamamagitan ng Batas Republika Blg. 8973 na nilagdaan bilang batas ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Gloria Macapagal Arroyo|Macapagal-Arroyo]]. * Marso 10 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-101]] lungsod ang [[Tanauan|Tanauan, Batangas]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9005, pinagtibay Pebrero 2. * Marso 24 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-102 at ika-103]] na mga lungsod (mula sa lalawigan ng Albay) ang [[Ligao]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9008, pinagtibay Pebrero 21; at [[Tabaco, Albay|Tabaco]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9020, pinagtibay Marso 5. * Marso 28 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-104, ika-105 at ika-106]] na mga lungsod ang [[Cauayan, Isabela]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9017, pinagtibay Pebrero 28; [[Candon|Candon, Ilocos Sur]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9018, at [[Alaminos, Pangasinan]], sa isang plebisito, alinsunod sa Batas Republika Blg. 9025,<ref>''[http://alaminoscity.gov.ph/discover-alaminos/local-history.html "Local History; Timeline"]. City of Alaminos.'' Hinango 06-06-2017.</ref> kapwa pinagtibay Marso 5. * Marso 31 – Idineklarang mga lungsod ang mga sumusunod: ** [[Escalante|Escalante, Negros Occidental]], [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-107]], Batas Republika Blg. 9014, pinagtibay Pebrero 28. ** [[Panabo|Panabo, Davao del Norte]], [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-108]], Batas Republika Blg. 9015, pinagtibay Pebrero 28. ** [[Tanjay|Tanjay, Negros Oriental]], [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-109]], Batas Republika Blg. 9026, pinagtibay Marso 5. ** [[Sipalay|Sipalay, Negros Occidental]], [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-110]], Batas Republika Blg. 9027, pinagtibay Marso 5. ** [[Himamaylan|Himamaylan, Negros Occidental]], [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-111]], Batas Republika Blg. 9028, pinagtibay Marso 5. * Abril 21 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-112 at ika-113]] na mga lungsod ang [[Malabon]], bilang Mataas na Urbanisadong Lungsod alinsunod sa Batas Republika Blg. 9019, at [[Calamba, Laguna]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9024, kapwa pinagtibay Marso 5. * Abril 25 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-114]] na lungsod ang [[Isabela, Basilan]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9023, pinagtibay Marso 5. * Abril 30 - Mayo - Protesta sa [[EDSA Tres|EDSA III]].<ref>Marco Garrido (2008). ''"Civil and Uncivil Society Symbolic Boundaries and Civic Exclusion in Metro Manila". Philippine Studies.'' '''56'''. JSTOR [https://www.jstor.org/stable/42633976 42633976].</ref> * Mayo 14 - Pangkalahatang halalang pambansa, 2001. * Mayo 27 - '''''Mga pagdukot ng Abu Sayyaf sa Dos Palmas:''''' Naganap sa [[Palawan]], krisis ay tumagal ng 12 buwan. * Agosto 18 - Isang sunog ang kumalat sa ''Manor Hotel'' sa [[Lungsod Quezon]] at pumatay ng hindi bababa sa 68-katao. * Agosto 25 – Idineklarang [[Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas|ika-115]] lungsod ang [[Gapan|Gapan, Nueva Ecija]], alinsunod sa Batas Republika Blg. 9022, pinagtibay Marso 5. * Setyembre 11 – '''''[[Mga pag-atake noong Setyembre 11|Mga Pag-atake (9/11) sa Amerika]]:''''' Naganap sa [[Estados Unidos]], kabilang ang 16 na [[Pilipinas|Pilipino]] sa higit 3000-kataong namatay. ==Negosyo at ekonomiya== * [[Setyembre]] – Inilunsad ng [[Sun Cellular|Digital Mobile Philippines]] ang Sun Cellular upang magbigay ng mga wireless na pampubliko at pribadong serbisyo ng telekomunikasyon.<ref>{{Banggitin ang web |title=Tungkol sa Amin |url=https://suncellular.com.ph/about#:~:text=Digitel%20Mobile%20Philippines%2C%20Inc.,public%20and%20private%20telecommunications%20services. |access-date=Abril 30, 2022 |website=Sun Cellular}}</ref> ==Palakasan== * [[Marso 30]]–[[Abril 1]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[2001 Asian Beach Volleyball Championship]]. * [[Mayo 18]] – Ang [[San Miguel Beermen]] ay nanalo ng kanilang ika-16 na titulo sa PBA, matapos nilang makuha ang kanilang finals series laban sa [[Barangay Ginebra Kings]] sa game 6 ng [[2001 PBA All-Filipino Cup]]. * [[Agosto 24]] – Ang [[Batang Red Bull Thunder]] ay nanalo ng titulo sa Commissioner's Cup sa kanilang ikalawang season at ikalimang conference lamang. Tinalo ng Thunder ang [[San Miguel Beermen]] sa Game Six para sa isang 4–2 na panalo sa serye. * [[Setyembre 8]]–[[Setyembre 17|17]] – Ang Pilipinas ay makikipagkumpitensya sa [[2001 Southeast Asian Games]] sa [[Kuala Lumpur]], [[Malaysia]]. * [[Disyembre 16]] – Napanalunan ng [[Sta. Lucia Realtors]] ang kanilang kauna-unahang titulo sa PBA matapos ang walong taong pakikilahok sa liga, kung saan tinalo nila ang defending champions na [[San Miguel Beermen]] sa anim na laro. == Kapanganakan == * [[Pebrero 5]] – [[Juan Karlos Labajo]], mang-aawit at tagapalabas * [[Enero 6]]: ** [[Cassy Legaspi]], aktres ** [[Mavy Legaspi]], aktor * [[Enero 27]] - [[Aiah|Aiah Arceta]], modelo, mang-aawit, at miyembro ng [[Bini (grupo)|Bini]] * [[Pebrero 5]] – [[Juan Karlos Labajo]], mang-aawit * [[Pebrero 13]]: ** [[Pinoy Big Brother: Otso|Jelay Pilones]], kasambahay ** [[Carl Tamayo]], manlalaro ng basketball * [[Pebrero 15]] – [[Angeli Nicole Sanoy]], aktres * [[Marso 6]] – Rere Madrid, aktres * [[Marso 28]] – [[Pinoy Big Brother: Otso|Missy Quino]], aktres at kasambahay; [[Alas Alvarez]], mang-aawit, manunulat ng kanta, producer, at miyembro ng [[Alamat (band)|Alamat]] * [[Abril 18]] – [[Gelo Rivera]], internet personality * [[Abril 22]] – [[Kevin Quiambao]], basketball player * [[Abril 27]] – [[Akira Morishita]], aktor, mang-aawit, at miyembro ng [[BGYO]] * [[Abril 29]] – Faith Da Silva, aktres * [[Mayo 13]] - [[Dustin Yu]], aktor * [[Mayo 24]] – [[Darren Espanto]], mang-aawit at tagapalabas * [[Hunyo 4]] – Shuvee Etrata, aktres at modelo * [[Hunyo 14]] – Sandro Muhlach, artista * [[Hunyo 20]] – Mima Alicia, vlogger na pampulitika (namatay noong 2026) * [[Agosto 3]] – Agnes "Angeli" Khang, [[Kopino|Filipino-Korean]] aktres at dating modelo * [[Agosto 16]] – [[Lianne Valentin]], aktres * [[Agosto 23]] – [[Zaijian Jaranilla]], aktor * [[Agosto 27]] – Zonia Mejia, aktres * [[Agosto 30]] – Christine Bermas, aktres at mang-aawit * [[Setyembre 14]] - [[Colet Vergara]], mang-aawit, manunulat ng kanta, at miyembro ng Bini * [[Setyembre 19]] - Raven Rigor, aktor at modelo * [[Oktubre 18]] – [[Rans Rifol]], dating miyembro ng [[MNL48]] * [[Oktubre 24]] – [[Joaquin Domagoso]], aktor * [[Oktubre 31]] – Amy Nobleza, mang-aawit at aktres * [[Nobyembre 2]] – Sean Tristan, personalidad sa internet * [[Nobyembre 5]]: ** [[Atasha Muhlach]], personalidad sa media ** Andres Muhlach, personalidad sa media * [[Nobyembre 7]] – [[Grae Fernandez]], aktor * [[Disyembre 6]] – [[Zack Tabudlo]], mang-aawit at manunulat ng kanta * [[Disyembre 14]] – [[Alyssa Solomon]], manlalaro ng balibol * [[Disyembre 19]] – Mika Gorospe, mang-aawit == Kamatayan == * [[Nobyembre 7]] – [[Nida Blanca]], aktres (ipinanganak 1936) * [[Nobyembre 23]] – Maria Teresa Carlson, aktres (ipinanganak 1963) {{Taon sa Pilipinas}} == Mga sanggunian == [[Kategorya:2001 sa Pilipinas|*]] gtwlrolg8u40b5kd1txb69v4nr5udd9 2 259701 2222122 1619353 2026-08-28T05:23:48Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222122 wikitext text/x-wiki <div style="font-family:Arial Rounded MT, sans-serif; text-align: center;"> <div class="nomobile"><div style="background:#f9f9f9; border:1px solid #ddd; -moz-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -webkit-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -moz-border-radius: 7px; -webkit-border-radius: 7px; border-radius: 7px; background: -moz-linear-gradient(top, #fff 75%, #f9f9f9 100%); background: -webkit-gradient(linear, left top, left bottom, color-stop(75%,#fff), color-stop(100%,#f9f9f9)); background: -webkit-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: -o-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: -ms-linear-gradient(top, #fff 75%,#f9f9f9 100%); background: linear-gradient(top, #fff 75%,#fff 100%); height:auto; padding-left:10px; padding-right:10px; padding-bottom:5px; padding-top:5px; margin-left:5px; margin-right:5px; margin-bottom:6px;"> {| style="width:100%;" | style="width:61%; color:#000;" | <!-- Panimula --> {| style="width:280px; border:none; background:none;" | style="width:280px; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;" | <span style="font-family:Arial;font-size:162%;color:LightBlue;">[[Wikipedia:Pagbati|Maligayang pagdating kay]] '''[[Tagagamit:Cyrus noto3at bulaga|Cyrus noto3at bulaga]]'''</span><span style="font-family:Arial;font-size:150%;color:DarkBlue;">''','''</span> <div style="top:+0.2em; font-size:95%;">ang '''[[malayang nilalaman|malayang]] [[tagagamit]] [[Wikipedia:Maligayang pagdating!|maaaring&nbsp;likhain ang mga artikulo&nbsp;ninuman]]'''</div> <div id="articlecount" style="width: 100%; font-size: 85%;">[[Special:Statistics|<span style="color: green; font-size: 120%;">'''{{NUMBEROFARTICLES}}'''</span>]] mga artikulong nasa [[Wikang Tagalog|Tagalog]].</div> <div id="dateandtime" style="width:100%;text-align:center:padding:1em;font-size:85%;"><small>[[{{CURRENTDAYNAME}}]], [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]]; {{#time:H|+8 hours}}:{{#time:i|{{CURRENTTIME}}}} ([[GMT|GMT+8:00]])</small> <div id="dateandtime" style="width:100%;text-align:center:padding:1em;font-size:95%;"><small>{{purge}}</small> |} <!-- Kategorya --> | class="fonslogo" style="background-repeat:no-repeat; background-position:-40px -15px; width:100%; border:1px solid #a7d7f9; vertical-align:top; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius:10px;" style="text-align:right; font-size:90%; padding:12px 17px 0px 0px;font-weight:bold;" | |style="width:13%;font-size:100%;color:#000"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kcoloredit.png|20px|link=Kategorya:Kultura|Kultura]] [[:Kategorya:Kultura|Kultura]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola filesystems www.png|20px|link=Kategorya:Heograpiya|Heograpiya]] [[:Kategorya:Heograpiya|Heograpiya]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps clock.png|20px|link=Kategorya:Kasaysayan|Kasaysayan]] [[:Kategorya:Kasaysayan|Kasaysayan]]</span><br /> |style="width:13%;font-size:100%"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps edu mathematics-p.svg|20px|link=Kategorya:Matematika|Matematika]] [[:Kategorya:Matematika|Matematika]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kdmconfig.png|20px|link=Kategorya:Pansariling buhay|Pansariling buhay]] [[:Kategorya:Pansariling buhay|Pansariling buhay]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:P philosophy.png|20px|link=Kategorya:Pilosopiya|Pilisopiya]] [[:Kategorya:Pilosopiya|Pilosopiya]]</span><br /> |style="width:13%;font-size:100%"| <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps kalzium.png|20px|link=Kategorya:Agham|Agham]] [[:Kategorya:Agham|Agham]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola filesystems folder home.png|20px|link=Kategorya:Lipunan|Lipunan]] [[:Kategorya:Lipunan|Lipunan]]</span><br /> <span style="white-space:nowrap">[[Talaksan:Nuvola apps display.png|20px|link=Kategorya:Teknolohiya|Teknolohiya]] [[:Kategorya:Teknolohiya|Teknolohiya]]</span> |} </div></div> <div id="up-fb"> {{HU/BoxContent | content = <center> [[Wikipedia:Patungkol|Patungkol]] '''·''' [[Wikipedia:Paghahanap sa Wikipedia|Maghanap]] '''·''' [[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina|Maglathala]] '''·''' [[Wikipedia:Paano baguhin ang isang pahina|Magbago]] '''·''' [[Wikipedia:Tulong|Magpatulong]] '''·''' [[Wikipedia:Mga malimit itanong|Malimit itanong]] '''·''' [[Wikipedia:Konsultasyon|Magtanong]] '''·''' [[Wikipedia:Paanyayang nalilimbag|Paanyaya]] '''·''' [[Wikipedia:Makipag-ugnayan sa amin|Makipag-ugnayan]] '''·''' [[Wikipedia:Mga hiniling na artikulo|Humiling]] '''·''' [[Wikipedia:Tingnan ang buod|Paksain]] '''·''' [[Wikipedia:Mabilisang talatuntunan|Indeks]] '''·''' [[Usapang Wikipedia:Kapihan|Magtanong sa Pamayanan ng Wikipediang Tagalog]] '''·''' ''[[Wikipedia:Help for Non-Tagalog Speakers|For non-Tagalog speakers]]'' </center> </div> }} {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#F0F8FF; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | <!-- Napiling Artikulo --> {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:55%;" | <div id="mf-fa"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Cscr-featured.svg|18px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Napiling artikulo</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{ {{#switch:{{#expr:{{Rand|17}}+1}} |1 = UnangPahinaArtikulo/Kasaysayan ng Pilipinas |2 = UnangPahinaArtikulo/Alkimiya |3 = UnangPahinaArtikulo/Microsoft Windows |4 = UnangPahinaArtikulo/MariMar (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas) |5 = UnangPahinaArtikulo/Rogationist College |6 = UnangPahinaArtikulo/Mau Marcelo |7 = UnangPahinaArtikulo/Thalía |8 = UnangPahinaArtikulo/Fernando Amorsolo |9 = UnangPahinaArtikulo/NAPOCOR |10 = UnangPahinaArtikulo/Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008 |11 = UnangPahinaArtikulo/Tamaraw |12 = UnangPahinaArtikulo/Ahedres |13 = UnangPahinaArtikulo/Indiya |14 = UnangPahinaArtikulo/Jigme Khesar Namgyel Wangchuck |15 = UnangPahinaArtikulo/Chiune Sugihara |16 = UnangPahinaArtikulo/Kababaihan sa Pilipinas |17 = UnangPahinaArtikulo/Lungsod ng Maynila |18 = UnangPahinaArtikulo/Keso |19 = UnangPahinaArtikulo/Karagatang Pasipiko }} }} | line = <!--[{{fullurl:Wikipedia:Artikel Pilihan/{{divfloor|{{#expr:{{orddate}}}}|10}} {{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Napiling larawan --> <div id="mf-itn"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Cscr-featured.svg|18px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Napiling larawan</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{Napiling Larawan}} | line = }} </div> | style="width:45%;" | <!-- Mga kasalukyang pangyayari --> <div id="mf-dyk"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Gnome globe current event 1.svg|19px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Mga kasalukuyang pangyayari</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{UnangPahinaBalita}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Tahukah Anda/{{#time:j F}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Alam niyo ba --> <div id="mf-otd"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}[[File:Vraagteken.svg|12px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Alam ba ninyo</span> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{UnangPahinaAlam}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:HariIniDalamSejarah/{{#time:j F}}|action=edit}} sunting]--> }} |} </div> |} <div class="nomobile"> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#FFE6F8; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <!-- Sa araw na ito --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}[[File:Nuvola apps date.png{{!}}24px|link= |alt=]]&nbsp;<span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">Sa araw na ito ...</span></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{NoongUnangPanahon}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} |} <!-- Mga Wikipedia sa mga wikang Pilipino --> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#F0F8FF; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <div class="nomobile"><div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">[[Image:Icons-flag-ph.png|17px|link= |alt=]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;'''[[Mga wika sa Pilipinas|Mga Wikipedia sa mga wika sa Pilipinas]]'''&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Image:Icons-flag-ph.png|17px|link= |alt=]]</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{pilipinoWika}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} |} </div> <!-- Mga Wikipedia sa iba pang wika --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#FFFFE0|#fff8dc}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">[[Image:Nuvola apps browser.png|17px|link= |alt=]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;'''[[:m:List of Wikipedias|Mga Wikipedia sa iba pang mga wika]]'''&nbsp;&nbsp;&nbsp;·&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Image:Nuvola apps browser.png|17px|link= |alt=]]</span></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{lahatlang}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} <!-- Pundasyong Wikimedya --> {| id="mp-upper" style="width: 100%; margin:6px 0 0 0; background:none; border-spacing: 0px;" | style="width:50%; background:#FFE6F8; border:1px solid #EECFA1; padding:10px; margin-bottom:7px; vertical-align:top; -moz-border-radius:1em; -webkit-border-radius:1em; border-radius:1em;" | {| style="width:100%; margin:0 0 0 0; padding:0 0 0 0;" |- style="vertical-align:top;" | style="width:100%;" | <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">'''[[:wmf:Home|Pundasyong Wikimedia]]'''</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{{!}} class="plainlinks" style="background:transparent; margin:auto; text-align:left; width:100%; font-size: 90%" cellpadding="2" {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Commons-logo.svg|35px|link=commons:|Wikimedia Commons]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[commons:Unang Pahina|Commons]]'''<br />Malayang midya {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wiktionary-logo-id.svg|35px|link=wikt:|lWiktionary]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:wikt:|Wiktionary]]'''<br />Diksiyonaryo {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikibooks-logo.svg|35px|link=b:|Wikibooks]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:b:|Wikibooks]]'''<br />Mga aklat {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikisource-logo.svg|35px|link=s:|Wikisource]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[s:|Wikisource]]'''<br />Mga manuskrito {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikiquote-logo.svg|35px|link=q:|Wikiquote]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[:q:|Wikiquote]]'''<br />Mga kawikaan {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikinews-logo.png|51px|link=wikinews:|Wikinews]] {{!}} '''[[wikinews:|Wikinews]]'''<br />Balita {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikiversity-logo.svg|35px|link=wikiversity:|Wikiversity]] {{!}} '''[[wikiversity:|Wikiversity]]'''<br />Materyales sa pag-aaral {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Meta-Wiki logo.svg|35px|link=meta:|Meta-Wiki]] {{!}} '''[[meta:Unang Pahina|Meta-Wiki]]'''<br />Koordinasyon {{!}}- {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikispecies-logo.png|35px|link=wikispecies:|Wikispecies]] {{!}} '''[[species:Unang Pahina|Wikispecies]]'''<br />Mga espesye {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikivoyage-logo.svg|35px|link=wikivoyage:|Wikivoyage]] {{!}} '''[[wikivoyage:|Wikivoyage]]'''<br />Gabay sa paglalakbay {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:Wikidata-logo.svg|35px|link=wikidata:|Wikidata]] {{!}} style="width:20%" {{!}} '''[[wikidata:Wikidata:Unang Pahina|Wikidata]]'''<br />Nakabalangkas na datos {{!}} style="text-align:center;" {{!}} [[Talaksan:MediaWiki-logo.svg|35px|link=mw:|MediaWiki]] {{!}} '''[[mw:|MediaWiki]]'''<br />Pagpapaunlad ng ''software'' {{!}}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> <!-- Pamayanan ng Wikipedyang Tagalog --> <div id="mf-fp"> {{HU/BoxHeader|#ddcef2|#ddcef2}}<center><span style="font-family:Tahoma;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0em 0em 0em grey">'''[[Wikipedia:Puntahan ng pamayanan|Pamayanan ng Wikipediang Tagalog]]'''</span></center></div> </div></div> {{HU/BoxContent | content = {{Tulongwiki}} | line = <!--{{·}} [{{fullurl:Wikipedia:Gambar pilihan/{{#expr:ceil (({{#time:z}} +1) div 4)}}_{{#time:Y}}|action=edit}} sunting]--> }} </div> |} </div></div> __NOTOC__ __NOEDITSECTION__ {{Unang Pahina/Interwiki}} [[Kategorya:Unang pahina]] o5j7gbyo6zmmdohm57sy0e6gf77gmmw 0 277012 2221890 1723694 2026-08-28T00:47:49Z Aubreyjanev 159817 Nagdagdag ng impormasyon na may sanggunian 2221890 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Hokkaido_University.jpg|thumb|Kampus]] Ang {{Nihongo|'''Unibersidad ng Hokkaido'''|北海道大学|Hokkaidō daigaku}}&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北海道大学</span><span class="t_nihongo_comma" style="display:none">,</span>&#x20;''Hokkaidō daigaku''<sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>)&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北海道大学</span><span class="t_nihongo_comma" style="display:none">,</span>&#x20;''Hokkaidō daigaku''<sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>), o {{Nihongo|''Hokudai''|北大}}&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北大</span><sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>) ([[Wikang Ingles|Ingles]]: ''Hokkaido University'') ay isang pambansang pamantasang [[Hapones]] sa lungsod ng [[Sapporo, Hokkaido|Sapporo]], prepektura ng [[Hokkaidō|Hokkaido]]. Ito ay isang miyembro ng Imperial Universities, na itinatag upang maging mga pinakamahuhusay na instituto ng mas mataas na pag-aaral o pananaliksik sa bansa. Ito ay matatagpuan sa lungsod ng Sapporo, hilaga lamang ng Sapporo Station, at lumalawak sa humigit-kumulang 2.4 kilometro pahilaga. Ito ay itinuturing na isa sa mga nangungunang unibersidad sa bansang Hapon. Ito ay itinatag noong 1876 at dating pinangalanan bilang ''Sapporo Agricultural College''<ref>{{Cite web |date=2024-08-20 |title=Hokkaido University |url=https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/hokkaido-university |access-date=2026-08-28 |website=Times Higher Education (THE) |language=en}}</ref>. {{coord|format=dms|display=title}} {{Stub|Edukasyon}} [[Kategorya:Mga pamantasan sa Hapon]] suasqbq1y06vjkv4vnj4m06i1stadam 2221892 2221890 2026-08-28T00:50:11Z AsianStuff03 125864 /* */ Nagdagdag ng seksyon para sa sanggunian 2221892 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Hokkaido_University.jpg|thumb|Kampus]] Ang {{Nihongo|'''Unibersidad ng Hokkaido'''|北海道大学|Hokkaidō daigaku}}&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北海道大学</span><span class="t_nihongo_comma" style="display:none">,</span>&#x20;''Hokkaidō daigaku''<sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>)&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北海道大学</span><span class="t_nihongo_comma" style="display:none">,</span>&#x20;''Hokkaidō daigaku''<sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>), o {{Nihongo|''Hokudai''|北大}}&#x20;(<span class="t_nihongo_kanji" lang="ja">北大</span><sup class="t_nihongo_help noprint">[[:en:Help:Installing Japanese character sets|<span class="t_nihongo_icon" style="color: #00e; font: bold 80% sans-serif; text-decoration: none; padding: 0 .1em;">?</span>]]</sup>) ([[Wikang Ingles|Ingles]]: ''Hokkaido University'') ay isang pambansang pamantasang [[Hapones]] sa lungsod ng [[Sapporo, Hokkaido|Sapporo]], prepektura ng [[Hokkaidō|Hokkaido]]. Ito ay isang miyembro ng Imperial Universities, na itinatag upang maging mga pinakamahuhusay na instituto ng mas mataas na pag-aaral o pananaliksik sa bansa. Ito ay matatagpuan sa lungsod ng Sapporo, hilaga lamang ng Sapporo Station, at lumalawak sa humigit-kumulang 2.4 kilometro pahilaga. Ito ay itinuturing na isa sa mga nangungunang unibersidad sa bansang Hapon. Ito ay itinatag noong 1876 at dating pinangalanan bilang ''Sapporo Agricultural College''<ref>{{Cite web |date=2024-08-20 |title=Hokkaido University |url=https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/hokkaido-university |access-date=2026-08-28 |website=Times Higher Education (THE) |language=en}}</ref>. ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{coord|format=dms|display=title}} {{Stub|Edukasyon}} [[Kategorya:Mga pamantasan sa Hapon]] i0ahfmtvy7ujf3liffdukgrfvkolos0 0 280589 2222148 2220289 2026-08-28T05:46:59Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222148 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 5]] -Jayson Elvie Go Ty, tagapagtanghal ng kaladkarin (namatay 2026) * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] rxm7w35vcsai5oawlzrkjozji0z7pkh 2222149 2222148 2026-08-28T05:47:44Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222149 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 5]] -vJayson Elvie Go Ty, tagapagtanghal ng kaladkarin * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] f8s0vx90r64s3jrpg0lwj84rdgycbrm 2222150 2222149 2026-08-28T05:48:11Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222150 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 5]] - Misua, tagapagtanghal ng kaladkarin * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] d6l1xy2s5hmnwygmwpvttgieq1n2cl1 2222151 2222150 2026-08-28T05:49:48Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222151 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] oi6gw7jca4yddjg6sw2mz1zu28pvfvn 2222154 2222151 2026-08-28T05:52:15Z ~2026-46651-51 165779 /* Mayo */ 2222154 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] k3ekaoq840u62oit2j3traraxa071sc 2222155 2222154 2026-08-28T05:53:36Z ~2026-46651-51 165779 /* Mayo */ 2222155 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[May 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] bnluwetr5fer6sg4sge1kfgfcgq79j0 2222156 2222155 2026-08-28T05:53:51Z ~2026-46651-51 165779 /* Mayo */ 2222156 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] ao2vr4kz61x93ixzbxg0av68jw46r7u 2222157 2222156 2026-08-28T05:55:24Z ~2026-46651-51 165779 /* Abril */ 2222157 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] 3iueizjsnh1y75g2p7p8edgk6m5qb1e 2222159 2222157 2026-08-28T05:56:14Z ~2026-46651-51 165779 /* Hunyo */ 2222159 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] 1ulnj8kzjpffuoeuki17odt8mx0lzyk 2222161 2222159 2026-08-28T05:57:00Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222161 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 20]] – Meryll Serrano, footballer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – Julian Marcus Trono, aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] 33dckdyv19l57pckatims6dtfrdc10o 2222163 2222161 2026-08-28T05:57:46Z ~2026-46651-51 165779 /* Setyembre */ 2222163 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** Wilbert Ross, miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 20]] – Meryll Serrano, footballer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – [[Julian Trono]], aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] e83xbq08ereyb7pad4fw6d8vw6bkpyq 2222165 2222163 2026-08-28T05:58:30Z ~2026-46651-51 165779 /* Hunyo */ 2222165 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** [[Wilbert Ross]], miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 20]] – Meryll Serrano, footballer * [[Hulyo 29]] – Mathew Custodio, manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – [[Julian Trono]], aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] 1uls4w0vdp5ih05owergang6sfqovj2 2222166 2222165 2026-08-28T05:59:18Z ~2026-46651-51 165779 /* Hulyo */ 2222166 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** [[Wilbert Ross]], miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 20]] – Meryll Serrano, footballer * [[Hulyo 29]] – [[Mathew Custodio]], manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – [[Julian Trono]], aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – Mikee Quintos, aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] gm0tszarqafi4i1yxc6l2x037olxum4 2222170 2222166 2026-08-28T06:00:36Z ~2026-46651-51 165779 /* Disyembre */ 2222170 wikitext text/x-wiki Ang '''1997 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1997. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Fidel V. Ramos]] ([[Lakas–CMD|Lakas]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Ernesto Maceda]] * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Jose de Venecia]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Andres Narvasa]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-10 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-10 na Kongreso]] == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero 3]] – Ang [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon]] ay nagpatibay ng isang patakaran laban sa [[Dayuhan|mga dayuhan]] na may [[Ilegal na imigrasyon|hindi awtorisadong pananatili sa bansa]], sa bisa ng ''Alien Social Integration Act''.<ref name="NHCP">{{cite book |date=2006 |title=Historical Calendar (1970–2000) |url= |location=[[Manila]] |publisher=[[National Historical Institute]] |page= |isbn=971-538-180-4}}</ref> * [[Enero 7]] – Isang pagkilala mula sa Pangulo ang ibinigay kay Rhona Mahilum, na kilala sa pagsagip sa kanyang mga kapatid mula sa kanilang nasusunog na bahay sa [[Negros Occidental]].<ref name="NHCP" /> * [[Enero 15]] – Isang memorandum ng Ang kasunduang ito ay nilagdaan ng [[Kagawaran ng Kagalingan at Pagpapaunlad Panlipunan]] at ng [[Hapon]] na [[Organisasyong di-pampamahalaan]] [[Asian Women's Fund]], na naglalayong magbigay ng tulong sa mga dating [[mga babaeng pang-aliw]].<ref name="NHCP" /> * Enero 17 - Ang dating mambabatas na si [[Romeo Jalosjos]] na inakusahan ng pagpatay sa isang 11-taong-gulang na batang babae noong 1996, ay naaresto sa [[Bagac, Bataan]].<ref>{{cite web| url=http://www.gmanetwork.com/news/story/71726/news/the-conviction-of-romeo-jalosjos |title=The Conviction of Romeo Jalosjos| publisher=''[[GMA News]]''| date=December 6, 2007| accessdate=December 6, 2007}}</ref> * [[Enero 27]]: ** Isang kasunduan sa tigil-putukan sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|ang pambansang pamahalaan]] at ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) ang nilagdaan, na nagtapos sa mahigit isang linggong labanan sa [[Buldon, Maguindanao]].<ref>{{cite news |date=Enero 27, 1997 |title=Transcript — Sumang-ayon ang mga sundalo at MILF na itigil ang labanan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan27.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Isang pampasaherong bus, na tumatawid sa rutang [[Pilar, Sorsogon|Pilar]]–[[Maynila]], ang nahulog sa bangin sa [[Labo, Camarines Norte]], na ikinamatay ng labingsiyam na katao kabilang ang drayber.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Bus nahuhulog sa bangin, 19 patay |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpjan28.html |work=[[TV Patrol]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Mas maraming Tsino ang nasa panganib / Aksidente sa bus |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=[[The World Tonight (programa sa TV sa Pilipinas)|The World Tonight]]; [[ABS-CBN News]] |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 28]]–[[Enero 31|31]] – Ang [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] [[Euthanasia|pumatay]] ng 596 na [[unggoy]] sa isang sakahan sa [[Calamba, Laguna]], sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]], upang maiwasan ang posibleng pagsiklab ng [[Ebola Reston]] virus na nauna nang pumatay sa pito.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Enero 28, 1997 |title=Transcript — Ang pangwakas na solusyon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan28.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Enero 31, 1997 |title=Transcript — Nakumpleto ng DENR ang pagpuksa sa 600 unggoy |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtjan31.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Enero 29]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang batas na nagpapalakas sa programa ng agham at teknolohiya ng bansa (''Republic Act No. 8248'').<ref name="NHCP" /> * [[Enero 31]] – Pinangunahan ni [[Unang Ginang ng Pilipinas|Unang Ginang]] [[Amelita Ramos]] ang paglulunsad ng [[bulk carrier]] ng bansa, ang ''Sea Amelita'', sa Tsuneishi shipyard sa [[Balamban, Cebu]].<ref name="NHCP" /> ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]], {{nobreak|11–4}}, upang ihinto ang pagbebenta ng 51 porsyento ng [[Manila Hotel]] sa kompanyang [[Malaysia]] na Renong Berhad, at inutusan ang may-ari nito, ang [[Government Service Insurance System]], na ibenta ito sa Manila Prince Hotel, binabanggit ang probisyon ng [[Konstitusyon ng Pilipinas|konstitusyon]] na "Pilipino muna" at ang hotel ay bahagi ng "[[pambansang patrimonya]]". Kalaunan ay maghahain ang Komite sa Pribatisasyon ng isang petisyon para sa muling pag-bid.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — Itinataguyod ng Korte Suprema ang Patakaran na "Pilipino Muna"; inutusan ang GSIS na ibenta ang Manila Hotel sa isang lokal na kumpanya |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb03.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Muling pag-bid sa bentahan ng Manila Hotel |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb21.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 4]] – Pinatay ng tatlong armadong lalaki si Obispo [[Benjamin de Jesus]] sa harap ng [[Katedral ng Jolo]] sa [[Jolo, Sulu]], na siyang magiging unang pagpatay sa bansa sa isang [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispong Romano Katoliko]].<ref name="NHCP" /><ref name="d0204">{{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Obispo De Jesus ng Jolo pinaslang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 5]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Batas Republika Blg. 8249'', na nag-aamyenda sa karta ng [[Sandiganbayan]].<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 8]] – Nagkabisa ang ''Batas Republika Blg. 8180'', ang batas [[Deregulasyon|pag-alis ng regulasyon]] sa industriya ng langis, na nagtatapos sa dalawampung taon ng kontrol ng gobyerno sa mga kumpanya ng langis at nag-aalis ng mga subsidyo. Noon pa mang [[Pebrero 5]], ilang [[Rally ng protesta|mga rally ng protesta]], na humihiling ng pagpapawalang-bisa sa nasabing batas, ang isinagawa na.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 4, 1997 |title=Transcript — Deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb04.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Handa na para sa ganap na Deregulasyon sa Langis sa Pebrero 8 |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb06.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 11, 1997 |title=Transcript — Inutusan ng Korte Suprema ang palasyo na bigyang-katwiran ang deregulasyon sa langis |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb11.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 13]] – Isang [[Beechcraft Baron]] ang sumabog at bumagsak mula sa [[Naic]] at [[Cavite City]] sa [[Cavite]], habang papunta ito sa [[Maynila]] mula sa [[Mindoro]]. Ang lahat ng anim na indibidwal ay kumpirmado o ipinapalagay na patay na.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — 2 pang bangkay sa nag-crash na eroplano na natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 3, 1997 |title=Transcript — 2 bangkay ng mga biktima ng pagbagsak ang narekober |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb17.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Isa pang bangkay sa pagbagsak ng eroplano, natagpuan |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 14]] – Isang Beechcraft RPC 1919 ang bumagsak habang lumilipad sa [[Jolo Airport|isang paliparan]] sa [[Jolo, Sulu]], na ikinamatay ng retiradong auxiliary bishop na si Antonino Nepomuceno at {{nobreak|3–4}} iba pang mga indibidwal. Ang pagbagsak ng eroplano ay unang pinaniniwalaang sanhi ng pagbaril o pagkakamali ng piloto.<ref name="NHCP" /><ref name="d0214">Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 17, 1997 |title=Transcript — Binaril ni Bishop Antonio ang eroplano sa eroplano —AOPA |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb17.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 18, 1997 |title=Transcript — Pananabotahe sa kaso ni Bishop Nepomuceno isinasantabi |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb18.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Bangkay ni Llamas na natagpuan sa Tanza |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 18]] – Isang resolusyon ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]] na nagpapatunay sa kanilang lubos na pagtutol sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|mga susog sa konstitusyon]] ang pinagtibay.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 19]]: ** Ibinasura ng [[Korte ng Apelasyon ng Pilipinas|Korte ng Apelasyon]] ang isang petisyon ng isang grupong nakabase sa [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] laban sa pribatisasyon ng [[Sistema ng Tubig at Alkantarilya ng Metropolitan]] (STAM), na binabanggit ang kawalan ng merito; pinaninindigan ang isang desisyon ng [[Manila]] [[Hukuman ng Paglilitis sa Rehiyon]]. Ibibigay ang STAM sa mga nanalong bidder makalipas ang dalawang araw.<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pagsasa-pribado ng MWSS, tuloy na |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Nagpapatuloy ang pribatisasyon ng MWSS habang inalis ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; Balita ng ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Ibinigay na ang MWSS sa mga nanalong bidder; Ipinagpaliban ng CA ang TRO |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> ** Iniutos ng Sandiganbayan ang 90-araw na suspensyon kay senador [[Miriam Defensor-Santiago]] kaugnay ng mga kasong [[Graft (politika)|graft]] na isinampa noong 1995 habang siya ang pinuno ng [[Kawanihan ng Imigrasyon (Pilipinas)|Kawanihan ng Imigrasyon at Deportasyon]].<ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Santiago, 90 araw na suspendido sa Senado |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb19.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 19, 1997 |title=Transcript — Pinatawan si Santiago ng 90-araw na suspensyon dahil sa katiwalian |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb19.html |work=The World Tonight; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Pebrero 21]] – Isang resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan]] na nagbibigay ng amnestiya sa mga miyembro ng ''[[Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas|Repormahin ang Kilusan ng Sandatahang Lakas – Mga Sundalo ng Sambayanang Pilipino – Unyon ng mga Batang Opisyal]]'' (RAM–SFP–YOU), kasabay ng ''Proclamation No. 723'', ay inaprubahan.<ref name="NHCP" /> * [[Pebrero 22]] – Si Joel Arnan, pinuno ng grupong ''[[Kuratong Baleleng|Kuratong Solido]]'', at dalawang kapwa bilanggo, ay nakatakas mula sa isang kulungan ng munisipyo sa [[San Pedro, Laguna]], habang nagkakaroon ng noise barrage at kahit na binabantayan ng piling puwersa mula sa [[Distrito ng Pulisya ng Maynila|Kumand ng Distrito ng Pulisya sa Kanluran]].<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Hepe ng Pulisya ng San Pedro, sinibak sa pagtakas ng lider ng Solido gang |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}} * {{cite news |date=Pebrero 24, 1997 |title=Transcript — Lider ng Solido gang, pumuga |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb24.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 23]] – Sa isang pribadong pagpupulong sa tirahan ni Christopher Carrion sa [[Ayala Alabang| Ayala Alabang Village]], sa [[Muntinlupa]], ipinaalam ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Fidel V. Ramos|Fidel Ramos]] sa dating Pangulong [[Corazon Aquino]] na hindi niya maaaring ihinto ang kampanya sa [[Reporma sa Konstitusyon sa Pilipinas]], na binabanggit ito bilang isang paglabag sa kalayaan sa pagpapahayag. Binigyang-diin ni [[Fidel V. Ramos|Ramos]] ang kanyang pangakong itaguyod ang Konstitusyon at itinanggi ang paglahok sa inisyatiba.<ref name="ConstitutioanlReform1997">{{Banggitin ang balita |last=Samonte |first=Severino |title=Paano nagsimula ang unang panukala sa Pagbabago ng Saligang Batas noong 1997? |petsa=Disyembre 29, 2023 |url=https://www.pna.gov.ph/opinion/pieces/810-how-the-first-charter-change-proposal-started-in-1997 |access-date=Hunyo 22, 2024 |work=Philippine News Agency}}</ref> ===Marso=== * [[Marso 1]] – [[Pangulo ng Timog Aprika|Pangulo ng Timog Aprika]] [[Nelson Mandela]], simula sa kanyang tatlong-araw na [[pagbisitang pang-estado]], ay dumating sa bansa.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 17]] – [[Tulay ni Narciso Ramos|Ang pinakamahabang tulay]] sa [[Pangasinan]], na nagdurugtong sa mga munisipalidad ng [[Santa Maria, Pangasinan|Santa Maria]] at [[Asingan]], ay pinasinayaan.<ref name="NHCP" /> * [[Marso 19]] – Ibinigay ni Pangulong Ramos ang [[Karapatan ng asylum|pansamantalang asylum]] kay [[Hwang Jang-yop]], ang nangungunang ideologo mula sa [[Hilagang Korea]].<ref name="NHCP" /> * [[Marso 26]] – Ang [[Las Piñas]] ay naging isang lungsod na lubos na urbanisado sa [[Metro Manila]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8251''. ===Abril=== * [[Abril 8]] – Naglabas ang Korte Suprema ng [[Injunction|pansamantalang utos ng pagpigil]] mula sa [[Listahan ng mga patakaran ng pambansang kard ng pagkakakilanlan ayon sa bansa|implementasyon ng gobyerno]] ng sistemang [[pambansang pagkakakilanlan|pambansang pagkakakilanlan]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 9]] – Iniutos ni Pangulong Ramos ang pagpapalaya ng {{nobreak|[[Philippine peso|₱]]595 milyon}}, na inilaan para sa bahagyang pagbabayad para sa pagsasaayos ng pensiyon ng mga beterano ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 16]] – Bilang bahagi ng kampanya ng gobyerno upang maiwasan ang [[polio]] sa bansa, limang milyong bata ang nabigyan ng libreng bakuna laban sa polio.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 20]] – Ang pangunahing kampo ng MILF sa [[Sirawai, Zamboanga del Norte]], ay nasakop ng mga puwersa ng gobyerno, at pitong rebelde ang napatay.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 21]] – Kinumpirma ng [[Malacañang]] ang pagwawakas ng gobyerno sa pagtutol nito sa [[paghingi ng asylum|pag-aaplay para sa asylum]] ng pinuno ng [[Partido Komunista ng Pilipinas|komunista]] na si [[Jose Maria Sison]], na noon ay ipinatapon sa [[Netherlands]].<ref name="NHCP" /> * [[Abril 24]] – Pinagtitibay ng [[Pinuno ng Kawani ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas|Ang pamunuan]] ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] ang pagbabawal sa mga [[homoseksuwal]] sa militar.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 27]] – Kinumpirma ng MILF na limang libong rebeldeng [[Moro National Liberation Front]] ang lumihis sa kanilang panig, na binabanggit ang umano'y mabagal na pagpapatupad ng mga programang pangkabuhayan ng gobyerno.<ref name="NHCP" /> * [[Abril 29]]–[[Abril 30|30]] – Nagpadala ang militar ng mga karagdagang sundalong pandagat sa [[Kapuluan ng Kalayaan]] na pinagtatalunan kasunod ng mga ulat na tatlong armadong barkong pandigma ng [[Hukbong Dagat ng Tsina]] ang ipinadala roon. Nagpadala ng mga jet fighter kinabukasan upang dagdagan ang pangkat, kasabay ng protesta ng [[Maynila]] na humihingi ng paliwanag mula sa [[Beijing]]. Noong [[Mayo 3]], iginiit ni [[Tsina]] ang soberanya nito sa lugar, at iginiit ang mga legal na karapatan na ipadala ang kanilang mga barko.<ref name="NHCP" /> ===Mayo=== * [[Mayo 2]] – Pinagtitibay ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang bisa ng pagiging miyembro ng [[mga estadong miyembro ng Organisasyon ng Pandaigdigang Kalakalan|bansa]] sa [[World Trade Organization]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 9]] – Inaprubahan ng [[World Bank]] ang mga bagong pautang, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang {{nobreak|[[United States dollar|$]]1 bilyon}}, sa bansa, na sasakupin ang mga programa sa pagpapagaan ng kahirapan, imprastraktura, at likas na yaman, sa susunod na tatlong taon.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 11]] – Ang mga tauhan ng militar na nasa tungkulin sa halalan ay inatake sa [[Lantawan, Basilan]] ng tatlumpung miyembro ng [[Abu Sayyaf]], kung saan pito sa huli ang napatay sa labanan.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 20]] – Tinanggihan ng Pilipinas ang iminungkahing eksplorasyon kasama ang Tsina sa [[hindi pagkakaunawaan sa Dagat Timog Tsina|ang pinagtatalunang]] [[Scarborough Shoal]]. Pagkalipas ng walong araw, sinang-ayunan ni Pangulong Ramos ang kasunduan sa magkasanib na pagpapaunlad ng mga bansa sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 21]] – Dinakip ng [[Philippine Coast Guard]] ang dalawampu't isang mangingisda na [[Han Chinese|Chinese]] sa Scarborough Shoal. Noong [[Mayo 30]], inireklamo ni [[Taiwan]], na nagsasabing ang lugar ay bahagi ng kanilang soberanong teritoryo, ang nasabing pag-aresto. Noong [[Mayo 26]], nagpulong ang mga opisyal ng ministeryong panlabas ng Pilipinas at Tsina sa [[Beijing]], sa pagtatangkang bawasan ang tensyon na dulot ng magkasalungat na mga pag-aangkin sa lugar.<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 28]] – Ang paglulunsad ng unang proyekto ng [[electronic library]] ng bansa sa Manila Hotel ay pinangunahan ng [[Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon (Pilipinas)|Komisyon sa Mas Mataas na Edukasyon]] at [[Kagawaran ng Edukasyon, Kultura at Isports]].<ref name="NHCP" /> * [[Mayo 31]] – Ibinasura ng Sandiganbayan ang mga kasong katiwalian laban sa dating Unang Ginang [[Imelda Marcos]] sa mga paratang ng pagtanggap ng suhol habang siya ang ministro ng [[Mga kagawaran ng ehekutibo ng Pilipinas|mga pamayanang pantao]], na binabanggit ang kakulangan ng ebidensya.<ref name="NHCP" /> ===Hunyo=== * [[Hunyo 4]] – Nagbitiw si Pangalawang Pangulong Estrada bilang tagapangulo ng Presidential Anti-Crime Commission, na iniulat na upang ihanda ang [[Halalan sa pagkapangulo ng Pilipinas noong 1998|para sa kanyang pagtakbo sa pagkapangulo]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 10]] – Ibinasura nang may pinal na batayan ng Korte Suprema ang [[mosyon para sa muling pagsasaalang-alang]] na isinumite ng mga tagapagtaguyod ng PIRMA at tagapayo ng gobyerno para sa [[Repormang Konstitusyonal sa Pilipinas|repormang konstitusyonal]], na pinaninindigan ang naunang desisyon nito na pumipigil sa mga naturang pagtatangka.<ref name="NHCP" /><ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 14]] – Ipinahayag ni [[Fidel V. Ramos|FVR]] na pinahintulutan niya ang Legislative-Executive Development Advisory Council (LEDAC), na pabilisin ang isang panukalang batas sa inisyatiba ng mga tao batay sa mga dahilan na ibinigay ng Korte Suprema sa pagtanggi sa petisyon.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * [[Hunyo 16]] – Apatnapu't tatlong surveyor mula sa isang kompanya ng langis na pinapatakbo ng estado ang dinakip ng mga pinaghihinalaang gerilya ng MILF sa [[Sultan sa Barongis, Maguindanao]], ngunit kalaunan ay pinalaya.<ref name="ms0628" /> Ito ay humantong sa isang malawakang opensiba ng [[Hukbong Sandatahan ng Pilipinas|hukbo]] laban sa MILF na magsisimula kinabukasan, naganap sa [[Pagalungan]], gayundin sa [[Maguindanao]], at sa ilang bahagi ng [[Cotabato]]. Hanggang [[Hunyo 28]], ang mga sagupaan ay nakapatay na ng 146 mula sa MILF at labindalawang tropa.<ref name="afp0628nst" /><ref>{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 29, 1997 |title=Magpapatuloy ang opensiba sa kabila ng banta |url=https://books.google.com/books?id=4QEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA11&article_id=4912,6042484 |newspaper=[[New Sunday Times]] (New Straits Times) |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=20 |via=[[Google Books]]}}</ref> * [[Hunyo 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang ''Proklamasyon Blg. 1030'' na nagdedeklara sa [[Mamag]] isang espesyal na protektadong [[fauna]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 23]] – Nagpaputok ang militar ng [[babala]] sa isang barkong pangisda ng Tsina, na nakaangkla malapit sa isang isla na hawak ng mga Pilipino sa Spratlys.<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 26]]: ** Humigit-kumulang 110 aktibong tauhan ng tagapagpatupad ng batas ang inilagay ng komunidad ng Intelihensiya sa isang [[listahan ng mga hinahanap]] dahil sa umano'y papel sa mga aktibidad na [[pagkidnap]].<ref name="NHCP" /> ** <!---Dalawang pampasaherong bus ang na-hijack ng humigit-kumulang 200 rebeldeng Moro, na kumuha rin ng humigit-kumulang animnapung commuter bilang mga hostage. Hinabol ng mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|Hukbong Katihan]] ang mga hostage-taker; sampung tao ang papatayin.<ref name="NHCP" />--->Animnapung pasahero ang dinukot ng 150 separatista ng MILF mula sa dalawang bus sa isang road block sa Maguindanao; 41 sa kanila ang nakatakas. Kalaunan ay tumakas ang mga rebelde patungong [[Kabacan, Cotabato]], kung saan naganap ang isang shootout, na nag-iwan ng pitong katao na patay.<ref name="ms0628">{{cite news |first=Jaime |last=Panesa |date=Hunyo 28, 1997 |title=60 pasahero ng bus ang dinakip ng mga Muslim rebs |url=https://books.google.com/books?id=q5MVAAAAIBAJ&dq=philippines+bus+hostage&pg=PA1&article_id=5588,2740235 |newspaper=[[Manila Standard]] |location= |publisher= |access-date=Hunyo 13, 2025 |pages=1, 4 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref>{{cite news |agency=[[Associated Press]] |date=Hunyo 27, 1997 |title=Binaboy ng mga Rebelde |url=https://books.google.com/books?id=R8AzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA7&article_id=6914,7097047 |newspaper=[[Lodi News-Sentinel]] |location=[[Lodi, California]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=12 |via=[[Google Books]]}}</ref> Sa mga sibilyang bihag, dalawa ang napatay, habang sampu pa rin ang nakakulong hanggang kinabukasan.<ref name="afp0628nst" /> ** Nasakop ng mga tropa ng gobyerno ang Camp Rajamuda, isang pangunahing base ng MILF, sa [[Pikit, Cotabato]].<ref name="ms0628" /><ref name="afp0628nst" /> * [[Hunyo 27]] – Isang detatsment ng hukbo sa Kabacan ang inatake ng 50 mandirigma ng MILF, 13 sa kanila ang papatayin sa isang labanan ng barilan.<ref name="afp0628nst">{{cite news |agency=[[Agence France-Presse]] |date=Hunyo 28, 1997 |title=Umakyat sa 158 ang bilang ng mga namatay sa mga sagupaan sa Pilipinas |url=https://books.google.com/books?id=4AEzAAAAIBAJ&dq=philippines+hostage&pg=PA64&article_id=6775,5642818 |newspaper=[[New Straits Times]] |location=[[Kuala Lumpur]] |publisher= |access-date=Hunyo 12, 2025 |page=17 |via=[[Google Books]]}}</ref> ===Hulyo=== * [[Hulyo 11]] – Nagsimulang maranasan ng Pilipinas ang epekto ng [[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997|Krisis sa pananalapi sa Asya]]; ang [[Piso ng Pilipinas|peso]] ay bumaba ng 11.5% kung saan ang halaga ng peso-dollar ay naitala sa [[₱]]29.45. Ang karagdagang depreciation ay nagiging sanhi ng pagbaba ng [[Philippine Stock Exchange]] [[Talatuntunang Komposito ng PSE|talatuntang komposito]], at pangunahing nakakaapekto sa paglago ng ekonomiya ng bansa, kung saan ang taunang nominal na [[Gross domestic product|GDP]] per capita ay bumaba ng 12.5% ​​mula sa nakaraang taon.<ref>—''[https://sgp.fas.org/crs/row/crs-asia2.htm "Ang krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997-98"]'' [[Federation of American Scientists]] Proyekto sa Paglilihim ng Gobyerno. Pebrero 6, 1998.<br />—''[https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/etc/cron.html "Timeline ng pagbagsak"]'' [[PBS]]. Hunyo 1999.<br />—''[https://internationalbanker.com/history-of-financial-crises/asian-financial-crisis-of-1997/ "Krisis sa pananalapi sa Asya noong 1997"]'' International Banker. Setyembre 29, 2021.<br />—''[https://corporatefinanceinstitute.com/resources/knowledge/finance/asian-financial-crisis/ "Krisis sa Pinansyal sa Asya"]'' [[Corporate Finance Institute]]. 2015.<br />—''[https://businessmirror.com.ph/2017/07/04/the-asian-financial-crisis-part-two-the-philippine-response/ "Ang krisis pinansyal ng Asya (Bahagi 2: Ang tugon ng Pilipinas)"]'' [[BusinessMirror]]. Hulyo 4, 2017.<br />Lahat ng nabanggit ay nakuha noong 02-19-2022.</ref><ref>''"#Journeyto30"'' ni Epi Fabonan III, ''[[Philstar.com]]'': (1997) [https://www.philstar.com/headlines/2016/01/02/1538658/journeyto30-pole-vault-crisis "A pole vault into crisis"] Enero 2, 2016. Nakuha noong Agosto 1, 2018.</ref> Ang krisis ay nakakaapekto sa maraming bansa sa [[Silangang Asya|Silangan]] at [[Timog-Silangang Asya]]. * [[Hulyo 16]] – Ang magkapatid na [[Kaso ng pagpatay kay Chiong|Marijoy at Jacqueline Chiong]] ay dinukot at pinatay sa [[Cebu City]], ang mga suspek ay kalaunan ay hinatulan ng kamatayan, na siya namang humantong sa pag-aalis ng parusang kamatayan noong 2006. ===Agosto=== * [[Agosto 2]] – Ang [[Kabankalan]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng Negros Occidental sa pamamagitan ng pagpapatibay ng ''Batas Republika 8297''. * [[Agosto 15]]: ** Ang bangkang pandagat na ''F/B King Roger'', sakay ng 43 turistang [[Mga taga-Hongkong|mula sa Hong Kong]], ay tumaob at tumaob sa [[Manila]] [[Pantalan ng Maynila|Timog Daungan]] habang pabalik sa [[Klub ng Yate sa Maynila]] [[marina]] mula sa isang paglilibot sa [[Manila Bay]], na ikinamatay ng pito.<ref name="ad-sea97" /> ** Ang pampasaherong bangkang ''M/V Kalibo Star'', na may rutang [[Cebu]]–[[Tacloban]], ay tumaob at lumubog sa [[Biliran]], na nag-iwan ng hindi bababa sa 12 patay at 13 nawawala.<ref name="ad-sea97">Mga aksidente sa dagat: * {{cite news |last=Cortes |first=Claro |date=Agosto 16, 1997 |title=Dalawang Bangka ang Tumaob sa Maalong Dagat 16 Patay, 65 Nawawala Nang Maglibot ang Ferry, Bangka Lumubog sa Pilipinas |url=https://www.spokesman.com/stories/1997/aug/16/two-boats-capsize-in-rough-seas-16-dead-65/ |agency=[[Associated Press]] |via=[[The Spokesman-Review]] |access-date=Hulyo 13, 2024}} * {{cite news |date=Hunyo 23, 2008 |title=Mga malalaking aksidente sa karagatan sa Pilipinas |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/content/102803/major-marine-mishaps-in-the-philippines/story/ |work=[[GMA News Online]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref> * [[Agosto 19]] – Ang satellite ng komunikasyon na ''[[Agila-2]]'' ay inilunsad mula sa Tsina at nagsimula ng komersyal na serbisyo. Ito ang unang satellite ng bansa na hindi nakuha habang nasa orbit. ===Setyembre=== * [[Setyembre 4]] – Sabay-sabay na pagsabog ng granada sa mga terminal ng bus sa [[Maynila]] at [[Bulacan]] ay ikinamatay ng anim at ikinasugat ng 105, karamihan ay mga commuter.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000002.htm "Anim ang ikinamatay ng mga bomba sa Maynila, Bulacan"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-04-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> Isang dating hindi kilalang grupong maka-gobyerno na ''Mga Sundalong Pilipino para sa Bansa'' ang umaangkin ng responsibilidad para sa mga pag-atakeng ito.<ref>Mga Pagbanggit: * {{cite book |last=Ross |first=Christopher |date=Abril 1998 |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 |url=https://books.google.com/books?id=G67xPUNU-14C&dq=1997+mindanao+bus+hostage&pg=PA11 |location=[[Estados Unidos]] |publisher=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]]; DIANE Publishing |pages=11–12 |isbn=0-7881-7558-0 |access-date=Hulyo 13, 2024 |via=[[Google Books]]}} * {{cite web |url=https://1997-2001.state.gov/global/terrorism/1997Report/asia.html |title=Mga Huwaran ng Pandaigdigang Terorismo: 1997 — Pangkalahatang-ideya ng Asya |date=Enero 20, 2001 |website=[[Kagawaran ng Estado ng Estados Unidos]] — Archive |publisher=[[Pamahalaan ng Estados Unidos]] |access-date=Hulyo 13, 2024}}</ref>{{Efn|Hindi tinukoy ang petsa sa mga sangguniang ito.|name=fn1}} * [[Setyembre 21]] – Inilabas ang bagong pahayag ng pangulo na nag-udyok sa mga grupong kontra-charter change na pinamumunuan ng [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katoliko Simbahan]] at mga kaalyado ng dating Pangulong [[Cory Aquino]] upang paigtingin ang kanilang kampanya, na nagtapos sa isang rally ng indignation sa [[Rizal Park]] sa [[Maynila]], kasabay ng ika-25 anibersaryo ng pagdedeklara ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos Sr.]] ng batas militar sa bansa.<ref name="ConstitutioanlReform1997"></ref> * Setyembre 22 - Naganap ang [[Pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa]], taon 1997, hindi bababa sa 7 ang utas at 220 mga sugatan. * [[Setyembre 23]] – Nagkakaisang tinanggihan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] en banc ang pagsisikap ng PIRMA, kung saan walong mahistrado ang nagsasabing walang batas na nagbibigay-daan at anim na iba pa ang nagsasabing may mali ang petisyon ng grupo.<ref>{{Banggitin ang balita |date=Mayo 21, 2013 |title=Ano ang Nauna: Mga Nakaraang Pagtatangka sa Pagbabago ng Saligang Batas |url=https://newsinfo.inquirer.net/412607/what-went-before-past-charter-change-attempts |access-date=Hunyo 22, 2024 |pages=INQUIRER.NET}}</ref> * [[Setyembre 25]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga armadong kalalakihan ni Gob. [[Abdusakur Mahail Tan|Abdusakur Tan]] at [[Jolo, Sulu|Jolo]] Mayor Sout Tan ang naganap sa mga bayan ng [[Maimbung]] at [[Indanan]] sa [[Sulu]], na ikinamatay 17 tagasuporta mula sa magkabilang magkaribal.<ref>''[http://www.newsflash.org/199709/hl/hl000091.htm "17 ang namatay sa digmaan ng mga tribo dahil sa nawalang baka"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 09-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Setyembre 30]] – Naipasa ang Batas Laban sa Panggagahasa (''Batas Republika 8353'').<ref name="MSyr97">"Ulat sa Katapusan ng Taon ng Agenda ng Repormang Panlipunan" (12-31-1997) ''[[Manila Standard]]'', pp. 7–10. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971231&printsec=frontpage&hl=en Link]) Nakuha noong 02-18-2022.</ref> ===Oktubre=== * [[Oktubre 5]] – Isang trak ng kargamento ang bumangga sa isang mini-bus sa [[Tampilisan, Zamboanga del Norte]] na ikinamatay ng 25 katao, ayon sa ulat, sa itinuturing ng pulisya na pinakamalalang aksidente sa kalsada sa lugar ng [[Zamboanga Peninsula]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm "Aksidente ng bus at trak sa Zamboanga, 25 ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220315163900/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000119.htm |date=2022-03-15 }}'' PHNO. 10-05-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 6]] – Isinagawa ng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] ang pagbitay sa dalawang indibidwal, na "sinentensyahan ng kamatayan" para sa maraming kasong kriminal, sa [[Masiu, Lanao del Sur]], na sinasabing ginawa dahil sa bisa ng mga batas Islamiko, na nagdulot ng mga kritisismo sa publiko.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm "Mga kaso ng pagpatay laban sa mga berdugo ng MILF"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000235.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 27]] – Nilagdaan ni Pangulong [[Fidel Ramos|Ramos]] ang isang batas (''RA 8368''), na nagpapawalang-bisa sa Batas Laban sa Pag-iiskwater (''Dekreto ng Pangulo 772''); Pag-dekriminalisa sa squatting ngunit pagpapanatili ng mga parusa laban sa mga propesyonal na squatter at mga sindikato ng squatting.<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm "Pag-dekriminalisa sa squatting, nilagdaan ni Ramos ang batas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000232.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-28-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 28]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang isang batas (''RA 8369'') na lumilikha ng mga espesyal na korte para sa mga kasong kinasasangkutan ng mga bata at relasyon ng pamilya.<ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm "Nilagdaan ni Ramos ang batas ng mga korte ng pamilya"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173220/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000233.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-29-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Oktubre 29]] – Pangulong Nilagdaan ni Ramos ang [[Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo ng 1997|Batas sa mga Karapatan ng mga Katutubo]] (''RA 8371''), isang batas na nagpoprotekta sa mga karapatan ng sektor ng mga katutubo sa kanilang mga lupang ninuno at lumilikha ng [[Pambansang Komisyon sa mga Katutubong Mamamayan]].<ref name="MSyr97" /><ref>''[http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm "Nilagdaan ang Batas sa mga Katutubo"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173218/http://www.newsflash.org/199710/hl/hl000237.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 10-30-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 5]] – Bumoto ang [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ng 9–2, upang ideklara ang isang batas (''RA 8180'') na nagtatapos sa kontrol ng gobyerno sa industriya ng langis bilang labag sa konstitusyon.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm "Idineklarang labag sa konstitusyon ang batas sa deregulasyon ng langis"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173219/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000254.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-06-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> * [[Nobyembre 12]] – Isang sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng MILF at mga armadong guwardiya ng isang plantasyon ng niyog sa [[Maguindanao]] ang nagtapos sa pagkamatay ni Amin Cusain, isang pinuno ng MILF, pitong rebelde at dalawang sibilyan.<ref>''[http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm "Pinuno ng MILF, 9 na iba pa ang namatay sa sagupaan sa Maguindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173214/http://www.newsflash.org/199711/hl/hl000273.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 11-12-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref>{{Efn|name=fn1}} ===Disyembre=== * Maagang bahagi ng Disyembre – Sa [[Estados Unidos]], ibinasura ng isang [[Hukuman ng apela ng Pederal]] ang isang kasong isinampa sa [[Los Angeles]] ng mga umano'y biktima ng [[Mga pang-aabuso sa karapatang pantao ng diktadurang Marcos|mga paglabag sa karapatang pantao sa ilalim ng administrasyong Marcos]], na naglalayong i-freeze ang halos {{nobreak|[[Dolyar ng Estados Unidos|$]]500 milyon}} na mga ari-arian ng [[pamilyang Marcos|Marcos]] sa dalawang bangko sa [[Switzerland]], na binabanggit ang posibleng paglabag sa [[doktrina ng Batas ng Estado]]. Iniutos na ng [[Korte Suprema ng Switzerland|Korte Suprema ng Switzerland]] ang pagpapatigil sa pag-freeze ng mga bank account noong 1990.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 6, 1997 |title=Ibinasura ang kaso ng mga biktima ng FM |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |work=Philippine Headline News Online (PHNO) |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991105063348/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000326.htm |archive-date=Nobyembre 5, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 12]] – Ang [[Makati]] Hinatulan ng [[Regional Trial Court|RTC]] si Kinatawan Jalosjos ng [[statutory rape]] at [[acts of lasciviousness]] kaugnay ng mga kasong isinampa ng isang babaeng menor de edad, at sinentensiyahan siya ng [[habambuhay na pagkakabilanggo]].<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 12, 1997 |title=Jalosjos ay nagkasala, hinatulan ng habambuhay na sentensiya |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991108192333/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000338.htm |archive-date=Nobyembre 8, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 18]] – [[Binan, Laguna]], ang alkalde na si Bayani Almonte, kasama ang isang umano'y [[bugaw]], ay hinatulan ng hukuman ng [[panggagahasa]] sa kabila ng pagtalikod ng biktima, at sinentensiyahan ng habambuhay na pagkakakulong.<ref>{{cite news |last=Jose Vanzi |first=Sol |date=Disyembre 19, 1997 |title=Habambuhay na pagkakakulong ang hinatulan ng alkalde ng Binan para sa panggagahasa |url=http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |work=PHNO |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/19991109190242/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000355.htm |archive-date=Nobyembre 9, 1999 |access-date=Hunyo 28, 2026}}</ref> * [[Disyembre 22]] – Nilagdaan ni Pangulong Ramos ang pitong panukalang batas para sa repormang panlipunan, kabilang ang kompyuterisasyon ng proseso ng halalan sa [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 1998|susunod na taon]] at mga kasunod na pangkalahatang halalan (''RA 8436'') at [[Kilusang awtonomiya ng Cordillera|awtonomiya]] para sa [[Rehiyong Administratibo ng Cordillera|mga Cordillera]].<ref>''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm "Pinirmahan ni FVR ang 7 batas sa repormang panlipunan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220217173221/http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000365.htm |date=2022-02-17 }}'' PHNO. 12-24-1997. Nakuha noong 02-17-2022.</ref><ref>Maragay, Fel V. (12-23-1997). "'Basket ng Pasko' ng mga batas, kabilang ang kompyuterisasyon ng botohan, nilagdaan" ''[[Manila Standard]]'', pp. 1, 4. ([https://news.google.com/newspapers?nid=8cBNEdFwSQkC&dat=19971223&printsec=frontpage&hl=en Link]) Kinuha noong 02-18-2022.</ref> * [[Disyembre 26]] – Ang malakas na ulan ay nagdulot ng pagguho ng mga tunel ng minahan ng ginto sa [[Bundok Diwata]], [[Monkayo]], na noon ay bahagi ng [[Davao del Norte]]; lima ang nailigtas; kinumpirma ng mga sumunod na ulat na 80 minero ang namatay.<ref>—''[http://www.newsflash.org/199712/hl/hl000379.htm "Mga minero na nalibing sa bundok ng ginto sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 12-31-1997. Nakuha noong 02-17-2022. —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm "Mga nakaligtas na natagpuan sa pagguho ng minahan sa Davao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250222224817/http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000382.htm |date=2025-02-22 }}'' PHNO. 01-01-1998. Nakuha noong 02-17-2022.<br/> —''[http://www.newsflash.org/199801/hl/hl000403.htm "80 kumpirmadong patay sa mga minahan sa Davao"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'' PHNO. 01-12-1998. Nakuha noong 02-17-2022.</ref> ==Libangan at kultura== * [[Pebrero 6]] – Ang kolumnista ng magasin sa libangan na si [[Cristy Fermin]] ay hinatulan ng hukuman ng [[libelo]], na isinampa noong 1995 ng aktres na si [[Annabelle Rama]], na inakusahan niya ng [[paglustay]], kasama ang kanyang asawang si [[Eddie Gutierrez (aktor)|Eddie Gutierrez]], sa [[Estados Unidos]]. Siya ay binigyan ng maximum na 1½-taong sentensya sa bilangguan.<ref>{{cite news |date=Pebrero 6, 1997 |title=Transcript — Reyna ng tsismis, hinatulan sa kasong libelo |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/tvpfeb06.html |work=TV Patrol; ABS-CBN News |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024 |language=fil}}</ref> * [[Pebrero 22]] – Nanalo si [[Jaya (mang-aawit)|Jaya]] ng malaking gantimpala sa ika-2 Asian Song Festival na ginanap sa [[Hong Kong]], para sa kanyang pag-awit ng kantang "You Lift Me Up".<ref name="NHCP" /> ==Palakasan== * [[Pebrero 20]] – Tinalo ni [[Gerry Peñalosa]] ang defending champion na si [[Hiroshi Kawashima]] ng [[Hapon]] sa kanilang laban sa [[boksing]] sa [[Tokyo]], at napanalunan ang titulong [[Konseho ng Boksing Pandaigdig|KBP]] [[sobrang panggabi]] sa pamamagitan ng isang unanimous decision.<ref name="NHCP" /><ref>Mga Pagsipi: * {{cite news |date=Pebrero 20, 1997 |title=Transcript — Si Peñalosa ang bagong Super-flyweight King ng WBC |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb20.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}} * {{cite news |date=Pebrero 21, 1997 |title=Transcript — Uuwi ang bagong kampeon |url=https://www.ph.net/htdocs/news/1997/twtfeb21.html |work=The World Tonight; Balitang ABS-CBN |via=Philippine Network Foundation, Inc. |access-date=Hunyo 26, 2024}}</ref> * [[Mayo 17]] – Napanatili ni [[Luisito Espinosa]] ang titulo ng WBC [[featherweight]] matapos talunin ang [[Mehiko|Mehikano]] challenger [[Manuel Medina (boksingero)|Manuel Medina]] sa [[Rizal Park]] sa [[Manila]].<ref name="NHCP" /> * [[Hunyo 14]] – Tinalo ni Gerry Peñalosa ang kalaban na si Seung Koo-Lee ng [[Timog Korea]], at napanatili ang kanyang titulong WBC super flyweight.<ref name="NHCP" /> * [[Oktubre 11]]–[[Oktubre 19|19]] – Sumali ang Pilipinas sa [[Palaro ng Timog Silangang Asya 1997]]. * [[Nobyembre 22]]–[[Nobyembre 23|23]] – Ang Pilipinas ang magiging punong-abala ng [[Mga Kampeonato sa Judo sa Asya 1997]] na ginanap sa Maynila. * [[Disyembre 14]] – Nanalo ang [[Alaska Milkmen]] laban sa [[Purefoods Carne Norte Beefies]], 4 na laro laban sa 1, upang mapanatili ang titulong [[1997 Governors' Cup ng Samahang Basketbol ng Pilipinas]].Purefoods Carne Norte Beefies == Kapanganakan == ===Enero=== * [[Enero 4]] - Anjo Pertierra, aktor, manlalaro ng volleyball, modelo at reporter * [[Enero 12]] - [[Ken Suson (musikero)|Felip]], mang-aawit-songwriter, rapper, mananayaw, producer at mga miyembro ng ''[[SB19]]'' * [[Enero 20]]: ** [[Kim Last]], aktor at contestant ng That's My Bae ** Vien Iligan-Velasquez, vlogger * [[Enero 23]] - Joshua de Leon, modelo at basketball player * [[Enero 28]] - [[Arthur Nery]], mang-aawit at manunulat ng kanta ===Pebrero=== * [[Pebrero 3]] – Rhap Salazar, mang-aawit, manunulat ng kanta at aktor * Pebrero 15 – [[Kit Thompson]], aktor * [[Pebrero 19]] – Justine Baltazar, manlalaro ng basketbol ===Marso=== * [[Marso 3]] – Brent Valdez, aktor * Marso 10: ** [[Julia Barretto]], aktres at mananayaw ** Migs Villasis, aktor at modelo * [[Marso 13]] – [[Lou Yanong]], aktres at modelo *[[Marso 15]] – [[Kenneth Paris]], BPO, Subject Matter Expert - Celo Business Solutions Inc. * [[Marso 16]] - [[Roxie Smith]], artista, modelo, endorser, presenter ng kaganapan at telebisyon, at titleholder ng beauty pageant * [[Marso 23]] – Rob Gomez, aktor * Marso 26 – Samm Alvero, aktres === Abril === * [[Abril 3]] – [[RK Ilagan]], basketball player * [[Abril 5]] – Allora Alcantara, aktres at YouTuber * [[Abril 11]] – Ara Davao, aktres * [[Abril 17]] – Mia Alfonso, awtor * [[Abril 29]] – [[Sara Eggesvik]], manlalaro ng putbol ===Mayo=== * Mayo 1 – [[Miles Ocampo]], aktres * Mayo 6: ** [[Maymay Entrata]], modelo, mang-aawit, komposer, mananayaw at aktres **[[Ranz Kyle]], [[YouTube]] personalidad at mananayaw * [[Mayo 17]] – [[Vinny Marcos]], sosyalista at inhinyero * [[Mayo 25]] – [[Ahtisa Manalo]], beauty pageant titleholder at aktres * Mayo 26 – Bryan Santos. manlalaro ng basketbol ===Hunyo=== * Hunyo 3 – Issa Pressman, aktres * [[Hunyo 10]] – [[Ser Geybin]], vlogger at YouTuber * Hunyo 17 ** [[Jameson Blake]], aktor, miyembro ng Hashtags ** [[Wilbert Ross]], miyembro ng Hashtags ** Gifer Fernandez, vlogger at YouTuber * [[Hunyo 21]] – Race Matias, aktor * [[Hunyo 28]] – Joshua de Sequera, modelo ng beauty pageant ===Hulyo=== * [[Hulyo 2]] – [[Jackie Buntan]], [[Muay Thai]] kickboxer * [[Hulyo 20]] – Meryll Serrano, footballer * [[Hulyo 29]] – [[Mathew Custodio]], manlalaro ng putbol * Hulyo 31 – [[Barbie Forteza]], aktres at mananayaw ** [[EJ Laure]], manlalaro ng balibol ** Aya Fernandez, host, mang-aawit, mananayaw at artista ===Agosto=== * [[Agosto 5]] – [[Jeremiah Tiangco]], mang-aawit * [[Agosto 16]] – Angela Beard, manlalaro ng putbol ===Setyembre=== * [[Setyembre 9]] – [[Ian Pangilinan]], aktor at mang-aawit * [[Setyembre 14]] – [[Iñigo Pascual]], aktor at mang-aawit * Setyembre 16 – [[Julian Trono]], aktor * Setyembre 19 – Kobe Paras, manlalaro ng basketbol * Setyembre 22 – [[Maris Racal]], aktres, mang-aawit at mananayaw * [[Setyembre 24]] – Juan Carlos Galano, aktor at modelo ===Oktubre=== * [[Oktubre 2]] – [[Liezel Lopez]], aktres * Oktubre 4 – [[Michelle Vito]], aktres * Oktubre 7: ** [[Joshua Garcia]], aktor ** [[J. Rey Soul]], mang-aawit * [[Oktubre 10]] – Rufino Herrera, triathlete * Oktubre 12 – Jimboy Martin, aktor, miyembro ng Hashtags * [[Oktubre 14]] – [[Olivia McDaniel]], footballer * [[Oktubre 16]] – [[Leila Alcasid]], mang-aawit-songwriter at aktres * [[Oktubre 17]] – Sky Quizon, aktor at host * Oktubre 20 – [[Manolo Pedrosa]], aktor * [[Oktubre 22]] – [[Kiara Takahashi]], aktres * Oktubre 27 – Paulo Angeles, aktor, miyembro ng Hashtags ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 3]] – [[Renee Co]], abogado at politiko * Nobyembre 4 – [[Bea Binene]], aktres at mananayaw * [[Nobyembre 28]] – [[Claire Ruiz]], aktres ===Disyembre=== * [[Disyembre 1]] – Karl Gabriel, aktor * Disyembre 4 – [[Ruru Madrid]], aktor * [[Disyembre 6]] – Brent Manalo, aktor at modelo * [[Disyembre 15]] – [[Celeste Cortesi]], aktres at may hawak ng titulo sa patimpalak ng kagandahan * Disyembre 17: ** Jazz Ocampo, aktres ** Genesis Redido, atleta, aktor at modelo * Disyembre 18 – [[Mikee Quintos]], aktres at mang-aawit * [[Disyembre 21]] - Mary Joy Apostol, aktres ==Kamatayan== * [[Pebrero 4]] – [[Benjamin de Jesus]], [[Jolo, Sulu|Jolo]] na nakabase sa [[Romano Katoliko]] [[Mga Obispo sa Simbahang Katoliko|obispo]]<ref name="NHCP" /><ref name="d0204" /> * [[Pebrero 7]] – [[Jose Garcia Villa]], makata, manunulat at pintor (ipinanganak 1908) * [[Abril 6]] – [[Max Alvarado]], aktor (ipinanganak 1929) * [[Pebrero 14]] – Antonino Nepomuceno, retiradong obispo ng Romano Katoliko na nakabase sa [[Lungsod ng Kotabato]] (ipinanganak 1935) <ref name="NHCP" /><ref name="d0214" * [[Abril 21]] – [[Diosdado Macapagal]], ika-9 na Pangulo ng Pilipinas (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 27]] – [[Cesar Alzona]], dating may-akda (b. [[1926]]) * [[Hulyo 2]] – [[Chiquito (aktor)|Chiquito]], [[aktor ng komedya]] (b. [[1928]])<ref name="NHCP" /> * [[Hulyo 7]] – [[Rolando Tinio]], makatang filipino, dramatista, aktor, sanaysay, at tagapagturo (b. [[1937]]) * [[Oktubre 7]] – [[Felicisimo Ampon]], manlalaro ng tennis (b. [[1920]]) * [[Oktubre 10]] – [[Dencio Padilla]], aktor at komedyante (ipinanganak 1928) ==Tingnan din== *[[Krisis sa pananalapi ng Asya noong 1997]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|1997}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] ckk05m26q5269qpw2v56kuw5juju0sx 15 280863 2221889 2221616 2026-08-28T00:13:47Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2221889 wikitext text/x-wiki == Wala pang artikulo sa wikang Tagalog == '''Ang sumusunod ay talaan ng mga mamamayan ng Pilipinas na mayroon nang artikulo sa ibang bersiyon ng Wikipedia ngunit hindi pa nagagawan ng artikulo sa Tagalog Wikipedia:''' {{Wikidata list|sparql= SELECT DISTINCT ?item ?article_en ?linkcount WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5. ?item wdt:P27 wd:Q928. ?item wikibase:sitelinks ?linkcount . ?article_en schema:about ?item . ?article_en schema:inLanguage "en" . ?article_en schema:isPartOf <https://en.wikipedia.org/> FILTER (?linkcount >= 1) . # only include items with 1 or more sitelinks FILTER NOT EXISTS { ?article schema:about ?item . ?article schema:inLanguage "tl" . ?article schema:isPartOf <https://tl.wikipedia.org/> } } GROUP BY ?item ?linkcount ?article_en ORDER BY DESC(?linkcount) LIMIT 100 |columns=P18,label:Article,P106,P793,P800,P39,?article_en |section= |min_section= |sort=?linkcount |links=red |thumb=128 |autolist= |references=all }} {| class='wikitable sortable' ! larawan ! Article ! hanapbuhay ! significant event ! magnum opus ! nahawakang pwesto ! ?article_en |- | [[Talaksan:Alodia Gosiengfiao 2013-07-04 (2) a.jpg|center|128px]] | [[Alodia Gosiengfiao]] | [[modelo]]<br/>[[cosplayer]] | | | | [[:en:Alodia_Gosiengfiao|Alodia Gosiengfiao]] |- | [[Talaksan:Lav Diaz at 81st Venice International Film Festival.jpg|center|128px]] | [[Lav Diaz]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[editor ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[artista]]<br/>[[direktor]]<ref name="ref_9dcd9960024412bee88cb9de0f5ddf9229d4c663ed2ba8b4910cc05c78097c3a">https://cs.isabart.org/person/122314</ref><ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[film screenwriter]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[musiko]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[kritiko ng sine]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Lav_Diaz|Lav Diaz]] |- | [[Talaksan:Paul Mulders.jpg|center|128px]] | [[Paul Mulders]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Paul_Mulders|Paul Mulders]] |- | [[Talaksan:1960 Neile Adams.jpg|center|128px]] | [[Neile Adams]] | [[artista]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[mang-aawit]]<br/>[[artista sa telebisyon]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[artista sa teatro]] | | | | [[:en:Neile_Adams|Neile Adams]] |- | [[Talaksan:Angel Guirado azkals 2011.jpg|center|128px]] | [[Ángel Guirado]] | [[futbolista]]<ref name="ref_29e115b4d8673aa55ed93f170246260cdb6ce2dbf55e09a234ed0993291e067f">''[[:d:Q5715639|BDFutbol]]''</ref> | | | | [[:en:%C3%81ngel_Guirado|%C3%81ngel Guirado]] |- | | [[Junrey Balawing]] | | | | | [[:en:Junrey_Balawing|Junrey Balawing]] |- | [[Talaksan:James Younghusband Oct 2013.jpg|center|128px]] | [[James Younghusband]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:James_Younghusband|James Younghusband]] |- | [[Talaksan:Chris Greatwich.JPG|center|128px]] | [[Chris Greatwich]] | [[futbolista]]<br/>[[association football manager]] | | | | [[:en:Chris_Greatwich|Chris Greatwich]] |- | [[Talaksan:Adolfo Tito Yllana, September 2021 (GPOABF 0882) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Adolfo Tito Yllana]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[titular archbishop]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Papua New Guinea]]<br/>[[Apostolic Nuncio to the Solomon Islands]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Pakistan]]<br/>[[Apostolic Nuncio to the Democratic Republic of the Congo]]<br/>[[apostolic nuncio to Israel]]<br/>[[Apostolic Delegate to Jerusalem and Palestine]]<br/>[[apostolic nuncio to Cyprus]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Australia]] | [[:en:Adolfo_Tito_Yllana|Adolfo Tito Yllana]] |- | [[Talaksan:Donnie Nietes.png|center|128px]] | [[Donnie Nietes]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Donnie_Nietes|Donnie Nietes]] |- | | [[Dioscoro S. Rabor]] | [[soologo]]<ref name="ref_c5b160c8d062942dc63fae4cd18b5000d2e4309511b37a3761c11480d808103a">''[[:d:Q56114183|In Memoriam: Dioscoro S. Rabor, 1911-1996]]''</ref><br/>[[scientific collector]]<ref name="ref_96103d1bdc4401a014da17bd3b27b7311f90c94b2d4009870bb4218001e27e27">''[[:d:Q64446405|Bionomia]]''</ref> | | | | [[:en:Dioscoro_S._Rabor|Dioscoro S. Rabor]] |- | | [[Rachel Grant]] | [[artista]]<ref name="ref_829d37a31568b8478bf0c63a9a244a4d1f5285e71d8377ba0f75a6d875322f65">''[[:d:Q1204237|Deutsche Synchronkartei]]''</ref><br/>[[modelo]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[scuba diver]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Rachel_Grant|Rachel Grant]] |- | [[Talaksan:Andray Blatche.jpg|center|128px]] | [[Andray Blatche]] | [[basketbolista]]<ref name="ref_b316776bfd4d19b22b05d403d20bf7aa69dcd18a806d586c89f9100926aeab05">''[[:d:Q7300810|RealGM]]''</ref> | | | | [[:en:Andray_Blatche|Andray Blatche]] |- | | [[Oscar Cruz]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Oscar_Cruz|Oscar Cruz]] |- | [[Talaksan:Angelo Reyes.jpg|center|128px]] | [[Angelo Reyes]] | [[politiko]]<br/>[[military personnel]] | | | [[Kalihim ng Tanggulang Pambansa]]<br/>[[Kalihim ng Kapaligiran at Likas na Yaman]]<br/>[[Kalihim ng Enerhiya]]<br/>[[Kalihim ng Interyor at Pamahalaang Lokal]] | [[:en:Angelo_Reyes|Angelo Reyes]] |- | [[Talaksan:Archbishop Angel Lagdameo.jpg|center|128px]] | [[Angel Lagdameo]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[archbishop of Jaro]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Angel_Lagdameo|Angel Lagdameo]] |- | [[Talaksan:JfAniceto0456Pacianofvf 06.JPG|center|128px]] | [[Paciano Aniceto]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Catholic archbishop]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]] | [[:en:Paciano_Aniceto|Paciano Aniceto]] |- | [[Talaksan:Cardinal Ricardo Vidal.jpg|center|128px]] | [[Ricardo Tito Jamin Vidal]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[titular bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Ricardo_Vidal|Ricardo Vidal]] |- | [[Talaksan:Orlando Quevedo 2016.jpg|center|128px]] | [[Orlando Beltran Quevedo]] | [[manunulat]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[Roman Catholic Archbishop of Nueva Segovia]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Orlando_Quevedo|Orlando Quevedo]] |- | | [[Angelito Lampon]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[vicar apostolic]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Angelito_Lampon|Angelito Lampon]] |- | [[Talaksan:Romulo Valles Balangiga bell turnover (cropped).jpg|center|128px]] | [[Romulo Valles]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Romulo_Valles|Romulo Valles]] |- | | [[Antonio Ledesma]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<br/>[[Arsobispo]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[Catholic theologian]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[coadjutor bishop]]<br/>[[bishop prelate]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Antonio_Ledesma|Antonio Ledesma]] |- | [[Talaksan:JfTobias0431Bishopfvf 02.JPG|center|128px]] | [[Antonio Realubin Tobias]] | [[teologo]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Antonio_Tobias|Antonio Tobias]] |- | [[Talaksan:Albert del Rosario.jpg|center|128px]] | [[Albert del Rosario]] | [[diplomata]]<br/>[[politiko]]<br/>[[negosyante]] | | | [[Kalihim ng Ugnayang Panlabas]]<br/>[[ambassador of the Philippines to the United States]] | [[:en:Albert_del_Rosario|Albert del Rosario]] |- | [[Talaksan:Arnel Pineda by Phey Palma.jpg|center|128px]] | [[Arnel Pineda]] | [[mang-aawit]]<br/>[[manunulat ng awitin]] | | | | [[:en:Arnel_Pineda|Arnel Pineda]] |- | [[Talaksan:Chadhugo (300dpi).jpg|center|128px]] | [[Chad Hugo]] | [[record producer]]<br/>[[manunulat ng awitin]]<br/>[[kompositor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Chad_Hugo|Chad Hugo]] |- | [[Talaksan:Bishop.Arturo.Bastes.jpg|center|128px]] | [[Arturo M. Bastes]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[coadjutor bishop]] | [[:en:Arturo_Bastes|Arturo Bastes]] |- | [[Talaksan:Ernie Chan at Super-Con 2009.JPG|center|128px]] | [[Ernie Chan]] | [[comics artist]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[Prodyuser sa telebisyon|produser sa telebisyon]]<br/>[[ilustrador]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[graphic artist]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[disenyador]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[alagad ng sining biswal]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref> | | | | [[:en:Ernie_Chan|Ernie Chan]] |- | [[Talaksan:Venus Raj.jpg|center|128px]] | [[Venus Raj]] | [[modelo]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]] | | | | [[:en:Venus_Raj|Venus Raj]] |- | [[Talaksan:Brian Yuzna (2007 crop).jpg|center|128px]] | [[Brian Yuzna]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[screenwriter]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[artista]] | | | | [[:en:Brian_Yuzna|Brian Yuzna]] |- | | [[Leonardo Legaspi]] | [[propesor ng unibersidad]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Roman Catholic Archbishop of Caceres]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Leonardo_Legaspi|Leonardo Legaspi]] |- | [[Talaksan:Brillante Mendoza at the 69th Venice International Film Festival, September 2012.jpg|center|128px]] | [[Brillante Mendoza]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[cinematographer]]<ref name="ref_833b0ecf39cfd9c634b88c55346640b8ff53e5ec78e177b604b7a78346be027c">http://asianwiki.com/Brillante_Mendoza</ref><br/>[[screenwriter]]<ref name="ref_89d32ec69eda3ae30901972a23ca4c45d7f2c401e64244cc1c33b72d8976e7fa">https://lilokpelikula.wordpress.com/2009/10/21/lola-brillante-mendoza-2009/</ref><ref name="ref_df976a5955ea21883692f260e6765daa529da60de09340ac0bd712c56bd8c1ba">http://www.timeout.com/london/film/captive-2012</ref><ref name="ref_2cd4517100d2a9b21c471d3cc0520af58e84f86743a8b0f423ac62d628a710c6">''[[:d:Q105584|Rotten Tomatoes]]''</ref><ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<ref name="ref_b2d7a45e5d3180f042276aa6e9408760514212ca319bc04a9eaae19b89f7c331">http://www.nytimes.com/movies/movie/457936/Kinatay/details</ref><ref name="ref_2cd4517100d2a9b21c471d3cc0520af58e84f86743a8b0f423ac62d628a710c6">''[[:d:Q105584|Rotten Tomatoes]]''</ref><br/>[[production designer]]<br/>[[direktor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Brillante_Mendoza|Brillante Mendoza]] |- | [[Talaksan:Pancho Villa BNF.jpeg|center|128px]] | [[Pancho Villa]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Pancho_Villa_(boxer)|Pancho Villa (boxer)]] |- | [[Talaksan:Bishop Broderick Pabillo at the Manila Cathedral 2023-10-29.jpg|center|128px]] | [[Broderick Soncuaco Pabillo]] | [[teologo]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Broderick_Pabillo|Broderick Pabillo]] |- | [[Talaksan:Simeon Toribio.jpg|center|128px]] | [[Simeón Toribio]] | [[politiko]]<br/>[[atleta]] | | | [[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] | [[:en:Simeon_Toribio|Simeon Toribio]] |- | [[Talaksan:Julio Rosales.jpg|center|128px]] | [[Julio Rosales]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Julio_Rosales|Julio Rosales]] |- | [[Talaksan:Jerry Lucena.jpg|center|128px]] | [[Jerry Lucena]] | [[futbolista]]<br/>[[association football manager]] | | | | [[:en:Jerry_Lucena|Jerry Lucena]] |- | | [[David William Valencia Antonio]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[apostolic administrator]]<br/>[[Roman Catholic Archbishop of Nueva Segovia]] | [[:en:David_William_Antonio|David William Antonio]] |- | | [[Miguel White]] | [[atleta]] | | | | [[:en:Miguel_White|Miguel White]] |- | [[Talaksan:Fernando Capalla.jpg|center|128px]] | [[Fernando Capalla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[coadjutor archbishop]]<br/>[[territorial prelate]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Fernando_Capalla|Fernando Capalla]] |- | [[Talaksan:Rolando Santos CM.jpg|center|128px]] | [[Rolando Crisostomo Santos]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]] | [[:en:Rolando_Santos|Rolando Santos]] |- | [[Talaksan:Archbishop Gilbert Garcera 2024-06-29.jpg|center|128px]] | [[Gilbert Garcera]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Archbishop of Lipa]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Gilbert_Garcera|Gilbert Garcera]] |- | | [[Meiling Melançon]] | [[artista]]<br/>[[modelo]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Mei_Melan%C3%A7on|Mei Melan%C3%A7on]] |- | [[Talaksan:Archbishop John F. Du.png|center|128px]] | [[John F. Du]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Archbishop of Palo]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]] | [[:en:John_F._Du|John F. Du]] |- | [[Talaksan:Bishop Jose Romeo O. Lazo (2).jpg|center|128px]] | [[Jose Romeo Lazo]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Roman Catholic Bishop of San Jose de Antique]]<br/>[[archbishop of Jaro]] | [[:en:Jose_Romeo_Lazo|Jose Romeo Lazo]] |- | | [[Jose S. Palma]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Bishop of Calbayog]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[Archbishop of Palo]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Jos%C3%A9_S._Palma|Jos%C3%A9 S. Palma]] |- | | [[Mark Javier]] | [[archer]] | | | | [[:en:Mark_Javier|Mark Javier]] |- | [[Talaksan:D LIM.jpg|center|128px]] | [[Danilo Lim]] | [[politiko]]<br/>[[military personnel]] | | | | [[:en:Danilo_Lim|Danilo Lim]] |- | | [[Osvaldo Padilla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[titular archbishop]]<br/>[[apostolic nuncio to Panama]]<br/>[[apostolic nuncio to Sri Lanka]]<br/>[[apostolic nuncio to Nigeria]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Costa Rica]]<br/>[[apostolic nuncio to South Korea]]<br/>[[apostolic nuncio to Mongolia]] | [[:en:Osvaldo_Padilla|Osvaldo Padilla]] |- | [[Talaksan:Pablo Virgilio David in 2014 (Retouched).jpg|center|128px]] | [[Pablo Virgilio Siongco David]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]]<br/>[[cardinal priest]] | [[:en:Pablo_Virgilio_David|Pablo Virgilio David]] |- | | [[Rodolfo Tan Cardoso]] | [[ahedresista]] | | | | [[:en:Rodolfo_Tan_Cardoso|Rodolfo Tan Cardoso]] |- | | [[Leopoldo Serantes]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Leopoldo_Serantes|Leopoldo Serantes]] |- | [[Talaksan:Archbishop Ramon Argüelles.jpg|center|128px]] | [[Ramon Arguelles]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Archbishop of Lipa]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]] | [[:en:Ramon_Arguelles|Ramon Arguelles]] |- | [[Talaksan:Bishop Reynaldo G. Evangelista.jpg|center|128px]] | [[Reynaldo Evangelista]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[bishop of Imus]] | [[:en:Reynaldo_Evangelista|Reynaldo Evangelista]] |- | [[Talaksan:Dr Honoria Acosta-Sison.jpg|center|128px]] | [[Honoria Acosta-Sison]] | [[gynecologist]]<ref name="ref_2e1dc5b7c6c2a86eb86a2122d9352ef1f3c7714a1143fe7c1b3fc067eab931f7">''[[:d:Q28721132|The Biographical Dictionary of Women in Science]]''</ref><br/>[[propesor ng unibersidad]]<ref name="ref_2e1dc5b7c6c2a86eb86a2122d9352ef1f3c7714a1143fe7c1b3fc067eab931f7">''[[:d:Q28721132|The Biographical Dictionary of Women in Science]]''</ref><br/>[[obstetrician]] | | | | [[:en:Honoria_Acosta-Sison|Honoria Acosta-Sison]] |- | | [[Sergio Utleg]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]] | [[:en:Sergio_Utleg|Sergio Utleg]] |- | [[Talaksan:Teófilo Yldefonso 1928.jpg|center|128px]] | [[Teófilo Yldefonso]] | [[manlalangoy]]<br/>[[military personnel]] | | | | [[:en:Te%C3%B3filo_Yldefonso|Te%C3%B3filo Yldefonso]] |- | | [[Gabriel Reyes]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[Arsobispo ng Maynila]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[titular archbishop]]<br/>[[bishop of Cebu]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Gabriel_Reyes|Gabriel Reyes]] |- | | [[Wenceslao Selga Padilla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[apostolic prefect]]<br/>[[superior]] | [[:en:Wenceslao_Padilla|Wenceslao Padilla]] |- | [[Talaksan:Melissa de la Cruz at LA Time Festival of Books 2013-cropped.jpg|center|128px]] | [[Melissa de la Cruz]] | [[manunulat]]<br/>[[children's writer]]<br/>[[nobelista]]<br/>[[editor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[young adult author]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | [[Blue Bloods]] | | [[:en:Melissa_de_la_Cruz|Melissa de la Cruz]] |- | [[Talaksan:Shamcey Supsup on September 18, 2011.jpg|center|128px]] | [[Shamcey Supsup]] | [[modelo]]<br/>[[arkitekto]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]] | | | | [[:en:Shamcey_Supsup-Lee|Shamcey Supsup-Lee]] |- | [[Talaksan:Anthony Villanueva 2017 stamp of the Philippines.jpg|center|128px]] | [[Anthony Villanueva]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref><br/>[[artista]] | | | | [[:en:Anthony_Villanueva|Anthony Villanueva]] |- | | [[Roel Velasco]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Roel_Velasco|Roel Velasco]] |- | [[Talaksan:2013 AVN Awards - Mimi Miyagi (8396773441) (crop).jpg|center|128px]] | [[Mimi Miyagi]] | [[artistang pornograpiko]]<br/>[[modelo]]<br/>[[erotic photography model]]<br/>[[politiko]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Mimi_Miyagi|Mimi Miyagi]] |- | | [[José Villanueva]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Jos%C3%A9_Villanueva_(boxer)|Jos%C3%A9 Villanueva (boxer)]] |- | [[Talaksan:Amin Nazari 20191102.jpg|center|128px]] | [[Amin Nazari]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Amin_Nazari|Amin Nazari]] |- | | [[Isnilon Hapilon]] | [[militant]]<ref name="ref_3a050fe4a1b5cdc123941a4d809de3e4cbdf86aca7a47d00e70fc73396c7692f">http://www.reuters.com/article/us-philippines-militants-idUSBRE93F09K20130416</ref><br/>[[military personnel]] | | | [[Emir]] | [[:en:Isnilon_Hapilon|Isnilon Hapilon]] |- | | [[Satoshi Otomo]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Satoshi_%C5%8Ctomo|Satoshi %C5%8Ctomo]] |- | [[Talaksan:Van Partible by Gage Skidmore.jpg|center|128px]] | [[Van Partible]] | [[animator]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[Prodyuser sa telebisyon|produser sa telebisyon]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref><br/>[[direktor sa telebisyon]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref><br/>[[film screenwriter]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref> | | | | [[:en:Van_Partible|Van Partible]] |- | [[Talaksan:Satine Phoenix Porn Star Karaoke 2007-05-01 1.jpg|center|128px]] | [[Satine Phoenix]] | [[artista]]<br/>[[artistang pornograpiko]]<br/>[[pintor]]<br/>[[modelo]]<br/>[[online streamer]] | | | | [[:en:Satine_Phoenix|Satine Phoenix]] |- | [[Talaksan:Aubrey Miles.jpg|center|128px]] | [[Aubrey Miles]] | [[modelo]]<br/>[[mang-aawit]] | | | | [[:en:Aubrey_Miles|Aubrey Miles]] |- | [[Talaksan:Portrait of Rosalina Abejo.jpg|center|128px]] | [[Rosalina Abejo]] | [[Konduktor ng musika|konduktor]]<br/>[[kompositor]]<ref name="ref_115bb190520bffe7d3b11a69f9df49b7ce90dc74fcae0be2a25876d6fbd480ac">http://www.musicsack.com/personfmt_itempk.cfm?itempk=7</ref><ref name="ref_78ef1b4c4bfd98c1b57835278aa68bfb7a82f895c16dd08902a7241396b8dd66">http://philippinemusicregistry.com.ph/main/artist/view/8</ref> | | | | [[:en:Rosalina_Abejo|Rosalina Abejo]] |- | [[Talaksan:Carli de Murga 20191101 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Carlie de Murga]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Carli_de_Murga|Carli de Murga]] |- | | [[Gurdev Khush]] | [[henetista]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref><br/>[[magsasaka]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref><br/>[[agronomo]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> | | | | [[:en:Gurdev_Khush|Gurdev Khush]] |- | [[Talaksan:Philippines Foreign Secretary Yasay Addresses Reporters at a News Conference (28502880421) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Perfecto R. Yasay, Jr.]] | [[negosyante]]<br/>[[abogado]]<ref name="ref_5d9f0275a9a10a2540c3b54d54876fcc3ca330edb427fb3d32e3b7d6b2c4ce30">https://cairope.dfa.gov.ph/site-administrator/embassy-news/150-perfecto-r-yasay-jr-secretary-of-foreign-affairs</ref><br/>[[politiko]] | | | [[chairperson]]<ref name="ref_a95020c6c926990cc42cba9158f1ffa3651c92e7a72951390e120a8a21ca0969">https://news.mb.com.ph/2020/06/12/former-dfa-sec-yasay-dies-73/</ref><br/>[[Kalihim ng Ugnayang Panlabas]]<ref name="ref_7911ff1da716d452199d6d0b838df2f94f6168b660ff4836baf6ac4a4d662d24">https://newsinfo.inquirer.net/878680/ca-rejects-appointment-of-yasay</ref> | [[:en:Perfecto_Yasay_Jr.|Perfecto Yasay Jr.]] |- | [[Talaksan:Ronnie del Carmen.jpg|center|128px]] | [[Ronnie del Carmen]] | [[animator]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[ilustrador]]<br/>[[comics artist]]<br/>[[artista]]<br/>[[graphic artist]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[alagad ng sining]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Ronnie_del_Carmen|Ronnie del Carmen]] |- | [[Talaksan:Álvaro Silva 20191101 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Álvaro Silva]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:%C3%81lvaro_Silva_(footballer)|%C3%81lvaro Silva (footballer)]] |- | [[Talaksan:Kevin Ray Mendoza 20120329.jpg|center|128px]] | [[Kevin Ray Mendoza Hansen]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Kevin_Ray_Mendoza|Kevin Ray Mendoza]] |- | | [[Natividad Almeda López]] | [[abogado]]<br/>[[hukom]] | | | | [[:en:Natividad_Almeda-L%C3%B3pez|Natividad Almeda-L%C3%B3pez]] |- | [[Talaksan:Geena Rocero for Chromat.jpg|center|128px]] | [[Geena Rocero]] | [[modelo]]<br/>[[LGBTQ rights activist]]<br/>[[Playmate]] | | | | [[:en:Geena_Rocero|Geena Rocero]] |- | [[Talaksan:Jamie Herrell (Miss Philippines Earth 2014 ).jpg|center|128px]] | [[Jamie Herrell]] | [[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]] | | | | [[:en:Jamie_Herrell|Jamie Herrell]] |- | [[Talaksan:Vicky Tauli-Corpuz in Kuala-Lumpur.jpg|center|128px]] | [[Victoria Tauli-Corpuz]] | [[indigenous rights activist]] | | | [[United Nations Special Rapporteur]] | [[:en:Victoria_Tauli-Corpuz|Victoria Tauli-Corpuz]] |- | [[Talaksan:Daisuke Sato After the Game - PHI vs AFG, September 12, 2023.png|center|128px]] | [[Daisuke Sato]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Daisuke_Sato_(footballer)|Daisuke Sato (footballer)]] |- | [[Talaksan:Kevin Ingresso.jpg|center|128px]] | [[Kevin Ingreso]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Kevin_Ingreso|Kevin Ingreso]] |- | | [[Oscar Jaime Llaneta Florencio]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Oscar_Jaime_Florencio|Oscar Jaime Florencio]] |- | [[Talaksan:Rep. Geraldine Roman (19th Congress).jpg|center|128px]] | [[Geraldine Roman]] | [[mamamahayag]]<br/>[[estadista]]<br/>[[politiko]]<ref name="ref_70993855ad08fbce4b2a13f5728ccf26f2ab52af081a59aa31f17fdd9af2f41d">http://congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><ref name="ref_d01d114b0423af7fdb7cb4885737a659fb2b6409f8acd63e037ff3f1958646bb">http://www.congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref> | | | [[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]]<ref name="ref_d01d114b0423af7fdb7cb4885737a659fb2b6409f8acd63e037ff3f1958646bb">http://www.congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><br/>[[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]]<ref name="ref_70993855ad08fbce4b2a13f5728ccf26f2ab52af081a59aa31f17fdd9af2f41d">http://congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><br/>[[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] | [[:en:Geraldine_Roman|Geraldine Roman]] |- | [[Talaksan:Kylie Verzosa 2022 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Kylie Verzosa]] | [[modelo]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]]<br/>[[artista]] | | | | [[:en:Kylie_Verzosa|Kylie Verzosa]] |- | | [[Tabinas Jefferson]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Jefferson_Tabinas|Jefferson Tabinas]] |- | [[Talaksan:Eumir felix marcial KL 2017.jpg|center|128px]] | [[Eumir Marcial]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Eumir_Marcial|Eumir Marcial]] |- | [[Talaksan:Manny Jacinto at the 2018 Comic-Con International (42913094245) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Manny Jacinto]] | [[artista sa telebisyon]]<br/>[[mananayaw]]<br/>[[artista]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref> | | | | [[:en:Manny_Jacinto|Manny Jacinto]] |- | [[Talaksan:New Clark City Visit of Kayla Sanchez (cropped).jpg|center|128px]] | [[Kayla Sanchez]] | [[manlalangoy]]<ref name="ref_71088fd3015a897b4edb05c490dbd362f030de19fdf8997617b2579e42df444f">''[[:d:Q23439984|swimrankings.net]]''</ref> | | | | [[:en:Kayla_Sanchez|Kayla Sanchez]] |- | [[Talaksan:Karen Ibasco Joins the UN Youth Climate Summit (2019) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Karen Ibasco]] | [[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]]<br/>[[pisiko]] | | | | [[:en:Karen_Ibasco|Karen Ibasco]] |- | [[Talaksan:Sarina Bolden.png|center|128px]] | [[Sarina Bolden]] | [[futbolista]]<ref name="ref_a4daea7bcee446c1cbd0b6a142d0b95aeef218a10a1d147d8d274272a911d962">https://www.chicagotribune.com/sports/soccer/ct-world-cup-sarina-bolden-philippines-20230725-kihxntol2zb3nhmqhvhlgmqqci-story.html</ref> | | | | [[:en:Sarina_Bolden|Sarina Bolden]] |- | [[Talaksan:Margielyn Didal (cropped).jpg|center|128px]] | [[Margielyn Didal]] | [[skateboarder]] | | | | [[:en:Margielyn_Didal|Margielyn Didal]] |- | | [[Rex Andrew Clement Alarcon]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Catholic deacon]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Roman Catholic Archbishop of Caceres]] | [[:en:Rex_Andrew_Alarcon|Rex Andrew Alarcon]] |- | [[Talaksan:Louise Mabulo UN Young Champion of the Earth Award Ceremony Speech 3 (50750541351).jpg|center|128px]] | [[Louise Emmanuelle Mabulo]] | [[cook]]<br/>[[environmentalist]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref><br/>[[magsasaka]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref><br/>[[entrepreneur]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref> | | | | [[:en:Louise_Mabulo|Louise Mabulo]] |- | [[Talaksan:MitskiAPE180824 (13 of 116) (53941099308) (cropped 2).jpg|center|128px]] | [[Beabadoobe]] | [[mang-aawit-manunulat]]<ref name="ref_7f185c0ce88ceaf3e120d7aa46e91399685a365ee5391ffd639c3a94965f31df">https://www.theguardian.com/music/2024/nov/13/beabadoobee-review-02-academy-glasgow</ref><ref name="ref_bafb9b83290b96566f3ea036dee83e3d41462a1b08fd9520933aec511b33c32c">https://www.nme.com/news/music/beabadoobee-brits-interview-sabrina-carpenter-embracing-imperfection-3843092</ref> | | | | [[:en:Beabadoobee|Beabadoobee]] |- | | [[Marinel Sumook Ubaldo]] | [[climate activist]] | | | | [[:en:Marinel_Sumook_Ubaldo|Marinel Sumook Ubaldo]] |- | [[Talaksan:Bianca Bustamante 2024.jpg|center|128px]] | [[Bianca Bustamante]] | [[racing driver]]<br/>[[racecar driver]] | | | | [[:en:Bianca_Bustamante|Bianca Bustamante]] |- | [[Talaksan:PIA Leyte - Aira Villegas interview (cropped).jpg|center|128px]] | [[Aira Villegas]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Aira_Villegas|Aira Villegas]] |} {{Wikidata list end}} 06aety2nbq9gksf8ze2in8iiqw2s0r8 15 281597 2221893 2221510 2026-08-28T00:57:44Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2221893 wikitext text/x-wiki == Wala pang artikulo == {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?linkcount WHERE { ?item wdt:P106 ?occupation. ?occupation wdt:P279* wd:Q864503. ?item wikibase:sitelinks ?linkcount . } GROUP BY ?item ?linkcount ORDER BY DESC(?linkcount) LIMIT 200 |columns=number,item,label:Article,P569,P570,P101,P18 |section= |min_section= |sort= |links=red_only |thumb=128 |autolist=fallback |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! number ! item ! Article ! petsa ng kapanangakan ! petsa ng kamatayan ! field of work ! larawan |- | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q144535|Q144535]] | [[Herbert Spencer]] | data-sort-value="1820" | 1820-04-27<br/>1820-04-28 | data-sort-value="1903" | 1903-12-08 | [[botanika]] | [[Talaksan:Herbert Spencer.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q11826|Q11826]] | [[Al-Biruni]] | data-sort-value="973" | 973-09-04 | data-sort-value="1048" | 1048-12-09 | [[pisika]]<br/>[[matematika]]<br/>[[astronomiya]]<br/>[[likas na agham]]<br/>[[kasaysayan]]<br/>[[chronology]]<br/>[[laborer]]<br/>[[Indology]]<br/>[[agham pandaigdig]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[kartograpiya]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]]<br/>[[astrolohiya]]<br/>[[kimika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[sikolohiya]]<br/>[[teolohiya]]<br/>[[parmakolohiya]]<br/>[[history of religions]]<br/>[[mineralohiya]] | [[Talaksan:Al-Biruni Portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q131117|Q131117]] | [[Maria Montessori]] | data-sort-value="1870" | 1870-08-31 | data-sort-value="1952" | 1952-05-06 | [[pedagohiya]] | [[Talaksan:Maria Montessori (portrait).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q185007|Q185007]] | [[Rita Levi-Montalcini]] | data-sort-value="1909" | 1909-04-22 | data-sort-value="2012" | 2012-12-30 | [[neurobiology]] | [[Talaksan:Rita Levi-Montalcini (1986).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q7487|Q7487]] | [[Dorothy Hodgkin]] | data-sort-value="1910" | 1910-05-12 | data-sort-value="1994" | 1994-07-29 | [[X-ray crystallography]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[kimika]]<br/>[[kristalograpiya]] | [[Talaksan:Professor Dorothy Hodgkin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q160362|Q160362]] | [[Theophrastus]] | data-sort-value="-371" | -371 | data-sort-value="-287" | -287 | [[botanika]] | [[Talaksan:Teofrasto Orto botanico head.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q78496|Q78496]] | [[Konrad Lorenz]] | data-sort-value="1903" | 1903-11-07 | data-sort-value="1989" | 1989-02-27 | [[etolohiya]]<br/>[[pilosopiya]] | [[Talaksan:Konrad Lorenz.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q102034|Q102034]] | [[Ronald Ross]] | data-sort-value="1857" | 1857-05-13 | data-sort-value="1932" | 1932-09-16 | [[parasitolohiya]]<br/>[[epidemiyolohiya]] | [[Talaksan:Ronald Ross.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q60059|Q60059]] | [[Albertus Magnus]] | data-sort-value="1200" | 1200 | data-sort-value="1280" | 1280-11-15 | [[pilosopiya]] | [[Talaksan:Tommaso da modena, ritratti di domenicani (vescovo) 1352 150cm, treviso, ex convento di san niccolò, sala del capitolo.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q199654|Q199654]] | [[Barbara McClintock]] | data-sort-value="1902" | 1902-06-16 | data-sort-value="1992" | 1992-09-02 | [[henetika]]<br/>[[cytogenetics]] | [[Talaksan:Barbara McClintock (1902-1992) shown in her laboratory in 1947.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q462843|Q462843]] | [[Tu Youyou]] | data-sort-value="1930" | 1930-12-30 | | [[parmakolohiya]]<br/>[[tradisyonal na panggagamot na Tsino]] | [[Talaksan:D810 4987 Tu Youyou, medicine (22945001843) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q25820|Q25820]] | [[Thomas Young]] | data-sort-value="1773" | 1773-06-13 | data-sort-value="1829" | 1829-05-10 | [[pisika]]<br/>[[mekanika]]<br/>[[lingguwistika]]<br/>[[agham ng mga materyal]] | [[Talaksan:Thomas Young by Briggs.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q229264|Q229264]] | [[Georges-Louis Leclerc, Comte de Buffon]] | data-sort-value="1707" | 1707-09-07 | data-sort-value="1788" | 1788-04-15 | [[biyolohiya]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[political arithmetic]] | [[Talaksan:François Hubert Drouais - Portrait of Buffon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q173441|Q173441]] | [[Abu Abdullah Muhammad al-Idrisi al-Qurtubi al-Hasani as-Sabti]] | data-sort-value="1110" | 1110 | data-sort-value="1166" | 1166<br/>1165 | [[kartograpiya]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[paglalakbay]] | [[Talaksan:Al-Idrisi, Sayr mulhimah min al-Sharq wa-al-Gharb.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q70554|Q70554]] | [[Hermann Emil Fischer]] | data-sort-value="1852" | 1852-10-09 | data-sort-value="1919" | 1919-07-15 | [[kimika]] | [[Talaksan:Hermann Emil Fischer. Photograph by Atelier Victoria, 1895. Wellcome V0027668 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q213195|Q213195]] | [[B.F. Skinner]] | data-sort-value="1904" | 1904-03-20 | data-sort-value="1990" | 1990-08-18 | [[sikolohiya]]<br/>[[behavioral analytics]] | [[Talaksan:B.F. Skinner at Harvard circa 1950 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q7426|Q7426]] | [[Ada Yonath]] | data-sort-value="1939" | 1939-06-22 | | [[kristalograpiya]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[ribosoma]]<br/>[[biyolohiyang estruktural]] | [[Talaksan:Ada E. Yonath.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q204733|Q204733]] | [[Gerty Cori]] | data-sort-value="1896" | 1896-08-15 | data-sort-value="1957" | 1957-10-26 | [[biyokimika]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:Gerty Theresa Cori.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q151564|Q151564]] | [[Frederick Sanger]] | data-sort-value="1918" | 1918-08-13 | data-sort-value="2013" | 2013-11-19 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Frederick Sanger2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q35703|Q35703]] | [[Gertrude B. Elion]] | data-sort-value="1918" | 1918-01-23 | data-sort-value="1999" | 1999-02-21 | [[parmakolohiya]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Gertrude Elion (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q84405|Q84405]] | [[Karl Landsteiner]] | data-sort-value="1868" | 1868-06-14 | data-sort-value="1943" | 1943-06-26 | [[kimika]] | [[Talaksan:Karl Landsteiner nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q214565|Q214565]] | [[Beatrix Potter]] | data-sort-value="1866" | 1866-07-28 | data-sort-value="1943" | 1943-12-22 | | [[Talaksan:Beatrix Potter by King cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q107402|Q107402]] | [[Rosalyn Sussman Yalow]] | data-sort-value="1921" | 1921-07-19 | data-sort-value="2011" | 2011-05-30 | [[biyopisika]] | [[Talaksan:Rosalyn Yalow.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q185777|Q185777]] | [[Alexis Carrel]] | data-sort-value="1873" | 1873-06-28 | data-sort-value="1944" | 1944-11-05 | [[Pag-oopera|pagtistis]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[pathophysiology]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[vascular surgery]] | [[Talaksan:Alexis Carrel 1912.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q318750|Q318750]] | [[Stephen Hillenburg]] | data-sort-value="1961" | 1961-08-21 | data-sort-value="2018" | 2018-11-26 | [[biyolohiyang pandagat]]<br/>[[animasyon]]<br/>[[komiks]] | [[Talaksan:Stephen Hillenburg by Carlos Cazurro.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q60024|Q60024]] | [[Hermann von Helmholtz]] | data-sort-value="1821" | 1821-08-31 | data-sort-value="1894" | 1894-09-08 | [[pisika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[sikolohiya]] | [[Talaksan:Hermann von Helmholtz.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q103844|Q103844]] | [[Françoise Barré-Sinoussi]] | data-sort-value="1947" | 1947-07-30 | | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Françoise Barré-Sinoussi-press conference Dec 06th, 2008-1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q180468|Q180468]] | [[Albert von Szent-Györgyi Nagyrápolt]] | data-sort-value="1893" | 1893-09-16 | data-sort-value="1986" | 1986-10-22 | [[biyokimika]]<br/>[[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Albert Szent-Györgyi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q200136|Q200136]] | [[Linda B. Buck]] | data-sort-value="1947" | 1947-01-29 | | [[biyolohiya]]<br/>[[neurosiyensiya]] | [[Talaksan:Linda Buck 2015 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q154824|Q154824]] | [[Norman Borlaug]] | data-sort-value="1914" | 1914-03-25 | data-sort-value="2009" | 2009-09-12 | [[agronomiya]] | [[Talaksan:Norman Borlaug.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q43917|Q43917]] | [[Eduard Buchner]] | data-sort-value="1860" | 1860-05-20 | data-sort-value="1917" | 1917-08-13 | [[kimika]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Eduardbuchner.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q150630|Q150630]] | [[Camillo Golgi]] | data-sort-value="1843" | 1843-07-07 | data-sort-value="1926" | 1926-01-21 | [[malarya]]<br/>[[medisina]]<br/>[[histolohiya]]<br/>[[anatomiya]]<br/>[[patolohiya]]<br/>[[agham]] | [[Talaksan:Camillo Golgi nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q26321|Q26321]] | [[Elizabeth Blackburn]] | data-sort-value="1948" | 1948-11-26 | | [[biyolohiya]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[cytogenetics]] | [[Talaksan:Elizabeth Blackburn CHF Heritage Day 2012 Rush 001.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q26322|Q26322]] | [[Carol Greider]] | data-sort-value="1961" | 1961-04-15 | | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:GREIDER Carol 2014 - Less vignetting.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q17280087|Q17280087]] | [[Emmanuelle Charpentier]] | data-sort-value="1968" | 1968-12-11 | | [[mikrobiyolohiya]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:Emmanuelle Charpentier.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q80905|Q80905]] | [[Donald Arthur Glaser]] | data-sort-value="1926" | 1926-09-21 | data-sort-value="2013" | 2013-02-28 | [[pisika]] | [[Talaksan:Donald Glaser.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q102804|Q102804]] | [[Henri Moissan]] | data-sort-value="1852" | 1852-09-28 | data-sort-value="1907" | 1907-02-20 | [[kimika]] | [[Talaksan:Henri Moissan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q177681|Q177681]] | [[Thomas Hunt Morgan]] | data-sort-value="1866" | 1866-09-25 | data-sort-value="1945" | 1945-12-04 | [[henetika]] | [[Talaksan:Thomas Hunt Morgan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q153159|Q153159]] | [[Elias Lönnrot]] | data-sort-value="1802" | 1802-04-09 | data-sort-value="1884" | 1884-03-19 | [[lingguwistika]]<br/>[[etnograpiya]]<br/>[[botanika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[pilolohiya]]<br/>[[collecting]]<br/>[[panitikan]] | [[Talaksan:Elias Lönnrot portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q180350|Q180350]] | [[Frederick Banting]] | data-sort-value="1891" | 1891-11-14 | data-sort-value="1941" | 1941-02-21 | [[pisyolohiya]]<br/>[[parmakolohiya]] | [[Talaksan:Fredrick banting.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q234224|Q234224]] | [[Dian Fossey]] | data-sort-value="1932" | 1932-01-16 | data-sort-value="1985" | 1985-12-26 | [[etolohiya]] | [[Talaksan:Dian Fossey October 1968.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q14279|Q14279]] | [[Giovanni Domenico Cassini]] | data-sort-value="1625" | 1625-06-08 | data-sort-value="1712" | 1712-09-14 | [[astronomiya]] | [[Talaksan:Giovanni Domenico Cassini.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q4273363|Q4273363]] | [[Frances Arnold]] | data-sort-value="1956" | 1956-07-25 | | [[inhinyeriyang pangkimika]]<br/>[[biocatalysis]]<br/>[[protein engineering]]<br/>[[synthetic biology]] | [[Talaksan:Frances Arnold in 2021 at Caltech 01 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q15118973|Q15118973]] | [[Aziz Sancar]] | data-sort-value="1946" | 1946-09-08 | | [[DNA repair]]<br/>[[Siklo ng selula|cell cycle]]<br/>[[circadian rhythm]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[DNA]] | [[Talaksan:Aziz Sancar 0060.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q107462|Q107462]] | [[Har Gobind Khorana]] | data-sort-value="1922" | 1922-01-09 | data-sort-value="2011" | 2011-11-09 | [[biyolohiyang molekular]] | [[Talaksan:Har Gobind Khorana.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q189488|Q189488]] | [[Willem Einthoven]] | data-sort-value="1860" | 1860-05-21 | data-sort-value="1927" | 1927-09-29 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Portrait of W. (Willem) Einthoven, professor of Physiology and Histology at Leiden University Icones 332.tiff|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q231402|Q231402]] | [[Jacques Monod]] | data-sort-value="1910" | 1910-02-09 | data-sort-value="1976" | 1976-05-31 | [[biyolohiya]]<br/>[[kontrasepsiyon]] | [[Talaksan:Jacques Monod 1971.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q60061|Q60061]] | [[Venkatraman Ramakrishnan]] | data-sort-value="1952" | 1952 | | [[biyokimika]]<br/>[[computational biology]]<br/>[[biyolohiyang molekular]] | [[Talaksan:Venki Ramakrishnan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q16196017|Q16196017]] | [[Tedros Adhanom Ghebreyesus]] | data-sort-value="1965" | 1965-03-03 | | [[community health]]<br/>[[kalusugang pampubliko]]<br/>[[international organization]]<br/>[[Pangangalagang pangkalusugan]]<br/>[[health administration]]<br/>[[mikrobiyolohiya]]<br/>[[politika]]<br/>[[Patakarang panlabas]] | [[Talaksan:Tedros Adhanom Ghebreyesus September 2025.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q189006|Q189006]] | [[Charles Louis Alphonse Laveran]] | data-sort-value="1845" | 1845-06-18 | data-sort-value="1922" | 1922-05-18 | [[malarya]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:Charles Laveran nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q104913|Q104913]] | [[Robert Edwards]] | data-sort-value="1925" | 1925-09-27 | data-sort-value="2013" | 2013-04-10 | [[reproductive medicine]] | [[Talaksan:Robert Geoffrey Edwards (2010).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q8056214|Q8056214]] | [[Yoshinori Ohsumi]] | data-sort-value="1945" | 1945-02-09 | | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[autophagy]] | [[Talaksan:Nobel Laureates 7428 (30679389523) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q191026|Q191026]] | [[Francis Galton]] | data-sort-value="1822" | 1822-02-16 | data-sort-value="1911" | 1911-01-17 | [[Teorya ng probabilidad|probability theory]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]] | [[Talaksan:Sir Francis Galton, 1890s.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q214851|Q214851]] | [[Charles Richet]] | data-sort-value="1850" | 1850-08-26 | data-sort-value="1935" | 1935-12-04 | [[medisina]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[allergology]]<br/>[[anapilaksis]]<br/>[[human physiology]]<br/>[[sikolohiya]]<br/>[[Esperanto]]<br/>[[ewhenesya]]<br/>[[Parasikolohiya]]<br/>[[creative and professional writing]]<br/>[[Tuluyan]]<br/>[[Drama]] | [[Talaksan:Charles Robert Richet nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q6796222|Q6796222]] | [[May-Britt Moser]] | data-sort-value="1963" | 1963-01-04 | | [[neurosiyensiya]]<br/>[[grid neuron]] | [[Talaksan:May-Britt Moser (20902423978) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q296047|Q296047]] | [[Sam Harris]] | data-sort-value="1967" | 1967-04-09 | | [[neurosiyensiya]]<br/>[[moralidad]]<br/>[[etika]]<br/>[[mindfulness]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[creative and professional writing]]<br/>[[criticism of religion]]<br/>[[Blog]]<br/>[[podcast show]]<br/>[[Meditasyon|pagninilay]] | [[Talaksan:Sam Harris 2016 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 57 | [[:d:Q232308|Q232308]] | [[Selman Abraham Waksman]] | data-sort-value="1888" | 1888-07-22 | data-sort-value="1973" | 1973-08-16 | [[biyokimika]]<br/>[[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:Selman Waksman NYWTS.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 58 | [[:d:Q125057|Q125057]] | [[Richard Francis Burton]] | data-sort-value="1821" | 1821-03-19 | data-sort-value="1890" | 1890-10-20 | | [[Talaksan:Richard Francis Burton by Rischgitz, 1864.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 59 | [[:d:Q234463|Q234463]] | [[Sydney Brenner]] | data-sort-value="1927" | 1927-01-13 | data-sort-value="2019" | 2019-04-05 | [[biyolohiya]] | [[Talaksan:Sydney Brenner OIST 2008 (33208371153) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 60 | [[:d:Q189564|Q189564]] | [[Pierre Teilhard de Chardin]] | data-sort-value="1881" | 1881-05-01 | data-sort-value="1955" | 1955-04-10 | [[pilosopiya]]<br/>[[teolohiya]]<br/>[[pastoral care]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]]<br/>[[philosophical anthropology]]<br/>[[Christian philosophy]]<br/>[[heolohiya]] | [[Talaksan:TeilhardP 1955.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 61 | [[:d:Q5327|Q5327]] | [[Adolf Butenandt]] | data-sort-value="1903" | 1903-03-24 | data-sort-value="1995" | 1995-01-18 | [[biyokimika]]<br/>[[kimikang organiko]] | [[Talaksan:Bad Schachen Porträt; Adolf Butenandt - W134Nr.020182c - Willy Pragher (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 62 | [[:d:Q106399|Q106399]] | [[John Howard Northrop]] | data-sort-value="1891" | 1891-07-05 | data-sort-value="1987" | 1987-05-27 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:John Howard Northrop.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 63 | [[:d:Q88608397|Q88608397]] | [[Katalin Karikó]] | data-sort-value="1955" | 1955-01-17 | | [[messenger RNA]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Katalin Karikó at the United States Embassy Sweden, 2023 Nobel Reception (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 64 | [[:d:Q76727|Q76727]] | [[Ernst Jünger]] | data-sort-value="1895" | 1895-03-29 | data-sort-value="1998" | 1998-02-17 | [[pilosopiya]]<br/>[[Panitikang Aleman]]<br/>[[entomolohiya]] | [[Talaksan:Ernst Jünger vers 1920 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 65 | [[:d:Q12973|Q12973]] | [[Leopold III of Belgium]] | data-sort-value="1901" | 1901-11-03 | data-sort-value="1983" | 1983-09-25 | | [[Talaksan:Leopold III (1934).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 66 | [[:d:Q55008046|Q55008046]] | [[Albert I of Belgium]] | data-sort-value="1875" | 1875-04-08 | data-sort-value="1934" | 1934-02-17 | | [[Talaksan:Albert I Koning der Belgen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 67 | [[:d:Q316371|Q316371]] | [[Vladimir Vernadsky]] | data-sort-value="1863" | 1863-02-28 | data-sort-value="1945" | 1945-01-06 | [[heolohiya]]<br/>[[kristalograpiya]]<br/>[[mineralohiya]]<br/>[[geochemistry]]<br/>[[radiogeology]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[biogeochemistry]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[history of geology]] | [[Talaksan:1934-V I Vernadsky.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 68 | [[:d:Q211029|Q211029]] | [[Edward O. Wilson]] | data-sort-value="1929" | 1929-06-10 | data-sort-value="2021" | 2021-12-26 | [[myrmecology]]<br/>[[sociobiology]]<br/>[[natural science]]<br/>[[soolohiya]]<br/>[[entomolohiya]]<br/>[[Saribuhay|biodiversity]]<br/>[[animal ecology]] | [[Talaksan:Edward O. Wilson, 2003 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 69 | [[:d:Q77174|Q77174]] | [[Christiane Nüsslein-Volhard]] | data-sort-value="1942" | 1942-10-20 | | [[biyolohiya]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[genetic research]]<br/>[[developmental biology]]<br/>[[embriyolohiya]] | [[Talaksan:Christiane Nüsslein-Volhard mg 4372 cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 70 | [[:d:Q92894|Q92894]] | [[Geoffrey Hinton]] | data-sort-value="1947" | 1947-12-06 | | [[deep learning]]<br/>[[pagkatuto ng makina]]<br/>[[neurosiyensiya]]<br/>[[artificial neural network]]<br/>[[applied psychology]]<br/>[[artipisyal na katalinuhan]] | [[Talaksan:Geoffrey Hinton in 2026.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 71 | [[:d:Q154782|Q154782]] | [[Adelbert von Chamisso]] | data-sort-value="1781" | 1781-01-30 | data-sort-value="1838" | 1838-08-21 | [[botanika]]<br/>[[soolohiya]] | [[Talaksan:Chamisso Adelbert von 1781-1838.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 72 | [[:d:Q213504|Q213504]] | [[Charles Scott Sherrington]] | data-sort-value="1857" | 1857-11-27 | data-sort-value="1952" | 1952-03-04 | [[neurobiology]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[histolohiya]]<br/>[[bakteryolohiya]]<br/>[[patolohiya]] | [[Talaksan:Prof. Charles Scott Sherrington.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 73 | [[:d:Q75847|Q75847]] | [[Harald zur Hausen]] | data-sort-value="1936" | 1936-03-11 | data-sort-value="2023" | 2023-05-29 | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Harald zur Hausen 01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 74 | [[:d:Q57192|Q57192]] | [[Gerhard Domagk]] | data-sort-value="1895" | 1895-10-30 | data-sort-value="1964" | 1964-04-24 | [[patolohiya]] | [[Talaksan:Gerhard Domagk nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 75 | [[:d:Q211787|Q211787]] | [[Jules Bordet]] | data-sort-value="1870" | 1870-06-13 | data-sort-value="1961" | 1961-04-06 | [[mikrobiyolohiya]]<br/>[[medisina]]<br/>[[bakteryolohiya]]<br/>[[immunology]] | [[Talaksan:Jules Bordet nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 76 | [[:d:Q233965|Q233965]] | [[Charles Nicolle]] | data-sort-value="1866" | 1866-09-21 | data-sort-value="1936" | 1936-02-28 | [[bakteryolohiya]] | [[Talaksan:Charles Jules Henri Nicolle. Photograph. Wellcome V0026919.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 77 | [[:d:Q170342|Q170342]] | [[Svante Pääbo]] | data-sort-value="1955" | 1955-04-20 | | [[paleogenetics]]<br/>[[evolutionary anthropology]]<br/>[[human evolutionary genetics]]<br/>[[henetika]]<br/>[[Biyolohiyang ebolutiba|ebolusyonaryong biyolohiya]]<br/>[[evolutionary genetics]] | [[Talaksan:Professor Svante Paabo ForMemRS (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 78 | [[:d:Q49347|Q49347]] | [[Melvin Calvin]] | data-sort-value="1911" | 1911-04-08 | data-sort-value="1997" | 1997-01-08 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Melvin Calvin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 79 | [[:d:Q115490|Q115490]] | [[Tadeusz Reichstein]] | data-sort-value="1897" | 1897-07-08 | data-sort-value="1996" | 1996-08-01 | | [[Talaksan:Thadeus Reichstein ETH-Bib Portr 10137.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 80 | [[:d:Q58575|Q58575]] | [[Friedrich Wöhler]] | data-sort-value="1800" | 1800-07-31 | data-sort-value="1882" | 1882-09-23 | [[kimika]] | [[Talaksan:Friedrich Wöhler Litho.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 81 | [[:d:Q157224|Q157224]] | [[Kary Mullis]] | data-sort-value="1944" | 1944-12-28 | data-sort-value="2019" | 2019-08-07 | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[kimika]] | [[Talaksan:Kary Mullis.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 82 | [[:d:Q157056|Q157056]] | [[Samuel Hahnemann]] | data-sort-value="1755" | 1755-04-10 | data-sort-value="1843" | 1843-07-02 | [[homeopatiya]] | [[Talaksan:Samuel Hahnemann 1841.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 83 | [[:d:Q78478|Q78478]] | [[Robert Bárány]] | data-sort-value="1876" | 1876-04-22 | data-sort-value="1936" | 1936-04-08 | [[otolaryngology]] | [[Talaksan:Robert Bárány av Lars Emil Finn.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 84 | [[:d:Q155764|Q155764]] | [[Robert Brown]] | data-sort-value="1773" | 1773-12-21 | data-sort-value="1858" | 1858-06-10 | [[botanika]]<br/>[[pisyolohiya ng halaman]]<br/>[[:Kategorya:Lumot]]<br/>[[mikroskopiya]] | [[Talaksan:Robert brown botaniker.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 85 | [[:d:Q170676|Q170676]] | [[Roger D. Kornberg]] | data-sort-value="1947" | 1947-04-24 | | [[biyolohiyang estruktural]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Roger Kornberg April 2016.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 86 | [[:d:Q57191|Q57191]] | [[Hans Krebs]] | data-sort-value="1900" | 1900-08-25 | data-sort-value="1981" | 1981-11-22 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Hans Adolf Krebs.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 87 | [[:d:Q102379|Q102379]] | [[Paul Berg]] | data-sort-value="1926" | 1926-06-30 | data-sort-value="2023" | 2023-02-15 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Paul Berg in 1980.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 88 | [[:d:Q205772|Q205772]] | [[Jared Diamond]] | data-sort-value="1937" | 1937-09-10 | | [[ekolohiya]]<br/>[[Biyolohiyang ebolutiba|ebolusyonaryong biyolohiya]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[biogeography]] | [[Talaksan:Jared diamond.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 89 | [[:d:Q218311|Q218311]] | [[François Jacob]] | data-sort-value="1920" | 1920-06-17 | data-sort-value="2013" | 2013-04-20 | [[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:François Jacob nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 90 | [[:d:Q234590|Q234590]] | [[Christian de Duve]] | data-sort-value="1917" | 1917-10-02 | data-sort-value="2013" | 2013-05-04 | [[biyolohiyang pangselula]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Christian de Duve.tif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 91 | [[:d:Q7442|Q7442]] | [[Carolyn Bertozzi]] | data-sort-value="1966" | 1966-10-10 | | [[kimika]]<br/>[[glycobiology]] | [[Talaksan:Carolyn Bertozzi IMG 9384.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 92 | [[:d:Q189803|Q189803]] | [[Arthur Harden]] | data-sort-value="1865" | 1865-10-12 | data-sort-value="1940" | 1940-06-17 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:ArthurHarden.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 93 | [[:d:Q76600|Q76600]] | [[Manfred Eigen]] | data-sort-value="1927" | 1927-05-09 | data-sort-value="2019" | 2019-02-06 | [[biyopisika]] | [[Talaksan:Eigen,Manfred 1996 Göttingen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 94 | [[:d:Q105830|Q105830]] | [[Baruch Samuel Blumberg]] | data-sort-value="1925" | 1925-07-28 | data-sort-value="2011" | 2011-04-05 | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Baruch Samuel Blumberg by Tom Trower (NASA) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 95 | [[:d:Q104607|Q104607]] | [[Andrew Huxley]] | data-sort-value="1917" | 1917-11-22 | data-sort-value="2012" | 2012-05-30 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Andrew Fielding Huxley nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 96 | [[:d:Q155375|Q155375]] | [[Archibald Hill]] | data-sort-value="1886" | 1886-09-26 | data-sort-value="1977" | 1977-06-03 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Archibald Vivian Hill.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 97 | [[:d:Q232024|Q232024]] | [[John James Rickard Macleod]] | data-sort-value="1876" | 1876-09-06 | data-sort-value="1935" | 1935-03-16 | [[pisyolohiya]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:J.J.R. Macleod ca. 1928.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 98 | [[:d:Q59478|Q59478]] | [[George Gamow]] | data-sort-value="1904" | 1904-03-04 | data-sort-value="1968" | 1968-08-19 | [[Pisikang teoretikal|theoretical physics]]<br/>[[astropisika]]<br/>[[pisikang nuklear]]<br/>[[physical cosmology]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[literary activity]]<br/>[[scientific non-fiction literature]]<br/>[[popular science literature]]<br/>[[children's and young adult literature]] | [[Talaksan:格·安·伽莫夫.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 99 | [[:d:Q73093|Q73093]] | [[Paul Karrer]] | data-sort-value="1889" | 1889-04-21 | data-sort-value="1971" | 1971-06-18 | [[kimikang organiko]] | [[Talaksan:UAZ DOK.005.059 Karrer.tif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 100 | [[:d:Q137106|Q137106]] | [[Howard Florey]] | data-sort-value="1898" | 1898-09-24 | data-sort-value="1968" | 1968-02-21 | | [[Talaksan:Howard Walter Florey 1945.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 101 | [[:d:Q157239|Q157239]] | [[Artturi Ilmari Virtanen]] | data-sort-value="1895" | 1895-01-15 | data-sort-value="1973" | 1973-11-11 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:A-I-Virtanen-portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 102 | [[:d:Q158749|Q158749]] | [[Albert Lebrun]] | data-sort-value="1871" | 1871-08-29 | data-sort-value="1950" | 1950-03-06 | [[politika]] | [[Talaksan:Albert Lebrun 1932 (2).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 103 | [[:d:Q202136|Q202136]] | [[Barry Marshall]] | data-sort-value="1951" | 1951-09-30 | | [[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:Barry J Marshall.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 104 | [[:d:Q188668|Q188668]] | [[Thom Yorke]] | data-sort-value="1968" | 1968-10-07 | | | [[Talaksan:AllPointsEastAug2022 (327 of 385) (52327062411) (cropped) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 105 | [[:d:Q155914|Q155914]] | [[Peter Simon Pallas]] | data-sort-value="1741" | 1741-09-22 | data-sort-value="1811" | 1811-09-08 | [[soolohiya]]<br/>[[botanika]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[etnograpiya]]<br/>[[pilolohiya]] | [[Talaksan:Peter Simon Pallas. Stipple engraving by A. Tardieu after hi Wellcome V0004437.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 106 | [[:d:Q234949|Q234949]] | [[David Baltimore]] | data-sort-value="1938" | 1938-03-07 | data-sort-value="2025" | 2025-09-06 | [[biyokimika]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[birolohiya]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[henetika]]<br/>[[Inhenyeriyang henetiko]] | [[Talaksan:Dr. David Baltimore2 crop2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 107 | [[:d:Q151593|Q151593]] | [[Olivier Messiaen]] | data-sort-value="1908" | 1908-12-10 | data-sort-value="1992" | 1992-04-27 | | [[Talaksan:Lezing Franse compoist Olivier Messiaen in Koninklijk Conservatorium in Den Haa, Bestanddeelnr 933-8262.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 108 | [[:d:Q180619|Q180619]] | [[Stephen Jay Gould]] | data-sort-value="1941" | 1941-09-10 | data-sort-value="2002" | 2002-05-20 | [[paleontolohiya]]<br/>[[kasaysayan ng agham]]<br/>[[ebolusyon]] | [[Talaksan:Stephen Jay Gould.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 109 | [[:d:Q115478|Q115478]] | [[Emil Theodor Kocher]] | data-sort-value="1841" | 1841-08-25 | data-sort-value="1917" | 1917-07-27 | [[Pag-oopera|pagtistis]] | [[Talaksan:Emil Theodor Kocher.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 110 | [[:d:Q52878|Q52878]] | [[Gustaf VI Adolf of Sweden]] | data-sort-value="1882" | 1882-11-11 | data-sort-value="1973" | 1973-09-15 | [[arkeolohiya]]<br/>[[botanika]] | [[Talaksan:Gustaf VI Adolf of Sweden 1962.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 111 | [[:d:Q76604|Q76604]] | [[Hans Fischer]] | data-sort-value="1881" | 1881-07-27 | data-sort-value="1945" | 1945-03-31 | [[kimikang organiko]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[panggagamot na panloob]]<br/>[[clinical chemistry]] | [[Talaksan:Hans Fischer (Nobel).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 112 | [[:d:Q190626|Q190626]] | [[Aaron Klug]] | data-sort-value="1926" | 1926-08-11 | data-sort-value="2018" | 2018-11-20 | [[kimika]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Aaron Klug 1979.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 113 | [[:d:Q216723|Q216723]] | [[Ronald Fisher]] | data-sort-value="1890" | 1890-02-17 | data-sort-value="1962" | 1962-07-29 | [[estadistika]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:Youngronaldfisher2.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 114 | [[:d:Q122972|Q122972]] | [[Louis Agassiz]] | data-sort-value="1807" | 1807-05-28 | data-sort-value="1873" | 1873-12-14 | [[botanika]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[Glasyolohiya]]<br/>[[Iktiyolohiya]]<br/>[[biyolohiya]] | [[Talaksan:Louis Agassiz H6.jpg|center|128px]] |} ---- &sum; 114 items. {{Wikidata list end}} t0ab1e80tghlt3ip0kfqpt0ssvmne3u 2222220 2221893 2026-08-28T10:23:19Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2222220 wikitext text/x-wiki == Wala pang artikulo == {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?linkcount WHERE { ?item wdt:P106 ?occupation. ?occupation wdt:P279* wd:Q864503. ?item wikibase:sitelinks ?linkcount . } GROUP BY ?item ?linkcount ORDER BY DESC(?linkcount) LIMIT 200 |columns=number,item,label:Article,P569,P570,P101,P18 |section= |min_section= |sort= |links=red_only |thumb=128 |autolist=fallback |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! number ! item ! Article ! petsa ng kapanangakan ! petsa ng kamatayan ! field of work ! larawan |- | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q144535|Q144535]] | [[Herbert Spencer]] | data-sort-value="1820" | 1820-04-27<br/>1820-04-28 | data-sort-value="1903" | 1903-12-08 | [[botanika]] | [[Talaksan:Herbert Spencer.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q11826|Q11826]] | [[Al-Biruni]] | data-sort-value="973" | 973-09-04 | data-sort-value="1048" | 1048-12-09 | [[pisika]]<br/>[[matematika]]<br/>[[astronomiya]]<br/>[[likas na agham]]<br/>[[kasaysayan]]<br/>[[chronology]]<br/>[[laborer]]<br/>[[Indology]]<br/>[[agham pandaigdig]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[kartograpiya]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]]<br/>[[astrolohiya]]<br/>[[kimika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[sikolohiya]]<br/>[[teolohiya]]<br/>[[parmakolohiya]]<br/>[[history of religions]]<br/>[[mineralohiya]] | [[Talaksan:Al-Biruni Portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q131117|Q131117]] | [[Maria Montessori]] | data-sort-value="1870" | 1870-08-31 | data-sort-value="1952" | 1952-05-06 | [[pedagohiya]] | [[Talaksan:Maria Montessori (portrait).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q185007|Q185007]] | [[Rita Levi-Montalcini]] | data-sort-value="1909" | 1909-04-22 | data-sort-value="2012" | 2012-12-30 | [[neurobiology]] | [[Talaksan:Rita Levi-Montalcini (1986).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q7487|Q7487]] | [[Dorothy Hodgkin]] | data-sort-value="1910" | 1910-05-12 | data-sort-value="1994" | 1994-07-29 | [[X-ray crystallography]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[kimika]]<br/>[[kristalograpiya]] | [[Talaksan:Professor Dorothy Hodgkin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q160362|Q160362]] | [[Theophrastus]] | data-sort-value="-371" | -371 | data-sort-value="-287" | -287 | [[botanika]] | [[Talaksan:Teofrasto Orto botanico head.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q78496|Q78496]] | [[Konrad Lorenz]] | data-sort-value="1903" | 1903-11-07 | data-sort-value="1989" | 1989-02-27 | [[etolohiya]]<br/>[[pilosopiya]] | [[Talaksan:Konrad Lorenz.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q102034|Q102034]] | [[Ronald Ross]] | data-sort-value="1857" | 1857-05-13 | data-sort-value="1932" | 1932-09-16 | [[parasitolohiya]]<br/>[[epidemiyolohiya]] | [[Talaksan:Ronald Ross.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q60059|Q60059]] | [[Albertus Magnus]] | data-sort-value="1200" | 1200 | data-sort-value="1280" | 1280-11-15 | [[pilosopiya]] | [[Talaksan:Tommaso da modena, ritratti di domenicani (vescovo) 1352 150cm, treviso, ex convento di san niccolò, sala del capitolo.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q199654|Q199654]] | [[Barbara McClintock]] | data-sort-value="1902" | 1902-06-16 | data-sort-value="1992" | 1992-09-02 | [[henetika]]<br/>[[cytogenetics]] | [[Talaksan:Barbara McClintock (1902-1992) shown in her laboratory in 1947.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q462843|Q462843]] | [[Tu Youyou]] | data-sort-value="1930" | 1930-12-30 | | [[parmakolohiya]]<br/>[[tradisyonal na panggagamot na Tsino]] | [[Talaksan:D810 4987 Tu Youyou, medicine (22945001843) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q25820|Q25820]] | [[Thomas Young]] | data-sort-value="1773" | 1773-06-13 | data-sort-value="1829" | 1829-05-10 | [[pisika]]<br/>[[mekanika]]<br/>[[lingguwistika]]<br/>[[agham ng mga materyal]] | [[Talaksan:Thomas Young by Briggs.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q229264|Q229264]] | [[Georges-Louis Leclerc, Comte de Buffon]] | data-sort-value="1707" | 1707-09-07 | data-sort-value="1788" | 1788-04-15 | [[biyolohiya]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[political arithmetic]] | [[Talaksan:François Hubert Drouais - Portrait of Buffon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q173441|Q173441]] | [[Abu Abdullah Muhammad al-Idrisi al-Qurtubi al-Hasani as-Sabti]] | data-sort-value="1110" | 1110 | data-sort-value="1166" | 1166<br/>1165 | [[kartograpiya]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[paglalakbay]] | [[Talaksan:Al-Idrisi, Sayr mulhimah min al-Sharq wa-al-Gharb.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q70554|Q70554]] | [[Hermann Emil Fischer]] | data-sort-value="1852" | 1852-10-09 | data-sort-value="1919" | 1919-07-15 | [[kimika]] | [[Talaksan:Hermann Emil Fischer. Photograph by Atelier Victoria, 1895. Wellcome V0027668 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q213195|Q213195]] | [[B.F. Skinner]] | data-sort-value="1904" | 1904-03-20 | data-sort-value="1990" | 1990-08-18 | [[sikolohiya]]<br/>[[behavioral analytics]] | [[Talaksan:B.F. Skinner at Harvard circa 1950 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q7426|Q7426]] | [[Ada Yonath]] | data-sort-value="1939" | 1939-06-22 | | [[kristalograpiya]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[ribosoma]]<br/>[[biyolohiyang estruktural]] | [[Talaksan:Ada E. Yonath.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q204733|Q204733]] | [[Gerty Cori]] | data-sort-value="1896" | 1896-08-15 | data-sort-value="1957" | 1957-10-26 | [[biyokimika]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:Gerty Theresa Cori.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q151564|Q151564]] | [[Frederick Sanger]] | data-sort-value="1918" | 1918-08-13 | data-sort-value="2013" | 2013-11-19 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Frederick Sanger2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q35703|Q35703]] | [[Gertrude B. Elion]] | data-sort-value="1918" | 1918-01-23 | data-sort-value="1999" | 1999-02-21 | [[parmakolohiya]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Gertrude Elion (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q84405|Q84405]] | [[Karl Landsteiner]] | data-sort-value="1868" | 1868-06-14 | data-sort-value="1943" | 1943-06-26 | [[kimika]] | [[Talaksan:Karl Landsteiner nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q214565|Q214565]] | [[Beatrix Potter]] | data-sort-value="1866" | 1866-07-28 | data-sort-value="1943" | 1943-12-22 | | [[Talaksan:Beatrix Potter by King cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q107402|Q107402]] | [[Rosalyn Sussman Yalow]] | data-sort-value="1921" | 1921-07-19 | data-sort-value="2011" | 2011-05-30 | [[biyopisika]] | [[Talaksan:Rosalyn Yalow.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q318750|Q318750]] | [[Stephen Hillenburg]] | data-sort-value="1961" | 1961-08-21 | data-sort-value="2018" | 2018-11-26 | [[biyolohiyang pandagat]]<br/>[[animasyon]]<br/>[[komiks]] | [[Talaksan:Stephen Hillenburg by Carlos Cazurro.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q185777|Q185777]] | [[Alexis Carrel]] | data-sort-value="1873" | 1873-06-28 | data-sort-value="1944" | 1944-11-05 | [[Pag-oopera|pagtistis]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[pathophysiology]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[vascular surgery]] | [[Talaksan:Alexis Carrel 1912.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q60024|Q60024]] | [[Hermann von Helmholtz]] | data-sort-value="1821" | 1821-08-31 | data-sort-value="1894" | 1894-09-08 | [[pisika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[sikolohiya]] | [[Talaksan:Hermann von Helmholtz.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q103844|Q103844]] | [[Françoise Barré-Sinoussi]] | data-sort-value="1947" | 1947-07-30 | | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Françoise Barré-Sinoussi-press conference Dec 06th, 2008-1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q180468|Q180468]] | [[Albert von Szent-Györgyi Nagyrápolt]] | data-sort-value="1893" | 1893-09-16 | data-sort-value="1986" | 1986-10-22 | [[biyokimika]]<br/>[[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Albert Szent-Györgyi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q200136|Q200136]] | [[Linda B. Buck]] | data-sort-value="1947" | 1947-01-29 | | [[biyolohiya]]<br/>[[neurosiyensiya]] | [[Talaksan:Linda Buck 2015 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q154824|Q154824]] | [[Norman Borlaug]] | data-sort-value="1914" | 1914-03-25 | data-sort-value="2009" | 2009-09-12 | [[agronomiya]] | [[Talaksan:Norman Borlaug.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q43917|Q43917]] | [[Eduard Buchner]] | data-sort-value="1860" | 1860-05-20 | data-sort-value="1917" | 1917-08-13 | [[kimika]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Eduardbuchner.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q150630|Q150630]] | [[Camillo Golgi]] | data-sort-value="1843" | 1843-07-07 | data-sort-value="1926" | 1926-01-21 | [[malarya]]<br/>[[medisina]]<br/>[[histolohiya]]<br/>[[anatomiya]]<br/>[[patolohiya]]<br/>[[agham]] | [[Talaksan:Camillo Golgi nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q26321|Q26321]] | [[Elizabeth Blackburn]] | data-sort-value="1948" | 1948-11-26 | | [[biyolohiya]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[cytogenetics]] | [[Talaksan:Elizabeth Blackburn CHF Heritage Day 2012 Rush 001.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q26322|Q26322]] | [[Carol Greider]] | data-sort-value="1961" | 1961-04-15 | | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:GREIDER Carol 2014 - Less vignetting.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q17280087|Q17280087]] | [[Emmanuelle Charpentier]] | data-sort-value="1968" | 1968-12-11 | | [[mikrobiyolohiya]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:Emmanuelle Charpentier.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q80905|Q80905]] | [[Donald Arthur Glaser]] | data-sort-value="1926" | 1926-09-21 | data-sort-value="2013" | 2013-02-28 | [[pisika]] | [[Talaksan:Donald Glaser.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q102804|Q102804]] | [[Henri Moissan]] | data-sort-value="1852" | 1852-09-28 | data-sort-value="1907" | 1907-02-20 | [[kimika]] | [[Talaksan:Henri Moissan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q177681|Q177681]] | [[Thomas Hunt Morgan]] | data-sort-value="1866" | 1866-09-25 | data-sort-value="1945" | 1945-12-04 | [[henetika]] | [[Talaksan:Thomas Hunt Morgan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q153159|Q153159]] | [[Elias Lönnrot]] | data-sort-value="1802" | 1802-04-09 | data-sort-value="1884" | 1884-03-19 | [[lingguwistika]]<br/>[[etnograpiya]]<br/>[[botanika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[pilolohiya]]<br/>[[collecting]]<br/>[[panitikan]] | [[Talaksan:Elias Lönnrot portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q180350|Q180350]] | [[Frederick Banting]] | data-sort-value="1891" | 1891-11-14 | data-sort-value="1941" | 1941-02-21 | [[pisyolohiya]]<br/>[[parmakolohiya]] | [[Talaksan:Fredrick banting.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q234224|Q234224]] | [[Dian Fossey]] | data-sort-value="1932" | 1932-01-16 | data-sort-value="1985" | 1985-12-26 | [[etolohiya]] | [[Talaksan:Dian Fossey October 1968.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q14279|Q14279]] | [[Giovanni Domenico Cassini]] | data-sort-value="1625" | 1625-06-08 | data-sort-value="1712" | 1712-09-14 | [[astronomiya]] | [[Talaksan:Giovanni Domenico Cassini.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q4273363|Q4273363]] | [[Frances Arnold]] | data-sort-value="1956" | 1956-07-25 | | [[inhinyeriyang pangkimika]]<br/>[[biocatalysis]]<br/>[[protein engineering]]<br/>[[synthetic biology]] | [[Talaksan:Frances Arnold in 2021 at Caltech 01 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q15118973|Q15118973]] | [[Aziz Sancar]] | data-sort-value="1946" | 1946-09-08 | | [[DNA repair]]<br/>[[Siklo ng selula|cell cycle]]<br/>[[circadian rhythm]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[DNA]] | [[Talaksan:Aziz Sancar 0060.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q107462|Q107462]] | [[Har Gobind Khorana]] | data-sort-value="1922" | 1922-01-09 | data-sort-value="2011" | 2011-11-09 | [[biyolohiyang molekular]] | [[Talaksan:Har Gobind Khorana.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q189488|Q189488]] | [[Willem Einthoven]] | data-sort-value="1860" | 1860-05-21 | data-sort-value="1927" | 1927-09-29 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Portrait of W. (Willem) Einthoven, professor of Physiology and Histology at Leiden University Icones 332.tiff|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q231402|Q231402]] | [[Jacques Monod]] | data-sort-value="1910" | 1910-02-09 | data-sort-value="1976" | 1976-05-31 | [[biyolohiya]]<br/>[[kontrasepsiyon]] | [[Talaksan:Jacques Monod 1971.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q60061|Q60061]] | [[Venkatraman Ramakrishnan]] | data-sort-value="1952" | 1952 | | [[biyokimika]]<br/>[[computational biology]]<br/>[[biyolohiyang molekular]] | [[Talaksan:Venki Ramakrishnan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q16196017|Q16196017]] | [[Tedros Adhanom Ghebreyesus]] | data-sort-value="1965" | 1965-03-03 | | [[community health]]<br/>[[kalusugang pampubliko]]<br/>[[international organization]]<br/>[[Pangangalagang pangkalusugan]]<br/>[[health administration]]<br/>[[mikrobiyolohiya]]<br/>[[politika]]<br/>[[Patakarang panlabas]] | [[Talaksan:Tedros Adhanom Ghebreyesus September 2025.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q189006|Q189006]] | [[Charles Louis Alphonse Laveran]] | data-sort-value="1845" | 1845-06-18 | data-sort-value="1922" | 1922-05-18 | [[malarya]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:Charles Laveran nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q104913|Q104913]] | [[Robert Edwards]] | data-sort-value="1925" | 1925-09-27 | data-sort-value="2013" | 2013-04-10 | [[reproductive medicine]] | [[Talaksan:Robert Geoffrey Edwards (2010).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q8056214|Q8056214]] | [[Yoshinori Ohsumi]] | data-sort-value="1945" | 1945-02-09 | | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[autophagy]] | [[Talaksan:Nobel Laureates 7428 (30679389523) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q191026|Q191026]] | [[Francis Galton]] | data-sort-value="1822" | 1822-02-16 | data-sort-value="1911" | 1911-01-17 | [[Teorya ng probabilidad|probability theory]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]] | [[Talaksan:Sir Francis Galton, 1890s.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q214851|Q214851]] | [[Charles Richet]] | data-sort-value="1850" | 1850-08-26 | data-sort-value="1935" | 1935-12-04 | [[medisina]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[allergology]]<br/>[[anapilaksis]]<br/>[[human physiology]]<br/>[[sikolohiya]]<br/>[[Esperanto]]<br/>[[ewhenesya]]<br/>[[Parasikolohiya]]<br/>[[creative and professional writing]]<br/>[[Tuluyan]]<br/>[[Drama]] | [[Talaksan:Charles Robert Richet nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q296047|Q296047]] | [[Sam Harris]] | data-sort-value="1967" | 1967-04-09 | | [[neurosiyensiya]]<br/>[[moralidad]]<br/>[[etika]]<br/>[[mindfulness]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[creative and professional writing]]<br/>[[criticism of religion]]<br/>[[Blog]]<br/>[[podcast show]]<br/>[[Meditasyon|pagninilay]] | [[Talaksan:Sam Harris 2016 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q6796222|Q6796222]] | [[May-Britt Moser]] | data-sort-value="1963" | 1963-01-04 | | [[neurosiyensiya]]<br/>[[grid neuron]] | [[Talaksan:May-Britt Moser (20902423978) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 57 | [[:d:Q125057|Q125057]] | [[Richard Francis Burton]] | data-sort-value="1821" | 1821-03-19 | data-sort-value="1890" | 1890-10-20 | | [[Talaksan:Richard Francis Burton by Rischgitz, 1864.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 58 | [[:d:Q232308|Q232308]] | [[Selman Abraham Waksman]] | data-sort-value="1888" | 1888-07-22 | data-sort-value="1973" | 1973-08-16 | [[biyokimika]]<br/>[[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:Selman Waksman NYWTS.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 59 | [[:d:Q234463|Q234463]] | [[Sydney Brenner]] | data-sort-value="1927" | 1927-01-13 | data-sort-value="2019" | 2019-04-05 | [[biyolohiya]] | [[Talaksan:Sydney Brenner OIST 2008 (33208371153) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 60 | [[:d:Q189564|Q189564]] | [[Pierre Teilhard de Chardin]] | data-sort-value="1881" | 1881-05-01 | data-sort-value="1955" | 1955-04-10 | [[pilosopiya]]<br/>[[teolohiya]]<br/>[[pastoral care]]<br/>[[Antropolohiya|agham-tao]]<br/>[[philosophical anthropology]]<br/>[[Christian philosophy]]<br/>[[heolohiya]] | [[Talaksan:TeilhardP 1955.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 61 | [[:d:Q106399|Q106399]] | [[John Howard Northrop]] | data-sort-value="1891" | 1891-07-05 | data-sort-value="1987" | 1987-05-27 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:John Howard Northrop.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 62 | [[:d:Q5327|Q5327]] | [[Adolf Butenandt]] | data-sort-value="1903" | 1903-03-24 | data-sort-value="1995" | 1995-01-18 | [[biyokimika]]<br/>[[kimikang organiko]] | [[Talaksan:Bad Schachen Porträt; Adolf Butenandt - W134Nr.020182c - Willy Pragher (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 63 | [[:d:Q88608397|Q88608397]] | [[Katalin Karikó]] | data-sort-value="1955" | 1955-01-17 | | [[messenger RNA]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Katalin Karikó at the United States Embassy Sweden, 2023 Nobel Reception (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 64 | [[:d:Q12973|Q12973]] | [[Leopold III of Belgium]] | data-sort-value="1901" | 1901-11-03 | data-sort-value="1983" | 1983-09-25 | | [[Talaksan:Leopold III (1934).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 65 | [[:d:Q76727|Q76727]] | [[Ernst Jünger]] | data-sort-value="1895" | 1895-03-29 | data-sort-value="1998" | 1998-02-17 | [[pilosopiya]]<br/>[[Panitikang Aleman]]<br/>[[entomolohiya]] | [[Talaksan:Ernst Jünger vers 1920 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 66 | [[:d:Q55008046|Q55008046]] | [[Albert I of Belgium]] | data-sort-value="1875" | 1875-04-08 | data-sort-value="1934" | 1934-02-17 | | [[Talaksan:Albert I Koning der Belgen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 67 | [[:d:Q316371|Q316371]] | [[Vladimir Vernadsky]] | data-sort-value="1863" | 1863-02-28 | data-sort-value="1945" | 1945-01-06 | [[heolohiya]]<br/>[[kristalograpiya]]<br/>[[mineralohiya]]<br/>[[geochemistry]]<br/>[[radiogeology]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[biogeochemistry]]<br/>[[pilosopiya]]<br/>[[history of geology]] | [[Talaksan:1934-V I Vernadsky.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 68 | [[:d:Q211029|Q211029]] | [[Edward O. Wilson]] | data-sort-value="1929" | 1929-06-10 | data-sort-value="2021" | 2021-12-26 | [[myrmecology]]<br/>[[sociobiology]]<br/>[[natural science]]<br/>[[soolohiya]]<br/>[[entomolohiya]]<br/>[[Saribuhay|biodiversity]]<br/>[[animal ecology]] | [[Talaksan:Edward O. Wilson, 2003 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 69 | [[:d:Q77174|Q77174]] | [[Christiane Nüsslein-Volhard]] | data-sort-value="1942" | 1942-10-20 | | [[biyolohiya]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[genetic research]]<br/>[[developmental biology]]<br/>[[embriyolohiya]] | [[Talaksan:Christiane Nüsslein-Volhard mg 4372 cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 70 | [[:d:Q92894|Q92894]] | [[Geoffrey Hinton]] | data-sort-value="1947" | 1947-12-06 | | [[deep learning]]<br/>[[pagkatuto ng makina]]<br/>[[neurosiyensiya]]<br/>[[artificial neural network]]<br/>[[applied psychology]]<br/>[[artipisyal na katalinuhan]] | [[Talaksan:Geoffrey Hinton in 2026.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 71 | [[:d:Q154782|Q154782]] | [[Adelbert von Chamisso]] | data-sort-value="1781" | 1781-01-30 | data-sort-value="1838" | 1838-08-21 | [[botanika]]<br/>[[soolohiya]] | [[Talaksan:Chamisso Adelbert von 1781-1838.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 72 | [[:d:Q213504|Q213504]] | [[Charles Scott Sherrington]] | data-sort-value="1857" | 1857-11-27 | data-sort-value="1952" | 1952-03-04 | [[neurobiology]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[histolohiya]]<br/>[[bakteryolohiya]]<br/>[[patolohiya]] | [[Talaksan:Prof. Charles Scott Sherrington.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 73 | [[:d:Q75847|Q75847]] | [[Harald zur Hausen]] | data-sort-value="1936" | 1936-03-11 | data-sort-value="2023" | 2023-05-29 | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Harald zur Hausen 01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 74 | [[:d:Q57192|Q57192]] | [[Gerhard Domagk]] | data-sort-value="1895" | 1895-10-30 | data-sort-value="1964" | 1964-04-24 | [[patolohiya]] | [[Talaksan:Gerhard Domagk nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 75 | [[:d:Q211787|Q211787]] | [[Jules Bordet]] | data-sort-value="1870" | 1870-06-13 | data-sort-value="1961" | 1961-04-06 | [[mikrobiyolohiya]]<br/>[[medisina]]<br/>[[bakteryolohiya]]<br/>[[immunology]] | [[Talaksan:Jules Bordet nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 76 | [[:d:Q233965|Q233965]] | [[Charles Nicolle]] | data-sort-value="1866" | 1866-09-21 | data-sort-value="1936" | 1936-02-28 | [[bakteryolohiya]] | [[Talaksan:Charles Jules Henri Nicolle. Photograph. Wellcome V0026919.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 77 | [[:d:Q49347|Q49347]] | [[Melvin Calvin]] | data-sort-value="1911" | 1911-04-08 | data-sort-value="1997" | 1997-01-08 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Melvin Calvin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 78 | [[:d:Q170342|Q170342]] | [[Svante Pääbo]] | data-sort-value="1955" | 1955-04-20 | | [[paleogenetics]]<br/>[[evolutionary anthropology]]<br/>[[human evolutionary genetics]]<br/>[[henetika]]<br/>[[Biyolohiyang ebolutiba|ebolusyonaryong biyolohiya]]<br/>[[evolutionary genetics]] | [[Talaksan:Professor Svante Paabo ForMemRS (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 79 | [[:d:Q115490|Q115490]] | [[Tadeusz Reichstein]] | data-sort-value="1897" | 1897-07-08 | data-sort-value="1996" | 1996-08-01 | | [[Talaksan:Thadeus Reichstein ETH-Bib Portr 10137.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 80 | [[:d:Q157224|Q157224]] | [[Kary Mullis]] | data-sort-value="1944" | 1944-12-28 | data-sort-value="2019" | 2019-08-07 | [[biyolohiyang molekular]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[kimika]] | [[Talaksan:Kary Mullis.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 81 | [[:d:Q58575|Q58575]] | [[Friedrich Wöhler]] | data-sort-value="1800" | 1800-07-31 | data-sort-value="1882" | 1882-09-23 | [[kimika]] | [[Talaksan:Friedrich Wöhler Litho.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 82 | [[:d:Q157056|Q157056]] | [[Samuel Hahnemann]] | data-sort-value="1755" | 1755-04-10 | data-sort-value="1843" | 1843-07-02 | [[homeopatiya]] | [[Talaksan:Samuel Hahnemann 1841.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 83 | [[:d:Q78478|Q78478]] | [[Robert Bárány]] | data-sort-value="1876" | 1876-04-22 | data-sort-value="1936" | 1936-04-08 | [[otolaryngology]] | [[Talaksan:Robert Bárány av Lars Emil Finn.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 84 | [[:d:Q155764|Q155764]] | [[Robert Brown]] | data-sort-value="1773" | 1773-12-21 | data-sort-value="1858" | 1858-06-10 | [[botanika]]<br/>[[pisyolohiya ng halaman]]<br/>[[:Kategorya:Lumot]]<br/>[[mikroskopiya]] | [[Talaksan:Robert brown botaniker.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 85 | [[:d:Q57191|Q57191]] | [[Hans Krebs]] | data-sort-value="1900" | 1900-08-25 | data-sort-value="1981" | 1981-11-22 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Hans Adolf Krebs.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 86 | [[:d:Q102379|Q102379]] | [[Paul Berg]] | data-sort-value="1926" | 1926-06-30 | data-sort-value="2023" | 2023-02-15 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Paul Berg in 1980.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 87 | [[:d:Q170676|Q170676]] | [[Roger D. Kornberg]] | data-sort-value="1947" | 1947-04-24 | | [[biyolohiyang estruktural]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Roger Kornberg April 2016.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 88 | [[:d:Q205772|Q205772]] | [[Jared Diamond]] | data-sort-value="1937" | 1937-09-10 | | [[ekolohiya]]<br/>[[Biyolohiyang ebolutiba|ebolusyonaryong biyolohiya]]<br/>[[pisyolohiya]]<br/>[[biogeography]] | [[Talaksan:Jared diamond.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 89 | [[:d:Q218311|Q218311]] | [[François Jacob]] | data-sort-value="1920" | 1920-06-17 | data-sort-value="2013" | 2013-04-20 | [[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:François Jacob nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 90 | [[:d:Q234590|Q234590]] | [[Christian de Duve]] | data-sort-value="1917" | 1917-10-02 | data-sort-value="2013" | 2013-05-04 | [[biyolohiyang pangselula]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Christian de Duve.tif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 91 | [[:d:Q189803|Q189803]] | [[Arthur Harden]] | data-sort-value="1865" | 1865-10-12 | data-sort-value="1940" | 1940-06-17 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:ArthurHarden.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 92 | [[:d:Q7442|Q7442]] | [[Carolyn Bertozzi]] | data-sort-value="1966" | 1966-10-10 | | [[kimika]]<br/>[[glycobiology]] | [[Talaksan:Carolyn Bertozzi IMG 9384.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 93 | [[:d:Q76600|Q76600]] | [[Manfred Eigen]] | data-sort-value="1927" | 1927-05-09 | data-sort-value="2019" | 2019-02-06 | [[biyopisika]] | [[Talaksan:Eigen,Manfred 1996 Göttingen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 94 | [[:d:Q105830|Q105830]] | [[Baruch Samuel Blumberg]] | data-sort-value="1925" | 1925-07-28 | data-sort-value="2011" | 2011-04-05 | [[birolohiya]] | [[Talaksan:Baruch Samuel Blumberg by Tom Trower (NASA) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 95 | [[:d:Q104607|Q104607]] | [[Andrew Huxley]] | data-sort-value="1917" | 1917-11-22 | data-sort-value="2012" | 2012-05-30 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Andrew Fielding Huxley nobel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 96 | [[:d:Q155375|Q155375]] | [[Archibald Hill]] | data-sort-value="1886" | 1886-09-26 | data-sort-value="1977" | 1977-06-03 | [[pisyolohiya]] | [[Talaksan:Archibald Vivian Hill.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 97 | [[:d:Q232024|Q232024]] | [[John James Rickard Macleod]] | data-sort-value="1876" | 1876-09-06 | data-sort-value="1935" | 1935-03-16 | [[pisyolohiya]]<br/>[[medisina]] | [[Talaksan:J.J.R. Macleod ca. 1928.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 98 | [[:d:Q137106|Q137106]] | [[Howard Florey]] | data-sort-value="1898" | 1898-09-24 | data-sort-value="1968" | 1968-02-21 | | [[Talaksan:Howard Walter Florey 1945.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 99 | [[:d:Q157239|Q157239]] | [[Artturi Ilmari Virtanen]] | data-sort-value="1895" | 1895-01-15 | data-sort-value="1973" | 1973-11-11 | [[biyokimika]] | [[Talaksan:A-I-Virtanen-portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 100 | [[:d:Q59478|Q59478]] | [[George Gamow]] | data-sort-value="1904" | 1904-03-04 | data-sort-value="1968" | 1968-08-19 | [[Pisikang teoretikal|theoretical physics]]<br/>[[astropisika]]<br/>[[pisikang nuklear]]<br/>[[physical cosmology]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[literary activity]]<br/>[[scientific non-fiction literature]]<br/>[[popular science literature]]<br/>[[children's and young adult literature]] | [[Talaksan:格·安·伽莫夫.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 101 | [[:d:Q73093|Q73093]] | [[Paul Karrer]] | data-sort-value="1889" | 1889-04-21 | data-sort-value="1971" | 1971-06-18 | [[kimikang organiko]] | [[Talaksan:UAZ DOK.005.059 Karrer.tif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 102 | [[:d:Q158749|Q158749]] | [[Albert Lebrun]] | data-sort-value="1871" | 1871-08-29 | data-sort-value="1950" | 1950-03-06 | [[politika]] | [[Talaksan:Albert Lebrun 1932 (2).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 103 | [[:d:Q202136|Q202136]] | [[Barry Marshall]] | data-sort-value="1951" | 1951-09-30 | | [[mikrobiyolohiya]] | [[Talaksan:Barry J Marshall.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 104 | [[:d:Q188668|Q188668]] | [[Thom Yorke]] | data-sort-value="1968" | 1968-10-07 | | | [[Talaksan:AllPointsEastAug2022 (327 of 385) (52327062411) (cropped) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 105 | [[:d:Q155914|Q155914]] | [[Peter Simon Pallas]] | data-sort-value="1741" | 1741-09-22 | data-sort-value="1811" | 1811-09-08 | [[soolohiya]]<br/>[[botanika]]<br/>[[heograpiya]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[etnograpiya]]<br/>[[pilolohiya]] | [[Talaksan:Peter Simon Pallas. Stipple engraving by A. Tardieu after hi Wellcome V0004437.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 106 | [[:d:Q234949|Q234949]] | [[David Baltimore]] | data-sort-value="1938" | 1938-03-07 | data-sort-value="2025" | 2025-09-06 | [[biyokimika]]<br/>[[biyolohiyang molekular]]<br/>[[birolohiya]]<br/>[[biyolohiya]]<br/>[[henetika]]<br/>[[Inhenyeriyang henetiko]] | [[Talaksan:Dr. David Baltimore2 crop2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 107 | [[:d:Q151593|Q151593]] | [[Olivier Messiaen]] | data-sort-value="1908" | 1908-12-10 | data-sort-value="1992" | 1992-04-27 | | [[Talaksan:Lezing Franse compoist Olivier Messiaen in Koninklijk Conservatorium in Den Haa, Bestanddeelnr 933-8262.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 108 | [[:d:Q180619|Q180619]] | [[Stephen Jay Gould]] | data-sort-value="1941" | 1941-09-10 | data-sort-value="2002" | 2002-05-20 | [[paleontolohiya]]<br/>[[kasaysayan ng agham]]<br/>[[ebolusyon]] | [[Talaksan:Stephen Jay Gould.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 109 | [[:d:Q115478|Q115478]] | [[Emil Theodor Kocher]] | data-sort-value="1841" | 1841-08-25 | data-sort-value="1917" | 1917-07-27 | [[Pag-oopera|pagtistis]] | [[Talaksan:Emil Theodor Kocher.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 110 | [[:d:Q52878|Q52878]] | [[Gustaf VI Adolf of Sweden]] | data-sort-value="1882" | 1882-11-11 | data-sort-value="1973" | 1973-09-15 | [[arkeolohiya]]<br/>[[botanika]] | [[Talaksan:Gustaf VI Adolf of Sweden 1962.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 111 | [[:d:Q190626|Q190626]] | [[Aaron Klug]] | data-sort-value="1926" | 1926-08-11 | data-sort-value="2018" | 2018-11-20 | [[kimika]]<br/>[[biyokimika]] | [[Talaksan:Aaron Klug 1979.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 112 | [[:d:Q76604|Q76604]] | [[Hans Fischer]] | data-sort-value="1881" | 1881-07-27 | data-sort-value="1945" | 1945-03-31 | [[kimikang organiko]]<br/>[[biyokimika]]<br/>[[medisina]]<br/>[[panggagamot na panloob]]<br/>[[clinical chemistry]] | [[Talaksan:Hans Fischer (Nobel).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 113 | [[:d:Q216723|Q216723]] | [[Ronald Fisher]] | data-sort-value="1890" | 1890-02-17 | data-sort-value="1962" | 1962-07-29 | [[estadistika]]<br/>[[henetika]] | [[Talaksan:Youngronaldfisher2.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 114 | [[:d:Q122972|Q122972]] | [[Louis Agassiz]] | data-sort-value="1807" | 1807-05-28 | data-sort-value="1873" | 1873-12-14 | [[botanika]]<br/>[[heolohiya]]<br/>[[Glasyolohiya]]<br/>[[Iktiyolohiya]]<br/>[[biyolohiya]] | [[Talaksan:Louis Agassiz H6.jpg|center|128px]] |} ---- &sum; 114 items. {{Wikidata list end}} e48qs263m598rolwyujnt9jjlzbi5aq 14 284459 2222062 1674006 2026-08-28T04:23:26Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222062 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 286666 2222126 2198880 2026-08-28T05:27:28Z ~2026-46651-51 165779 /* Kamatayan */ 2222126 wikitext text/x-wiki {{navbox}} Ito ang mga pangyayari ng '''2019 sa Pilipinas''' == Panunungkulan == {{multiple image|caption_align=center|header_align=center | image1 = Rodrigo Duterte June 2016.jpg | alt1 = President Rodrigo R. Duterte | caption1 = {{nowrap|Rodrigo R.<br>Duterte}} | width1 = 115 | image2 = VP Leni Meeting with Pres Duterte Cropped 2016.jpg | alt2 = Vice-President Leni Robredo | caption2 = {{nowrap|Leni G.<br>Robredo}} | width2 = 108 | image3 = Sen. Pres Vicente Sotto (cropped2).jpg | alt3 = Senate President Vicente Sotto III | caption3 = {{nowrap|Vicente<br>Sotto III}} | width3 = 115 | image4 = Arroyo_with_Xi_and_Sotto_(cropped).jpg | alt4 = House Speaker Gloria Macapagal-Arroyo | caption4 = {{nowrap|Gloria<br>Macapagal-Arroyo}} | width4 = 105 | image5 = Bersamin in robes.jpg | alt5 = Chief Justice Lucas Bersamin | caption5 = {{nowrap|Lucas<br>Bersamin}} | width5 = 104 }} * [[President of the Philippines|President]]: [[Rodrigo Duterte|Rodrigo R. Duterte]] ([[PDP–Laban]]) * [[Vice President of the Philippines|Vice President]]: [[Leni Robredo|Leni G. Robredo]] ([[Liberal Party (Philippines)|Liberal]]) * [[Philippine Congress|Congress]] ([[17th Congress of the Philippines|17th]], ''ended June 4''): ** [[Senate of the Philippines|Senate President]]: [[Tito Sotto|Vicente Sotto III]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) ** [[House of Representatives of the Philippines|House Speaker]]: [[Gloria Macapagal-Arroyo]] (PDP–Laban), until June 30 * [[Philippine Congress|Congress]] ([[18th Congress of the Philippines|18th]], ''convened July 22''): ** Senate President: Vicente Sotto III (NPC) ** House Speaker: [[Alan Peter Cayetano]] ([[Nacionalista Party|Nacionalista]]), elected July 22 * [[Supreme Court of the Philippines|Chief Justice]]: [[Lucas Bersamin]] {{clear}} == Kaganapan == === Kasalukuyang mga Kaganapan === * Hulyo 22 - Nagbigay ng [[Talumpati sa Kalagayan ng Bansa 2019 (Pilipinas)|Talumpati sa Kalagayan ng Bansa]] ang Pangulo ng Pilipinas na si [[Rodrigo Duterte]] sa Kongreso ng Pilipinas. Ito ang kanyang ikaapat na Talumpati sa Kongreso. * Agosto 13 &ndash; Pinirmihan ng Pangulo ng Pilipinas na si Rodrigo Duterte ang batas na idinideklera ang Setyembre 8 bilang pista opisyal sa Pilipinas na may pasok upang bigyan alaala ang Pista ng Kapanganakan ni [[Birheng Maria]]. === Kronolohiya === === Politika at Halalan === * Mayo 13 ** Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2019: Bumoto ang mga botanteng Pilipino upang ihalal ang mga bagong kasapi ng Senado ng Pilipinas at Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas, gayon din ang iba pang puwesto sa lokal na pamahalaan. ** Isang glitch o depekto ang naganap sa transparancy server ng Komisyon sa Halalan na nagdulot sa pagkaantala ng bahagiang pagpapalabas ng resulta ng [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2019]]. === Negosyo at ekonomiya === : Umaangat na ang Pilipinas sa Bigas sa pagitan ng China : Ekonomiya sa [[Maynila]] matapos ang termino ni [[Joseph Estrada]] bilang mayor, sa pag-upo ni mayor [[Isko Moreno]], muling nanumbalik ang sigla sa lungsod-kapitol ng [[Maynila]] sa mahigit na 3 linggo sa kanyang, pag-upo bilang Mayor, pinaganda nito ang mga Establishmento, Landmarks, Parks at iba pa. === Sakuna at aksidente === {{Pangunahin|Lindol sa Luzon ng 2019}} * Abril 22 - '''2019 Luzon earthquake'''; Isang lindol ang yumanig sa Luzon, Pilipinas na nasa magnitud na 6.1 at matatagpuan ang episentro sa 18 kilometro (11 milya) hilagang-silangan ng Castillejos, Zambales na naganap noong 17:11 (PST). Labing-isang katao ang namatay dahil sa lindol sa mga munisipalidad ng Porac at Lubao ng lalawigan ng Pampanga at nagkaroon din ang lalawigan ng mga pinsala sa mga kalsada, tulay at gusali partikular ang Paliparang Pandaigdig ng Clark, isang supermarket at isang simbahan. (nakalarawan ang isang arko sa Pampanga na napinsala ng lindol). {{Pangunahin|Lindol sa Bisayas ng 2019}} * Abril 23 - '''2019 Visayas earthquake'''; Matapos ang lindol sa Pampanga, Luzon, naitala ang pag-yanig sa isla ng Samar ma tapos ang lindol sa kabuuan ng Luzon, Naitala ang lindol sa [[San Julian, Eastern Samar]] na nag tala ng Magnitud 6.4 (VII very strong), ito ay napag-alaman at determinado dahil sa pag galaw at pag uga ng lindol sa Luzon, kaya't na gising ang Philippine Trench. {{Pangunahin|Kolera ng baboy sa Luzon ng 2019–20}} * Agosto 19 - '''2019 Luzon hog cholera outbreak''' - ay isang disease na nakukuha mula sa baboy kapwa baboy ito ay may kinitil na aabot sa 7,000 + na baboy mula Agosto hanggang Nobyembre, kasabay ng '''African Swine Fever''', '''ASF''' sa [[Kalakhang Maynila]] at lalawigan ng [[Rizal]] ito ay umabot pa sa [[Angeles]] sa [[Pampanga]] at [[Binmaley, Pangasinan]] noong Eneri 20, 2020. {{Pangunahin|Pagsiklab ng polio sa Pilipinas ng 2019–20}} * Setyembre 19 - '''2019–20 Philippine poliovirus outbreak''' - ay isang disease na nakukuha mula sa tao at ang sanhi ay pag-kalumpo sa paa, ito ay karaniwang dumadapong sakit sa mga idad ng mga bata 2 hanggang 4 pataas ito ay lumaganap sa mismong buwan at sumunod sa mga isla ng [[Luzon]] at [[Mindanao]]. {{Pangunahin|Mga lindol sa Cotabato ng 2019}} * Oktubre 2019 - '''2019 Cotabato earthquakes'''; Sunod sunod na pag lindol ang nag-ganap sa isla ng Mindanao sa katapusan buwan ng Oktubre 2019, ito ay tinatawag na earthquake swarm o sunod-sunod na pag lindol tulad ng nangyari sa [[Lindol sa Batangas (2017)]] noong buwan ng Abril, ito ay kadahilan sa pag-galaw ng mga faults ito ay ang mga North at South Columbio Fault, Makilala Fault at Tangbulan Fault kasama rin ang M'lang Fault. : Oktubre 16; ay naitala ang 6.3 sa mga bayan ng M'lang, Tulunan at lungsod Kidapawan at ilan pang bayan at lungsod sa [[SOCCKSARGEN]], : Oktubre 29; ay naitala ang 6.6 sa mga bayan ng Tulunan, Makilala, Digos, Malungon at Kidapawan sa mga niyanig rin ng lindol noong Oktubre 16. Ang matinding napuruhan nito ay ang lungsod Kidapawan, : Oktubre 31, ay naitala ang 6.5 sa mga bayan Tulunan, Makilala, Kidapawan at Santa Cruz matapos ang lindol kinahaponan. {{Pangunahin|Bagyong Quiel}} * Nobyembre 23 - Sinalanta ni Quiel ang [[Cagayan]] at [[Isabela]] na nag iwan ng malawakang pag-baha at pag-kasira ng mga pananim gulay at palayan kahit malayo ito, Ito rin ay naminsala sa mga probisya ng [[Kanlurang Mindoro]] at [[Bataan]]. {{Pangunahin|Bagyong Tisoy}} * Disyembre 3 - Sinalanta ni Tisoy ang mga rehiyon ng [[Rehiyon ng Bicol]] at [[Mimaropa]], Nag-iwan ito ng malawakang pag-kasira ng mga jabahayn, palayan, pang-kahuyan {{Pangunahin|Lindol sa Davao del Sur ng 2019}} * Disyembre 15 - Niyanig ng 6.9 ang buong [[Mindanao]] ito ay namataan sa Matanao, Davao del Sur lubhang naapektuhan ang mga kalapit rehiyon nito. {{Pangunahin|Bagyong Ursula}} * Disyembre 25 - Sinalanta ni Ursula sa [[Araw ng Pasko]] ang mga taga-kanlurang kabisayaan sa isla ng Panay-Rehiyon 6. === Sining at Kalinangan === === Internasyonal na relasyon === === Palakasan === * Hulyo 21- Tinalo ni [[Manny Pacquiao]] si [[Keith Thurman]] sa pamamagitan ng split decision na naganap sa MGM Grand Garden Arena, Las Vegas, Nevada, Estados Unidos. == Mga Itinakdang Pangyayari == === Nakatakda === == Mga Paggunita == Sa karagdagan, inoobserbahan ng maraming lugar ang mga lokal na pista opisyal, tulad ng pagkakatatag ng kanilang bayan. Ito rin ay "espesyal na araw. " * Enero 1 – '''Unang Araw ng Bagong Taon''' * Enero 23 – ''[[Unang Republika ng Pilipinas]]'' * Pebrero 5 – ''[[Bagong Taong Tsino]]'', unang araw ng unang buwang lunar sa Kalendaryong Tsino. * Pebrero 25 – ''[[Rebolusyong EDSA ng 1986]]'' * Abril 9 – '''[[Araw ng Kagitingan]]''' * Abril 18 – '''[[Huwebes Santo]]''' * Abril 19 – '''[[Biyernes Santo]]''' * Abril 20 – ''[[Sabado de Gloria]]'' * Abril 27 – ''Araw ni Lapu-Lapu'' * Mayo 1 – '''[[Araw ng Paggawa]]''' * Mayo 13 – ''Araw ng Halalan'' * Hunyo 5 – [[Eid al-Fitr]], Pista ng Pagtatapos ng Ramadan * Hunyo 12 – '''[[Araw ng Kalayaan]]''' * Agosto 12 - [[Eid'l Adha]], Pista ng Pag-aalay * Agosto 21 – ''Araw ni Ninoy Aquino'' * Agosto 26 – '''Araw ng mga Bayani''' * Oktubre 31 – ''Special non-working holiday'' * Nobyembre 1 – ''[[Araw ng mga Patay]]'' * Nobyembre 30 – '''Araw ni Bonifacio''' * Disyembre 25 – '''[[Araw ng Pasko]]''' * Disyembre 30 – '''Araw ni Rizal''' * Disyembre 31 – ''Huling araw ng taon'' (Sa pagdiriwang ng Bagong Taon) ==Kamatayan== '''Enero''' * [[Enero 4]] – Homobono T. Cezar, (ipinanganak 1949), dating kinatawan ng [[Misamis Oriental]]<ref>{{cite news | url=https://news.mb.com.ph/2019/01/07/former-misamis-oriental-rep-homobono-t-cezar-dies-of-cardiac-arrest/ | title=Dating Kinatawan ng Misamis Oriental na si Homobono T. Cezar, namatay dahil sa atake sa puso | newspaper=[[Manila Bulletin]] | date=Enero 7, 2019 | access-date=Enero 7, 2019 | archive-date=Abril 17, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190417232239/https://news.mb.com.ph/2019/01/07/former-misamis-oriental-rep-homobono-t-cezar-dies-of-cardiac-arrest/ | url-status=dead }}</ref> * [[Enero 6]] – George Hofer, (ipinanganak noong 1939), dating Gobernador ng [[Zamboanga Sibugay]]<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/680515/zamboanga-sibugay-founding-father-passes-away-at-80/story/ | title=Pumanaw ang founding father ng Zamboanga Sibugay sa edad na 80 | work=GMA News | date=Enero 7, 2019 | access-date=Enero 7, 2019}}</ref> * [[Enero 7]] - [[Carmencita Reyes]], Pilipinong pulitiko (ipinanganak 1931) * [[Enero 12]] – Nes Pamilar, (ipinanganak 1966), [[volleyball]] punong coach<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/681190/volleyball-champion-coach-nes-pamilar-dies-he-was-52/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang kampeon ng coach ng volleyball na si Nes Pamilar, siya ay 52 | date=Enero 12, 2019 | access-date=Enero 12, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/nes-pamilar-52-passes-away/138429 | work=Tiebreaker Times | title=Pumanaw si Nes Pamilar, 52 | date=Enero 12, 2019 | petsa-ng-pag-access=Enero 12, 2019}}</ref> * [[Enero 19]] - [[Henry Sy]], Pilipino-Tsinong negosyante (ipinanganak 1924) * Enero 28 – [[Pepe Smith]] ''(ipinanganak 1947)'', musikero ng ''Pinoy rock''<ref name="d5yr" /> '''Pebrero''' * Pebrero 9 – [[Bentong]] ''(ipinanganak 1964)'', aktor-komedyante<ref name="d5yr" /> * [[Pebrero 11]] - [[Armida Siguion-Reyna]], Pilipinong mang-aawit, artista at tagapangulo ng [[MTRCB]] (ipinanganak 1930) * [[Pebrero 20]] - [[Francisco Mañosa]], Arkitektura (ipinanganak 1931) * [[Pebrero 23]]: ** [[Nestor Espenilla Jr.]], Gobernador ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] (ipinanganak 1958) ** Kristoffer King, (ipinanganak 1983), aktor sa indie film<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/02/23/19/indie-actor-kristoffer-king-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang indie actor na si Kristoffer King | date=Pebrero 23, 2019 | access-date=Pebrero 24, 2019}}</ref> '''Marso''' * [[Marso 5]] – Annie Brazil, (ipinanganak 1933), mang-aawit ng jazz<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/life/03/06/19/jazz-queen-annie-brazil-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang reyna ng jazz na si Annie Brazil | date=Marso 6, 2019 | access-date=Marso 6, 2019}}</ref> * [[Marso 8]] - [[Boyong Baytion]], Pilipinong Direktor * Marso 9 – [[Chokoleit]] ''(ipinanganak 1972)'', aktor-komedyante<ref name="d5yr" /> * [[Marso 13]] – [[Ghazali Jaafar]], (ipinanganak 1943), Pangalawang tagapangulo ng [[Moro Islamic Liberation Front]]<ref>{{Banggitin ang web | url=http://cnnphilippines.com/news/2019/3/13/milf-ghazali-jaafar-death-bangsamoro.html | work=[[CNN Philippines]] | title=Namatay ang Tagapangulo ng Bangsamoro Transition Commission na si Ghazali Jaafar | date=Marso 13, 2019 | access-date=Marso 13, 2019 | archive-date=Marso 16, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190316042851/http://cnnphilippines.com/news/2019/3/13/milf-ghazali-jaafar-death-bangsamoro.html | url-status=dead }}</ref> ** Maria "Bulaklak" Ausente, (b. 1989), Dating [[TV Patrol Panay]] at [[GMA News]] correspondent<ref>{{Cite web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/688014/former-gma-reporter-maria-bulaklak-ausente-passes-away/story/ | work=[[GMA News]] | title=Former GMA reporter Maria Bulaklak Ausente pumanaw | petsa=Marso 14, 2019 | access-date=Marso 14, 2019}}</ref> * [[Marso 18]] – Augusto Victa, (b. 1931), dating artista sa drama sa TV at radyo<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/226139-radio-drama-actor-augusto-victa-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang aktor sa drama sa radyo na si Augusto Victa | date=Marso 20, 2019 | access-date=Marso 20, 2019}}</ref> * [[Marso 31]] – Ferdie Marquez, founding member ng [[True Faith (banda)|True Faith]]<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/03/31/19/true-faith-original-member-ferdie-marquez-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang orihinal na miyembro ng True Faith na si Ferdie Marquez | date=Marso 31, 2019 | access-date=Marso 31, 2019}}</ref> '''Abril''' * [[Abril 4]] – Mark Joseph Ubalde, (ipinanganak 1986), dating [[GMA News]] at [[News5]] reporter, kontribyutor at mananaliksik ng [[VERA Files]]<ref>{{Cite web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/690258/former-reporter-mark-joseph-ubalde-passes-away/story/?top_picks&order=1 | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang dating reporter na si Mark Joseph Ubalde | date=Abril 4, 2019 | access-date=Abril 4, 2019}}</ref> * [[Abril 16]] – [[Jose Mari Gonzales]], (ipinanganak 1938), aktor at politiko.<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com//nation/228347-jose-mari-gonzalez-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw na ang dating kongresista at aktor na si Jose Mari Gonzalez | date=Abril 16, 2019 | access-date=Abril 16, 2019}}</ref> * [[Abril 19]] – [[Rodolfo Severino Jr.]], (ipinanganak 1936), dating Kalihim-Heneral ng ASEAN (1998–2002), at embahador sa Malaysia (1989–1992)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://news.mb.com.ph/2019/04/20/former-ambassador-rodolfo-severino-jr-passes-away-at-82/ | work=[[Manila Bulletin]] | title=Pumanaw ang dating ambassador na si Rodolfo Severino Jr. sa edad na 82 | date=Abril 20, 2019 | access-date=Abril 20, 2019 | archive-date=Abril 20, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190420081434/https://news.mb.com.ph/2019/04/20/former-ambassador-rodolfo-severino-jr-passes-away-at-82/ | url-status=dead }}</ref> * [[Abril 25]] – Levy P. Laus, (ipinanganak noong 1951), CEO ng Laus Group Company<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.autoindustriya.com/auto-industry-news/laus-group-chairman-dies-in-tragic-chopper-crash.html | work=Auto Industriya | title=Tagapangulo ng Laus Group, namatay sa isang trahedya na pagbagsak ng helikopter | date=Abril 25, 2019 | access-date=Abril 25, 2019}}</ref><ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/nation/228962-helicopter-crash-bulacan-april-25-2019 | work=[[Rappler]] | title=Negosyante mula Pampanga na si Levy Laus, 2 iba pa, patay sa pagbagsak ng helikopter sa Bulacan | date=Abril 25, 2019 | access-date=Abril 25, 2019}}</ref> * [[Abril 28]]: ** Fred Espinoza, (ipinanganak noong 1928), reporter at kolumnista<ref>{{Cite web | url=https://www.sunstar.com.ph/article/1803469/Cebu/Local-News/Retired-SunStar-journalist-dies-at-91 | work=Sun Star Cebu | title=Retired SunStar journalist, pumanaw sa edad na 91 | date=Abril 30, 2019 | access-date=Abril 30, 2019}}</ref> ** Teresita Ojeda, (ipinanganak 1930), miyembro ng lupon ng [[Cultural Center of the Philippines]] (CPP) (1999–2007)<ref>{{Cite web | url=https://www.abs-cbn.com/life/05/03/19/tessie-luz-ccp-board-member-and-art-patron-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Tessie Luz, miyembro ng lupon ng CCP at patron ng sining, pumanaw | date=Mayo 3, 2019 | access-date=Mayo 3, 2019}}</ref> * [[Abril 30]] – Vic Vic Villavicencio, (ipinanganak 1952), tagapagtatag ng Triple V Group of Companies<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/692972/kamayan-dad-s-founder-vic-vic-villavicencio-passes-away/story/?trending | work=[[GMA News]] | title=Kamayan, Pumanaw na ang tagapagtatag ng kanyang ama na si Vic Vic Villavicencio | date=Mayo 1, 2019 | access-date=Mayo 1, 2019}}</ref> '''Mayo''' * [[Mayo 4]] – [[Prospero Nograles]], (ipinanganak 1947), dating miyembro ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] mula sa [[Lungsod ng Davao]] sa [[Mga distrito ng Lehislatura ng Lungsod ng Davao#Unang Distrito|Unang Distrito]] (2001–2010) at [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ika-22 Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] (2008–2010)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/news/05/04/19/ex-speaker-prospero-nograles-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker na si Prospero Nograles | petsa=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/693316/former-speaker-nograles-passes-away/story/?headline | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker na si Nograles | date=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/nation/229667-former-house-speaker-prospero-nograles-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker ng Mababang Kapulungan na si Prospero Nograles sa edad na 71 | date=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref> * [[Mayo 7]]: ** [[Karina Constantino David]], (ipinanganak 1946) aktibistang pampulitika at lingkod-bayan<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/news/05/08/19/ex-csc-chairperson-karina-david-dies-at-73 | work=[[ABS CBN News]] | title=Dating tagapangulo ng CSC na si Karina David ay pumanaw sa edad na 73 | date=Mayo 8, 2019 | access-date=Mayo 8, 2019}}</ref> ** [[Vicente Emano]], (b. 1943) dating Gobernador ng [[Misamis Oriental]] (1988–1998) at Alkalde ng [[Cagayan de Oro]] (1998–2007, 2010–2013)<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/nation/229896-ex-cagayan-de-oro-mayor-vicente-emano-dies | trabaho=[[Rappler]] | title=Ex-Cagayan de Oro mayor Vicente Emano dies | petsa=Mayo 7, 2019 | access-date=Mayo 7, 2019}}</ref> ** [[Joel Virador]], (ipinanganak 1967) dating miyembro ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan]] (2003–2007)<ref>{{Cite web | url=https://www.pna.gov.ph/articles/1069158 | work=Philippine News Agency | title=Dating kongresista ng Bayan Muna party-list, pumanaw sa edad na 52 | date=Mayo 7, 2019 | access-date=Mayo 7, 2019}}</ref> <!--* [[Mayo 8]] – Rudy Francisco, (ipinanganak 1923), aktor at abogado<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/230071-rudy-francisco-dies | work=[[Rappler]] | title=Si Rudy Francisco, ang lolo mula sa iconic na patalastas ng McDonald's, ay pumanaw sa edad na 96 | date=Mayo 8, 2019 | access-date=Mayo 8, 2019}}</ref>--> * [[Mayo 9]] – [[Abul Khayr Alonto]], (isinilang noong 1945) dating chairman ng [[Mindanao Development Authority]] (mula noong 2016)<ref>{{Cite web | url=https://www.mindanews.com/top-stories/2019/05/minda-chair-alonto-passes-away-at-73/ | work=Minda News | title=Si MinDA chair Alonto ay pumanaw sa edad na 73 | date=Mayo 10, 2019 | access-date=Mayo 10, 2019}}</ref> * [[Mayo 11]] – Rosa Olondriz Caram, (ipinanganak 1925), dating officer-in-charge (OIC) mayor ng Iloilo City (1986–87)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/move-ph/230410-iloilo-city-first-female-oic-mayor-dies | work=[[Rappler]] | title=Namatay ang unang babaeng OIC mayor ng Iloilo City sa edad na 94 | date=Mayo 14, 2019 | access-date=Mayo 14, 2019}}</ref> * [[Mayo 15]]: ** Bienvenido Alejandro, (ipinanganak 1926), isa sa mga nagtatag ng Papemelroti<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/694556/papemelroti-co-founder-bienvenido-alejandro-has-passed-away/story/?top_picks&order=3 | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw na ang co-founder ni Papemelroti na si Bienvenido Alejandro | date=Mayo 15, 2019 | access-date=Mayo 15, 2019}}</ref> ** Si Crescencia Lucero, (ipinanganak noong 1942), miyembro ng Franciscan Sisters of the Immaculate Conception (SFIC) at tagapangulo ng Task Force Detainees of the Philippines (TFDP)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/694582/human-rights-advocate-sister-cresencia-lucero-dies-in-jakarta/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang tagapagtaguyod ng karapatang pantao na si Sister Cresencia Lucero sa Jakarta | date=Mayo 15, 2019 | access-date=Mayo 15, 2019}}</ref> * [[Mayo 19]] – Susan Papa, (ipinanganak noong 1955), pangulo ng [[Philippine Swimming League]] (PSL)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/sports/by-sport/other-sports/231060-susan-papa-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang pinuno ng Philippine Swimming League na si Susan Papa | date=Mayo 20, 2019 | access-date=Mayo 20, 2019}}</ref> * [[Mayo 23]] – Jojo A. Robles, (ipinanganak 1962), mamamahayag at dating punong patnugot ng [[Manila Standard]] at [[The Manila Times]]<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.manilatimes.net/times-columnist-jojo-robles-writes-30/558708/ | work=[[The Manila Times]] | title=Ang kolumnista ng Times na si Jojo Robles ay sumulat ng 30 | date=Mayo 23, 2019 | access-date=Mayo 23, 2019}}</ref> * [[Mayo 30]] – Clinton Palanca, (ipinanganak 1974), may-akdang nagwagi ng parangal at isa sa mga nangungunang manunulat ng pagkain sa Pilipinas<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/696146/award-winning-writer-clinton-palanca-passes-away/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang nagwaging manunulat na si Clinton Palanca | date=Mayo 30, 2019 | access-date=Mayo 30, 2019}}</ref><ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/life-and-style/books/231857-clinton-palanca-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang nagwaging manunulat na si Clinton Palanca | date=Mayo 30, 2019 | access-date=Mayo 30, 2019}}</ref> * [[Mayo 31]] - [[Gary Lising]], Pilipinong komedyante (ipinanganak 1942) '''Hunyo''' * [[Hunyo 18]] – Ricardo "Ricky" Ramirez, dating alkalde ng Medellin, Cebu<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/698185/ex-cebu-town-mayor-shot-dead-inside-hospital-police/story/?top_picks&order=3 | title=Dating alkalde ng bayan ng Cebu, binaril at namatay sa loob ng ospital —pulis | work=GMA News | date=Hunyo 19, 2019 | access-date=Hunyo 19, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/233448-ex-medellin-cebu-mayor-shot-dead-inside-hospital-june-2019 | title=Dating alkalde ng bayan ng Cebu, binaril at namatay sa loob ng ospital | work=[[Rappler]] | date=Hunyo 19, 2019 | petsa-ng-pag-access=Hunyo 19, 2019}}</ref> * Hunyo 20 – [[Eddie Garcia]] ''(ipinanganak 1929)'', aktor<ref name="d5yr" /> * [[Hunyo 21]]: ** Jacqui Magno, (ipinanganak 1954) mang-aawit ng jazz<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/jazz-singer-jacqui-magno-65/572780/ | title=Mangang-aawit ng jazz na si Jacqui Magno, 65 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Hunyo 21, 2019 | access-date=Hunyo 21, 2019}}</ref> ** Andres Ma. Brillantes Bernos, dating gobernador ng [[Abra (lalawigan)|Abra]]<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/698608/ex-abra-governor-andres-bernos-passes-away/story/?just_in | title=Pumanaw na ang dating gobernador ng Abra na si Andres Bernos | work=GMA News | date=Hunyo 23, 2019 | access-date=Hunyo 23, 2019}}</ref> ** April Love Jordan, (ipinanganak 1988) na nanalo sa patimpalak ng kagandahan; [[Miss World Philippines 2012]] (Ikatlong Prinsesa)<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/06/24/19/beauty-queen-april-love-jordan-passes-away-after-battling-liver-cancer | title=Pumanaw ang reyna ng kagandahan na si April Love Jordan matapos makipaglaban sa kanser sa atay | work=ABS-CBN News | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/233817-april-love-jordan-dies | title=Pumanaw ang reyna ng kagandahan na si April Love Jordan sa edad na 31 | work=[[Rappler]] | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/698834/filipina-beauty-queen-april-love-jordan-succumbs-to-cancer/story/ | title=Pinakamagandang reyna na si April Love Jordan, pumanaw dahil sa kanser | work=GMA News | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref> * [[Hunyo 30]] – Miguel Bonalos, (ipinanganak noong 1999) dating manlalaro ng basketball<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/basketball/699782/san-sebastian-juniors-player-miguel-bonalos-passes-away/story/ | title=Pumanaw na ang manlalaro ng San Sebastian juniors na si Miguel Bonalos | work=GMA News | date=Hulyo 3, 2019 | access-date=Hulyo 3, 2019}}</ref> '''Hulyo''' * [[Hulyo 1]] – Renato Lumawag, (ipinanganak 1944) beteranong photojournalist<ref>{{cite news | url=https://newsinfo.inquirer.net/1136546/photojournalist-rene-lumawag-dies-at-74 | title=Photojournalist Rene Lumawag, namatay sa edad na 74 | newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] | date=Hulyo 2, 2019 | access-date=Hulyo 2, 2019}}</ref> * [[Hulyo 7]] – Jose Balajadia Jr., (ipinanganak 1944) dating Sergeant-at-Arms ([[Senado ng Pilipinas]])<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/700135/ex-senate-sergeant-at-arms-balajadia-passes-away/story/ | title=Dating Sarhento-at-Arms Balajadia, pumanaw | work=GMA News | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 8, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/news/07/07/19/ex-senate-sergeant-at-arms-balajadia-passes-away | title=Dating Sarhento-at-arms Balajadia, pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://cnnphilippines.com/news/2019/7/7/sergeant-at-arms-jose-balajadia-passed-away.html | title=Dating Sarhento-At-Arms ng Senado na si Jose Balajadia, pumanaw dahil sa pagpalya ng puso | work=CNN Philippines | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019 | archive-date=Hulyo 7, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190707061905/https://cnnphilippines.com/news/2019/7/7/sergeant-at-arms-jose-balajadia-passed-away.html | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/234773-former-senate-sergeant-at-arms-jose-balajadia-dies | title=Dating sarhento-at-arms ng Senado na si Balajadia, pumanaw | work=[[Rappler]] | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019}}</ref> * [[Hulyo 8]] – Chito Arceo, (ipinanganak 1949) dating aktor at ehekutibo sa pagbebenta sa telebisyon<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/07/08/19/chicks-to-chicks-actor-chito-arceo-dies | title='Chicks to Chicks' aktor na si Chito Arceo ay pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 8, 2019 | access-date=Hulyo 8, 2019}}</ref> * [[Hulyo 9]] – [[Martin I. Tinio, Jr.]], (ipinanganak 1943) antiquarian, historyador ng sining, curator, interior designer<ref>{{Banggitin ang balita|url=https://lifestyle.inquirer.net/340461/martin-sonny-tinio-jr-antiques-expert-and-social-historian-passes-away-76/#:~:text=Writer%2C%20historian%2C%20antiques%20expert%20and,ay%20sinunog%20noong%20Hulyo%2020.|title=Si Martin 'Sonny' Tinio Jr., eksperto sa mga antigo at historyador ng lipunan, ay pumanaw; 76|petsa=11 Hulyo 2019|pahayagan=[[Philippine Daily Inquirer]]|access-date=22 Disyembre 2020|language=en-US}}</ref> * [[Hulyo 21]] – [[Claro Pellosis]], (ipinanganak 1960) Olympic sprinter<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/sports/by-sport/other-sports/235986-claro-pellosis-dies | title=Claro Pellosis, coach ni Lydia de Vega, pumanaw | work=[[Rappler]] | date=Hulyo 22, 2019 | access-date=Hulyo 22, 2019}}</ref> * [[Hulyo 29]] – Jasmin Basar (DJ Jasmin), (ipinanganak 1984) Radio DJ ([[DWRR-FM|MOR 101.9]])<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/07/30/19/dj-jasmin-of-mor-1019-dies | title=DJ Jasmin ng MOR 101.9 namatay | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 30, 2019 | access-date=Hulyo 31, 2019}}</ref> '''Agosto''' * [[Agosto 8]] – Pastor "Boy" Saycon, (ipinanganak 1951) estratehista sa politika at miyembro ng EDSA People Power Commission<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/boy-saycon-passes-away-at-68/597572/ | title='Boy' Saycon pumanaw sa edad na 68 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Agosto 10, 2019 | access-date=Agosto 10, 2019}}</ref> * [[Agosto 16]] – Eddie Baddeo, (ipinanganak 1961) fashion designer<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/08/16/19/designer-eddie-baddeo-passes-away | title=Designer Eddie Baddeo pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/fashion/237870-designer-eddie-baddeo-dies | title=Namatay ang Disenyong si Eddie Baddeo | work=[[Rappler]] | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref> * [[Agosto 8]] – Pastor "Boy" Saycon, (ipinanganak 1951) estratehista sa politika at miyembro ng EDSA People Power Commission<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/boy-saycon-passes-away-at-68/597572/ | title='Boy' Saycon pumanaw sa edad na 68 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Agosto 10, 2019 | access-date=Agosto 10, 2019}}</ref> * [[Agosto 16]] – Eddie Baddeo, (ipinanganak 1961) fashion designer<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/08/16/19/designer-eddie-baddeo-passes-away | title=Designer Eddie Baddeo pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/fashion/237870-designer-eddie-baddeo-dies | title=Namatay ang Disenyong si Eddie Baddeo | work=[[Rappler]] | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref> * [[Agosto 19]] - [[Gina Lopez]], dating kalihim ng DENR at host ng ''G-Diaries'' (ipinanganak 1953) auto_awesome Isalin mula sa: Ilocano 1,257 / 5,000 * [[Agosto 20]] – [[Ernesto Lariosa]], (ipinanganak 1944) Manunulat, makata, at kolumnista na Cebuano<ref>{{cite news | url=https://www.sunstar.com.ph/article/1819595 | title=Superbalita Ang kolumnista ng Cebu na si Ernesto Lariosa ay sumulat ng 30 | work=Sun Star Cebu | date=Agosto 20, 2019 | access-date=Agosto 20, 2019 | archive-date=Setyembre 5, 2019 | archive-url=https://archive.today/20190905160936/https://www.sunstar.com.ph/article/1819595 | url-status=dead }}</ref> * [[Agosto 21]] – [[Julian Daan]] a.k.a. Esteban "Teban" Escudero, (b. 1945) radio personality ([[DYHP]]), artista, komedyante, nanunungkulan [[Talisay City, Cebu|Talisay City]] councillor, dating [{overnorci board member and Viceteref]]-G Provincial board member<Cebu]> url=https://www.philstar.com/the-freeman/cebu-news/2019/08/22/1945466/teban-74-passes-away | title=Teban, 74, pumanaw | work=The Freeman (newspaper){{!}}The Freeman | petsa=Agosto 21, 2019 | access-date=Agosto 21, 2019}}</ref> * [[Agosto 25]] – Gloria Lerma Yatco a.k.a. [[Mona Lisa (aktres)|Mona Lisa]], (ipinanganak 1922) aktres<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/08/25/19/veteran-actress-mona-lisa-passes-away | title=Pumanaw ang beteranong aktres na si Mona Lisa | work=ABS-CBN News | date=Agosto 25, 2019 | access-date=Agosto 25, 2019}}</ref> '''Setyembre''' * [[Setyembre 8]] - [[Lito Legaspi]], Pilipinong aktor (ipinanganak 1942) * [[Setyembre 9]] – Sari Yap, (ipinanganak 1962) tagapagtatag ng Mega Magazine<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/1019-lifestyle/239670-sari-yap-dies | title='Mega' founder Sari Yap dies | work=[[Rappler]] | date=Setyembre 9, 2019 | access-date=Setyembre 9, 2019}}</ref> * [[Setyembre 13]] – [[Rene Espina]], (ipinanganak 1929) dating senador at gobernador ng Cebu<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/708123/former-senator-and-cebu-governor-rene-espina-dies-palace-expresses-sympathy/story/?top_picks&order=2 | title=Dating senador at gobernador ng Cebu na si Rene Espina, pumanaw na; Nakikiramay ang Palasyo | work=GMA News | date=Setyembre 15, 2019 | access-date=Setyembre 15, 2019}}</ref> * [[Setyembre 21]] – [[Mel Chionglo]], (ipinanganak 1946) direktor ng pelikula at taga-disenyo ng produksyon<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminite/708878/burlesk-king-director-mel-chionglo-dies/story/ | title='Burlesk King' direktor na si Mel Chionglo, pumanaw na | work=GMA News | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> ** Isah Red, (ipinanganak 1952) kolumnista sa showbiz (''[[Daily Tribune (Pilipinas)|The Daily Tribune]]'')<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/240688-showbiz-editor-isah-red-dies | title=Showbiz editor Isah Red dies | work=Rappler | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> ** Lyndon Lee Suy, (ipinanganak 1964) dating Tagapagsalita ng DOH<ref>{{cite news | url=https://newsinfo.inquirer.net/1167705/ex-doh-spokesperson-dr-lyndon-lee-suy-passes-away | title=Dating tagapagsalita ng DOH na si Dr. Lyndon Lee Suy, pumanaw | newspaper=Philippine Daily Inquirer | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> * [[Setyembre 22]] – Nelson Navarro, (ipinanganak 1948) beteranong mamamahayag at awtor<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/news/09/22/19/veteran-columnist-and-author-nelson-navarro-passes-away | title=Beteranong kolumnista at awtor na si Nelson Navarro, pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Setyembre 22, 2019 | access-date=Setyembre 22, 2019}}</ref> * [[Setyembre 24]] – [[Luisito M. Reyes|Luisito Reyes]], (ipinanganak 1930) dating gobernador ng [[Marinduque]]<ref>{{Cite web|last=Mataac|first=Romeo A. Jr.|title=Dating gobernador ng Marinduque na si Luisito Reyes, pumanaw na|url=https://marinduquenews.com/2019/09/24/former-marinduque-governor-luisito-reyes-pumanaw-na/|access-date=Hunyo 22, 2020|website=marinduquenews.com|language=en-US|archive-date=Setyembre 24, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190924025856/https://marinduquenews.com/2019/09/24/former-marinduque-governor-luisito-reyes-pumanaw-na/|url-status=dead}}</ref> ** Jojit Paredes, (ipinanganak noong 1951) dating aktor at mang-aawit<ref>{{cite news | url=https://www.pep.ph/news/local/146349/70s-matinee-idol-jojit-paredes-dies-at-68-a734-20190925 | title='70s matinee idol Jojit Paredes pumanaw sa edad na 68 | work=Philippine Entertainment Portal | date=Setyembre 25, 2019 | access-date=Setyembre 25, 2019 | language=fil}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/09/25/19/former-matinee-idol-jojit-paredes-dies | title=Namatay ang dating matinee idol na si Jojit Paredes | work=ABS-CBN News | date=Setyembre 25, 2019 | access-date=Setyembre 25, 2019}}</ref> '''Oktubre''' * Oktubre 4 – [[Tony Mabesa]], aktor pang-entablado at isa sa mga nagpasimula ng teatro pampamantasan sa bansa<ref name="d5yr">{{cite news |title=In loving memory: Famous personalities who died in the past 5 years |url=https://starcinema.abs-cbn.com/2021/11/15/news/famous-personalities-who-died-in-the-past-5-years-70666/ |work=[[Star Cinema]] |publisher=[[ABS-CBN]] |date=2021-11-15 |access-date=2022-01-17}}</ref> * [[Oktubre 5]] - [[Amalia Fuentes]], Pilipinang aktres (ipinanganak 1940) ** Bobby Baruelo, (ipinanganak 1961) dating direktor ng [[Bureau of Fire Protection|BFP]] (2016–2017)<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/710568/ex-bfp-director-baruelo-dies-at-58-due-to-cardiac-arrest/story/ | title=Dating direktor ng BFP na si Baruelo ay namatay sa edad na 58 dahil sa cardiac arrest | work=GMA News | date=Oktubre 5, 2019 | access-date=Oktubre 5, 2019}}</ref> * [[Oktubre 8]] – [[Carlos Celdran]], (ipinanganak 1972) aktibista sa kultura at artista sa pagtatanghal<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/242024-carlos-celdran-death | title=Namatay si Carlos Celdran sa edad na 46 | trabaho=Rappler | petsa=Oktubre 8, 2019 | access-date=Oktubre 8, 2019}}</ref> * [[Oktubre 9]] – Charlie Yuson III, bise alkalde ng [[Batuan, Masbate]]<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/242140-masbate-town-vice-mayor-dies-manila-ambush | title=Bise mayor ng bayan ng Masbate, namatay sa pananambang sa Maynila | trabaho=Rappler | petsa=Oktubre 9, 2019 | access-date=Oktubre 9, 2019}}</ref> * [[Oktubre 20]]: ** [[Aquilino Pimentel Jr.]], (ipinanganak 1933) dating [[Senador ng Pilipinas]] (1987–1992, 1998–2010) at ika-23 [[Pangulo ng Senado ng Pilipinas]] (2000–2001)<ref>{{cite news |url=https://newsinfo.inquirer.net/1179621/former-senate-president-nene-pimentel-passes-away |title=Pumanaw ang dating Pangulo ng Senado na si Nene Pimentel |newspaper=Philippine Daily Inquirer |date=Oktubre 20, 2019 |access-date=Oktubre 20, 2019}}</ref> ** Jon Ross Delos Santos a.k.a. Lil John, fliptop rapper<ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/712489/cops-eye-love-triangle-in-slay-of-fliptop-rapper-lil-john-in-imus/story/ |title=Pinapanood ng mga pulis ang love triangle sa pagpatay sa Fliptop rapper na si Lil John sa Imus |work=GMA News |date=Oktubre 21, 2019 |access-date=Oktubre 21, 2019}}</ref> * [[Oktubre 25]] – David Navarro, alkalde ng [[Clarin, Misamis Occidental]]<ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/newsbreak/iq/243571-things-to-know-about-david-navarro-mayor-killed-in-cebu-city |title=Sino si David Navarro, ang alkalde mula sa Mindanao na napatay sa Cebu City? |work=Rappler |date=Oktubre 28, 2019 |access-date=Oktubre 30, 2019}}</ref> '''Nobyembre''' * [[Nobyembre 1]] – Datu Ombra Sinsuat, alkalde ng [[Datu Odin Sinsuat, Maguindanao]]<ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/news/11/01/19/maguindanao-town-mayor-ombra-sinsuat-passes-away-due-national | malayo dahil sa sakit |work=ABS-CBN News |date=November 1, 2019 |access-date=November 1, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.ndbcnews.com.ph/news/datu-odin-sinsuat-town-mayor-ombra-sinsuat-dies |Sintitle=NovemberDat-dies |3=NDBC News |date=Nobyembre 1, 2019 |access-date=Nobyembre 1, 2019 |title=Archive copy |archive-date=2023-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230407032606/https://www.ndbcnews.com.ph/news/datu-odin-sinsuat-town-mayor-ombra-sinsuat-dies |url-status=dead }}</ref> * [[Nobyembre 5]] – Rodolfo Albano Jr., (ipinanganak 1934) Kinatawan ng LPGMA party-list at dating kinatawan ng [[Isabela (lalawigan)|Isabela]]<ref>{{cite news |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1085152 |title=LPGMA Party-list Rep. Rodolfo Albano Jr. pumanaw sa edad na 85 |work=Philippine News Agency |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/nation/244224-lpgma-congressman-rodolfo-albano-jr-dies |title=LPGMA congressman Albano pumanaw sa edad na 85 |work=Rappler |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/714317/lpgma-rep-rodolfo-albano-jr-passes-away/story/ |title=Pumanaw si Kinatawan Rodolfo Albano Jr. ng LPGMA |work=GMA News |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/news/11/05/19/lpgma-rep-rodolfo-albano-jr-passes-away |title=Pumanaw si Kinatawan Rodolfo Albano Jr. ng LPGMA |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 9]] – [[John Gokongwei|John Gokongwei Jr.]], (ipinanganak 1926) negosyanteng negosyante (JG Summit Holdings)<ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/10/19/john-gokongwei-jr-passes-away-at-93 |title=Pumanaw si John Gokongwei Jr. sa edad na 93 |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/714877/john-gokongwei-jr-dies-at-93/story/?headline |title=Pumanaw si John Gokongwei Jr. sa edad na 93 |work=GMA News |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/business/2019/11/10/john-gokongwei-jr-passed-away-at-93.html |title=Pumanaw ang negosyanteng si John Gokongwei, Jr. sa edad na 93 |work=CNN Philippines |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019 |archive-date=Nobyembre 10, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191110033659/https://www.cnnphilippines.com/business/2019/11/10/john-gokongwei-jr-passed-away-at-93.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244552-john-gokongwei-dies-november-2019 |title=Pumanaw ang tycoon na si John Gokongwei, 93 |work=Rappler |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 11]] – [[Lucio Tan Jr.|Lucio "Bong" Tan Jr.]], (ipinanganak 1966) pangulo ng Philippine Airlines Holdings Inc. (PHI)<ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/714966/pal-holdings-president-lucio-tan-jr-53-passes-away/story/ |title=Pumanaw ang pangulo ng PAL Holdings na si Lucio Tan Jr., 53 |work=GMA News |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244620-pal-holdings-president-lucio-tan-jr-dies |title=PAL Holdings president Bong Tan, pumanaw na |work=Rappler |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/11/19/billionaire-lucio-tans-namesake-son-dies |title=Anak ng bilyonaryong si Lucio Tan, pumanaw na |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2019/11/11/Lucio-Bong-Tan-Jr-dies.html |title=Pal Holdings President Bong Tan, pumanaw na |work=CNN Philippines |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019 |archive-date=Nobyembre 11, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191111073611/https://cnnphilippines.com/news/2019/11/11/Lucio-Bong-Tan-Jr-dies.html |url-status=dead }}</ref><ref>[https://business.inquirer.net/283118/pal-holdings-president-lucio-tan-jr-dies PAL Holdings president Lucio 'Bong' Tan Jr., pumanaw na]</ref> * [[Nobyembre 14]] – Jose "Pepe" Ong, (ipinanganak 1941) chairman at co-founder ng [[CDO Foodsphere|CDO Foodsphere Inc.]]<ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244970-cdo-foodsphere-chairman-jose-ong-dies |title=Pumanaw ang chairman ng CDO na si Pepe Ong sa edad na 78 |work=Rappler |date=Nobyembre 14, 2019 |access-date=Nobyembre 14, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/15/19/cdo-chairman-jose-ong-passes-away |title=Pumanaw ang chairman ng CDO na si Jose Ong |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 15, 2019 |access-date=Nobyembre 15, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/715543/cdo-chairman-jose-ong-passes-away/story/ |title=Pumanaw na ang chairman ng CDO na si Jose Ong sa edad na 78 |work=GMA News |date=Nobyembre 15, 2019 |access-date=Nobyembre 15, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 16]] – [[Elizabeth Gokongwei|Elizabeth Yu Gokongwei]] (isinilang noong 1934) asawa ng yumaong negosyanteng si [[John Gokongwei]].<ref>{{Cite web|url=https://www.abs-cbn.com/business/11/16/19/john-gokongwei-jrs-widow-elizabeth-passes-away|title=Pumanaw na ang balo ni John Gokongwei Jr. na si Elizabeth|website=ABS-CBN Balita|access-date=Nobyembre 16, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 30]] – [[Milagrosa Tan]], (ipinanganak 1958) nanunungkulang gobernador ng [[Samar (lalawigan)|Samar]] '''Disyembre''' * [[Disyembre 1]] – [[Edgardo Gomez]], (ipinanganak 1938) biologist.<ref>[https://www.rappler.com/nation/246291-national-scientist-edgardo-gomez-dies Pambansang Siyentipiko Edgardo Gomez, kampeon sa pangangalaga ng coral reef, pumanaw]</ref> ** Licerna Abunda, (ipinanganak 1929) politiko at ina ni [[Boy Abunda]].<ref>[https://www.abs-cbn.com/entertainment/12/02/19/boy-abundas-mother-passes-away-at-90 Pumanaw ang ina ni Boy Abunda sa edad na 90]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/1834520 Ina ng host ng talk show sa telebisyon na si Boy Abunda, pumanaw sa edad na 90]</ref> * [[Disyembre 9]] – [[Mico Palanca]] ''(ipinanganak 1978)'', aktor<ref name="d5yr" /> * [[Disyembre 13]] – Cesar Apolinario, (b. 1973) [[GMA News and Public Affairs|GMA News]] reporter at host ng [[iJuander]]<ref>{{cite news |title=GMA reporter Cesar Apolinario pumanaw na |url=https://newsinfo.inquirer.net/1201331/fwd-embargo-gma-reporter-cesar-apolinario-passes-away |access-date=Disyembre 14, 2019 |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]}}</ref> *[[Disyembre 18]] – Nestor Fongwan, (ipinanganak 1951) kinatawan ng [[Pambatasan na distrito ng Benguet|Lone District of Benguet]] at dating gobernador ng [[Benguet|the lalawigan]].<ref>[https://www.rappler.com/philippines/247498-benguet-representative-nestor-fongwan-dies/ Kinatawan ng Benguet na si Nestor Fongwan, pumanaw sa edad na 68]</ref><ref>[https://www.abs-cbn.com/news/12/19/19/benguet-solon-nestor-fongwan-dies-at-68 Ang solon ng Benguet na si Nestor Fongwan, pumanaw sa edad na 68]</ref> * [[Disyembre 21]] – [[Gerry Alanguilan]], (ipinanganak 1968) may-akda ng komiks<ref>{{cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/719819/comic-book-icon-gerry-alanguilan-passes-away/story/|title=Pumanaw ang Icon ng Komiks na si Gerry Alanguilan|petsa=Disyembre 21, 2019|work=GMA News|access-date=Disyembre 21, 2019}}</ref> *[[Disyembre 24]] – Constancio Torralba, (ipinanganak noong 1928) dating gobernador ng [[Bohol]] (1988–1992).<ref>[https://www.boholchronicle.com.ph/2019/12/25/ex-bohol-governor-torralba-dies-91/ Dating gobernador ng Bohol na si Torralba ay pumanaw, 91]</ref == Mga sanggunian == {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|2019}} {{stub|Taon|Pilipinas}} [[Kategorya:2019 sa Pilipinas]] 98hja8kwjsgfzm8wxu82w4h37dqafsy 2222128 2222126 2026-08-28T05:28:41Z ~2026-46651-51 165779 /* Kamatayan */ 2222128 wikitext text/x-wiki {{navbox}} Ito ang mga pangyayari ng '''2019 sa Pilipinas''' == Panunungkulan == {{multiple image|caption_align=center|header_align=center | image1 = Rodrigo Duterte June 2016.jpg | alt1 = President Rodrigo R. Duterte | caption1 = {{nowrap|Rodrigo R.<br>Duterte}} | width1 = 115 | image2 = VP Leni Meeting with Pres Duterte Cropped 2016.jpg | alt2 = Vice-President Leni Robredo | caption2 = {{nowrap|Leni G.<br>Robredo}} | width2 = 108 | image3 = Sen. Pres Vicente Sotto (cropped2).jpg | alt3 = Senate President Vicente Sotto III | caption3 = {{nowrap|Vicente<br>Sotto III}} | width3 = 115 | image4 = Arroyo_with_Xi_and_Sotto_(cropped).jpg | alt4 = House Speaker Gloria Macapagal-Arroyo | caption4 = {{nowrap|Gloria<br>Macapagal-Arroyo}} | width4 = 105 | image5 = Bersamin in robes.jpg | alt5 = Chief Justice Lucas Bersamin | caption5 = {{nowrap|Lucas<br>Bersamin}} | width5 = 104 }} * [[President of the Philippines|President]]: [[Rodrigo Duterte|Rodrigo R. Duterte]] ([[PDP–Laban]]) * [[Vice President of the Philippines|Vice President]]: [[Leni Robredo|Leni G. Robredo]] ([[Liberal Party (Philippines)|Liberal]]) * [[Philippine Congress|Congress]] ([[17th Congress of the Philippines|17th]], ''ended June 4''): ** [[Senate of the Philippines|Senate President]]: [[Tito Sotto|Vicente Sotto III]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) ** [[House of Representatives of the Philippines|House Speaker]]: [[Gloria Macapagal-Arroyo]] (PDP–Laban), until June 30 * [[Philippine Congress|Congress]] ([[18th Congress of the Philippines|18th]], ''convened July 22''): ** Senate President: Vicente Sotto III (NPC) ** House Speaker: [[Alan Peter Cayetano]] ([[Nacionalista Party|Nacionalista]]), elected July 22 * [[Supreme Court of the Philippines|Chief Justice]]: [[Lucas Bersamin]] {{clear}} == Kaganapan == === Kasalukuyang mga Kaganapan === * Hulyo 22 - Nagbigay ng [[Talumpati sa Kalagayan ng Bansa 2019 (Pilipinas)|Talumpati sa Kalagayan ng Bansa]] ang Pangulo ng Pilipinas na si [[Rodrigo Duterte]] sa Kongreso ng Pilipinas. Ito ang kanyang ikaapat na Talumpati sa Kongreso. * Agosto 13 &ndash; Pinirmihan ng Pangulo ng Pilipinas na si Rodrigo Duterte ang batas na idinideklera ang Setyembre 8 bilang pista opisyal sa Pilipinas na may pasok upang bigyan alaala ang Pista ng Kapanganakan ni [[Birheng Maria]]. === Kronolohiya === === Politika at Halalan === * Mayo 13 ** Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2019: Bumoto ang mga botanteng Pilipino upang ihalal ang mga bagong kasapi ng Senado ng Pilipinas at Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas, gayon din ang iba pang puwesto sa lokal na pamahalaan. ** Isang glitch o depekto ang naganap sa transparancy server ng Komisyon sa Halalan na nagdulot sa pagkaantala ng bahagiang pagpapalabas ng resulta ng [[Pangkalahatang halalan sa Pilipinas, 2019]]. === Negosyo at ekonomiya === : Umaangat na ang Pilipinas sa Bigas sa pagitan ng China : Ekonomiya sa [[Maynila]] matapos ang termino ni [[Joseph Estrada]] bilang mayor, sa pag-upo ni mayor [[Isko Moreno]], muling nanumbalik ang sigla sa lungsod-kapitol ng [[Maynila]] sa mahigit na 3 linggo sa kanyang, pag-upo bilang Mayor, pinaganda nito ang mga Establishmento, Landmarks, Parks at iba pa. === Sakuna at aksidente === {{Pangunahin|Lindol sa Luzon ng 2019}} * Abril 22 - '''2019 Luzon earthquake'''; Isang lindol ang yumanig sa Luzon, Pilipinas na nasa magnitud na 6.1 at matatagpuan ang episentro sa 18 kilometro (11 milya) hilagang-silangan ng Castillejos, Zambales na naganap noong 17:11 (PST). Labing-isang katao ang namatay dahil sa lindol sa mga munisipalidad ng Porac at Lubao ng lalawigan ng Pampanga at nagkaroon din ang lalawigan ng mga pinsala sa mga kalsada, tulay at gusali partikular ang Paliparang Pandaigdig ng Clark, isang supermarket at isang simbahan. (nakalarawan ang isang arko sa Pampanga na napinsala ng lindol). {{Pangunahin|Lindol sa Bisayas ng 2019}} * Abril 23 - '''2019 Visayas earthquake'''; Matapos ang lindol sa Pampanga, Luzon, naitala ang pag-yanig sa isla ng Samar ma tapos ang lindol sa kabuuan ng Luzon, Naitala ang lindol sa [[San Julian, Eastern Samar]] na nag tala ng Magnitud 6.4 (VII very strong), ito ay napag-alaman at determinado dahil sa pag galaw at pag uga ng lindol sa Luzon, kaya't na gising ang Philippine Trench. {{Pangunahin|Kolera ng baboy sa Luzon ng 2019–20}} * Agosto 19 - '''2019 Luzon hog cholera outbreak''' - ay isang disease na nakukuha mula sa baboy kapwa baboy ito ay may kinitil na aabot sa 7,000 + na baboy mula Agosto hanggang Nobyembre, kasabay ng '''African Swine Fever''', '''ASF''' sa [[Kalakhang Maynila]] at lalawigan ng [[Rizal]] ito ay umabot pa sa [[Angeles]] sa [[Pampanga]] at [[Binmaley, Pangasinan]] noong Eneri 20, 2020. {{Pangunahin|Pagsiklab ng polio sa Pilipinas ng 2019–20}} * Setyembre 19 - '''2019–20 Philippine poliovirus outbreak''' - ay isang disease na nakukuha mula sa tao at ang sanhi ay pag-kalumpo sa paa, ito ay karaniwang dumadapong sakit sa mga idad ng mga bata 2 hanggang 4 pataas ito ay lumaganap sa mismong buwan at sumunod sa mga isla ng [[Luzon]] at [[Mindanao]]. {{Pangunahin|Mga lindol sa Cotabato ng 2019}} * Oktubre 2019 - '''2019 Cotabato earthquakes'''; Sunod sunod na pag lindol ang nag-ganap sa isla ng Mindanao sa katapusan buwan ng Oktubre 2019, ito ay tinatawag na earthquake swarm o sunod-sunod na pag lindol tulad ng nangyari sa [[Lindol sa Batangas (2017)]] noong buwan ng Abril, ito ay kadahilan sa pag-galaw ng mga faults ito ay ang mga North at South Columbio Fault, Makilala Fault at Tangbulan Fault kasama rin ang M'lang Fault. : Oktubre 16; ay naitala ang 6.3 sa mga bayan ng M'lang, Tulunan at lungsod Kidapawan at ilan pang bayan at lungsod sa [[SOCCKSARGEN]], : Oktubre 29; ay naitala ang 6.6 sa mga bayan ng Tulunan, Makilala, Digos, Malungon at Kidapawan sa mga niyanig rin ng lindol noong Oktubre 16. Ang matinding napuruhan nito ay ang lungsod Kidapawan, : Oktubre 31, ay naitala ang 6.5 sa mga bayan Tulunan, Makilala, Kidapawan at Santa Cruz matapos ang lindol kinahaponan. {{Pangunahin|Bagyong Quiel}} * Nobyembre 23 - Sinalanta ni Quiel ang [[Cagayan]] at [[Isabela]] na nag iwan ng malawakang pag-baha at pag-kasira ng mga pananim gulay at palayan kahit malayo ito, Ito rin ay naminsala sa mga probisya ng [[Kanlurang Mindoro]] at [[Bataan]]. {{Pangunahin|Bagyong Tisoy}} * Disyembre 3 - Sinalanta ni Tisoy ang mga rehiyon ng [[Rehiyon ng Bicol]] at [[Mimaropa]], Nag-iwan ito ng malawakang pag-kasira ng mga jabahayn, palayan, pang-kahuyan {{Pangunahin|Lindol sa Davao del Sur ng 2019}} * Disyembre 15 - Niyanig ng 6.9 ang buong [[Mindanao]] ito ay namataan sa Matanao, Davao del Sur lubhang naapektuhan ang mga kalapit rehiyon nito. {{Pangunahin|Bagyong Ursula}} * Disyembre 25 - Sinalanta ni Ursula sa [[Araw ng Pasko]] ang mga taga-kanlurang kabisayaan sa isla ng Panay-Rehiyon 6. === Sining at Kalinangan === === Internasyonal na relasyon === === Palakasan === * Hulyo 21- Tinalo ni [[Manny Pacquiao]] si [[Keith Thurman]] sa pamamagitan ng split decision na naganap sa MGM Grand Garden Arena, Las Vegas, Nevada, Estados Unidos. == Mga Itinakdang Pangyayari == === Nakatakda === == Mga Paggunita == Sa karagdagan, inoobserbahan ng maraming lugar ang mga lokal na pista opisyal, tulad ng pagkakatatag ng kanilang bayan. Ito rin ay "espesyal na araw. " * Enero 1 – '''Unang Araw ng Bagong Taon''' * Enero 23 – ''[[Unang Republika ng Pilipinas]]'' * Pebrero 5 – ''[[Bagong Taong Tsino]]'', unang araw ng unang buwang lunar sa Kalendaryong Tsino. * Pebrero 25 – ''[[Rebolusyong EDSA ng 1986]]'' * Abril 9 – '''[[Araw ng Kagitingan]]''' * Abril 18 – '''[[Huwebes Santo]]''' * Abril 19 – '''[[Biyernes Santo]]''' * Abril 20 – ''[[Sabado de Gloria]]'' * Abril 27 – ''Araw ni Lapu-Lapu'' * Mayo 1 – '''[[Araw ng Paggawa]]''' * Mayo 13 – ''Araw ng Halalan'' * Hunyo 5 – [[Eid al-Fitr]], Pista ng Pagtatapos ng Ramadan * Hunyo 12 – '''[[Araw ng Kalayaan]]''' * Agosto 12 - [[Eid'l Adha]], Pista ng Pag-aalay * Agosto 21 – ''Araw ni Ninoy Aquino'' * Agosto 26 – '''Araw ng mga Bayani''' * Oktubre 31 – ''Special non-working holiday'' * Nobyembre 1 – ''[[Araw ng mga Patay]]'' * Nobyembre 30 – '''Araw ni Bonifacio''' * Disyembre 25 – '''[[Araw ng Pasko]]''' * Disyembre 30 – '''Araw ni Rizal''' * Disyembre 31 – ''Huling araw ng taon'' (Sa pagdiriwang ng Bagong Taon) ==Kamatayan== '''Enero''' * [[Enero 4]] – Homobono T. Cezar, (ipinanganak 1949), dating kinatawan ng [[Misamis Oriental]]<ref>{{cite news | url=https://news.mb.com.ph/2019/01/07/former-misamis-oriental-rep-homobono-t-cezar-dies-of-cardiac-arrest/ | title=Dating Kinatawan ng Misamis Oriental na si Homobono T. Cezar, namatay dahil sa atake sa puso | newspaper=[[Manila Bulletin]] | date=Enero 7, 2019 | access-date=Enero 7, 2019 | archive-date=Abril 17, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190417232239/https://news.mb.com.ph/2019/01/07/former-misamis-oriental-rep-homobono-t-cezar-dies-of-cardiac-arrest/ | url-status=dead }}</ref> * [[Enero 6]] – George Hofer, (ipinanganak noong 1939), dating Gobernador ng [[Zamboanga Sibugay]]<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/680515/zamboanga-sibugay-founding-father-passes-away-at-80/story/ | title=Pumanaw ang founding father ng Zamboanga Sibugay sa edad na 80 | work=GMA News | date=Enero 7, 2019 | access-date=Enero 7, 2019}}</ref> * [[Enero 7]] - [[Carmencita Reyes]], Pilipinong pulitiko (ipinanganak 1931) * [[Enero 12]] – Nes Pamilar, (ipinanganak 1966), [[volleyball]] punong coach<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/681190/volleyball-champion-coach-nes-pamilar-dies-he-was-52/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang kampeon ng coach ng volleyball na si Nes Pamilar, siya ay 52 | date=Enero 12, 2019 | access-date=Enero 12, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/nes-pamilar-52-passes-away/138429 | work=Tiebreaker Times | title=Pumanaw si Nes Pamilar, 52 | date=Enero 12, 2019 | petsa-ng-pag-access=Enero 12, 2019}}</ref> * [[Enero 19]] - [[Henry Sy]], Pilipino-Tsinong negosyante (ipinanganak 1924) * Enero 28 – [[Pepe Smith]] ''(ipinanganak 1947)'', musikero ng ''Pinoy rock''<ref name="d5yr" /> '''Pebrero''' * Pebrero 9 – [[Bentong]] ''(ipinanganak 1964)'', aktor-komedyante<ref name="d5yr" /> * [[Pebrero 11]] - [[Armida Siguion-Reyna]], Pilipinong mang-aawit, artista at tagapangulo ng [[MTRCB]] (ipinanganak 1930) * [[Pebrero 20]] - [[Francisco Mañosa]], Arkitektura (ipinanganak 1931) * [[Pebrero 23]]: ** [[Nestor Espenilla Jr.]], Gobernador ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] (ipinanganak 1958) ** Kristoffer King, (ipinanganak 1983), aktor sa indie film<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/02/23/19/indie-actor-kristoffer-king-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang indie actor na si Kristoffer King | date=Pebrero 23, 2019 | access-date=Pebrero 24, 2019}}</ref> '''Marso''' * [[Marso 5]] – Annie Brazil, (ipinanganak 1933), mang-aawit ng jazz<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/life/03/06/19/jazz-queen-annie-brazil-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang reyna ng jazz na si Annie Brazil | date=Marso 6, 2019 | access-date=Marso 6, 2019}}</ref> * [[Marso 8]] - [[Boyong Baytion]], Pilipinong Direktor * Marso 9 – [[Chokoleit]] ''(ipinanganak 1972)'', aktor-komedyante<ref name="d5yr" /> * [[Marso 13]] – [[Ghazali Jaafar]], (ipinanganak 1943), Pangalawang tagapangulo ng [[Moro Islamic Liberation Front]]<ref>{{Banggitin ang web | url=http://cnnphilippines.com/news/2019/3/13/milf-ghazali-jaafar-death-bangsamoro.html | work=[[CNN Philippines]] | title=Namatay ang Tagapangulo ng Bangsamoro Transition Commission na si Ghazali Jaafar | date=Marso 13, 2019 | access-date=Marso 13, 2019 | archive-date=Marso 16, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190316042851/http://cnnphilippines.com/news/2019/3/13/milf-ghazali-jaafar-death-bangsamoro.html | url-status=dead }}</ref> ** Maria "Bulaklak" Ausente, (b. 1989), Dating [[TV Patrol Panay]] at [[GMA News]] correspondent<ref>{{Cite web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/688014/former-gma-reporter-maria-bulaklak-ausente-passes-away/story/ | work=[[GMA News]] | title=Former GMA reporter Maria Bulaklak Ausente pumanaw | petsa=Marso 14, 2019 | access-date=Marso 14, 2019}}</ref> * [[Marso 18]] – Augusto Victa, (b. 1931), dating artista sa drama sa TV at radyo<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/226139-radio-drama-actor-augusto-victa-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang aktor sa drama sa radyo na si Augusto Victa | date=Marso 20, 2019 | access-date=Marso 20, 2019}}</ref> * [[Marso 31]] – Ferdie Marquez, founding member ng [[True Faith (banda)|True Faith]]<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/03/31/19/true-faith-original-member-ferdie-marquez-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang orihinal na miyembro ng True Faith na si Ferdie Marquez | date=Marso 31, 2019 | access-date=Marso 31, 2019}}</ref> '''Abril''' * [[Abril 4]] – Mark Joseph Ubalde, (ipinanganak 1986), dating [[GMA News]] at [[News5]] reporter, kontribyutor at mananaliksik ng [[VERA Files]]<ref>{{Cite web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/690258/former-reporter-mark-joseph-ubalde-passes-away/story/?top_picks&order=1 | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang dating reporter na si Mark Joseph Ubalde | date=Abril 4, 2019 | access-date=Abril 4, 2019}}</ref> * [[Abril 16]] – [[Jose Mari Gonzales]], (ipinanganak 1938), aktor at politiko.<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com//nation/228347-jose-mari-gonzalez-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw na ang dating kongresista at aktor na si Jose Mari Gonzalez | date=Abril 16, 2019 | access-date=Abril 16, 2019}}</ref> * [[Abril 19]] – [[Rodolfo Severino Jr.]], (ipinanganak 1936), dating Kalihim-Heneral ng ASEAN (1998–2002), at embahador sa Malaysia (1989–1992)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://news.mb.com.ph/2019/04/20/former-ambassador-rodolfo-severino-jr-passes-away-at-82/ | work=[[Manila Bulletin]] | title=Pumanaw ang dating ambassador na si Rodolfo Severino Jr. sa edad na 82 | date=Abril 20, 2019 | access-date=Abril 20, 2019 | archive-date=Abril 20, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190420081434/https://news.mb.com.ph/2019/04/20/former-ambassador-rodolfo-severino-jr-passes-away-at-82/ | url-status=dead }}</ref> * [[Abril 25]] – Levy P. Laus, (ipinanganak noong 1951), CEO ng Laus Group Company<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.autoindustriya.com/auto-industry-news/laus-group-chairman-dies-in-tragic-chopper-crash.html | work=Auto Industriya | title=Tagapangulo ng Laus Group, namatay sa isang trahedya na pagbagsak ng helikopter | date=Abril 25, 2019 | access-date=Abril 25, 2019}}</ref><ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/nation/228962-helicopter-crash-bulacan-april-25-2019 | work=[[Rappler]] | title=Negosyante mula Pampanga na si Levy Laus, 2 iba pa, patay sa pagbagsak ng helikopter sa Bulacan | date=Abril 25, 2019 | access-date=Abril 25, 2019}}</ref> * [[Abril 28]]: ** Fred Espinoza, (ipinanganak noong 1928), reporter at kolumnista<ref>{{Cite web | url=https://www.sunstar.com.ph/article/1803469/Cebu/Local-News/Retired-SunStar-journalist-dies-at-91 | work=Sun Star Cebu | title=Retired SunStar journalist, pumanaw sa edad na 91 | date=Abril 30, 2019 | access-date=Abril 30, 2019}}</ref> ** Teresita Ojeda, (ipinanganak 1930), miyembro ng lupon ng [[Cultural Center of the Philippines]] (CPP) (1999–2007)<ref>{{Cite web | url=https://www.abs-cbn.com/life/05/03/19/tessie-luz-ccp-board-member-and-art-patron-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Tessie Luz, miyembro ng lupon ng CCP at patron ng sining, pumanaw | date=Mayo 3, 2019 | access-date=Mayo 3, 2019}}</ref> * [[Abril 30]] – Vic Vic Villavicencio, (ipinanganak 1952), tagapagtatag ng Triple V Group of Companies<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/692972/kamayan-dad-s-founder-vic-vic-villavicencio-passes-away/story/?trending | work=[[GMA News]] | title=Kamayan, Pumanaw na ang tagapagtatag ng kanyang ama na si Vic Vic Villavicencio | date=Mayo 1, 2019 | access-date=Mayo 1, 2019}}</ref> '''Mayo''' * [[Mayo 4]] – [[Prospero Nograles]], (ipinanganak 1947), dating miyembro ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] mula sa [[Lungsod ng Davao]] sa [[Mga distrito ng Lehislatura ng Lungsod ng Davao#Unang Distrito|Unang Distrito]] (2001–2010) at [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ika-22 Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] (2008–2010)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/news/05/04/19/ex-speaker-prospero-nograles-passes-away | work=[[ABS CBN News]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker na si Prospero Nograles | petsa=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/693316/former-speaker-nograles-passes-away/story/?headline | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker na si Nograles | date=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref><ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/nation/229667-former-house-speaker-prospero-nograles-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang Dating Ispiker ng Mababang Kapulungan na si Prospero Nograles sa edad na 71 | date=Mayo 4, 2019 | access-date=Mayo 4, 2019}}</ref> * [[Mayo 7]]: ** [[Karina Constantino David]], (ipinanganak 1946) aktibistang pampulitika at lingkod-bayan<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.abs-cbn.com/news/05/08/19/ex-csc-chairperson-karina-david-dies-at-73 | work=[[ABS CBN News]] | title=Dating tagapangulo ng CSC na si Karina David ay pumanaw sa edad na 73 | date=Mayo 8, 2019 | access-date=Mayo 8, 2019}}</ref> ** [[Vicente Emano]], (b. 1943) dating Gobernador ng [[Misamis Oriental]] (1988–1998) at Alkalde ng [[Cagayan de Oro]] (1998–2007, 2010–2013)<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/nation/229896-ex-cagayan-de-oro-mayor-vicente-emano-dies | trabaho=[[Rappler]] | title=Ex-Cagayan de Oro mayor Vicente Emano dies | petsa=Mayo 7, 2019 | access-date=Mayo 7, 2019}}</ref> ** [[Joel Virador]], (ipinanganak 1967) dating miyembro ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan]] (2003–2007)<ref>{{Cite web | url=https://www.pna.gov.ph/articles/1069158 | work=Philippine News Agency | title=Dating kongresista ng Bayan Muna party-list, pumanaw sa edad na 52 | date=Mayo 7, 2019 | access-date=Mayo 7, 2019}}</ref> <!--* [[Mayo 8]] – Rudy Francisco, (ipinanganak 1923), aktor at abogado<ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/230071-rudy-francisco-dies | work=[[Rappler]] | title=Si Rudy Francisco, ang lolo mula sa iconic na patalastas ng McDonald's, ay pumanaw sa edad na 96 | date=Mayo 8, 2019 | access-date=Mayo 8, 2019}}</ref>--> * [[Mayo 9]] – [[Abul Khayr Alonto]], (isinilang noong 1945) dating chairman ng [[Mindanao Development Authority]] (mula noong 2016)<ref>{{Cite web | url=https://www.mindanews.com/top-stories/2019/05/minda-chair-alonto-passes-away-at-73/ | work=Minda News | title=Si MinDA chair Alonto ay pumanaw sa edad na 73 | date=Mayo 10, 2019 | access-date=Mayo 10, 2019}}</ref> * [[Mayo 11]] – Rosa Olondriz Caram, (ipinanganak 1925), dating officer-in-charge (OIC) mayor ng Iloilo City (1986–87)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/move-ph/230410-iloilo-city-first-female-oic-mayor-dies | work=[[Rappler]] | title=Namatay ang unang babaeng OIC mayor ng Iloilo City sa edad na 94 | date=Mayo 14, 2019 | access-date=Mayo 14, 2019}}</ref> * [[Mayo 15]]: ** Bienvenido Alejandro, (ipinanganak 1926), isa sa mga nagtatag ng Papemelroti<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/694556/papemelroti-co-founder-bienvenido-alejandro-has-passed-away/story/?top_picks&order=3 | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw na ang co-founder ni Papemelroti na si Bienvenido Alejandro | date=Mayo 15, 2019 | access-date=Mayo 15, 2019}}</ref> ** Si Crescencia Lucero, (ipinanganak noong 1942), miyembro ng Franciscan Sisters of the Immaculate Conception (SFIC) at tagapangulo ng Task Force Detainees of the Philippines (TFDP)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/694582/human-rights-advocate-sister-cresencia-lucero-dies-in-jakarta/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang tagapagtaguyod ng karapatang pantao na si Sister Cresencia Lucero sa Jakarta | date=Mayo 15, 2019 | access-date=Mayo 15, 2019}}</ref> * [[Mayo 19]] – Susan Papa, (ipinanganak noong 1955), pangulo ng [[Philippine Swimming League]] (PSL)<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.rappler.com/sports/by-sport/other-sports/231060-susan-papa-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang pinuno ng Philippine Swimming League na si Susan Papa | date=Mayo 20, 2019 | access-date=Mayo 20, 2019}}</ref> * [[Mayo 23]] – Jojo A. Robles, (ipinanganak 1962), mamamahayag at dating punong patnugot ng [[Manila Standard]] at [[The Manila Times]]<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.manilatimes.net/times-columnist-jojo-robles-writes-30/558708/ | work=[[The Manila Times]] | title=Ang kolumnista ng Times na si Jojo Robles ay sumulat ng 30 | date=Mayo 23, 2019 | access-date=Mayo 23, 2019}}</ref> * [[Mayo 30]] – Clinton Palanca, (ipinanganak 1974), may-akdang nagwagi ng parangal at isa sa mga nangungunang manunulat ng pagkain sa Pilipinas<ref>{{Banggitin ang web | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/696146/award-winning-writer-clinton-palanca-passes-away/story/ | work=[[GMA News]] | title=Pumanaw ang nagwaging manunulat na si Clinton Palanca | date=Mayo 30, 2019 | access-date=Mayo 30, 2019}}</ref><ref>{{Cite web | url=https://www.rappler.com/life-and-style/books/231857-clinton-palanca-dies | work=[[Rappler]] | title=Pumanaw ang nagwaging manunulat na si Clinton Palanca | date=Mayo 30, 2019 | access-date=Mayo 30, 2019}}</ref> * [[Mayo 31]] - [[Gary Lising]], Pilipinong komedyante (ipinanganak 1942) '''Hunyo''' * [[Hunyo 18]] – Ricardo "Ricky" Ramirez, dating alkalde ng Medellin, Cebu<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/698185/ex-cebu-town-mayor-shot-dead-inside-hospital-police/story/?top_picks&order=3 | title=Dating alkalde ng bayan ng Cebu, binaril at namatay sa loob ng ospital —pulis | work=GMA News | date=Hunyo 19, 2019 | access-date=Hunyo 19, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/233448-ex-medellin-cebu-mayor-shot-dead-inside-hospital-june-2019 | title=Dating alkalde ng bayan ng Cebu, binaril at namatay sa loob ng ospital | work=[[Rappler]] | date=Hunyo 19, 2019 | petsa-ng-pag-access=Hunyo 19, 2019}}</ref> * Hunyo 20 – [[Eddie Garcia]] ''(ipinanganak 1929)'', aktor<ref name="d5yr" /> * [[Hunyo 21]]: ** Jacqui Magno, (ipinanganak 1954) mang-aawit ng jazz<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/jazz-singer-jacqui-magno-65/572780/ | title=Mangang-aawit ng jazz na si Jacqui Magno, 65 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Hunyo 21, 2019 | access-date=Hunyo 21, 2019}}</ref> ** Andres Ma. Brillantes Bernos, dating gobernador ng [[Abra (lalawigan)|Abra]]<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/698608/ex-abra-governor-andres-bernos-passes-away/story/?just_in | title=Pumanaw na ang dating gobernador ng Abra na si Andres Bernos | work=GMA News | date=Hunyo 23, 2019 | access-date=Hunyo 23, 2019}}</ref> ** April Love Jordan, (ipinanganak 1988) na nanalo sa patimpalak ng kagandahan; [[Miss World Philippines 2012]] (Ikatlong Prinsesa)<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/06/24/19/beauty-queen-april-love-jordan-passes-away-after-battling-liver-cancer | title=Pumanaw ang reyna ng kagandahan na si April Love Jordan matapos makipaglaban sa kanser sa atay | work=ABS-CBN News | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/233817-april-love-jordan-dies | title=Pumanaw ang reyna ng kagandahan na si April Love Jordan sa edad na 31 | work=[[Rappler]] | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/698834/filipina-beauty-queen-april-love-jordan-succumbs-to-cancer/story/ | title=Pinakamagandang reyna na si April Love Jordan, pumanaw dahil sa kanser | work=GMA News | date=Hunyo 24, 2019 | access-date=Hunyo 24, 2019}}</ref> * [[Hunyo 30]] – Miguel Bonalos, (ipinanganak noong 1999) dating manlalaro ng basketball<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/basketball/699782/san-sebastian-juniors-player-miguel-bonalos-passes-away/story/ | title=Pumanaw na ang manlalaro ng San Sebastian juniors na si Miguel Bonalos | work=GMA News | date=Hulyo 3, 2019 | access-date=Hulyo 3, 2019}}</ref> '''Hulyo''' * [[Hulyo 1]] – Renato Lumawag, (ipinanganak 1944) beteranong photojournalist<ref>{{cite news | url=https://newsinfo.inquirer.net/1136546/photojournalist-rene-lumawag-dies-at-74 | title=Photojournalist Rene Lumawag, namatay sa edad na 74 | newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] | date=Hulyo 2, 2019 | access-date=Hulyo 2, 2019}}</ref> * [[Hulyo 7]] – Jose Balajadia Jr., (ipinanganak 1944) dating Sergeant-at-Arms ([[Senado ng Pilipinas]])<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/700135/ex-senate-sergeant-at-arms-balajadia-passes-away/story/ | title=Dating Sarhento-at-Arms Balajadia, pumanaw | work=GMA News | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 8, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/news/07/07/19/ex-senate-sergeant-at-arms-balajadia-passes-away | title=Dating Sarhento-at-arms Balajadia, pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://cnnphilippines.com/news/2019/7/7/sergeant-at-arms-jose-balajadia-passed-away.html | title=Dating Sarhento-At-Arms ng Senado na si Jose Balajadia, pumanaw dahil sa pagpalya ng puso | work=CNN Philippines | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019 | archive-date=Hulyo 7, 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190707061905/https://cnnphilippines.com/news/2019/7/7/sergeant-at-arms-jose-balajadia-passed-away.html | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/234773-former-senate-sergeant-at-arms-jose-balajadia-dies | title=Dating sarhento-at-arms ng Senado na si Balajadia, pumanaw | work=[[Rappler]] | date=Hulyo 7, 2019 | access-date=Hulyo 7, 2019}}</ref> * [[Hulyo 8]] – Chito Arceo, (ipinanganak 1949) dating aktor at ehekutibo sa pagbebenta sa telebisyon<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/07/08/19/chicks-to-chicks-actor-chito-arceo-dies | title='Chicks to Chicks' aktor na si Chito Arceo ay pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 8, 2019 | access-date=Hulyo 8, 2019}}</ref> * [[Hulyo 9]] – [[Martin I. Tinio, Jr.]], (ipinanganak 1943) antiquarian, historyador ng sining, curator, interior designer<ref>{{Banggitin ang balita|url=https://lifestyle.inquirer.net/340461/martin-sonny-tinio-jr-antiques-expert-and-social-historian-passes-away-76/#:~:text=Writer%2C%20historian%2C%20antiques%20expert%20and,ay%20sinunog%20noong%20Hulyo%2020.|title=Si Martin 'Sonny' Tinio Jr., eksperto sa mga antigo at historyador ng lipunan, ay pumanaw; 76|petsa=11 Hulyo 2019|pahayagan=[[Philippine Daily Inquirer]]|access-date=22 Disyembre 2020|language=en-US}}</ref> * [[Hulyo 21]] – [[Claro Pellosis]], (ipinanganak 1960) Olympic sprinter<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/sports/by-sport/other-sports/235986-claro-pellosis-dies | title=Claro Pellosis, coach ni Lydia de Vega, pumanaw | work=[[Rappler]] | date=Hulyo 22, 2019 | access-date=Hulyo 22, 2019}}</ref> * [[Hulyo 29]] – Jasmin Basar (DJ Jasmin), (ipinanganak 1984) Radio DJ ([[DWRR-FM|MOR 101.9]])<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/07/30/19/dj-jasmin-of-mor-1019-dies | title=DJ Jasmin ng MOR 101.9 namatay | work=ABS-CBN News | date=Hulyo 30, 2019 | access-date=Hulyo 31, 2019}}</ref> '''Agosto''' * [[Agosto 8]] – Pastor "Boy" Saycon, (ipinanganak 1951) estratehista sa politika at miyembro ng EDSA People Power Commission<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/boy-saycon-passes-away-at-68/597572/ | title='Boy' Saycon pumanaw sa edad na 68 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Agosto 10, 2019 | access-date=Agosto 10, 2019}}</ref> * [[Agosto 16]] – Eddie Baddeo, (ipinanganak 1961) fashion designer<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/08/16/19/designer-eddie-baddeo-passes-away | title=Designer Eddie Baddeo pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/fashion/237870-designer-eddie-baddeo-dies | title=Namatay ang Disenyong si Eddie Baddeo | work=[[Rappler]] | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref> * [[Agosto 8]] – Pastor "Boy" Saycon, (ipinanganak 1951) estratehista sa politika at miyembro ng EDSA People Power Commission<ref>{{cite news | url=https://www.manilatimes.net/boy-saycon-passes-away-at-68/597572/ | title='Boy' Saycon pumanaw sa edad na 68 | newspaper=[[The Manila Times]] | date=Agosto 10, 2019 | access-date=Agosto 10, 2019}}</ref> * [[Agosto 16]] – Eddie Baddeo, (ipinanganak 1961) fashion designer<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/life/08/16/19/designer-eddie-baddeo-passes-away | title=Designer Eddie Baddeo pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/fashion/237870-designer-eddie-baddeo-dies | title=Namatay ang Disenyong si Eddie Baddeo | work=[[Rappler]] | date=Agosto 16, 2019 | access-date=Agosto 16, 2019}}</ref> * [[Agosto 19]] - [[Gina Lopez]], dating kalihim ng DENR at host ng ''G-Diaries'' (ipinanganak 1953) * [[Agosto 20]] – [[Ernesto Lariosa]], (ipinanganak 1944) Manunulat, makata, at kolumnista na Cebuano<ref>{{cite news | url=https://www.sunstar.com.ph/article/1819595 | title=Superbalita Ang kolumnista ng Cebu na si Ernesto Lariosa ay sumulat ng 30 | work=Sun Star Cebu | date=Agosto 20, 2019 | access-date=Agosto 20, 2019 | archive-date=Setyembre 5, 2019 | archive-url=https://archive.today/20190905160936/https://www.sunstar.com.ph/article/1819595 | url-status=dead }}</ref> * [[Agosto 21]] – [[Julian Daan]] a.k.a. Esteban "Teban" Escudero, (b. 1945) radio personality ([[DYHP]]), artista, komedyante, nanunungkulan [[Talisay City, Cebu|Talisay City]] councillor, dating [{overnorci board member and Viceteref]]-G Provincial board member<Cebu]> url=https://www.philstar.com/the-freeman/cebu-news/2019/08/22/1945466/teban-74-passes-away | title=Teban, 74, pumanaw | work=The Freeman (newspaper){{!}}The Freeman | petsa=Agosto 21, 2019 | access-date=Agosto 21, 2019}}</ref> * [[Agosto 25]] – Gloria Lerma Yatco a.k.a. [[Mona Lisa (aktres)|Mona Lisa]], (ipinanganak 1922) aktres<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/08/25/19/veteran-actress-mona-lisa-passes-away | title=Pumanaw ang beteranong aktres na si Mona Lisa | work=ABS-CBN News | date=Agosto 25, 2019 | access-date=Agosto 25, 2019}}</ref> '''Setyembre''' * [[Setyembre 8]] - [[Lito Legaspi]], Pilipinong aktor (ipinanganak 1942) * [[Setyembre 9]] – Sari Yap, (ipinanganak 1962) tagapagtatag ng Mega Magazine<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/life-and-style/1019-lifestyle/239670-sari-yap-dies | title='Mega' founder Sari Yap dies | work=[[Rappler]] | date=Setyembre 9, 2019 | access-date=Setyembre 9, 2019}}</ref> * [[Setyembre 13]] – [[Rene Espina]], (ipinanganak 1929) dating senador at gobernador ng Cebu<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/708123/former-senator-and-cebu-governor-rene-espina-dies-palace-expresses-sympathy/story/?top_picks&order=2 | title=Dating senador at gobernador ng Cebu na si Rene Espina, pumanaw na; Nakikiramay ang Palasyo | work=GMA News | date=Setyembre 15, 2019 | access-date=Setyembre 15, 2019}}</ref> * [[Setyembre 21]] – [[Mel Chionglo]], (ipinanganak 1946) direktor ng pelikula at taga-disenyo ng produksyon<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminite/708878/burlesk-king-director-mel-chionglo-dies/story/ | title='Burlesk King' direktor na si Mel Chionglo, pumanaw na | work=GMA News | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> ** Isah Red, (ipinanganak 1952) kolumnista sa showbiz (''[[Daily Tribune (Pilipinas)|The Daily Tribune]]'')<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/entertainment/news/240688-showbiz-editor-isah-red-dies | title=Showbiz editor Isah Red dies | work=Rappler | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> ** Lyndon Lee Suy, (ipinanganak 1964) dating Tagapagsalita ng DOH<ref>{{cite news | url=https://newsinfo.inquirer.net/1167705/ex-doh-spokesperson-dr-lyndon-lee-suy-passes-away | title=Dating tagapagsalita ng DOH na si Dr. Lyndon Lee Suy, pumanaw | newspaper=Philippine Daily Inquirer | date=Setyembre 21, 2019 | access-date=Setyembre 21, 2019}}</ref> * [[Setyembre 22]] – Nelson Navarro, (ipinanganak 1948) beteranong mamamahayag at awtor<ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/news/09/22/19/veteran-columnist-and-author-nelson-navarro-passes-away | title=Beteranong kolumnista at awtor na si Nelson Navarro, pumanaw | work=ABS-CBN News | date=Setyembre 22, 2019 | access-date=Setyembre 22, 2019}}</ref> * [[Setyembre 24]] – [[Luisito M. Reyes|Luisito Reyes]], (ipinanganak 1930) dating gobernador ng [[Marinduque]]<ref>{{Cite web|last=Mataac|first=Romeo A. Jr.|title=Dating gobernador ng Marinduque na si Luisito Reyes, pumanaw na|url=https://marinduquenews.com/2019/09/24/former-marinduque-governor-luisito-reyes-pumanaw-na/|access-date=Hunyo 22, 2020|website=marinduquenews.com|language=en-US|archive-date=Setyembre 24, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190924025856/https://marinduquenews.com/2019/09/24/former-marinduque-governor-luisito-reyes-pumanaw-na/|url-status=dead}}</ref> ** Jojit Paredes, (ipinanganak noong 1951) dating aktor at mang-aawit<ref>{{cite news | url=https://www.pep.ph/news/local/146349/70s-matinee-idol-jojit-paredes-dies-at-68-a734-20190925 | title='70s matinee idol Jojit Paredes pumanaw sa edad na 68 | work=Philippine Entertainment Portal | date=Setyembre 25, 2019 | access-date=Setyembre 25, 2019 | language=fil}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/09/25/19/former-matinee-idol-jojit-paredes-dies | title=Namatay ang dating matinee idol na si Jojit Paredes | work=ABS-CBN News | date=Setyembre 25, 2019 | access-date=Setyembre 25, 2019}}</ref> '''Oktubre''' * Oktubre 4 – [[Tony Mabesa]], aktor pang-entablado at isa sa mga nagpasimula ng teatro pampamantasan sa bansa<ref name="d5yr">{{cite news |title=In loving memory: Famous personalities who died in the past 5 years |url=https://starcinema.abs-cbn.com/2021/11/15/news/famous-personalities-who-died-in-the-past-5-years-70666/ |work=[[Star Cinema]] |publisher=[[ABS-CBN]] |date=2021-11-15 |access-date=2022-01-17}}</ref> * [[Oktubre 5]] - [[Amalia Fuentes]], Pilipinang aktres (ipinanganak 1940) ** Bobby Baruelo, (ipinanganak 1961) dating direktor ng [[Bureau of Fire Protection|BFP]] (2016–2017)<ref>{{cite news | url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/710568/ex-bfp-director-baruelo-dies-at-58-due-to-cardiac-arrest/story/ | title=Dating direktor ng BFP na si Baruelo ay namatay sa edad na 58 dahil sa cardiac arrest | work=GMA News | date=Oktubre 5, 2019 | access-date=Oktubre 5, 2019}}</ref> * [[Oktubre 8]] – [[Carlos Celdran]], (ipinanganak 1972) aktibista sa kultura at artista sa pagtatanghal<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/242024-carlos-celdran-death | title=Namatay si Carlos Celdran sa edad na 46 | trabaho=Rappler | petsa=Oktubre 8, 2019 | access-date=Oktubre 8, 2019}}</ref> * [[Oktubre 9]] – Charlie Yuson III, bise alkalde ng [[Batuan, Masbate]]<ref>{{cite news | url=https://www.rappler.com/nation/242140-masbate-town-vice-mayor-dies-manila-ambush | title=Bise mayor ng bayan ng Masbate, namatay sa pananambang sa Maynila | trabaho=Rappler | petsa=Oktubre 9, 2019 | access-date=Oktubre 9, 2019}}</ref> * [[Oktubre 20]]: ** [[Aquilino Pimentel Jr.]], (ipinanganak 1933) dating [[Senador ng Pilipinas]] (1987–1992, 1998–2010) at ika-23 [[Pangulo ng Senado ng Pilipinas]] (2000–2001)<ref>{{cite news |url=https://newsinfo.inquirer.net/1179621/former-senate-president-nene-pimentel-passes-away |title=Pumanaw ang dating Pangulo ng Senado na si Nene Pimentel |newspaper=Philippine Daily Inquirer |date=Oktubre 20, 2019 |access-date=Oktubre 20, 2019}}</ref> ** Jon Ross Delos Santos a.k.a. Lil John, fliptop rapper<ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/712489/cops-eye-love-triangle-in-slay-of-fliptop-rapper-lil-john-in-imus/story/ |title=Pinapanood ng mga pulis ang love triangle sa pagpatay sa Fliptop rapper na si Lil John sa Imus |work=GMA News |date=Oktubre 21, 2019 |access-date=Oktubre 21, 2019}}</ref> * [[Oktubre 25]] – David Navarro, alkalde ng [[Clarin, Misamis Occidental]]<ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/newsbreak/iq/243571-things-to-know-about-david-navarro-mayor-killed-in-cebu-city |title=Sino si David Navarro, ang alkalde mula sa Mindanao na napatay sa Cebu City? |work=Rappler |date=Oktubre 28, 2019 |access-date=Oktubre 30, 2019}}</ref> '''Nobyembre''' * [[Nobyembre 1]] – Datu Ombra Sinsuat, alkalde ng [[Datu Odin Sinsuat, Maguindanao]]<ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/news/11/01/19/maguindanao-town-mayor-ombra-sinsuat-passes-away-due-national | malayo dahil sa sakit |work=ABS-CBN News |date=November 1, 2019 |access-date=November 1, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.ndbcnews.com.ph/news/datu-odin-sinsuat-town-mayor-ombra-sinsuat-dies |Sintitle=NovemberDat-dies |3=NDBC News |date=Nobyembre 1, 2019 |access-date=Nobyembre 1, 2019 |title=Archive copy |archive-date=2023-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230407032606/https://www.ndbcnews.com.ph/news/datu-odin-sinsuat-town-mayor-ombra-sinsuat-dies |url-status=dead }}</ref> * [[Nobyembre 5]] – Rodolfo Albano Jr., (ipinanganak 1934) Kinatawan ng LPGMA party-list at dating kinatawan ng [[Isabela (lalawigan)|Isabela]]<ref>{{cite news |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1085152 |title=LPGMA Party-list Rep. Rodolfo Albano Jr. pumanaw sa edad na 85 |work=Philippine News Agency |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/nation/244224-lpgma-congressman-rodolfo-albano-jr-dies |title=LPGMA congressman Albano pumanaw sa edad na 85 |work=Rappler |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/714317/lpgma-rep-rodolfo-albano-jr-passes-away/story/ |title=Pumanaw si Kinatawan Rodolfo Albano Jr. ng LPGMA |work=GMA News |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/news/11/05/19/lpgma-rep-rodolfo-albano-jr-passes-away |title=Pumanaw si Kinatawan Rodolfo Albano Jr. ng LPGMA |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 5, 2019 |access-date=Nobyembre 5, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 9]] – [[John Gokongwei|John Gokongwei Jr.]], (ipinanganak 1926) negosyanteng negosyante (JG Summit Holdings)<ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/10/19/john-gokongwei-jr-passes-away-at-93 |title=Pumanaw si John Gokongwei Jr. sa edad na 93 |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/714877/john-gokongwei-jr-dies-at-93/story/?headline |title=Pumanaw si John Gokongwei Jr. sa edad na 93 |work=GMA News |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/business/2019/11/10/john-gokongwei-jr-passed-away-at-93.html |title=Pumanaw ang negosyanteng si John Gokongwei, Jr. sa edad na 93 |work=CNN Philippines |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019 |archive-date=Nobyembre 10, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191110033659/https://www.cnnphilippines.com/business/2019/11/10/john-gokongwei-jr-passed-away-at-93.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244552-john-gokongwei-dies-november-2019 |title=Pumanaw ang tycoon na si John Gokongwei, 93 |work=Rappler |date=Nobyembre 10, 2019 |access-date=Nobyembre 10, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 11]] – [[Lucio Tan Jr.|Lucio "Bong" Tan Jr.]], (ipinanganak 1966) pangulo ng Philippine Airlines Holdings Inc. (PHI)<ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/714966/pal-holdings-president-lucio-tan-jr-53-passes-away/story/ |title=Pumanaw ang pangulo ng PAL Holdings na si Lucio Tan Jr., 53 |work=GMA News |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244620-pal-holdings-president-lucio-tan-jr-dies |title=PAL Holdings president Bong Tan, pumanaw na |work=Rappler |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/11/19/billionaire-lucio-tans-namesake-son-dies |title=Anak ng bilyonaryong si Lucio Tan, pumanaw na |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2019/11/11/Lucio-Bong-Tan-Jr-dies.html |title=Pal Holdings President Bong Tan, pumanaw na |work=CNN Philippines |date=Nobyembre 11, 2019 |access-date=Nobyembre 11, 2019 |archive-date=Nobyembre 11, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191111073611/https://cnnphilippines.com/news/2019/11/11/Lucio-Bong-Tan-Jr-dies.html |url-status=dead }}</ref><ref>[https://business.inquirer.net/283118/pal-holdings-president-lucio-tan-jr-dies PAL Holdings president Lucio 'Bong' Tan Jr., pumanaw na]</ref> * [[Nobyembre 14]] – Jose "Pepe" Ong, (ipinanganak 1941) chairman at co-founder ng [[CDO Foodsphere|CDO Foodsphere Inc.]]<ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/business/244970-cdo-foodsphere-chairman-jose-ong-dies |title=Pumanaw ang chairman ng CDO na si Pepe Ong sa edad na 78 |work=Rappler |date=Nobyembre 14, 2019 |access-date=Nobyembre 14, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.abs-cbn.com/business/11/15/19/cdo-chairman-jose-ong-passes-away |title=Pumanaw ang chairman ng CDO na si Jose Ong |work=ABS-CBN News |date=Nobyembre 15, 2019 |access-date=Nobyembre 15, 2019}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/715543/cdo-chairman-jose-ong-passes-away/story/ |title=Pumanaw na ang chairman ng CDO na si Jose Ong sa edad na 78 |work=GMA News |date=Nobyembre 15, 2019 |access-date=Nobyembre 15, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 16]] – [[Elizabeth Gokongwei|Elizabeth Yu Gokongwei]] (isinilang noong 1934) asawa ng yumaong negosyanteng si [[John Gokongwei]].<ref>{{Cite web|url=https://www.abs-cbn.com/business/11/16/19/john-gokongwei-jrs-widow-elizabeth-passes-away|title=Pumanaw na ang balo ni John Gokongwei Jr. na si Elizabeth|website=ABS-CBN Balita|access-date=Nobyembre 16, 2019}}</ref> * [[Nobyembre 30]] – [[Milagrosa Tan]], (ipinanganak 1958) nanunungkulang gobernador ng [[Samar (lalawigan)|Samar]] '''Disyembre''' * [[Disyembre 1]] – [[Edgardo Gomez]], (ipinanganak 1938) biologist.<ref>[https://www.rappler.com/nation/246291-national-scientist-edgardo-gomez-dies Pambansang Siyentipiko Edgardo Gomez, kampeon sa pangangalaga ng coral reef, pumanaw]</ref> ** Licerna Abunda, (ipinanganak 1929) politiko at ina ni [[Boy Abunda]].<ref>[https://www.abs-cbn.com/entertainment/12/02/19/boy-abundas-mother-passes-away-at-90 Pumanaw ang ina ni Boy Abunda sa edad na 90]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/1834520 Ina ng host ng talk show sa telebisyon na si Boy Abunda, pumanaw sa edad na 90]</ref> * [[Disyembre 9]] – [[Mico Palanca]] ''(ipinanganak 1978)'', aktor<ref name="d5yr" /> * [[Disyembre 13]] – Cesar Apolinario, (ipinanganak 1973) [[GMA News and Public Affairs|GMA News]] reporter at host ng [[iJuander]]<ref>{{cite news |title=GMA reporter Cesar Apolinario pumanaw na |url=https://newsinfo.inquirer.net/1201331/fwd-embargo-gma-reporter-cesar-apolinario-passes-away |access-date=Disyembre 14, 2019 |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]}}</ref> *[[Disyembre 18]] – Nestor Fongwan, (ipinanganak 1951) kinatawan ng [[Pambatasan na distrito ng Benguet|Lone District of Benguet]] at dating gobernador ng [[Benguet|the lalawigan]].<ref>[https://www.rappler.com/philippines/247498-benguet-representative-nestor-fongwan-dies/ Kinatawan ng Benguet na si Nestor Fongwan, pumanaw sa edad na 68]</ref><ref>[https://www.abs-cbn.com/news/12/19/19/benguet-solon-nestor-fongwan-dies-at-68 Ang solon ng Benguet na si Nestor Fongwan, pumanaw sa edad na 68]</ref> * [[Disyembre 21]] – [[Gerry Alanguilan]], (ipinanganak 1968) may-akda ng komiks<ref>{{cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/719819/comic-book-icon-gerry-alanguilan-passes-away/story/|title=Pumanaw ang Icon ng Komiks na si Gerry Alanguilan|petsa=Disyembre 21, 2019|work=GMA News|access-date=Disyembre 21, 2019}}</ref> *[[Disyembre 24]] – Constancio Torralba, (ipinanganak noong 1928) dating gobernador ng [[Bohol]] (1988–1992).<ref>[https://www.boholchronicle.com.ph/2019/12/25/ex-bohol-governor-torralba-dies-91/ Dating gobernador ng Bohol na si Torralba ay pumanaw, 91]</ref == Mga sanggunian == {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Taon sa Asya|2019}} {{stub|Taon|Pilipinas}} [[Kategorya:2019 sa Pilipinas]] jwp62xsaphu8lne1ifjf5iseei3w4jg 4 295354 2222134 2206768 2026-08-28T05:31:11Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:WikiGap]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222134 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="margin:2em auto;max-width:80em"> <div class="plainlinks" style="width:100%; background:#613e8d; color:Black; padding:0.5em; font-size:150%; font-weight:400; text-align:center;"> <span style="font-family:Courier;color:#ffffff;"> <big><big><big><big>'''W I K I G A P PHILIPPINES 2020'''</big></big></big></big> </span> </div> Ang '''WikiGap Philippines 2020''' ay isang community outreach ng [[:meta:PhilWiki Community|PhilWiki Community]] mula Marso 1 hanggang Marso 31. May offline events na lalahokan ng kababaihan at mga myembro ng komunidad ng LGBTQ na gagawin sa Marso 8 at 21 sa [[Lungsod ng Naga]]. Isang buwan na [https://outreachdashboard.wmflabs.org/courses/Naga_College_Foundation,_Department_of_Education,_individuals/Wiki_Gap_Challenge_PH_2020 WikiGap editing activities] ang gagawin upang madagdagan ang mga artikulo tungkol sa kababaihan at mga paksa tungkol sa LGBTQ. [[File:WikiGap 20180413 CreativeCommons-BYSA.webm|left|300px]] Ang [[:meta:WikiGap|kampanyang #WikiGap]] ay isang kolaborasyon sa pagitan ng Wikimedia affiliates at ng Swedish Ministry for Foreign Affairs, at iniimbitahan nito ang malawak at iba't ibang uri ng partisipasyon, at pinapahintulutan ang pagkopya sa lokal sa anuman na tema upang mapaliit ang gap o layo tungkol sa gender o iba pang puwang na may kinalaman sa dibersidad sa Wikipedia. Ang WikiGap events ay mangyayari sa International Women's Day sa buwan ng Marso ngayong 2020 at sa loob ng buwan ng Marso sa iba't ibang syudad sa buong mundo sa pakikipagtulungan ng Swedish Embassy at mga lokal na apilyasyon ng Wikimedia. Alamin ang iba pang impormasyon ukol dito sa: [https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiGap https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiGap]. ==WikiGap Challenge PH at International== Sumali sa '''[[:bcl:Wikipedia:WikiGap Philippines 2020/WikiGap Challenge PH|WikiGap Challenge PH]]''' (Marso 8 - 28) asin '''[[:meta:WikiGap_Challenge/Participants|International]]''' (Marso 9 - Abril 8) upang manalo ng mga papremyo. Para sa WikiGap Challenge PH, makakakuha ng Wikipedia merchandize at gift certificate ang sampung (10) kalahok na may pinakamataas na puntos, gayundin ang mapipiling pinakamagaling na kontribyutor sa mga partisipanteng babae (1), partisipanteng LGBTQ (1), partisipanteng estudyante (3). Gagawaran naman ng premyo an mapipiling pinakamahusay na ambag na ladawan (3). Para naman sa WikiGap Challenge International, igagawad ng UN Human Rights Office ang unang gantimpala. Ang iba pang premyo ay igagawad ng Wikimedia Sverige. *1st: Ang mananalo ay magkakaroon ng pagkakataon na makasali sa ilang aktibidad ng UN Human Rights on the margins sa Hunyo 2020 ng UN Human Rights Council sa Geneva, Switzerland. *2nd: Gift certificate na nagkakahalangang 1,000 Swedish crowns (sek) sa Wikipedia Store *3rd: Gift certificate na nagkakahalagang 500 Swedish crowns sa Wikipedia Store *4th-10th: lapis na Wikipedia, Wikipedia pin at Wikipedia decals. ===Sistema ng Pagbigay ng Puntos=== Ikaw ang responsable sa pagbilang ng iyong puntos. Katulad nito: :'''+0.5 puntos''' para sa bawat ''larawan/litrato'' na maidaragdag sa isang artikulo sa Wikipedia sa ano man na lengwahe (kasali ang sadiring kontribusyon na imahe). :'''+1 punto''' para sa pagdagdag sa ''Wikidata'' na iyong ginawa o inedit. :'''+1 punto''' para sa bawat ''+1,000 bytes'' na naidagdag na content sa isang artikulo sa Wikipedia article sa ano man na lengwahe. :'''+1 punto''' para sa bawat bagong ''source/reference'' na maidaragdag sa isang umiiral nang artikulo sa ''Wikipedia'' sa ano man na lengwahe. :'''+1 punto''' para sa bawat bagong ''source/reference'' na maidaragdag sa isang umiiral nang ''Wikidata'' entry. :'''+5 puntos''' para sa bawat bagong ''translation'' ng isang artikulo ng Wikipedia sa ano man na lengwahe. :'''+25 puntos''' para sa bawat Good Article sa ano man na lengwahe na pipiliin ng Administrator ng Tagalog Wikipedia at WikiGap PH organizing team. ([[:bcl:Wikipedia:Marhay na Artikulo]] para sa Bikol Wikipedia) :'''+50 puntos''' para sa Featured Article sa alin mang lengwahe. Pipili ang Administrator ng Tagalog Wikipedia at WikiGap PH organizing team ng isang artikulo bawat Sabado (Marso 14, 21 asin 28). Susumahin ang mga makukuhang puntos ng bawat partisipante kung saan ang Top 10 sa WikiGap Challenge PH, Top Female, Top LGBTQ at Top 3 Student participants ang makakakua nin premyo! [[File:WikiGapPH2020.webm|WikiGapPH2020|left|300px]] An WikiGap PH organizing team ay ang may huling desisyon para sa tamang bilang ng mga puntos, at itatama an pagbilang kun kinakailangan sa tulong ng Administrator ng Tagalog Wikipedia. '''Alalahanin na ang layunin ng aktibdad na ito ay mapahusay ang Wikipedia na mataas ang kalidad ng mga artikulo, kung kaya ang ano man na content o laman na may mababang kalidad na naidagdag ay mawawalan ng puntos o pwedeng ma-ban sa contest, kung iyon ang desisyon ng organizing team.''' Ang mga puntos ay magsisilbing pampagana lamang sa content. Kahit hindi ka lumahok sa Challenge upang manalo, gusto namin malaman ang iyong kontribusyon pakatapos ng aktibidad! Mahalaga ang iyong mga ambag dahil ang bawat edit ay nakatutulong upang mapahusay ang Wikipedia. ====Halimbawa==== *Kung nakadagdag ka ng 3,600 bytes sa isang umiiral nang artikulo, makakakuha ka ng 3 puntos. *Kung nakapag-translate ka ng isang artikulo sa Kapampangan Wikipedia at ito ay may 4,100 bytes, makakakuha ka ng 9 puntos: 5 puntos para sa pag-umpisa ng bagong artikulo at 4 puntos para sa 4,000 bytes na artikulo. *Kung nakapagdagdag ka ng 3,600 bytes na wikitext (templates, infoboxes, citations) sa isang umiiral nang artikulo, ikaw ay may 3 puntos. *Kung ikaw ang pangunahin o nakapag-ambag ng pinakamaraming content sa isang bagong Featured Article sa ano man na lengwahe, halimbawa ito ay may 153,000 bytes, ikaw ay may 153 puntos para sa bytes, at 100 puntos (dahil kami ay nagpapasalamat!) upang ito ay maging isang Featured Article. Tingnan ang '''[[:bcl:Wikipedia:WikiGap_Philippines_2019#Mga_Partisipante_sa_WikiGap_Challenge|WikiGap Challenge PH 2019]]''' upang magkaroon ka ng ideya. ==Nakaraang mga Taon== '''Kasaysayan''' [[File:WikiGap_2019_logo.svg|150px|right|WikiGap 2019]] :Noong Marso 2017, inorganisa para sa International Women's Day ang [[:meta:India-Sweden edit-a-thon|sister-editing sa apat na mga wika]] sa pagitan ng Swedish Embassy sa New Delhi at Stockholm. Ang mga embahada ng Sweden sa Pretoria at Washington DC ay sumunod rin at pinangunahan ang mga editing activities sa Wikipedia katuwang ang Wikimedia chapters sa dalawang bansang ito. :Mula noon, ang ministro nito ay gumawa ng isang tool kit kung paano makakapag-organisa ang mga embahada ng Wikipedia editing events, at sila ay pursigido na palitawin ang mga pagkilalang nakamtan ng kababaihan, sa pinakamalaking ensiklopedia sa buong mundo, sa pagkikipagtulungan ng Wikimedia affiliates at iba pang mga lokal na organisasyon. :Ang [[:en:Wikipedia|Wikipedia]] ay ang pinakamalaking online at kolaboratibong binubuong ensiklopedia sa buong mundo. Ang kaalaman ay isang kalakasan, at ang Wikipedia ay mayroong potensyal na kulayan ang isang pananaw sa mundo. Bagamat, may hindi balanse an kalalakihan at kababaihan sa Wikipedia, ganito rin sa lipunan sa pangkalahatan. :Nobenta porsyento (90%) ng mga taga-ambag ng kaalaman dito ay mga lalaki. Apat sa limang artikulo at tungkol sa kalalakihan kumpara sa kababaihan. Ang mga pigura ay magkakaiba sa bawat rehiyon, ngunit kahit saang banda ito titingnan, pareho ang makikitang mensahe: ang mga impormasyon tungkol sa kababaihan ay kakaunti lamang at hindi malalim ang pagtalakay, hindi tulad ng sa kalalakihan. Kahit saan mang edisyon ito ng Wikipedia. Nais natin itong baguhin. :Ang '''#WikiGap''' ay isang aktibidad kung saan ang mga partisipante sa buong mundo ay nagtitipontipon upang magdagdag ng kaalaman tungkol sa mga kilalang babae, eksperto, at mga modelo sa sari-saring kategorya. Kapareho ang aktibidad na ito sa aktibidad ng nasa 60 bansa sa buong mundo upang mapahusay ang representasyon ng kababaihan sa internet. :Tayong lahat, nais nating magkaroon ng pantay-pantay na internet para sa alin man gender – at para sa isang mundong mas pantay para sa lahat, lalaki o babae man. ===WikiGap Philippines 2019=== <gallery heights=150px mode=packed-hover> File:WikiGap_Philippines_2019_poster.jpg|WikiGap PH 2019 File:WikiGap_Philippines_2019_launch.jpg|WikiGap PH 2019 File:Attendees_during_the_WikiGap_Philippines_launch.jpg|WikiGap PH 2019 File:WikiTutorial session 3 WikiGap participants hands on.jpg|WikiGap PH 2019 File:WikiGap_Challenge_participants_in_the_Philippines_in_action.jpg|WikiGap PH 2019 File:WikiTutorial_session_3_WikiGap_participants.jpg|WikiGap PH 2019 </gallery> ===Mga aktibidad ng PhilWiki Community na nilahokan ng kababaihan at mga myembro kan LGBTQ community=== <gallery heights=150px mode=packed-hover> Froy_tutors_Elbert_during_the_Spanish_Wikipedia_Edit-athon_in_the_Philippines.jpg|Edit-a-thon File:Maffeth_with_new_Wikipedians.jpg|10th Bikol Wikipedia Anniversary File:BWE A4.jpg|WikiTutorial Editing Rinconada Bikol articles.jpg|Editathon WLM_PH_2018_photo_walk_in_Camarines_Sur_Kenneth_gives_instruction.jpg|WLM Photowalk WLM PH 2018 photo walk in Camarines Sur group photo at Porta Mariae.jpg|WLM Photowalk WLM PH 2018 photo walk in Camarines Sur in action 02.jpg|WLM Photowalk PHWC_in_Catanduanes_May_25_2019_23.jpg|Wikipedia Outreach in Catanduanes A participant consults a dictionary during the Spanish Wikipedia Edit-athon in the Philippines.jpg|Edit-a-thon </gallery> [[Kategorya:WikiGap]] rap47zqcptbcwldjh1xnz2ical5b2za 0 302249 2221887 2221612 2026-08-27T20:23:09Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2221887 wikitext text/x-wiki Ang sumusunod ay talaan ng mga [[comune]] ng Lalawigan ng [[Lalawigan ng Catanzaro|Catanzaro]], [[Calabria]], sa [[Italya]]. {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q747074 . ?item wdt:P131 wd:Q16159 . } |columns=P635:ISTAT,label/it:Comune,P2046:Lawak,P1082:Populasyon |section= |min_section= |sort=P635 |links=text |thumb= |autolist= |references=all |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! ISTAT ! Comune ! Lawak ! Populasyon |- | 079002 | Albi | 29.64 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 790<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079003 | Amaroni | 9.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1660<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079004 | Amato | 20.93 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 793<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079005 | Andali | 17.87 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 637<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079007 | Argusto | 6.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 444<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079008 | Badolato | 37.07 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2843<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079009 | Belcastro | 53.56 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1231<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079011 | Borgia | 42.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 7158<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079012 | Botricello | 15.48 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4993<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079017 | Caraffa di Catanzaro | 24 kilometro kuwadrado<br/>25.05 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1743<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079018 | Cardinale | 30.12 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1829<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079020 | Carlopoli | 16.41 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1385<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079023 | Catanzaro | 112.72 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 84670<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079024 | Cenadi | 11.92 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 510<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079025 | Centrache | 7.96 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 342<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079027 | Cerva | 21.37 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1086<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079029 | Chiaravalle Centrale | 23.83 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 5098<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079030 | Cicala | 9.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 887<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079033 | Conflenti | 29.34 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1282<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079034 | Cortale | 30.01 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1866<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079036 | Cropani | 44.81 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4674<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079039 | Curinga | 52.53 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 6501<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079042 | Davoli | 25.03 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 5546<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079043 | Decollatura | 50.83 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2855<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079047 | Falerna | 24.04 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3786<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079048 | Feroleto Antico | 22.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1955<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079052 | Fossato Serralta | 11.85 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 558<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079055 | Gagliato | 7.04 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 432<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079056 | Gasperina | 6.78 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1884<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079058 | Gimigliano | 33.55 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2985<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079059 | Girifalco | 43.1 kilometro kuwadrado<br/>43.08 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 5495<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079060 | Gizzeria | 37.19 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 5065<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079061 | Guardavalle | 60.27 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4117<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079063 | Isca sullo Ionio | 23.56 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1441<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079065 | Jacurso | 21 kilometro kuwadrado<br/>21.2 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 549<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079068 | Magisano | 31.94 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1106<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079069 | Maida | 58.34 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4396<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079071 | Marcedusa | 15.68 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 380<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079072 | Marcellinara | 20.91 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2146<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079073 | Martirano | 14.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 840<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079074 | Martirano Lombardo | 19.84 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 952<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079077 | Miglierina | 13.94 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 722<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079080 | Montauro | 11.74 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1773<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079081 | Montepaone | 16.85 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 5656<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079083 | Motta Santa Lucia | 26.3 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 798<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079087 | Nocera Terinese | 46.58 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4715<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079088 | Olivadi | 7.17 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 488<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079089 | Palermiti | 18.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1057<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079092 | Pentone | 12.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1887<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079094 | Petrizzi | 21.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1010<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079095 | Petronà | 45.79 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2365<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079096 | Pianopoli | 24.65 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2484<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079099 | Platania | 26.84 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1973<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079108 | San Floro | 18.32 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 670<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079110 | San Mango d'Aquino | 6.89 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1442<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079114 | San Pietro a Maida | 16.45 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3772<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079115 | San Pietro Apostolo | 11.72 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1520<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079116 | San Sostene | 32.49 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1401<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079117 | Santa Caterina dello Ionio | 40.69 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1923<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079118 | Sant'Andrea Apostolo dello Ionio | 21.43 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1900<ref name="ref_4101d67916181d7a61079c5a0a35c3ac045efad5d96c3748f8b41a6437aa90b9">''[[:d:Q214195|Istat]]''</ref><br/>1872<ref name="ref_204c1ab4d1a0f46b14b968d13f576127fa86a9e41d1d0ba263037aad950e7ebb">http://demo.istat.it/pop2018/index3.html</ref><br/>1701<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref><br/>1691<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>1759<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>1809<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>2072<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>2329<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>2836<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>3085<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>3324<br/>4016<br/>4912<br/>5170<br/>5497<br/>4868<br/>4594<br/>4011<br/>3360<br/>3539<br/>3211 |- | 079122 | San Vito sullo Ionio | 17.17 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1613<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079123 | Satriano | 21.16 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3364<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079126 | Sellia | 12.81 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 476<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079127 | Sellia Marina | 41.46 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 7615<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079129 | Serrastretta | 41.65 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2923<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079130 | Sersale | 53.3 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4250<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079131 | Settingiano | 14.35 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3260<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079133 | Simeri Crichi | 46.74 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 4722<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079134 | Sorbo San Basile | 59.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 754<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079137 | Soverato | 7.79 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 8618<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079138 | Soveria Mannelli | 20.5 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2835<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079139 | Soveria Simeri | 22.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1439<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079142 | Squillace | 34.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3511<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079143 | Stalettì | 12.11 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2353<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079146 | Taverna | 132.31 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 2522<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079147 | Tiriolo | 29.26 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 3581<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079148 | Torre di Ruggiero | 25.37 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 951<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079151 | Vallefiorita | 13.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1503<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079157 | Zagarise | 49.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 1425<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079160 | Lamezia Terme | 162.43 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 67026<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |} ---- &sum; 80 items. {{Wikidata list end}} == Sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga lalawigan ng Italya|Catanzaro]] r3teq6kqvmmhndhrg61ygj7xzay9gi6 14 303115 2222172 1803629 2026-08-28T06:08:09Z JWilz12345 77302 added [[Category:Wikimedia Foundation]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222172 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga website]] [[Kategorya:Wikimedia Foundation|proyekto]] 90lu2m9ip47k1wd4jfmiysx3o9ct683 2222173 2222172 2026-08-28T06:08:27Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikimedia Foundation]]; added [[Category:Pundasyong Wikimedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222173 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga website]] [[Kategorya:Pundasyong Wikimedia|proyekto]] 1cb44m5ysk8yom3amz0xubfb0m2hd8e 2222181 2222173 2026-08-28T06:23:08Z JWilz12345 77302 2222181 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Wikimedia projects}} [[Kategorya:Mga website]] [[Kategorya:Mga komunidad ng wiki]] [[Kategorya:Pundasyong Wikimedia|proyekto]] miw8ccovdytxvxp43pzq2j67u02guuu 4 307598 2222135 1833422 2026-08-28T05:31:19Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222135 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[File:WIKIPEDIA PH Month.png|right|250px]] Ang '''[[:meta:Wikipedia Philippine Month|Wikipedia Philippine Month]]''' o '''Wikipedia PH Month''' ay isang buwanang gawain sa internet. Ito ay isang inspirasyon ng [[:meta:Wikipedia Asian Month|Wikipedia Asian Month]]. Layon nitong pag-ibayuhin ang pagsulat tungkol sa Pilipinas sa mga edisyon ng Wikipedia sa mga wika sa Pilipinas at iba pa. Bawat lokal na komunidad na kalahok sa gawain na layon ang paglikha o pagsasaayos ng laman ng Wikipedia sa isang partikular na grupo o [[mga pangkat etniko sa Pilipinas|mga grupo ng mamamayan sa Pilipinas]] at ang rehiyon na kanilang pamayanan. Ang mga komunidad na nais lumahok ay hindi limitado sa Pilipinas. Layunin din ng gawain na hikayatin ang pagtutulungan ng mga taga-ambag na Pilipino sa loob at labas ng kapuluan, gayun din lumikha ng network sa mga taga-ambag na Pilipino at di-Pilipino na sumusuporta sa layunin ng gawain. ==Bago o isinasayos na mga artikulo== [[File:Peoples of the Philippines en.svg|thumb|388x388px|Mga pangunahing pangkat etniko sa bawat probinsya]] ===Enero ([[Mga Bisaya]])=== An buwan ng Enero ay itinakda para sa mga bisaya at mga lugar kun saan sila naninirahan: Rehiyon VI, Rehiyon VII, Rehiyon VIII at Romblon. ====Mga kalahok==== *<nowiki>[[pamagat ng artikulo]]</nowiki> - ngalan ng taga-ambag/lagda ===Pebrero ([[Tsinong Pilipino]])=== Bilang pagdiriwang sa Bagong Taon ng mga Tsino sa buwan na ito, itinakda ang Pebrero para sa mga Tsinoy at ang mayamang kinaugaliang Pilipino na may impluwensiyang [[Tsino]]. ===Marso (Pilipina/Pinay)=== An buwan ng Marso ay itinakda para sa mga Pilipina o Pinay lamang. ===Abril ([[Mga Tagalog]])=== An buwan ng Abril ay itinakda para sa mga Tagalog na naninirahan sa Katagalugan at iba pang panig ng bansa. Sa buwan na ito, kung ikaw ay nabibilang sa pangkat etnikong ito ay maaari kang lumikha ng mga artikulo sa ibang paksa. ===Mayo (Mga Pangkat Etniko sa Kordilyera, Mindoro at Negritos sa iba't ibang lugar)=== Bilang pagdiriwang ng Heritage Month, tampok sa buwan ng Mayo ang mga katutubong Igorot (CAR), Mangyan (sa gitnang Mindoro), Suludnon (sa gitnang Panay, at Negritos (sa iba't ibang lugar sa Luzon, Panay, Negros, at Mindanao) ===Hunyo (Mga Pilipinong Espanyol at mga Chavacano)=== Bilang pagdiriwang sa Pagkakaibigang Pilipino-Espanyo sa buwan na ito, itinakda ang Hunyo para sa mga Mga Pilipinong Espanyol at mga Chavacano na naninirahan sa iba't ibang panig ng bansa, at ang mayamang kinaugaliang Pilipino na may impluwensiyang [[Espanya|Espanyol]]. ===Hulyo ([[Mga Ilokano]])=== An buwan ng Hulyo ay itinakda para sa mga Ilokano at iba pang pangkat etniko sa Rehiyon Ilocos at Rehiyon ng Cagayan kabilang dito ang mga Ibatan, Ibanag, Itawes/Itawis/Itawit at Gaddang. ===Agosto (Mga Pangkat Etniko sa Kordilyera, Mindoro at Negritos sa iba't ibang lugar)=== Bilang pagdiriwang ng Indigenous Month, tampok sa buwan ng Agosto ang mga katutubong kasapi ng Tribong Palaweño, Lumad at Moro. Naninirahan sila sa Palawan, BARMM, Rehiyon IX, Rehiyon X, Rehiyon XI, Rehiyon XII, at CARAGA. ===Setyembre ([[Mga Bikolano]] at Masbatenyo)=== Buwan ng mga Bikolano at Masbatenyo ang Setyembre. Naninirahan sila sa Rehiyon V. ===Oktubre ([[Mga Pangasinense]] at Bolinao)=== Buwan ng mga Pangasinense at Bolinao ang Oktubre. Naninirahan sila sa probinsya ng Pangasinan. ===Nobyembre ([[Asya|Mga Asyano]])=== Itinakda ang buwan ng Nobyembre bilang [[meta:Wikipedia Asian Month 2021|Wikipedia Asian Month]]. ===Disyembre ([[Mga Kapampangan]])=== Tinaguriang Christmas Capital ng bansa, ang tirahan mga Kapampangan at Sambal sa Pampanga, Tarlac at Zambales ay ang tampok sa buwan ng Disyembre. == Paano lumahok sa Gawain == === Bilang Taga-ambag === * Maghanap ng edisyon ng Wikipedia sa wikang nais mong lahokan. * Lumikha ng account kung wala ka pa nito. * Pumili ng mga artikulo tungkol sa Paksa ng Buwan, subalit iyong hindi tungkol sa pangkat etnikong kinabibilangan, at simulang lumikha o isaayos an mga artikulo. * Isulat sa summary box ang hashtag <no wiki>'''''#WikiPHmonth'''''</no wiki> bago ko ilathala ang mga pagbabago sa artikulo. === Bilang Tagapamahala === * Mag-organisa at magpatakbo ng patimpalak sa sariling pamayanan ng Wikipedia sa inyong wika. * Kung mayroon na nito sa iyong lokal na Wikipedia, manghikayat ng iba pa na nais tumulong upang maging inampalan. * Hikayatin din an mga taga-ambag at subuking maabot ang malawak na partisipasyon ng komunidad. * Mag-organisa ng online at offline events para sa pagpatalastas ng patimpalak upang dumami ang mga kalahok. * Kung ikaw ay may kakayahan sa [[:en:public relations|public relations]], maaari mong tulungang makakuha ng media coverage. ==Iba pang kalahok na pamayanan== {| style="vertical-align: top; background: #F4FAFD; width: 100%" |- | align="left" style="padding: 5px;" | <center>[[:bcl:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Bikol Wikipedia]] • [[:ilo:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Ilokano Wikipedia]] • [[:ceb:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Cebuano Wikipedia]] • [[:pam:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Kapampangan Wikipedia]] • [[:pag:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Pangasinan Wikipedia]] • [[Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Tagalog Wikipedia]] • [[:war:Wikipedia:Wikipedia Philippine Month 2021|Waray Wikipedia]]</center> |} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 62a0sqm0aceemzqvmeq0dx161rzd9ck 14 308459 2222064 1840709 2026-08-28T04:24:23Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222064 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 309442 2222191 2171826 2026-08-28T08:09:34Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga social network]]; added [[Category:Social network]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222191 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Social media collection 2020s.png|thumb|Mga ''app icon'' ng hatirang pangmadla, tulad ng (simula sa itaas, pakanan) [[X (hatirang pangmadla)|X]], [[YouTube]], [[Blogger]], [[Digg]], [[Behance]], [[WhatsApp]], [[LinkedIn]], [[Vimeo]], [[Facebook]], [[SnapChat]], [[Quora]], [[Skype]], [[Spotify]], [[SoundCloud]], [[Telegram (software)|Telegram Messenger]], [[Messenger|Facebook Messenger]], [[Yandex]], [[Pinterest]], [[TikTok]], [[Instagram]], [[Reddit]], at [[Tumblr]].]] Ang '''hatirang pangmadla'''{{efn|Ginamit sa isang batayang aklat gayundin sa opisyal na Gabay Pangkurikulum na inilabas ng [[Kagawaran ng Edukasyon]] para sa ikasampung baitang noong 2019.<ref>{{cite web|url=https://www.deped.gov.ph/wp-content/uploads/2019/01/Filipino-CG.pdf |title=K to 12 Gabay Pangkurikulum – FILIPINO (Baitang 1 - 10) |date=Mayo 2016 |publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]] |page=178 |access-date=Marso 20, 2021|quote=''Ang mag-aaral ay nakapaglalathala ng sariling akda sa hatirang pangmadla (''social media'')...''}}</ref><ref>{{cite book |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |title=Bulwagan – Kamalayan sa Gramatika at Panitikan (Baitang 10) |url= |location= |publisher=Abiva Publishing House, Inc. |page=188 |date=2017 |isbn=978-621-405-060-4}}</ref>}} o '''sosyal medya''' ({{langx|en|social media}}) ay ang tawag sa mga interaktibong [[Teknolohiyang pang-impormasyon|teknolohiya]] na nagsisilbing tagapamagitan sa pagpapalitan, [[pamamahagi]], at paglilikha ng mga [[impormasyon]], kaisipan, interes, at iba pang uri ng mga pahayag sa mundong digital, sa pamamagitan ng mga birtwal na pamayanan at network.<ref name="Kietzmann">{{cite journal|last=Kietzmann|first=Jan H.|author2=Kristopher Hermkens|title=Social media? Get serious! Understanding the functional building blocks of social media|journal=Business Horizons|year=2011|volume=54|issue=3|pages=241–251|doi=10.1016/j.bushor.2011.01.005|url=http://summit.sfu.ca/item/18103|type=Submitted manuscript}}</ref><ref name="SMDefinition">{{cite journal|last1=Obar|first1=Jonathan A.|last2=Wildman|first2=Steve|title=Social media definition and the governance challenge: An introduction to the special issue|journal=Telecommunications Policy|date=2015|volume=39|issue=9|pages=745–750|doi=10.1016/j.telpol.2015.07.014|ssrn=2647377}}</ref> Bagamat may mga pagtatalo sa pagpapakahulugan nito dahil na rin sa lawak at saklaw ng mga kasalukuyang hatirang pangmadla sa Internet, may mga magkakapareho itong mga katangian:<ref name="SMDefinition" /> # Mga interaktibong aplikasyong nakabatay sa Internet na Web 2.0 ang mga hatirang pangmadla.<ref name="SMDefinition" /><ref name="Kaplan">{{cite journal|author1=Kaplan Andreas M.|author2=Haenlein Michael|year=2010|title=Users of the world, unite! The challenges and opportunities of social media|url=http://michaelhaenlein.eu/Publications/Kaplan,%20Andreas%20-%20Users%20of%20the%20world,%20unite.pdf|journal=Business Horizons|volume=53|issue=1|page=61|doi=10.1016/j.bushor.2009.09.003|archive-url=https://web.archive.org/web/20111124233421/http://michaelhaenlein.eu/Publications/Kaplan,%20Andreas%20-%20Users%20of%20the%20world,%20unite.pdf|archive-date=2011-11-24|access-date=2016-12-07|url-status=dead}}</ref> # Mahalaga sa mga ito ang mga pinapasok na nilalaman ng mga tagagamit nito — tulad ng mga paskil o ''post'', teksto, at komento, gayundin ng mga larawan o bidyo, pati na rin ang mga datos na nabuo sa pamamagitan ng pakikipag-ugnayan sa iba onlayn.<ref name="SMDefinition" /><ref name="Kaplan" /> # Gumagawa ng isang ''profile'' ang bawat tagagamit nito na dinisenyo at pinapanatili ng mga organisasyong gumawa nito.<ref name="SMDefinition" /><ref name="boydEllison">{{cite journal|last1=boyd|first1=danah m.|last2=Ellison|first2=Nicole B.|year=2007|title=Social Network Sites: Definition, History, and Scholarship|journal=Journal of Computer-Mediated Communication|volume=13|issue=1|pages=210–30|doi=10.1111/j.1083-6101.2007.00393.x|doi-access=free}}</ref> # Pinadadali ng mga hatirang pangmadla ang pagbubuo ng mga onlayn na social network sa pamamagitan ng pag-uugnay ng profile ng isang tagagamit sa ibang mga profile ng mga indibidwal o pangkat.<ref name="SMDefinition" /><ref name="boydEllison" /> Para magamit ang mga ito, madalas pumupunta ang mga tagagamit sa web-based na app sa mga desktop at laptop, o di kaya'y nagda-download ng mga serbisyo na nagbibigay ng kakayahan sa kanila na magamit ito sa mga kanilang mobile device tulad ng [[smartphone]] at tablet. Habang gumagamit ang mga tagagamit ng ganitong mga serbisyong [[elektronika]], lumilikha sila ng napaka-interaktibong mga plataporma kung saan ang mga indibidwal, pamayanan, o organisasyon ay maaring mamahagi, mag-co-create, mag-usap, makilahok, at magbago ng mga nilalamang binuo ng mga tagagamit o sariling-ayos na mga nilalamang ipinaskil onlayn.<ref name="Kietzmann"/> Bilang karagdagan, ginagamit ang hatirang pangmadla upang itala ang mga alaala; makatuto at siyasatin ang mga bagay-bagay; ianunsiyo ang sarili; at makabuo ng mga pagkakaibigan kasabay ng pag-unlad ng mga kaisipan mula sa paglikha ng mga [[blog]], [[podcast]], bidyo, at gaming site.<ref>{{Cite journal|last1=O'Keeffe|first1=Gwenn Schurgin|last2=Clarke-Pearson|first2=Kathleen|last3=Media|first3=Council on Communications and|date=Abril 1, 2011|title=The Impact of Social Media on Children, Adolescents, and Families|url=http://pediatrics.aappublications.org/content/127/4/800|journal=Pediatrics|language=en|volume=127|issue=4|pages=800–804|doi=10.1542/peds.2011-0054|issn=0031-4005|pmid=21444588|doi-access=free}}</ref> Ang nagbabagong ugnayan sa pagitan ng tao at teknolohiya ay ang sentro ng umuusbong na larangan ng {{ILL|mga pag-aaral na teknohumano|en|Technoself studies}}. Ilan sa tanyag na hatirang pangmadla na mga websayt na may higit sa 100 milyong nakarehistrong mga tagagamit ay [[Facebook]] (at ang kaugnay nitong [[Facebook Messenger]]), [[TikTok]], [[WeChat]], [[Instagram]], [[Qzone|QZone]], [[Sina Weibo|Weibo]], [[Twitter]], [[Tumblr]], [[Baidu Tieba]], at [[LinkedIn]]. Depende sa pagkahulugan, ang ibang kilalang mga plataporma na minsang tinukoy bilang mga serbisyong hatirang pangmadla ay [[YouTube]], [[Tencent QQ|QQ]], [[Quora]], [[Telegram (sopwer)|Telegram]], [[WhatsApp]], [[Line (sopwer)|LINE]], [[Snapchat]], [[Pinterest]], [[Viber]], [[Reddit]], [[Discord (sopwer)|Discord]], [[VK (social networking)|VK]], [[Microsoft Teams]], at marami pa. Ang mga [[Wiki]] ay halimbawa ng kolaboratibong paglikha ng mga nilalaman. Naiiba ang mga outlet ng hatirang pangmadla sa [[Lumang midya|nakagisnang midya]] (tulad ng nakaimprentang mga [[magasin]] at [[pahayagan]], at [[Pagsasahimpapawid|pagsasahimpapawid ng telebisyon]] at [[Pagsasahimpapawid ng radyo|radyo]]) sa maraming paraan, tulad ng kalidad,<ref name="qualitymedia">{{cite journal |last=Agichtein |first=Eugene |author2=Carlos Castillo. Debora Donato |author3=Aristides Gionis |author4=Gilad Mishne |title=Finding high-quality content in social media |journal=WISDOM – Proceedings of the 2008 International Conference on Web Search and Data Mining |year=2008 |pages=183–193 |url=http://184pc128.csie.ntnu.edu.tw/presentation/09-03-09/Finding%20High-Quality%20Content%20in%20Social%20Media.pdf |access-date=2021-03-20 |archive-date=2023-05-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230523090540/http://184pc128.csie.ntnu.edu.tw/presentation/09-03-09/Finding%20High-Quality%20Content%20in%20Social%20Media.pdf |url-status=dead }}</ref> [[Abot (pagpapatalastas)|abot o saklaw]], [[Dalasan|dalas]], utilidad, kakagyatan, at pagkapermanente.<ref>{{Cite journal|last=Xiaohui Tao; Wei Huang; Xiangming Mu; Haoran Xie|date=18 November 2016|title=Special issue on knowledge management of web social media|url=https://content.iospress.com/download/web-intelligence/web343?id=web-intelligence%2Fweb343|journal=Web Intelligence|volume=14|issue=4|pages=273–274|doi=10.3233/WEB-160343|via=Lingnan scholars}}</ref> Bukod dito, gumagana ang mga outlet ng hatirang pangmadla sa isang ''[[diyalohiko]]ng'' sistema ng transmisyon (iyan ay, mula sa maraming mga tagapag-imporma patungo sa maraming mga tagatanggap), samantalang gumagana ang mga outlet ng nakagisnang midya sa ''monolohiko'' na modelo ng transmisyon (isang pinagmumulan patungo sa maraming mga tagatanggap). Halimbawa, dinadala ang isang pahayagan sa maraming mga suskriptor at ang isang himpilan ng radyo ay nagsasahimpapawid ng parehong mga palatuntunan sa isang buong lungsod.<ref>{{cite book |last=Pavlik & MacIntoch |first=John and Shawn |date=2015 |title=Converging Media 4th Edition |url=https://archive.org/details/convergingmedian0000pavl |location=New York, NY |publisher=Oxford University Press |page=[https://archive.org/details/convergingmedian0000pavl/page/189 189] |isbn=978-0-19-934230-3 }}</ref> Maraming mga indibidwal ang nakapapansin sa malawak na saklaw ng mga positibo at negatibong epekto ng paggamit ng ''social media''. Maaari itong makatulong upang mapabuti ang koneksyon ng isang indibidwal sa mga tunay o ''onlayn'' na komunidad at maaaring maging isang epektibong kagamitan para sa komunikasyon (o ''marketing'') ng mga [[korporasyon]], [[negosyante]], [[organisasyon]], mga grupo ng adbokasiya, mga [[Partidong pampolitika|partidong pampulitika]], at [[pamahalaan]]. Nakikita rin nila ang pagkakaroon ng pagtaas sa mga kilusang pakikibaka at panlipunan gamit ang ''social media'' bilang isang kasangkapan para sa pakikipag-usap at pag-oorganisa sa tuwing may mga kaguluhan sa pulitika at lipunan. ==Tingnan din== <!-- {{div col|colwidth=18em}} * [[Algorithmic bias]] * [[Attention inequality]] * [[Culture jamming]] * [[Digital detox]] * [[List of social bookmarking websites]] * [[Networked learning]] * [[Participatory media]] * [[Social influence bias]] * [[Social media mining]] * [[Social media optimization]] * [[Social media surgery]] * [[The medium is the message]] --> * [[Bagong midya]] * {{ILL|Batas ni Metcalfe|en|Metcalfe's law}} * {{ILL|Komunidad ng onlayn na pananaliksik|en|Online research community}} * {{ILL|Konektibidad (midya)|en|Connectivity (media)}} * {{ILL|Konektibismo|en|Connectivism}} * {{ILL|Mga epektong sikolohiko sa paggamit ng Internet|en|Psychological effects of Internet use}} * {{ILL|Midyang pangmamamayan|en|Citizen media}} * {{ILL|Hatirang pangmadla at sikolohiya|en|Social media and psychology}} * {{ILL|Paggamit ng hatirang pangmadla sa edukasyon|en|Social media use in education}} <!--{{div col end}}--> * {{ILL|Pangangasiwa sa onlayn na presensiya|en|Online presence management}} * [[Social networking service]] * [[Talaan ng mga hatirang pangmadla na may higit 100 milyong mga aktibong gumagamit]] * {{ILL|Talaan ng mga social networking service|en|List of social networking services}} ;Ayon sa bansa * [[Paggamit ng hatirang pangmadla sa Pilipinas]] ==Talababa== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{Reflist}} ==Mga karagdagang babasahin== * {{cite book |title=The Hype Machine: How Social Media Disrupts Our Elections, Our Economy, and Our Health—and How We Must Adapt |url=https://archive.org/details/hypemachinehowso0000aral |year=2020 |first=Sinan |last=Aral |isbn=978-0525574514 |publisher=Currency}} * {{cite book |title=The Wealth of Networks |last=Benkler |first=Yochai |author-link=Yochai Benkler |year=2006 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |isbn=978-0-300-11056-2 |oclc=61881089|title-link=The Wealth of Networks }} * {{cite book|title=Social Media: A Critical Introduction|last=Fuchs|first=Christian|year=2014|publisher=Sage|location=London|author-link=Christian Fuchs (sociologist)|isbn=978-1-4462-5731-9}} * {{cite book |last=Gentle |first=Anne |year=2012 |title=Conversation and Community: The Social Web for Documentation |url=https://archive.org/details/conversationcomm0000anne |publisher=XML Press |location=Laguna Hills, CA |isbn=978-1-937434-10-6 |oclc=794490599 |edition=2nd}} * {{cite journal|doi=10.1080/08838151.2017.1309417|title='You too, Second Screeners?' Second Screeners' Echo Chambers During the 2016 U.S. Elections Primaries|journal=Journal of Broadcasting & Electronic Media|volume=61|issue=2|pages=291–308|year=2017|last1=Hayat|first1=Tsahi|last2=Samuel-Azran|first2=Tal|s2cid=148973729}} * {{cite book |title=Everything Bad Is Good for You |last=Johnson |first=Steven Berlin |author-link=Steven Berlin Johnson |year=2005 |publisher=Riverhead Books |location=New York |isbn=978-1-57322-307-2 |oclc=57514882|title-link=Everything Bad Is Good for You }} * {{cite book |last=Jue |first=Arthur L., Jackie Alcalde Marr, Mary Ellen Kassotakis |title=Social media at work : how networking tools propel organizational performance |year=2010 |publisher=Jossey-Bass |location=San Francisco, CA |isbn=978-0-470-40543-7 |edition=1st |url=https://archive.org/details/socialmediaatwor0000juea }} * {{cite book |last1=Lardi |first1=Kamales |last2=Fuchs |first2=Rainer |year=2013 |title=Social Media Strategy – A step-by-step guide to building your social business |publisher=vdf |location=Zurich |isbn=978-3-7281-3557-5 |edition=1st}} * {{cite book |last1=Li |first1=Charlene |last2=Bernoff |first2=Josh |year=2008 |title=Groundswell: Winning in a World Transformed by Social Technologies |publisher=Harvard Business Press |location=Boston |isbn=978-1-4221-2500-7 |oclc=423555651|title-link=Groundswell (book) }} * {{Cite book |last1=McHale |first1=Robert |last2=Garulay |first2=Eric |year=2012 |title=Navigating Social Media Legal Risks: Safeguarding Your Business |url=http://books.slashdot.org/story/12/08/13/1315256/book-review-navigating-social-media-legal-risks/ |publisher=Que |isbn=978-0-7897-4953-6 }} * {{Cite book |last=Piskorski |first=Mikołaj Jan |author-link=Mikolaj Piskorski |year=2014 |title=A Social Strategy: How We Profit from Social Media |url=https://archive.org/details/socialstrategyho0000pisk |location=Princeton, NJ |publisher=[[Princeton University Press]] |isbn=978-0-691-15339-1 }} * {{cite book |last1=Powell |first1=Guy R. |last2=Groves |first2=Steven W. |last3=Dimos |first3=Jerry |year=2011 |title=ROI of Social Media: How to improve the return on your social marketing investment |url=https://archive.org/details/roiofocialmediah0000powe |url-access=registration |publisher=John Wiley & Sons |location=New York |isbn=978-0-470-82741-3 |oclc=0470827416}} * {{cite book |last=Rheingold |first=Howard |title=Smart mobs: The next social revolution |year=2002 |publisher=Perseus Pub. |location=Cambridge, MA |isbn=978-0-7382-0608-0 |page=[https://archive.org/details/smartmobsnextsoc00rhei/page/288 288] |edition=1st printing |url=https://archive.org/details/smartmobsnextsoc00rhei/page/288 }} * {{cite book |last1=Scoble |first1=Robert |author-link1=Robert Scoble |last2=Israel |first2=Shel |author-link2=Shel Israel |year=2006 |title=Naked Conversations: How Blogs are Changing the Way Businesses Talk with Customers |publisher=John Wiley |location=Hoboken, NJ |isbn=978-0-471-74719-2 |oclc=61757953|title-link=Naked Conversations: How Blogs are Changing the Way Businesses Talk with Customers }} * {{cite book |last=Shirky |first=Clay |author-link=Clay Shirky |year=2008 |title=Here Comes Everybody |publisher=Penguin Press |location=New York |isbn=978-1-59420-153-0 |oclc=458788924|title-link=Here Comes Everybody }} * {{cite news |work=Psychology Tomorrow |url=http://psychologytomorrowmagazine.com/how-social-media-affects-our-relationships/ |date=September 7, 2015 |title=How Social Media Affects Our Relationships |author=Siegel, Alyssa }}{{Dead link|date=Hulyo 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * {{cite book |last=Surowiecki |first=James |author-link=James Surowiecki |year=2004 |title=The Wisdom of Crowds |publisher=Anchor Books |location=New York |isbn=978-0-385-72170-7 |oclc=156770258|title-link=The Wisdom of Crowds }} * {{cite book |last1=Tapscott |first1=Don |author-link1=Don Tapscott |last2=Williams |first2=Anthony D. |author-link2=Anthony D. Williams (author) |year=2006 |title=Wikinomics |publisher=Portfolio |location=New York |isbn=978-1-59184-138-8 |oclc=318389282|title-link=Wikinomics }} * {{cite book |last=Watts |first=Duncan J. |title=Six degrees: The science of a connected age |year=2003 |publisher=Vintage |location=London |isbn=978-0-09-944496-1 |page=368 }} * {{cite web |last=Tedesco |first=Laura Anne |date=October 2000 |title=Lascaux (ca. 15,000 B.C.) |website=Heilbrunn Timeline of Art History |location=New York |publisher=The Metropolitan Museum of Art |url=http://www.metmuseum.org/toah/hd/lasc/hd_lasc.htm}} * {{cite journal |last=Agozzino |first=Alisa |year=2012 |title=Building A Personal Relationship Through Social Media: A Study Of Millenial Students' Brand Engagement |journal=Ohio Communication Journal |volume=50 |pages=181–204}} *{{cite journal |doi=10.1108/IntR-06-2013-0115 |title=The power of prediction with social media |journal=Internet Research |volume=23 |issue=5 |pages=528–543 |year=2013 |last1=Schoen |first1=Harald |last2=Gayo-Avello |first2=Daniel |last3=Takis Metaxas |first3=Panagiotis |last4=Mustafaraj |first4=Eni |last5=Strohmaier |first5=Markus |last6=Gloor |first6=Peter |citeseerx=10.1.1.460.3885 }} * {{Cite journal |url=https://www.academia.edu/3248766 |author=Mateus, Samuel |date=2012 |title=Social Networks Scopophilic dimension – social belonging through spectatorship|journal=Observatorio (OBS*) Journal |issue=Special Issue}} * {{cite web |url=http://marketingland.com/use-seo-data-social-media-strategy-219705 |author=Jordan, Kasteler |date=2017 |title=How to use SEO data in your social media strategy}} * {{Cite book | last1 = Schrape | first1 = JF | title = Society, Regulation and Governance | year = 2017 | chapter = Reciprocal irritations: Social media, mass media and the public sphere | url = https://www.researchgate.net/publication/318723400 | journal = New Modes of Shaping Social Change? | pages = 138–150 | doi=10.4337/9781786438386.00016| isbn = 978-1-78643-838-6 }} * {{cite journal | last1 = O'Keeffe | first1 = G.S. | last2 = Clarke-Pearson | first2 = K. | year = 2011 | title = The impact of social media on children, adolescents, and families | url = http://pediatrics.aappublications.org/content/127/4/800.full | journal = Pediatrics | volume = 127 | issue = 4| pages = 800–804 | doi=10.1542/peds.2011-0054 | pmid=21444588| doi-access = free }} * {{cite journal | last1 = Blankenship | first1 = M | year = 2011 | title = How social media can and should impact higher education | url = https://archive.org/details/sim_education-digest_2011-03_76_7/page/39 | journal = The Education Digest | volume = 76 | issue = 7| page = 39 | id = {{ProQuest|848431918}} }} * {{cite journal|last1=Al-Rahmi|first1=Waleed Mugahed|last2=Othman|first2=Mohd Shahizan|date=2013|title=The Impact of Social Media use on Academic Performance among university students: A Pilot Study|url=https://www.researchgate.net/publication/283723637|journal=Journal of Information Systems Research and Innovation|pages=1–10}} * {{cite journal|doi=10.1007/s12103-016-9380-4|title=Effectiveness of Police Social Media Use|journal=American Journal of Criminal Justice|volume=42|issue=3|pages=489–501|year=2016|last1=Beshears|first1=Michael L.|s2cid=151928750}} ==Mga kawing panlabas== {{Scholia|topic|social media}} *{{Commons category-inline|Social media}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Hatirang pangmadla}} [[Kategorya:Hatirang pangmadla| ]] [[Kategorya:Kolaboratibong mga proyekto]] [[Kategorya:Social network]] kgji3smnwe3xl1fme5h7juiss5kvmt3 0 310182 2221891 2200138 2026-08-28T00:48:18Z Aubreyjanev 159817 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 2221891 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:CAMALIGAN COMMUNITY PANTRY 03.jpg|thumb|Isang bodegang bayan sa [[Camaligan]], [[Camarines Sur]].]] Ang '''''community pantry''''', tinatawag ding '''bodegang bayan'''<ref name=":0">[https://www.rappler.com/moveph/how-to-lead-community-pantry-barangay How to lead a community pantry in your barangay]</ref> ay isang lugar o pwesto sa komunidad kung saan mayroong mga libreng pagkain o kung ano pa mang anyo ng donasyon ang nakalatag at mayroong pahintulot ang sino mang indibidiwal na kumuha o kaya naman ay mamahagi ng karagdagang suplay sa pantry. Una itong itinayo ni Ana Patricia Non sa sa Maginhawa St. sa UP Village, kaharap ng groseriya ng Ministop at Romantic Baboy.<ref name=":1">[https://news.abs-cbn.com/ancx/culture/spotlight/04/21/21/maginhawa-community-pantry-organizer-ana-patricia-nonaccording-to-her-friends Maginhawa Community Pantry organizer Ana Patricia Non—according to her friends]</ref> Ang prinsipyong [[Mula sa bawat isa ayon sa kaniyang kakayahan, para sa bawat isa ayon sa kaniyang pangangailangan|"Magbigay ng ayon sa kakayahan. Kumuha batay sa pangangailangan,"]] ay ang batayang konsepto ng pamamahagi at pangangalap ng nasabing proyekto. Ang mga nagtayo ng kani-kanilang mga community pantry ay palaging naglalagay ng pananda sa isang maliit na karatula kung saan nakasaad ang prinsipyo. Naglalagay rin sila ng tanda na "inspired by Maginhawa Community Pantry<ref>[https://www.rappler.com/moveph/maginhawa-community-pantry-ana-patricia-street-becomes-movement Ana Patricia Non and a street that turned into a movement]</ref>" bilang pagbigay pagkilala sa nagsimula at nagtaguyod nito. == Talaan ng mga community pantry sa Pilipinas<ref>[https://www.rappler.com/moveph/list-community-pantries-where-you-can-donate LIST: Community pantries where you can donate goods, basic necessities]</ref> == Mula noong Abril 19, 2021, mayroong nasa higit 28 na mga aktibong community pantry sa buong bansa at sinasabing tumatayang 5,000 na mga benepisyaryo na ang natulungan nito. <ref name=":2">{{Cite web |title=What the community pantry movement means for Filipinos |url=https://www.cnn.ph/life/culture/2021/4/19/community-pantry-filipinos-pandemic.html |access-date=2021-04-23 |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422112120/https://www.cnn.ph/life/culture/2021/4/19/community-pantry-filipinos-pandemic.html |url-status=dead }}</ref> Mabilis namang lumaganap ang community pantry sa iba't ibang dako ng Pilipinas dahil na rin sa kakulangan sa pagkain at nutrisyon ngayong panahon ng pandemya, ayon kay Ana Patricia.<ref>{{Cite web |url=https://ph.asiatatler.com/society/modern-day-bayanihan-community-pantries-around-the-metro-amid-covid-19-pandemic |title=COVID-19 News: Community Pantry Efforts In Metro Manila Prove Modern-Day Bayanihan |access-date=2021-04-23 |archive-date=2021-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210422152512/https://ph.asiatatler.com/society/modern-day-bayanihan-community-pantries-around-the-metro-amid-covid-19-pandemic |url-status=dead }}</ref> ==== Luzon ==== ===== Bicol ===== * Barangay Del Rosario, Baao, Camarines Sur * Bushido Restaurant, Rizal Street, Barangay Del Rosario, Baao, Camarines Sur * San Vicente, Baao, Camarines Sur * Claudia's Restaurant, Aguinaldo Street, Barangay Poblacion, Tigaon, Camarines Sur * Grandvale II (Deca 2) San Felipe, Naga City, Camarines Sur * Guevarra Street, Barangay San Roque, Iriga City, Camarines Sur * Teacups Calabanga, San Antonio Poblacion, Calabanga, Camarines Sur * Barangay Bagumbayan Sur, Naga City * Happy Homes, Barangay Concepcion Pequena, Naga City * Spillway, Barangay Doña Clara, Naga City * San Juan, Pili, Camarines Sur ===== Cagayan Valley ===== * Alicia, Isabela ===== Calabarzon ===== * Flatwhite Cafe, Hilltop Road, Batangas City * Lucia’s Cafe, Barangay Marawoy, Lipa City, Batangas * LBN Malvar, Barangay Santiago, Malvar, Batangas * P. Laygo Street, Lipa City, Batangas * Bailen Town Plaza, General [[Emilio Aguinaldo]], Cavite * Simbahan ng Hesus Nazareno, Helping, Barangay Luzviminda II, Dasmariñas City, Cavite * Bagumbayan Elementary School, Sta. Cruz, Laguna * Barangay Poblacion II, Sta. Cruz, Laguna * Batong Malake, [[Los Baños]], Laguna * Block 33 Lot 4 Golden City Subdivision, Barangay Dila, Sta. Rosa, Laguna * IFI Church, Barangay Gatid, Sta. Cruz, Laguna * San Pedro Apostol Parish, Barangay Poblacion, [[San Pedro, Laguna]] * Barangay Lumingon, Tiaong, Quezon * Tayabas, Quezon ===== CAR ===== * 68 Evangelista Street, Leonila Hill, Baguio City ===== Central Luzon ===== * Mariveles, Bataan * MacArthur Highway, Malolos, Bulacan * Masagana Homes, Guiguinto, Bulacan * San Jose Esposo de Maria Church, Barangay San Jose, San Miguel, Bulacan * Barangay Camp Tinio, Cabanatuan City, Nueva Ecija * Del Pilar Street, Barangay Sangitan West, Cabanatuan City, Nueva Ecija * Freedom Park, Cabanatuan City, Nueva Ecija * Jasmine Street, Villa Ofelia, Cabanatuan City, Nueva Ecija * Purok 5 Barangay Bagumbayan, Llanera, Nueva Ecija * San Ricardo National High School, Talavera, Nueva Ecija * Barangay Sta. Cruz, Zaragoza, Nueva Ecija * Apo Road, Barangay Sto. Domingo, Angeles City, Pampanga * Barangay Sto. Domingo, Angeles City, Pampanga * Barangay Sta Teresita, Angeles City, Pampanga * Pandayan Bookshop, Consunji Street, San Fernando City, Pampanga * Barangay Del Pilar, Castillejos, Zambales ===== Ilocos Region ===== * Barangay Tapuac, Dagupan City, Pangasinan * Barangay Abanon, San Carlos City, Pangasinan ===== Metro Manila ===== * 6th Street corner C3, Caloocan City * Apollo II, Moonwalk, Las Piñas * Kalayaan Avenue, Makati City * Espiritu corner Estrada Street, Barangay Singalong, Malate, Manila * Matimyas Street, Sampaloc, Manila * Most Holy Trinity Parish, Calabash Road, Balic-Balic, Sampaloc, Manila * Plaza Roma, Intramuros, Manila * P. Noval Street, Manila * Block 46, Malunggay Street, Barangay Tumana, Marikina City * BF Northwest, Parañaque City * 212 Robles Street, Barangay Manggahan, Pasig City * Barangay Manggahan, Pasig City * Pasig Greenpark Village, Barangay Manggahan, Pasig City * Unang Hakbang, Quezon City * Palosapis Street, Barangay Amihan, Project 3, Quezon City * Mother Ignacia Street, cor Sct. Bayoran, Quezon City * 63 Narra Street, Project 3, Barangay Claro, Quezon City * 7th Avenue corner Liberty, Barangay Socorro, Quezon City * Aurora Boulevard, Katipunan Valley, Loyola Heights, Quezon City * Bayaya Street, Barangay Bungad, Quezon City * Church of Christ, Palosapis Street, Barangay Amihan, Project 3, Quezon City. * Kalayaan Avenue, Quezon City * Loyola Heights, Quezon City * Matatag Street, Quezon City * Matiyaga Street, Quezon City * 11 Molave Street, North Signal Village, Taguig City * Barangay Hagonoy, Taguig City * Orange County Village, G. Lazaro St., Dalandanan, Valenzuela City ===== Mimaropa ===== * Barangay Masagana, El Nido, Palawan * Pinamalayan, Oriental Mindoro ==== Visayas ==== ===== Central Visayas ===== * Alona Beach, Panglao, Bohol * S. Osmeña Street, Barangay Gun-ob, Lapu-Lapu City ===== Western Visayas ===== * * Pastrana Corner 19 Martyrs Street, Kalibo, Aklan * Sitio Din-Iwid, Station 1, Barangay Balabag, Malay, Aklan * Brgy. Egaña, Sibalom, Antique * Concentrix Mandalagan, Carmelite Church, Bacolod City * Suntal Building, Circumferential Road, Bangga Cory Highway, Bacolod City * Pototan, Iloilo * Barangay Mansaya, Lapuz, Iloilo City * Uswag Gym, La Paz, Iloilo City * 12th Street, Bacolod City, Negros Occidental * Barangay 27, Bacolod City, Negros Occidental ==== Mindanao ==== ===== Northern Mindanao ===== * Aurora Street, Zone 3, Barangay Agusan, [[Cagayan de Oro]] City * Babu Kwan, Aguinaldo Street, Cagayan de Oro City * Holy Rosary Petron gas station, CM Recto Avenue, Cagayan de Oro City * RVS Plaza, Barangay Bugo, Cagayan de Oro City * Zone 4, Sitio Pasil, Barangay Kauswagan, Cagayan de Oro City * Purok 5, Barangay Canaway, Iligan City, Lanao del Norte == Kasaysayan ng Community Pantry == Magmula pa noong 2013, mayroon nang parehong programa nito sa Estados Unidos. Ito ay nasa mga unibersidad kung saan nagbibigay tulong sa mga estudyanteng walang pambili ng pagkain dahil sa kanilang mga utang sa paaralan. Mayroon ring ganitong programa na umusbong sa Thailand noong 2020, ang Too Pan Sook (pastries of sharing)<ref>[https://www.bangkokpost.com/opinion/opinion/1917012/pantries-of-sharing-mustnt-let-dark-side-win 'Pantries of sharing' mustn't let dark side win]</ref><ref>[https://coconuts.co/bangkok/news/help-the-hungry-sharing-pantries-spread-across-thailand/ Help the Hungry: ‘Sharing Pantries’ spread across Thailand]</ref>. Subalit ibang bersyon naman ang nabuo sa Pilipinas dahil magmula sa mga may-ari ng mga malalaking kainan hanggang sa mga magsasaka sa Tarlac, ay nagbibigay ng kani-kanilang porsyon para makatulong sa community pantry.<ref name=":2" /> == Suliranin ng proyekto == Makalipas na ito ay maging usap-usapan sa iba-ibang porma ng media, agad naman itong ginaya sa dumadami pang komunidad. Subalit, mayroong isang beses na nahinto ang pamamahagi ng Maginhawa Community Pantry sanhi ng pag-aalala nin Ana Patricia Non sa kanyang seguridad. Ilang kasapi ng pulisya, partikular ng Quezon City Police District ang nagtungo sa nasabing lugar upang kumuha ng mga litrato at hingin ang ilang impormasyon kay Non patungkol sa kanya at sa kanyang proyekto.<ref>[https://www.rappler.com/nation/maginhawa-community-pantry-temporary-shutdown-due-red-tagging-april-20-2021 Maginhawa community pantry temporarily shut down amid red-tagging]</ref><ref>[https://www.rappler.com/nation/ntf-elcac-parlade-admits-profiling-organizers-community-pantries Parlade admits profiling of community pantry organizers]</ref> Noong parehong araw ay nagpalabas naman Facebook page ng ational Task Force Ending Local Communist Armed Conflict (NTF-ELCAC) ng isang paalala sa publiko kung saan ikonokonekta nito ang proyekto sa ilang propaganda ng mga komunistang grupo..<ref name=":12">[https://news.abs-cbn.com/ancx/culture/spotlight/04/21/21/maginhawa-community-pantry-organizer-ana-patricia-nonaccording-to-her-friends Maginhawa Community Pantry organizer Ana Patricia Non—according to her friends]</ref>Nagbigay na ng paumanhin ang NTF-ELCAC. Subalit, sa nakaraang panayam kay Lieutenant General Antonio Parlade, ang namumuno sa National Task Force to End Local Communist Armed Conflict (NTF-ELCAC), sinabi nito na si Non, ang nagtayo ng Maginhawa community pantry, ay nililinlang ang mga tao katulad ng ginawa ni Satanas.<ref>[https://philnews.ph/2021/04/21/parlade-on-ap-non-isang-tao-lang-si-ana-same-with-satan/ Parlade On AP Non – “Isang Tao Lang Si Ana, Same With Satan”]</ref> Sa paglilinaw, ang tinutukoy niya lamang raw ay ang mga posibleng mas malalaking organisasyon sa likod nito, at hindi naman partikular na si Ana Patricia Non.<ref>[https://www.rappler.com/nation/ntf-elcac-parlade-says-ana-patricia-non-same-satan Parlade likens rapid spread of community pantries to work of ‘Satan’]</ref> Samantalang iniutos naman ng Pulis Heneral na si Debold Sinas sa Criminal Investigation and Detection Group (CIDG) at ilang pang-rehiyonal na opisina ng mga kapulisan na itigil ang pag-red tag o ang gawain ng pagkokonekta ng mga ganitong proyekto sa mga subersibong grupo.<ref>[https://www.rappler.com/nation/pnp-orders-probe-police-red-tagging-community-pantries PNP orders probe into police's red-tagging of community pantries]</ref> == Mga larawan ng bodegang bayan == <gallery> Talaksan:CAMALIGAN COMMUNITY PANTRY 01.jpg|thumb|Camaligan, Camarines Sur community pantry Talaksan:CAMALIGAN COMMUNITY PANTRY 02.jpg|thumb|San Felipe Naga City community pantry </gallery> == Tingnan din == * [[Pandemya ng COVID-19 sa Pilipinas|Pandemya ng Covid-19 sa Pilipinas]] * "[[Mula sa bawat isa ayon sa kaniyang kakayahan, para sa bawat isa ayon sa kaniyang pangangailangan]]" * [[Ana Patricia Non]] * [[Kabutihang-loob]] == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Pamayanan]] ke9kcuupvyeuidhvj8t1o626na8m1ln 4 310445 2222131 1868102 2026-08-28T05:30:09Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222131 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ {| cellspacing="0" style="width: 100%; border: 0; padding: 0 0 0 0; background: transparent;" | valign="top" | {| cellspacing="0" style="height: {{#if:{{{1|}}}|115pt|100pt}}; border: 3px darkgreen solid; background: #F5FFFA; width: 100%; margin-bottom: 0.5em;" | style="padding: 0.5em; width: 50pt;" |[[File:WLE_Austria_Logo_(transparent).svg|160x160px]] | style="padding: 0.5em; text-align: left; font-size: 23pt; font-family: Century Schoolbook; line-height: 50%;" |'''Wiki Loves Earth PH 2021 Edit-a-thon''' {{#if:{{{shortcut|}}}|&#32; {{!}} style="padding: 0.5em; width: 25%;" {{!}} {{shortcut|{{{shortcut|}}}|category=no}}}} |- |} {| border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" style="background: transparent; float: right;" |}<!-- Header ends --> <div style="border: 3px solid darkgreen; background-color: #F5FFFA; -moz-border-radius: 15px; padding: 5px;"> == <span style="font-family: Bell MT; font-size: 21pt; color: maroon"> '''Introduksyon''' </span> == [[File:Maligcong_Rice_Terraces.jpg|thumb|276x276px|Ang '''Maligcong Rice Terraces''' sa Mountain Province, Pilipinas]] Ang '''[[c:Wiki Loves Earth 2021|Wiki Loves Earth]]''' ay isang pandaigdigang paligsahan sa potograpiya para maitampok ang mga likas na pamanang pook sa buong Mundo gamit ang mga proyektong Wikimedia (lalo na ang [[:en:en:Wikipedia|Wikipedia]] at [[:en:en:Wikimedia Commons|Wikimedia Commons]]). Ang Pilipinas ay sumali na rin sa [[c:Wiki Loves Earth 2018 in the Philippines|Wiki Loves Earth 2018]], [[c:Wiki Loves Earth 2019 in the Philippines|Wiki Loves Earth 2019]] at [[c:Wiki Loves Earth 2020 in the Philippines|Wiki Loves Earth 2020]]. Sa tulong ng kompetisyon, mayroon nang lampas [[c:Campaign:wle-ph|3,000]] na mga larawang nakuha sa ilalim ng ''creative commons license''. Lahat, '''baguhan''' man o '''eksperto''', na litratista ay maaaring makiisa sa patimpalak na ito. Ngayong taong kasalukuyan, isasagawa ang '''Edit-a-thon''' sa Wikipedia (Tagalog at Bikol na mga edisyon) para sa nasabing patimpalak. Layunin nito na mailagay at pakatapos ay maitampok ang mga larawan galing sa Wiki Loves Earth Philippines mula taon 2018 hanggang ngayong 2021. Ang edit-a-thon ay magsisimula sa '''Mayo 10, 2021''' hanggang '''Hulyo 31, 2021'''. Sumali sa patimpalak na ito at mag-ambag ng mga malayang lisyensyadong larawan ng mga natural na pamana sa [[Pilipinas]] at pakatapos ay itampok ang mga ito sa pagsali sa edit-a-thon sa Wikipedia. == <span style="font-family: Bell MT; font-size: 21pt; color: maroon"> '''Sistema ng pagpuntos''' </span> == * '''3 puntos''' - Bagong artikulo na merong lampas 3,000 bytes + 1 larawan * '''+1 puntos''' - Dagdag na isang (1) larawan sa kahit anong artikulo (bago o luma) === <span style="font-family: Bell MT; font-size: 18pt; color: maroon"> '''Mga gagamiting larawan'''</span> === Kumuha ng mga larawan galing sa Wiki Loves Earth na patimpalak sa Pilipinas mula 2018 hanggang 2021 * [[c:Category:Images_from_Wiki_Loves_Earth_2018_in_the_Philippines|Mga larawan galing sa WLEPH 2018]] * [[c:Category:Images_from_Wiki_Loves_Earth_2019_in_the_Philippines|Mga larawan galing sa WLEPH 2019]] * [[c:Category:Images_from_Wiki_Loves_Earth_2020_in_the_Philippines|Mga larawan galing sa WLEPH 2020]] * [[c:Category:Images_from_Wiki_Loves_Earth_2021_in_the_Philippines|Mga larawan galing sa WLEPH 2021]] == <span style="font-family: Bell MT; font-size: 21pt; color: maroon"> '''Mga premyo''' </span> == Ang '''Top 5''' na may pinakamataas na makakamit na puntos ay makakakuha ng Wiki Loves Earth Souvenir Prize at Wikipedia Merchandise gaya ng Pin, Sticker, at Lapis. == <span style="font-family: Bell MT; font-size: 21pt; color: maroon"> '''Edit-a-thon''' </span> == === <span style="font-family: Bell MT; font-size: 18pt; color: maroon"> '''Tabla ng mga larawang naidagdag'''</span> === {| class="wikitable" |+ ! !Larawan !Ngalan ng larawan !Artikulo kung saan naidagdag !Pirma ng editor |- |0. ''(Halimbawa)'' |[[File:KIRKAMON_Philippine_Sailfin_Lizard.jpg|thumb|100px]] |[[:File:KIRKAMON Philippine Sailfin Lizard.jpg]] |[[Philippine sailfin lizard]] |<nowiki>(Ilagay ang iyong ngalan o gamitin ang kodigong "~~~~")</nowiki> |- |1. |[[File:Tagalag_Fishing_Village,_Valenzuela_City.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Tagalag Fishing Village, Valenzuela City.jpg]] |[[Valenzuela, Kalakhang Maynila]] |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) 13:49, 14 Mayo 2021 (UTC) |- |2. |[[File:Nato_Beach,_Sagñay,_Camarines_Sur.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Nato Beach, Sagñay, Camarines Sur.jpg]] |[[Sagñay]] |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) 14:15, 14 Mayo 2021 (UTC) |- |3. |[[File:View_of_Malubog_Lake_in_Toledo.jpg|thumb|100px]] |[[:File:View_of_Malubog_Lake_in_Toledo.jpg]] |[[Toledo, Cebu]] |[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 09:48, 17 Mayo 2021 (UTC) |- |4. |[[File:Campinsa Hills.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Campinsa Hills.jpg]] |[[Talisay, Cebu]] |[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 10:26, 17 Mayo 2021 (UTC) |- |5. |[[File:The_Hills_of_Campinsa.jpg|thumb|100px]] |[[:File:The_Hills_of_Campinsa.jpg]] |[[Talisay, Cebu]] |[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 10:26, 17 Mayo 2021 (UTC) |- |6. |[[File:Sunset in a fish pen in Obando, Bulacan.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Sunset in a fish pen in Obando, Bulacan.jpg]] |[[Obando, Bulacan]] |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) 13:23, 27 Mayo 2021 (UTC) |- |7. |[[File:Ocampo_Deer_Farm_in_Camarines_Sur_01.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Ocampo_Deer_Farm_in_Camarines_Sur_01.jpg]] |[[Ocampo, Camarines Sur]] |[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 16:33, 15 Hunyo 2021 (UTC) |- |8. |[[File:Balang Falls of Mt. Isarog.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Balang Falls of Mt. Isarog.jpg]] |[[Pili, Camarines Sur]] |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) 06:38, 2 Hulyo 2021 (UTC) |- |9. |[[File:Mermaid statue in Atimonan, Quezon.jpg|thumb|100px]] |[[:File:Mermaid statue in Atimonan, Quezon.jpg]] |[[Atimonan]] |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) 06:44, 2 Hulyo 2021 (UTC) |- |} === <span style="font-family: Bell MT; font-size: 18pt; color: maroon"> '''Tabla ng mga puntos''' </span> === {| class="wikitable" |+ ! !Ngalan ng tagagamit !Kabuuang puntos na nakamit |- |1. |[[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] |1+1+1+1+1='''5''' |- |2. |[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] |1+1+1+1 = '''4''' |- |3. | | |} == <span style="font-family: Bell MT; font-size: 21pt; color: maroon"> '''Tingnan din''' </span> == {{commons category|Wiki Loves Earth in the Philippines}} * [[c:Commons:Wiki_Loves_Earth_2021_in_the_Philippines|Wiki Loves Earth 2021 in the Philippines]] * [[:bcl:Wikipedia:Wiki Loves Earth PH 2021 Edit-a-thon|WLE Edit-a-thon sa Bikol Wikipedia]] * [[:en:List of protected areas of the Philippines|List of protected areas of the Philippines]] <br> </div> |} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] dnsizv1xnps1fa3f1q774sx8zw4laht 4 320873 2221928 1987429 2026-08-28T02:24:28Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221928 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Wikipedia:Limang haligi/styles.css" /> <div class="wp-5h"> <div class="wp-5h-intro"> {{shortcut|WP:5H|WP:HALIGI}} Maaring ibuod ang mga pangunahing prinsipyo ng [[Wikipedia]] sa limang "[[:en:wikt:haligi#Tagalog|haligi]]": </div> <div class="wp-5h-haligi"> <div class="wp-5h-haligi-larawan">[[File:Encyclopedia icon.svg|55px|link=|alt=]]</div> <div class="wp-5h-pillar-laman"> {{anchor|1|Blue|Encyclopedia}}<h2>Ang Wikipedia ay isang ensiklopedya</h2> Pinagsasama ng Wikipedia ang maraming katangian ng pangkahalatan at espesyalisadong [[ensiklopedya]], almanake, at diksiyonaryong heograpiko. '''[[WP:What Wikipedia is not|Ang Wikipedia ay hindi]]''' isang [[Wikipedia:What Wikipedia is not#Wikipedia is not a soapbox|''soapbox'']] (o paraan para gawin ang promosyon), isang [[WP:Spam|plataporma sa pagpapatalastas]], isang [[Wikipedia:COI|banidosong palimbagan]], isang eksperimento sa [[Wikipedia:What Wikipedia is not#Wikipedia is not an anarchy|anarkiya]] o [[Wikipedia:What Wikipedia is not#Wikipedia is not a democracy|demokrasya]], isang [[Wikipedia:What Wikipedia is not#Wikipedia is not an indiscriminate collection of information|magulong koleksyon ng impormasyon]], ni hindi rin isang [[Wikipedia:What Wikipedia is not#Wikipedia is not a directory|direktoryo]] sa web. Hindi ito isang [[WP:Wikipedia is not a dictionary|diksiyonaryo]], isang [[WP:What Wikipedia is not#Wikipedia is not a newspaper|pahayagan]], ni hindi rin koleksyon ng [[:en:Wikipedia:Do not include the full text of lengthy primary sources|mga dokumentong sanggunian]], bagaman may ilang [[:en:Wikipedia:Wikimedia sister projects|kapwa proyektong Wikimedia]] ang ganito. </div> <div class="wp-5h-haligi-shortcut">{{shortcut|WP:5H1}}</div> </div> <div class="wp-5h-haligi"> <div class="wp-5h-haligi-larawan">[[File:Scale icon green.svg|55px|link=|alt=]]</div> <div class="wp-5h-haligi-laman"> {{anchor|2|Green|NPOV}}<h2>Nakasulat ang Wikipedia sa punto de bistang walang pinapanigan</h2> Nagsisikap kami na magkaroon ng isang walang kinikilingang tonong mga artikulo na [[Wikipedia:Neutral point of view|dinodokumento at pinapaliwanag ang mga pangunahing pananaw]], na nagbibigay ng [[Wikipedia:Neutral point of view#Due and undue weight|angkop na timbang]] para sa kanilang kalantaran. Iniiwasan namin ang adbokasiya, at pinapakilala namin ang impormasyon at mga isyu sa halip na pagtalunan ang mga ito. Sa ilang mga paksa o seksyon, maaring may nag-iisa lamang na punto de bista; sa iba, sinasalarawan namin ang maramihang pananaw, na pinapakita ang bawat isa na tumpak at nasa konteksto sa halip na "ang katotohanan" o "ang pinakainam na pananaw". Magsisikap dapat ang lahat ng [[ensiklopedya#Katangian|mga artikulo]] para sa [[Wikipedia:Pagpapatunay|katumpakang napapatunayan]], [[WP:Citing sources|tukuyin]] ang [[:en:WP:RS|maasahan, pinapaniwalaang sanggunian]], lalo na kung ang paksa ay kontrobersyal o tungkol sa [[:en:Wikipedia:Biographies of living persons|isang buhay na tao]]. Hindi nabibilang sa Wikipedia ang [[:en:Wikipedia:No original research|pansariling karanasan, interpretasyon, o opinyon]] ng patnugot. </div> <div class="wp-5h-haligi-shortcut">{{shortcut|WP:5H2}}</div> </div> <div class="wp-5h-haligi"> <div class="wp-5h-haligi-larawan">[[File:Jigsaw piece yellow 01.svg|55px|link=|alt=]]</div> <div class="wp-5h-haligi-laman"> {{anchor|3|Yellow|Free|Mercilessly}}<h2>Malaya ang nilalaman ng Wikipedia na maaring gamitin, baguhin, at ipamahagi ng sinuman</h2> Dahil [[Wikipedia:Copyrights|nililisenya ng malaya ang mga ginawa ng lahat ng patnugot sa publiko]], walang patnugot ang [[:en:Wikipedia:Ownership of content|nagmamay-ari ng isang artikulo]] at anumang kontribusyon nila ay maaring [[:en:WP:Editing policy|baguhin ng walang awa]] at [[Wikipedia:Reusing Wikipedia content|muling ipamahagi]]. Igalang ang batas sa [[:en:Wikipedia:Copyright violations|karapatang-ari]], huwag kailanmang [[:en:Wikipedia:Plagiarism|mangopya ng materyal na nakakarapatang-ari]] na nanggaling kahit saan man. Pinapahintulot minsan ang paghiram ng [[:en:Wikipedia:Non-free content|di-malayang midya]] bilang [[:en:fair use|patas na gamit]], subalit magsikap na maghanap ng malayang alternatibo muna. </div> <div class="wp-5h-haligi-shortcut">{{shortcut|WP:5H3}}</div> </div> <div class="wp-5h-haligi"> <div class="wp-5h-haligi-larawan">[[File:Smiley icon orange.svg|55px|link=|alt=]]</div> <div class="wp-5h-haligi-laman> {{anchor|4|Orange|Code of conduct|Etiquette}}<h2>Dapat itrato ng mga patnugot ng Wikipedia ang bawat isa na may respeto at sibilidad</h2> [[Wikipedia:Pagkamagalang|Igalang ang iyong kapwa Wikipedista]], kahit na hindi ka sumasang-ayon sa kanila. Ipatupad ang [[:en:Wikipedia:Etiquette|etiketa]], at huwag makisali sa [[:en:Wikipedia:No personal attacks|personal na mga atake]]. Hanapin ang [[:en:Wikipedia:Consensus|konsenso o pangkalahatang kasunduan]], iwasan ang [[:en:Wikipedia:Edit warring|labanan sa pagpapatnugot]], at [[:en:Wikipedia:Do not disrupt Wikipedia to illustrate a point|huwag kailanmang guluhin ang Wikipedia para lamang ipaliwanag ang isang punto]]. Umakto ng may katapatan ng intensyon, at [[Wikipedia:Assume good faith|ipalagay ang katapatan ng intensyon]] ng iba. Maging bukas at [[:en:Wikipedia:Please do not bite the newcomers|maging malugod sa pagtanggap ng mga baguhan]]. Kapag nagkaroon ng mga salungatan ng kuro-kuro, pag-usapan ito ng mahinahon sa naaangkop na [[Help:Talk page|pahina ng usapan]], sundan ang [[:en:Wikipedia:Dispute resolution|mga pamamaraan sa pagresolba ng alitan]], at isaalang-alang na may {{formatnum:{{#expr:{{formatnum:{{NUMBEROFARTICLES}}|R}}-1}}}} ibang artikulo sa Wikipediang Tagalog na pagbubutihin at pag-uusapan. </div> <div class="wp-5h-haligi-shortcut">{{shortcut|WP:5H4}}</div> </div> <div class="wp-5h-haligi"> <div class="wp-5p-haligi-image">[[File:Light bulb icon red.svg|55px|link=|alt=]]</div> <div class="wp-5p-haligi-laman"> {{anchor|5|Red|IAR|Exceptions}}<h2>Walang pirming tuntunin ang Wikipedia</h2> May mga [[Wikipedia:Policies and guidelines|patakaran at gabay]] ang Wikipedia, subalit hindi nakataga sa bato ang mga ito; maaring mabago ang kanilang nilalaman at interpretasyon sa paglipas ng panahon. Mahalaga ang mga prinsipyo at espiritu kaysa literal na salita, at nangangailangan minsan ang pagpapabuti ng Wikipedia ng [[Wikipedia:Pabayaan ang patakaran|paggawa ng mga eksepsyon]]. [[Wikipedia:Be bold|Maging matapang]], ngunit [[:en:Wikipedia:Reckless|maingat]], sa pagbabago ng mga artikulo. At [[:en:Wikipedia:Editing policy|huwag mag-alala sa nagawang pagkakamali]]: [[:en:Help:Page history|(halos) naitatala ang lahat ng nakaraang bersyon ng isang pahina]], kaya, madaling itama ang mga pagkakamali. </div> <div class="wp-5p-haligi-shortcut">{{shortcut|WP:5H5}}</div> </div> </div><noinclude>{{Short description|Pundamental ng prinsipyo ng Wikipedia}} __NOTOC__ {{clear}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] </noinclude> nr2lj7a91sugw17hmee8l3vmdyfaf4z 14 320914 2221911 1983458 2026-08-28T01:56:01Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221911 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 14 321409 2221998 1990107 2026-08-28T03:26:15Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221998 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 10 321414 2222054 1990145 2026-08-28T04:15:16Z JWilz12345 77302 2222054 wikitext text/x-wiki {{#if: {{{nocat|{{{demo|}}}}}}||<includeonly>{{Namespace detect | wikipedia = {{short description|Pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|noreplace}} | help = {{short description|Pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|noreplace}} | user = {{short description|Pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|noreplace}} }}</includeonly> }}{{ombox | type = notice | style = {{#if:{{{style|}}} |margin:0 auto;width:80%;{{{style}}} }} | imageright = {{#if:{{{shortcut|{{{shortcut1|{{{sc1|{{{1<includeonly>|</includeonly>}}}}}}}}}}}} |{{Shortcut|{{{shortcut|{{{shortcut1|{{{sc1|{{{1}}}}}}}}}}}}|{{{shortcut2|{{{sc2|{{{2|}}}}}}}}}|{{{shortcut3|{{{sc3|{{{3|}}}}}}}}}|{{{shortcut4|{{{sc4|{{{4|}}}}}}}}}|{{{shortcut5|{{{sc5|{{{5|}}}}}}}}}<noinclude>|category=no</noinclude>}} }} | text = <div style="padding-top: 6px; padding-bottom: 5px;">'''Isa itong [[Wikipedia:Project namespace#How-to and information pages|pahinang pang-impormasyon]].'''<br><div style="font-size: 90%;"> Hindi ito isa sa [[Wikipedia:Policies and guidelines|mga patakaran o gabay sa Wikipedia]], sa halip, nilalayon nito na isalarawan ang ilang (mga) aspeto ng <!-- -->{{#if:{{{page|{{{pages|{{{interprets|}}}}}}}}} | <!--doesn't handle multiple items--> {{#ifexist:{{{page|{{{pages|{{{interprets}}}}}}}}} |'''[[{{{page|{{{pages|{{{interprets}}}}}}}}}]]''' |'''{{{page|{{{pages|{{{interprets}}}}}}}}}'''}} | mga pamantayan, kaugalian, teknakalidad, o kasanayan }}. Maaring sinasalamin nito ang iba't ibang antas ng [[Wikipedia:Konsenso|konsenso]] at [[Wikipedia:Konsenso#Achieving consensus|maingat na pagsusuri]].</div></div> }}{{#if: {{{nocat|{{{demo|}}}}}}||<includeonly>{{Namespace detect | wikipedia = {{{category|[[Category:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|{{#if:{{{sort-by|}}}|{{{sort-by}}}|{{PAGENAME}}}}]]}}} | help = {{{category|[[Category:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia|{{#if:{{{sort-by|}}}|{{{sort-by}}}|{{PAGENAME}}}}]]}}} | user = [[Category:Mga sanaysay ng tagagamit]]{{{category|}}} }} </includeonly>}}<noinclude> {{Documentation}} <!-- Add categories to the /doc subpage (and interwikis in Wikidata), not here! --> </noinclude> mg08t9vvyds527bucm7uobqson2fjt4 14 321416 2222053 1990148 2026-08-28T04:14:17Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 2222053 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] knx7gpl61m0yeoih1zyj2e36opqfs3r 14 321553 2222002 1990945 2026-08-28T03:29:31Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222002 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 0 323664 2222184 2215891 2026-08-28T06:41:02Z PicCrews 165783 2222184 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | image = MrBeast in 2026 (cropped 4).png | upright = | caption = Si Donaldson noong 2026 | birth_name = Jimmy Donaldson | birth_date = {{birth date and age|1998|5|7}} | birth_place = [[Wichita, Kansas]], U.S. | occupation = {{flatlist| * [[YouTuber]] * [[Businessperson|businessman]] * [[Philanthropy|philanthropist]] }} }} Si '''Jimmy Donaldson''' (ipinanganak noong Mayo 7, 1998), na mas kilala bilang '''MrBeast''', ay isang American [[YouTuber]] at pilantropo . Siya ay nabigyang-pansin sa pangunguna sa isang dyanra ng mga bidyo sa YouTube na nakasentro sa mga mamahaling stunt. <ref>{{Cite web |last=Alexander |first=Julia |date=Oktubre 25, 2019 |title=MrBeast changed YouTube and launched an entire genre of expensive stunt content |url=https://www.theverge.com/2019/10/25/20924718/mrbeast-youtube-stunts-challenges-money-philanthropy-creators-morgz |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191218170709/https://www.theverge.com/2019/10/25/20924718/mrbeast-youtube-stunts-challenges-money-philanthropy-creators-morgz |archive-date=Disyembre 18, 2019 |access-date=Marso 14, 2020 |website=The Verge}}</ref> Sa mahigit 150 milyong subscriber noong Mayo 2023, <ref>{{Cite web |last=Gairola |first=Ananya |date=Mayo 4, 2023 |title=MrBeast Just Hit 150M Subscribers On YouTube: Here's How Much He Makes |url=https://www.benzinga.com/general/entertainment/23/05/32205699/mrbeast-just-hit-150m-subscribers-on-youtube-heres-how-much-he-makes |access-date=Mayo 6, 2023 |website=benzinga.com}}</ref> ang kanyang pangunahing channel sa YouTube ay nagra-rank bilang pang-apat na may pinakamaraming naka-subscribe sa plataporma, na isinasaalang-alang ng marami <ref>{{Cite web |date=Nobyembre 17, 2022 |title=Mr Beast now most-subscribed YouTuber ever, overtaking PewDiePie |url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2022/11/mr-beast-now-most-subscribed-youtuber-ever-overtaking-pewdiepie-726321 |access-date=Nobyembre 19, 2022 |website=Guinness World Records |language=en-gb}}</ref> <ref>{{Cite web |date=Hulyo 29, 2022 |title=YouTube star MrBeast just became the 2nd person in the world to reach 100 million subscribers and livestreamed the moment he found out |url=https://www.insider.com/mrbeast-100-million-youtube-subscribers-reaction-livestream-2022-7 |access-date=Hulyo 29, 2022 |website=Insider |language=en-gb}}</ref> na ito ang pinaka-naka-subscribe na channel na ang may-ari ay isang indibidwal. {{Efn|[[T-Series (company)|T-Series]], [[Cocomelon]], and [[Sony Entertainment Television|SET India]] (the first, second, and third-most-subscribed channels respectively) are all owned and managed by third-party companies.}} Si Donaldson ay lumaki sa Greenville, Hilagang Carolina . <ref name=":10">{{Cite magazine|magazine=Rolling Stone}}</ref> Nagsimula siyang mag-post ng mga bidyo sa YouTube noong unang bahagi ng 2012 sa edad na 13 <ref name="NightMedia">{{Cite web |date=Enero 23, 2019 |title=Night Media Signs Top Influencer, 'MrBeast' |url=https://www.businesswire.com/news/home/20190123005544/en/Night-Media-Signs-Top-Influencer-%E2%80%9CMrBeast%E2%80%9D |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190526074211/https://www.businesswire.com/news/home/20190123005544/en/Night-Media-Signs-Top-Influencer-%E2%80%9CMrBeast%E2%80%9D |archive-date=Mayo 26, 2019 |access-date=Mayo 26, 2019 |website=Business Wire}}</ref> sa ilalim ng username na MrBeast6000. Ang kanyang maagang nilalaman ay mula sa Let's Plays hanggang sa "mga bidyo na tinatantya ang kayamanan ng iba pang mga YouTuber." <ref name="Newsweek">{{Cite news |last=Asarch |first=Steven |date=Abril 2, 2019 |title=How YouTuber MrBeast Pulled Off a Real-life Battle Royale in three Weeks |work=[[Newsweek]] |url=https://www.newsweek.com/mrbeast-youtube-interview-how-did-youtuber-make-money-battle-royale-airsoft-1383921 |url-status=live |access-date=Mayo 26, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191109164325/https://www.newsweek.com/mrbeast-youtube-interview-how-did-youtuber-make-money-battle-royale-airsoft-1383921 |archive-date=Nobyembre 9, 2019}}</ref> Sumikat siya noong 2017 matapos ang kanyang "pagbibilang hanggang 100,000" na video ay nakakuha ng sampu-sampung libong manonood sa loob lamang ng ilang araw, at naging mas sikat siya mula noon, na karamihan sa kanyang mga video ay nakakuha ng sampu-sampung milyong ''view''. <ref name="Newsweek" /> Sa paglipas ng panahon, ang kanyang istilo ng nilalaman ay nag-iba-iba upang isama ang mga bidyo ng hamon at donasyon na nagbibigay ng premyo sa libu-libong dolyar, mga bidyo na may mahihirap na gawain o mga hamon sa kaligtasan, at mga orihinal na vlog. <ref>{{Cite web |last=Harris |first=Paige Leskin, Margot |title=How 22-year-old YouTube star MrBeast found success through elaborate stunts and giveaways |url=https://www.businessinsider.com/mrbeast-youtube-jimmy-donaldson-net-worth-life-career-challenges-teamtrees-2019-11 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201225224118/https://www.businessinsider.com/mrbeast-youtube-jimmy-donaldson-net-worth-life-career-challenges-teamtrees-2019-11 |archive-date=Disyembre 25, 2020 |access-date=Enero 5, 2021 |website=Business Insider}}</ref> Sa sandaling umalis ang kanyang channel, kinuha ni Donaldson ang ilan sa kanyang mga kaibigan noong bata pa para samahan siya sa kanyang brand. Noong 2022, ang MrBeast team ay binubuo ng 30 katao, kasama si Donaldson mismo. <ref>{{Cite web |last=Cacich |first=Allison |date=Marso 25, 2020 |title=YouTuber MrBeast Reached 30 Million Subscribers With a Little Help From His Friends |url=https://www.distractify.com/p/mrbeast-crew |access-date=Nobyembre 11, 2022 |website=Distractify |language=en-US}}</ref> Maliban sa MrBeast, pinapatakbo ni Donaldson ang mga channel sa YouTube na ''Beast Reacts'', ''MrBeast Gaming'', MrBeast 2 (dating MrBeast Shorts), <ref>{{Cite web |date=Nobyembre 5, 2022 |title=MrBeast Shorts - YouTube |url=https://www.youtube.com/channel/UC4-79UOlP48-QNGgCko5p2g |archive-url=https://web.archive.org/web/20221105184855/https://www.youtube.com/channel/UC4-79UOlP48-QNGgCko5p2g |archive-date=Nobyembre 5, 2022 |access-date=Nobyembre 11, 2022 |website=[[YouTube]]}}</ref> at ang pilantropiyang channel na Beast Philanthropy. <ref>{{Cite web |date=Mayo 15, 2020 |title=MrBeast Just Launched A Gaming Channel. Now He's Looking To Hire An Editor. |url=https://www.tubefilter.com/2020/05/15/mrbeast-launches-new-gaming-channel/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210111175805/https://www.tubefilter.com/2020/05/15/mrbeast-launches-new-gaming-channel/ |archive-date=Enero 11, 2021 |access-date=Enero 5, 2021 |website=Tubefilter}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Beast Philanthropy Official Site - Help End Hunger |url=https://www.beastphilanthropy.org/ |access-date=Hulyo 16, 2022 |website=Beastphilanthropy.org}}</ref> Dati niyang pinatakbo ang MrBeast 3 (sa una ay MrBeast 2), na ngayon ay hindi aktibo. <ref>{{Cite web |title=MrBeast 3 - YouTube |url=https://www.youtube.com/channel/UCZzvDDvaYti8Dd8bLEiSoyQ/about |access-date=Nobyembre 11, 2022 |website=www.youtube.com}}</ref> <ref>{{Cite web |date=Oktubre 31, 2022 |title=MrBeast 2 - YouTube |url=https://www.youtube.com/channel/UCZzvDDvaYti8Dd8bLEiSoyQ |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031160825/https://www.youtube.com/channel/UCZzvDDvaYti8Dd8bLEiSoyQ |archive-date=Oktubre 31, 2022 |access-date=Nobyembre 11, 2022 |website=[[YouTube]]}}</ref> Isa siya sa 10 pinakamataas na binabayarang YouTuber ng 2020. <ref>{{Cite web |last=Schifano |first=Izzy |date=Disyembre 23, 2020 |title=Introducing the YouTube rich list: The top 10 highest-paid YouTubers of 2020 |url=https://thetab.com/uk/2020/12/23/youtube-rich-list-the-10-highest-paid-youtubers-of-2020-187398 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201224205451/https://thetab.com/uk/2020/12/23/youtube-rich-list-the-10-highest-paid-youtubers-of-2020-187398 |archive-date=Disyembre 24, 2020 |access-date=Enero 5, 2021 |website=The Tab |language=en-GB}}</ref> Ang kanyang channel sa YouTube ay umabot na sa 157 milyong subscriber noong Hunyo 2023,<ref>{{Cite web |title=MrBeast YouTube stats and analytics |url=https://app.thoughtleaders.io/youtube/mrbeast |access-date=2023-06-04 |website=ThoughtLeaders |language=en}}</ref> na ginagawa itong [[:en:List_of_most-subscribed_YouTube_channels|pangatlo sa pinakamaraming naka-subscribe]] sa platform. == Pilantropiya == === Mga Puno ng Koponan === [[File:Team_Trees_logo.svg|thumb|Ang ginamit na Logo para sa # Team Trees, 2019]] Noong Oktubre 25, 2019, inilunsad nina Donaldson at ng kapwa YouTuber na si Mark Rober ang #TeamTrees sa YouTube upang makalikom ng $20 milyon para sa Arbor Day Foundation pagsapit ng Enero 1, 2020, upang ang grupo ay makapagtanim ng isang puno sa bawat dolyar na naibigay pagsapit ng Disyembre 2022. <ref name="theverge20926852">{{Cite web |last=Alexander |first=Julia |date=October 25, 2019 |title=MrBeast partners with more than 600 YouTubers, including PewDiePie and MKBHD, to plant 20 million trees |url=https://www.theverge.com/2019/10/25/20926852/mrbeast-teamtrees-charity-donations-pewdiepie-mkbhd-youtube-trending-tree-planting |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191028221715/https://www.theverge.com/2019/10/25/20926852/mrbeast-teamtrees-charity-donations-pewdiepie-mkbhd-youtube-trending-tree-planting |archive-date=October 28, 2019 |access-date=October 30, 2019 |website=[[The Verge]]}}</ref> <ref name="insider">{{Cite web |last=Tenbarge |first=Ken |date=October 27, 2019 |title=Here's why the top YouTubers from all corners of the platform are talking about planting 20 million trees for #TeamTrees |url=https://www.insider.com/why-top-youtubers-talking-about-planting-20-million-team-trees-2019-10 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230416215304/https://www.insider.com/why-top-youtubers-talking-about-planting-20-million-team-trees-2019-10 |archive-date=April 16, 2023 |access-date=October 30, 2019 |website=[[Insider Inc.]]}}</ref> Pinalakas ng mga tagalikha kabilang sina Rhett & Link, Marshmello, iJustine, Marques Brownlee, The Slow Mo Guys, Ninja, Simone Giertz, [[Jacksepticeye]], at si Smarter Every Day ang pagsisikap, at sinimulan ng pundasyon ang pagtatanim sa mga pambansang parke ng [[Estados Unidos]] Unidos Unang buwan ding iyon. <ref name="theverge20926852" /> <ref name="insider" /> Nag-ambag ang mga kilalang donor tulad sina Jack Dorsey, Susan Wojcicki, [[Elon Musk]], at Tobias Lütke, kasama ang mga kumpanyang kabilang ang Discovery, Verizon, at [[PopCap]] . <ref>{{Cite web |last=Williams |first=David |date=October 30, 2019 |title=YouTube star MrBeast wants to plant 20 million trees. Elon Musk, Jack Dorsey, and more are helping him do it. |url=https://edition.cnn.com/2019/10/30/us/youtube-mrbeast-trees-trnd/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191030234714/https://edition.cnn.com/2019/10/30/us/youtube-mrbeast-trees-trnd/ |archive-date=October 30, 2019 |access-date=October 31, 2019 |website=CNN}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Leskin |first=Paige |date=November 10, 2019 |title=A YouTuber launched a viral campaign to plant 20 million trees by 2020. Here's the list of prominent people who have donated, including Elon Musk, Jeffree Star, and other tech CEOs and YouTube personalities |url=https://www.businessinsider.com/elon-musk-pewdiepie-jeffree-star-donate-mrbeast-youtube-tree-planting-2019-10?r=US&IR=T |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201015121018/https://www.businessinsider.com.au/elon-musk-pewdiepie-jeffree-star-donate-mrbeast-youtube-tree-planting-2019-10?r=US&IR=T |archive-date=October 15, 2020 |access-date=November 19, 2019 |website=Business Insider}}</ref> <ref name="auto1">{{Cite web |title=Help Us Plant 20 Million Trees – Join #TeamTrees |url=https://teamtrees.org/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200517210957/https://teamtrees.org/ |archive-date=May 17, 2020 |access-date=May 17, 2020 |website=teamtrees.org}}</ref> si Tobias Lütke, ang Shopify CEO ang nagbigay ng pinakamalaking pangako sa 1,000,001 puno. <ref name="auto4">{{Cite web |title=Team Trees leaderboard |url=https://teamtrees.org// |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230211125910/https://teamtrees.org/ |archive-date=February 11, 2023 |access-date=February 11, 2023 |website=teamseas}}</ref> === Koponan ng Dagat === Noong Oktubre 29, 2021, ipinakilala nina Donaldson at Rober ang #TeamSeas upang makalikom ng $30 milyon pagsapit ng Enero 1, 2022, para sa Ocean Conservancy at The Ocean Cleanup, na may layuning alisin {{Convert|30|e6lb|e6kg|abbr=off}} ng mga kalat mula sa mga karagatan, ilog, at mga dalampasigan. <ref>{{Cite web |last=Spangler |first=Todd |date=October 29, 2021 |title=YouTubers MrBeast, Mark Rober Reteam for 'TeamSeas' Charity Fundraiser to Clean Up Trash From Marine Environments |url=https://variety.com/2021/digital/news/mrbeast-mark-rober-teamseas-1235100310/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029204012/https://variety.com/2021/digital/news/mrbeast-mark-rober-teamseas-1235100310/ |archive-date=October 29, 2021 |access-date=October 29, 2021 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ==Mga pananda== {{Reflist|group=Note}} {{notelist-ua}} {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Ipinanganak noong 1998]] [[Kategorya:Mga YouTuber]] ttklwyylopyyqc39a0yrv4wnatnlicp 14 326031 2222162 2055256 2026-08-28T05:57:36Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222162 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 4 327062 2222052 2070662 2026-08-28T04:13:28Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga pahinang impormasyon ng Wikipedia]]; added [[Category:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222052 wikitext text/x-wiki Sa talahulungan ng [[Wikipedia]], ang isang '''ulila''' (Ingles: ''orphan'') ay binibigyan kahulugan bilang "isang artikulo na walang nakaturo mula sa ibang mga pahina sa pangunahing ''namespace'' ng mga artikulo". Mahahanap pa rin ang mga pahinang ito sa pamamagitan ng paghahanap sa Wikipedia, subalit mas ninanais na maabot sila sa pamamagitan ng mga ''link'' mula sa kaugnay na mga pahina; samakatuwid, nakakatulong na magdagdag ng mga link mula sa ibang mga pahina na may pareho o kaugnay na impormasyon. Ang pagtatanggal ng pagiging ulilia ng mga artikulo ay isang mahalagang aspeto ng '''pagtayo ng web'''. Makikita ang mga ulilang pahina [[Special:OrphanedPages|dito]]. Para sa karagdagang impormasyon tungkol sa "ulila", tingnan ang [[:en:Wikipedia:Orphan]]. [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 1ag7wi7vvo832raxyxo113hfcs0y11n 14 327063 2221987 2070660 2026-08-28T03:09:10Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Wikipedia]]; added [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221987 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 2222050 2221987 2026-08-28T04:13:09Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga pahinang impormasyon ng Wikipedia]] sa [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 2221987 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] ssdpo0btenwrhtbj8q7t7xvoun5bgbw 2222056 2222050 2026-08-28T04:21:22Z JWilz12345 77302 new key for [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]]: "Pahinang pangimpormasyon" using [[WP:HC|HotCat]] 2222056 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Pahinang pangimpormasyon]] qr7lj0vt7cs8zstxw7izu9x059vqi61 2222066 2222056 2026-08-28T04:27:09Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Pangangasiwa ng Wikipedia]]; added [[Category:Wikipedia help]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222066 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Wikipedia help|Pahinang pangimpormasyon]] p7g6lmrb9g70gltbqg3u27aef0ay1gv 0 327156 2221961 2095361 2026-08-28T02:48:10Z JENSwilleat 159283 /* */ 2221961 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{Sanggunian-painamin|date=May 2021}} {{cleanup|date=Enero 2024|reason=Kailangan ayusin ang hindi magandang pagkakasulat at balarila. Kailangan din isalin ang mga banyagang salita}} }} Ang '''French Southern at Antarctic Lands'''<ref>{{Cite web |date=2008-06-12 |title=List of countries, territories and currencies |url=http://publications.europa.eu/code/en/en-5000500.htm |access-date=2008-06-29 |website=Interinstitutional style guide |publisher=Publications Office}}</ref> ({{Lang-fr|Terres australes et antarctiques françaises}} o '''''TAAF''''') ay isang teritoryo sa ibayong dagat ({{Lang-fr|Territoire d'outre-mer}} o {{Lang|fr|TOM}}) ng [[Pransiya]]. Binubuo ito ng mga: # Lupaing Adelie ({{Lang|fr|Terre Adélie}}), ang inaangkin ng Pransiya sa kontinente ng [[Antarctica]]. # Kapuluang Crozet ({{Lang|fr|Îles Crozet}}), isang grupo ng mga isla sa timog ng [[Karagatang Indiyo]], timog ng [[Madagascar]]. # Kapuluang Kerguelen ({{Lang|fr|Archipel des Kerguelen}}), isang pangkat ng mga [[bulkang isla]] sa timog [[Karagatang Indiyo]], timog-silangan ng kontinenteng [[Aprika]] . # [[Kapuluang Santo Pablo at Amsterdam]], ({{Lang|fr|Îles Saint Paul et Amsterdam}}), isang grupo ng mga pulo sa hilaga ng Kapuluang Kerguelen. # Kapuluang Nakakalat ({{Lang|fr|Îles Éparses}}), isang nakakalat na kapuluan sa paligid ng baybayin ng [[Madagascar]]. Ang teritoryo ay minsang tinutukoy bilang '''Mga Lupain sa Timog ng Pransiya''' ({{Lang-fr|Terres australes françaises}}) o ang '''Mga Timog-Teritoryo ng Pransiya'''<ref name="ISOTF">{{Cite web |date=26 November 2018 |title=French Southern Territories |url=https://www.iso.org/obp/ui/#iso:code:3166:TF |access-date=12 July 2020 |website=[[iso.org|ISO.org]] |publisher=[[International Organization for Standardization|ISO]]}}</ref> ay karaniwang nagbibigay-diin sa hindi pagkilala sa [[soberanya]] ng Pransiya sa Lupaing Adelie bilang bahagi ng [[Sistema ng Kasunduan sa Antarctic|Sistema ng Kasunduan sa Antartika]] (Antarctic Treaty System). Ang buong teritoryo ay walang kilalang permanenteng mga naninirahan. Humigit-kumulang 150 (sa taglamig) hanggang 310 (sa tag-araw) ng mga tao ay karaniwang naroroon doon anumang oras, ngunit sila ay pangunahing binubuo ng mga tauhan ng militar, opisyal, siyentipikong mananaliksik at kawani ng suporta.<ref>"The TAAF do not have any permanent population." {{Cite web |title=The French Southern and Antarctic Lands |url=http://www.taaf.fr/The-French-Southern-and-Antarctic-Lands |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170526174543/http://www.taaf.fr/The-French-Southern-and-Antarctic-Lands |archive-date=26 May 2017 |access-date=31 May 2016 |publisher=French Southern and Antarctic Lands administration}}</ref> Noong ikalima ng Hulyo 2019, ang Kapuluang Crozet, ang Kapuluang Kerguelen, at ang Kapuluang Santo Pablo at Amsterdam ay minarkahan bilang [[UNESCO]] [[Pandaigdigang Pamanang Pook]] bilang "Mga Dagat at Lupain ng Pransiya sa Katimugan (French Austral Lands and Seas)" dahil sa kanilang malinis na kaparangan, [[saribuhay]], at malaking kolonya ng mga ibon.<ref>{{Cite web |date=5 July 2019 |title=Five sites inscribed on UNESCO's World Heritage List |url=https://whc.unesco.org/en/news/2002/ |website=UNESCO}}</ref> == Mga Sanggunian == {{uncategorized}} 9aiofqn0nx04de77okjvozr086noaww 2221962 2221961 2026-08-28T02:48:41Z JENSwilleat 159283 /* */ 2221962 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{Sanggunian-painamin|date=May 2021}} {{cleanup|date=Enero 2024|reason=Kailangan ayusin ang hindi magandang pagkakasulat at balarila. Kailangan din isalin ang mga banyagang salita}} }} Ang '''French Southern at Antarctic Lands'''<ref>{{Cite web |date=2008-06-12 |title=List of countries, territories and currencies |url=http://publications.europa.eu/code/en/en-5000500.htm |access-date=2008-06-29 |website=Interinstitutional style guide |publisher=Publications Office}}</ref> ({{Lang-fr|Terres australes et antarctiques françaises}} o '''''TAAF''''') ay isang teritoryo sa ibayong dagat ({{Lang-fr|Territoire d'outre-mer}} o {{Lang|fr|TOM}}) ng [[Pransiya]]. Binubuo ito ng mga: # Lupaing Adelie ({{Lang|fr|Terre Adélie}}), ang inaangkin ng Pransiya sa kontinente ng [[Antarctica]]. # Kapuluang Crozet ({{Lang|fr|Îles Crozet}}), isang grupo ng mga isla sa timog ng [[Karagatang Indiyo]], timog ng [[Madagascar]]. # Kapuluang Kerguelen ({{Lang|fr|Archipel des Kerguelen}}), isang pangkat ng mga [[bulkang isla]] sa timog [[Karagatang Indiyo]], timog-silangan ng kontinenteng [[Aprika]] . # [[Kapuluang Santo Pablo at Amsterdam]], ({{Lang|fr|Îles Saint Paul et Amsterdam}}), isang grupo ng mga pulo sa hilaga ng Kapuluang Kerguelen. # Kapuluang Nakakalat ({{Lang|fr|Îles Éparses}}), isang nakakalat na kapuluan sa paligid ng baybayin ng [[Madagascar]]. Ang teritoryo ay minsang tinutukoy bilang '''Mga Lupain sa Timog ng Pransiya''' ({{Lang-fr|Terres australes françaises}}) o ang '''Mga Timog-Teritoryo ng Pransiya'''<ref name="ISOTF">{{Cite web |date=26 November 2018 |title=French Southern Territories |url=https://www.iso.org/obp/ui/#iso:code:3166:TF |access-date=12 July 2020 |website=[[iso.org|ISO.org]] |publisher=[[International Organization for Standardization|ISO]]}}</ref> ay karaniwang nagbibigay-diin sa hindi pagkilala sa [[soberanya]] ng Pransiya sa Lupaing Adelie bilang bahagi ng [[Sistema ng Kasunduan sa Antarctic|Sistema ng Kasunduang Antartiko]] (Antarctic Treaty System). Ang buong teritoryo ay walang kilalang permanenteng mga naninirahan. Humigit-kumulang 150 (sa taglamig) hanggang 310 (sa tag-araw) ng mga tao ay karaniwang naroroon doon anumang oras, ngunit sila ay pangunahing binubuo ng mga tauhan ng militar, opisyal, siyentipikong mananaliksik at kawani ng suporta.<ref>"The TAAF do not have any permanent population." {{Cite web |title=The French Southern and Antarctic Lands |url=http://www.taaf.fr/The-French-Southern-and-Antarctic-Lands |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170526174543/http://www.taaf.fr/The-French-Southern-and-Antarctic-Lands |archive-date=26 May 2017 |access-date=31 May 2016 |publisher=French Southern and Antarctic Lands administration}}</ref> Noong ikalima ng Hulyo 2019, ang Kapuluang Crozet, ang Kapuluang Kerguelen, at ang Kapuluang Santo Pablo at Amsterdam ay minarkahan bilang [[UNESCO]] [[Pandaigdigang Pamanang Pook]] bilang "Mga Dagat at Lupain ng Pransiya sa Katimugan (French Austral Lands and Seas)" dahil sa kanilang malinis na kaparangan, [[saribuhay]], at malaking kolonya ng mga ibon.<ref>{{Cite web |date=5 July 2019 |title=Five sites inscribed on UNESCO's World Heritage List |url=https://whc.unesco.org/en/news/2002/ |website=UNESCO}}</ref> == Mga Sanggunian == {{uncategorized}} 7onma3xldqjm0uplws278dwk4hj6jq0 0 333964 2221966 2219502 2026-08-28T02:56:24Z JENSwilleat 159283 2221966 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Ruby|Type=studio album|Artist=[[Jennie (mang-aawit)|Jennie]]|Cover=Jennie Ruby.png|Alt=|Caption=Logo ng album|Released={{Start date|2025|03|07}}|Recorded=2024–2025|Language={{Flatlist| * Ingles * Koreano }}|Genre=* [[Pop music|Pop]] * [[hip-hop]] * [[Contemporary R&B|R&B]]<ref name="RS4">{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-03-07 |title=Jennie's 'Ruby' Is a Fast-Moving Good Time |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/jennie-ruby-review-1235291125/ |access-date=2025-04-23 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref>|Length=41:30|Label=* [[Odd Atelier]] * [[Columbia Records|Columbia]]|Producer=* [[30 Roc]] * [[Rob Bisel]] * Serban Cazan * [[Dem Jointz]] * [[Diplo]] * Jelli Dorman * [[El Guincho]] * [[French Kiwi Juice|FKJ]] * Gage * Sam Homaee * [[Jonas Jeberg]] * Jennie * Jorge * Jumpa * Leclair * Melz * [[Mike Will Made It]] * MoneyGoForMyles * [[Asheton Hogan|Pluss]] * Resource * Ramus Søegren * Truebeatzz * Xeryus * [[Ido Zmishlany]] |Misc={{Singles | name = Ruby | type = studio | single 1 = [[Mantra (kanta ni Jennie)|Mantra]] | single 1 date = Oktubre 11, 2024 | single 2 = [[Love Hangover (kanta ni Jennie)|Love Hangover]] | single 2 date = Enero 31, 2025 | single 3 = [[ExtraL]] | single 3 date = Pebrero 21, 2025 | single 4 = [[Like Jennie]] | single 4 date = Marso 7, 2025 | single 5 = [[Handlebars (kanta ni Jennie)|Handlebars]] | single 5 date = Marso 11, 2025}} }} Ang '''''Ruby''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Timog Koreanang mang-aawit at rapper na si [[Jennie (mang-aawit)|Jennie]]. Inilabas noong Marso 7, 2025 ng [[Jennie (mang-aawit)|Odd Atelier]] at Columbia Records, ang album ay nagtanda bilang unang solong paglabas ni Jennie pagkatapos niyang umalis sa [[YG Entertainment]] noong 2023. Si Jennie ang nagsulat at isa sa katagagawa ng ''Ruby'' kasama ang isang hanay ng mga katuwang kabilang sina El Guincho, Diplo, at Mike Will Made It. Binubuo ng labinlimang track, ang album ay nagtatampok ng mga kolaborasyon kina Childish Gambino, Doechii, Dominic Fike, FKJ, Dua Lipa at Kali Uchis. Gumagalugad ng mga dyanra gaya ng [[Musikang pop|pop]], [[Musikang hip hop|hip-hop]] at R&B, ang paksa ng album ay nakabatay sa mga relasyon, impluwensya, at tagumpay ni Jennie. Nakatanggap ang ''Ruby'' ng pangkalahatang kanais-nais na mga palagay mula sa mga kritiko, na may papuri na napupunta sa masaklaw na kagalingan, paggawa, at kakayahang umunlad ni Jennie bilang isang solo artist, pati na rin ang pagkakaisa at pang-eksperimentong katangian ng album. Sa paglabas, ang album ay nakabenta ng mahigit na isang milyong kopya sa buong mundo at nag-debut sa punong sampu sa higit na 19 bansa, kabilang ang Awstralya, Pransiya, Alemanya, Olanda, Nuweba Selandya, Hilagang Korea at Estados Unidos. Nabenta ang ''Ruby'' sa mahigit 660,000 kopya sa unang linggo nito sa Hilagang Korea, ang pinakamataas na benta ng album sa unang linggo para sa isang babaeng K-pop solo artist sa taong 2025. Namulaan din nito ang pangatlong ranggo sa UK Albums Chart, pinakamataas na ranggo ng album ng isang babaeng K-pop soloist at pumatas bilang pinakamataas na ranggo ng isang album na gawa ng isang K-pop solo artist. Ang album ay napatunayan ng triple platinum ng Korean Music Content Association (KMCA) sa pagbenta ng 750,000 kopya pati bilang ginto ng Recorded Music NZ (RMNZ) at SNEP at pilak ng British Phonographic Industry (BPI). Ang album ay naglalaman ng limang mga single: "Mantra", "Love Hangover", "ExtraL", "Like Jennie", at "Handlebars". Naabot ng "Mantra" at "Like Jennie" ang punong limang ranggo ng ''Billboard'' Global 200 at Circle Digital Chart ng Timog Korea at tumalbos sa mga taltaguhit sa ilang bansa, habang ang lahat ng mga single ng album ay umabot sa punong 30 ng Global 200 at nakapasok sa US ''Billboard'' Hot 100. Para sa pagpapakilala ng record, sinimulan ni Jennie ang ''Ruby Experience'', isang apat-na-lungsod na pagtatanghal ng limang kilalang-kilalang mga show simula Marso 6, at gumanap sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong 2025. Ang album ay nakatanggap ng maraming parangal, kabilang ang Pinakamahusay na K-pop Album sa ika-23 Korean Music Awards. == Kaligiran == Noong Disyembre 2023, inihayag ni Jennie ang pagtatag ng kaniyang sariling record label, Odd Atelier, kasunod ng kanyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa mga solong aktibidad.<ref name="Billboard 1">{{Cite magazine |last=Peters |first=Mitchell |date=December 24, 2023 |title=BLACKPINK's Jennie Begins 'Solo Journey' with New Label and Company OA |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-label-company-oa-odd-atelier-1235564939/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240101133631/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-label-company-oa-odd-atelier-1235564939/ |archive-date=January 1, 2024 |access-date=January 1, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Sa kaniyang pagpapakita sa ''The Seasons: Lee Hyo-ri's Red Carpet'' noong Enero 2024 bilang isang panauhin, inihayag ni Jennie na ang layunin niya ay maglabas ng buong-habang album sa taong iyon.<ref name="Sports Kyunghyang 1">{{Cite news |last=Lee |first=Yu-min |date=January 5, 2024 |title='YG 떠난' 제니 "올해 정규앨범 발매 목표" (이효리의 레드카펫) |language=ko |trans-title=Jennie, who 'left YG', "My goal is to release a full album this year" (Lee Hyori's Red Carpet) |work=[[Sports Kyunghyang]] |location=South Korea |url=https://sports.khan.co.kr/article/202401051138003 |access-date=January 5, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226225714/https://sports.khan.co.kr/article/202401051138003 |archive-date=December 26, 2024}}</ref> Iniulat ng mga news outlet sa Timog Korea noong Marso ng parehong taon na maglalabas siya ng bagong album sa Hunyo.<ref name="The Korea Times 1">{{Cite news |last=Dong |first=Sun-hwa |date=March 31, 2024 |title=BLACKPINK's Jennie to drop new album in June |work=[[The Korea Times]] |location=South Korea |url=https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2024/12/398_371759.html |access-date=January 21, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226230942/https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2024/12/398_371759.html |archive-date=December 26, 2024}}</ref> Itinanggi ng Odd Atelier ang mga sabi-sabi, na sinasabing si Jennie ay kasalukuyan pang gumagawa ng album na walang nakatakdang petsa ng paglabas.<ref name="Star News 1">{{Cite news |last=Ahn |first=Yoon-ji |date=March 31, 2024 |script-title=ko:블랙핑크 제니, 6월 컴백할까 "확정된 바 없다"[공식] |language=ko |trans-title=Blackpink Jennie, Will She Make a Comeback in June? "Nothing's Confirmed" [Official] |work=[[Star News (South Korea)|Star News]] |location=South Korea |url=https://www.starnewskorea.com/stview.php?no=2024033115094349062 |access-date=January 21, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226230633/https://www.starnewskorea.com/stview.php?no=2024033115094349062 |archive-date=December 26, 2024}}</ref> Kasunod ng kolaborasyon nila ni Zico noong Abril 2024 na "Spot!", isiniwalat ng Timog Koreanong rapper na si Zico sa ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' na mayroon siyang "pagkakataong sumilip sa mga ipapalabas na solo track demo ni Jennie" at na mayroong "napakaraming magaganda."<ref name="Billboard 2">{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=May 13, 2024 |title=ZICO Reacts to Earning His First Billboard No. 1 With 'Spot!' featuring BLACKPINK's Jennie |url=https://www.billboard.com/music/pop/zico-spot-jennie-number-1-billboard-chart-reaction-1235680507/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240513212220/https://www.billboard.com/music/pop/zico-spot-jennie-number-1-billboard-chart-reaction-1235680507/ |archive-date=May 13, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Noong Mayo 2024, habang dumadalo sa ''Sleeping Beauties: Reawakening Fashion'' ng Met Gala, nakipag-usap siya sa ''Vogue'' at tinudyuan ang kaniyang paparating na album, na sabi: "Marami pa akong darating sa aking album, wink, wink."<ref name="Vogue 1">{{Cite magazine |date=May 8, 2024 |title=Last Looks: Jennie |url=https://www.vogue.com/video/watch/last-looks-jennie-kim |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240512012626/https://www.vogue.com/video/watch/last-looks-jennie-kim |archive-date=May 12, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |publisher=[[Condé Nast]] |location=United States |issn=0042-8000}}</ref> Noong Hunyo 20 ng parehong taon, isang bidyong patalastas na pinagbibidahan ni Jennie para sa Beats Solo Buds ay inilabas, na nagtatampok ng solo track niya, na inakalang nasa kaniyang paparating na album. Sa kanta, nag-rap siya sa isang trap beat tungkol sa pagbawi ng kanyang salaysay at pagtindig para sa sarili.<ref name="Teen Vogue">{{Cite magazine |last=Delgado |first=Sara |date=June 21, 2024 |title=Is Jennie Shading Her Former Company in This New Song Snippet? |url=https://www.teenvogue.com/story/blackpink-jennie-beats-solo-buds-spot-unreleased-song |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240622030316/https://www.teenvogue.com/story/blackpink-jennie-beats-solo-buds-spot-unreleased-song |archive-date=June 22, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Teen Vogue]] |publisher=[[Condé Nast]] |location=United States |issn=1540-2215 |oclc=60618341}}</ref> Noong Setyembre 2024, inihayag na lumagda si Jennie ng isang kontrata sa pag-rerecord sa Columbia Records, sa pakikipagtulungan sa Odd Atelier.<ref name="Variety 1">{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=September 8, 2024 |title=Blackpink's Jennie Signs Solo Deal with Columbia Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-jennie-signs-with-columbia-records-1236137445/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908224918/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-jennie-signs-with-columbia-records-1236137445/ |archive-date=September 8, 2024 |access-date=September 8, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0042-2738 |oclc=60626328}}</ref> Sa isang tampok ng pabalat salaysay noong Oktubre 2024 para sa ''Harper's Bazaar'', tinalakay niya ang kaniyang karanasan sa paggawa sa album, ibinahaging siya ay nasa studio na nagsusuri ng mga liriko at "paggupit, gupit, gupit" sa mga boses mula "umaga hanggang gabi."<ref name="Harper's Bazaar 1">{{Cite magazine |last=Patel |first=Puja |date=September 19, 2024 |title=Jennie Is Going Her Own Way |url=https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919053636/https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |archive-date=September 19, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Harper's Bazaar]] |publisher=[[Hearst Communications]] |location=United States |issn=0017-7873}}</ref> Nang sumunod na buwan, inihayag niya na ang album ay ilalabas sa 2025, sa pamamagitan ng isang post sa Weverse.<ref name="Pinkvilla 1">{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=November 26, 2024 |title=BLACKPINK's Jennie announces her debut solo album will be released in 2025 |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-jennie-announces-her-debut-solo-album-will-be-released-in-2025-1359927 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241126095405/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-jennie-announces-her-debut-solo-album-will-be-released-in-2025-1359927 |archive-date=November 26, 2024 |access-date=January 21, 2025 |website=[[Pinkvilla]] |location=India |language=en}}</ref> Tinudyuan ni Jennie ang paglabas ng album noong 2025 sa isang holiday greeting video noong Araw ng Pasko 2024, sinasaad na may "kasiya-siyang kinalabasan sa 11 buwang pagtatrabaho" at "ito ay magiging kaunting bagay para sa lahat. Para itong bupey para sa inyo."<ref name="The Korea Times 2">{{Cite news |date=December 26, 2024 |title=Jennie announces plan for solo album next year |work=[[The Korea Times]] |location=South Korea |url=https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2025/01/398_389170.html |access-date=January 21, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250122024456/https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2025/01/398_389170.html |archive-date=January 22, 2025}}</ref><ref name="NME 1">{{Cite magazine |last=Yeo |first=Gladys |date=December 26, 2024 |title=BLACKPINK's Jennie teases debut solo album in new holiday greeting video |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-jennie-tease-debut-solo-album-holiday-video-3824820 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226084102/https://www.nme.com/news/music/blackpink-jennie-tease-debut-solo-album-holiday-video-3824820 |archive-date=December 26, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[NME]] |location=United Kingdom}}</ref> Noong Enero 2025, itinampok si Jennie sa isang cover story para sa ''Billboard'', kung saan tinalakay niya ang kaniyang paghahanda sa album, na nagsasabi na siya ay "halos malapit na" sa paglabas nito.<ref name="Billboard 3">{{Cite magazine |last=Havens |first=Lyndsey |date=January 9, 2025 |title='It's a Fight Between Me, Myself and I': Jennie Goes Deep on Crafting Her Solo Album |url=https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250111044124/https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |archive-date=January 11, 2025 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> == Komposisyon == Binubuo ang ''Ruby'' ng labinlimang track at paglitaw ng mga feature ni Childish Gambino, Doechii, Dominic Fike, FKJ, Dua Lipa at Kali Uchis.<ref name="Korea JoongAng Daily 1">{{Cite news |last=Yoon |first=So-yeon |date=January 22, 2025 |title=Jennie to release solo album ''Ruby'' on March 7, featuring Childish Gambino and Dua Lipa |work=[[Korea JoongAng Daily]] |publisher=[[JoongAng Ilbo]] |location=South Korea |url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-01-22/entertainment/kpop/Jennie-to-release-solo-album-Ruby-on-March-7-featuring-Childish-Gambino-and-Dua-Lipa/2227764 |access-date=January 21, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250122014442/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-01-22/entertainment/kpop/Jennie-to-release-solo-album-Ruby-on-March-7-featuring-Childish-Gambino-and-Dua-Lipa/2227764 |archive-date=January 22, 2025}}</ref> Nai-record ni Jennie ang album sa pangunahing wikang Ingles at inilarawan ito bilang isang paraan ng "pagdadala sa aking sarili sa mundo sa unang pagkakataon".<ref name="Harper's Bazaar 1">{{Cite magazine |last=Patel |first=Puja |date=September 19, 2024 |title=Jennie Is Going Her Own Way |url=https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919053636/https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |archive-date=September 19, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Harper's Bazaar]] |publisher=[[Hearst Communications]] |location=United States |issn=0017-7873}}</ref> Ang kanyang tangkain ay buoin ang kaniyang sarili sa rekord bilang "Jennie Ruby Jane, para iyon ay maging isang buong tao", na tumutukoy sa pangalan ng alter ego na naimbento niya noong siya ay nanirahan sa Nuweba Selandya bilang isang bata.<ref name="Billboard 3">{{Cite magazine |last=Havens |first=Lyndsey |date=January 9, 2025 |title='It's a Fight Between Me, Myself and I': Jennie Goes Deep on Crafting Her Solo Album |url=https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250111044124/https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |archive-date=January 11, 2025 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Ang album ay inspirasyon ng dula ni [[William Shakespeare]] na ''As You Like It'' (1599), kasama ang pitong yugto ng buhay, at may mga tema ng "kapanganakan, pag-ibig, pananampalataya, at karurukan," "kamusmusan at pag-ibig sa kapangyarihan, hunos-dili at pamana".<ref name="Korea JoongAng Daily 2">{{Cite news |last=Yoon |first=Seung-Jin |date=March 4, 2025 |title=Jennie took hands-on approach to production on album ''Ruby'', agency says |work=[[Korea JoongAng Daily]] |publisher=[[JoongAng Ilbo]] |location=South Korea |url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-03-04/entertainment/kpop/Jennie-took-handson-approach-to-production-on-album-Ruby-agency-says/2254122 |access-date=March 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250304060955/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-03-04/entertainment/kpop/Jennie-took-handson-approach-to-production-on-album-Ruby-agency-says/2254122 |archive-date=March 4, 2025}}</ref> Dahil sa inspirasyon ng aspeto ng dula, inilalarawan ng cover si Jennie na nagbubukas ng kurtina ng tanghalan, na sumisimbolo sa simula ng isang bagong kabanata sa kanyang karera sa musika.<ref name="The Korea Times 3">{{Cite news |date=March 7, 2025 |title=Blackpink's Jennie drops 1st LP ''Ruby'' |work=[[The Korea Times]] |publisher=Dongwha Group |location=South Korea |url=https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2025/03/398_393629.html |access-date=March 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250310034421/https://www.koreatimes.co.kr/www/art/2025/03/398_393629.html |archive-date=March 10, 2025}}</ref> Inaasahan niyang magbigay-inspirasyon sa iba pang mga kabataang babae sa album, na ang isa sa mga pangunahing mensahe nito ay "para maunawaan at manatili kung sino ka".<ref name="Harper's Bazaar 1" /> == Paggawa at musika == Kasunod ng pagtatapos ng Born Pink World Tour ng [[Blackpink]] noong Setyembre 2023, itinatag ni Jennie ang kanyang sariling malayang label na Odd Atelier noong Nobyembre at nagsimulang gumawa ng album sa simula ng 2024. Naitala niya ang "99%" ng proyekto sa [[Los Angeles]] at kinailangang gumugol ng oras sa unang pagbuo ng bagong malikhaing network at pakikipagpulong sa mga tagapaggawa at manunulat. Inamin ng artista na tumagal ng ilang buwan ng "pinagtuunan ko talaga sa sarili ko roon, paglalakad sa mga silid na puno ng mga bagong tao" hanggang sa makatagpo siya ng isang "magandang pangkat ng mga tao na nakaugnayan ko, pantinig at bilang mga kaibigan". Nahanap niya ang kanyang tunog at napunta sa kantang "Mantra", na naging pangakay na single ng album.<ref name="Billboard 3">{{Cite magazine |last=Havens |first=Lyndsey |date=January 9, 2025 |title='It's a Fight Between Me, Myself and I': Jennie Goes Deep on Crafting Her Solo Album |url=https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250111044124/https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |archive-date=January 11, 2025 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Ang album ay inilarawan ni Jennie na sumasaklaw sa "hanay ng mga dyanra".<ref name="Harper's Bazaar 1">{{Cite magazine |last=Patel |first=Puja |date=September 19, 2024 |title=Jennie Is Going Her Own Way |url=https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919053636/https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |archive-date=September 19, 2024 |access-date=January 21, 2025 |magazine=[[Harper's Bazaar]] |publisher=[[Hearst Communications]] |location=United States |issn=0017-7873}}</ref> Ginamit niya ang paghahalo ng mga iba-ibang istilong pamboses sa rekord, na nagsasabi: "Nagpapatugtog ako sa mga iba-ibang dyanra at elemento — nag-rarap ako rito, kumakanta rito, nag-haharmonize dito, nakikipag-usap dito..."<ref name="Billboard 3" /> Kumuha si Jennie ng pagkakataong mamatnugot sa paggawa ng album upang "mas epektibong maisiwalat ang kaniyang pagkatao at walang-hangganang potensyal sa musika."<ref name="Korea JoongAng Daily 2" /> == Promosyon at paglabas == Noong Enero 21, 2025, opisyal na inanunsyo ni Jennie ang kanyang pamulaang studio album na ''Ruby'' na ilalabas sa Marso 7.<ref>{{Cite web |title=GLOBAL SUPERSTAR JENNIE ANNOUNCES FIRST STUDIO ALBUM “RUBY” IS SET TO RELEASE MARCH 7, 2025 – Sony Music Canada |url=https://www.sonymusic.ca/press_release/global-superstar-jennie-announces-first-studio-album-ruby-is-set-to-release-march-7-2025 |access-date=2026-02-22 |website=www.sonymusic.ca}}</ref> Ang anunsyo ay sinamahan ng opisyal na pabalat sining para sa album pati na rin ang isang 33-segundong bidyong pagsilay, na nagsiwalat ng listahan ng mga itinampok na artista.<ref name="ABS-CBN">{{Cite news |last=Bernardo |first=Jaehwa |date=January 22, 2025 |title=Blackpink's Jennie to drop album ''Ruby'' on March 7 |work=[[ABS-CBN]] |publisher=[[ABS-CBN Corporation]] |location=Philippines |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/music/2025/1/22/blackpink-s-jennie-to-drop-album-ruby-on-march-7-0957 |access-date=January 21, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250122025617/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/music/2025/1/22/blackpink-s-jennie-to-drop-album-ruby-on-march-7-0957 |archive-date=January 22, 2025}}</ref> Ang isang bersyon ng album na kilala bilang "Dinig Jennie Lang" ay inihayag din nang wala ang mga itinampok na artista.<ref name="Stereogum 1">{{Cite web |last=Chelosky |first=Danielle |date=January 21, 2025 |title=BLACKPINK's JENNIE Announces Debut Solo Album feat. Dua Lipa, Doechii, Childish Gambino, & More |url=https://www.stereogum.com/2293863/blackpinks-jennie-announces-debut-solo-album-feat-dua-lipa-doechii-childish-gambino-more/news/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250122025734/https://www.stereogum.com/2293863/blackpinks-jennie-announces-debut-solo-album-feat-dua-lipa-doechii-childish-gambino-more/news/ |archive-date=January 22, 2025 |access-date=January 21, 2025 |website=[[Stereogum]] |location=United States}}</ref> Inihayag ni Jennie ang tracklist listahan ng track noong Pebrero 18.<ref name="Hypebeast 1">{{Cite web |last=Ki |first=Adelle |date=February 19, 2025 |title=Jennie Reveals ''Ruby'' Album Tracklist |url=https://hypebeast.com/2025/2/jennie-ruby-album-tracklist-release-info |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220143535/https://hypebeast.com/2025/2/jennie-ruby-album-tracklist-release-info |archive-date=February 20, 2025 |access-date=February 20, 2025 |website=[[Hypebeast (company)|Hypebeast]] |location=Hong Kong}}</ref> Naglabas siya ng bidyo ng album sampler noong Pebrero 27 na nagtatampok sa mang-aawit sa iba't ibang tanawing konsepto sa mga pasilip ng mga kanta mula sa album.<ref name="Billboard 5">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=Jennie of Blackpink Unveils Snippets of Unreleased Songs in ''Ruby'' Album Sampler: Listen |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-ruby-album-sampler-1235911346/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250310163824/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-ruby-album-sampler-1235911346/ |archive-date=March 10, 2025 |access-date=March 10, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Sa promosyon ng album, si Jennie ay lumitaw sa mga online talk shows katulad ng ''The Zane Lowe Show'' ng Apple Music 1,<ref>{{Cite web |last=Chin |first=Carmen |date=2025-03-06 |title=Jennie on BLACKPINK's legacy: "We really believe we're making a cultural move" |url=https://www.nme.com/news/music/jennie-blackpink-legacy-we-really-believe-were-making-a-cultural-move-3843966 |access-date=2026-02-22 |website=NME |language=en-GB}}</ref> ''Very British Birthday Party'' ng Capital Breakfast,<ref>{{Cite web |title=Jennie on her new album 'Ruby', preparing for Coachella 2025 and more |url=https://www.capitalfm.com/news/music/blackpink-jennie-album-ruby-2025/ |access-date=2026-02-22 |website=Capital |language=en}}</ref> ''Chicken Shop Date'',<ref>{{Cite web |last=Dailey |first=Hannah |date=2025-03-07 |title=JENNIE of BLACKPINK Says She ‘Can’t Even Talk About’ Rihanna Because She Gets Too Starstruck |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-rihanna-chicken-shop-date-1235917765/ |access-date=2026-02-22 |website=Billboard |language=en-US}}</ref> at ''The Jennifer Hudson Show''.<ref>{{Cite web |last=Dailey |first=Hannah |date=2025-03-10 |title=Watch JENNIE Praise Doechii & Refuse BLACKPINK Tour Spoilers on ‘The Jennifer Hudson Show’ |url=https://www.billboard.com/music/music-news/jennie-praises-doechii-blackpink-tour-1235918799/ |access-date=2026-02-22 |website=Billboard |language=en-US}}</ref> Siya rin ay pinagpanayam para sa mga kuwentong cover na may mga lathala katulad ng ''Complex'',<ref>{{Cite web |date=2025-03-25 |title=Jennie Is Finally Centering Herself: Jennie Cover Story |url=https://www.complex.com/music/a/yj-lee/thirst-trap-jennie-cover-story |access-date=2026-02-22 |website=Complex |language=en}}</ref> ''Harper's Bazaar'',<ref>{{Cite web |date=2024-09-19 |title=Jennie Is Going Her Own Way |url=https://www.harpersbazaar.com/culture/art-books-music/a62157646/jennie-kim-debut-album-interview-2024/ |access-date=2026-02-22 |website=Harper's BAZAAR |language=en-US}}</ref> ''Billboard'',<ref>{{Cite web |last=Havens |first=Lyndsey |date=2025-01-09 |title=‘It’s a Fight Between Me, Myself and I’: Jennie Goes Deep on Crafting Her Solo Album |url=https://www.billboard.com/music/pop/jennie-blackpink-solo-album-oa-label-1235871796/ |access-date=2026-02-22 |website=Billboard |language=en-US}}</ref> at ''Clash''.<ref>{{Cite web |last=Interviews |first=Clash Magazine Music News, Reviews & |last2=Hussain |first2=Shahzaib |date=2025-04-08 |title=In The Dark, I Grew: JENNIE Interviewed {{!}} Features |url=https://www.clashmusic.com/features/in-the-dark-i-grew-jennie-interviewed/ |access-date=2026-02-22 |website=Clash Magazine Music News, Reviews & Interviews |language=en-GB}}</ref> Noong Marso 6, 2026, inilathala ni Jennie ang ''Ruby (The Complete Collection)'' para sa santaóng kaarawan ng album. Ang paglabas ay nagdagdag ng anim na mga track mula sa panaunang listahan ng track, katulad ng "Jennie Lang" na mga bersiyon at bagong mga remix. Inilabas ito na may updated na pabalat na nagtatampok sa "Complete Collection" na pangalan upang maiba ito mula sa karaniwang edisiyon ng 2025. Isa pa, isang pop-up na tindahang nagngangalang "Santaon sa Ruby" ay napalakad noong Marso 5–11, sa The Hyundai Seoul sa Yeouido.<ref>{{Cite web |last=Kaufman |first=Gil |date=2026-03-06 |title=BLACKPINK’s JENNIE Celebrates One-Year Anniversary of Debut Solo LP With Expanded ‘Ruby (The Complete Collection)’ |url=https://www.billboard.com/music/pop/blackpink-jennie-debut-album-expanded-ruby-complete-collection-1236193986/ |access-date=2026-07-16 |website=Billboard |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-03-08 |title=BLACKPINK's Jennie celebrates 'Ruby' anniversary with Seoul pop-up - The Korea Times |url=https://www.koreatimes.co.kr/entertainment/k-pop/20260308/blackpinks-jennie-celebrates-ruby-anniversary-with-seoul-pop-up |access-date=2026-07-16 |website=www.koreatimes.co.kr |language=en}}</ref> === Mga single === Ang "Mantra" ay inilabas bilang pangakay na single ng album noong Oktubre 11, 2024.<ref name="Rolling Stone 2">{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=October 1, 2024 |title=Jennie Announces Solo Single 'Mantra' with Flirty Teaser: 'Girls Just Gotta Have Fun' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-solo-single-mantra-teaser-1235120166/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001113507/https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-solo-single-mantra-teaser-1235120166/ |archive-date=October 1, 2024 |access-date=October 1, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0035-791X |oclc=969027590}}</ref> Naging matagumpay sa kalakalan ang kanta, umabot sa unang ranggo sa Hong Kong<ref name="HK">{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Hong Kong Songs) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/i45/ |access-date=March 17, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at Taywan,<ref>{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Taiwan Songs) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/i44/ |access-date=October 22, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ikalawa at tatlong ranggo, nang nakahanay, sa ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'s'' Global Excl.US at Global 200.<ref name="Billboard 6">{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=October 21, 2024 |title=Lady Gaga & Bruno Mars' 'Die With a Smile' Tops Global 200 for Eighth Week, the Most of 2024 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-bruno-mars-die-with-a-smile-global-200-number-one-eighth-week-1235807210/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241028191427/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-bruno-mars-die-with-a-smile-global-200-number-one-eighth-week-1235807210/ |archive-date=October 28, 2024 |access-date=October 21, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0006-2510 |oclc=732913734}}</ref> Natuktok din ng kanta ang ikatlong ranggo sa Circle Digital Chart ng Timog Korea,<ref>{{Cite web |title=Digital Chart – Week 43 of 2024 |url=https://circlechart.kr/page_chart/onoff.circle?nationGbn=T&serviceGbn=ALL&targetTime=43&hitYear=2024&termGbn=week&yearTime=3 |access-date=October 31, 2024 |website=[[Circle Chart]] |language=ko, en}}</ref> at sa loob ng punong sampu sa Indonesya,<ref>{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Indonesia Songs) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/i43/ |access-date=October 29, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Malaysia,<ref>{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Malaysia Songs) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/i34/ |access-date=October 22, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Pilipinas,<ref>{{Cite magazine |date= |title=Philippines Hot 100: Week of October 26, 2024 |url=https://billboardphilippines.com/chart/philippines-hot-100/10-26-2024/ |access-date=October 23, 2024 |magazine=[[Billboard Philippines]]}}</ref> Singapura,<ref>{{Cite web |title=RIAS Top Charts Week 42 (11 - 17 Oct 2024) |url=https://www.rias.org.sg/rias-top-charts/ |archive-url=https://archive.today/20241022070145/https://www.rias.org.sg/rias-top-charts/ |archive-date=October 22, 2024 |access-date=October 22, 2024 |publisher=[[Recording Industry Association Singapore|RIAS]]}}</ref> at Gitnang Silangan.<ref>{{Cite web |title=The Official Mena Chart - This Week's Official MENA Chart Top 20 from 18/10/2024 to 24/10/2024 |url=https://www.theofficialmenachart.com/weeklychart |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20241029222103/https://www.theofficialmenachart.com/weeklychart |archive-date=October 29, 2024 |access-date=October 29, 2024 |publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]}}</ref> Noong Enero 25, 2025, ang bidyong pangmusika para sa "Zen* ay inilathala sa [[YouTube]].<ref>{{Cite web |last=Peters |first=Michell |date=January 25, 2025 |title=Jennie Drops Visually Striking 'Zen' Video After <i>Ruby</i> Album Announcement: Watch |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-zen-music-video-ruby-album-1235883561/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250125172104/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-jennie-zen-music-video-ruby-album-1235883561/ |archive-date=January 25, 2025 |access-date=February 22, 2026 |website=Billboard}}</ref> Ang pangalawang single na pinamagatang "Love Hangover" na pinagtatampukan ni Fike ay inilabas noong Enero 31, 2025,<ref name="Rolling Stone 3">{{Cite magazine |last=Zemler |first=Emily |date=January 31, 2025 |title=Jennie Taps Dominic Fike for Confessional Single 'Love Hangover' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-dominic-fike-love-hangover-single-1235252224/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250131074721/https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-dominic-fike-love-hangover-single-1235252224/ |archive-date=January 31, 2025 |access-date=January 31, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0035-791X |oclc=969027590}}</ref> na tumuktok sa ika-29 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="WW">{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/glo/ |url-status=live |access-date=March 17, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-35 ranggo sa Circle Digital Chart.<ref>{{Cite web |date=February 2–8, 2025 |title=2025 Week 06 Digital Chart |url=https://circlechart.kr/page_chart/onoff.circle?nationGbn=T&serviceGbn=ALL&targetTime=06&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250213021816/https://circlechart.kr/page_chart/onoff.circle?nationGbn=T&serviceGbn=ALL&targetTime=06&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3 |archive-date=February 13, 2025 |access-date=February 13, 2025 |publisher=[[Circle Chart]] |language=ko}}</ref> Ang ikatlong single ng album, "ExtraL" na pinagtatampukan ni Doechii, ay inilabas noong Pebrero 21,<ref name="NME 2">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 14, 2025 |title=Blackpink's Jennie teases new single 'Extral', featuring Doechii |url=https://www.nme.com/news/music/blackpinks-jennie-teases-new-single-extral-featuring-doechii-3837935 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214155041/https://www.nme.com/news/music/blackpinks-jennie-teases-new-single-extral-featuring-doechii-3837935 |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 14, 2025 |magazine=[[NME]] |location=United Kingdom |issn=0028-6362}}</ref> na tumutuktok sa ika-18 ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="WW" /> at ika-42 ranggo sa Circle Digital Chart.<ref name="Circle 2025 Wk 11">{{Cite web |date=March 9–15, 2025 |title=2025 Week 11 Digital Chart |url=https://circlechart.kr/page_chart/onoff.circle?nationGbn=T&serviceGbn=ALL&targetTime=20&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250321010556/https://circlechart.kr/page_chart/onoff.circle?nationGbn=T&serviceGbn=ALL&targetTime=11&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3 |archive-date=March 21, 2025 |access-date=March 20, 2025 |publisher=[[Circle Chart]] |language=ko}}</ref> Ang "Like Jennie" ay inilabas bilang ikaapat na single kasabay ang paglabas ng album noong Marso 7, 2025.<ref name="Vulture 1">{{Cite web |last=Gularte |first=Alejandra |date=March 7, 2025 |title=She Knows You Dream of Jennie |url=https://www.vulture.com/article/jennie-like-jennie-music-video.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250307150102/https://www.vulture.com/article/jennie-like-jennie-music-video.html |archive-date=March 7, 2025 |access-date=March 7, 2025 |website=[[Vulture (website)|Vulture]] |publisher=[[Vox Media]] |location=United States}}</ref> Ito ay isang kalakalang tagumpay na tumuktok sa unang ranggo sa Timog Korea,<ref>{{Cite web |title=CIRCLE CHART - 써클차트 |url=https://circlechart.kr/ |access-date=2026-02-22 |website=circlechart.kr |language=en}}</ref> Hong Kong<ref name="HK">{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Hong Kong Songs) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/i45/ |access-date=March 17, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at Malaysia,<ref>{{Cite web |title=The Official Southeast Asia Charts – This Week's Official Malaysia Chart Top 20 from 03/07/2025 to 03/13/2025 |url=https://www.officialseacharts.com/weeklychart |access-date=March 18, 2025 |publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]}}</ref> ikatlo't ikalimang ranggo sa ''Billboard'' Global Excl. US at Global 200 nang nakahanay.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=March 17, 2025 |title=Lady Gaga & Bruno Mars' 'Die With a Smile' Dominates Both Billboard Global Charts |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-bruno-mars-die-with-a-smile-global-charts-march-22-1235923698/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250317183457/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-bruno-mars-die-with-a-smile-global-charts-march-22-1235923698/ |archive-date=March 17, 2025 |access-date=March 17, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang "Handlebars" ay ipinadala sa tingwirin ng US contemporary hit bilang ikalimang single ng album noong Marso 11,<ref name="Hits 1">{{Cite magazine |last=Pop Mart |date=March 11, 2025 |title=Your Radio Add Recaps |url=https://www.hitsdailydouble.com/news/radio/pop-radio-recaps-2025-03-11 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313021134/https://www.hitsdailydouble.com/news/radio/pop-radio-recaps-2025-03-11 |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Hits (magazine)|Hits]] |location=United States |oclc=15994494}}</ref> at inilabas sa tingwiring Italyano ng Sony Music Italy makalipas ang tatlong araw.<ref>{{Cite web |date=2025-03-07 |title=Handlebars - JENNIE, Dua Lipa |url=https://earone.com/post/85eefdcf7b28 |access-date=2026-02-22 |website=EarOne |language=it-IT}}</ref> Ang bidyong pangmusika nito ay inilabas noong Marso 10.<ref name="Elle 2">{{Cite magazine |last=Gonzales |first=Erica Gonzales |date=March 10, 2025 |title=Jennie and Dua Lipa Star in a Trippy New Music Video for Their Song 'Handlebars' |url=https://www.elle.com/culture/music/a64078289/jennie-dua-lipa-handlebars-lyrics-meaning/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250310174110/https://www.elle.com/culture/music/a64078289/jennie-dua-lipa-handlebars-lyrics-meaning/ |archive-date=March 10, 2025 |access-date=March 10, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]] |publisher=[[Louis Hachette Group]] |location=France}}</ref> Ang kanta ay umabot sa ika-21 ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="WW">{{Cite magazine |title=Jennie Chart History (Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/glo/ |url-status=live |access-date=March 17, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-68 ranggo sa Circle Digital Chart.<ref name="Circle 2025 Wk 11" /> Noong Abril 26, nilabas ni Jennie ang bidyong pangmusika para sa "Seoul City", na nagdala ng kabuuang bilang ng mga bidyong pangmusika mula sa album ng pito.<ref>{{Cite news |last=Jae-heun |first=Kim |date=2025-04-27 |title=Jennie of Blackpink redefines K-pop album promotion with seven 'Ruby' music videos |language=en |work=The Korea Herald |url=https://www.koreaherald.com/article/10474810 |access-date=2025-05-30}}</ref> === Pakikipagtambalan sa mga brand === Kasunod ng paglabas ng ''Ruby'', si Jennie ay nakisangkot sa mga pakikipagtambalang may inspirasyon sa kanyang unang studio album. Noong Setyembre 2025, nakipagtambal siya sa Beats by Dre para ilabas ang espesiyal na edisiyong Jennie Ruby Red Beats Solo 4 wireless na pang-ulong hatinig.<ref>{{Cite web |last=Regis |first=Ralph |date=2025-09-03 |title=JENNIE And Beats Team Up For New Special Edition Headphones |url=https://billboardphilippines.com/culture/jennie-and-beats-team-up-for-new-special-edition-headphones/ |access-date=2026-02-22 |website=billboardphilippines.com |language=en-US}}</ref> Sa parehong buwan, nakipagtambal din siya sa Amerikanong drinkware brand na Stanley 1913 para ilabas ang limitadong edisyong Stanley 1913 x JENNIE koleksyon sa Midnight Ruby.<ref>{{Cite news |last=Sirikul |first=Laura |title=Stanley 1913 Enters The K-Pop Scene Collaborating With JENNIE |language=en |work=Forbes |url=https://www.forbes.com/sites/laurasirikul/2025/09/12/stanley-1913-enters-the-k-pop-scene-collaborating-with-jennie/ |access-date=2026-02-22}}</ref> Noong Nobyembre, nakipagtambal naman si Jennie sa Alemang confectionary brand na Haribo para ilabas ang limitadong edisyong Ruby Hearts na gummies, na makikita lang sa Target.<ref>{{Cite web |date=2025-11-24 |title=HARIBO and JENNIE Launch ‘Ruby Hearts’ Gummies for Fans |url=https://www.haribo.com/en-us/news/jennie-x-ruby-hearts |access-date=2026-02-22 |website=HARIBO |language=en-US}}</ref> == Mga live na pagtatanghal == Ipin-romote ni Jennie ang album sa iba-ibang pagtatanghal, simula sa mga nakatakdang pagpapakita sa American late night talk show na ''Jimmy Kimmel Live!'',<ref>{{Cite magazine |last=Zemler |first=Emily |date=October 16, 2024 |title=Jennie Hits the Mark With 'Mantra' Performance on 'Kimmel' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-mantra-performance-kimmel-1235134909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125022417/https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-mantra-performance-kimmel-1235134909/ |archive-date=November 25, 2024 |access-date=October 16, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> ang mga Timog Koreanong pangmusikang programang ''M Countdown'' at ''Show!Music Core'',<ref name="M Countdown">{{Cite web |last=Lee |first=Ye-jin |date=October 17, 2024 |script-title=ko:제니, 8년만 '엠카' 컴백…레전드 미모, 카리나 꺾고 첫 음방 1위 [엑's 이슈] |trans-title=Jennie is back on "M Countdown" for the first time in 8 years...Legendary beauty beat Karina to win first place on a music show. [Ex's issue] |url=https://news.nate.com/view/20241017n39262 |access-date=October 17, 2024 |publisher=Xsports News |language=ko |via=[[Nate (web portal)|Nate]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kim |first=Tae-hyung |date=October 19, 2024 |script-title=ko:'쇼! 음악중심' 에스파 카리나 'UP' 1위…씨엔블루·제니·세븐틴 등 출격 [TV캡처] |trans-title='Show! Music Core' Aespa's Karina 'UP' 1st Place... CNBLUE, Jennie, Seventeen, etc. Appear [TV Capture] |url=https://www.stoo.com/article.php?aid=96787699911 |access-date=October 19, 2024 |website=Sports Today |language=ko}}</ref> at ang 2024 Superpop Japan music festival kasunod ng paglabas ng pangakay na single ng album na "Mantra".<ref>{{Cite web |last=Jeong |first=Ji-won |date=November 13, 2024 |script-title=ko:'슈퍼팝 재팬' 제니, 글로벌 스타 출격에 日 열광 "보고싶었다" |trans-title='Superpop Japan' Jennie, Japan's enthusiasm for global star debut "I missed you" |url=https://www.joynews24.com/view/1781483 |access-date=November 13, 2024 |website=Joy News |language=ko}}</ref> Nalimbag ang isang live na pagtatanghal na bidyo ng susunod na single sa ''Ruby'' na "Love Hangover" sa opisyal na hudyatan ni Jennie sa YouTube.<ref>{{Cite magazine |last=Saulog |first=Gabriel |date=February 12, 2025 |title=JENNIE Showcases Her Rap Prowess On Live Performance Video of "Love Hangover" – Watch |url=https://billboardphilippines.com/music/news/jennie-showcases-her-rap-prowess-on-live-performance-video-of-love-hangover-watch/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250314162329/https://billboardphilippines.com/music/news/jennie-showcases-her-rap-prowess-on-live-performance-video-of-love-hangover-watch/ |archive-date=March 14, 2025 |access-date=February 12, 2025 |magazine=[[Billboard Philippines]]}}</ref> Kasunod ng paglabas ng album, nagrekord si Jennie ng mga live na pagtatanghal ng "Like Jennie" at "Handlebars" para sa ''Iconic Stage'' ng ''Billboard'' bilang una nitong itinatampok na tao.<ref>{{Cite web |last=Ahn |first=Byeong-gil |date=March 13, 2025 |script-title=ko:제니, 빌보드 출연 첫 주인공···독점 인터뷰+퍼포먼스 |trans-title=Jennie, Billboard's first appearance as the main character···Exclusive interview + performance |url=https://sports.khan.co.kr/article/202503130828003 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313022916/https://sports.khan.co.kr/article/202503130828003 |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 5, 2025 |website=[[Kyunghyang Shinmun|Sports Kyunghyang]] |language=ko}}</ref> Nagtanghal siya sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 13 at 20, 2025.<ref name="The Korea Herald 1">{{Cite news |last=Hwang |first=You-mee |date=November 21, 2024 |title=Blackpink's Jennie, Lisa invited to Coachella as solo acts |work=[[The Korea Herald]] |publisher=[[Herald Corporation]] |agency=[[Asia News Network]] |location=South Korea |url=https://www.koreaherald.com/article/10011400 |access-date=March 10, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250310165100/https://www.koreaherald.com/article/10011400 |archive-date=March 10, 2025}}</ref> === ''The Ruby Experience'' === Ang The Ruby Experience ay ang unang concert tour ni Jennie. Bilang suporta sa album na ''Ruby'', nagsagawa si Jennie ng apat-na-lungsod na pagtatanghal ng limang kilalang-kilalang palabas sa pagitan ng Marso 6 at 21, 2025.<ref name="Rolling Stone 1">{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=January 25, 2025 |title=Jennie Will Celebrate Debut Solo Album with 'Intimate' Ruby Experience Shows |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-will-celebrate-debut-solo-album-ruby-experience-shows-1235246329/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250125011305/https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennie-will-celebrate-debut-solo-album-ruby-experience-shows-1235246329/ |archive-date=January 25, 2025 |access-date=January 28, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]] |publisher=[[Penske Media Corporation]] |location=United States |issn=0035-791X |oclc=969027590}}</ref> Orihinal na inihayag bilang isang serye ng tatlong palabas, ang mini-tour ay nagtakda ng mga karagdagang palabas sa Los Angeles at Paris.<ref name="Variety-TRE">{{Cite magazine |last=Garcia |first=Thania |date=March 7, 2025 |title=Jennie Brings 'The Ruby Experience' to Los Angeles for a Sweet and Sultry Intro to Her Solo Era: Concert Review |url=https://variety.com/2025/music/news/jennie-ruby-experience-concert-review-1236330927/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250308105237/https://variety.com/2025/music/news/jennie-ruby-experience-concert-review-1236330927/ |archive-date=March 8, 2025 |access-date=March 19, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref><ref name="Vogue France">{{Cite magazine |last=Mang |first=Lolita |date=March 11, 2025 |title=Jennie (de BLACKPINK) sera en concert en France pour une date unique |url=https://www.vogue.fr/article/jennie-blackpink-concert-france-paris-date |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311162542/https://www.vogue.fr/article/jennie-blackpink-concert-france-paris-date |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Vogue France]] |language=fr}}</ref> Ito ay pinuri ng mga kritiko para sa kaniyang eksperimental at pangsinehan na paggawa.<ref>{{Cite magazine |last=Fell |first=Nicole |date=March 7, 2025 |title=The Ruby Experience Gives L.A. Crowd a Chance to Rock With Jennie |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/the-ruby-experience-jennie-best-moments/jennie-shows-her-range-by-playing-all-of-ruby/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250310151232/https://www.hollywoodreporter.com/lists/the-ruby-experience-jennie-best-moments/jennie-shows-her-range-by-playing-all-of-ruby/ |archive-date=March 10, 2025 |access-date=March 18, 2025 |magazine=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Variety-TRE" /> == Kritikal na pagtanggap == Karaniwang nakatanggap ang ''Ruby'' ng mga positibong pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa ''[[Forbes]]'', ang ''Ruby'' ang isa sa pinakahinahangaang K-pop na album noong 2025.<ref>{{Cite news |last=Benjamin |first=Jeff |title=Most Acclaimed K-Pop Of 2025: Demon Hunters, BLACKPINK, NMIXX, J-Hope |language=en |work=Forbes |url=https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2025/12/31/the-most-acclaimed-k-pop-of-2025-demon-hunters-blackpink-nmixx--more/ |access-date=2026-02-22}}</ref> Ayon sa tagapangimpok-pahayag na Metacritic, ang ''Ruby'' ay nakatanggap ng "pangkahalatang kasiya-siyang mga review" ayon sa nakatimbang na katanapang iskor na 74 ng 100 mula sa mga anim na kritikong iskor.<ref>{{Citation |title=Ruby by JENNIE |url=https://www.metacritic.com/music/ruby/jennie |language=en |access-date=2025-04-23}}</ref> Ang ''Wonderland'', noong Hulyo 2025, ay naghatol dito bilang pinakamahusay na solo album na galing sa kasapi ng Blackpink.<ref>{{Cite web |last=Tibbits |first=Ben |date=2025-07-31 |title=Bad Bunny, Addison Rae & More: Best Albums Of 2025 So Far |url=https://www.wonderlandmagazine.com/2025/07/31/best-albums-of-2025-so-far/ |access-date=2026-02-22 |website=Wonderland |language=en-GB}}</ref> Nakatanggap ang album ng apat sa limang bituin na pag-aantas mula kay Crystal Bell ng ''NME'', na pinuri ang ''Ruby'' para sa pagpapakita nito ng karisma ni Jennie, "nakatitiyak sa sarili" na artistikong layunin, at hanay ng kabosesan.<ref name=":0">{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-03-07 |title=Jennie – 'Ruby' review: a bold, self-assured debut that redefines her narrative |url=https://www.nme.com/reviews/album/jennie-blackpink-ruby-review-3844348 |access-date=2025-04-23 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Nilagyan ng tatak ni Maria Leticia Gomes ng ''Clash'' ang album bilang "isang kapana-panabik na pakikinig" na nagpalawak ng kasiningan ni Jennie.<ref>{{Cite web |last=Interviews |first=Clash Magazine Music News, Reviews & |last2=ClashMusic |date=2025-03-07 |title=Jennie - Ruby {{!}} Reviews |url=https://www.clashmusic.com/reviews/jennie-ruby/ |access-date=2025-04-23 |website=Clash Magazine Music News, Reviews & Interviews |language=en-GB}}</ref> Gayundin, pinuri ni Maria Sherman ng ''Associated Press'' ang rekord para sa "ambisyoso at makintab" na pagsisikap sa paggalugad ng iba't ibang aspeto ng personalidad ni Jennie, na ang ''Ruby'' ay "isang kaleidoscope ng iba't ibang tunog [..] na puno ng kabagay, pinakintab na kasiyahan."<ref name="Associated Press 1">{{Cite news |last=Sherman |first=Maria |date=March 7, 2025 |title=Music Review: Blackpink's Jennie steps out on her own with debut solo album, ''Ruby'' |language=en |agency=[[Associated Press]] |location=United States |url=https://apnews.com/article/blackpink-jennie-ruby-solo-album-music-review-a0b5dc56312d91b15ed92be9b19182c0 |access-date=March 7, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250309171808/https://apnews.com/article/blackpink-jennie-ruby-solo-album-music-review-a0b5dc56312d91b15ed92be9b19182c0 |archive-date=March 9, 2025}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=NME |date=2025-06-26 |title=The best albums of 2025… so far! |url=https://www.nme.com/features/music-features/best-albums-of-2025-so-far-3872624 |access-date=2026-07-16 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang pagsusuri para sa ''Rolling Stone'', si Maura Johnston ay iniantas sa tatlo at kalahating bituin, na nagbubuod dito bilang isang "mabilis na paggalaw ng magandang oras" kasama ang "kahanga-hangang kakayahang tumupad" sa dyanra ng R&B-pop.<ref name="RS4" /> Magkatulad ding pinuri ng ''Elle'' ang album bilang "maingay, magalugad, at higit sa lahat, kasiya-siya", na may "kumpiyansang mga awit" at "nakatutuwang mga collab", habang kay Callie Alghrim ng ''Business Insider'' ay inangkin na ang mang-aawit ay "madali niyang mautusan ang spotlight".<ref>{{Cite web |date=2025-12-22 |title=The Best Albums of 2025 Might Prove Your Spotify Listening Age Wrong |url=https://www.elle.com/culture/music/a69839009/best-albums-of-2025/ |access-date=2026-02-22 |website=ELLE |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ahlgrim |first=Callie |title=The best albums of 2025 |url=https://www.businessinsider.com/best-albums-2025 |access-date=2026-02-22 |website=Business Insider |language=en-US}}</ref> Ayon naman sa ''IZM'', ang album ay pinanganak sa kumikislap at maagap na tala ng pop na nagsasala sa kaisipang pangkomersiyal ang K-pop.<ref>{{Cite web |title=Neo Music Communication IZM |url=https://www.izm.co.kr/posts?id=33244 |access-date=2026-07-16 |website=www.izm.co.kr}}</ref> Ang ''Ruby'' ay ika-29 na puwesto sa unang-100 listahan ng mga pinakamahusay na album ng 2025 ng ''Rolling Stone'', at ika-56 sa parehong listahan ng ''Clash''.<ref>{{Cite web |last=Stone |first=Rolling |date=2025-12-03 |title=The 100 Best Albums of 2025 |url=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/best-albums-of-2025-1235466292/ |access-date=2026-02-22 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Interviews |first=Clash Magazine Music News, Reviews & |last2=ClashMusic |date=2025-12-15 |title=Albums Of The Year 2025 {{!}} Features |url=https://www.clashmusic.com/features/albums-of-the-year-2025/ |access-date=2026-02-22 |website=Clash Magazine Music News, Reviews & Interviews |language=en-GB}}</ref> Para sa ''Billboard'', nilagay ang album ito sa ikatlong-pinakamahusay na K-pop album ng 2025.<ref>{{Cite web |last=Webster |first=Amina Ayoud,Jeff Benjamin,Billboard Korea,Abby |date=2025-12-18 |title=The 25 Best K-Pop Albums of 2025: Staff Picks |url=https://www.billboard.com/lists/best-kpop-albums-2025/ |access-date=2026-02-22 |website=Billboard |language=en-US}}</ref> Nag-aalok ng mas halo-halong pagsusuri, pinuri ni Jon Caramanica ng ''The New York Times'' ang ''Ruby'' para sa paggalugad nito gamit ang tinig at tunog ngunit pinuna ang mga kolaborasyon sa album dahil sa kanilang kakulangan ng kabuluhan.<ref>{{Cite news |last=Caramanica |first=Jon |date=2025-03-12 |title=Blackpink’s Members Wrestle With the Mega-Group’s Long Shadow |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2025/03/12/arts/music/blackpink-solo-albums.html |access-date=2025-04-23 |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-06-05 |title=The Best Albums Of 2025 (So Far) |url=https://www.complex.com/music/a/dimassanfiorenzo/best-albums-2025-right-now |access-date=2026-02-22 |website=Complex |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Interviews |first=Clash Magazine Music News, Reviews & |last2=ClashMusic |date=2025-09-02 |title=The 60 Best Albums Of 2025 (So Far...) {{!}} Features |url=https://www.clashmusic.com/features/the-60-best-albums-of-2025-so-far/ |access-date=2026-02-22 |website=Clash Magazine Music News, Reviews & Interviews |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |last=Interviews |first=Clash Magazine Music News, Reviews & |last2=ClashMusic |date=2025-03-07 |title=Jennie - Ruby {{!}} Reviews |url=https://www.clashmusic.com/reviews/jennie-ruby/ |access-date=2026-02-22 |website=Clash Magazine Music News, Reviews & Interviews |language=en-GB}}</ref><ref name=":0" /> Ang ilang tagapalagay kagaya ni Irene Kim ng ''Vogue'' ay nagtalo na ang pagsisikap ng mang-aawit bilang solo ay nagbigay-daan sa kanya upang maipakita ang mga katangiang naiiba sa kanyang karakter bilang it girl ng Blackpink at sa mga pinipilit ng gaawanang K-pop na isuot ng mga idolo nito.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |last=Hess |first=Liam |date=2025-12-17 |title=The 45 Best Albums of 2025 |url=https://www.vogue.com/article/best-albums-of-2025 |access-date=2026-07-16 |website=Vogue |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Neo Music Communication IZM |url=https://www.izm.co.kr/posts?id=33746 |access-date=2026-07-16 |website=www.izm.co.kr}}</ref> Palagay mula sa ''Billboard'' at sa opisyal na pooksapot ng gawad Grammy ay nagsabing ang pag-iisa ng iba-ibang estilo ang nagbigay-kulay sa kaniyang pag-usbong bilang "pangmundong isig" at "bagong-salinlahing mutyang pop", na "nagtatangging itago sa mga inaasahan, dyanra, wika o pamamaraan."<ref>{{Cite web |last=Benjamin |first=Jeff |date=2025-03-10 |title=Every Song From JENNIE’s Solo Album ‘Ruby,’ Ranked |url=https://www.billboard.com/lists/jennie-ruby-songs-ranked/ |access-date=2026-07-16 |website=Billboard |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-03-03 |title=15 Must-Hear Albums Arriving In March 2025: Lady Gaga, Selena Gomez, JENNIE, Lucy Dacus & More |url=https://www.grammy.com/news/must-hear-albums-march-2025-lady-gaga-jennie-lucy-dacus/ |access-date=2026-07-16 |website=Grammy |language=en-US}}</ref> ==Parangal== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |+{{sronly|Awards and nominations}} |- align="center" ! scope="col" | Taon ! scope="col" | Kasapian ! scope="col" | Gawad ! scope="col" | Kinalabasan ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference}} |- | align="center" rowspan="7" | 2025 | rowspan="4" | [[Asian Pop Music Awards]] | Punong 20 Album ng Taon | {{won}} | style="text-align:center" rowspan="2" | <ref>{{cite magazine|last=McIntyre|first=Hugh|title=Asian Pop Music Awards 2025 Winners: Jennie, G-Dragon, Lay Zhang Reign|url=https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2025/12/31/asian-pop-music-awards-2025-jennie-g-dragon-lay-zhang-lead-winners/|magazine=[[Forbes (magazine)|Forbes]]|date=December 31, 2025|access-date=December 31, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260101154419/https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2025/12/31/asian-pop-music-awards-2025-jennie-g-dragon-lay-zhang-lead-winners/|archive-date=January 1, 2026|url-status=live}}</ref> |- | Gawad sa Paghirang ng Madla | {{won|place=9|9th place}} |- | Pinakamahusay na Album ng Taon | {{nom}} | style="text-align:center" rowspan="2" | <ref>{{cite magazine|last=McIntyre|first=Hugh|title=Asian Pop Music Awards 2025: Jennie, G-Dragon, Lay Zhang, Jackson Wang Lead Nominees|url=https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2025/12/02/asian-pop-music-awards-2025-jennie-g-dragon-lay-zhang-jackson-wang-lead-nominees/|magazine=[[Forbes (magazine)|Forbes]]|date=December 2, 2025|access-date=December 2, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251204003025/https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2025/12/02/asian-pop-music-awards-2025-jennie-g-dragon-lay-zhang-jackson-wang-lead-nominees/|archive-date=December 4, 2025|url-status=live}}</ref> |- | Pinakamahusay na Tagagawa{{efn|Mga tagagawa: Jennie (kasama ang pangkat paggawa)}} | {{nom}} |- | [[2025 Korea Grand Music Awards|Korea Grand Music Awards]] | Pinakamahusay na Tugtuging 10 | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{Cite web|script-title=ko:2025 KGMA 본 투표 1차 종료…부문별 1위 누구? 투표 열기 고조|trans-title=2025 KGMA Main Voting 1st Round... Who is number one in each category? Vote openness is high|url=https://isplus.com/article/view/isp202509300155|via=[[Naver]]|publisher=[[Ilgan Sports]]|last=Park|first=Se-yeon|date=September 30, 2025|access-date=October 11, 2025|archive-date=February 15, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260215195443/https://isplus.com/article/view/isp202509300155|url-status=live}}</ref> |- | rowspan="2" | [[2025 Melon Music Awards|Melon Music Awards]] | Mga Angaw Punong 10 | {{won}} | style="text-align:center" | <ref>{{Cite web|script-title=ko:지드래곤, ‘MMA’ 7관왕 등극…제니→올데프 수상|trans-title=G-Dragon wins 7 'MMA' crowns... Jennie → AllDay Project Award|url=https://enews.imbc.com/News/RetrieveNewsInfo/488021|via=[[Naver]]|publisher=[[iMBC]]|language=ko|last=Kim|first=Hye-young|date=December 21, 2025|access-date=December 21, 2025|archive-date=December 23, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251223001834/https://enews.imbc.com/News/RetrieveNewsInfo/488021|url-status=live}}</ref> |- | Album ng Taon | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite magazine|last=Benjamin|first=Jeff|title=Korean Music Awards 2026: Effie, NMIXX, Jennie & Lee Chanhyuk Lead Nominations|url=https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2026/02/05/korean-music-awards-2026-effie-nmixx-jennie--lee-chanhyuk-lead-nominations|magazine=[[Forbes (magazine)|Forbes]]|date=February 5, 2026|access-date=February 5, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260205112422/https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2026/02/05/korean-music-awards-2026-effie-nmixx-jennie--lee-chanhyuk-lead-nominations/|archive-date=February 5, 2026|url-status=live}}</ref> |- | align="center" rowspan="5" | 2026 | [[40th Golden Disc Awards|Golden Disc Awards]] | Pinakamahusay na Album (Bonsang) | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite news|last=Lim|first=Jeong-won|title=Golden Disc nominees announced for event's 40th edition on Jan. 10 in Taipei|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-11-25/entertainment/kpop/Golden-Disc-nominees-announced-for-events-40th-edition-on-Jan-10-in-Taipei/2462791|access-date=November 25, 2025|work=[[Korea JoongAng Daily]]|date=November 25, 2025|archive-date=November 28, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251128104145/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-11-25/entertainment/kpop/Golden-Disc-nominees-announced-for-events-40th-edition-on-Jan-10-in-Taipei/2462791|url-status=live}}</ref> |- | rowspan="2" | [[2026 iHeartRadio Music Awards|iHeartRadio Music Awards]] | K-pop Album ng Taon | {{won}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite magazine|last=Atkinson|first=Katie|url=https://www.billboard.com/lists/2026-iheartradio-music-awards-winners-list/|title=Here Are the 2026 iHeartRadio Music Awards Winners: Full List|date=March 26, 2026|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=March 26, 2026|archive-date=March 27, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260327033531/https://www.billboard.com/lists/2026-iheartradio-music-awards-winners-list/|url-status=live}}</ref> |- | Pinakapaboritong Pamulaang Album | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite magazine|last=Millman|first=Ethan|url=https://www.hollywoodreporter.com/music/music-news/iheartradio-music-award-nominations-taylor-swift-leads-1236467699/|title=iHeartRadio Music Award Nominations: Taylor Swift Leads With Nine|date=January 8, 2026|magazine=[[The Hollywood Reporter]]|access-date=January 8, 2026|archive-date=January 8, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260108230851/https://www.hollywoodreporter.com/music/music-news/iheartradio-music-award-nominations-taylor-swift-leads-1236467699/|url-status=live}}</ref> |- | rowspan="2" | [[23rd Korean Music Awards|Korean Music Awards]] | Pinakamahusay na K-pop Album | {{won}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite news|title=AKMU's Lee Chan-hyuk, Jennie sweep major prizes at Korean Music Awards|url=https://www.koreatimes.co.kr/entertainment/k-pop/20260227/akmus-lee-chan-hyuk-jennie-sweep-major-prizes-at-korean-music-awards|newspaper=[[The Korea Times]]|date=February 27, 2026|access-date=February 27, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260227002356/https://www.koreatimes.co.kr/entertainment/k-pop/20260227/akmus-lee-chan-hyuk-jennie-sweep-major-prizes-at-korean-music-awards|archive-date=February 27, 2026|url-status=live}}</ref> |- | Album ng Taon | {{nom}} | style="text-align:center" | <ref>{{cite magazine|last=Benjamin|first=Jeff|title=Korean Music Awards 2026: Effie, NMIXX, Jennie & Lee Chanhyuk Lead Nominations|url=https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2026/02/05/korean-music-awards-2026-effie-nmixx-jennie--lee-chanhyuk-lead-nominations|magazine=[[Forbes (magazine)|Forbes]]|date=February 5, 2026|access-date=February 5, 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260205112422/https://www.forbes.com/sites/jeffbenjamin/2026/02/05/korean-music-awards-2026-effie-nmixx-jennie--lee-chanhyuk-lead-nominations/|archive-date=February 5, 2026|url-status=live}}</ref> |} == Komersyal na pagganap == Noong Marso 4, 2025, iniulat na nakaipon ang ''Ruby'' ng 450,000 mga pre-order sa buong mundo.<ref name="The Hollywood Reporter 1">{{Cite magazine |last=Fell |first=Nicole |date=March 5, 2025 |title=Jennie's Debut Solo Album Racks Up 450K Pre-Orders |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/music-news/jennies-ruby-debut-solo-album-450k-pre-orders-1236155036/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250305231044/https://www.hollywoodreporter.com/news/music-news/jennies-ruby-debut-solo-album-450k-pre-orders-1236155036/ |archive-date=March 5, 2025 |access-date=March 5, 2025 |magazine=[[The Hollywood Reporter]] |publisher=[[Eldridge Industries]] |location=United States |issn=0018-3660 |oclc=44653726}}</ref> Nakabenta ang album ng higit pa sa isang angaw na kopya sa unang linggo ng paglabas nito at nakapasok sa punong sampu sa 19 na bansa kabilang ang Timog Korea, Awstralya, at Estados Unidos.<ref>{{Cite magazine |last=Fell |first=Nicole |date=March 18, 2025 |title=Jennie Hits 1M Global Sales in First Week for Debut Album 'Ruby' |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/music-news/jennie-hits-1m-global-sales-first-week-debut-album-ruby-1236165638/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250319004550/https://www.hollywoodreporter.com/news/music-news/jennie-hits-1m-global-sales-first-week-debut-album-ruby-1236165638/ |archive-date=March 19, 2025 |access-date=March 18, 2025 |magazine=[[The Hollywood Reporter]] |publisher=[[Eldridge Industries]] |location=United States |issn=0018-3660 |oclc=44653726}}</ref> Sa Timog Korea, ang album ay nakabenta ng higit sa 660,000 kopya sa unang linggo ayon sa tala mula sa Hanteo Chart, kumakatawan sa pinakamataas na benta sa unang linggo ng paglabas ng album para sa isang babaeng K-pop solo artist sa 2025.<ref>{{Cite news |date=March 14, 2025 |title=Jennie sets first-week sales record for K-pop female soloist this year |work=[[Yonhap News Agency]] |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250314004200315 |url-status=live |access-date=March 14, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250314023855/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250314004200315 |archive-date=March 14, 2025}}</ref> Namulaan din nito ang pangalawang ranggo sa Circle Album Chart, na nagtala ng 595,900 kopyang nabenta sa loob ng dalawang araw pagkatapos ang paglabas.<ref name=circleweekly/> Sa Awstralya, namulaan ng album ang pangalawang ranggo sa ARIA Albums Chart, na pinangunahan ng ''Mayhem'' ni [[Lady Gaga]] (2025). Sa pamulaang ito, pumatas ang ''Ruby'' sa ''Rosie'' ni [[Rosé]] (2024) bilang ang pinakamataas na chart ng album ng isang babaeng K-pop soloist sa nabanggit na chart. Ang pagpupuwesto ay ang ikatlong pangalawang ranggong album ni Jennie sa Awstralya pagkatapos ng mga album ng Blackpink na ''The Album'' (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite web |date=March 14, 2025 |title=A monstrous debut for Lady Gaga |url=https://www.aria.com.au/charts/news/a-monstrous-debut-for-lady-gaga |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250314091411/https://www.aria.com.au/charts/news/a-monstrous-debut-for-lady-gaga |archive-date=March 14, 2025 |access-date=March 14, 2025 |publisher=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> Sa Reyno Unido, namulaan ng ''Ruby'' ang pangatlong ranggo sa UK Albums Chart, na nagpalampas sa album ni Rosé na ''Rosie'' bilang ang pinakamataas na chart ng album ng isang babaeng K-pop soloist sa nasabing chart. Napatasan din niya ang ''Golden'' (2023) ni [[Jungkook|Jung Kook]] para sa pinakamataas na chart ng album ng sinumang K-pop solo artist. Nauna nang pumasok si Jennie sa pangalawang ranggo kasama ang mga album ng Blackpink na ''The Album'' at ''Born Pink.''<ref>{{Cite web |last=Lee |first=Jae-hoon |date=March 15, 2025 |script-title=ko:제니, 뭐니! 음방도 삼켰다 |trans-title=Jennie's 'Ruby', Highest Ranking K-Pop Solo on UK Album Chart, Tied for 3rd Place... G-Dragon's 'Übermensch' at 93rd Place |url=https://www.newsis.com/view/NISX20250315_0003099858 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250321134646/https://www.newsis.com/view/NISX20250315_0003099858 |archive-date=March 21, 2025 |access-date=March 15, 2025 |website=[[Newsis]] |language=ko}}</ref> Sa Estados Unidos, namulaan ng ''Ruby'' ang pampitong ranggo sa [[Billboard 200]] na may nabentang 56,000 album-equivalent units sa unang linggo nito. Sa kabuuang iyon, 26,500 ay galing sa mga benta ng album, na nagbunga sa pamulaan ng album sa pangalawang ranggo sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales. Nakamit din nito ang 29,000 streaming equivalent albums (mula sa 39.93 milyong on-demand na opisyal na stream), na humantong sa pang-13 na pamulaan sa ''Billboard'' Top Streaming Albums chart, at 500 track equivalent albums. Sa pamulaang ito, si Jennie ay naging ikatlong kasapi ng Blackpink na nagkamit ng isang nangungunang sampung album sa US, pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé at ''[[Alter Ego (album ni Lisa)|Alter Ego]]'' ni Lisa (2025).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 16, 2025 |title=Lady Gaga's ''Mayhem'' Debuts at No. 1 on ''Billboard'' 200 Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-mayhem-debuts-number-one-billboard-200-chart-1235923158/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250316191025/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lady-gaga-mayhem-debuts-number-one-billboard-200-chart-1235923158/ |archive-date=March 16, 2025 |access-date=March 16, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Mula sa paglabas ng album, tatlo sa mga kanta nito ay humantong sa ''Billboard'' Hot 100 nang sabay-sabay, na'ng "Handlebars" at "Like Jennie" na namulaan ang bilang 80 at 83 nang nakahanay at "ExtraL" na balik-pasok sa bilang 99. Dahil dito, si Jennie ang unang babaeng K-pop soloist na may tatlong kantang humantong sa kasabayang linggo.<ref>{{Cite web |last=You-mee |first=Hwang |date=2025-03-19 |title=Blackpink’s Jennie places 3 songs on Billboard’s Hot 100 |url=https://www.koreaherald.com/article/10444924 |access-date=2026-07-16 |website=The Korea Herald |language=en}}</ref> == Listahan ng mga track == {{Track listing | headline = Paglilista sa mga track ng ''Ruby'' | extra_column = (mga) Tagagawa | total_length = 41:30 | title_width = 25% | writing_width = 52.5% | extra_width = 22.5% | title1 = Intro: Jane | note1 = with [[French Kiwi Juice|FKJ]] | writer1 = {{hlist|[[Jennie (singer)|Jennie]]|[[French Kiwi Juice|Vincent Fenton]]}} | extra1 = FKJ | length1 = 1:38 | title2 = [[Like Jennie]] | writer2 = {{hlist|Jennie|[[Tayla Parx]]|Amanda "Kiddo A.I." Ibanez|[[Zico (rapper)|Zico]]|[[Diplo|Thomas Pentz]]|Jorge Alfonso Sr.}} | extra2 = {{hlist|[[Diplo]]|Leclair|Jorge}} | length2 = 2:03 | title3 = Start a War | writer3 = {{hlist|[[Jonas Jeberg]]|Ramus Søegren|Jelli Dorman|[[Kuk Harrell]]}} | extra3 = {{hlist|Jeberg|Søegren|Sam Homaee|Dorman{{ref|a|[a]}}}} | length3 = 2:45 | title4 = [[Handlebars (Jennie song)|Handlebars]] | note4 = featuring [[Dua Lipa]] | writer4 = {{hlist|Lipa|[[Rob Bisel]]|[[Amy Allen (songwriter)|Amy Allen]]|[[Delacey|Brittany Amaradio]]|James Ghaleb}} | extra4 = {{hlist|Bisel|[[Ido Zmishlany]]}} | length4 = 3:04 | title5 = With the IE (Way Up) | writer5 = {{hlist|Jennie|[[Dem Jointz|Dwayne Abernathy Jr.]]|Dorman|[[Fernando Arbex|Jose Fernando Arbex Miro]]}} | extra5 = [[Dem Jointz]] | length5 = 2:43 | title6 = [[ExtraL]] | note6 = featuring [[Doechii]] | writer6 = {{hlist|Jennie|[[Doechii|Jaylah Hickmon]]|Abernathy|Alexis Andrea Boyd|[[Sorana (singer)|Sorana Pacurar]]}} | extra6 = Dem Jointz | length6 = 2:47 | title7 = [[Mantra (Jennie song)|Mantra]] | writer7 = {{hlist|Jennie|Billy Walsh|Jumpa|[[Claudia Valentina]]|Elle Campbell|Dorman|Serban Cazan|[[Zikai (singer)|Zikai]]}} | extra7 = {{hlist|[[El Guincho]]|Cazan|Dorman|Jumpa}} | length7 = 2:16 | title8 = [[Love Hangover (Jennie song)|Love Hangover]] | note8 = featuring [[Dominic Fike]] | writer8 = {{hlist|Fike|Carly Gibert|Zmishlany|Blaise Railey|[[Bülow (singer)|Megan Bülow]]|Devin Workman}} | extra8 = {{hlist|Jennie|Zmishlany}} | length8 = 3:00 | title9 = [[Zen (Jennie song)|Zen]] | writer9 = {{hlist|Jennie|Dorman|[[Asheton Hogan]]|[[Bibi Bourelly]]|Kirsten Spencer}} | extra9 = [[Asheton Hogan|Pluss]] | length9 = 3:21 | title10 = Damn Right | note10 = featuring [[Childish Gambino]] and [[Kali Uchis]] | writer10 = {{hlist|Jennie|[[Childish Gambino|Donald Glover]]|[[Kali Uchis|Karly-Marina Loaiza]]|Jean Day Jr.|[[30 Roc|Samuel Gloade]]|[[Mike Will Made It|Michael Williams II]]|Bourelly|[[Ari PenSmith|Ariowa Irosogie]]}} | extra10 = {{hlist|Trubeatzz|[[30 Roc]]|[[Mike Will Made It]]}} | length10 = 3:50 | title11 = F.T.S. | writer11 = {{hlist|Jennie|Hogan|Bourelly|Gibert|Christopher Newlin}} | extra11 = {{hlist|Pluss|Gage}} | length11 = 2:32 | title12 = Filter | writer12 = {{hlist|Boyd|Pacurar|Abernathy|Carmen Reese}} | extra12 = Dem Jointz | length12 = 2:31 | title13 = Seoul City | writer13 = {{hlist|Jennie|Myles Harris|Braylin Bowman|Xeryus Gittens|Williams|Bourelly|Gibert}} | extra13 = {{hlist|MoneyGoForMyles|Resource|Xeryus|Mike Will Made It}} | length13 = 2:44 | title14 = Starlight | writer14 = {{hlist|Jennie|Hogan|Armel Potter|Williams|Bourelly|Irosogie}} | extra14 = {{hlist|Pluss|Melz|Mike Will Made It}} | length14 = 2:48 | title15 = Twin | writer15 = {{hlist|Jennie|Bourelly|Newlin|Williams}} | extra15 = {{hlist|Gage|Mike Will Made It}} | length15 = 3:28 }} {{Track listing | headline = ''Ang Buong Edisiyon'' paglilista ng mga track | extra_column = (mga) Tagagawa | total_length = 57:19 | title_width = 25% | writing_width = 52.5% | extra_width = 22.5% | title1 = Like Jennie | note1 = pinahabang remix; kasama si Diplo at D00mscrvll | writer1 = {{hlist|Jennie|Parx|Ibanez|Zico|Pentz|Alfonso}} | extra1 = {{hlist|Diplo|Leclair|Jorge|Akira Akira|William Bowerman|O'Ryan{{ref|a|[a]}}}} | length1 = 3:00 | title2 = Like Jennie | note2 = EDM remix; kasama si Natural | writer2 = {{hlist|Jennie|Parx|Ibanez|Zico|Pentz|Alfonso}} | extra2 = {{hlist|Diplo|Leclair|Jorge|O'Ryan{{ref|a|[a]}}}} | length2 = 2:39 | title3 = Handlebars | note3 = Jennie Lang | writer3 = {{hlist|Bisel|Allen|Amaradio|Ghaleb}} | extra3 = {{hlist|Bisel|Delacey{{ref|a|[a]}}|Dorman{{ref|a|[a]}}|Harrell{{ref|a|[a]}}|O'Ryan{{ref|a|[a]}}}} | length3 = 2:14 | title4 = ExtraL | note4 = Jennie Lang | writer4 = {{hlist|Jennie|Boyd|Pacurar|Abernathy}} | extra4 = Dem Jointz | length4 = 2:34 | title5 = Love Hangover | note5 = Jennie Lang | writer5 = {{hlist|Zmishlany|Bülow|Railey|Gibert}} | extra5 = {{hlist|Jennie|Zmishlany|Dorman{{ref|a|[a]}}|Harrell{{ref|a|[a]}}}} | length5 = 2:48 | title6 = Damn Right | note6 = Jennie Lang | writer6 = {{hlist|Jennie|Day|Gloade|Williams|Bourelly|Irosogie}} | extra6 = {{hlist|Truebeatzz|30 Roc|Mike Will Made-It|Dorman{{ref|a|[a]}}}} | length6 = 2:23 }} '''Mga Paunawa''' * {{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang katagagawa * Ang mga pisikal na bersyon ng album ay may kahaliling pagkakasunud-sunod ng pagkakalista, pati na rin ang mga bersyong solo ng "Handlebars", "ExtraL", "Love Hangover", at "Damn Right".<ref name="Stereogum 1">{{Cite web |last=Chelosky |first=Danielle |date=January 21, 2025 |title=BLACKPINK's JENNIE Announces Debut Solo Album feat. Dua Lipa, Doechii, Childish Gambino, & More |url=https://www.stereogum.com/2293863/blackpinks-jennie-announces-debut-solo-album-feat-dua-lipa-doechii-childish-gambino-more/news/ |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250122025734/https://www.stereogum.com/2293863/blackpinks-jennie-announces-debut-solo-album-feat-dua-lipa-doechii-childish-gambino-more/news/ |archive-date=January 22, 2025 |access-date=January 21, 2025 |website=[[Stereogum]] |location=United States}}</ref> * Sa di-tandis na bersyon ng album, ang "F.T.S." ay hindi kasama sa tracklist. * Ang "With the IE (Way Up)" ay naglalaman ng sample ng "Hi-Jack" na isinulat ni Jose Fernando Arbex Miro at itinanghal ni Barrabás.<ref>{{Citation |title=Jennie (singer) |date=2026-07-13 |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Jennie_(singer)&oldid=1363973589 |work=Wikipedia |language=en |access-date=2026-07-17}}</ref> * Inilalagay ng ''Ang Buong Edisiyon'' ang mga orihinal na track kasunod ng anim na labis na track. == Mga tauhan == Mga ambag ay hinango mula sa Tidal<ref name="Tidal 1">{{Cite web |last=Jennie |author-link=Jennie (singer) |date=February 21, 2025 |title=''Ruby'' / Jennie / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/421911994/credits |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20250310174717/https://listen.tidal.com/album/421911994/credits |archive-date=March 10, 2025 |access-date=March 10, 2025 |publisher=[[Tidal (service)|Tidal]]}}</ref> === Mga musikero === {{div col}} * [[Jennie (mang-aawit)|Jennie]] – boses (lahat ng mga track) * [[French Kiwi Juice|FKJ]] – pag-po-program, taga-synthesize (track 1) * Amanda "Kiddo A.I." Ibanez – mga background na boses (track 2) * [[Chris O'Ryan]] – mga background na boses (track 2) * [[Tayla Parx]] – mga background na boses (track 2) * [[Jonas Jeberg]] – pag-po-program, lahat ng mga instrumento (track 3) * Ramus Søegren – pag-po-program, lahat ng mga instrumento (track 3) * Sam Homaee – pag-po-program, lahat ng mga instrumento (track 3) * Jelli Dorman – mga background na boses (mga track 3, 7, 9, 10), pag-po-program (track 8) * [[Dua Lipa]] – mga boses (track 4) * [[Rob Bisel]] – pag-po-program, bass, glockenspiel, piano, taga-synthesize, mga background na boses (track 4) * Aaron Sterling – mga tambol, mga malatambol na instrumento (track 4) * Shelby Epstine – glockenspiel (track 4) * James Alan – piano (track 4) * [[Amy Allen (songwriter)|Amy Allen]] – mga background na boses (track 4) * [[Delacey]] – mga background na boses (track 4) * [[Doechii]] – mga boses (track 6) * [[El Guincho]] – pag-po-program, pagpalakpak, tambol, mga keyboard, mga malatambol na instrumento, synth bass, taga-synthesize (track 7) * [[Dominic Fike]] – mga boses (track 8) * [[Ido Zmishlany]] – pag-po-program, bass, [[clavichord]], mga tambol, mga keyboard, organ, mga background na boses (track 8) * Will Lamoureux – violin, viola (track 8) * Blaise Railey – mga background na boses (track 8) * Carly Gibert – mga background na boses (track 8) * [[Bülow|Megan Bülow]] – mga background na boses (track 8) * [[Childish Gambino]] – mga boses (track 10) * [[Kali Uchis]] – mga boses (track 10) {{div col end}} === Teknikal === {{div col}} * FKJ – [[Audio mixing (recorded music)|paghahalo ng mga tunog]] (track 1) * [[Serban Ghenea]] – paghahalo ng mga tunog (tracks 2–4, 6–8) * Bryce Bordone – pagtulong sa paghahalo ng mga tunog (tracks 2–4, 6–8) * [[Manny Marroquin]] – paghahalo ng mga tunog (mga track 5, 9, 12, 14) * Jaycen Joshua – paghahalo ng mga tunog (mga track 10, 11, 13, 15) * Mike Seaberg – paghahalo ng mga tunog (mga track 10, 11, 13, 15) * Will Quennell – [[Audio mastering|pag-ma-master]] (tracks 1–5, 7–15) * [[Chris Gehringer]] – pag-ma-master (track 6) * Eunkyung Jung – pag-re-record (tracks 2, 14, 15) * Jonas Jeberg – pag-re-record (track 3) * Ramus Søegren – pag-re-record (track 3) * Cameron Poole – pag-re-record, pamboses na paggawa (track 4) * Delacey – pag-re-record, pamboses na paggawa (track 4) * Chris O'Ryan – pamboses na paggawa (mga track 2, 4, 6), pamboses na pag-iinhinyero (6) * [[Kuk Harrell]] – pag-re-record, pamboses na pag-iinhinyero, pamboses na paggawa (mga track 3, 4, 7–10) * Jelli Dorman – [[Audio engineering|pag-iinhinyero]] (mga track 3, 4, 10, 11); pamboses na pag-iinhinyero, pamboses na paggawa (mga track 3, 4, 7–10) * [[Dem Jointz]] – pag-re-record (tracks 5, 6, 12), pamboses na paggawa (tracks 5, 12) * Jayda Love – pag-re-record (track 6) * Devin Workman – pag-re-record, pamboses na pag-iinhinyero, pamboses na paggawa (track 8) * Gage – pag-re-record (tracks 11, 12, 14) * Aaron Sterling – pag-iinhinyero (track 4) * Jackson Card – pag-iinhinyero (track 4) * Rob Bisel – pag-iinhinyero, pag-re-record (track 4) * Jennifer Ortiz – pag-iinhinyero (track 6) * Noah Gottdenker – pag-iinhinyero (track 8) * Donald Glover – pag-iinhinyero (track 10) * Morgan Jones – pagtulong sa pag-re-record (track 4) * Ramiro Fernandez-Seoane – pagtulong sa pag-re-record (track 14) * Anthony Vilchis – pagtulong sa pag-iinhinyero (track 5) * Trey Station – pagtulong sa pag-iinhinyero (mga track 5, 14) * Chris Bhikoo – pagtulong sa pag-iinhinyero (track 13) * Jacob Richards – pagtulong sa pag-iinhinyero (track 13) {{div col end}} == Mga taltaguhit == {{col-begin}} {{col-2}} ===Mga panlingguhang taltaguhit=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |+ Pagganap ng ''Ruby'' para sa mga panlingguhang taltaguhit ! scope="col"| Chart (2025) ! scope="col"| Tuktok na<br />puwesto |- ! scope="row"| Mga Awstralyanong Album ([[ARIA Charts|ARIA]])<ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/albums-chart/2025-03-17|title=ARIA Top 50 Albums Chart|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|date=March 17, 2025|access-date=March 14, 2025}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Mga Awstriyanong Album ([[Ö3 Austria]])<ref>{{Cite web |last=Hung |first=Steffen |title=Jennie [KR] - Ruby |url=https://austriancharts.at/showitem.asp?interpret=Jennie+%5BKR%5D&titel=Ruby&cat=a |access-date=2025-04-24 |website=austriancharts.at}}</ref> | 3 |- ! scope="row"| Mga Belhikanong Album ([[Ultratop]] Flanders)<ref>{{Cite web |title=Jennie [KR] - Ruby - ultratop.be |url=https://www.ultratop.be/nl///album/85f0b/Jennie-%5BKR%5D-Ruby |access-date=2025-04-24 |website=www.ultratop.be}}</ref> | 3 |- ! scope="row"| Mga Belhikanong Album ([[Ultratop]] Valonia)<ref>{{Cite web |title=Jennie [KR] - Ruby - ultratop.be |url=https://www.ultratop.be/fr///album/85f0b/Jennie-%5BKR%5D-Ruby |access-date=2025-04-24 |website=www.ultratop.be}}</ref> | 4 |- ! scope="row"| Mga Kanadiyanong Album (''[[Billboard]]'')<ref name="Billboard10">{{Cite web |title=JENNIE {{!}} Biography, Music & News |url=https://www.billboard.com/artist/jennie/chart-history/cna/ |access-date=2025-04-24 |website=Billboard |language=en-US}}</ref> | 6 |- ! scope=row"| Mga Kroasyanong Pansabansaang Album (''[[HBU]]'')<ref>{{Cite web |date=2025-10-20 |title=Lista prodaje 41. tjedan 2025. (06.10.2025. – 12.10.2025.) |url=https://www.top-lista.hr/www/lista-prodaje-strano-41-tjedan-2025/ |access-date=2026-07-17 |website=Top Lista |language=hr}}</ref> | 18 |- ! scope="row"| Mga Tsekong Album ([[ČPN IFPI]])<ref>{{Cite web |title=ČNS IFPI |url=https://ifpicr.cz/hitparada/14?weekId= |access-date=2025-04-24 |website=ifpicr.cz |quote=Note: Sa pahina ng chart, piliin ang 12.Týden 2025 sa field katabi ng mga katagang "CZ – ALBUMS – TOP 100" para makita at makuha ang tamang chart.}}</ref> | 31 |- ! scope="row"| Mga Dinamarkang Album ([[Hitlisten]])<ref>{{Cite web |title=Hitlisten.NU |url=http://hitlisten.nu/default.asp?w=10&y=2025&list=a40 |access-date=2025-04-24 |website=Hitlisten.NU}}</ref> | 36 |- ! scope="row" | Mga Olandesang Chart ([[Album Top 100]])<ref>{{Cite web |last=Hung |first=Steffen |title=Jennie [KR] - Ruby |url=https://dutchcharts.nl/showitem.asp?interpret=Jennie+%5BKR%5D&titel=Ruby&cat=a |access-date=2025-04-24 |website=hitparade.ch}}</ref> | 5 |- ! scope="row" | Mga Pinlandiyanong Album ([[Suomen virallinen lista]])<ref>{{Cite web |title=Listat |url=https://ifpi.fi/lista/artistit/Jennie/Ruby/ |access-date=2025-04-25 |website=Musiikkituottajat |language=fi}}</ref> | 16 |- ! scope="row" | Mga Pranses na Album ([[SNEP]])<ref>{{Cite web |title=Top Albums |url=https://snepmusique.com/les-tops/le-top-de-la-semaine/top-albums/?semaine=11&annee=2025 |access-date=2025-04-25 |website=SNEP |language=fr-FR}}</ref> | 4 |- ! scope="row" | Mga Alemanong Album ([[Offizielle Top 100]])<ref>{{Cite web |title=Offizielle Deutsche Charts |url=https://www.offiziellecharts.de/charts/album-details-548619 |access-date=2025-04-25 |website=www.offiziellecharts.de}}</ref> | 6 |- ! scope="row" | Mga Unggariyanong Album ([[MAHASZ]])<ref>{{Cite web |last=lightmedia.hu |title=Hivatalos magyar slágerlisták |url=https://slagerlistak.hu/album-top-40-slagerlista/2025/11 |access-date=2025-04-25 |website=slagerlistak.hu}}</ref> | 18 |- ! scope="row" | Mga Irlandes na Album ([[OCC]])<ref>{{Cite web |title=Official Irish Albums Chart on 14/3/2025 |url=https://www.officialcharts.com/charts/irish-albums-chart/20250314/ie7502/ |access-date=2025-04-25 |website=Official Charts |language=en}}</ref> | 16 |- ! scope="row"| Mga Italyanong Album ([[Federazione Industria Musicale Italiana|FIMI]])<ref>{{cite web|url=https://www.fimi.it/top-of-the-music/classifiche.kl#/charts/1/2025/11|title=Album & Compilation – Classifica settimanale WK 11 (dal 07.03.2025 al 13.03.2025)|publisher=[[Federazione Industria Musicale Italiana]]|language=it|access-date=March 15, 2025}}</ref> | 33 |- ! scope="row"| Mga Haponesang Album ([[Oricon]])<ref>{{Cite web |title=2025年03月03日～2025年03月09日 オリコン週間 アルバムランキング 21～30位 |url=https://www.oricon.co.jp/rank/ja/w/2025-03-17/p/3/ |access-date=2025-04-25 |website=ORICON NEWS |language=ja}}</ref> | 21 |- ! scope="row"| Mga Ipinagsamang Haponesang Album ([[Oricon]])<ref>{{cite web |title=Oricon Top 50 Combined Albums: 2025-03-24 |url=https://www.oricon.co.jp/rank/coa/w/2025-03-24/p/2/ |publisher=[[Oricon]] |access-date=March 20, 2025 |language=ja |archive-url=https://archive.today/20250320041848/https://www.oricon.co.jp/rank/coa/w/2025-03-24/p/2/ |archive-date=March 20, 2025}}</ref> | 17 |- ! scope="row"| Mga Haponesang Hot na Album (''[[Billboard Japan]]'')<ref>{{cite web|url=http://billboard-japan.com/charts/detail?a=hot_albums&year=2025&month=04&day=14|title=Billboard Japan Hot Albums – Week of April 9, 2025|website=[[Billboard Japan]]|language=ja|access-date=April 10, 2025}}</ref> | 9 |- ! scope="row"| Mga Litwaniyanong Album ([[AGATA (organization)|AGATA]])<ref>{{cite web|url=https://www.agata.lt/lt/naujienos/s11-4/|title=2025 11-os savaitės klausomiausi (Top 100)|language=lt|publisher=[[AGATA (organization)|AGATA]]|date=March 14, 2025|access-date=March 14, 2025}}</ref> | 8 |- ! scope="row"| Mga Nuweba Selandyanong Album ([[Recorded Music NZ|RMNZ]])<ref>{{cite web|url=https://aotearoamusiccharts.co.nz/archive/albums/2025-03-14|title=NZ Top 40 Albums Chart|publisher=[[Recorded Music NZ]]|date=March 14, 2025|access-date=March 14, 2025}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Mga Niheryanong Album ([[TurnTable Top 50|''TurnTable'']])<ref>{{cite magazine|url=https://www.turntablecharts.com/charts/2|title=Official Top 100 Albums: March 7th, 2025 - March 13th, 2025|magazine=[[TurnTable charts|TurnTable]]|access-date=March 21, 2025|archive-date=March 21, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250321173633/https://www.turntablecharts.com/charts/2|url-status=dead}}</ref> | 49 |- ! scope="row"| Mga Noruwegong Album ([[VG-lista]])<ref>{{cite web|url=https://topplista.no/charts/albums/2025-w11/|title=Album 2025 uke 11|publisher=[[VG-lista]]|access-date=March 15, 2025}}</ref> | 12 |- ! scope="row"| Mga Polandes na Album ([[ZPAV]])<ref>{{Cite web |title=OLiS - oficjalna lista sprzedaży |url=https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-sprzedazy/albumy |access-date=2025-04-25 |website=www.olis.pl |language=pl}}</ref> | 4 |- ! scope="row"| Mga Portugesang Album ([[Associação Fonográfica Portuguesa|AFP]])<ref>{{cite web|url=https://audiogest.pt/uploads/files/file_2025-03-20-12-35-18.pdf|title=Top 200 Álbuns Semana 11 de 2025|publisher=[[Associação Fonográfica Portuguesa]]|date=March 20, 2025|access-date=March 20, 2025|archive-date=March 20, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250320133120/https://audiogest.pt/uploads/files/file_2025-03-20-12-35-18.pdf|url-status=live}}</ref> | 3 |- ! scope="row"| Mga Eskosyanong Album ([[OCC]])<ref>{{Cite web |title=Official Scottish Albums Chart on 14/3/2025 |url=https://www.officialcharts.com/charts/scottish-albums-chart/20250314/40/ |access-date=2025-04-25 |website=Official Charts |language=en}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Mga Eslobakong Album ([[International Federation of the Phonographic Industry|ČNS IFPI]])<ref>{{cite web|url=https://ifpicr.cz/hitparada/36?weekId=2958|title=Top 100 Slovak Albums|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]]|access-date=April 7, 2025}}</ref> | 20 |- ! scope="row"| Mga Espanyolang Album ([[Productores de Música de España|PROMUSICAE]])<ref name="spanishpeak">{{cite web|url=https://elportaldemusica.es/lists/top-100-albums/2025/11|title=Top 100 Albums – Week 11|website=El Portal de Música|publisher=[[Productores de Música de España]]|access-date=March 17, 2025}}</ref> | 5 |- ! scope="row"| Mga Timog Koreanong Album ([[Circle Chart|Circle]])<ref>{{Cite web |title=CIRCLE CHART - 써클차트 |url=https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?nationGbn=T&targetTime=42&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3|title=Circle Album Chart – Week 42 of 2025|website=[[Circle Chart]]|language=ko|access-date=October 23, 2025}}</ref><br />{{small|''LP version''}} | 10 |- ! scope="row"| Mga Timog Koreanong Album ([[Circle Chart|Circle]])<ref name=circleweekly>{{cite web|url=https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?nationGbn=T&targetTime=10&hitYear=2025&termGbn=week&yearTime=3|title=Circle Album Chart – Week 10 of 2025|website=[[Circle Chart]]|language=ko|access-date=March 13, 2025}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Mga Suwesiyanong Album ([[Sverigetopplistan]])<ref>{{cite web|url=https://www.sverigetopplistan.se/chart/54?dspy=2025&dspp=11|title=Veckolista Album, vecka 11, 2025|publisher=[[Sverigetopplistan]]|access-date=March 15, 2025}}</ref> | 14 |- ! scope="row" | Mga Suwisanong Album ([[Schweizer Hitparade]])<ref>{{Citation |title=Jennie [KR] - Ruby |url=http://swisscharts.com/album/Jennie-%5BKR%5D/Ruby-548619 |access-date=2025-04-25}}</ref> | 9 |- ! scope="row" | Mga Reyno Unidong Album ([[OCC]])<ref>{{Cite web |date=2025-03-26 |title=Official Albums Chart Top 100 on 14/3/2025 |url=https://www.officialcharts.com/charts/albums-chart/20250314/7502/ |access-date=2025-04-25 |website=Official Charts |language=en}}</ref> | 3 |- ! scope="row" | Estados Unidos ([[Billboard 200]])<ref name="Billboard10" /> | 7 |} {{col-2}} ===Mga pambuwanang taltaguhit=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |+ {{sronly|Pagganap ng ''Ruby'' para sa pambuwanang taltaguhit}} ! scope="col"| Taltaguhit (2025) ! scope="col"| Tuktok na </br >puwesto |- ! scope="row"| Mga Haponesang Album (Oricon)<ref>{{cite web |title=Oricon Top 50 Albums: 2025-03 |url=https://www.oricon.co.jp/rank/ja/m/2025-03/p/5/ |publisher=[[Oricon]] |access-date=April 9, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250409045338/https://www.oricon.co.jp/rank/ja/m/2025-03/p/5/ |archive-date=April 9, 2025 |language=ja}}</ref> | 43 |- ! scope="row"| Mga Timog Koreanong Album (Circle)<ref>{{cite web|url=https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?nationGbn=T&targetTime=03&hitYear=2025&termGbn=month&yearTime=3|title=Circle Album Chart – March 2025|website=[[Circle Chart]]|language=ko|access-date=April 10, 2025}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Mga Timog Koreanong Album (Circle)<ref>{{cite web|url=https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?nationGbn=T&targetTime=10&hitYear=2025&termGbn=month&yearTime=3|title=Circle Album Chart – October 2025|website=[[Circle Chart]]|language=ko|access-date=November 7, 2025}}</ref><br />{{small|''LP version''}} | 44 |} ===Mga taltaguhit sa pagtatapos ng taon=== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |+ {{sronly|Pagganap ng ''Ruby'' para sa mga taltaguhit sa pagtatapos ng taon}} ! scope="col"| Taltaguhit (2025) ! scope="col"| Puwesto |- ! scope="row"| Mga Awstralyanong Album (ARIA)<ref>{{cite web|url=https://www.aria.com.au/charts/2025/albums-chart|title=ARIA Top 100 Albums Chart for 2025|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=January 12, 2026}}</ref> | 60 |- ! scope="row"| Mga Belhikanong Albbum (Ultratop Flanders)<ref>{{cite web|url=https://www.ultratop.be/nl/annual.asp?year=2025&cat=a|title=Jaaroverzichten 2025|publisher=[[Ultratop]]|language=nl|access-date=January 9, 2026}}</ref> | 167 |- ! scope="row"| Mga Bellhikanong Album (Ultratop Wallonia)<ref>{{cite web|url=https://www.ultratop.be/fr/annual.asp?year=2025&cat=a|title=Rapports annuels 2025|publisher=[[Ultratop]]|language=fr|access-date=January 9, 2026}}</ref> | 121 |- ! scope="row"| Mga Pranses na Album (SNEP)<ref>{{cite web|url=https://snepmusique.com/wp-content/uploads/2025/12/202552-200-Albums-YTD-SNEP.xlsx-Top-200-Albums.pdf|title=200 Albums Cumul YTD (27/12/2024 – 25/12/2025)|publisher=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|language=fr|access-date=December 30, 2025}}</ref> | 85 |- ! scope="row"| Mga Haponesang Hot na Album (''Billboard Japan'')<ref>{{cite web|url=https://www.billboard-japan.com/charts/detail?a=hot_albums_year&year=2025|title=Billboard Japan Hot Albums – 2025 Year-End|website=[[Billboard Japan]]|language=ja|access-date=December 5, 2025}}</ref> | 36 |- ! scope="row"| Mga Nuweba Selandyang Album (RMNZ)<ref>{{cite web|url=https://aotearoamusiccharts.co.nz/archive/annual-albums/2025-12-18|title=End of Year Top 50 Albums – 2025|publisher=[[Recorded Music NZ]]|access-date=December 22, 2025}}</ref> | 41 |- ! scope="row"| Mga Timog Koreanong Album (Circle)<ref>{{cite web|title=2025 Album Chart|url=https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?serviceGbn=&termGbn=year&yearTime=3&targetTime=2025|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260109033434/https://circlechart.kr/page_chart/album.circle?serviceGbn=&termGbn=year&yearTime=3&targetTime=2025|archive-date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|website=[[Circle Chart]]|publisher=Korea Music Content Association}}</ref> | 27 |- ! scope="row" | Mga RU Kaseteng Album (OCC)<ref>{{cite web|last=White|first=Jack|title=The Official best-selling cassette singles and albums of 2025|url=https://www.officialcharts.com/chart-news/best-selling-cassettes-singles-albums-2025/|website=[[Official Charts Company]]|date=January 7, 2026|access-date=January 7, 2026}}</ref> | 9 |} {{col-end}} ==Kasaysayan ng paglabas== {| class="wikitable plainrowheaders" |+ {{sronly|Kasaysayan ng Paglabas}} ! scope="col"| Lalawigan ! scope="col"| Petsa ! scope="col"| Mga Pormat ! scope="col"| Label ! scope="col"| {{abbr|Ref.|Reference(s)}} |- ! scope="row" rowspan="2" | Sari-sari <!-- Inclusive of South Korea --> | Marso 7, 2025 | {{hlist|CD|kasete|pandihital na pag-dadownload|pag-iistream}} | rowspan="2" | {{hlist|[[Odd Atelier]]|[[Columbia Records|Columbia]]}} | style="text-align:center"| <ref name="Official Store 1">''Ruby'' release formats: * {{cite web |author1=Jennie |author1-link=Jennie (singer) |title=''Ruby'' CD Digipack – Jennie Only Audio |url=https://shop.jenn.ie/products/jennie-ruby-cd-digipack |website=Official Website |publisher=[[Columbia Records]] |access-date=January 22, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122150715/https://shop.jenn.ie/products/jennie-ruby-cd-digipack |archive-date=January 22, 2025 |url-status=dead}} * {{cite web |author1=Jennie |author1-link=Jennie (singer) |title=''Ruby'' Store Exclusive Cassette - Jennie Only Audio |url=https://shopeu.jenn.ie/products/ruby-store-exclusive-cassette |website=Official Website |publisher=[[Columbia Records]] |access-date=January 22, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122180655/https://shopeu.jenn.ie/products/ruby-store-exclusive-cassette |archive-date=January 22, 2025 |url-status=dead}} * {{cite web |author1=Jennie |author1-link=Jennie (singer) |title=''Ruby'' Digital Download |url=https://shop.jenn.ie/products/ruby-digital-download |website=Official Website |publisher=[[Columbia Records]] |access-date=February 25, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250225022542/https://shop.jenn.ie/products/ruby-digital-download |archive-date=February 25, 2025 |url-status=dead}} * {{cite web |author1=Jennie |author1-link=Jennie (singer) |title=''Ruby'' / Jennie / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/421911994/credits |publisher=[[Tidal (service)|Tidal]] |access-date=March 10, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250310174717/https://listen.tidal.com/album/421911994/credits |archive-date=March 10, 2025 |date=February 21, 2025 |url-status=live}} </ref> |- | Agosto 22, 2025 | [[LP record|LP]] | style="text-align:center"| <ref name="Official Store 2">{{cite web |author1=Jennie |author1-link=Jennie (singer) |title=''Ruby'' Vinyl |url=https://shop.jenn.ie/products/ruby-vinyl |website=Official Website |publisher=[[Columbia Records]] |access-date=May 2, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250502023841/https://shop.jenn.ie/products/ruby-vinyl |archive-date=May 2, 2025 |url-status=dead}}</ref> |} ==Mga talababa== {{notelist}} ==Mga sanggunian== [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2025]] [[Kategorya:Mga album ni Jennie]] [[Kategorya:Mga album ng Columbia Records]] e8svhaa9zv7mutrshaz4zw01s9ooyrc 0 333974 2221975 2219529 2026-08-28T03:01:39Z JENSwilleat 159283 2221975 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Alter Ego|Type=studio album|Artist=[[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]|Cover=|Alt=Lisa's head wrapped in black cloth, hand to her mouth, spiky black nails on display|Caption=Didyital at istandard na cover|Released=Pebrero 28, 2025|Recorded=2024–2025|Genre=|Length=32:58<br />42:38 (didyital na bonus)|Language={{hlist|Ingles|Espanyol}}|Label=* [[Lloud]] * [[RCA Records|RCA]]|Producer=* Believve * Grant Boutin * James Essein * [[FnZ]] * [[her0ism]] * Cooper Holzman * Sam Homaee * [[Ilya Salmanzadeh|Ilya]] * Ivsir * [[ATL Jacob]] * [[Abby-Lynn Keen|Abby Keen]] * [[Rob Knox (producer)|Rob Knox]] * [[Max Martin]] * Mocha * Ninetyniiine * [[Ojivolta]] * [[Ari PenSmith]] * [[Raye]] * Rykez * Hendrix Smoke * Sammy Soso * [[Stargate (record producers)|Stargate]] * [[Ryan Tedder]] * Tropkillaz * Andrew Wells * Shintaro Yasuda|Misc={{Singles | name = Alter Ego | type = studio | single 1 = [[Rockstar (Lisa song)|Rockstar]] | single 1 date = Hunyo 27, 2024 | single 2 = [[New Woman (song)|New Woman]] | single 2 date = Agosto 15, 2024 | single 3 = [[Moonlit Floor (Kiss Me)]] | single 3 date = Oktubre 3, 2024 | single 4 = [[Born Again (Lisa song)|Born Again]] | single 4 date = Pebrero 6, 2025 | single 5 = [[Fxck Up the World]] | single 5 date = Pebrero 28, 2025 }}}} Ang '''''Alter Ego''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Taylandes na rapper at mang-aawit na si [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]. Inilabas noong Pebrero 28, 2025, ng [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] at RCA Records, ang album ay nagtanda bilang ang unang solo release ni Lisa pagkatapos umalis sa [[YG Entertainment]] at Interscope Records noong 2023. Binuo ni Lisa ang ''Alter Ego'' na may hanay ng mga katuwang, kabilang sina Ryan Tedder, Ilya Salmanzadeh, at Max Martin. Ito ay naisilang bilang isang 15-track album na gumagalugad ng mga istilo ng [[Musikang hip hop|hip-hop]], electropop at trap at nagtatampok ng mga panauhing paglitaw mula kay [[Doja Cat]], Raye, Rosalía, Future, Megan Thee Stallion at Tyla. Siniyasat ng paksa ng album ang pagkatao, katanyagan, at tagumpay ni Lisa sa pamamagitan ng lente ng iba't ibang alter ego niya. Ang ''Alter Ego'' sa pangkalahatan ay nakatanggap ng halo-halong mga palagay, na pinupuri ng mga kritiko sa malakas nitong paggawa sa pop at masaklaw na kagalingan ngunit pinupuna ang kawalan nito ng pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa paglabas, ang album ay namulaan ang punong sampu sa Awstralya, Belhika, Pransiya, Alemanya, Olanda, Suwisa, at Estados Unidos, habang lumapag din sa punong dalawampu sa Italya, Hapon, Nuweba Selandya, at Reyno Unido. Ang album ay suportado ng limang single: "[[Rockstar]]", "New Woman", "Moonlit Floor (Kiss Me)", "Born Again", at "Fxck Up the World". Ang pangakay na single na "Rockstar" ay umabot sa punong lima ng ''Billboard'' Global 200 at nanguna sa mga taltaguhit sa Hong Kong at Malaysia, habang ang lahat ng single ay umabot sa punong 25 ng Global 200. == Sanligan == Noong Disyembre 2023, inihayag ni [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]] ang kaniyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa kaniyang pagtatrabaho bilang solo, habang nananatili naman sa YG para ipagpatuloy ang kaniyang mga aktibidad bilang kasapi ng [[Blackpink]].<ref>{{Cite web |date=December 29, 2023 |script-title=ko:블랙핑크, 팀 활동만 YG서…지수·제니·리사·로제 개별 계약 않기로(종합) |trans-title=Blackpink, Team Activities Only with YG… Jisoo, Jennie, Lisa, Rosé Not to Sign Individual Contracts (Comprehensive) |url=https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229043233/https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |archive-date=December 29, 2023 |access-date=December 29, 2023 |website=[[Newsis]] |language=ko |via=[[Naver]]}}</ref> Tinatag niya ang sarili niyang kumpanya sa pamamahala na pinangalanang [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] noong Pebrero 2024 at lumagda sa RCA Records noong Abril para maglabas ng solong musika sa pakikipagtulungan sa Lloud.<ref>{{Cite magazine |last=Ziwei |first=Puah |date=February 8, 2024 |title=Blackpink's Lisa launches her own management company, LLOUD |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240208083307/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |archive-date=February 8, 2024 |access-date=February 8, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=April 10, 2024 |title=Blackpink's Lisa and Her Company Lloud Co. Partner With RCA Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240410171552/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-date=April 10, 2024 |access-date=April 10, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Noong Mayo 2024, ang Legend Music Studio sa [[Lalawigan ng Phuket|Phuket]], Taylandiya ay naglimbag ng larawan kasama si Lisa sa [[Facebook]] at ibinahagi na ang RCA Records ay lumipad bilang pangkat kasama ang "isa sa pinakamahusay na tagagawa ng boses sa mundo" upang mag-record ng ilang mga track kasama ang mang-aawit sa istudyo.<ref>{{Cite web |date=May 29, 2024 |title=So this happened a few weeks ago! RCA Records flew in a team that included one of the best vocal producers in the world to record a bunch of tracks with Lisa from Black/Pink. A long, but beautiful day! They were all so nice, including Lisa! |url=https://www.facebook.com/legendmusicphuket/posts/pfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201024450/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Flegendmusicphuket%2Fposts%2Fpfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |archive-date=February 1, 2025 |access-date=May 29, 2024 |website=Legend Music Studio |via=[[Facebook]]}}</ref> Unang tinudyuan ni Lisa ang pamagat ng kaniyang paparating na album sa bidyong pangmusika para sa single na "New Woman" noong Agosto, kung saan ipinakita ang ilang mga babae na nagbabasa ng magasing pinangalanang ''Alter Ego.''<ref>{{Cite magazine |last=Kickham |first=Dylan |date=November 12, 2024 |title=Lisa Teases A Thunderous New Song Called "Alter Ego" |url=https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114173954/https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 12, 2024 |magazine=[[Nylon (magazine)|Nylon]]}}</ref> Sa isang panayam para sa kaniyang ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' cover story noong Nobyembre, ibinahagi niya na siya ay nagsusumikap sa album na "sinusubukang alamin ito, ang listahan ng track at lahat-lahat, kung ano ang maaari kong baguhin doon" at pinatugtog ang ilan sa mga hindi natapos na kanta para sa tagaulat.<ref>{{Cite magazine |last=Feeney |first=Nolan |date=November 14, 2024 |title='Call Me Boss Lisa': Blackpink Star Tells All As She Orchestrates Her Solo Breakout |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114140029/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 14, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> == Konsepto at pamagat == Ginalugad ni Lisa ang limang magkakaibang panloob na katauhan sa ''Alter Ego'', bawat isa ay may sariling mga pangalan at katangian.<ref name="BB1" /> Ang limang "alter egos"—pinangalanang Roxi, Kiki, Vixi, Sunni, at Speedi—ay tumutugma sa iba't ibang mga track sa album at tinatampok sa mga pisikal na bersyon na may sariling cover art.<ref>{{Cite news |last=Pascual |first=Pamela |date=December 18, 2024 |title=Blackpink's Lisa unveils 'Alter Ego' album versions |work=[[Daily Tribune (Philippines)|Daily Tribune]] |url=https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |url-status=live |access-date=December 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218175405/https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |archive-date=December 18, 2024}}</ref> Ayon kay Lisa, ang konsepto ay naisip habang siya ay "sinusubukan ang napakaraming iba't ibang uri ng mga estilo ng musika habang ako ay nagre-record." Gustong isama ang iba't ibang genre sa isang album, naisip niyang "Naku, hindi pa ako nakakagawa ng ganitong uri ng bagay dati, pero maganda itong pakinggan. Bakit hindi na lang ilagay ang lahat ng iba't ibang istilo sa album at tawagin itong ''Alter Ego?''"<ref name="BB1">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=January 27, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Calls Doja Cat Her 'Dream' Duet Partner Ahead of 'Born Again' Collaboration |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250127205034/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |archive-date=January 27, 2025 |access-date=January 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang pampromosyong kampanya ng album ay gumagamit ng limang-sulok na bituin bilang isang emblem na kumatawan sa limang alter egos niya, habang ang trailer video nito ay nagtatampok ng rapper sa limang lokasyon, isa para sa bawat katauhan: isang itim na istraktura ng bato, isang catwalk na pangkalawakan, isang mahiwagang hardin, isang luntiang laser-beam track ng motorsiklo, at isang mabulkang pulang runway.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang unang alter ego, si Roxi, ay inspirasyon ng kantang "Rockstar" at inilalarawan sa cover art na may hawak na gitara sa isang mahiwagang hardin, na may kasamang paglalarawan na naglalarawan sa kaniya bilang isang rockstar na namumuhay upang "umaliw at laging tumutupad sa entablado".<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pangalawang alter ego, si Sunni, ay nagmula sa "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay isang malayang nagsasalita ngaPransesy kayumangging kulot na buhok na may " ''je ne sais quoi'' para sa mga araw na hinahalikan ng araw at mga gabing maaliwalas sa dagat". <ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Sunni |url=https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212151030/https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikatlong alter ego, si Kiki, batay sa "New Woman", ay isang mahilig sa Internet na may sassy Y2K aesthetic na makikitang "nagsusunog ng mga CD o naghahanap ng bagong bagay na kinahuhumalingan" at nakaistilo na may rosas na buhok at rosas na kasuotan.<ref>{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=January 23, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa reveals Y2K-inspired alter ego Kiki ahead of solo album release; friendship with Rosalía, Aeries born and more |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124102712/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |archive-date=January 24, 2025 |access-date=January 23, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pang-apat na alter ego, si Speedi, na tumutugma sa "Lifestyle", ay isang tagapagmaneho ng sports car na may mapusyaw na kahel na buhok na "itinayo para sa pagmamadali, nakakapit para sa panalo" at may "kakaluklok lang ng NOS kit" sa kanyang sasakyan.<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Speedi |url=https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212141211/https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikalimang alter ego, si Vixi, ay sinasabayan ang kantang "Fxck Up the World" at "ang gusto nilang tawaging bilang 'Kontrabida'".<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Vixi |url=https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212140844/https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Itinatampok ng opisyal na tie-in comic ng album, ang ''Alter-Ego: The Official Comic'', ang limang alter egos bilang magkakaibigan sa isang cyberpunk city, na nagtutulungan upang iligtas si Vixi mula sa pagkakabilanggo sa virtual reality.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic-Book Company to Accompany Debut Album 'Alter-Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210149/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> [[Kategorya:Mga album noong 2025]] == Promosyon at paglabas == Matapos ilabas ang unang tatlong single ng album, inilunsad ni Lisa ang ''Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour'', na sumasaklaw sa limang lungsod kabilang ang Singapura, Bangkok, Jakarta, Kaohsiung, at Hong Kong, noong Nobyembre 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Tan |first=Derrick |date=November 1, 2024 |title=BLACKPINK's LISA 2024 fan meetup at Singapore Indoor Stadium: Ticket prices, and more details |url=https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302132844/https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=Lifestyle Asia}}</ref> Noong Nobyembre 11, sa unang gabi ng fan meet tour, inilabas ang isang snippet ng isang sinematikong bidyong pantudyo, kung saan itinampok si Lisa na tumutugtog ng gitara laban sa isang mapanglaw na tanawin ng cyberpunk at tumatawag ng sinag ng lila mula sa langit.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 13, 2024 |title=Lisa of Blackpink Hints at New Project With Cyberpunk Teaser & Cryptic Countdown |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241113171728/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |archive-date=November 13, 2024 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang caption ng pantudyo ay nagsiwalat ng isang titik ng pamagat ng proyekto.<ref name="teaser1" /> Ang isang-linggong habang countdown na dapat matapos sa Nobyembre 19 ay lumabas din sa websayt ni Lisa.<ref name="teaser1">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=November 13, 2024 |title=Blackpink's Lisa drops new teaser, begins mysterious countdown |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-teaser-countdown-new-music-3812184 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref> Karagdagang mga bahagi ng pantudyo ang inilabas sa ibang pagkakataon sa panahon ng paglilibot, bawat isa ay nagpapakita ng isa pang titik ng pangalan ng proyekto. Pagkatapos ng panghuling palabas sa Hong Kong noong Nobyembre 19, pinasimulan ni Lisa ang buong tatlong minutong pantudyo at opisyal na inihayag na ang kaniyang unang studio album na ''Alter Ego'' ay ipapalabas sa Pebrero 28, 2025.<ref name="RS">{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=November 19, 2024 |title=Blackpink's Lisa Embraces New Aura in 'Alter Ego' Debut Album Teaser |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119172941/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Ibinunyag din niya ang cover art ng album, na nagtampok ng malapitang larawan ni Lisa sa isang itim na hood na humahawak ang kaniyang naka-manicure na kamay sa kaniyang mukha.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Enero 6, 2025, nag-post si Lisa ng maikling bidyong dagli ng isang text exchange na nagtatampok ng "alter ego" na may caption na: "Si Roxi ay pumasok sa chat." Nagtapos ang bidyo sa pamamagitan ng pagtukoy ng natatanging lokasyon na naaayon sa karakter, habang inilabas niya ang paglalarawan at album cover art para sa karakter sa kaniyang websayt; inulit niya ang parehong proseso upang ipakita ang natitirang alter egos na Sunni, Kiki, Speedi, at Vixi.<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Noong Pebrero 18, inihayag ni Lisa ang paglulunsad ng kanyang kumpanya ng komiks na Lalisa Comics katuwang ang Zero Zero Entertainment.<ref>{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic Company to Accompany Debut Album 'Alter Ego' |url=https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218170928/https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |archive-date=February 18, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Ang unang paglabas ng kompanya ay magiging isang limitadong edisyon na 56-pahinang grapikong nobela na pinamagatang ''Alter-Ego: The Official Comic'', isang kasamang piraso ng album na inakda ni Lisa at inilarawan ni Minomiyabi na itinakdang ilabas noong Marso 24.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 18, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Launches Lalisa Comics Ahead of 'Alter Ego' Album |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210148/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Pebrero 21, nag-post si Lisa ng bidyo na nagpapakita ng listahan ng track ng album, kung saan umupo siya kasama ang kanyang iba't ibang alter egos sa isang snippet ng kantang "Fxck Up the World".<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Thomás |date=February 21, 2025 |title=Lisa Will Feature Tyla, Future, and Megan Thee Stallion on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222041517/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |archive-date=February 22, 2025 |access-date=February 22, 2025 |magazine=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |language=en-US}}</ref> Ang ''Alter Ego'' ay inilabas noong Pebrero 28 bilang isang karaniwang 12-track album sa pag-ii-stream, platapormang dihital, CD at vinyl pati na rin ang isang 15-track album na may tatlong bonus na track sa pag-ii-stream at platapormang dihital lamang. Magagamit ito sa siyam na variant ng CD, lahat ay naglalaman ng mga collectible na ang ilan ay nakahalo-halo, anim na nakakahong deluxe set na naglalaman ng CD at isang branded na piraso ng damit, at dalawang vinyl variant.<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Isang limitadong digital na 19-track na edisyon na pinamagatang ''Thank You Lilies'' ay eksklusibong inilabas sa opisyal na tindahang web ni Lisa na naglalaman ng Victoria's Secret na bersyon ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)", ang Purple Disco Machine remix ng "Born Again", at isang voice note mula kay Lisa na may pamagat na "Thank You Lilies".<ref>{{Cite web |title=Alter Ego Digital Download (Thank You Lilies Version) |url=https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250303205335/https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |archive-date=March 3, 2025 |access-date=March 3, 2025 |website=Lisa Official Thailand Store |ref={{sfnref|Lisa Official Thailand Store|2025}}}}</ref> Ang petsa ng paglabas ng album ay kasabay ng mga running airdates ng ikatlong season ng [[HBO]] TV series na ''The White Lotus'', kung saan ginawa ni Lisa ang kaniyang debut sa pag-arte.<ref>{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=February 11, 2025 |title=Lisa Says She Was 'Nervous' Making 'White Lotus' Acting Debut, Thanks Supportive Cast |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214001245/https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Bilang resulta, malawakang itinaguyod ni Lisa ang kanyang album kasama ang kanyang papel sa serye, na nagbibigay ng mga panayam sa mga online at radio talk show, tulad ng ''Hot Ones,''<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=LISA One-Ups BLACKPINK Bandmate ROSÉ by Not Crying on 'Hot Ones': 'I'll Prove Her Wrong' |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227183720/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ''Woody FM'',<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa opens up about stalker fans: "I was scared to be alone" |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302111851/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> ''What's in My Bag?'' ng [[Vogue]],<ref>{{Cite magazine |last=Allaire |first=Christian |date=February 24, 2025 |title=What's In Lisa's Bag? Snacks, Hot Sauce, and Cat Memorabilia |url=https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302112224/https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]]}}</ref> at [[BBC Radio 1]].<ref>{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Radio 1's At Home with Vick, Katie and Jamie Podcast |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0kvbhvd |access-date=March 2, 2025 |website=[[BBC Radio 1]]}}</ref> Itinampok din siya sa mga panayam na may publikasyon kabilang ang ''Vanity Fair'',<ref>{{Cite magazine |last=Vanderhoof |first=Erin |date=November 13, 2024 |title=Lisa from Blackpink on Acting in The White Lotus and Looking Out on an "Ocean" of K-Pop Fans |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227182613/https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]}}</ref> ''The Wall Street Journal'',<ref>{{Cite news |last=Florsheim |first=Lane |date=March 4, 2025 |title=How Blackpink’s Lisa Found Her Own Voice |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |url-access=subscription |access-date=March 24, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250305134808/https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |archive-date=March 5, 2025}}</ref> ''Elle'',<ref>{{Cite magazine |last=Lee |first=Stephan |date=August 12, 2024 |title=Blackpink's Lisa Is Ready to Be Unleashed |url=https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812125342/https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |archive-date=August 12, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> at ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'', na ang huli ay nagtampok sa kaniya sa sampung iba't ibang mga pabalat sa buong mundo bilang ang kauna-unahang global cover star ng publikasyon.<ref>{{Cite magazine |last=Saenz |first=Rome |date=November 14, 2024 |title=Lisa Is Billboard's First-Ever Global Cover Star |url=https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214043024/https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |archive-date=December 14, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Mayo 29, isang pelikulang dokumentaryo tungkol kay Lisa ay inihayag na nasa paggawa mula sa Sony Music Vision. Sa pagdidirehe ni Sue Kim, ang pelikula ay nag-uugnay sa buhay at solong karera ng artista para sa nakaraang mga taon.<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2025-05-30 |title=K-Pop Superstar Lisa Set for Documentary Film Treatment From Sony Music Vision and Director Sue Kim |url=https://variety.com/2025/film/news/lisa-documentary-film-sony-music-vision-sue-kim-blackpink-1236413583/ |access-date=2025-05-30 |website=Variety |language=en-US}}</ref> === Mga single === Limang single ang sumusuporta ''sa Alter Ego''. Ang nangungunang single, "Rockstar", ay inilabas noong Hunyo 27, 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=June 18, 2024 |title=BLACKPINK's LISA Announces New Solo Single 'Rockstar': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618151842/https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |archive-date=June 18, 2024 |access-date=June 18, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Umakyat ang kanta sa ikaapat na ranggo sa ''Billboard'' Global 200 at unang ranggo sa Global Excl.US, na kinamtan ni Lisa ang kaniyang ikatlong top-ten hit sa una at ang kaniyang unang chart-topper sumunod.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=July 8, 2024 |title=Lisa Earns Her First ''Billboard'' Global Excl. U.S. No. 1 With Debut of 'Rockstar' |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-rockstar-number-one-debut-global-excl-us-chart-1235726610/ |access-date=July 9, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ito rin ang naging pinakamataas niyang entry sa charting sa US ''Billboard'' Hot 100 sa ika-70 ranggo.<ref>{{Cite tweet|last=Billboard Charts|date=July 8, 2024|user=billboardcharts|title=LISA's "Rockstar" debuts at No. 70 on this week's #Hot100. It's becomes the highest-charting solo song of her career. She previously charted with "Lalisa" (No. 84 peak) and "Money" (No. 90), both in 2021.|number=1810416752763060423|access-date=July 8, 2024}}</ref> Ang pangalawang single ng album, "New Woman" na pinagtatampukan ni Rosalía, ay inilabas noong Agosto 15.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=August 6, 2024 |title=Lisa and Rosalía Will Link Up on Single 'New Woman' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806221652/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |archive-date=August 6, 2024 |access-date=August 6, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-15 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glo/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ika-6 naman sa Global Excl. US, na naging pang-apat na top-ten hit ni Lisa,<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=August 26, 2024 |title=Billie Eilish's 'Birds of a Feather' Flies High Atop Global Charts for Third Week |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826221049/https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |archive-date=August 26, 2024 |access-date=August 26, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-97 ranggo sa US ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Hot 100) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/hsi/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikatlong single, "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay inilabas noong Oktubre 3.<ref>{{Cite magazine |last=Aniftos |first=Rania |date=October 4, 2024 |title=LISA Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004022114/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |archive-date=October 4, 2024 |access-date=October 4, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang kanta ay tumuktok sa ika-24 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="Global 200" /> at ika-14 na ranggo sa Global Excl. US.<ref name="Global Excl. US">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global Excl. US) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glx/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikaapat na single, "Born Again" na pinagtatampukan nina [[Doja Cat]] at Raye, ay inilabas noong Pebrero 6, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 7, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa drops new single 'Born Again', featuring Doja Cat and RAYE |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250207191741/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |archive-date=February 7, 2025 |access-date=February 7, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-22 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200" /> ika-12 ranggo sa Global Excl. US,<ref name="Global Excl. US" /> at ika-68 ranggo sa ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100" /> Ang "Fxck Up the World" na pinagtatampukan ni Future ay inilabas bilang ikalimang single kasabay ng paglabas ng album noong Pebrero 28.<ref>{{Cite web |last=Shim |first=Sun-ah |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa releases 1st LP, 'Alter Ego' |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228152455/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |website=[[Yonhap News Agency]]}}</ref> Isang bidyong pangmusika para sa kantang "When I'm With You" na nagtatampok kay Tyla ay nilabas noong Mayo 16.<ref>{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-05-16 |title=Lisa and Tyla Beat the Heat in New 'When I'm With You' Video |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-tyla-when-im-with-you-music-video-1235341059/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> === Mga live na pagtatanghal === Noong Setyembre 11, 2024, nag-debut si Lisa ng "New Woman" at "Rockstar" sa 2024 MTV Video Music Awards sa Elmont, New York.<ref>{{Cite web |last=Bloom |first=Madison |date=September 12, 2024 |title=Watch Blackpink's Lisa Perform "New Woman" and "Rockstar" at 2024 MTV VMAs |url=https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912175637/https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |archive-date=September 12, 2024 |access-date=September 12, 2024 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Inihandog niya ang parehong mga kanta at ang "Moonlit Floor (Kiss Me)" bago sa paglabas nito bilang pangunang-ulo para sa Global Citizen Festival sa [[Lungsod ng New York|New York City]] noong Setyembre 28.<ref>{{Cite web |last=Iasimone |first=Ashley |date=2024-09-29 |title=Lisa of Blackpink Debuts New Song 'Moonlit Floor' at Global Citizen Fest 2024 |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-moonlit-floor-global-citizen-festival-2024-1235787991/ |access-date=2025-01-16 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> Noong Oktubre 15, nagtanghal siya ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)" sa Victoria's Secret Fashion Show 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Flam |first=Charna |date=October 15, 2024 |title=K-Pop Superstar Lisa Opens Victoria's Secret Fashion Show on a Motorcycle with Rockin' Performance of 'Rockstar' |url=https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241017004624/https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |archive-date=October 17, 2024 |access-date=October 15, 2024 |magazine=[[People (magazine)|People]]}}</ref> Ipinakita rin niya ang tatlong single sa Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour, na binubuo ng limang palabas sa pagitan ng Nobyembre 11 at 19.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=September 24, 2024 |title=BLACKPINK's Lisa announces 2024 'Fan Meetup' tour in Asia |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240924055349/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |archive-date=September 24, 2024 |access-date=September 24, 2024 |website=[[NME]]}}</ref> Sa Bisperas ng Bagong Taon, tinanghal ni Lisa ang "Rockstar", "New Woman", at ang "Santa Baby" remix ng "Moonlit Floor (Kiss Me)" bilang pangunang-ulo para sa Amazing Thailand Countdown 2025 sa [[Bangkok|Bangkok.]]<ref>{{Cite news |date=December 31, 2024 |title=Lisa Blackpink ushers in 2025 at Bangkok countdown |work=[[The Nation (Thailand)|The Nation]] |url=https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |url-status=live |access-date=December 31, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250103191057/https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |archive-date=January 3, 2025}}</ref> Nagtanghal siya ng mga kanta mula sa ''Alter Ego'' sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 11 at 18, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Lutkin |first=Aimée |date=April 12, 2025 |title=Lisa's Insane Coachella Set Attended By Rosé, Jennie, and 2 'White Lotus' Co-Stars |url=https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412153148/https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |archive-date=April 12, 2025 |access-date=April 12, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> == Kritikal na pagtanggap == Ang ''Alter Ego'' ay karaniwang nakatanggap ng halo-halong mga pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa tagapagtanggap ng pagsusuring Metacritic, ang ''Alter Ego'' ay nakatanggap ng "halo-halo o mga abereyds na pagsusuri" base sa tinimbang na abereyds na puntos na 58 sa 100 mula sa anim na kritiko.<ref>{{Citation |title=Alter Ego by LISA |url=https://www.metacritic.com/music/alter-ego/lisa |language=en |access-date=2025-05-30}}</ref>Nagsusulat para sa ''Rolling Stone'', pinuntusan ni Maura Johnston ang ''Alter Ego'' ng 3.5 sa 5 bituin at pinuri ito para sa pagpapakita nito ng "matibay ngunit nakakaakit na pag-awit" at kabuoan bilang isang artista, gaya ng itinampok ng konsepto ng pagkamaraming-katauhan ng rekord, ngunit nagkomento na "hindi masyadong pinagsama-sama".<ref>{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-02-27 |title=Lisa Explores Her Many Sides on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> Katulad na pinuri ni Elise Ryan ng ''Associated Press'' ang album para sa "pag-aampon ng mga estilo gaya ng hunyango" at "nakakapaki-pakinabang na paggawang pop" ngunit pinuna ito sa pagiging masyadong "mabigat-sa-tampok", na nakakabawas sa malinaw na pagpapakilala kay Lisa sa mga tagapakinig niya.<ref>{{Cite news |last=Ryan |first=Elise |date=February 27, 2025 |title=Music Review: Blackpink star Lisa's 'Alter Ego' is an ambitious, chameleonic solo debut |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768 |url-status=live |access-date=February 27, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227190339/https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |archive-date=February 27, 2025}}</ref> Naghanap naman ng puna ang ''[[The Guardian]]'' sa ''Alter Ego'' na puno ng maraming istilo at mga guest artist, nagtatampok na mas namumukod-tangi ang mga tagatampok kaysa kay Lisa mismo.<ref>{{Cite news |last=D'Souza |first=Shaad |date=2025-03-01 |title=Lisa: Alter Ego review – a focus group-tested attempt at megastar success |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/music/2025/mar/01/lisa-alter-ego-review-a-focus-group-tested-attempt-at-megastar-success |access-date=2025-05-30 |issn=0261-3077}}</ref> Sa kabaligtaran, sinabi ni Crystal Bell ng ''NME'' na ang pinakamahusay na mga gawa ni Lisa sa ''Alter Ego'' ay nagmula sa kaniyang mga tagatampok; gayunpaman, pinuna niya ang album sa kabuuan bilang isang proyekto na sumasaklaw sa pagkakaiba-iba, pagtatanghal, at sonik na eksperimento sa halip na pagkakaisa, artistikong pananaw, o mas malalim na pananaw sa pagkakakilanlan ni Lisa.<ref>{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-02-28 |title=Lisa – 'Alter Ego' review: a flashy debut in search of deeper identity |url=https://www.nme.com/reviews/album/lisa-blackpink-alter-ego-review-3842131 |access-date=2025-05-30 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang halo-halong tatlong-bituin na pagsusuri para sa ''The Times'', binigyang-konteksto ni Will Hodgkinson ang album bilang resulta ng mahigpit na sistema ng pagsasanay ng [[K-pop]], na nagbubuod ng "walang-awang kahusayan" ng ''Alter Ego'' upang maging "isang distilasyon ng bawat sikat na istilo ng modernong panahon, na binalot ulit at ipinakita para sa isang audience na gusto ang kanilang mga idolo na walang kamali-mali at hindi malalampasan".<ref>{{Cite web |last=Hodgkinson |first=Will |date=2025-02-28 |title=Lisa: Alter Ego review — the White Lotus star is impressive if exhausting |url=https://www.thetimes.com/culture/music/article/lisa-alter-ego-album-review-white-lotus-q0j36g0nd |access-date=2025-05-30 |website=www.thetimes.com |language=en}}</ref> Si Joshua Minsoo Kim ng ''[[Pitchfork]]'' ay negatibong nilagyan ng label ang album bilang "pinakabasal na pagpapakatawan ng isang pop star", na pinupuna ang kakulangan nito sa lalim.<ref>{{Cite web |last=Kim |first=Joshua Minsoo |title=LISA: Alter Ego |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/lisa-alter-ego/ |access-date=2025-05-30 |website=Pitchfork |language=en-US}}</ref> Ang isa pang negatibong pagsusuri ni Ed Power para sa ''The Irish Times'' ay muling nagpahayag ng mga kritisismo sa kakulangan ng pagpapakatao at pagkakakilanlan ng album.<ref>{{Cite web |last=Power |first=Ed |date=March 6, 2025 |title=Lisa: Alter Ego review – Blackpink superstar's solo debut is a clumsy lurch towards pop maximalism |url=https://www.irishtimes.com/culture/music/review/2025/03/06/lisa-alter-ego-review-blackpink-superstars-solo-debut-is-a-clumsy-lurch-towards-pop-maximalism/ |access-date=March 7, 2025 |website=The Irish Times}}</ref> == Komersyal na pagganap == Sa Estados Unidos, nag-debut ''ang Alter Ego'' sa ikapitong ranggo sa [[Billboard 200|''Billboard'' 200]], na nakakuha ng 45,500 album-equivalent units sa unang linggo ng paglabas nito. Kasama sa kabuuan ang 28,000 na benta ng album, 16,500 pag-si-stream na katumbas na album (mula sa 23.12 milyong opisyal na stream), at 1,000 na katumbas ng track na album. Dito, nakuha ni Lisa ang nangungunang debut ng linggo at naging pangalawang kasapi ng [[Blackpink]] na nakamit ang solong top-ten album pagkatapos ng ''Rosie'' (2024).<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut ang ''Alter Ego'' sa numero uno sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales, na ginawang pangalawang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung bilang isang soloist matapos ang ''Rosie'' na tumama sa numero tatlo noong 2024. Minarkahan nito ang kanyang unang numero-uno solo album sa chart at ang kanyang pangatlo sa pangkalahatan pagkatapos ng mga album ng Blackpink: [[The Album|''The Album'']] (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 12, 2025 |title=LISA's 'Alter Ego' Debuts at No. 1 on Top Album Sales Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313030755/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut din ito sa numero 31 sa chart ng ''Billboard Top Streaming Albums.''<ref name="BB200" /> Sa Australia, ang album ay nag-debut sa numero lima sa ARIA Albums Chart, na naging pangalawang solo album ng isang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé''.''<ref>{{Cite web |date=March 7, 2025 |title=Billie hits back |url=https://www.aria.com.au/charts/news/billie-hits-back |access-date=March 7, 2025 |website=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> == Paglilista ng mga track == Ang mga kredito ay hinango mula sa mga tala ng album liner at Tidal para sa mga digital bonus track.<ref name="Tidal">{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Alter Ego / LISA / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228050443/https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |via=Tidal}}</ref> {{Track listing}} === Mga Tala === * <templatestyles src="Citation/styles.css" />{{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang karagdagan tagagawa. * {{sup|{{note|c|[c]}}}} bilang katagagawa. * Ang mga edisyong bonus ay naglalaman ng mga solo na bersiyon ng "Fxck Up the World" at "Rapunzel" bilang mga track 14 at 15, ayon sa pagkakabanggit. * "Rockstar" ay naglalaman ng isang sample ng "New Person, Same Old Mistakes", na isinulat ni Kevin Parker, na itinanghal ni Tame Impala.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=June 28, 2024 |title=Blackpink's Lisa is a 'Rockstar' in her new single and music video |url=https://www.nme.com/reviews/track/blackpink-lisa-rockstar-review-3769415 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628214823/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-new-solo-single-rockstar-3766771 |archive-date=June 28, 2024 |access-date=June 28, 2024 |website=[[NME]] |language=en-GB}}</ref> * "Moonlit Floor (Kiss Me) " ay naglalaman ng isang pag-iiba ng "Kiss Me", na isinulat ni Matt Slocum at itinanghal ni Sixpence None the Richer.<ref>{{Cite web |last=Aniftos |first=Rania |date=2024-10-04 |title=Lisa Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |access-date=2024-11-19 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> ===Sanggunian=== 256dz3lds1kouvr0fnc3ch9696rx97n 2221976 2221975 2026-08-28T03:01:50Z JENSwilleat 159283 /* Sanggunian */ 2221976 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Alter Ego|Type=studio album|Artist=[[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]|Cover=|Alt=Lisa's head wrapped in black cloth, hand to her mouth, spiky black nails on display|Caption=Didyital at istandard na cover|Released=Pebrero 28, 2025|Recorded=2024–2025|Genre=|Length=32:58<br />42:38 (didyital na bonus)|Language={{hlist|Ingles|Espanyol}}|Label=* [[Lloud]] * [[RCA Records|RCA]]|Producer=* Believve * Grant Boutin * James Essein * [[FnZ]] * [[her0ism]] * Cooper Holzman * Sam Homaee * [[Ilya Salmanzadeh|Ilya]] * Ivsir * [[ATL Jacob]] * [[Abby-Lynn Keen|Abby Keen]] * [[Rob Knox (producer)|Rob Knox]] * [[Max Martin]] * Mocha * Ninetyniiine * [[Ojivolta]] * [[Ari PenSmith]] * [[Raye]] * Rykez * Hendrix Smoke * Sammy Soso * [[Stargate (record producers)|Stargate]] * [[Ryan Tedder]] * Tropkillaz * Andrew Wells * Shintaro Yasuda|Misc={{Singles | name = Alter Ego | type = studio | single 1 = [[Rockstar (Lisa song)|Rockstar]] | single 1 date = Hunyo 27, 2024 | single 2 = [[New Woman (song)|New Woman]] | single 2 date = Agosto 15, 2024 | single 3 = [[Moonlit Floor (Kiss Me)]] | single 3 date = Oktubre 3, 2024 | single 4 = [[Born Again (Lisa song)|Born Again]] | single 4 date = Pebrero 6, 2025 | single 5 = [[Fxck Up the World]] | single 5 date = Pebrero 28, 2025 }}}} Ang '''''Alter Ego''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Taylandes na rapper at mang-aawit na si [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]. Inilabas noong Pebrero 28, 2025, ng [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] at RCA Records, ang album ay nagtanda bilang ang unang solo release ni Lisa pagkatapos umalis sa [[YG Entertainment]] at Interscope Records noong 2023. Binuo ni Lisa ang ''Alter Ego'' na may hanay ng mga katuwang, kabilang sina Ryan Tedder, Ilya Salmanzadeh, at Max Martin. Ito ay naisilang bilang isang 15-track album na gumagalugad ng mga istilo ng [[Musikang hip hop|hip-hop]], electropop at trap at nagtatampok ng mga panauhing paglitaw mula kay [[Doja Cat]], Raye, Rosalía, Future, Megan Thee Stallion at Tyla. Siniyasat ng paksa ng album ang pagkatao, katanyagan, at tagumpay ni Lisa sa pamamagitan ng lente ng iba't ibang alter ego niya. Ang ''Alter Ego'' sa pangkalahatan ay nakatanggap ng halo-halong mga palagay, na pinupuri ng mga kritiko sa malakas nitong paggawa sa pop at masaklaw na kagalingan ngunit pinupuna ang kawalan nito ng pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa paglabas, ang album ay namulaan ang punong sampu sa Awstralya, Belhika, Pransiya, Alemanya, Olanda, Suwisa, at Estados Unidos, habang lumapag din sa punong dalawampu sa Italya, Hapon, Nuweba Selandya, at Reyno Unido. Ang album ay suportado ng limang single: "[[Rockstar]]", "New Woman", "Moonlit Floor (Kiss Me)", "Born Again", at "Fxck Up the World". Ang pangakay na single na "Rockstar" ay umabot sa punong lima ng ''Billboard'' Global 200 at nanguna sa mga taltaguhit sa Hong Kong at Malaysia, habang ang lahat ng single ay umabot sa punong 25 ng Global 200. == Sanligan == Noong Disyembre 2023, inihayag ni [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]] ang kaniyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa kaniyang pagtatrabaho bilang solo, habang nananatili naman sa YG para ipagpatuloy ang kaniyang mga aktibidad bilang kasapi ng [[Blackpink]].<ref>{{Cite web |date=December 29, 2023 |script-title=ko:블랙핑크, 팀 활동만 YG서…지수·제니·리사·로제 개별 계약 않기로(종합) |trans-title=Blackpink, Team Activities Only with YG… Jisoo, Jennie, Lisa, Rosé Not to Sign Individual Contracts (Comprehensive) |url=https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229043233/https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |archive-date=December 29, 2023 |access-date=December 29, 2023 |website=[[Newsis]] |language=ko |via=[[Naver]]}}</ref> Tinatag niya ang sarili niyang kumpanya sa pamamahala na pinangalanang [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] noong Pebrero 2024 at lumagda sa RCA Records noong Abril para maglabas ng solong musika sa pakikipagtulungan sa Lloud.<ref>{{Cite magazine |last=Ziwei |first=Puah |date=February 8, 2024 |title=Blackpink's Lisa launches her own management company, LLOUD |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240208083307/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |archive-date=February 8, 2024 |access-date=February 8, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=April 10, 2024 |title=Blackpink's Lisa and Her Company Lloud Co. Partner With RCA Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240410171552/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-date=April 10, 2024 |access-date=April 10, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Noong Mayo 2024, ang Legend Music Studio sa [[Lalawigan ng Phuket|Phuket]], Taylandiya ay naglimbag ng larawan kasama si Lisa sa [[Facebook]] at ibinahagi na ang RCA Records ay lumipad bilang pangkat kasama ang "isa sa pinakamahusay na tagagawa ng boses sa mundo" upang mag-record ng ilang mga track kasama ang mang-aawit sa istudyo.<ref>{{Cite web |date=May 29, 2024 |title=So this happened a few weeks ago! RCA Records flew in a team that included one of the best vocal producers in the world to record a bunch of tracks with Lisa from Black/Pink. A long, but beautiful day! They were all so nice, including Lisa! |url=https://www.facebook.com/legendmusicphuket/posts/pfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201024450/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Flegendmusicphuket%2Fposts%2Fpfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |archive-date=February 1, 2025 |access-date=May 29, 2024 |website=Legend Music Studio |via=[[Facebook]]}}</ref> Unang tinudyuan ni Lisa ang pamagat ng kaniyang paparating na album sa bidyong pangmusika para sa single na "New Woman" noong Agosto, kung saan ipinakita ang ilang mga babae na nagbabasa ng magasing pinangalanang ''Alter Ego.''<ref>{{Cite magazine |last=Kickham |first=Dylan |date=November 12, 2024 |title=Lisa Teases A Thunderous New Song Called "Alter Ego" |url=https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114173954/https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 12, 2024 |magazine=[[Nylon (magazine)|Nylon]]}}</ref> Sa isang panayam para sa kaniyang ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' cover story noong Nobyembre, ibinahagi niya na siya ay nagsusumikap sa album na "sinusubukang alamin ito, ang listahan ng track at lahat-lahat, kung ano ang maaari kong baguhin doon" at pinatugtog ang ilan sa mga hindi natapos na kanta para sa tagaulat.<ref>{{Cite magazine |last=Feeney |first=Nolan |date=November 14, 2024 |title='Call Me Boss Lisa': Blackpink Star Tells All As She Orchestrates Her Solo Breakout |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114140029/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 14, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> == Konsepto at pamagat == Ginalugad ni Lisa ang limang magkakaibang panloob na katauhan sa ''Alter Ego'', bawat isa ay may sariling mga pangalan at katangian.<ref name="BB1" /> Ang limang "alter egos"—pinangalanang Roxi, Kiki, Vixi, Sunni, at Speedi—ay tumutugma sa iba't ibang mga track sa album at tinatampok sa mga pisikal na bersyon na may sariling cover art.<ref>{{Cite news |last=Pascual |first=Pamela |date=December 18, 2024 |title=Blackpink's Lisa unveils 'Alter Ego' album versions |work=[[Daily Tribune (Philippines)|Daily Tribune]] |url=https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |url-status=live |access-date=December 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218175405/https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |archive-date=December 18, 2024}}</ref> Ayon kay Lisa, ang konsepto ay naisip habang siya ay "sinusubukan ang napakaraming iba't ibang uri ng mga estilo ng musika habang ako ay nagre-record." Gustong isama ang iba't ibang genre sa isang album, naisip niyang "Naku, hindi pa ako nakakagawa ng ganitong uri ng bagay dati, pero maganda itong pakinggan. Bakit hindi na lang ilagay ang lahat ng iba't ibang istilo sa album at tawagin itong ''Alter Ego?''"<ref name="BB1">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=January 27, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Calls Doja Cat Her 'Dream' Duet Partner Ahead of 'Born Again' Collaboration |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250127205034/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |archive-date=January 27, 2025 |access-date=January 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang pampromosyong kampanya ng album ay gumagamit ng limang-sulok na bituin bilang isang emblem na kumatawan sa limang alter egos niya, habang ang trailer video nito ay nagtatampok ng rapper sa limang lokasyon, isa para sa bawat katauhan: isang itim na istraktura ng bato, isang catwalk na pangkalawakan, isang mahiwagang hardin, isang luntiang laser-beam track ng motorsiklo, at isang mabulkang pulang runway.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang unang alter ego, si Roxi, ay inspirasyon ng kantang "Rockstar" at inilalarawan sa cover art na may hawak na gitara sa isang mahiwagang hardin, na may kasamang paglalarawan na naglalarawan sa kaniya bilang isang rockstar na namumuhay upang "umaliw at laging tumutupad sa entablado".<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pangalawang alter ego, si Sunni, ay nagmula sa "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay isang malayang nagsasalita ngaPransesy kayumangging kulot na buhok na may " ''je ne sais quoi'' para sa mga araw na hinahalikan ng araw at mga gabing maaliwalas sa dagat". <ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Sunni |url=https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212151030/https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikatlong alter ego, si Kiki, batay sa "New Woman", ay isang mahilig sa Internet na may sassy Y2K aesthetic na makikitang "nagsusunog ng mga CD o naghahanap ng bagong bagay na kinahuhumalingan" at nakaistilo na may rosas na buhok at rosas na kasuotan.<ref>{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=January 23, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa reveals Y2K-inspired alter ego Kiki ahead of solo album release; friendship with Rosalía, Aeries born and more |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124102712/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |archive-date=January 24, 2025 |access-date=January 23, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pang-apat na alter ego, si Speedi, na tumutugma sa "Lifestyle", ay isang tagapagmaneho ng sports car na may mapusyaw na kahel na buhok na "itinayo para sa pagmamadali, nakakapit para sa panalo" at may "kakaluklok lang ng NOS kit" sa kanyang sasakyan.<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Speedi |url=https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212141211/https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikalimang alter ego, si Vixi, ay sinasabayan ang kantang "Fxck Up the World" at "ang gusto nilang tawaging bilang 'Kontrabida'".<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Vixi |url=https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212140844/https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Itinatampok ng opisyal na tie-in comic ng album, ang ''Alter-Ego: The Official Comic'', ang limang alter egos bilang magkakaibigan sa isang cyberpunk city, na nagtutulungan upang iligtas si Vixi mula sa pagkakabilanggo sa virtual reality.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic-Book Company to Accompany Debut Album 'Alter-Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210149/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> [[Kategorya:Mga album noong 2025]] == Promosyon at paglabas == Matapos ilabas ang unang tatlong single ng album, inilunsad ni Lisa ang ''Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour'', na sumasaklaw sa limang lungsod kabilang ang Singapura, Bangkok, Jakarta, Kaohsiung, at Hong Kong, noong Nobyembre 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Tan |first=Derrick |date=November 1, 2024 |title=BLACKPINK's LISA 2024 fan meetup at Singapore Indoor Stadium: Ticket prices, and more details |url=https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302132844/https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=Lifestyle Asia}}</ref> Noong Nobyembre 11, sa unang gabi ng fan meet tour, inilabas ang isang snippet ng isang sinematikong bidyong pantudyo, kung saan itinampok si Lisa na tumutugtog ng gitara laban sa isang mapanglaw na tanawin ng cyberpunk at tumatawag ng sinag ng lila mula sa langit.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 13, 2024 |title=Lisa of Blackpink Hints at New Project With Cyberpunk Teaser & Cryptic Countdown |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241113171728/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |archive-date=November 13, 2024 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang caption ng pantudyo ay nagsiwalat ng isang titik ng pamagat ng proyekto.<ref name="teaser1" /> Ang isang-linggong habang countdown na dapat matapos sa Nobyembre 19 ay lumabas din sa websayt ni Lisa.<ref name="teaser1">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=November 13, 2024 |title=Blackpink's Lisa drops new teaser, begins mysterious countdown |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-teaser-countdown-new-music-3812184 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref> Karagdagang mga bahagi ng pantudyo ang inilabas sa ibang pagkakataon sa panahon ng paglilibot, bawat isa ay nagpapakita ng isa pang titik ng pangalan ng proyekto. Pagkatapos ng panghuling palabas sa Hong Kong noong Nobyembre 19, pinasimulan ni Lisa ang buong tatlong minutong pantudyo at opisyal na inihayag na ang kaniyang unang studio album na ''Alter Ego'' ay ipapalabas sa Pebrero 28, 2025.<ref name="RS">{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=November 19, 2024 |title=Blackpink's Lisa Embraces New Aura in 'Alter Ego' Debut Album Teaser |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119172941/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Ibinunyag din niya ang cover art ng album, na nagtampok ng malapitang larawan ni Lisa sa isang itim na hood na humahawak ang kaniyang naka-manicure na kamay sa kaniyang mukha.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Enero 6, 2025, nag-post si Lisa ng maikling bidyong dagli ng isang text exchange na nagtatampok ng "alter ego" na may caption na: "Si Roxi ay pumasok sa chat." Nagtapos ang bidyo sa pamamagitan ng pagtukoy ng natatanging lokasyon na naaayon sa karakter, habang inilabas niya ang paglalarawan at album cover art para sa karakter sa kaniyang websayt; inulit niya ang parehong proseso upang ipakita ang natitirang alter egos na Sunni, Kiki, Speedi, at Vixi.<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Noong Pebrero 18, inihayag ni Lisa ang paglulunsad ng kanyang kumpanya ng komiks na Lalisa Comics katuwang ang Zero Zero Entertainment.<ref>{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic Company to Accompany Debut Album 'Alter Ego' |url=https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218170928/https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |archive-date=February 18, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Ang unang paglabas ng kompanya ay magiging isang limitadong edisyon na 56-pahinang grapikong nobela na pinamagatang ''Alter-Ego: The Official Comic'', isang kasamang piraso ng album na inakda ni Lisa at inilarawan ni Minomiyabi na itinakdang ilabas noong Marso 24.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 18, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Launches Lalisa Comics Ahead of 'Alter Ego' Album |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210148/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Pebrero 21, nag-post si Lisa ng bidyo na nagpapakita ng listahan ng track ng album, kung saan umupo siya kasama ang kanyang iba't ibang alter egos sa isang snippet ng kantang "Fxck Up the World".<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Thomás |date=February 21, 2025 |title=Lisa Will Feature Tyla, Future, and Megan Thee Stallion on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222041517/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |archive-date=February 22, 2025 |access-date=February 22, 2025 |magazine=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |language=en-US}}</ref> Ang ''Alter Ego'' ay inilabas noong Pebrero 28 bilang isang karaniwang 12-track album sa pag-ii-stream, platapormang dihital, CD at vinyl pati na rin ang isang 15-track album na may tatlong bonus na track sa pag-ii-stream at platapormang dihital lamang. Magagamit ito sa siyam na variant ng CD, lahat ay naglalaman ng mga collectible na ang ilan ay nakahalo-halo, anim na nakakahong deluxe set na naglalaman ng CD at isang branded na piraso ng damit, at dalawang vinyl variant.<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Isang limitadong digital na 19-track na edisyon na pinamagatang ''Thank You Lilies'' ay eksklusibong inilabas sa opisyal na tindahang web ni Lisa na naglalaman ng Victoria's Secret na bersyon ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)", ang Purple Disco Machine remix ng "Born Again", at isang voice note mula kay Lisa na may pamagat na "Thank You Lilies".<ref>{{Cite web |title=Alter Ego Digital Download (Thank You Lilies Version) |url=https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250303205335/https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |archive-date=March 3, 2025 |access-date=March 3, 2025 |website=Lisa Official Thailand Store |ref={{sfnref|Lisa Official Thailand Store|2025}}}}</ref> Ang petsa ng paglabas ng album ay kasabay ng mga running airdates ng ikatlong season ng [[HBO]] TV series na ''The White Lotus'', kung saan ginawa ni Lisa ang kaniyang debut sa pag-arte.<ref>{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=February 11, 2025 |title=Lisa Says She Was 'Nervous' Making 'White Lotus' Acting Debut, Thanks Supportive Cast |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214001245/https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Bilang resulta, malawakang itinaguyod ni Lisa ang kanyang album kasama ang kanyang papel sa serye, na nagbibigay ng mga panayam sa mga online at radio talk show, tulad ng ''Hot Ones,''<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=LISA One-Ups BLACKPINK Bandmate ROSÉ by Not Crying on 'Hot Ones': 'I'll Prove Her Wrong' |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227183720/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ''Woody FM'',<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa opens up about stalker fans: "I was scared to be alone" |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302111851/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> ''What's in My Bag?'' ng [[Vogue]],<ref>{{Cite magazine |last=Allaire |first=Christian |date=February 24, 2025 |title=What's In Lisa's Bag? Snacks, Hot Sauce, and Cat Memorabilia |url=https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302112224/https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]]}}</ref> at [[BBC Radio 1]].<ref>{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Radio 1's At Home with Vick, Katie and Jamie Podcast |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0kvbhvd |access-date=March 2, 2025 |website=[[BBC Radio 1]]}}</ref> Itinampok din siya sa mga panayam na may publikasyon kabilang ang ''Vanity Fair'',<ref>{{Cite magazine |last=Vanderhoof |first=Erin |date=November 13, 2024 |title=Lisa from Blackpink on Acting in The White Lotus and Looking Out on an "Ocean" of K-Pop Fans |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227182613/https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]}}</ref> ''The Wall Street Journal'',<ref>{{Cite news |last=Florsheim |first=Lane |date=March 4, 2025 |title=How Blackpink’s Lisa Found Her Own Voice |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |url-access=subscription |access-date=March 24, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250305134808/https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |archive-date=March 5, 2025}}</ref> ''Elle'',<ref>{{Cite magazine |last=Lee |first=Stephan |date=August 12, 2024 |title=Blackpink's Lisa Is Ready to Be Unleashed |url=https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812125342/https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |archive-date=August 12, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> at ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'', na ang huli ay nagtampok sa kaniya sa sampung iba't ibang mga pabalat sa buong mundo bilang ang kauna-unahang global cover star ng publikasyon.<ref>{{Cite magazine |last=Saenz |first=Rome |date=November 14, 2024 |title=Lisa Is Billboard's First-Ever Global Cover Star |url=https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214043024/https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |archive-date=December 14, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Mayo 29, isang pelikulang dokumentaryo tungkol kay Lisa ay inihayag na nasa paggawa mula sa Sony Music Vision. Sa pagdidirehe ni Sue Kim, ang pelikula ay nag-uugnay sa buhay at solong karera ng artista para sa nakaraang mga taon.<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2025-05-30 |title=K-Pop Superstar Lisa Set for Documentary Film Treatment From Sony Music Vision and Director Sue Kim |url=https://variety.com/2025/film/news/lisa-documentary-film-sony-music-vision-sue-kim-blackpink-1236413583/ |access-date=2025-05-30 |website=Variety |language=en-US}}</ref> === Mga single === Limang single ang sumusuporta ''sa Alter Ego''. Ang nangungunang single, "Rockstar", ay inilabas noong Hunyo 27, 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=June 18, 2024 |title=BLACKPINK's LISA Announces New Solo Single 'Rockstar': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618151842/https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |archive-date=June 18, 2024 |access-date=June 18, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Umakyat ang kanta sa ikaapat na ranggo sa ''Billboard'' Global 200 at unang ranggo sa Global Excl.US, na kinamtan ni Lisa ang kaniyang ikatlong top-ten hit sa una at ang kaniyang unang chart-topper sumunod.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=July 8, 2024 |title=Lisa Earns Her First ''Billboard'' Global Excl. U.S. No. 1 With Debut of 'Rockstar' |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-rockstar-number-one-debut-global-excl-us-chart-1235726610/ |access-date=July 9, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ito rin ang naging pinakamataas niyang entry sa charting sa US ''Billboard'' Hot 100 sa ika-70 ranggo.<ref>{{Cite tweet|last=Billboard Charts|date=July 8, 2024|user=billboardcharts|title=LISA's "Rockstar" debuts at No. 70 on this week's #Hot100. It's becomes the highest-charting solo song of her career. She previously charted with "Lalisa" (No. 84 peak) and "Money" (No. 90), both in 2021.|number=1810416752763060423|access-date=July 8, 2024}}</ref> Ang pangalawang single ng album, "New Woman" na pinagtatampukan ni Rosalía, ay inilabas noong Agosto 15.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=August 6, 2024 |title=Lisa and Rosalía Will Link Up on Single 'New Woman' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806221652/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |archive-date=August 6, 2024 |access-date=August 6, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-15 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glo/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ika-6 naman sa Global Excl. US, na naging pang-apat na top-ten hit ni Lisa,<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=August 26, 2024 |title=Billie Eilish's 'Birds of a Feather' Flies High Atop Global Charts for Third Week |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826221049/https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |archive-date=August 26, 2024 |access-date=August 26, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-97 ranggo sa US ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Hot 100) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/hsi/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikatlong single, "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay inilabas noong Oktubre 3.<ref>{{Cite magazine |last=Aniftos |first=Rania |date=October 4, 2024 |title=LISA Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004022114/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |archive-date=October 4, 2024 |access-date=October 4, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang kanta ay tumuktok sa ika-24 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="Global 200" /> at ika-14 na ranggo sa Global Excl. US.<ref name="Global Excl. US">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global Excl. US) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glx/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikaapat na single, "Born Again" na pinagtatampukan nina [[Doja Cat]] at Raye, ay inilabas noong Pebrero 6, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 7, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa drops new single 'Born Again', featuring Doja Cat and RAYE |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250207191741/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |archive-date=February 7, 2025 |access-date=February 7, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-22 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200" /> ika-12 ranggo sa Global Excl. US,<ref name="Global Excl. US" /> at ika-68 ranggo sa ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100" /> Ang "Fxck Up the World" na pinagtatampukan ni Future ay inilabas bilang ikalimang single kasabay ng paglabas ng album noong Pebrero 28.<ref>{{Cite web |last=Shim |first=Sun-ah |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa releases 1st LP, 'Alter Ego' |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228152455/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |website=[[Yonhap News Agency]]}}</ref> Isang bidyong pangmusika para sa kantang "When I'm With You" na nagtatampok kay Tyla ay nilabas noong Mayo 16.<ref>{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-05-16 |title=Lisa and Tyla Beat the Heat in New 'When I'm With You' Video |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-tyla-when-im-with-you-music-video-1235341059/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> === Mga live na pagtatanghal === Noong Setyembre 11, 2024, nag-debut si Lisa ng "New Woman" at "Rockstar" sa 2024 MTV Video Music Awards sa Elmont, New York.<ref>{{Cite web |last=Bloom |first=Madison |date=September 12, 2024 |title=Watch Blackpink's Lisa Perform "New Woman" and "Rockstar" at 2024 MTV VMAs |url=https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912175637/https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |archive-date=September 12, 2024 |access-date=September 12, 2024 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Inihandog niya ang parehong mga kanta at ang "Moonlit Floor (Kiss Me)" bago sa paglabas nito bilang pangunang-ulo para sa Global Citizen Festival sa [[Lungsod ng New York|New York City]] noong Setyembre 28.<ref>{{Cite web |last=Iasimone |first=Ashley |date=2024-09-29 |title=Lisa of Blackpink Debuts New Song 'Moonlit Floor' at Global Citizen Fest 2024 |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-moonlit-floor-global-citizen-festival-2024-1235787991/ |access-date=2025-01-16 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> Noong Oktubre 15, nagtanghal siya ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)" sa Victoria's Secret Fashion Show 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Flam |first=Charna |date=October 15, 2024 |title=K-Pop Superstar Lisa Opens Victoria's Secret Fashion Show on a Motorcycle with Rockin' Performance of 'Rockstar' |url=https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241017004624/https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |archive-date=October 17, 2024 |access-date=October 15, 2024 |magazine=[[People (magazine)|People]]}}</ref> Ipinakita rin niya ang tatlong single sa Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour, na binubuo ng limang palabas sa pagitan ng Nobyembre 11 at 19.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=September 24, 2024 |title=BLACKPINK's Lisa announces 2024 'Fan Meetup' tour in Asia |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240924055349/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |archive-date=September 24, 2024 |access-date=September 24, 2024 |website=[[NME]]}}</ref> Sa Bisperas ng Bagong Taon, tinanghal ni Lisa ang "Rockstar", "New Woman", at ang "Santa Baby" remix ng "Moonlit Floor (Kiss Me)" bilang pangunang-ulo para sa Amazing Thailand Countdown 2025 sa [[Bangkok|Bangkok.]]<ref>{{Cite news |date=December 31, 2024 |title=Lisa Blackpink ushers in 2025 at Bangkok countdown |work=[[The Nation (Thailand)|The Nation]] |url=https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |url-status=live |access-date=December 31, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250103191057/https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |archive-date=January 3, 2025}}</ref> Nagtanghal siya ng mga kanta mula sa ''Alter Ego'' sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 11 at 18, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Lutkin |first=Aimée |date=April 12, 2025 |title=Lisa's Insane Coachella Set Attended By Rosé, Jennie, and 2 'White Lotus' Co-Stars |url=https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412153148/https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |archive-date=April 12, 2025 |access-date=April 12, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> == Kritikal na pagtanggap == Ang ''Alter Ego'' ay karaniwang nakatanggap ng halo-halong mga pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa tagapagtanggap ng pagsusuring Metacritic, ang ''Alter Ego'' ay nakatanggap ng "halo-halo o mga abereyds na pagsusuri" base sa tinimbang na abereyds na puntos na 58 sa 100 mula sa anim na kritiko.<ref>{{Citation |title=Alter Ego by LISA |url=https://www.metacritic.com/music/alter-ego/lisa |language=en |access-date=2025-05-30}}</ref>Nagsusulat para sa ''Rolling Stone'', pinuntusan ni Maura Johnston ang ''Alter Ego'' ng 3.5 sa 5 bituin at pinuri ito para sa pagpapakita nito ng "matibay ngunit nakakaakit na pag-awit" at kabuoan bilang isang artista, gaya ng itinampok ng konsepto ng pagkamaraming-katauhan ng rekord, ngunit nagkomento na "hindi masyadong pinagsama-sama".<ref>{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-02-27 |title=Lisa Explores Her Many Sides on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> Katulad na pinuri ni Elise Ryan ng ''Associated Press'' ang album para sa "pag-aampon ng mga estilo gaya ng hunyango" at "nakakapaki-pakinabang na paggawang pop" ngunit pinuna ito sa pagiging masyadong "mabigat-sa-tampok", na nakakabawas sa malinaw na pagpapakilala kay Lisa sa mga tagapakinig niya.<ref>{{Cite news |last=Ryan |first=Elise |date=February 27, 2025 |title=Music Review: Blackpink star Lisa's 'Alter Ego' is an ambitious, chameleonic solo debut |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768 |url-status=live |access-date=February 27, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227190339/https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |archive-date=February 27, 2025}}</ref> Naghanap naman ng puna ang ''[[The Guardian]]'' sa ''Alter Ego'' na puno ng maraming istilo at mga guest artist, nagtatampok na mas namumukod-tangi ang mga tagatampok kaysa kay Lisa mismo.<ref>{{Cite news |last=D'Souza |first=Shaad |date=2025-03-01 |title=Lisa: Alter Ego review – a focus group-tested attempt at megastar success |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/music/2025/mar/01/lisa-alter-ego-review-a-focus-group-tested-attempt-at-megastar-success |access-date=2025-05-30 |issn=0261-3077}}</ref> Sa kabaligtaran, sinabi ni Crystal Bell ng ''NME'' na ang pinakamahusay na mga gawa ni Lisa sa ''Alter Ego'' ay nagmula sa kaniyang mga tagatampok; gayunpaman, pinuna niya ang album sa kabuuan bilang isang proyekto na sumasaklaw sa pagkakaiba-iba, pagtatanghal, at sonik na eksperimento sa halip na pagkakaisa, artistikong pananaw, o mas malalim na pananaw sa pagkakakilanlan ni Lisa.<ref>{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-02-28 |title=Lisa – 'Alter Ego' review: a flashy debut in search of deeper identity |url=https://www.nme.com/reviews/album/lisa-blackpink-alter-ego-review-3842131 |access-date=2025-05-30 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang halo-halong tatlong-bituin na pagsusuri para sa ''The Times'', binigyang-konteksto ni Will Hodgkinson ang album bilang resulta ng mahigpit na sistema ng pagsasanay ng [[K-pop]], na nagbubuod ng "walang-awang kahusayan" ng ''Alter Ego'' upang maging "isang distilasyon ng bawat sikat na istilo ng modernong panahon, na binalot ulit at ipinakita para sa isang audience na gusto ang kanilang mga idolo na walang kamali-mali at hindi malalampasan".<ref>{{Cite web |last=Hodgkinson |first=Will |date=2025-02-28 |title=Lisa: Alter Ego review — the White Lotus star is impressive if exhausting |url=https://www.thetimes.com/culture/music/article/lisa-alter-ego-album-review-white-lotus-q0j36g0nd |access-date=2025-05-30 |website=www.thetimes.com |language=en}}</ref> Si Joshua Minsoo Kim ng ''[[Pitchfork]]'' ay negatibong nilagyan ng label ang album bilang "pinakabasal na pagpapakatawan ng isang pop star", na pinupuna ang kakulangan nito sa lalim.<ref>{{Cite web |last=Kim |first=Joshua Minsoo |title=LISA: Alter Ego |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/lisa-alter-ego/ |access-date=2025-05-30 |website=Pitchfork |language=en-US}}</ref> Ang isa pang negatibong pagsusuri ni Ed Power para sa ''The Irish Times'' ay muling nagpahayag ng mga kritisismo sa kakulangan ng pagpapakatao at pagkakakilanlan ng album.<ref>{{Cite web |last=Power |first=Ed |date=March 6, 2025 |title=Lisa: Alter Ego review – Blackpink superstar's solo debut is a clumsy lurch towards pop maximalism |url=https://www.irishtimes.com/culture/music/review/2025/03/06/lisa-alter-ego-review-blackpink-superstars-solo-debut-is-a-clumsy-lurch-towards-pop-maximalism/ |access-date=March 7, 2025 |website=The Irish Times}}</ref> == Komersyal na pagganap == Sa Estados Unidos, nag-debut ''ang Alter Ego'' sa ikapitong ranggo sa [[Billboard 200|''Billboard'' 200]], na nakakuha ng 45,500 album-equivalent units sa unang linggo ng paglabas nito. Kasama sa kabuuan ang 28,000 na benta ng album, 16,500 pag-si-stream na katumbas na album (mula sa 23.12 milyong opisyal na stream), at 1,000 na katumbas ng track na album. Dito, nakuha ni Lisa ang nangungunang debut ng linggo at naging pangalawang kasapi ng [[Blackpink]] na nakamit ang solong top-ten album pagkatapos ng ''Rosie'' (2024).<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut ang ''Alter Ego'' sa numero uno sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales, na ginawang pangalawang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung bilang isang soloist matapos ang ''Rosie'' na tumama sa numero tatlo noong 2024. Minarkahan nito ang kanyang unang numero-uno solo album sa chart at ang kanyang pangatlo sa pangkalahatan pagkatapos ng mga album ng Blackpink: [[The Album|''The Album'']] (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 12, 2025 |title=LISA's 'Alter Ego' Debuts at No. 1 on Top Album Sales Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313030755/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut din ito sa numero 31 sa chart ng ''Billboard Top Streaming Albums.''<ref name="BB200" /> Sa Australia, ang album ay nag-debut sa numero lima sa ARIA Albums Chart, na naging pangalawang solo album ng isang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé''.''<ref>{{Cite web |date=March 7, 2025 |title=Billie hits back |url=https://www.aria.com.au/charts/news/billie-hits-back |access-date=March 7, 2025 |website=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> == Paglilista ng mga track == Ang mga kredito ay hinango mula sa mga tala ng album liner at Tidal para sa mga digital bonus track.<ref name="Tidal">{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Alter Ego / LISA / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228050443/https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |via=Tidal}}</ref> {{Track listing}} === Mga Tala === * <templatestyles src="Citation/styles.css" />{{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang karagdagan tagagawa. * {{sup|{{note|c|[c]}}}} bilang katagagawa. * Ang mga edisyong bonus ay naglalaman ng mga solo na bersiyon ng "Fxck Up the World" at "Rapunzel" bilang mga track 14 at 15, ayon sa pagkakabanggit. * "Rockstar" ay naglalaman ng isang sample ng "New Person, Same Old Mistakes", na isinulat ni Kevin Parker, na itinanghal ni Tame Impala.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=June 28, 2024 |title=Blackpink's Lisa is a 'Rockstar' in her new single and music video |url=https://www.nme.com/reviews/track/blackpink-lisa-rockstar-review-3769415 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628214823/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-new-solo-single-rockstar-3766771 |archive-date=June 28, 2024 |access-date=June 28, 2024 |website=[[NME]] |language=en-GB}}</ref> * "Moonlit Floor (Kiss Me) " ay naglalaman ng isang pag-iiba ng "Kiss Me", na isinulat ni Matt Slocum at itinanghal ni Sixpence None the Richer.<ref>{{Cite web |last=Aniftos |first=Rania |date=2024-10-04 |title=Lisa Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |access-date=2024-11-19 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> ==Sanggunian== edv7pzp7mqlfb6cyhgy8f2f5bbo2yv6 2221977 2221976 2026-08-28T03:02:11Z JENSwilleat 159283 removed [[Category:Mga album noong 2025]]; added [[Category:Mga pamulaang album noong 2025]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221977 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Alter Ego|Type=studio album|Artist=[[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]|Cover=|Alt=Lisa's head wrapped in black cloth, hand to her mouth, spiky black nails on display|Caption=Didyital at istandard na cover|Released=Pebrero 28, 2025|Recorded=2024–2025|Genre=|Length=32:58<br />42:38 (didyital na bonus)|Language={{hlist|Ingles|Espanyol}}|Label=* [[Lloud]] * [[RCA Records|RCA]]|Producer=* Believve * Grant Boutin * James Essein * [[FnZ]] * [[her0ism]] * Cooper Holzman * Sam Homaee * [[Ilya Salmanzadeh|Ilya]] * Ivsir * [[ATL Jacob]] * [[Abby-Lynn Keen|Abby Keen]] * [[Rob Knox (producer)|Rob Knox]] * [[Max Martin]] * Mocha * Ninetyniiine * [[Ojivolta]] * [[Ari PenSmith]] * [[Raye]] * Rykez * Hendrix Smoke * Sammy Soso * [[Stargate (record producers)|Stargate]] * [[Ryan Tedder]] * Tropkillaz * Andrew Wells * Shintaro Yasuda|Misc={{Singles | name = Alter Ego | type = studio | single 1 = [[Rockstar (Lisa song)|Rockstar]] | single 1 date = Hunyo 27, 2024 | single 2 = [[New Woman (song)|New Woman]] | single 2 date = Agosto 15, 2024 | single 3 = [[Moonlit Floor (Kiss Me)]] | single 3 date = Oktubre 3, 2024 | single 4 = [[Born Again (Lisa song)|Born Again]] | single 4 date = Pebrero 6, 2025 | single 5 = [[Fxck Up the World]] | single 5 date = Pebrero 28, 2025 }}}} Ang '''''Alter Ego''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Taylandes na rapper at mang-aawit na si [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]. Inilabas noong Pebrero 28, 2025, ng [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] at RCA Records, ang album ay nagtanda bilang ang unang solo release ni Lisa pagkatapos umalis sa [[YG Entertainment]] at Interscope Records noong 2023. Binuo ni Lisa ang ''Alter Ego'' na may hanay ng mga katuwang, kabilang sina Ryan Tedder, Ilya Salmanzadeh, at Max Martin. Ito ay naisilang bilang isang 15-track album na gumagalugad ng mga istilo ng [[Musikang hip hop|hip-hop]], electropop at trap at nagtatampok ng mga panauhing paglitaw mula kay [[Doja Cat]], Raye, Rosalía, Future, Megan Thee Stallion at Tyla. Siniyasat ng paksa ng album ang pagkatao, katanyagan, at tagumpay ni Lisa sa pamamagitan ng lente ng iba't ibang alter ego niya. Ang ''Alter Ego'' sa pangkalahatan ay nakatanggap ng halo-halong mga palagay, na pinupuri ng mga kritiko sa malakas nitong paggawa sa pop at masaklaw na kagalingan ngunit pinupuna ang kawalan nito ng pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa paglabas, ang album ay namulaan ang punong sampu sa Awstralya, Belhika, Pransiya, Alemanya, Olanda, Suwisa, at Estados Unidos, habang lumapag din sa punong dalawampu sa Italya, Hapon, Nuweba Selandya, at Reyno Unido. Ang album ay suportado ng limang single: "[[Rockstar]]", "New Woman", "Moonlit Floor (Kiss Me)", "Born Again", at "Fxck Up the World". Ang pangakay na single na "Rockstar" ay umabot sa punong lima ng ''Billboard'' Global 200 at nanguna sa mga taltaguhit sa Hong Kong at Malaysia, habang ang lahat ng single ay umabot sa punong 25 ng Global 200. == Sanligan == Noong Disyembre 2023, inihayag ni [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]] ang kaniyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa kaniyang pagtatrabaho bilang solo, habang nananatili naman sa YG para ipagpatuloy ang kaniyang mga aktibidad bilang kasapi ng [[Blackpink]].<ref>{{Cite web |date=December 29, 2023 |script-title=ko:블랙핑크, 팀 활동만 YG서…지수·제니·리사·로제 개별 계약 않기로(종합) |trans-title=Blackpink, Team Activities Only with YG… Jisoo, Jennie, Lisa, Rosé Not to Sign Individual Contracts (Comprehensive) |url=https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229043233/https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |archive-date=December 29, 2023 |access-date=December 29, 2023 |website=[[Newsis]] |language=ko |via=[[Naver]]}}</ref> Tinatag niya ang sarili niyang kumpanya sa pamamahala na pinangalanang [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] noong Pebrero 2024 at lumagda sa RCA Records noong Abril para maglabas ng solong musika sa pakikipagtulungan sa Lloud.<ref>{{Cite magazine |last=Ziwei |first=Puah |date=February 8, 2024 |title=Blackpink's Lisa launches her own management company, LLOUD |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240208083307/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |archive-date=February 8, 2024 |access-date=February 8, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=April 10, 2024 |title=Blackpink's Lisa and Her Company Lloud Co. Partner With RCA Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240410171552/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-date=April 10, 2024 |access-date=April 10, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Noong Mayo 2024, ang Legend Music Studio sa [[Lalawigan ng Phuket|Phuket]], Taylandiya ay naglimbag ng larawan kasama si Lisa sa [[Facebook]] at ibinahagi na ang RCA Records ay lumipad bilang pangkat kasama ang "isa sa pinakamahusay na tagagawa ng boses sa mundo" upang mag-record ng ilang mga track kasama ang mang-aawit sa istudyo.<ref>{{Cite web |date=May 29, 2024 |title=So this happened a few weeks ago! RCA Records flew in a team that included one of the best vocal producers in the world to record a bunch of tracks with Lisa from Black/Pink. A long, but beautiful day! They were all so nice, including Lisa! |url=https://www.facebook.com/legendmusicphuket/posts/pfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201024450/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Flegendmusicphuket%2Fposts%2Fpfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |archive-date=February 1, 2025 |access-date=May 29, 2024 |website=Legend Music Studio |via=[[Facebook]]}}</ref> Unang tinudyuan ni Lisa ang pamagat ng kaniyang paparating na album sa bidyong pangmusika para sa single na "New Woman" noong Agosto, kung saan ipinakita ang ilang mga babae na nagbabasa ng magasing pinangalanang ''Alter Ego.''<ref>{{Cite magazine |last=Kickham |first=Dylan |date=November 12, 2024 |title=Lisa Teases A Thunderous New Song Called "Alter Ego" |url=https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114173954/https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 12, 2024 |magazine=[[Nylon (magazine)|Nylon]]}}</ref> Sa isang panayam para sa kaniyang ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' cover story noong Nobyembre, ibinahagi niya na siya ay nagsusumikap sa album na "sinusubukang alamin ito, ang listahan ng track at lahat-lahat, kung ano ang maaari kong baguhin doon" at pinatugtog ang ilan sa mga hindi natapos na kanta para sa tagaulat.<ref>{{Cite magazine |last=Feeney |first=Nolan |date=November 14, 2024 |title='Call Me Boss Lisa': Blackpink Star Tells All As She Orchestrates Her Solo Breakout |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114140029/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 14, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> == Konsepto at pamagat == Ginalugad ni Lisa ang limang magkakaibang panloob na katauhan sa ''Alter Ego'', bawat isa ay may sariling mga pangalan at katangian.<ref name="BB1" /> Ang limang "alter egos"—pinangalanang Roxi, Kiki, Vixi, Sunni, at Speedi—ay tumutugma sa iba't ibang mga track sa album at tinatampok sa mga pisikal na bersyon na may sariling cover art.<ref>{{Cite news |last=Pascual |first=Pamela |date=December 18, 2024 |title=Blackpink's Lisa unveils 'Alter Ego' album versions |work=[[Daily Tribune (Philippines)|Daily Tribune]] |url=https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |url-status=live |access-date=December 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218175405/https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |archive-date=December 18, 2024}}</ref> Ayon kay Lisa, ang konsepto ay naisip habang siya ay "sinusubukan ang napakaraming iba't ibang uri ng mga estilo ng musika habang ako ay nagre-record." Gustong isama ang iba't ibang genre sa isang album, naisip niyang "Naku, hindi pa ako nakakagawa ng ganitong uri ng bagay dati, pero maganda itong pakinggan. Bakit hindi na lang ilagay ang lahat ng iba't ibang istilo sa album at tawagin itong ''Alter Ego?''"<ref name="BB1">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=January 27, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Calls Doja Cat Her 'Dream' Duet Partner Ahead of 'Born Again' Collaboration |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250127205034/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |archive-date=January 27, 2025 |access-date=January 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang pampromosyong kampanya ng album ay gumagamit ng limang-sulok na bituin bilang isang emblem na kumatawan sa limang alter egos niya, habang ang trailer video nito ay nagtatampok ng rapper sa limang lokasyon, isa para sa bawat katauhan: isang itim na istraktura ng bato, isang catwalk na pangkalawakan, isang mahiwagang hardin, isang luntiang laser-beam track ng motorsiklo, at isang mabulkang pulang runway.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang unang alter ego, si Roxi, ay inspirasyon ng kantang "Rockstar" at inilalarawan sa cover art na may hawak na gitara sa isang mahiwagang hardin, na may kasamang paglalarawan na naglalarawan sa kaniya bilang isang rockstar na namumuhay upang "umaliw at laging tumutupad sa entablado".<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pangalawang alter ego, si Sunni, ay nagmula sa "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay isang malayang nagsasalita ngaPransesy kayumangging kulot na buhok na may " ''je ne sais quoi'' para sa mga araw na hinahalikan ng araw at mga gabing maaliwalas sa dagat". <ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Sunni |url=https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212151030/https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikatlong alter ego, si Kiki, batay sa "New Woman", ay isang mahilig sa Internet na may sassy Y2K aesthetic na makikitang "nagsusunog ng mga CD o naghahanap ng bagong bagay na kinahuhumalingan" at nakaistilo na may rosas na buhok at rosas na kasuotan.<ref>{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=January 23, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa reveals Y2K-inspired alter ego Kiki ahead of solo album release; friendship with Rosalía, Aeries born and more |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124102712/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |archive-date=January 24, 2025 |access-date=January 23, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pang-apat na alter ego, si Speedi, na tumutugma sa "Lifestyle", ay isang tagapagmaneho ng sports car na may mapusyaw na kahel na buhok na "itinayo para sa pagmamadali, nakakapit para sa panalo" at may "kakaluklok lang ng NOS kit" sa kanyang sasakyan.<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Speedi |url=https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212141211/https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikalimang alter ego, si Vixi, ay sinasabayan ang kantang "Fxck Up the World" at "ang gusto nilang tawaging bilang 'Kontrabida'".<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Vixi |url=https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212140844/https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Itinatampok ng opisyal na tie-in comic ng album, ang ''Alter-Ego: The Official Comic'', ang limang alter egos bilang magkakaibigan sa isang cyberpunk city, na nagtutulungan upang iligtas si Vixi mula sa pagkakabilanggo sa virtual reality.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic-Book Company to Accompany Debut Album 'Alter-Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210149/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2025]] == Promosyon at paglabas == Matapos ilabas ang unang tatlong single ng album, inilunsad ni Lisa ang ''Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour'', na sumasaklaw sa limang lungsod kabilang ang Singapura, Bangkok, Jakarta, Kaohsiung, at Hong Kong, noong Nobyembre 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Tan |first=Derrick |date=November 1, 2024 |title=BLACKPINK's LISA 2024 fan meetup at Singapore Indoor Stadium: Ticket prices, and more details |url=https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302132844/https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=Lifestyle Asia}}</ref> Noong Nobyembre 11, sa unang gabi ng fan meet tour, inilabas ang isang snippet ng isang sinematikong bidyong pantudyo, kung saan itinampok si Lisa na tumutugtog ng gitara laban sa isang mapanglaw na tanawin ng cyberpunk at tumatawag ng sinag ng lila mula sa langit.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 13, 2024 |title=Lisa of Blackpink Hints at New Project With Cyberpunk Teaser & Cryptic Countdown |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241113171728/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |archive-date=November 13, 2024 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang caption ng pantudyo ay nagsiwalat ng isang titik ng pamagat ng proyekto.<ref name="teaser1" /> Ang isang-linggong habang countdown na dapat matapos sa Nobyembre 19 ay lumabas din sa websayt ni Lisa.<ref name="teaser1">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=November 13, 2024 |title=Blackpink's Lisa drops new teaser, begins mysterious countdown |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-teaser-countdown-new-music-3812184 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref> Karagdagang mga bahagi ng pantudyo ang inilabas sa ibang pagkakataon sa panahon ng paglilibot, bawat isa ay nagpapakita ng isa pang titik ng pangalan ng proyekto. Pagkatapos ng panghuling palabas sa Hong Kong noong Nobyembre 19, pinasimulan ni Lisa ang buong tatlong minutong pantudyo at opisyal na inihayag na ang kaniyang unang studio album na ''Alter Ego'' ay ipapalabas sa Pebrero 28, 2025.<ref name="RS">{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=November 19, 2024 |title=Blackpink's Lisa Embraces New Aura in 'Alter Ego' Debut Album Teaser |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119172941/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Ibinunyag din niya ang cover art ng album, na nagtampok ng malapitang larawan ni Lisa sa isang itim na hood na humahawak ang kaniyang naka-manicure na kamay sa kaniyang mukha.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Enero 6, 2025, nag-post si Lisa ng maikling bidyong dagli ng isang text exchange na nagtatampok ng "alter ego" na may caption na: "Si Roxi ay pumasok sa chat." Nagtapos ang bidyo sa pamamagitan ng pagtukoy ng natatanging lokasyon na naaayon sa karakter, habang inilabas niya ang paglalarawan at album cover art para sa karakter sa kaniyang websayt; inulit niya ang parehong proseso upang ipakita ang natitirang alter egos na Sunni, Kiki, Speedi, at Vixi.<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Noong Pebrero 18, inihayag ni Lisa ang paglulunsad ng kanyang kumpanya ng komiks na Lalisa Comics katuwang ang Zero Zero Entertainment.<ref>{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic Company to Accompany Debut Album 'Alter Ego' |url=https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218170928/https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |archive-date=February 18, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Ang unang paglabas ng kompanya ay magiging isang limitadong edisyon na 56-pahinang grapikong nobela na pinamagatang ''Alter-Ego: The Official Comic'', isang kasamang piraso ng album na inakda ni Lisa at inilarawan ni Minomiyabi na itinakdang ilabas noong Marso 24.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 18, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Launches Lalisa Comics Ahead of 'Alter Ego' Album |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210148/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Pebrero 21, nag-post si Lisa ng bidyo na nagpapakita ng listahan ng track ng album, kung saan umupo siya kasama ang kanyang iba't ibang alter egos sa isang snippet ng kantang "Fxck Up the World".<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Thomás |date=February 21, 2025 |title=Lisa Will Feature Tyla, Future, and Megan Thee Stallion on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222041517/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |archive-date=February 22, 2025 |access-date=February 22, 2025 |magazine=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |language=en-US}}</ref> Ang ''Alter Ego'' ay inilabas noong Pebrero 28 bilang isang karaniwang 12-track album sa pag-ii-stream, platapormang dihital, CD at vinyl pati na rin ang isang 15-track album na may tatlong bonus na track sa pag-ii-stream at platapormang dihital lamang. Magagamit ito sa siyam na variant ng CD, lahat ay naglalaman ng mga collectible na ang ilan ay nakahalo-halo, anim na nakakahong deluxe set na naglalaman ng CD at isang branded na piraso ng damit, at dalawang vinyl variant.<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Isang limitadong digital na 19-track na edisyon na pinamagatang ''Thank You Lilies'' ay eksklusibong inilabas sa opisyal na tindahang web ni Lisa na naglalaman ng Victoria's Secret na bersyon ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)", ang Purple Disco Machine remix ng "Born Again", at isang voice note mula kay Lisa na may pamagat na "Thank You Lilies".<ref>{{Cite web |title=Alter Ego Digital Download (Thank You Lilies Version) |url=https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250303205335/https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |archive-date=March 3, 2025 |access-date=March 3, 2025 |website=Lisa Official Thailand Store |ref={{sfnref|Lisa Official Thailand Store|2025}}}}</ref> Ang petsa ng paglabas ng album ay kasabay ng mga running airdates ng ikatlong season ng [[HBO]] TV series na ''The White Lotus'', kung saan ginawa ni Lisa ang kaniyang debut sa pag-arte.<ref>{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=February 11, 2025 |title=Lisa Says She Was 'Nervous' Making 'White Lotus' Acting Debut, Thanks Supportive Cast |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214001245/https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Bilang resulta, malawakang itinaguyod ni Lisa ang kanyang album kasama ang kanyang papel sa serye, na nagbibigay ng mga panayam sa mga online at radio talk show, tulad ng ''Hot Ones,''<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=LISA One-Ups BLACKPINK Bandmate ROSÉ by Not Crying on 'Hot Ones': 'I'll Prove Her Wrong' |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227183720/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ''Woody FM'',<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa opens up about stalker fans: "I was scared to be alone" |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302111851/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> ''What's in My Bag?'' ng [[Vogue]],<ref>{{Cite magazine |last=Allaire |first=Christian |date=February 24, 2025 |title=What's In Lisa's Bag? Snacks, Hot Sauce, and Cat Memorabilia |url=https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302112224/https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]]}}</ref> at [[BBC Radio 1]].<ref>{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Radio 1's At Home with Vick, Katie and Jamie Podcast |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0kvbhvd |access-date=March 2, 2025 |website=[[BBC Radio 1]]}}</ref> Itinampok din siya sa mga panayam na may publikasyon kabilang ang ''Vanity Fair'',<ref>{{Cite magazine |last=Vanderhoof |first=Erin |date=November 13, 2024 |title=Lisa from Blackpink on Acting in The White Lotus and Looking Out on an "Ocean" of K-Pop Fans |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227182613/https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]}}</ref> ''The Wall Street Journal'',<ref>{{Cite news |last=Florsheim |first=Lane |date=March 4, 2025 |title=How Blackpink’s Lisa Found Her Own Voice |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |url-access=subscription |access-date=March 24, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250305134808/https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |archive-date=March 5, 2025}}</ref> ''Elle'',<ref>{{Cite magazine |last=Lee |first=Stephan |date=August 12, 2024 |title=Blackpink's Lisa Is Ready to Be Unleashed |url=https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812125342/https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |archive-date=August 12, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> at ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'', na ang huli ay nagtampok sa kaniya sa sampung iba't ibang mga pabalat sa buong mundo bilang ang kauna-unahang global cover star ng publikasyon.<ref>{{Cite magazine |last=Saenz |first=Rome |date=November 14, 2024 |title=Lisa Is Billboard's First-Ever Global Cover Star |url=https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214043024/https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |archive-date=December 14, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Mayo 29, isang pelikulang dokumentaryo tungkol kay Lisa ay inihayag na nasa paggawa mula sa Sony Music Vision. Sa pagdidirehe ni Sue Kim, ang pelikula ay nag-uugnay sa buhay at solong karera ng artista para sa nakaraang mga taon.<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2025-05-30 |title=K-Pop Superstar Lisa Set for Documentary Film Treatment From Sony Music Vision and Director Sue Kim |url=https://variety.com/2025/film/news/lisa-documentary-film-sony-music-vision-sue-kim-blackpink-1236413583/ |access-date=2025-05-30 |website=Variety |language=en-US}}</ref> === Mga single === Limang single ang sumusuporta ''sa Alter Ego''. Ang nangungunang single, "Rockstar", ay inilabas noong Hunyo 27, 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=June 18, 2024 |title=BLACKPINK's LISA Announces New Solo Single 'Rockstar': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618151842/https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |archive-date=June 18, 2024 |access-date=June 18, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Umakyat ang kanta sa ikaapat na ranggo sa ''Billboard'' Global 200 at unang ranggo sa Global Excl.US, na kinamtan ni Lisa ang kaniyang ikatlong top-ten hit sa una at ang kaniyang unang chart-topper sumunod.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=July 8, 2024 |title=Lisa Earns Her First ''Billboard'' Global Excl. U.S. No. 1 With Debut of 'Rockstar' |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-rockstar-number-one-debut-global-excl-us-chart-1235726610/ |access-date=July 9, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ito rin ang naging pinakamataas niyang entry sa charting sa US ''Billboard'' Hot 100 sa ika-70 ranggo.<ref>{{Cite tweet|last=Billboard Charts|date=July 8, 2024|user=billboardcharts|title=LISA's "Rockstar" debuts at No. 70 on this week's #Hot100. It's becomes the highest-charting solo song of her career. She previously charted with "Lalisa" (No. 84 peak) and "Money" (No. 90), both in 2021.|number=1810416752763060423|access-date=July 8, 2024}}</ref> Ang pangalawang single ng album, "New Woman" na pinagtatampukan ni Rosalía, ay inilabas noong Agosto 15.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=August 6, 2024 |title=Lisa and Rosalía Will Link Up on Single 'New Woman' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806221652/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |archive-date=August 6, 2024 |access-date=August 6, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-15 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glo/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ika-6 naman sa Global Excl. US, na naging pang-apat na top-ten hit ni Lisa,<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=August 26, 2024 |title=Billie Eilish's 'Birds of a Feather' Flies High Atop Global Charts for Third Week |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826221049/https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |archive-date=August 26, 2024 |access-date=August 26, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-97 ranggo sa US ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Hot 100) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/hsi/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikatlong single, "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay inilabas noong Oktubre 3.<ref>{{Cite magazine |last=Aniftos |first=Rania |date=October 4, 2024 |title=LISA Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004022114/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |archive-date=October 4, 2024 |access-date=October 4, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang kanta ay tumuktok sa ika-24 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="Global 200" /> at ika-14 na ranggo sa Global Excl. US.<ref name="Global Excl. US">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global Excl. US) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glx/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikaapat na single, "Born Again" na pinagtatampukan nina [[Doja Cat]] at Raye, ay inilabas noong Pebrero 6, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 7, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa drops new single 'Born Again', featuring Doja Cat and RAYE |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250207191741/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |archive-date=February 7, 2025 |access-date=February 7, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-22 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200" /> ika-12 ranggo sa Global Excl. US,<ref name="Global Excl. US" /> at ika-68 ranggo sa ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100" /> Ang "Fxck Up the World" na pinagtatampukan ni Future ay inilabas bilang ikalimang single kasabay ng paglabas ng album noong Pebrero 28.<ref>{{Cite web |last=Shim |first=Sun-ah |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa releases 1st LP, 'Alter Ego' |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228152455/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |website=[[Yonhap News Agency]]}}</ref> Isang bidyong pangmusika para sa kantang "When I'm With You" na nagtatampok kay Tyla ay nilabas noong Mayo 16.<ref>{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-05-16 |title=Lisa and Tyla Beat the Heat in New 'When I'm With You' Video |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-tyla-when-im-with-you-music-video-1235341059/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> === Mga live na pagtatanghal === Noong Setyembre 11, 2024, nag-debut si Lisa ng "New Woman" at "Rockstar" sa 2024 MTV Video Music Awards sa Elmont, New York.<ref>{{Cite web |last=Bloom |first=Madison |date=September 12, 2024 |title=Watch Blackpink's Lisa Perform "New Woman" and "Rockstar" at 2024 MTV VMAs |url=https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912175637/https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |archive-date=September 12, 2024 |access-date=September 12, 2024 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Inihandog niya ang parehong mga kanta at ang "Moonlit Floor (Kiss Me)" bago sa paglabas nito bilang pangunang-ulo para sa Global Citizen Festival sa [[Lungsod ng New York|New York City]] noong Setyembre 28.<ref>{{Cite web |last=Iasimone |first=Ashley |date=2024-09-29 |title=Lisa of Blackpink Debuts New Song 'Moonlit Floor' at Global Citizen Fest 2024 |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-moonlit-floor-global-citizen-festival-2024-1235787991/ |access-date=2025-01-16 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> Noong Oktubre 15, nagtanghal siya ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)" sa Victoria's Secret Fashion Show 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Flam |first=Charna |date=October 15, 2024 |title=K-Pop Superstar Lisa Opens Victoria's Secret Fashion Show on a Motorcycle with Rockin' Performance of 'Rockstar' |url=https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241017004624/https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |archive-date=October 17, 2024 |access-date=October 15, 2024 |magazine=[[People (magazine)|People]]}}</ref> Ipinakita rin niya ang tatlong single sa Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour, na binubuo ng limang palabas sa pagitan ng Nobyembre 11 at 19.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=September 24, 2024 |title=BLACKPINK's Lisa announces 2024 'Fan Meetup' tour in Asia |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240924055349/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |archive-date=September 24, 2024 |access-date=September 24, 2024 |website=[[NME]]}}</ref> Sa Bisperas ng Bagong Taon, tinanghal ni Lisa ang "Rockstar", "New Woman", at ang "Santa Baby" remix ng "Moonlit Floor (Kiss Me)" bilang pangunang-ulo para sa Amazing Thailand Countdown 2025 sa [[Bangkok|Bangkok.]]<ref>{{Cite news |date=December 31, 2024 |title=Lisa Blackpink ushers in 2025 at Bangkok countdown |work=[[The Nation (Thailand)|The Nation]] |url=https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |url-status=live |access-date=December 31, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250103191057/https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |archive-date=January 3, 2025}}</ref> Nagtanghal siya ng mga kanta mula sa ''Alter Ego'' sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 11 at 18, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Lutkin |first=Aimée |date=April 12, 2025 |title=Lisa's Insane Coachella Set Attended By Rosé, Jennie, and 2 'White Lotus' Co-Stars |url=https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412153148/https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |archive-date=April 12, 2025 |access-date=April 12, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> == Kritikal na pagtanggap == Ang ''Alter Ego'' ay karaniwang nakatanggap ng halo-halong mga pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa tagapagtanggap ng pagsusuring Metacritic, ang ''Alter Ego'' ay nakatanggap ng "halo-halo o mga abereyds na pagsusuri" base sa tinimbang na abereyds na puntos na 58 sa 100 mula sa anim na kritiko.<ref>{{Citation |title=Alter Ego by LISA |url=https://www.metacritic.com/music/alter-ego/lisa |language=en |access-date=2025-05-30}}</ref>Nagsusulat para sa ''Rolling Stone'', pinuntusan ni Maura Johnston ang ''Alter Ego'' ng 3.5 sa 5 bituin at pinuri ito para sa pagpapakita nito ng "matibay ngunit nakakaakit na pag-awit" at kabuoan bilang isang artista, gaya ng itinampok ng konsepto ng pagkamaraming-katauhan ng rekord, ngunit nagkomento na "hindi masyadong pinagsama-sama".<ref>{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-02-27 |title=Lisa Explores Her Many Sides on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> Katulad na pinuri ni Elise Ryan ng ''Associated Press'' ang album para sa "pag-aampon ng mga estilo gaya ng hunyango" at "nakakapaki-pakinabang na paggawang pop" ngunit pinuna ito sa pagiging masyadong "mabigat-sa-tampok", na nakakabawas sa malinaw na pagpapakilala kay Lisa sa mga tagapakinig niya.<ref>{{Cite news |last=Ryan |first=Elise |date=February 27, 2025 |title=Music Review: Blackpink star Lisa's 'Alter Ego' is an ambitious, chameleonic solo debut |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768 |url-status=live |access-date=February 27, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227190339/https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |archive-date=February 27, 2025}}</ref> Naghanap naman ng puna ang ''[[The Guardian]]'' sa ''Alter Ego'' na puno ng maraming istilo at mga guest artist, nagtatampok na mas namumukod-tangi ang mga tagatampok kaysa kay Lisa mismo.<ref>{{Cite news |last=D'Souza |first=Shaad |date=2025-03-01 |title=Lisa: Alter Ego review – a focus group-tested attempt at megastar success |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/music/2025/mar/01/lisa-alter-ego-review-a-focus-group-tested-attempt-at-megastar-success |access-date=2025-05-30 |issn=0261-3077}}</ref> Sa kabaligtaran, sinabi ni Crystal Bell ng ''NME'' na ang pinakamahusay na mga gawa ni Lisa sa ''Alter Ego'' ay nagmula sa kaniyang mga tagatampok; gayunpaman, pinuna niya ang album sa kabuuan bilang isang proyekto na sumasaklaw sa pagkakaiba-iba, pagtatanghal, at sonik na eksperimento sa halip na pagkakaisa, artistikong pananaw, o mas malalim na pananaw sa pagkakakilanlan ni Lisa.<ref>{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-02-28 |title=Lisa – 'Alter Ego' review: a flashy debut in search of deeper identity |url=https://www.nme.com/reviews/album/lisa-blackpink-alter-ego-review-3842131 |access-date=2025-05-30 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang halo-halong tatlong-bituin na pagsusuri para sa ''The Times'', binigyang-konteksto ni Will Hodgkinson ang album bilang resulta ng mahigpit na sistema ng pagsasanay ng [[K-pop]], na nagbubuod ng "walang-awang kahusayan" ng ''Alter Ego'' upang maging "isang distilasyon ng bawat sikat na istilo ng modernong panahon, na binalot ulit at ipinakita para sa isang audience na gusto ang kanilang mga idolo na walang kamali-mali at hindi malalampasan".<ref>{{Cite web |last=Hodgkinson |first=Will |date=2025-02-28 |title=Lisa: Alter Ego review — the White Lotus star is impressive if exhausting |url=https://www.thetimes.com/culture/music/article/lisa-alter-ego-album-review-white-lotus-q0j36g0nd |access-date=2025-05-30 |website=www.thetimes.com |language=en}}</ref> Si Joshua Minsoo Kim ng ''[[Pitchfork]]'' ay negatibong nilagyan ng label ang album bilang "pinakabasal na pagpapakatawan ng isang pop star", na pinupuna ang kakulangan nito sa lalim.<ref>{{Cite web |last=Kim |first=Joshua Minsoo |title=LISA: Alter Ego |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/lisa-alter-ego/ |access-date=2025-05-30 |website=Pitchfork |language=en-US}}</ref> Ang isa pang negatibong pagsusuri ni Ed Power para sa ''The Irish Times'' ay muling nagpahayag ng mga kritisismo sa kakulangan ng pagpapakatao at pagkakakilanlan ng album.<ref>{{Cite web |last=Power |first=Ed |date=March 6, 2025 |title=Lisa: Alter Ego review – Blackpink superstar's solo debut is a clumsy lurch towards pop maximalism |url=https://www.irishtimes.com/culture/music/review/2025/03/06/lisa-alter-ego-review-blackpink-superstars-solo-debut-is-a-clumsy-lurch-towards-pop-maximalism/ |access-date=March 7, 2025 |website=The Irish Times}}</ref> == Komersyal na pagganap == Sa Estados Unidos, nag-debut ''ang Alter Ego'' sa ikapitong ranggo sa [[Billboard 200|''Billboard'' 200]], na nakakuha ng 45,500 album-equivalent units sa unang linggo ng paglabas nito. Kasama sa kabuuan ang 28,000 na benta ng album, 16,500 pag-si-stream na katumbas na album (mula sa 23.12 milyong opisyal na stream), at 1,000 na katumbas ng track na album. Dito, nakuha ni Lisa ang nangungunang debut ng linggo at naging pangalawang kasapi ng [[Blackpink]] na nakamit ang solong top-ten album pagkatapos ng ''Rosie'' (2024).<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut ang ''Alter Ego'' sa numero uno sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales, na ginawang pangalawang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung bilang isang soloist matapos ang ''Rosie'' na tumama sa numero tatlo noong 2024. Minarkahan nito ang kanyang unang numero-uno solo album sa chart at ang kanyang pangatlo sa pangkalahatan pagkatapos ng mga album ng Blackpink: [[The Album|''The Album'']] (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 12, 2025 |title=LISA's 'Alter Ego' Debuts at No. 1 on Top Album Sales Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313030755/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut din ito sa numero 31 sa chart ng ''Billboard Top Streaming Albums.''<ref name="BB200" /> Sa Australia, ang album ay nag-debut sa numero lima sa ARIA Albums Chart, na naging pangalawang solo album ng isang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé''.''<ref>{{Cite web |date=March 7, 2025 |title=Billie hits back |url=https://www.aria.com.au/charts/news/billie-hits-back |access-date=March 7, 2025 |website=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> == Paglilista ng mga track == Ang mga kredito ay hinango mula sa mga tala ng album liner at Tidal para sa mga digital bonus track.<ref name="Tidal">{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Alter Ego / LISA / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228050443/https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |via=Tidal}}</ref> {{Track listing}} === Mga Tala === * <templatestyles src="Citation/styles.css" />{{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang karagdagan tagagawa. * {{sup|{{note|c|[c]}}}} bilang katagagawa. * Ang mga edisyong bonus ay naglalaman ng mga solo na bersiyon ng "Fxck Up the World" at "Rapunzel" bilang mga track 14 at 15, ayon sa pagkakabanggit. * "Rockstar" ay naglalaman ng isang sample ng "New Person, Same Old Mistakes", na isinulat ni Kevin Parker, na itinanghal ni Tame Impala.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=June 28, 2024 |title=Blackpink's Lisa is a 'Rockstar' in her new single and music video |url=https://www.nme.com/reviews/track/blackpink-lisa-rockstar-review-3769415 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628214823/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-new-solo-single-rockstar-3766771 |archive-date=June 28, 2024 |access-date=June 28, 2024 |website=[[NME]] |language=en-GB}}</ref> * "Moonlit Floor (Kiss Me) " ay naglalaman ng isang pag-iiba ng "Kiss Me", na isinulat ni Matt Slocum at itinanghal ni Sixpence None the Richer.<ref>{{Cite web |last=Aniftos |first=Rania |date=2024-10-04 |title=Lisa Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |access-date=2024-11-19 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> ==Sanggunian== jgsrfpwwwyvn9dtcpskbewtmvx4slca 2221978 2221977 2026-08-28T03:03:04Z JENSwilleat 159283 added [[Category:Mga album ni Lisa]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221978 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Alter Ego|Type=studio album|Artist=[[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]|Cover=|Alt=Lisa's head wrapped in black cloth, hand to her mouth, spiky black nails on display|Caption=Didyital at istandard na cover|Released=Pebrero 28, 2025|Recorded=2024–2025|Genre=|Length=32:58<br />42:38 (didyital na bonus)|Language={{hlist|Ingles|Espanyol}}|Label=* [[Lloud]] * [[RCA Records|RCA]]|Producer=* Believve * Grant Boutin * James Essein * [[FnZ]] * [[her0ism]] * Cooper Holzman * Sam Homaee * [[Ilya Salmanzadeh|Ilya]] * Ivsir * [[ATL Jacob]] * [[Abby-Lynn Keen|Abby Keen]] * [[Rob Knox (producer)|Rob Knox]] * [[Max Martin]] * Mocha * Ninetyniiine * [[Ojivolta]] * [[Ari PenSmith]] * [[Raye]] * Rykez * Hendrix Smoke * Sammy Soso * [[Stargate (record producers)|Stargate]] * [[Ryan Tedder]] * Tropkillaz * Andrew Wells * Shintaro Yasuda|Misc={{Singles | name = Alter Ego | type = studio | single 1 = [[Rockstar (Lisa song)|Rockstar]] | single 1 date = Hunyo 27, 2024 | single 2 = [[New Woman (song)|New Woman]] | single 2 date = Agosto 15, 2024 | single 3 = [[Moonlit Floor (Kiss Me)]] | single 3 date = Oktubre 3, 2024 | single 4 = [[Born Again (Lisa song)|Born Again]] | single 4 date = Pebrero 6, 2025 | single 5 = [[Fxck Up the World]] | single 5 date = Pebrero 28, 2025 }}}} Ang '''''Alter Ego''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Taylandes na rapper at mang-aawit na si [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]. Inilabas noong Pebrero 28, 2025, ng [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] at RCA Records, ang album ay nagtanda bilang ang unang solo release ni Lisa pagkatapos umalis sa [[YG Entertainment]] at Interscope Records noong 2023. Binuo ni Lisa ang ''Alter Ego'' na may hanay ng mga katuwang, kabilang sina Ryan Tedder, Ilya Salmanzadeh, at Max Martin. Ito ay naisilang bilang isang 15-track album na gumagalugad ng mga istilo ng [[Musikang hip hop|hip-hop]], electropop at trap at nagtatampok ng mga panauhing paglitaw mula kay [[Doja Cat]], Raye, Rosalía, Future, Megan Thee Stallion at Tyla. Siniyasat ng paksa ng album ang pagkatao, katanyagan, at tagumpay ni Lisa sa pamamagitan ng lente ng iba't ibang alter ego niya. Ang ''Alter Ego'' sa pangkalahatan ay nakatanggap ng halo-halong mga palagay, na pinupuri ng mga kritiko sa malakas nitong paggawa sa pop at masaklaw na kagalingan ngunit pinupuna ang kawalan nito ng pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa paglabas, ang album ay namulaan ang punong sampu sa Awstralya, Belhika, Pransiya, Alemanya, Olanda, Suwisa, at Estados Unidos, habang lumapag din sa punong dalawampu sa Italya, Hapon, Nuweba Selandya, at Reyno Unido. Ang album ay suportado ng limang single: "[[Rockstar]]", "New Woman", "Moonlit Floor (Kiss Me)", "Born Again", at "Fxck Up the World". Ang pangakay na single na "Rockstar" ay umabot sa punong lima ng ''Billboard'' Global 200 at nanguna sa mga taltaguhit sa Hong Kong at Malaysia, habang ang lahat ng single ay umabot sa punong 25 ng Global 200. == Sanligan == Noong Disyembre 2023, inihayag ni [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]] ang kaniyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa kaniyang pagtatrabaho bilang solo, habang nananatili naman sa YG para ipagpatuloy ang kaniyang mga aktibidad bilang kasapi ng [[Blackpink]].<ref>{{Cite web |date=December 29, 2023 |script-title=ko:블랙핑크, 팀 활동만 YG서…지수·제니·리사·로제 개별 계약 않기로(종합) |trans-title=Blackpink, Team Activities Only with YG… Jisoo, Jennie, Lisa, Rosé Not to Sign Individual Contracts (Comprehensive) |url=https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229043233/https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |archive-date=December 29, 2023 |access-date=December 29, 2023 |website=[[Newsis]] |language=ko |via=[[Naver]]}}</ref> Tinatag niya ang sarili niyang kumpanya sa pamamahala na pinangalanang [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] noong Pebrero 2024 at lumagda sa RCA Records noong Abril para maglabas ng solong musika sa pakikipagtulungan sa Lloud.<ref>{{Cite magazine |last=Ziwei |first=Puah |date=February 8, 2024 |title=Blackpink's Lisa launches her own management company, LLOUD |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240208083307/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |archive-date=February 8, 2024 |access-date=February 8, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=April 10, 2024 |title=Blackpink's Lisa and Her Company Lloud Co. Partner With RCA Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240410171552/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-date=April 10, 2024 |access-date=April 10, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Noong Mayo 2024, ang Legend Music Studio sa [[Lalawigan ng Phuket|Phuket]], Taylandiya ay naglimbag ng larawan kasama si Lisa sa [[Facebook]] at ibinahagi na ang RCA Records ay lumipad bilang pangkat kasama ang "isa sa pinakamahusay na tagagawa ng boses sa mundo" upang mag-record ng ilang mga track kasama ang mang-aawit sa istudyo.<ref>{{Cite web |date=May 29, 2024 |title=So this happened a few weeks ago! RCA Records flew in a team that included one of the best vocal producers in the world to record a bunch of tracks with Lisa from Black/Pink. A long, but beautiful day! They were all so nice, including Lisa! |url=https://www.facebook.com/legendmusicphuket/posts/pfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201024450/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Flegendmusicphuket%2Fposts%2Fpfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |archive-date=February 1, 2025 |access-date=May 29, 2024 |website=Legend Music Studio |via=[[Facebook]]}}</ref> Unang tinudyuan ni Lisa ang pamagat ng kaniyang paparating na album sa bidyong pangmusika para sa single na "New Woman" noong Agosto, kung saan ipinakita ang ilang mga babae na nagbabasa ng magasing pinangalanang ''Alter Ego.''<ref>{{Cite magazine |last=Kickham |first=Dylan |date=November 12, 2024 |title=Lisa Teases A Thunderous New Song Called "Alter Ego" |url=https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114173954/https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 12, 2024 |magazine=[[Nylon (magazine)|Nylon]]}}</ref> Sa isang panayam para sa kaniyang ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' cover story noong Nobyembre, ibinahagi niya na siya ay nagsusumikap sa album na "sinusubukang alamin ito, ang listahan ng track at lahat-lahat, kung ano ang maaari kong baguhin doon" at pinatugtog ang ilan sa mga hindi natapos na kanta para sa tagaulat.<ref>{{Cite magazine |last=Feeney |first=Nolan |date=November 14, 2024 |title='Call Me Boss Lisa': Blackpink Star Tells All As She Orchestrates Her Solo Breakout |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114140029/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 14, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> == Konsepto at pamagat == Ginalugad ni Lisa ang limang magkakaibang panloob na katauhan sa ''Alter Ego'', bawat isa ay may sariling mga pangalan at katangian.<ref name="BB1" /> Ang limang "alter egos"—pinangalanang Roxi, Kiki, Vixi, Sunni, at Speedi—ay tumutugma sa iba't ibang mga track sa album at tinatampok sa mga pisikal na bersyon na may sariling cover art.<ref>{{Cite news |last=Pascual |first=Pamela |date=December 18, 2024 |title=Blackpink's Lisa unveils 'Alter Ego' album versions |work=[[Daily Tribune (Philippines)|Daily Tribune]] |url=https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |url-status=live |access-date=December 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218175405/https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |archive-date=December 18, 2024}}</ref> Ayon kay Lisa, ang konsepto ay naisip habang siya ay "sinusubukan ang napakaraming iba't ibang uri ng mga estilo ng musika habang ako ay nagre-record." Gustong isama ang iba't ibang genre sa isang album, naisip niyang "Naku, hindi pa ako nakakagawa ng ganitong uri ng bagay dati, pero maganda itong pakinggan. Bakit hindi na lang ilagay ang lahat ng iba't ibang istilo sa album at tawagin itong ''Alter Ego?''"<ref name="BB1">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=January 27, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Calls Doja Cat Her 'Dream' Duet Partner Ahead of 'Born Again' Collaboration |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250127205034/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |archive-date=January 27, 2025 |access-date=January 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang pampromosyong kampanya ng album ay gumagamit ng limang-sulok na bituin bilang isang emblem na kumatawan sa limang alter egos niya, habang ang trailer video nito ay nagtatampok ng rapper sa limang lokasyon, isa para sa bawat katauhan: isang itim na istraktura ng bato, isang catwalk na pangkalawakan, isang mahiwagang hardin, isang luntiang laser-beam track ng motorsiklo, at isang mabulkang pulang runway.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang unang alter ego, si Roxi, ay inspirasyon ng kantang "Rockstar" at inilalarawan sa cover art na may hawak na gitara sa isang mahiwagang hardin, na may kasamang paglalarawan na naglalarawan sa kaniya bilang isang rockstar na namumuhay upang "umaliw at laging tumutupad sa entablado".<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pangalawang alter ego, si Sunni, ay nagmula sa "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay isang malayang nagsasalita ngaPransesy kayumangging kulot na buhok na may " ''je ne sais quoi'' para sa mga araw na hinahalikan ng araw at mga gabing maaliwalas sa dagat". <ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Sunni |url=https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212151030/https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikatlong alter ego, si Kiki, batay sa "New Woman", ay isang mahilig sa Internet na may sassy Y2K aesthetic na makikitang "nagsusunog ng mga CD o naghahanap ng bagong bagay na kinahuhumalingan" at nakaistilo na may rosas na buhok at rosas na kasuotan.<ref>{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=January 23, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa reveals Y2K-inspired alter ego Kiki ahead of solo album release; friendship with Rosalía, Aeries born and more |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124102712/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |archive-date=January 24, 2025 |access-date=January 23, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pang-apat na alter ego, si Speedi, na tumutugma sa "Lifestyle", ay isang tagapagmaneho ng sports car na may mapusyaw na kahel na buhok na "itinayo para sa pagmamadali, nakakapit para sa panalo" at may "kakaluklok lang ng NOS kit" sa kanyang sasakyan.<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Speedi |url=https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212141211/https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikalimang alter ego, si Vixi, ay sinasabayan ang kantang "Fxck Up the World" at "ang gusto nilang tawaging bilang 'Kontrabida'".<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Vixi |url=https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212140844/https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Itinatampok ng opisyal na tie-in comic ng album, ang ''Alter-Ego: The Official Comic'', ang limang alter egos bilang magkakaibigan sa isang cyberpunk city, na nagtutulungan upang iligtas si Vixi mula sa pagkakabilanggo sa virtual reality.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic-Book Company to Accompany Debut Album 'Alter-Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210149/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2025]] [[Kategorya:Mga album ni Lisa]] == Promosyon at paglabas == Matapos ilabas ang unang tatlong single ng album, inilunsad ni Lisa ang ''Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour'', na sumasaklaw sa limang lungsod kabilang ang Singapura, Bangkok, Jakarta, Kaohsiung, at Hong Kong, noong Nobyembre 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Tan |first=Derrick |date=November 1, 2024 |title=BLACKPINK's LISA 2024 fan meetup at Singapore Indoor Stadium: Ticket prices, and more details |url=https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302132844/https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=Lifestyle Asia}}</ref> Noong Nobyembre 11, sa unang gabi ng fan meet tour, inilabas ang isang snippet ng isang sinematikong bidyong pantudyo, kung saan itinampok si Lisa na tumutugtog ng gitara laban sa isang mapanglaw na tanawin ng cyberpunk at tumatawag ng sinag ng lila mula sa langit.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 13, 2024 |title=Lisa of Blackpink Hints at New Project With Cyberpunk Teaser & Cryptic Countdown |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241113171728/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |archive-date=November 13, 2024 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang caption ng pantudyo ay nagsiwalat ng isang titik ng pamagat ng proyekto.<ref name="teaser1" /> Ang isang-linggong habang countdown na dapat matapos sa Nobyembre 19 ay lumabas din sa websayt ni Lisa.<ref name="teaser1">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=November 13, 2024 |title=Blackpink's Lisa drops new teaser, begins mysterious countdown |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-teaser-countdown-new-music-3812184 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref> Karagdagang mga bahagi ng pantudyo ang inilabas sa ibang pagkakataon sa panahon ng paglilibot, bawat isa ay nagpapakita ng isa pang titik ng pangalan ng proyekto. Pagkatapos ng panghuling palabas sa Hong Kong noong Nobyembre 19, pinasimulan ni Lisa ang buong tatlong minutong pantudyo at opisyal na inihayag na ang kaniyang unang studio album na ''Alter Ego'' ay ipapalabas sa Pebrero 28, 2025.<ref name="RS">{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=November 19, 2024 |title=Blackpink's Lisa Embraces New Aura in 'Alter Ego' Debut Album Teaser |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119172941/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Ibinunyag din niya ang cover art ng album, na nagtampok ng malapitang larawan ni Lisa sa isang itim na hood na humahawak ang kaniyang naka-manicure na kamay sa kaniyang mukha.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Enero 6, 2025, nag-post si Lisa ng maikling bidyong dagli ng isang text exchange na nagtatampok ng "alter ego" na may caption na: "Si Roxi ay pumasok sa chat." Nagtapos ang bidyo sa pamamagitan ng pagtukoy ng natatanging lokasyon na naaayon sa karakter, habang inilabas niya ang paglalarawan at album cover art para sa karakter sa kaniyang websayt; inulit niya ang parehong proseso upang ipakita ang natitirang alter egos na Sunni, Kiki, Speedi, at Vixi.<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Noong Pebrero 18, inihayag ni Lisa ang paglulunsad ng kanyang kumpanya ng komiks na Lalisa Comics katuwang ang Zero Zero Entertainment.<ref>{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic Company to Accompany Debut Album 'Alter Ego' |url=https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218170928/https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |archive-date=February 18, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Ang unang paglabas ng kompanya ay magiging isang limitadong edisyon na 56-pahinang grapikong nobela na pinamagatang ''Alter-Ego: The Official Comic'', isang kasamang piraso ng album na inakda ni Lisa at inilarawan ni Minomiyabi na itinakdang ilabas noong Marso 24.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 18, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Launches Lalisa Comics Ahead of 'Alter Ego' Album |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210148/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Pebrero 21, nag-post si Lisa ng bidyo na nagpapakita ng listahan ng track ng album, kung saan umupo siya kasama ang kanyang iba't ibang alter egos sa isang snippet ng kantang "Fxck Up the World".<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Thomás |date=February 21, 2025 |title=Lisa Will Feature Tyla, Future, and Megan Thee Stallion on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222041517/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |archive-date=February 22, 2025 |access-date=February 22, 2025 |magazine=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |language=en-US}}</ref> Ang ''Alter Ego'' ay inilabas noong Pebrero 28 bilang isang karaniwang 12-track album sa pag-ii-stream, platapormang dihital, CD at vinyl pati na rin ang isang 15-track album na may tatlong bonus na track sa pag-ii-stream at platapormang dihital lamang. Magagamit ito sa siyam na variant ng CD, lahat ay naglalaman ng mga collectible na ang ilan ay nakahalo-halo, anim na nakakahong deluxe set na naglalaman ng CD at isang branded na piraso ng damit, at dalawang vinyl variant.<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Isang limitadong digital na 19-track na edisyon na pinamagatang ''Thank You Lilies'' ay eksklusibong inilabas sa opisyal na tindahang web ni Lisa na naglalaman ng Victoria's Secret na bersyon ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)", ang Purple Disco Machine remix ng "Born Again", at isang voice note mula kay Lisa na may pamagat na "Thank You Lilies".<ref>{{Cite web |title=Alter Ego Digital Download (Thank You Lilies Version) |url=https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250303205335/https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |archive-date=March 3, 2025 |access-date=March 3, 2025 |website=Lisa Official Thailand Store |ref={{sfnref|Lisa Official Thailand Store|2025}}}}</ref> Ang petsa ng paglabas ng album ay kasabay ng mga running airdates ng ikatlong season ng [[HBO]] TV series na ''The White Lotus'', kung saan ginawa ni Lisa ang kaniyang debut sa pag-arte.<ref>{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=February 11, 2025 |title=Lisa Says She Was 'Nervous' Making 'White Lotus' Acting Debut, Thanks Supportive Cast |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214001245/https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Bilang resulta, malawakang itinaguyod ni Lisa ang kanyang album kasama ang kanyang papel sa serye, na nagbibigay ng mga panayam sa mga online at radio talk show, tulad ng ''Hot Ones,''<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=LISA One-Ups BLACKPINK Bandmate ROSÉ by Not Crying on 'Hot Ones': 'I'll Prove Her Wrong' |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227183720/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ''Woody FM'',<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa opens up about stalker fans: "I was scared to be alone" |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302111851/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> ''What's in My Bag?'' ng [[Vogue]],<ref>{{Cite magazine |last=Allaire |first=Christian |date=February 24, 2025 |title=What's In Lisa's Bag? Snacks, Hot Sauce, and Cat Memorabilia |url=https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302112224/https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]]}}</ref> at [[BBC Radio 1]].<ref>{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Radio 1's At Home with Vick, Katie and Jamie Podcast |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0kvbhvd |access-date=March 2, 2025 |website=[[BBC Radio 1]]}}</ref> Itinampok din siya sa mga panayam na may publikasyon kabilang ang ''Vanity Fair'',<ref>{{Cite magazine |last=Vanderhoof |first=Erin |date=November 13, 2024 |title=Lisa from Blackpink on Acting in The White Lotus and Looking Out on an "Ocean" of K-Pop Fans |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227182613/https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]}}</ref> ''The Wall Street Journal'',<ref>{{Cite news |last=Florsheim |first=Lane |date=March 4, 2025 |title=How Blackpink’s Lisa Found Her Own Voice |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |url-access=subscription |access-date=March 24, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250305134808/https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |archive-date=March 5, 2025}}</ref> ''Elle'',<ref>{{Cite magazine |last=Lee |first=Stephan |date=August 12, 2024 |title=Blackpink's Lisa Is Ready to Be Unleashed |url=https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812125342/https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |archive-date=August 12, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> at ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'', na ang huli ay nagtampok sa kaniya sa sampung iba't ibang mga pabalat sa buong mundo bilang ang kauna-unahang global cover star ng publikasyon.<ref>{{Cite magazine |last=Saenz |first=Rome |date=November 14, 2024 |title=Lisa Is Billboard's First-Ever Global Cover Star |url=https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214043024/https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |archive-date=December 14, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Mayo 29, isang pelikulang dokumentaryo tungkol kay Lisa ay inihayag na nasa paggawa mula sa Sony Music Vision. Sa pagdidirehe ni Sue Kim, ang pelikula ay nag-uugnay sa buhay at solong karera ng artista para sa nakaraang mga taon.<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2025-05-30 |title=K-Pop Superstar Lisa Set for Documentary Film Treatment From Sony Music Vision and Director Sue Kim |url=https://variety.com/2025/film/news/lisa-documentary-film-sony-music-vision-sue-kim-blackpink-1236413583/ |access-date=2025-05-30 |website=Variety |language=en-US}}</ref> === Mga single === Limang single ang sumusuporta ''sa Alter Ego''. Ang nangungunang single, "Rockstar", ay inilabas noong Hunyo 27, 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=June 18, 2024 |title=BLACKPINK's LISA Announces New Solo Single 'Rockstar': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618151842/https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |archive-date=June 18, 2024 |access-date=June 18, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Umakyat ang kanta sa ikaapat na ranggo sa ''Billboard'' Global 200 at unang ranggo sa Global Excl.US, na kinamtan ni Lisa ang kaniyang ikatlong top-ten hit sa una at ang kaniyang unang chart-topper sumunod.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=July 8, 2024 |title=Lisa Earns Her First ''Billboard'' Global Excl. U.S. No. 1 With Debut of 'Rockstar' |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-rockstar-number-one-debut-global-excl-us-chart-1235726610/ |access-date=July 9, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ito rin ang naging pinakamataas niyang entry sa charting sa US ''Billboard'' Hot 100 sa ika-70 ranggo.<ref>{{Cite tweet|last=Billboard Charts|date=July 8, 2024|user=billboardcharts|title=LISA's "Rockstar" debuts at No. 70 on this week's #Hot100. It's becomes the highest-charting solo song of her career. She previously charted with "Lalisa" (No. 84 peak) and "Money" (No. 90), both in 2021.|number=1810416752763060423|access-date=July 8, 2024}}</ref> Ang pangalawang single ng album, "New Woman" na pinagtatampukan ni Rosalía, ay inilabas noong Agosto 15.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=August 6, 2024 |title=Lisa and Rosalía Will Link Up on Single 'New Woman' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806221652/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |archive-date=August 6, 2024 |access-date=August 6, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-15 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glo/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ika-6 naman sa Global Excl. US, na naging pang-apat na top-ten hit ni Lisa,<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=August 26, 2024 |title=Billie Eilish's 'Birds of a Feather' Flies High Atop Global Charts for Third Week |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826221049/https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |archive-date=August 26, 2024 |access-date=August 26, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-97 ranggo sa US ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Hot 100) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/hsi/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikatlong single, "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay inilabas noong Oktubre 3.<ref>{{Cite magazine |last=Aniftos |first=Rania |date=October 4, 2024 |title=LISA Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004022114/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |archive-date=October 4, 2024 |access-date=October 4, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang kanta ay tumuktok sa ika-24 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="Global 200" /> at ika-14 na ranggo sa Global Excl. US.<ref name="Global Excl. US">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global Excl. US) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glx/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikaapat na single, "Born Again" na pinagtatampukan nina [[Doja Cat]] at Raye, ay inilabas noong Pebrero 6, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 7, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa drops new single 'Born Again', featuring Doja Cat and RAYE |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250207191741/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |archive-date=February 7, 2025 |access-date=February 7, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-22 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200" /> ika-12 ranggo sa Global Excl. US,<ref name="Global Excl. US" /> at ika-68 ranggo sa ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100" /> Ang "Fxck Up the World" na pinagtatampukan ni Future ay inilabas bilang ikalimang single kasabay ng paglabas ng album noong Pebrero 28.<ref>{{Cite web |last=Shim |first=Sun-ah |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa releases 1st LP, 'Alter Ego' |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228152455/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |website=[[Yonhap News Agency]]}}</ref> Isang bidyong pangmusika para sa kantang "When I'm With You" na nagtatampok kay Tyla ay nilabas noong Mayo 16.<ref>{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-05-16 |title=Lisa and Tyla Beat the Heat in New 'When I'm With You' Video |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-tyla-when-im-with-you-music-video-1235341059/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> === Mga live na pagtatanghal === Noong Setyembre 11, 2024, nag-debut si Lisa ng "New Woman" at "Rockstar" sa 2024 MTV Video Music Awards sa Elmont, New York.<ref>{{Cite web |last=Bloom |first=Madison |date=September 12, 2024 |title=Watch Blackpink's Lisa Perform "New Woman" and "Rockstar" at 2024 MTV VMAs |url=https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912175637/https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |archive-date=September 12, 2024 |access-date=September 12, 2024 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Inihandog niya ang parehong mga kanta at ang "Moonlit Floor (Kiss Me)" bago sa paglabas nito bilang pangunang-ulo para sa Global Citizen Festival sa [[Lungsod ng New York|New York City]] noong Setyembre 28.<ref>{{Cite web |last=Iasimone |first=Ashley |date=2024-09-29 |title=Lisa of Blackpink Debuts New Song 'Moonlit Floor' at Global Citizen Fest 2024 |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-moonlit-floor-global-citizen-festival-2024-1235787991/ |access-date=2025-01-16 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> Noong Oktubre 15, nagtanghal siya ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)" sa Victoria's Secret Fashion Show 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Flam |first=Charna |date=October 15, 2024 |title=K-Pop Superstar Lisa Opens Victoria's Secret Fashion Show on a Motorcycle with Rockin' Performance of 'Rockstar' |url=https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241017004624/https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |archive-date=October 17, 2024 |access-date=October 15, 2024 |magazine=[[People (magazine)|People]]}}</ref> Ipinakita rin niya ang tatlong single sa Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour, na binubuo ng limang palabas sa pagitan ng Nobyembre 11 at 19.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=September 24, 2024 |title=BLACKPINK's Lisa announces 2024 'Fan Meetup' tour in Asia |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240924055349/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |archive-date=September 24, 2024 |access-date=September 24, 2024 |website=[[NME]]}}</ref> Sa Bisperas ng Bagong Taon, tinanghal ni Lisa ang "Rockstar", "New Woman", at ang "Santa Baby" remix ng "Moonlit Floor (Kiss Me)" bilang pangunang-ulo para sa Amazing Thailand Countdown 2025 sa [[Bangkok|Bangkok.]]<ref>{{Cite news |date=December 31, 2024 |title=Lisa Blackpink ushers in 2025 at Bangkok countdown |work=[[The Nation (Thailand)|The Nation]] |url=https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |url-status=live |access-date=December 31, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250103191057/https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |archive-date=January 3, 2025}}</ref> Nagtanghal siya ng mga kanta mula sa ''Alter Ego'' sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 11 at 18, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Lutkin |first=Aimée |date=April 12, 2025 |title=Lisa's Insane Coachella Set Attended By Rosé, Jennie, and 2 'White Lotus' Co-Stars |url=https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412153148/https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |archive-date=April 12, 2025 |access-date=April 12, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> == Kritikal na pagtanggap == Ang ''Alter Ego'' ay karaniwang nakatanggap ng halo-halong mga pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa tagapagtanggap ng pagsusuring Metacritic, ang ''Alter Ego'' ay nakatanggap ng "halo-halo o mga abereyds na pagsusuri" base sa tinimbang na abereyds na puntos na 58 sa 100 mula sa anim na kritiko.<ref>{{Citation |title=Alter Ego by LISA |url=https://www.metacritic.com/music/alter-ego/lisa |language=en |access-date=2025-05-30}}</ref>Nagsusulat para sa ''Rolling Stone'', pinuntusan ni Maura Johnston ang ''Alter Ego'' ng 3.5 sa 5 bituin at pinuri ito para sa pagpapakita nito ng "matibay ngunit nakakaakit na pag-awit" at kabuoan bilang isang artista, gaya ng itinampok ng konsepto ng pagkamaraming-katauhan ng rekord, ngunit nagkomento na "hindi masyadong pinagsama-sama".<ref>{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-02-27 |title=Lisa Explores Her Many Sides on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> Katulad na pinuri ni Elise Ryan ng ''Associated Press'' ang album para sa "pag-aampon ng mga estilo gaya ng hunyango" at "nakakapaki-pakinabang na paggawang pop" ngunit pinuna ito sa pagiging masyadong "mabigat-sa-tampok", na nakakabawas sa malinaw na pagpapakilala kay Lisa sa mga tagapakinig niya.<ref>{{Cite news |last=Ryan |first=Elise |date=February 27, 2025 |title=Music Review: Blackpink star Lisa's 'Alter Ego' is an ambitious, chameleonic solo debut |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768 |url-status=live |access-date=February 27, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227190339/https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |archive-date=February 27, 2025}}</ref> Naghanap naman ng puna ang ''[[The Guardian]]'' sa ''Alter Ego'' na puno ng maraming istilo at mga guest artist, nagtatampok na mas namumukod-tangi ang mga tagatampok kaysa kay Lisa mismo.<ref>{{Cite news |last=D'Souza |first=Shaad |date=2025-03-01 |title=Lisa: Alter Ego review – a focus group-tested attempt at megastar success |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/music/2025/mar/01/lisa-alter-ego-review-a-focus-group-tested-attempt-at-megastar-success |access-date=2025-05-30 |issn=0261-3077}}</ref> Sa kabaligtaran, sinabi ni Crystal Bell ng ''NME'' na ang pinakamahusay na mga gawa ni Lisa sa ''Alter Ego'' ay nagmula sa kaniyang mga tagatampok; gayunpaman, pinuna niya ang album sa kabuuan bilang isang proyekto na sumasaklaw sa pagkakaiba-iba, pagtatanghal, at sonik na eksperimento sa halip na pagkakaisa, artistikong pananaw, o mas malalim na pananaw sa pagkakakilanlan ni Lisa.<ref>{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-02-28 |title=Lisa – 'Alter Ego' review: a flashy debut in search of deeper identity |url=https://www.nme.com/reviews/album/lisa-blackpink-alter-ego-review-3842131 |access-date=2025-05-30 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang halo-halong tatlong-bituin na pagsusuri para sa ''The Times'', binigyang-konteksto ni Will Hodgkinson ang album bilang resulta ng mahigpit na sistema ng pagsasanay ng [[K-pop]], na nagbubuod ng "walang-awang kahusayan" ng ''Alter Ego'' upang maging "isang distilasyon ng bawat sikat na istilo ng modernong panahon, na binalot ulit at ipinakita para sa isang audience na gusto ang kanilang mga idolo na walang kamali-mali at hindi malalampasan".<ref>{{Cite web |last=Hodgkinson |first=Will |date=2025-02-28 |title=Lisa: Alter Ego review — the White Lotus star is impressive if exhausting |url=https://www.thetimes.com/culture/music/article/lisa-alter-ego-album-review-white-lotus-q0j36g0nd |access-date=2025-05-30 |website=www.thetimes.com |language=en}}</ref> Si Joshua Minsoo Kim ng ''[[Pitchfork]]'' ay negatibong nilagyan ng label ang album bilang "pinakabasal na pagpapakatawan ng isang pop star", na pinupuna ang kakulangan nito sa lalim.<ref>{{Cite web |last=Kim |first=Joshua Minsoo |title=LISA: Alter Ego |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/lisa-alter-ego/ |access-date=2025-05-30 |website=Pitchfork |language=en-US}}</ref> Ang isa pang negatibong pagsusuri ni Ed Power para sa ''The Irish Times'' ay muling nagpahayag ng mga kritisismo sa kakulangan ng pagpapakatao at pagkakakilanlan ng album.<ref>{{Cite web |last=Power |first=Ed |date=March 6, 2025 |title=Lisa: Alter Ego review – Blackpink superstar's solo debut is a clumsy lurch towards pop maximalism |url=https://www.irishtimes.com/culture/music/review/2025/03/06/lisa-alter-ego-review-blackpink-superstars-solo-debut-is-a-clumsy-lurch-towards-pop-maximalism/ |access-date=March 7, 2025 |website=The Irish Times}}</ref> == Komersyal na pagganap == Sa Estados Unidos, nag-debut ''ang Alter Ego'' sa ikapitong ranggo sa [[Billboard 200|''Billboard'' 200]], na nakakuha ng 45,500 album-equivalent units sa unang linggo ng paglabas nito. Kasama sa kabuuan ang 28,000 na benta ng album, 16,500 pag-si-stream na katumbas na album (mula sa 23.12 milyong opisyal na stream), at 1,000 na katumbas ng track na album. Dito, nakuha ni Lisa ang nangungunang debut ng linggo at naging pangalawang kasapi ng [[Blackpink]] na nakamit ang solong top-ten album pagkatapos ng ''Rosie'' (2024).<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut ang ''Alter Ego'' sa numero uno sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales, na ginawang pangalawang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung bilang isang soloist matapos ang ''Rosie'' na tumama sa numero tatlo noong 2024. Minarkahan nito ang kanyang unang numero-uno solo album sa chart at ang kanyang pangatlo sa pangkalahatan pagkatapos ng mga album ng Blackpink: [[The Album|''The Album'']] (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 12, 2025 |title=LISA's 'Alter Ego' Debuts at No. 1 on Top Album Sales Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313030755/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut din ito sa numero 31 sa chart ng ''Billboard Top Streaming Albums.''<ref name="BB200" /> Sa Australia, ang album ay nag-debut sa numero lima sa ARIA Albums Chart, na naging pangalawang solo album ng isang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé''.''<ref>{{Cite web |date=March 7, 2025 |title=Billie hits back |url=https://www.aria.com.au/charts/news/billie-hits-back |access-date=March 7, 2025 |website=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> == Paglilista ng mga track == Ang mga kredito ay hinango mula sa mga tala ng album liner at Tidal para sa mga digital bonus track.<ref name="Tidal">{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Alter Ego / LISA / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228050443/https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |via=Tidal}}</ref> {{Track listing}} === Mga Tala === * <templatestyles src="Citation/styles.css" />{{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang karagdagan tagagawa. * {{sup|{{note|c|[c]}}}} bilang katagagawa. * Ang mga edisyong bonus ay naglalaman ng mga solo na bersiyon ng "Fxck Up the World" at "Rapunzel" bilang mga track 14 at 15, ayon sa pagkakabanggit. * "Rockstar" ay naglalaman ng isang sample ng "New Person, Same Old Mistakes", na isinulat ni Kevin Parker, na itinanghal ni Tame Impala.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=June 28, 2024 |title=Blackpink's Lisa is a 'Rockstar' in her new single and music video |url=https://www.nme.com/reviews/track/blackpink-lisa-rockstar-review-3769415 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628214823/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-new-solo-single-rockstar-3766771 |archive-date=June 28, 2024 |access-date=June 28, 2024 |website=[[NME]] |language=en-GB}}</ref> * "Moonlit Floor (Kiss Me) " ay naglalaman ng isang pag-iiba ng "Kiss Me", na isinulat ni Matt Slocum at itinanghal ni Sixpence None the Richer.<ref>{{Cite web |last=Aniftos |first=Rania |date=2024-10-04 |title=Lisa Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |access-date=2024-11-19 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> ==Sanggunian== 9ozjfdkaoz617dfiyuu35un0n7ee90r 2221980 2221978 2026-08-28T03:04:27Z JENSwilleat 159283 added [[Category:Mga album ng artistang Taylandes]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221980 wikitext text/x-wiki {{Infobox album|Name=Alter Ego|Type=studio album|Artist=[[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]|Cover=|Alt=Lisa's head wrapped in black cloth, hand to her mouth, spiky black nails on display|Caption=Didyital at istandard na cover|Released=Pebrero 28, 2025|Recorded=2024–2025|Genre=|Length=32:58<br />42:38 (didyital na bonus)|Language={{hlist|Ingles|Espanyol}}|Label=* [[Lloud]] * [[RCA Records|RCA]]|Producer=* Believve * Grant Boutin * James Essein * [[FnZ]] * [[her0ism]] * Cooper Holzman * Sam Homaee * [[Ilya Salmanzadeh|Ilya]] * Ivsir * [[ATL Jacob]] * [[Abby-Lynn Keen|Abby Keen]] * [[Rob Knox (producer)|Rob Knox]] * [[Max Martin]] * Mocha * Ninetyniiine * [[Ojivolta]] * [[Ari PenSmith]] * [[Raye]] * Rykez * Hendrix Smoke * Sammy Soso * [[Stargate (record producers)|Stargate]] * [[Ryan Tedder]] * Tropkillaz * Andrew Wells * Shintaro Yasuda|Misc={{Singles | name = Alter Ego | type = studio | single 1 = [[Rockstar (Lisa song)|Rockstar]] | single 1 date = Hunyo 27, 2024 | single 2 = [[New Woman (song)|New Woman]] | single 2 date = Agosto 15, 2024 | single 3 = [[Moonlit Floor (Kiss Me)]] | single 3 date = Oktubre 3, 2024 | single 4 = [[Born Again (Lisa song)|Born Again]] | single 4 date = Pebrero 6, 2025 | single 5 = [[Fxck Up the World]] | single 5 date = Pebrero 28, 2025 }}}} Ang '''''Alter Ego''''' ay ang pamulaang solo studio album ng Taylandes na rapper at mang-aawit na si [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]]. Inilabas noong Pebrero 28, 2025, ng [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] at RCA Records, ang album ay nagtanda bilang ang unang solo release ni Lisa pagkatapos umalis sa [[YG Entertainment]] at Interscope Records noong 2023. Binuo ni Lisa ang ''Alter Ego'' na may hanay ng mga katuwang, kabilang sina Ryan Tedder, Ilya Salmanzadeh, at Max Martin. Ito ay naisilang bilang isang 15-track album na gumagalugad ng mga istilo ng [[Musikang hip hop|hip-hop]], electropop at trap at nagtatampok ng mga panauhing paglitaw mula kay [[Doja Cat]], Raye, Rosalía, Future, Megan Thee Stallion at Tyla. Siniyasat ng paksa ng album ang pagkatao, katanyagan, at tagumpay ni Lisa sa pamamagitan ng lente ng iba't ibang alter ego niya. Ang ''Alter Ego'' sa pangkalahatan ay nakatanggap ng halo-halong mga palagay, na pinupuri ng mga kritiko sa malakas nitong paggawa sa pop at masaklaw na kagalingan ngunit pinupuna ang kawalan nito ng pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa paglabas, ang album ay namulaan ang punong sampu sa Awstralya, Belhika, Pransiya, Alemanya, Olanda, Suwisa, at Estados Unidos, habang lumapag din sa punong dalawampu sa Italya, Hapon, Nuweba Selandya, at Reyno Unido. Ang album ay suportado ng limang single: "[[Rockstar]]", "New Woman", "Moonlit Floor (Kiss Me)", "Born Again", at "Fxck Up the World". Ang pangakay na single na "Rockstar" ay umabot sa punong lima ng ''Billboard'' Global 200 at nanguna sa mga taltaguhit sa Hong Kong at Malaysia, habang ang lahat ng single ay umabot sa punong 25 ng Global 200. == Sanligan == Noong Disyembre 2023, inihayag ni [[Lisa (mang-aawit)|Lisa]] ang kaniyang pag-alis sa [[YG Entertainment]] para sa kaniyang pagtatrabaho bilang solo, habang nananatili naman sa YG para ipagpatuloy ang kaniyang mga aktibidad bilang kasapi ng [[Blackpink]].<ref>{{Cite web |date=December 29, 2023 |script-title=ko:블랙핑크, 팀 활동만 YG서…지수·제니·리사·로제 개별 계약 않기로(종합) |trans-title=Blackpink, Team Activities Only with YG… Jisoo, Jennie, Lisa, Rosé Not to Sign Individual Contracts (Comprehensive) |url=https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231229043233/https://n.news.naver.com/entertain/article/003/0012292465 |archive-date=December 29, 2023 |access-date=December 29, 2023 |website=[[Newsis]] |language=ko |via=[[Naver]]}}</ref> Tinatag niya ang sarili niyang kumpanya sa pamamahala na pinangalanang [[Lisa (mang-aawit)|Lloud]] noong Pebrero 2024 at lumagda sa RCA Records noong Abril para maglabas ng solong musika sa pakikipagtulungan sa Lloud.<ref>{{Cite magazine |last=Ziwei |first=Puah |date=February 8, 2024 |title=Blackpink's Lisa launches her own management company, LLOUD |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240208083307/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-launch-own-artist-management-company-lloud-3584291 |archive-date=February 8, 2024 |access-date=February 8, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Aswad |first=Jem |date=April 10, 2024 |title=Blackpink's Lisa and Her Company Lloud Co. Partner With RCA Records |url=https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240410171552/https://variety.com/2024/music/news/blackpink-lisa-lloud-partner-with-rca-1235965867/ |archive-date=April 10, 2024 |access-date=April 10, 2024 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Noong Mayo 2024, ang Legend Music Studio sa [[Lalawigan ng Phuket|Phuket]], Taylandiya ay naglimbag ng larawan kasama si Lisa sa [[Facebook]] at ibinahagi na ang RCA Records ay lumipad bilang pangkat kasama ang "isa sa pinakamahusay na tagagawa ng boses sa mundo" upang mag-record ng ilang mga track kasama ang mang-aawit sa istudyo.<ref>{{Cite web |date=May 29, 2024 |title=So this happened a few weeks ago! RCA Records flew in a team that included one of the best vocal producers in the world to record a bunch of tracks with Lisa from Black/Pink. A long, but beautiful day! They were all so nice, including Lisa! |url=https://www.facebook.com/legendmusicphuket/posts/pfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201024450/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Flegendmusicphuket%2Fposts%2Fpfbid02X17QD4XU541aFMzteyjASRpvFbkVWivWs3Q91e1h7c7ERqFtV7WBomFRyJawB4LHl |archive-date=February 1, 2025 |access-date=May 29, 2024 |website=Legend Music Studio |via=[[Facebook]]}}</ref> Unang tinudyuan ni Lisa ang pamagat ng kaniyang paparating na album sa bidyong pangmusika para sa single na "New Woman" noong Agosto, kung saan ipinakita ang ilang mga babae na nagbabasa ng magasing pinangalanang ''Alter Ego.''<ref>{{Cite magazine |last=Kickham |first=Dylan |date=November 12, 2024 |title=Lisa Teases A Thunderous New Song Called "Alter Ego" |url=https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114173954/https://www.nylon.com/entertainment/lisa-alter-ego-video-teaser/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 12, 2024 |magazine=[[Nylon (magazine)|Nylon]]}}</ref> Sa isang panayam para sa kaniyang ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'' cover story noong Nobyembre, ibinahagi niya na siya ay nagsusumikap sa album na "sinusubukang alamin ito, ang listahan ng track at lahat-lahat, kung ano ang maaari kong baguhin doon" at pinatugtog ang ilan sa mga hindi natapos na kanta para sa tagaulat.<ref>{{Cite magazine |last=Feeney |first=Nolan |date=November 14, 2024 |title='Call Me Boss Lisa': Blackpink Star Tells All As She Orchestrates Her Solo Breakout |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241114140029/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-solo-songs-blackpink-lloud-2024-cover-story-1235827739/ |archive-date=November 14, 2024 |access-date=November 14, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> == Konsepto at pamagat == Ginalugad ni Lisa ang limang magkakaibang panloob na katauhan sa ''Alter Ego'', bawat isa ay may sariling mga pangalan at katangian.<ref name="BB1" /> Ang limang "alter egos"—pinangalanang Roxi, Kiki, Vixi, Sunni, at Speedi—ay tumutugma sa iba't ibang mga track sa album at tinatampok sa mga pisikal na bersyon na may sariling cover art.<ref>{{Cite news |last=Pascual |first=Pamela |date=December 18, 2024 |title=Blackpink's Lisa unveils 'Alter Ego' album versions |work=[[Daily Tribune (Philippines)|Daily Tribune]] |url=https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |url-status=live |access-date=December 18, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218175405/https://tribune.net.ph/2024/12/18/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-album-versions |archive-date=December 18, 2024}}</ref> Ayon kay Lisa, ang konsepto ay naisip habang siya ay "sinusubukan ang napakaraming iba't ibang uri ng mga estilo ng musika habang ako ay nagre-record." Gustong isama ang iba't ibang genre sa isang album, naisip niyang "Naku, hindi pa ako nakakagawa ng ganitong uri ng bagay dati, pero maganda itong pakinggan. Bakit hindi na lang ilagay ang lahat ng iba't ibang istilo sa album at tawagin itong ''Alter Ego?''"<ref name="BB1">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=January 27, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Calls Doja Cat Her 'Dream' Duet Partner Ahead of 'Born Again' Collaboration |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250127205034/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-doja-cat-dream-collaborator-born-again-1235884634/ |archive-date=January 27, 2025 |access-date=January 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang pampromosyong kampanya ng album ay gumagamit ng limang-sulok na bituin bilang isang emblem na kumatawan sa limang alter egos niya, habang ang trailer video nito ay nagtatampok ng rapper sa limang lokasyon, isa para sa bawat katauhan: isang itim na istraktura ng bato, isang catwalk na pangkalawakan, isang mahiwagang hardin, isang luntiang laser-beam track ng motorsiklo, at isang mabulkang pulang runway.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang unang alter ego, si Roxi, ay inspirasyon ng kantang "Rockstar" at inilalarawan sa cover art na may hawak na gitara sa isang mahiwagang hardin, na may kasamang paglalarawan na naglalarawan sa kaniya bilang isang rockstar na namumuhay upang "umaliw at laging tumutupad sa entablado".<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pangalawang alter ego, si Sunni, ay nagmula sa "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay isang malayang nagsasalita ngaPransesy kayumangging kulot na buhok na may " ''je ne sais quoi'' para sa mga araw na hinahalikan ng araw at mga gabing maaliwalas sa dagat". <ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Sunni |url=https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212151030/https://www.lisaintroduces.com/sunni/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikatlong alter ego, si Kiki, batay sa "New Woman", ay isang mahilig sa Internet na may sassy Y2K aesthetic na makikitang "nagsusunog ng mga CD o naghahanap ng bagong bagay na kinahuhumalingan" at nakaistilo na may rosas na buhok at rosas na kasuotan.<ref>{{Cite web |last=Das |first=Hrishita |date=January 23, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa reveals Y2K-inspired alter ego Kiki ahead of solo album release; friendship with Rosalía, Aeries born and more |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124102712/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-reveals-y2k-inspired-alter-ego-kiki-ahead-of-solo-album-release-friendship-with-rosalia-aeries-born-and-more-1368897 |archive-date=January 24, 2025 |access-date=January 23, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Ang pang-apat na alter ego, si Speedi, na tumutugma sa "Lifestyle", ay isang tagapagmaneho ng sports car na may mapusyaw na kahel na buhok na "itinayo para sa pagmamadali, nakakapit para sa panalo" at may "kakaluklok lang ng NOS kit" sa kanyang sasakyan.<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Speedi |url=https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212141211/https://www.lisaintroduces.com/speedi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Ang ikalimang alter ego, si Vixi, ay sinasabayan ang kantang "Fxck Up the World" at "ang gusto nilang tawaging bilang 'Kontrabida'".<ref>{{Cite web |title=LISA Introduces Vixi |url=https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250212140844/https://www.lisaintroduces.com/vixi/ |archive-date=February 12, 2025 |access-date=February 12, 2025 |publisher=Lisa Official}}</ref> Itinatampok ng opisyal na tie-in comic ng album, ang ''Alter-Ego: The Official Comic'', ang limang alter egos bilang magkakaibigan sa isang cyberpunk city, na nagtutulungan upang iligtas si Vixi mula sa pagkakabilanggo sa virtual reality.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic-Book Company to Accompany Debut Album 'Alter-Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210149/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-comic-book-alter-ego-1235271322/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2025]] [[Kategorya:Mga album ni Lisa]] [[Kategorya:Mga album ng artistang Taylandes]] == Promosyon at paglabas == Matapos ilabas ang unang tatlong single ng album, inilunsad ni Lisa ang ''Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour'', na sumasaklaw sa limang lungsod kabilang ang Singapura, Bangkok, Jakarta, Kaohsiung, at Hong Kong, noong Nobyembre 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Tan |first=Derrick |date=November 1, 2024 |title=BLACKPINK's LISA 2024 fan meetup at Singapore Indoor Stadium: Ticket prices, and more details |url=https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302132844/https://www.lifestyleasia.com/sg/culture/events/blackpink-lisa-2024-singapore-fan-meetup-ticket-prices-venue-more-details/ |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=Lifestyle Asia}}</ref> Noong Nobyembre 11, sa unang gabi ng fan meet tour, inilabas ang isang snippet ng isang sinematikong bidyong pantudyo, kung saan itinampok si Lisa na tumutugtog ng gitara laban sa isang mapanglaw na tanawin ng cyberpunk at tumatawag ng sinag ng lila mula sa langit.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 13, 2024 |title=Lisa of Blackpink Hints at New Project With Cyberpunk Teaser & Cryptic Countdown |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241113171728/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-teases-new-project-countdown-video-1235827709/ |archive-date=November 13, 2024 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang caption ng pantudyo ay nagsiwalat ng isang titik ng pamagat ng proyekto.<ref name="teaser1" /> Ang isang-linggong habang countdown na dapat matapos sa Nobyembre 19 ay lumabas din sa websayt ni Lisa.<ref name="teaser1">{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=November 13, 2024 |title=Blackpink's Lisa drops new teaser, begins mysterious countdown |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-teaser-countdown-new-music-3812184 |access-date=November 13, 2024 |magazine=[[NME]]}}</ref> Karagdagang mga bahagi ng pantudyo ang inilabas sa ibang pagkakataon sa panahon ng paglilibot, bawat isa ay nagpapakita ng isa pang titik ng pangalan ng proyekto. Pagkatapos ng panghuling palabas sa Hong Kong noong Nobyembre 19, pinasimulan ni Lisa ang buong tatlong minutong pantudyo at opisyal na inihayag na ang kaniyang unang studio album na ''Alter Ego'' ay ipapalabas sa Pebrero 28, 2025.<ref name="RS">{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=November 19, 2024 |title=Blackpink's Lisa Embraces New Aura in 'Alter Ego' Debut Album Teaser |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119172941/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-album-alter-ego-1235171583/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Ibinunyag din niya ang cover art ng album, na nagtampok ng malapitang larawan ni Lisa sa isang itim na hood na humahawak ang kaniyang naka-manicure na kamay sa kaniyang mukha.<ref name="BB2">{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=November 19, 2024 |title=Lisa of Blackpink Announces Debut Solo Album 'Alter Ego': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119165915/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-debut-solo-album-alter-ego-release-date-1235833007/ |archive-date=November 19, 2024 |access-date=November 19, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Enero 6, 2025, nag-post si Lisa ng maikling bidyong dagli ng isang text exchange na nagtatampok ng "alter ego" na may caption na: "Si Roxi ay pumasok sa chat." Nagtapos ang bidyo sa pamamagitan ng pagtukoy ng natatanging lokasyon na naaayon sa karakter, habang inilabas niya ang paglalarawan at album cover art para sa karakter sa kaniyang websayt; inulit niya ang parehong proseso upang ipakita ang natitirang alter egos na Sunni, Kiki, Speedi, at Vixi.<ref name="Roxi">{{Cite web |last=Bakshi |first=Peuli |date=January 8, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa unveils alter ego ROXI ahead of album release; plans to live to 'entertain' and 'command the stage' |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250108135540/https://www.pinkvilla.com/entertainment/blackpinks-lisa-unveils-alter-ego-roxi-ahead-of-album-release-plans-to-live-to-entertain-and-command-the-stage-1366150 |archive-date=January 8, 2025 |access-date=January 8, 2025 |website=[[Pinkvilla]]}}</ref> Noong Pebrero 18, inihayag ni Lisa ang paglulunsad ng kanyang kumpanya ng komiks na Lalisa Comics katuwang ang Zero Zero Entertainment.<ref>{{Cite magazine |last=Benjamin |first=Jeff |date=February 18, 2025 |title=Lisa Launches Comic Company to Accompany Debut Album 'Alter Ego' |url=https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250218170928/https://variety.com/2025/music/news/lisa-launches-comic-company-debut-album-alter-ego-1236311368/ |archive-date=February 18, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Ang unang paglabas ng kompanya ay magiging isang limitadong edisyon na 56-pahinang grapikong nobela na pinamagatang ''Alter-Ego: The Official Comic'', isang kasamang piraso ng album na inakda ni Lisa at inilarawan ni Minomiyabi na itinakdang ilabas noong Marso 24.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 18, 2025 |title=LISA of BLACKPINK Launches Lalisa Comics Ahead of 'Alter Ego' Album |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250219210148/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-alter-ego-comic-book-new-album-1235904935/ |archive-date=February 19, 2025 |access-date=February 18, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Pebrero 21, nag-post si Lisa ng bidyo na nagpapakita ng listahan ng track ng album, kung saan umupo siya kasama ang kanyang iba't ibang alter egos sa isang snippet ng kantang "Fxck Up the World".<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Thomás |date=February 21, 2025 |title=Lisa Will Feature Tyla, Future, and Megan Thee Stallion on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250222041517/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-alter-ego-track-list-tyla-future-megan-thee-stallion-1235276243/ |archive-date=February 22, 2025 |access-date=February 22, 2025 |magazine=[[Rolling Stone (magazine)|Rolling Stone]] |language=en-US}}</ref> Ang ''Alter Ego'' ay inilabas noong Pebrero 28 bilang isang karaniwang 12-track album sa pag-ii-stream, platapormang dihital, CD at vinyl pati na rin ang isang 15-track album na may tatlong bonus na track sa pag-ii-stream at platapormang dihital lamang. Magagamit ito sa siyam na variant ng CD, lahat ay naglalaman ng mga collectible na ang ilan ay nakahalo-halo, anim na nakakahong deluxe set na naglalaman ng CD at isang branded na piraso ng damit, at dalawang vinyl variant.<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Isang limitadong digital na 19-track na edisyon na pinamagatang ''Thank You Lilies'' ay eksklusibong inilabas sa opisyal na tindahang web ni Lisa na naglalaman ng Victoria's Secret na bersyon ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)", ang Purple Disco Machine remix ng "Born Again", at isang voice note mula kay Lisa na may pamagat na "Thank You Lilies".<ref>{{Cite web |title=Alter Ego Digital Download (Thank You Lilies Version) |url=https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250303205335/https://thaishop.lalisaofficial.com/products/alter-ego-digital-download-thank-you-lilies-version |archive-date=March 3, 2025 |access-date=March 3, 2025 |website=Lisa Official Thailand Store |ref={{sfnref|Lisa Official Thailand Store|2025}}}}</ref> Ang petsa ng paglabas ng album ay kasabay ng mga running airdates ng ikatlong season ng [[HBO]] TV series na ''The White Lotus'', kung saan ginawa ni Lisa ang kaniyang debut sa pag-arte.<ref>{{Cite magazine |last=Richardson |first=Kalia |date=February 11, 2025 |title=Lisa Says She Was 'Nervous' Making 'White Lotus' Acting Debut, Thanks Supportive Cast |url=https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214001245/https://www.rollingstone.com/tv-movies/tv-movie-news/blackpink-lisa-white-lotus-acting-debut-cast-1235263246/ |archive-date=February 14, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Bilang resulta, malawakang itinaguyod ni Lisa ang kanyang album kasama ang kanyang papel sa serye, na nagbibigay ng mga panayam sa mga online at radio talk show, tulad ng ''Hot Ones,''<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=February 27, 2025 |title=LISA One-Ups BLACKPINK Bandmate ROSÉ by Not Crying on 'Hot Ones': 'I'll Prove Her Wrong' |url=https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227183720/https://www.billboard.com/music/music-news/blackpink-lisa-one-ups-rose-hot-ones-1235911402/ |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ''Woody FM'',<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa opens up about stalker fans: "I was scared to be alone" |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302111851/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-opens-up-about-stalker-fans-3842128 |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> ''What's in My Bag?'' ng [[Vogue]],<ref>{{Cite magazine |last=Allaire |first=Christian |date=February 24, 2025 |title=What's In Lisa's Bag? Snacks, Hot Sauce, and Cat Memorabilia |url=https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250302112224/https://www.vogue.com/article/lisa-whats-in-my-bag-video |archive-date=March 2, 2025 |access-date=March 2, 2025 |magazine=[[Vogue (magazine)|Vogue]]}}</ref> at [[BBC Radio 1]].<ref>{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Radio 1's At Home with Vick, Katie and Jamie Podcast |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0kvbhvd |access-date=March 2, 2025 |website=[[BBC Radio 1]]}}</ref> Itinampok din siya sa mga panayam na may publikasyon kabilang ang ''Vanity Fair'',<ref>{{Cite magazine |last=Vanderhoof |first=Erin |date=November 13, 2024 |title=Lisa from Blackpink on Acting in The White Lotus and Looking Out on an "Ocean" of K-Pop Fans |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227182613/https://www.vanityfair.com/hollywood/story/lisa-2025-hollywood-portfolio-interview |archive-date=February 27, 2025 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]}}</ref> ''The Wall Street Journal'',<ref>{{Cite news |last=Florsheim |first=Lane |date=March 4, 2025 |title=How Blackpink’s Lisa Found Her Own Voice |work=[[The Wall Street Journal]] |url=https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |url-access=subscription |access-date=March 24, 2025 |archive-url=https://archive.today/20250305134808/https://www.wsj.com/arts-culture/music/blackpink-lisa-lalisa-manobal-k-pop-white-lotus-1fba1d09 |archive-date=March 5, 2025}}</ref> ''Elle'',<ref>{{Cite magazine |last=Lee |first=Stephan |date=August 12, 2024 |title=Blackpink's Lisa Is Ready to Be Unleashed |url=https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812125342/https://www.elle.com/culture/celebrities/a61755563/lisa-interview-2024/ |archive-date=August 12, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> at ''[[Wikipedia:Balangkas/Billboard|Billboard]]'', na ang huli ay nagtampok sa kaniya sa sampung iba't ibang mga pabalat sa buong mundo bilang ang kauna-unahang global cover star ng publikasyon.<ref>{{Cite magazine |last=Saenz |first=Rome |date=November 14, 2024 |title=Lisa Is Billboard's First-Ever Global Cover Star |url=https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214043024/https://billboardphilippines.com/music/news/lisa-is-billboard-first-ever-global-cover-star-kpop-blackpink-philippines-november-2024/ |archive-date=December 14, 2024 |access-date=February 27, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Noong Mayo 29, isang pelikulang dokumentaryo tungkol kay Lisa ay inihayag na nasa paggawa mula sa Sony Music Vision. Sa pagdidirehe ni Sue Kim, ang pelikula ay nag-uugnay sa buhay at solong karera ng artista para sa nakaraang mga taon.<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2025-05-30 |title=K-Pop Superstar Lisa Set for Documentary Film Treatment From Sony Music Vision and Director Sue Kim |url=https://variety.com/2025/film/news/lisa-documentary-film-sony-music-vision-sue-kim-blackpink-1236413583/ |access-date=2025-05-30 |website=Variety |language=en-US}}</ref> === Mga single === Limang single ang sumusuporta ''sa Alter Ego''. Ang nangungunang single, "Rockstar", ay inilabas noong Hunyo 27, 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Dailey |first=Hannah |date=June 18, 2024 |title=BLACKPINK's LISA Announces New Solo Single 'Rockstar': Here's When It Arrives |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618151842/https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-blackpink-new-solo-single-rockstar-release-date-1235712307/ |archive-date=June 18, 2024 |access-date=June 18, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Umakyat ang kanta sa ikaapat na ranggo sa ''Billboard'' Global 200 at unang ranggo sa Global Excl.US, na kinamtan ni Lisa ang kaniyang ikatlong top-ten hit sa una at ang kaniyang unang chart-topper sumunod.<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=July 8, 2024 |title=Lisa Earns Her First ''Billboard'' Global Excl. U.S. No. 1 With Debut of 'Rockstar' |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-rockstar-number-one-debut-global-excl-us-chart-1235726610/ |access-date=July 9, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ito rin ang naging pinakamataas niyang entry sa charting sa US ''Billboard'' Hot 100 sa ika-70 ranggo.<ref>{{Cite tweet|last=Billboard Charts|date=July 8, 2024|user=billboardcharts|title=LISA's "Rockstar" debuts at No. 70 on this week's #Hot100. It's becomes the highest-charting solo song of her career. She previously charted with "Lalisa" (No. 84 peak) and "Money" (No. 90), both in 2021.|number=1810416752763060423|access-date=July 8, 2024}}</ref> Ang pangalawang single ng album, "New Woman" na pinagtatampukan ni Rosalía, ay inilabas noong Agosto 15.<ref>{{Cite magazine |last=Mier |first=Tomás |date=August 6, 2024 |title=Lisa and Rosalía Will Link Up on Single 'New Woman' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806221652/https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-rosalia-announce-new-woman-single-1235074803/ |archive-date=August 6, 2024 |access-date=August 6, 2024 |magazine=[[Rolling Stone]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-15 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global 200) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glo/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> ika-6 naman sa Global Excl. US, na naging pang-apat na top-ten hit ni Lisa,<ref>{{Cite magazine |last=Trust |first=Gary |date=August 26, 2024 |title=Billie Eilish's 'Birds of a Feather' Flies High Atop Global Charts for Third Week |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826221049/https://www.billboard.com/music/chart-beat/billie-eilish-birds-of-a-feather-number-one-global-charts-third-week-1235761001/ |archive-date=August 26, 2024 |access-date=August 26, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> at ika-97 ranggo sa US ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Hot 100) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/hsi/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikatlong single, "Moonlit Floor (Kiss Me)", ay inilabas noong Oktubre 3.<ref>{{Cite magazine |last=Aniftos |first=Rania |date=October 4, 2024 |title=LISA Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004022114/https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |archive-date=October 4, 2024 |access-date=October 4, 2024 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang kanta ay tumuktok sa ika-24 na ranggo sa ''Billboard'' Global 200<ref name="Global 200" /> at ika-14 na ranggo sa Global Excl. US.<ref name="Global Excl. US">{{Cite magazine |title=Lisa of Blackpink Chart History (Billboard Global Excl. US) |url=https://www.billboard.com/artist/lisa-of-blackpink/chart-history/glx/ |access-date=February 19, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Ang ikaapat na single, "Born Again" na pinagtatampukan nina [[Doja Cat]] at Raye, ay inilabas noong Pebrero 6, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Chin |first=Carmen |date=February 7, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa drops new single 'Born Again', featuring Doja Cat and RAYE |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250207191741/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-born-again-featuring-doja-cat-raye-3832139 |archive-date=February 7, 2025 |access-date=February 7, 2025 |magazine=[[NME]]}}</ref> Umakyat ito sa ika-22 ranggo sa ''Billboard'' Global 200,<ref name="Global 200" /> ika-12 ranggo sa Global Excl. US,<ref name="Global Excl. US" /> at ika-68 ranggo sa ''Billboard'' Hot 100.<ref name="Hot 100" /> Ang "Fxck Up the World" na pinagtatampukan ni Future ay inilabas bilang ikalimang single kasabay ng paglabas ng album noong Pebrero 28.<ref>{{Cite web |last=Shim |first=Sun-ah |date=February 28, 2025 |title=BLACKPINK's Lisa releases 1st LP, 'Alter Ego' |url=https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228152455/https://en.yna.co.kr/view/AEN20250228005000315 |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |website=[[Yonhap News Agency]]}}</ref> Isang bidyong pangmusika para sa kantang "When I'm With You" na nagtatampok kay Tyla ay nilabas noong Mayo 16.<ref>{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-05-16 |title=Lisa and Tyla Beat the Heat in New 'When I'm With You' Video |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/lisa-tyla-when-im-with-you-music-video-1235341059/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> === Mga live na pagtatanghal === Noong Setyembre 11, 2024, nag-debut si Lisa ng "New Woman" at "Rockstar" sa 2024 MTV Video Music Awards sa Elmont, New York.<ref>{{Cite web |last=Bloom |first=Madison |date=September 12, 2024 |title=Watch Blackpink's Lisa Perform "New Woman" and "Rockstar" at 2024 MTV VMAs |url=https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912175637/https://pitchfork.com/news/watch-blackpink-lisa-perform-new-woman-and-rockstar-at-2024-mtv-vmas/ |archive-date=September 12, 2024 |access-date=September 12, 2024 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> Inihandog niya ang parehong mga kanta at ang "Moonlit Floor (Kiss Me)" bago sa paglabas nito bilang pangunang-ulo para sa Global Citizen Festival sa [[Lungsod ng New York|New York City]] noong Setyembre 28.<ref>{{Cite web |last=Iasimone |first=Ashley |date=2024-09-29 |title=Lisa of Blackpink Debuts New Song 'Moonlit Floor' at Global Citizen Fest 2024 |url=https://www.billboard.com/music/music-news/lisa-moonlit-floor-global-citizen-festival-2024-1235787991/ |access-date=2025-01-16 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> Noong Oktubre 15, nagtanghal siya ng "Rockstar" at "Moonlit Floor (Kiss Me)" sa Victoria's Secret Fashion Show 2024.<ref>{{Cite magazine |last=Flam |first=Charna |date=October 15, 2024 |title=K-Pop Superstar Lisa Opens Victoria's Secret Fashion Show on a Motorcycle with Rockin' Performance of 'Rockstar' |url=https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20241017004624/https://people.com/lisa-opens-2024-victorias-secret-fashion-show-on-a-motorcycle-8728752 |archive-date=October 17, 2024 |access-date=October 15, 2024 |magazine=[[People (magazine)|People]]}}</ref> Ipinakita rin niya ang tatlong single sa Lisa Fan Meetup in Asia 2024 tour, na binubuo ng limang palabas sa pagitan ng Nobyembre 11 at 19.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=September 24, 2024 |title=BLACKPINK's Lisa announces 2024 'Fan Meetup' tour in Asia |url=https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240924055349/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-2024-fan-meetup-tour-concert-asia-tickets-more-3796417 |archive-date=September 24, 2024 |access-date=September 24, 2024 |website=[[NME]]}}</ref> Sa Bisperas ng Bagong Taon, tinanghal ni Lisa ang "Rockstar", "New Woman", at ang "Santa Baby" remix ng "Moonlit Floor (Kiss Me)" bilang pangunang-ulo para sa Amazing Thailand Countdown 2025 sa [[Bangkok|Bangkok.]]<ref>{{Cite news |date=December 31, 2024 |title=Lisa Blackpink ushers in 2025 at Bangkok countdown |work=[[The Nation (Thailand)|The Nation]] |url=https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |url-status=live |access-date=December 31, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250103191057/https://www.nationthailand.com/news/general/40044699 |archive-date=January 3, 2025}}</ref> Nagtanghal siya ng mga kanta mula sa ''Alter Ego'' sa Coachella Valley Music and Arts Festival noong Abril 11 at 18, 2025.<ref>{{Cite magazine |last=Lutkin |first=Aimée |date=April 12, 2025 |title=Lisa's Insane Coachella Set Attended By Rosé, Jennie, and 2 'White Lotus' Co-Stars |url=https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250412153148/https://www.elle.com/culture/music/a64464035/lisa-coachella-rose-jennie-white-lotus-co-stars/ |archive-date=April 12, 2025 |access-date=April 12, 2025 |magazine=[[Elle (magazine)|Elle]]}}</ref> == Kritikal na pagtanggap == Ang ''Alter Ego'' ay karaniwang nakatanggap ng halo-halong mga pagsusuri mula sa mga kritiko. Ayon sa tagapagtanggap ng pagsusuring Metacritic, ang ''Alter Ego'' ay nakatanggap ng "halo-halo o mga abereyds na pagsusuri" base sa tinimbang na abereyds na puntos na 58 sa 100 mula sa anim na kritiko.<ref>{{Citation |title=Alter Ego by LISA |url=https://www.metacritic.com/music/alter-ego/lisa |language=en |access-date=2025-05-30}}</ref>Nagsusulat para sa ''Rolling Stone'', pinuntusan ni Maura Johnston ang ''Alter Ego'' ng 3.5 sa 5 bituin at pinuri ito para sa pagpapakita nito ng "matibay ngunit nakakaakit na pag-awit" at kabuoan bilang isang artista, gaya ng itinampok ng konsepto ng pagkamaraming-katauhan ng rekord, ngunit nagkomento na "hindi masyadong pinagsama-sama".<ref>{{Cite web |last=Johnston |first=Maura |date=2025-02-27 |title=Lisa Explores Her Many Sides on 'Alter Ego' |url=https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |access-date=2025-05-30 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> Katulad na pinuri ni Elise Ryan ng ''Associated Press'' ang album para sa "pag-aampon ng mga estilo gaya ng hunyango" at "nakakapaki-pakinabang na paggawang pop" ngunit pinuna ito sa pagiging masyadong "mabigat-sa-tampok", na nakakabawas sa malinaw na pagpapakilala kay Lisa sa mga tagapakinig niya.<ref>{{Cite news |last=Ryan |first=Elise |date=February 27, 2025 |title=Music Review: Blackpink star Lisa's 'Alter Ego' is an ambitious, chameleonic solo debut |work=[[Associated Press]] |url=https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768 |url-status=live |access-date=February 27, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250227190339/https://apnews.com/article/lisa-alter-ego-review-4f96ff51bfbc9c8f8f44562a7b72a768https://www.rollingstone.com/music/music-album-reviews/lisa-alter-ego-review-1235281559/ |archive-date=February 27, 2025}}</ref> Naghanap naman ng puna ang ''[[The Guardian]]'' sa ''Alter Ego'' na puno ng maraming istilo at mga guest artist, nagtatampok na mas namumukod-tangi ang mga tagatampok kaysa kay Lisa mismo.<ref>{{Cite news |last=D'Souza |first=Shaad |date=2025-03-01 |title=Lisa: Alter Ego review – a focus group-tested attempt at megastar success |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/music/2025/mar/01/lisa-alter-ego-review-a-focus-group-tested-attempt-at-megastar-success |access-date=2025-05-30 |issn=0261-3077}}</ref> Sa kabaligtaran, sinabi ni Crystal Bell ng ''NME'' na ang pinakamahusay na mga gawa ni Lisa sa ''Alter Ego'' ay nagmula sa kaniyang mga tagatampok; gayunpaman, pinuna niya ang album sa kabuuan bilang isang proyekto na sumasaklaw sa pagkakaiba-iba, pagtatanghal, at sonik na eksperimento sa halip na pagkakaisa, artistikong pananaw, o mas malalim na pananaw sa pagkakakilanlan ni Lisa.<ref>{{Cite web |last=Bell |first=Crystal |date=2025-02-28 |title=Lisa – 'Alter Ego' review: a flashy debut in search of deeper identity |url=https://www.nme.com/reviews/album/lisa-blackpink-alter-ego-review-3842131 |access-date=2025-05-30 |website=NME |language=en-GB}}</ref> Sa isang halo-halong tatlong-bituin na pagsusuri para sa ''The Times'', binigyang-konteksto ni Will Hodgkinson ang album bilang resulta ng mahigpit na sistema ng pagsasanay ng [[K-pop]], na nagbubuod ng "walang-awang kahusayan" ng ''Alter Ego'' upang maging "isang distilasyon ng bawat sikat na istilo ng modernong panahon, na binalot ulit at ipinakita para sa isang audience na gusto ang kanilang mga idolo na walang kamali-mali at hindi malalampasan".<ref>{{Cite web |last=Hodgkinson |first=Will |date=2025-02-28 |title=Lisa: Alter Ego review — the White Lotus star is impressive if exhausting |url=https://www.thetimes.com/culture/music/article/lisa-alter-ego-album-review-white-lotus-q0j36g0nd |access-date=2025-05-30 |website=www.thetimes.com |language=en}}</ref> Si Joshua Minsoo Kim ng ''[[Pitchfork]]'' ay negatibong nilagyan ng label ang album bilang "pinakabasal na pagpapakatawan ng isang pop star", na pinupuna ang kakulangan nito sa lalim.<ref>{{Cite web |last=Kim |first=Joshua Minsoo |title=LISA: Alter Ego |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/lisa-alter-ego/ |access-date=2025-05-30 |website=Pitchfork |language=en-US}}</ref> Ang isa pang negatibong pagsusuri ni Ed Power para sa ''The Irish Times'' ay muling nagpahayag ng mga kritisismo sa kakulangan ng pagpapakatao at pagkakakilanlan ng album.<ref>{{Cite web |last=Power |first=Ed |date=March 6, 2025 |title=Lisa: Alter Ego review – Blackpink superstar's solo debut is a clumsy lurch towards pop maximalism |url=https://www.irishtimes.com/culture/music/review/2025/03/06/lisa-alter-ego-review-blackpink-superstars-solo-debut-is-a-clumsy-lurch-towards-pop-maximalism/ |access-date=March 7, 2025 |website=The Irish Times}}</ref> == Komersyal na pagganap == Sa Estados Unidos, nag-debut ''ang Alter Ego'' sa ikapitong ranggo sa [[Billboard 200|''Billboard'' 200]], na nakakuha ng 45,500 album-equivalent units sa unang linggo ng paglabas nito. Kasama sa kabuuan ang 28,000 na benta ng album, 16,500 pag-si-stream na katumbas na album (mula sa 23.12 milyong opisyal na stream), at 1,000 na katumbas ng track na album. Dito, nakuha ni Lisa ang nangungunang debut ng linggo at naging pangalawang kasapi ng [[Blackpink]] na nakamit ang solong top-ten album pagkatapos ng ''Rosie'' (2024).<ref name="BB200">{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 10, 2025 |title=Kendrick Lamar's 'GNX' Back to No. 1 for Third Week on Billboard 200 |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250311041505/https://www.billboard.com/music/chart-beat/kendrick-lamar-gnx-number-one-third-week-billboard-200-chart-1235919407/ |archive-date=March 11, 2025 |access-date=March 11, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut ang ''Alter Ego'' sa numero uno sa chart ng ''Billboard'' Top Album Sales, na ginawang pangalawang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung bilang isang soloist matapos ang ''Rosie'' na tumama sa numero tatlo noong 2024. Minarkahan nito ang kanyang unang numero-uno solo album sa chart at ang kanyang pangatlo sa pangkalahatan pagkatapos ng mga album ng Blackpink: [[The Album|''The Album'']] (2020) at ''Born Pink'' (2022).<ref>{{Cite magazine |last=Caulfield |first=Keith |date=March 12, 2025 |title=LISA's 'Alter Ego' Debuts at No. 1 on Top Album Sales Chart |url=https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250313030755/https://www.billboard.com/music/chart-beat/lisa-alter-ego-debuts-number-one-top-album-sales-chart-1235920974/ |archive-date=March 13, 2025 |access-date=March 13, 2025 |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> Nag-debut din ito sa numero 31 sa chart ng ''Billboard Top Streaming Albums.''<ref name="BB200" /> Sa Australia, ang album ay nag-debut sa numero lima sa ARIA Albums Chart, na naging pangalawang solo album ng isang kasapi ng Blackpink na pumasok sa nangungunang sampung pagkatapos ng ''Rosie'' ni Rosé''.''<ref>{{Cite web |date=March 7, 2025 |title=Billie hits back |url=https://www.aria.com.au/charts/news/billie-hits-back |access-date=March 7, 2025 |website=[[Australian Recording Industry Association]]}}</ref> == Paglilista ng mga track == Ang mga kredito ay hinango mula sa mga tala ng album liner at Tidal para sa mga digital bonus track.<ref name="Tidal">{{Cite web |date=February 28, 2025 |title=Alter Ego / LISA / Credits |url=https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250228050443/https://listen.tidal.com/album/420333622/credits |archive-date=February 28, 2025 |access-date=February 28, 2025 |via=Tidal}}</ref> {{Track listing}} === Mga Tala === * <templatestyles src="Citation/styles.css" />{{sup|{{note|a|[a]}}}} bilang karagdagan tagagawa. * {{sup|{{note|c|[c]}}}} bilang katagagawa. * Ang mga edisyong bonus ay naglalaman ng mga solo na bersiyon ng "Fxck Up the World" at "Rapunzel" bilang mga track 14 at 15, ayon sa pagkakabanggit. * "Rockstar" ay naglalaman ng isang sample ng "New Person, Same Old Mistakes", na isinulat ni Kevin Parker, na itinanghal ni Tame Impala.<ref>{{Cite web |last=Ziwei |first=Puah |date=June 28, 2024 |title=Blackpink's Lisa is a 'Rockstar' in her new single and music video |url=https://www.nme.com/reviews/track/blackpink-lisa-rockstar-review-3769415 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628214823/https://www.nme.com/news/music/blackpink-lisa-new-solo-single-rockstar-3766771 |archive-date=June 28, 2024 |access-date=June 28, 2024 |website=[[NME]] |language=en-GB}}</ref> * "Moonlit Floor (Kiss Me) " ay naglalaman ng isang pag-iiba ng "Kiss Me", na isinulat ni Matt Slocum at itinanghal ni Sixpence None the Richer.<ref>{{Cite web |last=Aniftos |first=Rania |date=2024-10-04 |title=Lisa Drops 'Moonlit Floor': Stream It Now |url=https://www.billboard.com/music/pop/lisa-moonlit-floor-stream-1235792909/ |access-date=2024-11-19 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |language=en-US}}</ref> ==Sanggunian== e4f4w5l7e4sgxb4w2vngvotjho3kss8 0 334223 2222138 2197559 2026-08-28T05:33:25Z Allyriana000 119761 2222138 wikitext text/x-wiki {{short description|Ika-267 Papa ng Simbahang Katolika}} {{Infobox Christian leader |type=pope |honorific-prefix = [[Papa]] |name=Leon XIV |image=Pope Leo XIV 3 (3x4 cropped).png |caption=Leon XIV |title=[[Bishop of Rome|Obispo ng Roma]] |term_start=8 Mayo 2025 |term_end= |predecessor=[[Papa Francisco]] |successor= |previous_post = {{indented plainlist| * Priyor Heneral ng Orden ni San Agustin (2001–2013) * Obispong Titular ng Sufar (2014–2015) * Tagapangasiwang Apostoliko ng [[Diyosesis ng Chiclayo]] (2014–2015) * Obispo ng Chiclayo (2015–2023) * Diyakonong Kardenal ng Santa Monica degli Agostiniani (2023–2025) * Prefekto ng Dikasterya para sa mga Obispo (2023–2025) * Pangulo ng Komisyong Pontipikal para sa America Latina (2023–2025) * Obispong Kardenal ng Suburbikaryong Diyosesis ng Albano (2025)}} |ordination=19 Hunyo 1982 |ordained_by=Jean Jadot |consecration=12 Disyembre 2014 |consecrated_by=James Patrick Green |cardinal=20 Setyembre 2023 |created_cardinal_by =[[Pope Francis|Francis]] |rank={{plainlist| * Diyakonong kardenal (2023–2025) * Obispong kardenal (2025)}} |birth_name=Robert Francis Prevost |birth_date={{Birth date and age|1955|09|14}} |birth_place=[[Chicago, Illinois|Tsikago, Illinois]], Estados Unidos |nationality = {{Unbulleted list|Estados Unidos|Peru (mula 2015)<!--|Vatican City (since 2025)-->}} |education = {{indented plainlist| * Pamantasang Villanova (Batsilyer ng Agham) * Catholic Theological Union (Master ng Dibinidad) * Pamantasang Pontipikal ng Santo Tomas Aquino (Lisensiyado sa Batas Kanoniko,&nbsp;Doktorado sa batas Kanoniko)}} |motto = ''In illo Uno unum''</br>Sa yaóng [[Hesus|Isa]], may pagkakaisa |coat_of_arms=Coat of arms of Leone XIV.svg |signature=Signature of Pope Leo XIV.svg<!-- RELIABLE source: https://x.com/lacapital/status/1920587855778492826 --> }} Si '''Papa Leon XIV''' (ipinanganak bilang '''Robert Francis Prevost'''; 14 Setyembre 1955), ang kasalukuyang pinuno ng [[Simbahang Katoliko Romano|Simbahang Katolika]] at soberano ng [[Lungsod ng Vaticano|Estado ng Lungsod ng Vaticano]]. Inihalal siya sa [[Kongklabeng Pampapa ng 2025|kongklabeng pampapa ng 2025]] noong 8 Mayo bilang kahalili ni [[Papa Francisco]]. Taál ng [[Chicago|Chicago, Illinois]], si Prevost ay naging prayle ng Orden ni San Agustin noong 1977 at inordenang pari noong 1982. Bilang misyonero sa sumunod na dalawang dekada, nanilbihan siyang pastor sa parokya, kinatawan ng diyosesis, guro sa seminaryo, at administrador. Mula 2001 hanggang 2013, nanilbihan siyang priyor heneral ng Orden ni San Agustin. Bumalik siya sa Peru noong 2015 bilang Obispo ng Chiclayo hanggang 2023. Noong 2023, itinalaga siya ni [[Papa Francisco]] bilang Prefekto ng Dikasteryo para sa mga Obispo at pangulo ng Komisyong Pontipikal para sa America Latina, at hinirang siyang kardenal sa parehong taon.<ref>{{Cite web |last=Arceo |first=Acor |date=10 Mayo 2025 |title=For US Cardinal Prevost, road to becoming Pope Leo was paved in Peru |url=https://www.rappler.com/world/global-affairs/cardinal-robert-prevost-road-becoming-pope-leo-xiv-paved-peru/ |access-date=21 Mayo 2025 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref> Bilang kardenal, pinanindigan niya ang sinodalidad, diyalogong misyonero, at ugnayan patungkol sa mga isyung panlipunan at panteknolohiya. Tinalakay din niya ang mga isyu tulad ng pagbabago ng klima, pandaigdigang migrasyon, pamamahala sa simbahan, at karapatang pantao. Nagpamalas rin siya ng pagsang-ayon sa mga reporma ng [[Ikalawang Konsilyong Vaticano]]. Mamamayang Amerikano sa bisa ng sinilangang bayan, si Leo XIV ang unang papa na pinanganak sa [[Hilagang Amerika]] at may pagkamamamayang Peruviano (matapos maging naturalisado noong 2015). Siya rin ang pangalawang papa mula sa [[Kaamerikahan]] (kasunod ni Francisco), at ang unang papa mula sa Orden ni San Agustin. Ang kaniyang pangalang pampapa ay hango kay [[Papa Leon XIII]], na siyang nagpaunlad ng modernong katuruang panlipunang Katoliko sa gitna ng [[Ikalawang Rebolusyong Industriyal]]. Naniniwala si Leo XIV na ang kasalukuyang Ikaapat na Rebolusyong Industriyal, partikular na ang pag-unlad ng artificial intelligence at robotiks, ay nagpapamalas ng "panibagong hamon para sa pagtatanggol ng dignidad pantao, hustisiya, at paggawa."<ref>{{cite web |last1=Wells |first1=Christopher |date=14 Mayo 2025 |title=Leo XIII's times and our own - Vatican News |url=https://www.vaticannews.va/en/church/news/2025-05/leo-xiii-s-times-and-our-own.html |access-date=14 Mayo 2025 |website=vaticannews.va |language=en}}</ref> == Maagang buhay, pamilya, at pag-aaral == === Kaligiran at lipi === Pinanganak si Robert Francis Prevost noong 14 Setyembre 1955 sa Mercy Hospital sa [[Chicago]], Illinois.<ref name="FitzPatrick 2025">{{cite news |last=FitzPatrick |first=Lauren |date=3 Mayo 2025 |title=From Chicago's south suburbs to helping choose the next pope |language=en |newspaper=Chicago Sun-Times |url=https://chicago.suntimes.com/religion/2025/05/03/robert-prevost-pope-francis-conclave-catholic-church-dolton-saint-mary-assumption-parish |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508173008/https://chicago.suntimes.com/religion/2025/05/03/robert-prevost-pope-francis-conclave-catholic-church-dolton-saint-mary-assumption-parish |archive-date=8 Mayo 2025}}</ref><ref name="Bosman 2025">{{cite news |last=Bosman |first=Julie |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV Grew Up in the Chicago Area |language=en |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2025/05/08/us/pope-leo-xiv-chicago.html |url-status=dead |url-access=subscription |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508204328/https://www.nytimes.com/2025/05/08/us/pope-leo-xiv-chicago.html |archive-date=8 Mayo 2025 |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ward |first1=Joe |last2=Mercado |first2=Melody |last3=Hernandez |first3=Alex V. |last4=Filbin |first4=Patrick |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV Named First American Pope — And He's From Chicago |language=en |newspaper=Block Club Chicago |url=https://blockclubchicago.org/2025/05/08/pope-leo-xiv-named-first-american-pope-and-hes-from-chicago/ |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508184055/https://blockclubchicago.org/2025/05/08/pope-leo-xiv-named-first-american-pope-and-hes-from-chicago/ |archive-date=8 Mayo 2025}}</ref> Taál ng Ikapitong Pasagi ng New Orleans ang kaniyang ina na si Mildred (née Martínez) Prevost, na nagtapos sa DePaul University na may batsilyer sa ''library science'' noong 1947,<ref name="Chicago Tribune 1990">{{cite news |date=20 Hunyo 1990 |title=Obituary for Mildred Prevost |language=en |page=28 |work=Chicago Tribune |url=https://www.newspapers.com/article/chicago-tribune-obituary-for-mildred-pre/171971476/ |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508210650/https://www.newspapers.com/article/chicago-tribune-obituary-for-mildred-pre/171971476/ |archive-date=8 Mayo 2025 |via=Newspapers.com}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Burack |first=Emily |date=8 Mayo 2025 |title=A Guide to Pope Leo XIV's Family |url=https://www.townandcountrymag.com/society/money-and-power/a64716116/pope-leo-xiv-family-explained/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509092128/https://www.townandcountrymag.com/society/money-and-power/a64716116/pope-leo-xiv-family-explained/ |archive-date=9 Mayo 2025 |access-date=10 Mayo 2025 |magazine=Town & Country |language=en}}</ref> at ang kaniyang ama na si Louis Marius Prevost ay isang superintendente ng Brookwood School District 167 sa Glenwood, Illinois.<ref name="Chicago Tribune-1997">{{cite news |date=10 Nobyembre 1997 |title=Obituary for Louis M. Prevost |language=en |page=6 |newspaper=Chicago Tribune |url=https://www.newspapers.com/article/chicago-tribune-obituary-for-louis-m-pr/171963827/ |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508202031/https://www.newspapers.com/article/chicago-tribune-obituary-for-louis-m-pr/171963827/ |archive-date=May 8, 2025 |via=Newspapers.com}}</ref><ref>{{cite news |last=de Senneville |first=Loup Besmond |date=30 Enero 2023 |title=Démission du cardinal Ouellet : un évêque américain placé à la tête du dicastère pour les évêques |language=fr |trans-title=Resignation of Cardinal Ouellet: an American bishop appointed to head the dicastery for bishops |newspaper=La Croix |url=https://www.la-croix.com/Religion/Demission-cardinal-Ouellet-eveque-americain-place-tete-dicastere-eveques-2023-01-30-1201252968 |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508201838/https://www.la-croix.com/Religion/Demission-cardinal-Ouellet-eveque-americain-place-tete-dicastere-eveques-2023-01-30-1201252968 |archive-date=8 Mayo 2025}}</ref><ref>{{Cite web |last=Musik |first=Morley |date=16 Mayo 2025 |title=From Hyde Park to the papacy: Pope Leo's local roots |url=https://www.hpherald.com/evening_digest/from-hyde-park-to-the-papacy-pope-leo-s-local-roots/article_4203c68e-f5ad-4d13-9972-66d45a62f17b.html?fbclid=IwY2xjawKVlV1leHRuA2FlbQIxMQBicmlkETFBTHdWY2FEVFVBanVjYVI1AR5HjTYkafIo0qFOF6yZ3sYv9OOZXjyU5r-r87gXFku0pQ4K49XS6NRnqWX5uQ_aem_vl60Hdg9BH1xtMCgXTS8oA |access-date=20 Mayo 2025 |website=Hyde Park Herald |language=en}}</ref> Siya rin ay isang beterano ng Hukbong Dagat ng Estados Unidos noong [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] kung saan isa siya sa unang nanguna sa isang sasakyang pang-ilog ng mga sundalo sa mga palapag ng Normandiya at kalaunan ay lumahok sa ''Operation Dragoon'' sa katimugang Pransiya.<ref name="Vergun 2025">{{Cite news |last=Vergun |first=David |date=9 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV's Father Served in the Navy During World War II |language=en |publisher=United States Department of Defense |url=https://www.defense.gov/News/News-Stories/Article/Article/4180629/pope-leo-xivs-father-served-in-the-navy-during-world-war-ii/ |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Mayroon siyang dalawang nakatatandang kapatid na lalaki si Prevost na sina Louis at John.<ref name="FitzPatrick 2025" /><ref name="Griffin 2025">{{cite news |last1=Griffin |first1=Jake |date=8 Mayo 2025 |title='It was a shocking moment': New pope's brother lives in New Lenox |language=en |work=Chicago Daily Herald |url=https://www.dailyherald.com/20250508/news/it-was-a-shocking-moment-new-popes-brother-lives-in-new-lenox/ |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509071047/https://www.dailyherald.com/20250508/news/it-was-a-shocking-moment-new-popes-brother-lives-in-new-lenox/ |archive-date=9 Mayo 2025}}</ref> === Maagang buhay at pag-aaral === [[File:Pope_Leo_XIV_childhood_home.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Pope_Leo_XIV_childhood_home.jpg|alt=A front view of a one-story, red brick, detached house|left|thumb|202x202px|Tahanan ni Prevost sa kaniyang kabataan sa Dolton, Illinois]] Pinalaki sa Dolton, Illinois, isang [[naik]] sa Chicago, lumaki si Prevost sa parokya ng St. Mary of the Assumption, kung saan siya nag-aral, umawit sa koro, at nagsilbing sakristan.<ref name="FitzPatrick 2025" /> Hinangad ni Prevost ang pagkapari noong siya ay bata pa at naglalaro ng kunwaring misa sa bahay kasama ang kaniyang mga kapatid. Kilala bilang "Bob" o "Rob" sa kaniyang mga kababata at mga magulang,<ref>{{cite news |last1=Mervosh |first1=Sarah |last2=Maag |first2=Christopher |date=9 Mayo 2025 |title=Two Priests Reflect on Their Longtime Friend Bob, Now Pope Leo XIV |language=en |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2025/05/08/us/pope-leo-bob-villanova.html |url-status=dead |url-access=subscription |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509103738/https://www.nytimes.com/2025/05/08/us/pope-leo-bob-villanova.html |archive-date=9 Mayo 2025 |issn=0362-4331}}</ref> nagtapos siya ng [[edukasyong sekundarya]] sa St. Augustine Seminary High School sa Holland, Michigan noong 1973,<ref>{{cite news |last1=Van Gilder |first1=Rachel |last2=Sanchez |first2=Josh |date=8 Mayo 2025 |title=New pope attended Catholic high school in West Michigan |language=en |publisher=WOOD-TV |url=https://www.woodtv.com/news/allegan-county/new-pope-attended-catholic-school-in-west-michigan/ |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509061043/https://www.woodtv.com/news/allegan-county/new-pope-attended-catholic-school-in-west-michigan/ |archive-date=9 Mayo 2025}}</ref> kung saan nakakamit siya ng Liham ng Papuri para sa kahusayan sa akademya, patuloy na pagiging mag-aaral na may karangalan, at pagsilbi bilang púnong patnugot sa kanilang anwaryo, kalihim sa konseho ng mag-aaral, at miyembro ng [[National Honor Society]].<ref>{{cite news |date=7 Oktubre 1972 |title=Robert Prevost is Commended |language=en |pages=5 |newspaper=The Holland Sentinel |url=https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-robert-prev/171971875/ |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508202601/https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-robert-prev/171971875/ |archive-date=8 Mayo 2025 |via=Newspapers.com}}</ref><ref>{{cite news |date=February 20, 1974 |title=St. Augustine Wins 1973 Yearbook Award |pages=17 |newspaper=The Holland Sentinel |url=https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-st-augusti/171973007/ |url-status=dead |access-date=May 8, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508202833/https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-st-augusti/171973007/ |archive-date=May 8, 2025}}</ref> Lumahok din siya sa mga timpalak-bigkasan at debate, kung saan lumahok siya sa Congressional Debate.<ref>{{Cite news |date=24 Oktubre 1972 |title=Attends State Forensic Congress in Lansing |language=en |newspaper=The Holland Sentinel |url=https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-robert-pre/171978267/ |url-status=dead |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509093655/https://www.newspapers.com/article/the-holland-evening-sentinel-robert-pre/171978267/ |archive-date=9 Mayo 2025 |via=Newspapers.com}}</ref> === Unibersidad === Nagtapos sa kolehiyo si Prevost sa Villanova University, isang kolehiyong Agustino, noong 1977 na may katibayan na Batsilyer sa Agham sa matematika.<ref name="Mervosh 2025">{{cite news |last=Mervosh |first=Sarah |date=8 Mayo 2025 |title=The Pope Is a Graduate of Villanova, Where the Church Bells Won't Stop Ringing |language=en |newspaper=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/villanova-pope-leo-xiv.html |url-status=live |url-access=subscription |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508233134/https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/villanova-pope-leo-xiv.html |archive-date=8 Mayo 2025}}</ref><ref>{{Cite web |last=Arceo |first=Acor |date=10 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV gives Pennsylvania’s Villanova University another reason to cheer |url=https://www.rappler.com/world/us-canada/pope-leo-xiv-villanova-university-celebration/ |access-date=10 Mayo 2025 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref><ref name="Vatican News 2025">{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=Biography of Pope Leo XIV, born Robert Francis Prevost |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509044847/https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-date=9 Mayo 2025 |access-date=10 Mayo 2025 |website=Vatican News |language=en}}</ref> Nakatamo siya ng Masterado ng Dibinidad mula sa Catholic Theological Union sa Chicago noong 1982, at nagsilbi rin bilang guro ng pisika at matematika sa St. Rita of Cascia High School sa Chicago sa panahon ng kaniyang pag-aaral.<ref name="Rich, Dias & Horowitz 2025">{{cite news |last1=Rich |first1=Motoko |last2=Dias |first2=Elizabeth |last3=Horowitz |first3=Jason |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV, the First American Pontiff, Took a Global Route to the Top Post |language=en |newspaper=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/pope-leo-xiv-robert-francis-prevost.html |url-access=subscription |access-date=10 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508234950/https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/pope-leo-xiv-robert-francis-prevost.html |archive-date=8 Mayo 2025}}</ref> Natamo niya ang Lisensiyado sa Batas Kanoniko noong 1984, na sinundan ng katibayan bilang Doktor sa Batas Kanoniko noong 1987 sa Pontifical University of Saint Thomas Aquinas sa [[Roma]].<ref name="Vatican News 2025" /> Sa panahong ito, siya ay nanirahan sa tirahan ng Orden ni San Agustin sa unang pagkakataon at trinabaho ang kaniyang mga kasanayan sa wikang Italyano.<ref name="Horowitz, Bosman, Dias, Graham, Romero & Taj 2025">{{cite news |last1=Horowitz |first1=Jason |last2=Bosman |first2=Julie |last3=Dias |first3=Elizabeth |last4=Graham |first4=Ruth |last5=Romero |first5=Simon |last6=Taj |first6=Mitra |date=17 Mayo 2025 |title=Long Drives and Short Homilies: How Father Bob Became Pope Leo |language=en |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2025/05/17/world/europe/robert-prevost-pope-leo-xiv.html |url-access=registration |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Ang kaniyang tesis sa doktorado ay isang pag-aaral tungkol sa papel ng lokal na priyor sa Orden ni San Agustin.<ref name="Vatican News 2025" /> Ginawaran siya ng Villanova University ng titulong Doktor sa Humanidades noong 2014.<ref name="Mervosh 2025" /> == Maagang karera (1977-1998) == [[File:Immaculate_Conception_Church_Lafayette_at_Longfellow_St._Louis_MO.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Immaculate_Conception_Church_Lafayette_at_Longfellow_St._Louis_MO.jpg|thumb|Ginugol ni Prevost ang kaniyang unang taon bilang Agustino sa Simbahan ng Imnaculada Concepcion sa St. Louis, Missouri.]] === Pagbuo at maagang pagkapari === Noong 1 Setyembre 1977, sumapi si Prevost sa Orden ni San Agustin bilang nobisyado at nanirahan sa Simbahan ng Imnaculada Concepcion sa Compton Heights, St. Louis, Missouri.<ref>{{Citeweb |last=Kukuljan |first=Steph |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV in St. Louis: 'Bob' Prevost started his papal journey here |url=https://www.stltoday.com/news/local/metro/article_89d4062b-75e0-495e-8b30-a91e8a0ac920.html |access-date=10 Mayo 2025 |website=STLtoday.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV Lived In St. Louis While Preparing For The Priesthood |url=https://www.stlmag.com/news/pope-leo-xiv-lived-in-st-louis/ |access-date=10 Mayo 2025 |website=St. Louis Magazine |language=en-US}}</ref> Ipinahayag niya ang kaniyang mga paunang panata noong Setyembre 1978, at ang kaniyang mga maanyong panata noong Agosto 1981.<ref name="Catholic-Hierarchy">{{Cite web |title=Pope Leo XIV (Robert Francis Prevost) |url=https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bprevost.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250125025948/https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bprevost.html |archive-date=25 Enero 2025 |access-date=10 Mayo 2025 |website=Catholic-Hierarchy |language=en}}</ref> Naordinahan bilang pari si Prevost sa Roma, sa simbahan ni Santa Monica degli Agostiniani ni Arsobispo Jean Jadot noong 19 Hunyo 1982.<ref name="Scaramuzzi 2025">{{cite web |last=Scaramuzzi |first=Iacopo |date=25 Abril 2025 |title=Prevost, il cardinale americano cosmopolita e schivo che può essere l'outsider |trans-title=Prevost, the cosmopolitan and shy American cardinal who could be the outsider |url=https://www.repubblica.it/esteri/2025/04/26/news/robert_francis_prevost_cardinale_conclave_papabili-424147258/ |access-date=20 Mayo 2025 |website=La Repubblica |language=it}}</ref> === Gawaing misyonero sa Peru === Sumali si Prevost sa misyong Agustino sa Peru noong 1985, kung saan nagsilbi siya bilang kanselor ng Prelatura Teritoryal ng Chulucanas mula 1985 hanggang 1986.<ref name="Moral Antón 20142">{{cite web |last=Moral Antón |first=Alejandro |date=3 Nobyembre 2014 |title=Robert F. Prevost nombrado Administrador Apostólico en Chiclayo |trans-title=Robert F. Prevost appointed Apostolic Administrator in Chiclayo |url=http://augustinians.net/index.php?mact=News,cntnt01,detail,0&cntnt01articleid=483&cntnt01returnid=49 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304191403/http://augustinians.net/index.php?mact=News,cntnt01,detail,0&cntnt01articleid=483&cntnt01returnid=49 |archive-date=4 Marso 2016 |access-date=20 Mayo 2025 |website=Augustinians.net |language=es}}</ref> Noong 1987, matapos ipagtanggol ang kaniyang tesis sa doktorado, siya ay naging direktor ng bokasyon at direktor ng misyon ng Agustinong Pamprobinsiya ng Ina ng Mabuting Payo sa Olympia Fields, Illinois, at nagtrabaho sa kaguruan ng Nobisyadang Agustino sa Oconomowoc, Wisconsin, bago bumalik sa Peru noong 1988.<ref>{{cite web |date=28 Setyembre 2023 |title=Augustinian Archbishop Robert Francis Prevost, O.S.A., to become Cardinal |url=https://mendelchs.org/blog/2023/09/28/watch-archbishop-robert-prevost-o-s-a-becomes-a-cardinal-this-weekend/ |access-date=20 Mayo 2025 |website=Mendel Catholic Prep Alumni Association |language=en}}</ref> Sa kaniyang panahon sa Peru, nakilala at pinahahalagahan ni Prevost ang paring Dominikano at teologo na si Gustavo Gutierrez, isang tagapagtatag ng teolohiya ng pagpapalaya.<ref name="Scaramuzzi 20252">{{cite web |last=Scaramuzzi |first=Iacopo |date=25 Abril 2025 |title=Prevost, il cardinale americano cosmopolita e schivo che può essere l'outsider |trans-title=Prevost, the cosmopolitan and shy American cardinal who could be the outsider |url=https://www.repubblica.it/esteri/2025/04/26/news/robert_francis_prevost_cardinale_conclave_papabili-424147258/ |access-date=20 Mayo 2025 |website=La Repubblica |language=it}}</ref> Natutunan din niya at pinagkadalubhasaan ang wikang Espanyol sa panahong ito.<ref name="Horowitz, Bosman, Dias, Graham, Romero & Taj 2025" /> Gumugol ng isang dekada si Prevost sa pamumuno sa isang seminaryong Agustino sa Trujillo, kung saan siya ay nagtuturo ng batas kanoniko sa seminaryong diyosesis, kapitan ng pag-aaral, nagsilbi bilang isang hukom sa hukumang panrehiyon ng simbahan, at nagtatrabaho sa ministeryo ng parokya sa labas ng lungsod.<ref>{{cite book |last=Kelly |first=John J. |url=https://archive.org/details/adventureinfaith0000kell/mode/1up |title=Adventure in Faith: The Story of the Chulucanas Prelature |date=1989 |publisher=Augustinian Historical Institute, Villanova University |isbn=978-0-941491-42-6 |access-date=20 Mayo 2025 |via=Internet Archive}}</ref> Siya ay napatunayang matagumpay sa mga pagsisikap ng mga Agustino na kumuha ng mga Peruano para sa pagkapari at pamumuno sa orden.<ref>{{cite news |last=Winters |first=Michael Sean |date=8 Mayo 2025 |title=Prevost is new pope, an American cardinal committed to the reforms Pope Francis began |language=en |work=National Catholic Reporter |url=https://www.ncronline.org/opinion/prevost-new-pope-american-cardinal-committed-reforms-pope-francis-began |access-date=21 Mayo 2025}}</ref> Sa kasagsagan ng kapanahunang ''Fujimato'', Pinuna ni Prevost ang mga gawain ng noo'y pangulo na si Alberto Fujimori, na naglagay ng natatanging diin sa mga biktima ng Hukbong Peruano, lalo na ang ''Colina Group'', sa panahon ng terorismo sa Peru, gayundin sa pampulitikang katiwalian.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=28 Disyembre 2017 |title=Peru's President pardons Alberto Fujimori. Heated protests in the country, even for the Bishops it is inappropriate |url=https://fides.org/en/news/63466-AMERICA_PERU_Peru_s_President_pardons_Alberto_Fujimori_Heated_protests_in_the_country_even_for_the_Bishops_it_is_inappropriate |access-date=21 Mayo 2025 |website=Agenzia Fides |language=en}}</ref> Noong 2017, pinuna niya ang pasya ni Pangulong Pedro Pablo Kuczynski na patawarin si Fujimori, at nanawagan kay Fujimori na "personal na humingi ng paumanhin para sa ilan sa mga malalaking kawalang-katarungan na nagawa".<ref>{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=El Papa León XIV y su relación con Perú, el país que adoptó como hogar y al que dedicó parte de su discurso |trans-title=Pope Leo XIV and his relationship with Peru, the country he adopted as his home and to which he dedicated part of his speech |url=https://www.perfil.com/noticias/protagonistas/papa-leon-xiv-y-su-relacion-con-peru-el-pais-que-adopto-como-su-hogar-y-a-quien-dedico-parte-de-su-discurso.phtml |access-date=21 Mayo 2025 |website=Perfil |language=es}}</ref> Ang kaniyang mga taon sa Peru ay nagbigay sa kaniya ng pansariling kaalaman tungkol sa pampulitikang karahasan at hindi pagkakapantay-pantay sa Peru, maging hanggang sa paglalakbay sa pamamagitan ng kabayo sa matatarik na kalsada dahil sa kaniyang mga pangakong misyonero sa mga nakabukod na pamayanan sa mga lambak ng Lambayeque.<ref>{{Cite web |last=Angulo |first=Jazmine |date=8 Mayo 2025 |title=El paso del Papa León XIV por Chiclayo: se trasladaba a caballo para ir hasta las zonas más alejadas del país |trans-title=Pope Leo XIV's passage through Chiclayo: he traveled on horseback to reach the most remote areas of the country |url=https://www.infobae.com/peru/2025/05/08/el-paso-del-papa-leon-xiv-por-chiclayo-se-trasladaba-a-caballo-para-ir-hasta-las-zonas-mas-alejadas-del-pais/ |access-date=21 Mayo 2025 |website=Infobae |language=es-ES}}</ref> Namumukod-tangi rin siya bilang tagapagtanggol ng karapatang pantao ng tipon ng rehiyon ng Norte Chico laban sa karahasan ng katipunang gerilya na [[Marxismo–Leninismo|Marxista–Leninista–Maoista]] na ''Shining Path''.<ref>{{cite web |last=Páez |first=Angel |date=May 8, 2025 |title=León XIV: el 'papa de Chiclayo' que vivió la violencia terrorista en Perú, acompañó a los humildes y se enfrentó al ex presidente Alberto Fujimori |trans-title=Leo XIV: The 'Pope of Chiclayo' who lived through terrorist violence in Peru, stood up for the poor, and confronted former President Alberto Fujimori. |url=https://www.clarin.com/mundo/leon-xiv-papa-chiclayo-vivio-violencia-terrorista-peru-acompano-humildes-enfrento-ex-presidente-alberto-fujimori_0_Tbln4pMRlQ.html?srsltid=AfmBOoo5zQtXI25EGIAO0Ag6u-tgFtVtqAn9fbwd-5WmoYs0kdczhWuc |access-date=May 9, 2025 |website=Clarín |language=es}}</ref><ref>{{cite web |date=May 8, 2025 |title=León XIV: El Papa que enfrentó a Alberto Fujimori cuando era obispo en Chiclayo |trans-title=Leo XIV: The Pope who confronted Alberto Fujimori when he was bishop in Chiclayo |url=https://www.atv.pe/noticia/leon-xiv-el-papa-que-enfrento-a-alberto-fujimori-cuando-era-obispo-en-chiclayo/ |access-date=May 9, 2025 |website=ATV – Atrevámonos |language=es}}</ref> == Priyor panlalawigan at priyor heneral (1998–2013) == Noong 1998, inahalal si Prevost bilang priyor panlalawigan ng Agustinong Pamprobinsiya ng Ina ng Mabuting Payo sa Chicago, at pormal na iniluklok sa puwesto noong 8 Marso 1999.<ref name="Vatican News 2025" /> Inihalal siyang priyor heneral ng Orden ni San Agustin noong 2001. Nanilbihan siya sa puwesto hanggang 2013, sa loob ng dalawang tig-anim na taong termino.<ref>{{cite news |date=11 Setyembre 2007 |title=Augustinians re-elect current Prior General at Chapter meeting |agency=[[Catholic News Agency]] |location=Rome, Italy |url=https://www.catholicnewsagency.com/news/10353/augustinians-re-elect-current-prior-general-at-chapter-meeting |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Bilang priyor heneral, nanirahan at nagtrabaho si Prevost sa Roma, ngunit madalang siyang naglakbay sa iba't ibang panig ng mundo. Bumalik si Prevost sa Estados Unidos noong 2013, kung saan nanilbihan siyang direktor ng pormasyon sa Kumbento ni San Agustin sa Chicago, at unang konsehal at bikaryo panlalawigan ng Agustinong Pamprobinsiya ng Ina ng Mabuting Payo.<ref name="Vatican News 2025" /> == Obispo ng Chiclayo (2015–2023) == [[File:Bishop_of_Chiclayo_Robert_Prevost_on_extreme_poverty_in_the_region_(2018).webm|thumb|Si Prevost bilang Obispo ng Chiclayo noong 2018, nagkokomento tungkol sa kahirapan sa rehiyon (sa wikang Espanyol).]]Noong 3 Nobyembre 2014, hinirang ni Papa Francisco si Prevost bilang tagapangasiwang apostoliko ng Diyosesis ng Chiclayo sa hilagang Peru at obispo titular ng Sufar.<ref>{{cite press release|title=Rinunce e nomine, 03.11.2014|trans-title=Resignations and Appointments, 03.11.2014|date=3 Nobyembre 2014|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2014/11/03/0814/01717.html|language=it|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=26 Hunyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230626190210/https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2014/11/03/0814/01717.html|url-status=live}}</ref> Ang konsagrasyon niya ay ginanap noong 12 Disyembre 2014 sa Katedral ni Sta. Maria sa Chiclayo at pinamunuan ni Arsobispo James Green, ang nunsiyo para sa Peru.<ref>{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Francis' successor/ Who is Pope Leo XIV, who was elected today by the Conclave? |url=https://www.cna.al/english/kosova-bota/pasardhesi-i-papa-franceskut-kush-eshte-papa-leoni-xiv-qe-u-zgjodh-s-i429415 |access-date=22 Mayo 2025 |website=CNA}}</ref><ref>{{cite web |date=9 Mayo 2025 |title=US cardinal Prevost is new pope, chooses name Leo XIV |url=https://www.pna.gov.ph/index.php/articles/1249738 |access-date=22 Mayo 2025 |work=Philippine News Agency}}</ref> Noong 26 Setyembre 2015, pinangalanan siyang Obispo ng Chiclayo.<ref>{{cite web |date=26 Hulyo 1980 |title=Conventio Acuerdo entre la Santa Sede y la Republica del Perú |url=https://www.vatican.va/roman_curia/secretariat_state/archivio/documents/rc_seg-st_19800726_santa-sede-peru_sp.html |access-date=22 Mayo 2025 |website=Secretariat of State, Holy See |language=es}}</ref> Alinsunod sa kasunduan ng Santa Sede at Peru noong 1980, naging naturalisadong mamamayan muna sa Prevost bago maging obispo.<ref name="Rich, Dias & Horowitz 2025"/> Dahil sa mga lungsod ng Trujillo at Chulcanas naunang nagministro si Prevost, hindi siya pamilyar sa mga klerigo at layko ng kaniyang bagong diyosesis. Gayunman, napansin ng mga pari ng Chiclayo ang kakayahan ni Prevost sa wikang Espanyol kumpara sa mga Amerikanong pari na dati nang nanilbihan sa kanilang rehiyon.<ref name="Beltrán">{{Cite news |last=Beltrán |first=Edgar |date=20 Mayo 2025 |title='Great charity and great clarity' - How Pope Leo is remembered in Chiclayo |language=en |work=The Pillar |url=https://www.pillarcatholic.com/p/great-charity-and-great-clarity-how |access-date=22 Mayo 2025}}</ref> Noong 13 Hulyo 2019, itinilagang miyembro si Prevost bilang kasapi ng Kongregasyon para sa mga Klerigo,<ref>{{cite press release|title=Rinunce e nomine, 13.07.2019|trans-title=Resignations and Appointments, 13-07.2019|date=13 Hulyo 2019|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2019/07/13/0589/01216.html|language=it|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=28 Hulyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230728135715/https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2019/07/13/0589/01216.html|url-status=live}}</ref> at noong 15 Abril 2020, naging tagapangasiwang apostoliko ng Callao.<ref>{{Cite press release|title=Rinunce e nomine, 15.04.2020|trans-title=Resignations and Appointments, 15.04.2020|date=15 Abril 2020|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2020/04/15/0227/00504.html|language=it|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=3 Hunyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230603173622/https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2020/04/15/0227/00504.html|url-status=live}}</ref> Noong 21 Nobyembre 2020, sinapi siya sa Kongregasyon para sa mga Obispo.<ref>{{cite press release|title=Rinunce e nomine, 21.11.2020|trans-title=Resignations and Appointments, 21.11.2020|date=21 Nobyembre 2020|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2020/11/21/0601/01405.html|language=it|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=15 Hulyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230715174350/https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2020/11/21/0601/01405.html|url-status=live}}</ref> Sa Kapulungan ng mga Obispo sa Peru, nagsilbi siya sa permanenteng konseho (2018–2020) at nahalal bilang pangulo ng kanilang Komisyon para sa Edukasyon at Kultura noong 2019, habang kasapi rin ng Caritas Peru.<ref name="Wells, Olmo & Sullivan 2025">{{cite news |last1=Wells |first1=Ione |last2=Olmo |first2=Guillermo D. |last3=Sullivan |first3=Helen |date=9 Mayo 2025 |title=Peru celebrates Pope Leo XIV as one of their own |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/articles/cewdl4e57v7o |access-date=22 Mayo 2025}}</ref><ref>{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=In-depth: A look at the man who has become Leo XIV |url=https://aleteia.org/2025/05/08/in-depth-a-look-at-the-man-who-has-become-leo-xiv |access-date=22 Mayo 2025 |website=Aleteia}}</ref>. Bilang obispo, nagtatag siya ng pang-diyosesis na Komisyon para sa Ekolohiyang Integral at nagtalaga ng isang babae upang pangunahan ito.<ref>{{cite news |last=Olmo |first=Guillermo D. |date=8 Mayo 2025 |title="Mi querida Diócesis de Chiclayo": la estrecha relación con Perú del nuevo papa León XIV |language=es |trans-title="My beloved Diocese of Chiclayo": the new Pope Leo XIV's close relationship with Peru |work=[[BBC News]] Mundo |url=https://www.bbc.com/mundo/articles/czdypv1j86go.amp |access-date=22 Mayo 2025}}</ref> Nakipagpulong ng pribado si Prevost at Papa Francisco noong 1 Marso 2021,<ref>{{cite press release|title=Audiences, 01.03.2021|date=1 Marso 2021|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2021/03/01/210301a.html|access-date=31 Mayo 2021|archive-date=9 Hunyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230609152208/https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2021/03/01/210301a.html|url-status=live}}</ref> na nagsiklab ng haka-haka tungkol sa posibleng bagong puwesto sa Chicago o Roma.<ref>{{cite news |last=Gagliarducci |first=Andrea |date=6 Marso 2021 |title=Curial speculation follows papal meetings with bishops |agency=[[Catholic News Agency]] |url=https://www.catholicnewsagency.com/news/246724/curial-speculation-follows-papal-meetings-with-bishops |url-status=live |access-date=31 Mayo 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20230206000950/https://www.catholicnewsagency.com/news/246724/curial-speculation-follows-papal-meetings-with-bishops |archive-date=6 Pebrero 2023}}</ref> == Dikasteryo para sa mga Obispo at pagkakardenal (2023–2025) == Noong 30 Enero 2023, itinalaga ni Papa Francisco si Prevost bilang prefekto ng Dikasterya para sa mga Obispo.<ref>{{cite press release|title=Resignations and Appointments, 30.01.2023|date=30 Enero 2023|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2023/01/30/230130b.html|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=9 Hunyo 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230609041216/https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2023/01/30/230130b.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |date=30 Enero 2023 |title=Pope Francis names Chicago native head of Vatican bishops' department |work=[[The Pillar]] |url=https://www.pillarcatholic.com/p/pope-francis-names-bishop-robert-prevost-to-head-of-vatican-bishops-department |url-status=live |access-date=22 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508211009/https://www.pillarcatholic.com/p/pope-francis-names-bishop-robert-prevost-to-head-of-vatican-bishops-department |archive-date=22 Mayo 2025}}</ref> Bagama't ninais niyang manatili sa Peru, tinanggap niya ang bagong puwesto at paglipat sa Roma.<ref name="Bubola2">{{cite news |last=Bubola |first=Emma |date=9 Mayo 2025 |title=Francis Connected With Leo Long Ago and Boosted His Career |newspaper=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2025/05/09/world/europe/pope-leo-francis.html |url-access=limited |access-date=22 Mayo 2025}}</ref> Noong 30 Setyembre 2023, hinirang na kardenal si Prevost, kasapi sa orden ng mga diyakonong kardenal. Itinalaga sa kaniya ang Kapilya ni Santa Monica ng mga Agustino.<ref>{{cite press release|title=Assignation of Titles and Deaconries to the new Cardinals, 30.09.2023|date=30 Setyembre 2023|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2023/09/30/230930b.html|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=1 Oktubre 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231001021954/https://press.vatican.va/content/salastampa/en/bollettino/pubblico/2023/09/30/230930b.html|url-status=live}}</ref> Bilang prefekto, pinangunahan niya ang pagbusisi at pagrekomenda ng mga kandidato para sa pagka-obispo sa iba't ibang panig ng daigdig, kaya naman mas lalo siyang nakilala sa Simbahang Katolika.<ref>{{cite web |last=Wooden |first=Cindy |date=30 Abril 2025 |title=U.S. cardinal's résumé, demeanor land him on 'papabile' lists |url=https://angelusnews.com/news/vatican/cardinals-prevost/ |access-date=22 Mayo 2025 |website=Angelus}}</ref> Ito rin ang dahilan kung bakit naging bantog siyang ''[[papabile]]'' sa [[Kongklabeng Pampapa ng 2025|kongklabe]].<ref name="NCR 20252">{{cite web |last=White |first=Christopher |date=30 Abril 2025 |title=The first American pope? This cardinal has the best chance of making history in this conclave |url=https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/papal-front-runner-interest-polyglot-us-cardinal-prevost-rises-italian |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509061128/https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/papal-front-runner-interest-polyglot-us-cardinal-prevost-rises-italian |archive-date=9 Mayo 2025 |access-date=22 Mayo 2025 |work=[[National Catholic Reporter]]}}</ref><ref>{{cite news |date=2 Mayo 2025 |title=Who will be pope? Meet some possible contenders |work=PBS News Hour |url=https://www.pbs.org/newshour/world/who-will-be-pope-meet-some-possible-contenders |url-status=live |access-date=22 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250503001025/https://www.pbs.org/newshour/world/who-will-be-pope-meet-some-possible-contenders |archive-date=3 Mayo 2025}}</ref><ref>{{cite magazine |last=Baker |first=Aryn |date=6 Mayo 2025 |title=Who Could Be the Next Pope? These Are the Names to Know |url=https://time.com/7282843/next-pope-candidates-zuppi-parolin-tagle-turkson-erdo/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250506211100/https://time.com/7282843/next-pope-candidates-zuppi-parolin-tagle-turkson-erdo/ |archive-date=6 Mayo 2025 |access-date=22 Mayo 2025 |magazine=Time}}</ref> Noong 2023 Oktubre, itinalaga si Prevost bilang kasapi ng pito pang dikasteryo sa [[Kuryang Romano]] at sa Komisyong Pontipikal para sa Estado ng Vaticano.<ref name="Vatican News 202532">{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=Biography of Pope Leo XIV, born Robert Francis Prevost |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509044847/https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-date=9 Mayo 2025 |access-date=22 Mayo 2025 |website=vaticannews.va}}</ref> Noong 6 Pebrero 2025, inasenso ni Francisco si Prevost sa orden ng mga obispong kardenal, at itinalaga siyang obispong titular ng Suburbikaryanong Diyosesis ng Albano.<ref>{{cite press release|title=Resignations and Appointments, 06.02.2025|date=6 Pebrero 2025|publisher=[[Holy See Press Office]]|url=https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2025/02/06/0113/00233.html|access-date=22 Mayo 2025|archive-date=23 Pebrero 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250223233859/https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2025/02/06/0113/00233.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |date=6 Pebrero 2025 |title=College of Cardinals: Pope extends terms of dean and vice-dean |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-02/college-of-cardinals-pope-extends-terms-of-dean-and-vice-dean.html |access-date=22 Mayo 2025 |website=[[Vatican News]]}}</ref> == Pagkapapa (2025–kasalukuyan) == === Pagkahalal === Inihalal si Prevost bilang papa noong 8 Mayo 2025, sa pangalawang araw ng kongklabe, at sa ika-apat na balota. Sinenyales ng puting usok mula sa [[Kapilya Sistina]], bandang alas sais sa Roma, na mayroon nang napiling papa.<ref>{{cite news |date=8 Mayo 2025 |title=Just In: White smoke pours from the Sistine Chapel chimney, signaling a pope has been elected to lead the Catholic Church |work=[[Associated Press News]] |url=https://apnews.com/live/conclave-pope-catholic-church-updates-5-8-2025#00000196-b0a9-dbbd-a7b6-f6bb3f4f0000 |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Matapos tanggapin ang kaniyang pagkahalal at piliin ang kaniyang pangalan bilang papa, niyakap ni Leon ang kaniyang mga kapwa kardenal pagkalabas ng Kapilya Sistina. Si Dominique Mamberti, bilang kardenal protodiyakono, ang nagpahayag ng kinaugaliang pagpapahayag sa [[Wikang Latin|Latin]], ''[[Habemvs papam|Habemus papam]]'', upang ipakilala si Papa Leon XIV sa madla mula sa gitnang balkonahe ng [[Basilika ni San Pedro]].<ref>{{cite news |last1=Deliso |first1=Meredith |last2=Forrester |first2=Megan |date=8 Mayo 2025 |title=What we know about Leo XIV, the new American pope |agency=ABC News |url=https://abcnews.go.com/International/new-american-pope-leo-xiv-robert-prevost/story?id=121604332 |access-date=20 Mayo 2025}}</ref><ref name="Galeazzi 2025">{{cite web |last=Galeazzi |first=Giacomo |date=8 Mayo 2025 |title=Leone, nome forte contro i potenti. Un omaggio alla dottrina sociale |trans-title=Leo, a strong name against the powerful. A tribute to social doctrine |url=https://www.lastampa.it/cronaca/speciali/conclave/2025/05/09/news/leone_nome_forte_contro_i_potenti-15138555/ |access-date=20 Mayo 2025 |website=La Stampa |language=it}}</ref> [[Talaksan:Pope_Leo_XIV_on_the_loggia.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Pope_Leo_XIV_on_the_loggia.jpg|thumb|Si Papa Leon&nbsp;XIV, kumakaway mula sa gitnang balkonahe ng Basilika ni San Pedro sa unang pagkakataon bilang papa.]] Sinuot ni Leon ang kinaugaliang estola pampapa at mozzetta,<ref>{{cite web |last=Wooden |first=Cindy |date=8 Mayo 2025 |title=Chicago native Cardinal Prevost elected pope, takes name Leo XIV |url=https://www.usccb.org/news/2025/chicago-native-cardinal-prevost-elected-pope-takes-name-leo-xiv |access-date=20 Mayo 2025 |publisher=United States Conference of Catholic Bishops}}</ref> mga kasuotang hindi ginamit ni [[Papa Francisco]] noong ipinakilala siya sa madla. Ibinihagi niya ang kaniyang unang talumpati sa wikang Italyano at Espanyol, at ipinagkaloob ang bendisyong ''Urbi et Orbi'' sa unang pagkakataon sa wikang Latin. Si Leon ang ika-267 papa ng Simbahang Katolika,<ref>{{cite web |last1=Watling |first1=Tom |last2=Bedigan |first2=Mike |date=8 Mayo 2025 |title=Chicago-born Robert Prevost appointed 267th Pope |url=https://www.independent.co.uk/news/world/europe/new-pope-robert-prevost-conclave-catholic-b2746517.html |access-date=20 Mayo 2025 |website=The Independent}}</ref> ang unang papa mula sa Orden ni San Agustin, at ang pangalawang papa mula sa [[Kaamerikahan]] (kasunod ni Papa Francisco).<ref name="Vatican News 20252">{{cite web |date=8 Mayo 2025 |title=Biography of Pope Leo XIV, born Robert Francis Prevost |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509044847/https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/biography-of-robert-francis-prevost-pope-leo-xiv.html |archive-date=9 Mayo 2025 |access-date=20 Mayo 2025 |website=vaticannews.va}}</ref><ref name="Kirby & Wells 2025">{{cite news |last1=Kirby |first1=Paul |last2=Wells |first2=Ione |date=9 Mayo 2025 |title=Who is Robert Prevost, the new Pope Leo XIV? |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/articles/c0ln80lzk7ko |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Siya ay dalawahang mamamayan ng Peru at Estados Unidos.<ref>{{cite news |last1=Horowitz |first1=Jason |last2=Rich |first2=Motoko |last3=Dias |first3=Elizabeth |date=8 Mayo 2025 |title=Robert Francis Prevost, Now Leo XIV, Is First American Pope |newspaper=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/live/2025/05/08/world/pope-conclave-news |access-date=20 Mayo 2025 |issn=0362-4331}}</ref> Itinuturing siyang unang Amerikanong papa<ref>{{cite news |last=Robecco |first=Valeria |date=9 Mayo 2025 |title=Donald tra stupore e orgoglio: 'Spero di vederlo presto'. Festa per lo 'yankee latino' |language=it |trans-title=Donald between amazement and pride: 'I hope to see him soon'. Celebration for the 'Latin Yankee' |work=Il Giornale |url=https://www.ilgiornale.it/news/politica-estera/donald-stupore-e-orgoglio-spero-vederlo-presto-festa-yankee-2476468.html |url-status=live |access-date=20 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250510151036/https://www.ilgiornale.it/news/politica-estera/donald-stupore-e-orgoglio-spero-vederlo-presto-festa-yankee-2476468.html |archive-date=10 Mayo 2025}}</ref> sa bisa ng pagkakapanganak sa Estados Unidos.<ref>{{cite news |last1=Horowitz |first1=Jason |last2=Rich |first2=Motoko |last3=Dias |first3=Elizabeth |date=8 Mayo 2025 |title=Robert Francis Prevost, Now Leo XIV, Is First American Pope |newspaper=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/live/2025/05/08/world/pope-conclave-news |access-date=20 Mayo 2025 |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite news |last1=Faiola |first1=Anthony |last2=Boorstein |first2=Michelle |last3=Pitrelli |first3=Stefano |date=8 Mayo 2025 |title=Leo XIV, elevated by Francis, becomes first American pope |newspaper=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/world/2025/05/08/pope-leo-robert-prevost-conclave-catholic/ |access-date=20 Mayo 2025 |issn=0190-8286}}</ref><ref>{{cite web |date=9 Mayo 2025 |title=Robert Francis Prevost becomes first U.S.-born pope |url=https://www.nbcnews.com/world/the-vatican/live-blog/conclave-2025-live-updates-rcna205525 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250508170131/https://www.nbcnews.com/world/the-vatican/live-blog/conclave-2025-live-updates-rcna205525 |archive-date=8 Mayo 2025 |access-date=20 Mayo 2025 |publisher=NBC News}}</ref> Siya rin ang pangalawang papa na katutubong mananalita ng wikang Ingles, kasunod ni Papa Adrian IV.<ref>{{cite web |last=Sporzynski |first=Darius von Guttner |date=9 Mayo 2025 |title='Peace be with all of you': how Pope Leo XIV embodies a living dialogue between tradition and modernity |url=https://theconversation.com/peace-be-with-all-of-you-how-pope-leo-xiv-embodies-a-living-dialogue-between-tradition-and-modernity-256084 |access-date=20 Mayo 2025 |website=The Conversation}}</ref> Si Leon rin ang unang papa na isinilang pagkatapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] at sa kasagsagan ng [[Digmaang Malamig]]. Bagkus, siya rin ang unang papa na pinanganak sa henerasyong ''Baby Boomer''. Bagama't si Leon ang unang papa mula sa Orden ni San Agustin,<ref>{{cite press release|title=Augustinian Friar and Villanova University Alumnus Elected Pope|date=8 Mayo 2025|url=https://www1.villanova.edu/university/media/press-releases/2025/pope.html|access-date=20 Mayo 2025|publisher=[[Villanova University]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Giesen |first=Greg |date=8 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV is first Augustinian pope. What is the Augustinian order? |url=https://www.yahoo.com/news/pope-leo-xiv-first-augustinian-194122012.html |access-date=20 Mayo 2025 |via=[[Yahoo News]] |newspaper=[[The News Journal]]}}</ref> pampito siya sa mga relihiyosong papa na tagasunod ng Tuntuning Agustino.<ref>{{cite news |last=Byfield |first=Erica |date=8 Mayo 2025 |title=What is the Order of St. Augustine, which counts Pope Leo XIV as a member? |publisher=[[WNBC]] |url=https://www.nbcnewyork.com/news/what-is-the-order-of-st-augustine-pope-leo-xiv/6257174/ |access-date=20 Mayo 2025}}</ref>[[Talaksan:Secretary_Rubio_Attends_Papal_Inauguration_Mass_(54527762460).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Secretary_Rubio_Attends_Papal_Inauguration_Mass_(54527762460).jpg|right|thumb|Unang biyahe ni Papa Leon XIV sa popemobile bago ang kaniyang inagurasyon.]] === Inagurasyon === Noong 9 Mayo, isang araw pagkatapos ng kaniyang pagkahalal, ipinagdiriwang ni Leon ang kaniyang unang [[Misa]] bilang papa sa Kapilya Sistina kasama ang mga kardenal. Sa kaniyang homiliya, binatikos niya ang kawalan ng pananampalataya sa mundo, at nangarap ng simbahang nagsisilbing "tanglaw na nagbibigay-liwanag sa madidilim na gabi sa mundo".<ref>{{cite news |last=Mao |first=Frances |date=9 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV calls Church 'a beacon to illuminate dark nights' in first mass |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/articles/c4g3dydj3e3o.amp |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> Ibinalita na maninirahan si Leo sa [[Apostolikong Palasyo]] sa halip na sa Kasa Santa Marta, kung saan nanirahan si Francsico.<ref>{{Cite news |last1=McElwee |first1=Joshua |last2=Pullella |first2=Philip |date=17 Mayo 2025 |title=Moving back in: Pope Leo expected to live at Vatican's Apostolic Palace |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/europe/moving-back-pope-leo-expected-live-vaticans-apostolic-palace-2025-05-16/ |url-status=live |access-date=20 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250516233545/https://www.reuters.com/world/europe/moving-back-pope-leo-expected-live-vaticans-apostolic-palace-2025-05-16/ |archive-date=16 Mayo 2025}}</ref><ref>{{cite web |last=Hernández |first=Virginia |date=9 Mayo 2025 |title=Adiós a Santa Marta: León XIV residirá en el Palacio Apostólico y la Misa de inicio de su Pontificado será el 18 de mayo |url=https://www.elmundo.es/internacional/2025/05/09/681e0e03e4d4d8d2758b4578.html |access-date=20 Mayo 2025 |website=El Mundo |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV set to move into long-abandoned papal apartment |url=https://international.la-croix.com/opinions/pope-leo-xiv-set-to-move-into-long-abandoned-papal-apartment |access-date=20 Mayo 2025 |website=La Croix International |archive-date=12 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250512161930/https://international.la-croix.com/opinions/pope-leo-xiv-set-to-move-into-long-abandoned-papal-apartment |url-status=dead }}</ref> Ipinagdiriwang ang Misa inagurasyon ni Leo noong 18 Mayo sa [[Plaza ni San Pedro]].<ref>{{cite web |date=9 Mayo 2025 |title=Inauguration Mass of Pope Leo XIV to be held on May 18 |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/inaugural-mass-of-pope-leo-xiv-to-be-held-on-may-18.html |access-date=20 Mayo 2025 |website=Vatican News}}</ref><ref name="Vatican-Inauguration-20252">{{cite web |last=Lubov |first=Deborah Castellano |title=Vatican releases Pope Leo XIV's liturgical celebrations for May |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/pope-leo-xiv-s-liturgical-celebrations-this-may.html |access-date=20 Mayo 2025 |publisher=[[Vatican News]]}}</ref><ref name="Petrine2">{{cite web |last=Campisi |first=Tiziana |date=16 Mayo 2025 |title=The rite for the Inauguration of the Petrine Ministry of Leo XIV |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/rite-inauguration-petrine-ministry-leo-xiv-symbolism-rites.html |access-date=20 Mayo 2025 |publisher=[[Vatican News]]}}</ref> Tinanggap niya sa Misa ang pallium at ang kaniyang [[Singsing ng Mangingisda]], tanda ng pagka-Obispo ng Roma at kahalili ni [[San Pedro]]. Labing-dalawang kinatawan ng Bayan ng Diyos, kabilang ang mga kardenal at obispo, ang bumati at nanumpa ng katapatan sa bagong papa.<ref>{{cite news |last1=Giuffrida |first1=Angela |date=18 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV holds inaugural Mass at St Peter's Square in front of 250,000 |language=en |newspaper=[[The Irish Times]] |url=https://www.irishtimes.com/world/europe/2025/05/18/pope-leo-xiv-inaugural-mass-st-peters-square-rome/ |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> 25 Noong Mayo, pormal siyang itinalaga bilang obispo ng Roma sa isang seremonya sa Archbasilica of Saint John Lateran, ang katedral ng Roma.<ref>{{cite news |last1=Winfield |first1=Nicole |date=26 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV declares 'I am Roman!' as he completes formalities to become bishop of Rome |language=en |work=[[AP News]] |url=https://apnews.com/article/rome-pope-bishop-ceremony-basilicas-ae01507115934e82a15e5f6758d08637 |url-status=live |access-date=28 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250525190930/https://apnews.com/article/rome-pope-bishop-ceremony-basilicas-ae01507115934e82a15e5f6758d08637 |archive-date=25 Mayo 2025}}</ref> === Mga maaaagang kilos === Hunyo 5, 2025, itinalaga ni Leo si Joseph Lin Yuntuan bilang katulong na obispo ng Fuzhou, na inaprubahan ng mga awtoridad ng Tsina noong 11 Hunyo 11 bahagi ng kasunduan noong 2018 sa pagitan ng Republikang Bayan ng Tsina at ng [[Banal na Luklukan]] sa ilalim ni Papa Francisco.<ref>{{cite web |date=11 Hunyo 2025 |title=Pope Leo XIV names first Chinese bishop, signalling he is continuing Vatican's controversial accord |url=https://apnews.com/article/vatican-china-bishop-pope-552ba1789e9770f2a1ee66b1e903b87c |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250611115321/https://apnews.com/article/vatican-china-bishop-pope-552ba1789e9770f2a1ee66b1e903b87c |archive-date=11 Hunyo 2025 |access-date=28 Agosto 2026 |website=AP News |language=en}}</ref> Noong 5 Hulyo, itinalaga ni Leo ang arsobispong Pranses na si Thibault Verny upang humalili kay Seán Patrick O'Malley bilang pangulo ng [[Pontipisyal na Komisyon para sa Proteksyon ng mga Minor]]. Inendorso ni O'Malley ang pagkatalaga, na inilarawan si Verny bilang "isang matulunging lider na nakatuon sa pagsusulong ng pandaigdigang pagpapatibay ng proteksyon at pag-iingat, upang hangga't maaari ay matiyak ang kaligtasan ng mga nasa pangangalaga ng Simbahan sa buong mundo."<ref name="McElwee-2025b">{{cite news |last1=McElwee |first1=Joshua |date=5 Hulyo 2025 |title=Pope Leo takes first action to address abuse by Catholic clergy |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/pope-leo-takes-first-action-address-abuse-by-catholic-clergy-2025-07-05/ |access-date=28 Agosto 2026}}</ref> == Mga pananaw == [[File:Papa_Leone_XIII.jpeg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Papa_Leone_XIII.jpeg|thumb|Pinili ni Prevost ang pangalang pampapa na Leon bilang parangal kay [[Papa Leon XIII]] dahil sa kaniyang panlipunang pagtuturo at pagsulat.]] Ang pangalan ng paghahari ni Prevost ay pinili bilang parangal kay [[Papa Leon XIII]] (r. 1878–1903),<ref>{{Cite news |date=8 Mayo 2025 |title=Who is Pope Leo XIV and why does he overcome a taboo against a US pontiff? |language=en |agency=ABC News |url=https://www.abc.net.au/news/2025-05-09/who-is-pope-leo-xiv/105271844 |access-date=20 Mayo 2025}}</ref> na siyang sumulat ng ensiklikadang ''[[Rerum novarum]]'' na nagtatag ng makabagong Katolikong panlipunang pagtuturo at itinataguyod ang mga karapatan sa paggawa.<ref name="Galeazzi 20252">{{cite web |last=Galeazzi |first=Giacomo |date=8 Mayo 2025 |title=Leone, nome forte contro i potenti. Un omaggio alla dottrina sociale |trans-title=Leo, a strong name against the powerful. A tribute to social doctrine |url=https://www.lastampa.it/cronaca/speciali/conclave/2025/05/09/news/leone_nome_forte_contro_i_potenti-15138555/ |access-date=20 Mayo 2025 |website=La Stampa |language=it}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV to Cardinals: Church must respond to digital revolution |url=https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2025-05/pope-leo-xiv-addresses-cardinals-10-may-2025-vatican.html |access-date=20 Mayo 2025 |website=Vatican News |language=en}}</ref> Ayon sa direktor ng Kawanihan ng Balita ng Banal na Luklukan na si Matteo Bruni, ang pagpili ng pangalang "Leon" ay "malinaw na isang sanggunian sa buhay ng mga kalalakihan at kababaihan, sa kanilang trabaho – kahit sa isang kapanahunan na minarkahan ng [[artipisyal na katalinuhan]]".<ref>{{cite web |last=Merlo |first=Francesca |date=8 Mayo 2025 |title=Matteo Bruni: Pope Leo XIV's name choice highlights the Church's mission |url=https://www.vaticannews.va/en/vatican-city/news/2025-05/matteo-bruni-holy-see-press-office-conference-leo-xiv-pope-elect.html |access-date=20 Mayo 2025 |website=Vatican News |language=en}}</ref> Ayon kay Kardinal Fernando Chomalí ng Tsile, sinabi sa kanya ni Leon na ang pagpili ng kaniyang pangalang pampapa ay batay sa kanyang pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kalinangan ng daigdig, isang uri ng rebolusyong Copernican na kinasasangkutan ng artipisyal na katalinuhan at robotika. Sinabi ni Chomalí: "Siya ay binigyang inspirasyon ni Leon XIII, na sa gitna ng [[Rebolusyong Industriyal]] ay sumulat ng ''[[Rerum novarum]]'' na naglulunsad ng isang mahalagang palitang-usap sa pagitan ng simbahan at ng makabagong mundo."<ref>{{cite news |last=San Martin |first=Ines |date=9 Mayo 2025 |title=Chilean cardinal gives insight to the conclave |language=en |publisher=Our Sunday Visitor |url=https://www.osvnews.com/chilean-cardinal-gives-insight-to-the-conclave-that-elected-pope-leo-xiv/ |access-date=22 Mayo 2025}}</ref> Ipinaliwanag mismo ni Leon na "ang simbahan ay nag-aalok sa lahat ng kaban ng kaniyang panlipunang pagtuturo bilang tugon sa isa pang rebolusyong industriyal at sa mga pag-unlad sa larangan ng artipisyal na katalinuhan na nagdudulot ng mga bagong hamon para sa pagtatanggol sa karangalan ng tao, katarungan at paggawa."<ref name="Kent 2025">{{cite news |last=Kent |first=Lauren |date=10 Mayo 2025 |title=Pope Leo signals he will closely follow Francis and says AI represents challenge for humanity |language=en |publisher=[[CNN]] |url=https://edition.cnn.com/2025/05/10/europe/pope-leo-prevost-cardinals-artificial-intelligence-intl |access-date=22 Mayo 2025}}</ref><ref name="Winfield 2025">{{cite news |last=Winfield |first=Nicole |date=10 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV pledges to pursue the reforms of Pope Francis |language=en |newspaper=National Catholic Reporter |url=https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/pope-leo-xiv-pledges-pursue-reforms-pope-francis |access-date=22 Mayo 2025}}</ref> Sa isang panayam noong Mayo 2023, binigyang-diin ni Prevost ang pangangailangan para sa kahinahunan at tungkulin sa paggamit ng [[hatirang pangmadla]] upang maiwasan ang "pagpatong ng mga pagkakahti at alitan" at paggawa ng "pagkasira sa pakikipagniig ng Simbahan."<ref name="Tornielli 2023">{{cite web |last=Tornielli |first=Andrea |date=12 Mayo 2023 |title=The bishop is a pastor not a manager |url=https://www.osservatoreromano.va/en/news/2023-05/ing-019/the-bishop-is-a-pastor-not-a-manager.html |access-date=22 Mayo 2025 |website=L'Osservatore Romano |publisher= |language=en}}</ref> Ang pananaw na ito ay naaayon sa kaniyang ugali na magsalita nang "may pag-iingat at masusing pag-iisip" at "matibay na pagpapasiya at kalinawan" gaya ng inilarawan sa kaniya ni Christopher White, ang koresponden sa Lungsod ng Vaticano ng ''National Catholic Reporter''.<ref name="White 2025">{{cite news |last1=White |first1=Christopher |date=30 Abril 2025 |title=The first American pope? This cardinal has the best chance of making history in this conclave |language=en |newspaper=National Catholic Reporter |url=https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/papal-front-runner-interest-polyglot-us-cardinal-prevost-rises-italian |url-status=live |access-date=22 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250509061128/https://www.ncronline.org/vatican/vatican-news/papal-front-runner-interest-polyglot-us-cardinal-prevost-rises-italian |archive-date=9 Mayo 2025}}</ref> Sinaad ng National Catholic Reporter na si Pope Leo XIV ay nakatuon sa [[ekumenismo]] kasama ng iba pang mga denominasyong Kristiyano.<ref name="Reese2025">{{cite web |last1=Reese |first1=Thomas |date=14 Mayo 2025 |title=Can Pope Leo XIV be a compassionate pastor and a hard-nosed administrator? |url=https://www.ncronline.org/opinion/guest-voices/can-pope-leo-xiv-be-compassionate-pastor-and-hard-nosed-administrator |access-date=22 Mayo 2025 |publisher=National Catholic Reporter |language=en}}</ref> Sa pagpapasinaya ni Papa Leon XIV, tinukoy niya ang "mga kapatid na Kristiyanong Simbahan" at nanalangin para sa "isang nagkakaisang simbahan, isang tanda ng pagkakaisa at komunyon, na nagiging isang lebadura para sa isang mundong pinagkasundo."<ref name="Collins2025">{{cite web |last1=Collins |first1=Charles |date=18 Mayo 2025 |title=Pope Leo XIV calls for "unity" during his official inauguration |url=https://cruxnow.com/vatican/2025/05/pope-leo-xiv-calls-for-unity-during-his-official-inauguration |access-date=22 Mayo 2025 |website=Crux |publisher= |language=en}}</ref><ref name="WCC2025">{{cite web |date=19 Mayo 2025 |title=As Pope Leo XIV is inaugurated, WCC celebrates unity of humanity |url=https://www.oikoumene.org/news/as-pope-leo-xiv-is-inaugurated-wcc-celebrates-unity-of-humanity |access-date=22 Mayo 2025 |publisher=World Council of Churches |language=en}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} ==Mga panlabas na kawing== {{Sister project links}} *[http://www.vatican.va/ ''Vatican: the Holy See'']&nbsp;– websayt ng Batikano <table width = 75% border = 2 align="center"><tr><td width = 35% align="center"> Sinundan ni:<br />[[Papa Francisco|Francisco]] (2013-2025)</td> <td width = 30% align="center">[[Kronolohikong tala ng mga Papa]] (2025-)</td> <td width = 35% align="center">Humalili:<br />Kasalukuyan </td></tr></table> {{Popes}} {{DEFAULTSORT:Leo 14}} [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Ipinanganak noong 1955]] [[Kategorya:Mga papa ng Simbahang Katoliko Romano]] 6s2uteapbzbbz9eg169gotvcvsbc5zn 0 335023 2221882 2221853 2026-08-27T14:45:43Z Allyriana000 119761 2221882 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|name=Miss World 2026|image=|caption=|venue=[[Nha Trang]], Biyetnam|date=5 Setyembre 2026|broadcaster=|presenters=|entrants=111|placements=40|debuts={{Hlist|Eritreya|French Guiana|Maldibas|Mosambik|Pakistan}}|withdrawals={{Hlist|Armenya|Ekwador|Honduras|Madagaskar|Moldabya|Rumanya|Suriname|Tunisya}}|returns={{hlist|Bahamas|Guinea-Bissau|Kapuluang Cook|Kosobo|Laos|Malawi|Maruekos|Noruwega|Tansaniya|Timog Korea}}|before=[[Miss World 2025|2025]]|next=[[Miss World 2027|2027]]}} Ang '''Miss World 2026''' ang magiging ika-73 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na gaganapin sa [[Nha Trang]], Biyetnam sa 5 Setyembre 2026.<ref name=":0">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World 2026 for the first time |language=en |website=Voice of Vietnam |url=https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326224111/https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kokoronahan ni [[Suchata Chuangsri]] ng Taylandiya ang kaniyang kahalili sa pagtatapos ng kompetisyon. == Kaligiran == === Lokasyon at petsa ng kompetisyon === Noong 25 Marso 2026, inihayag ng Miss World Organization sa kanilang ''account'' sa ''[[Instagram]]'' na magaganap ang edisyong ito sa Biyetnam.<ref name=":0" /><ref name=":3">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Miss World 2026 pageant to be held in Vietnam |language=en |website=[[ABS-CBN]] |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326222537/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kinumpirma rin ni Hoàng Nhật Nam, direktor ng Miss World Vietnam, na mangunguna ang Biyetnam sa edisyong ito.<ref name=":4">{{cite news |last=Tieu |first=Tan |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World pageant for the first time |language=en |website=Sài Gòn Giải Phóng |url=https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326225920/https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Noong 29 Marso, inanunsyo ng tagapangulo at CEO ng Miss World Organization na si Julia Morley kasama si Miss World 2025 [[Suchata Chuangsri]] sa kasagsagan ng Miss World Vietnam 2025 sa [[Lungsod Ho Chi Minh]],<ref>{{cite news|last=Tan|first=Cao|date=25 Marso 2026|title=Vietnam set to host Miss World for the first time|url=https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|url-status=live|website=VnExpress|access-date=23 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326223051/https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|archive-date=26 Marso 2026|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Hoai|first=Phương|date=26 Marso 2026|title=Vietnam to host Miss World 2026 for first time|url=https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|access-date=23 Hulyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326093320/https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|archive-date=26 Marso 2026}}</ref> na magaganap ang kompetisyon mula 9 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{cite web|title=Miss World Celebrates its 75th Anniversary in Vietnam from August 9 to September 5|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|url-status=live|website=Miss World|date=29 March 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000858/https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref><ref>{{cite news|date=30 March 2026 |title=Miss World Vietnam 2025 Final: Phan Phuong Oanh crowned the winner |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000611/https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref> Noong 14 Mayo 2026, nilagdaan ang kasunduan sa pangunguna kasama ang mga unang lokasyon ng kompetisyon sa Biyetnam, kabilang ang [[Haiphong]] at [[Vũng Tàu]].<ref>{{cite news|date=14 Mayo 2026 |title=Over 130 contestants will participate in Miss World 2026 in Vietnam |language=en |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam |access-date=28 Hulyo 2026|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515013521/https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref> Nakatakdang manguna ang Nha Trang para sa huling linggo ng mga gawain at sa pinal na kompetisyon mula 23 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=4 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 begins Vietnam journey across three host cities |url=https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html |access-date=4 Agosto 2026 |website=VietNamNet |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810023622/https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Miss World Nepal 2025 Luna Luitel si Miss World Nepal Ashma Kumari KC bilang kandidata ng Nepal dahil sa lumagpas na sa panunungkulan ni Kumari ang petsa ng kompetisyon.<ref>{{cite news|last=Dhakal|first=Rishika|date=3 Agosto 2024|title=Ashma Kumari KC crowned Miss Nepal 2024|url=https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|url-status=live|website=The Kathmandu Post|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20240803162852/https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|archive-date=3 Agosto 2024|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=30 Agosto 2025 |title=Who is Luna Luitel, the winner of Miss Nepal World 2025? |url=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Nepal News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260212155621/https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/|archive-date=12 Pebrero 2026}}</ref> Pinalitan ni Yifei Dong si Rongfei Gan bilang kinatawan ng Tsina dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |date=30 Disyembre 2024 |title=第73届世界小姐中国区总冠军诞生 中国地质大学研究生：网友称美的有气质！ |trans-title=The champion of the 73rd Miss World China was born. A graduate student from China University of Geosciences: Netizens said she is beautiful and has great temperament! |url=https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Sina|archive-url=https://web.archive.org/web/20260625015803/https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml|archive-date=25 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Dong Yifei Set to Represent China at the 75th Anniversary edition of Miss World |language=en |website=Fermina India |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061123/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Annaëlle Ibo si Lauryane Nestor Dilo bilang kinatawan ng Guadalupe sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{cite news|title=Lauryane Nestor Dilo, candidate à Miss Monde|trans-title=Lauryane Nestor Dilo, Miss World candidate|url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|url-status=live|website=France-Antilles|language=fr|date=8 Disyembre 2025|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230090617/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|archive-date=30 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Miss World Guadeloupe 2026 Crowned|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|url-status=live|website=Miss World|date=20 May 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260625015746/https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|archivedate=25 June 2026|accessdate=21 May 2026}}</ref> Pinalitan ni Leakena In si Miss World Cambodia 2026 Soriya Khorn bilang kinatawan ng Kambodya sa personal na kadahilanan.<ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=20 Oktubre 2025|title=ស្ងាត់ៗ តារាស្ពតពាណិជ្ជកម្ម ខន សូរិយា ក្លាយជាម្ចាស់មកុដ Miss World Cambodia 2026|trans-title=Quietly, commercial star Khon Soriya becomes the winner of the Miss World Cambodia 2026 crown|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|archive-url=https://web.archive.org/web/20251020113838/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=21 Enero 2026|title=វិតកម្សាន្ដខន សូរិយា ត្រូវដើរចេញពីតំណែងតំណាងជាតិ នៃកម្មវិធី Miss World 2026 (មានវីដេអូ)|trans-title=Vitakhamsankon Soriya to step down from her position as the national representative of Miss World 2026 (with video)|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260121112254/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|archive-date=21 Enero 2026}}</ref> Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World America 2026 na si Mary Sickler upang kumatawan sa Estados Unidos, matapos mapagdesisyunan ni Miss World America 2026 Jade Glab na ipagliban ang edisyong ito at lumahok na lamang sa Miss World 2027 dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=14 Hulyo 2026 |title=Jade Glab Wins Miss World America 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms |access-date=19 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260808205632/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms|archive-date=8 Agosto 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=23 Hulyo 2026 |title=Mary Sickler to Represent the United States at the 75th Anniversary Edition of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms |access-date=23 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730153747/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Amelie Moore si Carly Wilson bilang kinatawan ng Hilagang Irlanda dahil sa suliraning pangkalusugan.<ref>{{Cite web |last=McLaughlin |first=Sophie |date=3 Hunyo 2025 |title=Carly Wilson crowned as Miss Northern Ireland 2025 |url=https://www.belfastlive.co.uk/whats-on/be/gallery/miss-northern-ireland-2025-named-31771078 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Belfast Live |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Doyle|first=Louise|date=1 Agosto 2026|title='I must prioritise my health': Miss Northern Ireland withdraws from Miss World|url=https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html|website=Belfast Telegraph|access-date=4 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802070809/https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html?__cf_chl_rt_tk=rQTW07NExfMnyzW6QjABBtFjoE116wXa6eveyC3RmSc-1785654489-1.0.1.1-EVYFl0V9GcwvWJ9Qx5JfpOn9NiQtATPFNGTbTwMbZJU|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref><ref /> Pinalitan ni Blair Isufi si Marigona Musshabani bilang kinatawan ng Kosobo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Marigona Musshabani Crowned Miss World Kosovo 2026, Set to Represent Kosovo in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810072918/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lalahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Eritreya, French Guiana, Maldibas, Mosambik, at Pakistan.<ref name=":5">{{Cite web |last=Aden |first=Nuri |date=6 Agosto 2026 |title=Snit Tewoldemedhin: The woman taking Eritrea to Miss World for the first time |url=https://www.trtafrika.com/english/article/3bd3979e2c3c |access-date=10 Agosto 2026 |website=TRT Afrika |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Prima|first=Berkat|date=10 Hunyo 2026|editor=Muhammad Tarmizi Murdianto|title=Guyana Prancis Bakal Kirimkan Wakil Perdana di Miss World 2026|trans-title=French Guiana Will Send Its First Vice-President to Miss World 2026|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|url-status=live|website=IDN Times|language=id|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610180222/https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> Babalik sa edisyong ito ang mga bansang Kapuluang Turkss at Caicos na huling sumali noong [[Miss World 2004|2004]]; Malawi na huling sumali noong [[Miss World 2012|2012]];<ref>{{cite news|last=Akeyo|first=Millicent|date=30 Hulyo 2026|title=Miss World 2026: Malawi replaces beauty queen Chisi with minister's daughter|url=https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|url-status=live|website=TRT Afrika|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806053457/https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> Kosobo na huling sumali noong [[Miss World 2014|2014]]; Kapuluang Cook at Laos na huling sumali noong [[Miss World 2019|2019]];<ref name="HACMCI">{{cite news |last=Etches |first=Melina |date=4 Nobyembre 2025 |title=Henry-Anguna crowned Miss Cook Islands 2025 |website=Radio New Zealand |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251219065209/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |archive-date=19 Disyembre 2025 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Hulyo 2026 |title=Miss World Cook Islands 2026 Tiarē Henry-Anguna Empowers Young Women Through the Ei Katu Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810041040/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bahamas na huling sumali noong [[Miss World 2021|2021]];<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |date=9 Hulyo 2026 |title=Miss World Bahamas 2026 Marechan Burrows Inspires Young Minds Through Her Beauty With a Purpose Initiative |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-the-bahamas-2026-marechan-burrows-inspires-young-minds-through-her-beauty-with-a-purpose-initiative/articleshow/155021634.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> at Guniya-Bissaw, Maruekos, Noruwega, Tansaniya, at Timog Korea na huling sumali noong [[Miss World 2023|2023]].<ref>{{Cite web |date=2 Mayo 2026 |title=From Dar es Salaam to the runway: Latricia Ian's journey as Miss World Tanzania |url=https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Weekend Argus |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042554/https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bumitiw si Monika Harutjunjan ng Armenya dahil sa malubhang kondisyon sa kalusugan ng kaniyang ina.<ref>{{cite news |date=9 Pebrero 2026 |title=Չեխահայ Մոնիկա Հարությունյանը «Հայաստանի գեղեցկուհի» 2026 ազգային մրցույթի հաղթող |language=hy |trans-title=Czech-Armenian Monika Harutjunjanova is the winner of the "Miss Armenia 2026" national contest |website=Orer |url=https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |url-status=live |access-date=6 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260209183755/https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |archive-date=9 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=The reigning Miss World and a group of beauties arrive in Quang Ninh. |url=https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042839/https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=en |via=Vietnam.vn}}</ref> Bumitiw si Samantha Quenedit ng Ekwador dahil sa suliraning pangkalusugan. Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World Estonia 2025 na si Henel Vare upang kumatawan sa kaniyang bansa matapos bumitiw ang orihinal na nagwagi na si Mari-Ann Rõuk upang pagtuunan-pansin ang kaniyang pag-aaral.<ref>{{Cite news |author=Külm |first=Ülo |date=17 Agosto 2025 |title=FOTOD: tema ongi uus Miss World Estonia 2025! |language=Estonian |trans-title=PHOTOS: She is the new Miss World Estonia 2025! |website=Nelli Teataja |url=https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |access-date=10 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817173439/https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite web |date=16 Pebrero 2026 |title=Henel Vare Confirmed as Miss World Estonia 2025 |url=https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301193803/https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tiisler |first=Eliise |date=5 Hulyo 2026 |title=VIDEO {{!}} Missid Õllesummeril: Carolina vallutas Egiptuse lava, Henelit ootab ees Vietnam |trans-title=VIDEO {{!}} Misses at the Beer Festival: Carolina conquered the Egyptian stage, Henel awaits Vietnam (3) |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714213513/https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-date=14 Hulyo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Õhtuleht |language=Estonian}}</ref> Gayunpaman, bumitiw rin si Vare sa kompetisyon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Bumitiw rin si Nadiratou Afolabi ng Togo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last=A. |first=Jean |date=15 Disyembre 2024 |title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou : "Ce qui a fait la différence entre moi et les autres candidates, c'était le …" |trans-title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou: "What made the difference between me and the other candidates was the…" |url=https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810031624/https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=YOP L-FRII |language=fr}}</ref> Bumitiw ang mga bansang Honduras, Madagaskar, Moldabya, Rumanya, Suriname, at Tunisya matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kandidata.<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Miss World: Madagascar Committee Skips 2026 Edition |url=https://livemada.com/news/1353/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=L'Express de Madagascar |language=en |via=LiveMada}}</ref> Dapat sanang lalahok sa unang pagkakataon ang Butan sa edisyong ito, ngunit hindi ito natuloy matapos ang pagpapaliban ng Miss Bhutan 2026.<ref>{{cite news|title=Miss Bhutan returns, winner to represent Bhutan in Miss World|url=https://www.bbs.bt/235857/|url-status=live|website=Bhutan Broadcasting Service|date=27 Nobyembre 2025|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251130140643/https://www.bbs.bt/235857/|archive-date=30 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss World 2026''' | |- |1st runner-up | |- |2nd runner-up | |- |3rd runner-up | |- |Top 6 | |- |Top 12 | |- |Top 20 | |- |Top 40 | * {{flagicon|PUR}} Porto Riko – Suil Anyelina Pagán<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=20 Agosto 2026 |title=Miss World Sports Challenge: Suil Anyelina Pagán Secures Top 40 Spot |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20260820012936/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-date=20 Agosto 2026 |access-date=20 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |} == Mga ''Challenge Event'' == === Hamon sa Palakasan === Naganap ang ''pangwakas'' ng Hamon sa Palakasan noong 19 Agosto 2026 sa [[Haiphong]] kung saan ang dalawampu't-apat na kandidata ang napili mula sa karerang 1.25 km para lumahok sa huling ''round''.<ref name="TT1408">{{cite news|title=Over 100 Miss World 2026 contestants begin week-long journey in Vietnam|url=https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|date=14 Agosto 2026|access-date=18 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260814143926/https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|archive-date=14 Agosto 2026|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=19 Agosto 2026 |title=[PRNewswire] Miss World 2026 at Dragon Ocean Do Son Elevates Vietnam |url=https://en.yna.co.kr/view/RPR20260819008200353?section=press-release/index |access-date=19 Agosto 2026 |website=Yonhap News Agency |language=en}}</ref> Ang kandidatang magwawagi ay pakusang makakapasok sa Top 40. Nagwagi si Suil Anyelina Pagán ng Porto Riko sa hamong ito.<ref name=":02">{{Cite web |last=Ngan|first=Kim|date=19 Agosto 2026|title=Lộ diện mỹ nhân đầu tiên vào Top 40 Miss World 2026|trans-title=The first beauty queen to make it into the Top 40 of Miss World 2026 has been revealed|url=https://phunuvietnam.vn/lo-dien-my-nhan-dau-tien-vao-top-40-miss-world-2026-238260819202534137.htm|access-date=19 Agosto 2026|website=Báo Phụ nữ Việt Nam|language=vi}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Palakasan. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|PUR}} '''Porto Riko''' – '''Suil Anyelina Pagán<ref name=":02" />''' |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore<ref name=":02" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis<ref name=":02" /> |- |Top 24<ref name=":02" /> | * {{flagicon|ALB}} Albanya – Alba Tirtja * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagdeco|ESA}} El Salvador – Andrea Rivas * {{flagicon|SLO}} Eslobenya – Amadea Zupan * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{flagicon|MKD}} Hilagang Masedonya – Eva Velichkovska * {{flagicon|ENG}} Inglatera – Grace Richardson * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|MEX}} Mehiko – Cassandra García * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PAR}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] * {{flagicon|FIN}} Pinlandiya – Kiia Huutoniemi * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi |} === Hamong ''Head-to-Head'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong ''Head-to-Head'' noong 22 at 24 Agosto 2026 sa Khanh Hoa Children’s Palace sa Nha Trang kung saan ipinakilala ng lahat ng mga kandidata ang kanilang mga sarili at nagbigay ng mga talumpati tungkol sa kanilang mga proyekto. Limang kandidata na napili mula sa bawat rehiyong kontinental ang nagtunggali sa ikalawang bahagi, kung saan tinukoy ang apat na nagwagi mula sa mga rehiyong kontinental na pakusang makakapasok sa Top 40.<ref>{{Cite web |last=|first=|date=24 Agosto 2026|title=WATCH: Asia Rose Simpson makes the case for sport and dance with passionate speech at Miss World 2026|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/healthandwellness/999636/asia-rose-simpson-makes-the-case-for-sport-and-dance-with-passionate-speech-at-miss-world-202/story/|access-date=26 Agosto 2026|website=[[GMA News Online]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=25 Agosto 2026 |title=Miss World PH Asia Rose Simpson tops head-to-head challenge for Asia & Oceania |url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/137540/miss-world-ph-asia-rose-simpson-tops-head-to-head-challenge-for-asia-oceania/story |access-date=26 Agosto 2026 |website=GMA Lifestyle |language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 20 matapos magwagi sa Hamong ''Head-to-Head''. * {{Color box|lightgray|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Head-to-Head''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | | |- style="background:lightgray;" | rowspan="4" |Top 4<ref>{{Cite web |last=Baltasar |first=Cecile |date=25 Agosto 2026 |title=PH's Asia Rose Simpson now in Top 40 of Miss World 2026 |url=https://philstarlife.com/celebrity/176186-asia-rose-simpson-now-in-top-40-miss-world-2026? |access-date=26 Agosto 2026 |website=Philstar Life |language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- style="background:lightgray;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- style="background:lightgray;" |Europa | * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle |- style="background:lightgray;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill |- | rowspan="4" |Top 20<ref name="h2h">{{Cite web |last=Prima|first=Berkat|date=25 Agosto 2026|title=Hasil Lengkap Head to Head Challenge Miss World 2026|trans-title=Complete Result of Miss World 2026 Head to Head Challenge|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/hasil-lengkap-head-to-head-challenge-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-ql0fbj|access-date=26 Agosto 2026|website=IDN Times|language=id}}</ref> | style="vertical-align:middle;" |Aprika | * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] – Adah Mushibi |- | style="vertical-align:middle;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|MDV}} Maldibas – Mariyam Eema Mohamed * {{flagicon|KOR}} Timog Korea – Min-seo Cha |- | style="vertical-align:middle;" |Europa | * {{flagicon|SCO}} Eskosya – Eilidh MacDonald * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagicon|WAL}} Gales – Helena Hawke * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne |- | style="vertical-align:middle;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil |} === Hamon sa Talento === * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Talento. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Placement !Contestant |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|ENG}} '''Inglatera''' – '''Grace Richardson''' |- |2nd place | * {{flagicon|GLP|local}} Guadalupe – Annaëlle Ibo |- |3rd place | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- | style="vertical-align:middle;" |Top 23 | * {{flagicon|VNM}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagicon|BIH}} Bosnya at Hersegobina – Lana Jahić * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{flagicon|ETH}} Etiyopiya– Ruth Yirgalem * {{flagicon|GTM}} Guwatemala – Andrea Ortiz * {{flagicon|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{flagicon|NPL}} Nepal – Luna Luitel * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero * {{flagicon|NGA}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|PRY}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|PRT}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|ZMB}} Sambia – Adah Mushibi * {{flagicon|LKA}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong |} === Hamong ''Top Model'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong Top Model noong 18 Agosto 2026 sa Dragon Beach Square, [[Haiphong]], kasabay ng ''Vietnam Beauty Fashion Fest XVI'' kung saan nirampa ng lahat ng 111 kandidata ang mga disenyo na gawa ng mga taga-disenyong Biyetnames.<ref name="TT1408" /><ref>{{Cite web |last=Tribune |first=Daily |date=17 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 queens take runway for ‘The Green World’ |url=https://tribune.net.ph/2026/08/17/miss-world-2026-queens-take-runway-for-the-green-world |access-date=18 Agosto 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=19 Agosto 2026 |title=PH’s Miss World bet walks with broken shoe at ‘Top Model’ event |url=https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-url=https://web.archive.org/web/20260819093720/https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-date=19 Agosto 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Mula sa unang bahagi ng hamon, animnapung pinalista ang lalahok sa ikalawang bahagi ng hamong Top Model na magaganap sa 27 Agosto 2026 sa Nha Trang kung saan irarampa ng animnapung pinalista ang mga disenyo mula sa mga lokal na taga-disenyo ng kanilang bansang kinakatawan.<ref>{{cite news|title=PH's Asia Rose Simpson advances to finals of Miss World's Top Model competition|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|url-status=live|website=[[ABS-CBN]]|date=21 Agosto 2026|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821124643/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Top Model''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" | rowspan="4" |'''Mga nagwagi''' |Aprika | |- style="background:gold;" |Asya at Oseaniya | |- style="background:gold;" |Europa | |- style="background:gold;" |Kaamerikahan at Karibe | |- | rowspan="4" |Top 60<ref>{{cite news|last=Fernando|first=Jefferson|date=21 Agosto 2026|title=Asia Rose Simpson advances to Miss World Top Model Top 60|url=https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|url-status=live|website=Daily Tribune|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821123546/https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Fatima Koné * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas<ref>{{Cite news |last=Gaoswediwe |first=Ndingililo |date=20 Agosto 2026 |title=Botswana: Thomas Makes Winning Team |language=en |work=Botswana Daily News |url=https://allafrica.com/stories/202608200346.html |access-date=24 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260824025514/https://allafrica.com/stories/202608200346.html |archive-date=24 Agosto 2026 |via=AllAfrica}}</ref> * {{flagdeco|GHA}} Gana – Rumzia Sule * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{flagicon|GUI}} Guniya – Saran Keita * {{flagdeco|CMR}} Kamerun – Noura Njikam * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|MRI}} Mawrisyo – Shreeya Bokhoree * {{flagicon|MOZ}} Mosambik – Arcenia Quehá * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|SEN}} Senegal – Fatima Diop<ref>{{Cite web |last=Kassa Bouassa |first=Yann Russe |date=21 Agosto 2026 |title=Miss Monde 2026 : le Sénégal qualifié pour la finale du Top model challenge |trans-title=Miss World 2026: Senegal qualifies for the Top Model Challenge final |url=https://www.quoideneuf.info/article/20260821120500-miss-monde-2026-le-senegal-qualifie-pour-la-finale-du-top-model-challenge |access-date=24 Agosto 2026 |website=Quoideneuf |language=fr}}</ref> * {{Flagicon|Zimbabwe}} Simbabwe – Brunette Makanyiso * {{flagicon|SOM}} Somalya – Foziya Abdullahi Garad * {{flagicon|TZA}} Tansaniya – Latricia Ian Sawe * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Nguyễn * {{flagdeco|JPN}} Hapon – Yui Kawana * {{flagicon|IND}} Indiya – Nikita Porwal * {{flagicon|INA}} Indonesya – Audrey Bianca Callista * {{flagicon|CAM}} Kambodya – Leakena In * {{Flagicon|Laos}} Laos – Mongkoutphet Harnsana * {{flagdeco|MYS}} Malaysia – Taanusiya Chetty * {{flagicon|MYA}} Myanmar – Han Theint Theint Aung * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]]<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Agosto 2026 |title=PH’s Asia Rose Simpson advances to Miss World 2026 ‘Top Model’ finals |url=https://entertainment.inquirer.net/681173/phs-asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-2026-top-model-finals |access-date=21 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|THA}} Taylandiya – Kanteera Techaphattanakul * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong * {{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] – Sıla Saraydemir |- |Europa | * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagicon|ITA}} Italya – Lucrezia Mangilli * {{flagdeco|KOS}} Kosobo – Blair Isufi * {{flagdeco|MLT}} Malta – Nicole Spiteri * {{flagicon|Montenegro}} Montenegro – Maša Vukićević * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|FRA}} Pransiya – Indira Ampiot * {{flagicon|CZE}} Republikang Tseko – Linda Górecká * {{flagicon|UKR}} Ukranya – Valeriia Lisovska |- |Kaamerikahan at Karibe | * {{Flagicon|ARG}} Arhentina – Alina Akselrad * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Mística Núñez * {{flagicon|BRA}} Brasil – Gabriela Botelho * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} French Guiana – Audrey Ho-Wen-Tsaï * {{flagicon|CAN}} Kanada – Angelina Fan * {{flagicon|CAY}} Kapuluang Cayman – Kristianna Gordon * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PER}} Peru – Josiane Sciotti * {{flagicon|DOM}} Republikang Dominikano – Joheirry Mola * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández |} == Mga kandidata == Ang mga sumusunod ay mga kumpirmadong kalahok:<ref>{{cite news|last=Solis|first=Velnera|date=14 Mayo 2026|title=Miss World 2026: Date, Venue, Contestants and Everything Yoo Need to Know|url=https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|url-status=live|website=Zambian Face|access-date=4 Agosto 2026|archive-date=15 Mayo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515012239/https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|language=en}}</ref> {| class="sortable wikitable" style="font-size:95%" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |{{sortname|Alba|Tirtja|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bảo Ngọc's rivals at Miss World have emerged |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-post1849660.tpo |url-status=live |access-date=28 Hunyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608082221/https://tienphong.vn/vu-tau-hoa-dam-xe-tai-o-ha-noi-cuc-csgt-de-nghi-xem-xet-trach-nhiem-cua-tai-xe-o-to-post1849670.tpo |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |25 |[[Tirana]] |- |{{flagicon|GER}} [[Alemanya]] |{{sortname|Julia |Kühnle|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Hulyo 2026 |title=Julia Kühnle Crowned Miss World Germany 2026 Ahead of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730220414/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Berlin]] |- |{{Flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{sortname|Alina|Akselrad|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=Alina Akselrad representará a Argentina en la competencia de Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Alina Akselrad will represent Argentina in the Miss World 2026 competition |website=Córdoba Interior Informa |url=https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513041450/https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |archive-date=13 May 2026}}</ref> |27 |Córdoba |- |{{flagicon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Olivija|Spanovskis|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Rifai |date=12 Enero 2026 |title=7 Potret Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Curi Atensi! |language=id |trans-title=7 Portraits of Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Stealing Attention! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260206192814/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |archive-date=6 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref> |25 |[[Adelaide]] |- |{{flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |{{sortname|Marechan|Burrows|nolink=1}}<ref name=":2">{{cite news |date=26 Marso 2025 |title=Miss World The Bahamas introduced |language=en |website=The Nassau Guardian |url=https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260328023048/https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |archive-date=28 Marso 2026 |accessdate=}}</ref> |27 |[[Nassau]] |- |{{flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Samanzar|Sayeed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=|date=11 Hulyo 2026|title=কে হলেন এবারের মিস ওয়ার্ল্ড বাংলাদেশ|trans-title=Who is this year's Miss World Bangladesh?|url=https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|access-date=12 Hulyo 2026|website=Channel 24|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715051056/https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Fatima|Koné|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=29 Hunyo 2025 |title=Beauté: Koné Fatima élue Miss Côte d’Ivoire 2025 |trans-title=Beauty: Koné Fatima elected Miss Côte d’Ivoire 2025 |url=https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025 |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Linfodrome |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20250807032018/https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025|archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> |23 |Azaguié |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{sortname|Olga|Lombardo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Clapson |first=Colin |date=23 Pebrero 2026 |title=22-year-old student Olga Lombardo is new Miss Belgium |url=https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/ |access-date=5 Hulyo 2026 |website=VRT NWS |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260705031545/https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/|archive-date=5 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Leuven |- |{{flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] |{{sortname|Faith|Edgar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=17 Hunyo 2025 |title=Faith Edgar Crowned Miss World Belize 2025 |url=https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/ |access-date=9 Hulyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260414122317/https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/|archive-date=14 Abril 2026}}</ref> |24 |San Pedro |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{sortname|Mística|Núñez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Nobyembre 2025 |title=Miss Falcón gana el Miss World Venezuela 2025 |url=https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|access-date=13 Nobyembre 2025 |website=Primicia|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20251206111351/https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|archive-date=6 Disyembre 2025|trans-title=Miss Falcón wins Miss World Venezuela 2025.}}</ref> |24 |Punto Fijo |- |{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Bảo Ngọc|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Agosto 2025 |title=Hoa hậu Bảo Ngọc thi Miss World |language=vi |trans-title=Miss Bảo Ngọc competes in Miss World |website=VnExpress |url=https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html |access-date=10 Setyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620055023/https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Cần Thơ |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosniya at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |{{sortname|Lana|Jahić|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=27 Hunyo 2026 |title=Tuzlanka Lana Jahić je nova Miss Bosne i Hercegovine |trans-title=Lana Jahić from Tuzla is the new Miss Bosnia and Herzegovina |url=https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628051312/https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |archive-date=28 Hunyo 2026 |access-date=5 Hulyo 2026 |website=Radio Sarajavo |language=bs}}</ref> |18 |Tuzla |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Ruth|Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kgamanyane |first=Nnasaretha |date=25 March 2025 |title=Thomas prophecy on winning Miss Botswana comes to pass |url=https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news |access-date=9 May 2025 |website=Mmegi Online |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731084436/https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Masunga |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |{{sortname|Gabriela|Botelho|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Nicolau |first=André |date=1 Pebrero 2026 |title=Gabriela Botelho, representante de Sergipe, é eleita Miss Brasil Mundo 2026 |language=pt-BR |trans-title=Gabriela Botelho, representing Sergipe, is elected Miss Brazil World 2026 |website=CNN Brasil |url=https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260202040947/https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |archive-date=2 Pebrero 2026}}</ref> |25 |Belo Horizonte |- |{{flagicon|BGR}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Tsevetelina |Lozanova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Цветелина Лозанова е новата "Мис Свят България 2026" |trans-title=Tsvetelina Lozanova is the new Miss World Bulgaria 2026 |url=https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058 |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Bulgaria Dnes |language=bg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722034637/https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Vanessa|Kraljevic|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Ruiz |first=Melvy |date=28 Hunyo 2025 |title=La cruceña Vanessa Kraljevic es la nueva Miss Bolivia Mundo 2025 |trans-title=Vanessa Kraljevic from Santa Cruz is the new Miss Bolivia World 2025 |url=https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Eju.tv |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260418220844/https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/|archive-date=18 Abril 2026}}</ref> |23 |[[Santa Cruz de la Sierra]] |- |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Lishantely|Jennie|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=16 Disyembre 2025 |title=Lishantely Jennie koroná komo Miss World Curaçao |language=pap |trans-title=Lishantely Jennie was crowned as Miss World Curaçao |website=extra.cw |url=https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125094420/https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |archive-date=25 Enero 2026}}</ref> |18 |Willemstad |- |{{flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Josephine|Bøttger|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=26 Abril 2026 |title=Lộ diện thêm nhiều người đẹp đến Việt Nam thi Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=More beauties revealed to be coming to Vietnam to compete in Miss World |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260427012148/https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |archive-date=27 Abril 2026}}</ref> |24 |Hillerød |- |{{flagdeco|ESA}} [[:en:Miss_El_Salvador|El Salvador]] |{{sortname|Andrea|Rivas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Palacios |first=Marcella |date=1 Oktubre 2025 |title=Adriana Rivas, Miss Usulután, es la nueva Miss World El Salvador 2025/26 |trans-title=Adriana Rivas, Miss Usulután, is the new Miss World El Salvador 2025/26 |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Diario de Hoy|archive-url=https://web.archive.org/web/20260419025255/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/|archive-date=19 Abril 2026}}</ref> |23 |[[:en:Usulután|Usulután]] |- |{{flagicon|ERI}} [[Eritrea|Eritreya]] |{{sortname|Snit |Tewoldemedhin|nolink=1}}<ref name=":5" /> |26 |[[Asmara]] |- |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{sortname|Eilidh|MacDonald|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Peddi |first=Sarah |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Scotland 2025 winner revealed as stunning Glasgow beauty takes crown just before age cut-off |language=en |website=The Scottish Sun |url=https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810060845/https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Glasgow]] |- |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Amadea|Zupan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=13 Enero 2025 |title=Nova Miss Slovenije je postala Amadea Zupan iz Sežane |trans-title=Amadea Zupan from Sežana became the new Miss Slovenia |url=https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novice Svet24 |language=sl|archive-url=https://web.archive.org/web/20260114132027/https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630|archive-date=14 Enero 2026}}</ref> |26 |Sežana |- |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |{{sortname|Elisabeth|Reynés|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Abril 2026 |title=Elisabeth Reynés, proclamada Miss World Spain 2026, será la representante de España en Miss Mundo |language=es |trans-title=Elisabeth Reynés, proclaimed Miss World Spain 2026, will be Spain's representative at Miss World |website=El Mundo |url=https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713210732/https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Mallorca]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Mary|Sickler|nolink=1}}<ref name=":1" /> |23 |[[Las Vegas]] |- |{{Flagicon|Ethiopia}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{sortname|Ruth|Yirgalem|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=23 Abril 2026 |title=The Enduring Legacy of Miss World from London to Vietnam |language=en |website=Pulse of Africa |url=https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628062603/https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |21 |[[Adis Abeba]] |- |{{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} [[French Guiana]] |{{sortname|Audrey|Ho-Wen-Tsaï|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Hunyo 2026 |title=Audrey Ho Wen Tsai représentera la Guyane au concours Miss World, une « première historique » pour le territoire |language=fr |trans-title=Audrey Ho Wen Tsai will represent French Guiana at the Miss World competition, a "historic first" for the territory |work=Outremers360 |url=https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610084647/https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> |20 |[[:en:Kourou|Kourou]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |{{sortname|Helena|Hawke|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Owens |first=David |date=5 Mayo 2025 |title=Student nurse is crowned Miss Wales 2025 |url=https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Nation Cymru |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511205741/https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> |20 |Caerleon |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Rumzia |Sule|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Rumzia Sule Wins Miss World Ghana 2026, Set to Represent Her Country at the 75th Miss World Festival |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260728125432/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms|archive-date=28 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Accra]] |- |{{flagdeco|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|María de los Ángeles|Ndong|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nkene |first=Gabriel Ebang Oyono |date=9 Setyembre 2025 |title=Conozca a todas las ganadoras del certamen Miss Guinea Ecuatorial 2024 |language=es |trans-title=Meet all the winners of the Miss Equatorial Guinea 2024 pageant |website=Ahora Equatorial Guinea |url=https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250804214509/https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |archive-date=4 Agosto 2025}}</ref> |25 |[[Malabo]] |- |{{Flagicon|GRC}} [[Gresya]] |{{sortname|Mikaela|Kasari|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=73ος Διαγωνισμός Ομορφιάς: Star Hellas 2025 η Μικαέλα Κάσαρι – Λάμψη στο Fantasia Live |language=el |trans-title=73rd Beauty Contest: Star Hellas 2025 Mikaela Kasari – Shine at Fantasia Live |website=Showbiz TV |url=https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720225030/https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |19 |[[Atenas]] |- |{{flagicon|GLP|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Annaëlle|Ibo|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=28 Mayo 2026 |title=Annaelle Ibo représentera la Guadeloupe à Miss Monde 2026 |language=fr |trans-title=Annaelle Ibo will represent Guadeloupe at Miss World 2026 |website=France-Antilles |url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260529111751/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |archive-date=29 Mayo 2026}}</ref> |24 |Metz |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Saran|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Hulyo 2026 |title=Miss World Guinea 2026: Saran Keita selected |url=https://www.radioguinee.com/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected |access-date=24 Hulyo 2026 |website=Radio Guinée |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260723163044/https://www.radioguinee.com/fr/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected|archive-date=23 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Kankan |- |{{flagicon|GBS}} [[Guinea-Bissau|Guniya-Bissaw]] |{{sortname|Hernânia |Nantote|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Hernânia Nantote Crowned Miss World Guinea-Bissau 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810071343/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Bissau|Bissaw]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Andrea|Ortíz|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Guzmán |first=María Alejandra |date=1 Hunyo 2025 |title=Miss Guatemala Contest 2025: ¿Quiénes son las seis ganadoras que representarán a Guatemala en certámenes internacionales? |trans-title=Miss Guatemala Contest 2025: Who are the six winners who will represent Guatemala in international pageants? |url=https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Prensa Libre |language=es-GT|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807000359/https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref> |20 |Chiquimula |- |{{Flagicon|Guyana}} [[Guyana]] |{{sortname|Kelcia|Nelson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Mayo 2026 |title=Kelcia Nelson crowned Miss World Guyana 2026 |language=en |website=Newsroom Guyana |url=https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260605063709/https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/|archive-date=5 Hunyo 2026}}</ref> |27 |Linden |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{sortname|Nevaeh|Allen|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Enero 2026 |title=Nevaeh Allen is the new Miss Jamaica World |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709130123/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |19 |Linstead |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Yui|Kawana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=22 Oktubre 2025 |title=『ミス・ワールド』日本代表に川名祐衣さん、憧れの存在は上戸彩 「刑事ものに出たい」 |trans-title=Yui Kawana is Japan's representative for Miss World, and her idol is Aya Ueto: "I want to be in a detective show" |url=https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/ |access-date=14 Nobyembre 2025 |website=Oricon News |language=ja |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022110750/https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[Tokyo]] |- |{{flagicon|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Marie Kemlyne|Félix|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Cerisier |first=Angella Laurancya |date=9 Hunyo 2026 |title=« ZOOMONS » sur Miss World Haïti 2026 : « Beauty with a Purpose »… ou « j’ai pas de connexion en fait » ! |trans-title="ZOOMONS" on Miss World Haiti 2026: "Beauty with a Purpose"... or "I don't actually have a connection!" |url=https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/ |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Belinde Magzaine |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20260724182958/https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/|archive-date=24 Hulyo 2026}}</ref> |25 |Jérémie |- |{{flagdeco|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |{{sortname|Julia|Horne|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Agosto 2025 |title=New Miss Gibraltar looks ahead to a busy year |url=https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025 |access-date=10 Setyembre 2025 |website=Gibraltar Broadcasting Corporation |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423195748/https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Gibraltar|Hibraltar]] |- |{{flagdeco|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |{{sortname|Amelie|Moore|nolink=1}}<ref /> |18 |[[:en:Ballyclare|Ballyclare]] |- |{{flagicon|MKD}} [[Hilagang Masedonya]] |{{sortname|Eva |Velickovska|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Eva Velichkovska Crowned Miss World North Macedonia 2026|url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|website=Fermina|date=30 Hulyo 2026|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154746/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |20 |[[Skopje]] |- |{{flagicon|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Nikita|Porwal|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Nikita Porwal crowned Femina Miss India World 2024|url=https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|website=Prameya|date=8 Oktubre 2025|access-date=10 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411191656/https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |24 |Ujjain |- |{{flagicon|INA}} [[Indonesia|Indonesya]] |{{sortname|Audrey Bianca|Callista|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sukardi |first=Muhammad |date=9 Hulyo 2025 |title=Profil Audrey Bianca, Pemenang Miss Indonesia 2025 |trans-title=Profile of Audrey Bianca, Winner of Miss Indonesia 2025 |url=https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=iNews |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20260105212939/https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025|archive-date=5 Enero 2026}}</ref> |22 |[[Jakarta]] |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |{{sortname|Grace|Richardson|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Billson |first=Chantelle |date=24 Nobyembre 2025 |title='Powerful and proud' student makes history as first out gay Miss England |language=en |website=PinkNews |url=https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124113009/https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> |19 |[[Leicester]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Caoimhe|Kenny|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barr |first=Caoimhinn |date=16 Hunyo 2025 |title=Former Inishowen schoolgirl crowned Miss Ireland 2025 |language=en |website=Donegal Live |url=https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |url-status=live |access-date=10 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616160846/https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |archive-date=16 Hunyo 2025}}</ref> |25 |[[Dublin]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucrezia|Mangilli|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Hunyo 2024 |title=Chi è Lucrezia Mangilli, la nuova Miss Mondo Italia 2024 |trans-title=Who is Lucrezia Mangilli, the new Miss World Italy 2024 |url=https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Il Giornale |language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423204325/https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Udine]] |- |{{flagicon|CAM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Leakena|In|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hulyo 2026 |title=Miss World Cambodia 2026 Leakena In Empowers Vulnerable Children and Young Women Through Beauty With a Purpose |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cambodia-2026-leakena-in-empowers-vulnerable-children-and-young-women-through-beauty-with-a-purpose/articleshow/155212758.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CMR}} [[Cameroon|Kamerun]] |{{sortname|Noura|Njikam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Mbassi |first=Jean |date=28 Hunyo 2024 |title=Miss Cameroun 2024 : Noura Raïssa Njikam remporte la couronne |trans-title=Miss Cameroon 2024: Noura Raïssa Njikam wins the crown |url=https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108231921/https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-date=8 Nobyembre 2024 |access-date=29 Hunyo 2024 |website=Le Bled Parle |language=fr-FR}}</ref> |25 |[[Yaoundé]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Angelina|Fan|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Agosto 2024 |title=2024年第三届加拿大中国高校校友网球公开赛成功举办 |language=zh-Hans |trans-title=The 3rd Canada Chinese University Alumni Tennis Open 2024 was successfully held |website=Easyca.ca |url=https://easyca.ca/archives/409461 |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807031614/https://easyca.ca/archives/409461 |archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> | 24 | [[Toronto]] |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Kristianna|Gordon|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Khôi |first=Minh |date=28 Marso 2026 |title=Điều đặc biệt của mỹ nhân Cayman thi Miss World 2026 |language=vi |trans-title=The Special Features of the Cayman Beauty Queen Competing in Miss World 2026 |website=Saostar |url=https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260329091136/https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |archive-date=29 Marso 2026}}</ref> |21 |West Bay |- |{{flagdeco|COK}} [[Kapuluang Cook]] |{{sortname|Tiarē|Henry-Anguna|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Tairi |first=Teitimoana |date=10 Agosto 2026 |title=Miss Cook Islands Tiare Henry-Anguna heads to Miss World in Vietnam |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810082558/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Radio New Zealand |language=en-nz}}</ref> |23 |Titikaveka |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{sortname|Bagym|Baltabaeva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |23 |Oskemen |- |{{Flagicon|KEN}} [[Kenya]] |{{sortname|Trizah Muhenje|Akala|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Wangu |first=Mariam |date=20 Disyembre 2025 |title=Ivy Trizah Muhenje crowned Miss World Kenya 2026: A new Queen, A new era |language=en |website=TV47 Digital |url=https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118163138/https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |archive-date=18 Enero 2026}}</ref> |24 |[[Nairobi]] |- |{{Flagicon|KGZ}} [[Kyrgyzstan|Kirgistan]] |{{sortname|Saadat |Asylbekova|nolink=1}}<ref>{{cite news|last=Musalieva|first=Aidana|date=5 Agosto 2026|title=25-year-old Saadat Asylbekova to represent Kyrgyzstan at Miss World 2026|url=https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|url-status=live|website=24.KG|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806153816/https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |26 |[[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Andrea|Romero|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Morales |first=Carolina |date=6 Agosto 2024 |title=Quién es Andrea Romero, la nueva Miss Mundo Colombia 2024: tiene una anécdota con Iván Duque |trans-title=Who is Andrea Romero, the new Miss World Colombia 2024? She has an anecdote with Iván Duque |url=https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Diario AS |language=es-co|archive-url=https://web.archive.org/web/20260510053152/https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/|archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |19 |[[Atlántico (Colombia)|Atlántico]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Blair|Isufi|nolink=1}} |27 |Fier |- |{{Flagicon|Croatia}} [[Croatia|Kroasya]] |{{sortname|Ema Helena|Vičar|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=29 Oktubre 2025 |title=Ema Helena (23) je nova Miss Hrvatske |language=hr |trans-title=Ema Helena (23) is the new Miss Croatia |website=Index.hr |url=https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251029205303/https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |archive-date=29 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Zagreb]] |- |{{Flagicon|Laos}} [[Laos]] |{{sortname|Mongkoutphet|Harnsana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Hulyo 2026 |title=Miss World Laos Is Preserving Traditional Weaving Through Her Beauty With a Purpose Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713230054/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Salavan |- |{{flagicon|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Milana |Smolara|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Milana Smolara Crowned Miss World Latvia 2026, Set to Represent Latvia in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154806/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Riga]] |- |{{Flagicon|Lebanon}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Perla|Harb|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Oktubre 2025 |title=Perla Harb wins Miss Lebanon 2025 crown in star-studded ceremony |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en |access-date=21 Oktubre 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251118012117/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en|archive-date=18 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |Al-Maamriyah |- |{{flagdeco|MWI}} [[Malawi]] |{{sortname|Ireen |Navicha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Ireen Navicha to Represent Malawi at Miss World 2026 in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806232001/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |20 |[[Lilongwe]] |- |{{flagdeco|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Taanusiya|Chetty|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sokial |first=Sandra |date=4 Disyembre 2024 |title=Taanusiya Chetty wins Miss World Malaysia 2024 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded |access-date=10 Hulyo 2025 |website=The Star |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426124239/https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded|archive-date=26 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagicon|MDV}} [[Maldives|Maldibas]] |{{sortname|Mariyam |Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Agosto 2026 |title=Miss World Maldives 2026 Mariyam Eema Mohamed Makes History as the First-Ever Miss World Maldives |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-maldives-2026-mariyam-eema-mohamed-makes-history-as-the-first-ever-miss-world-maldives/articleshow/155324622.cms |access-date=10 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Malé]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Nicole|Spiteri|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=4 Hulyo 2024 |title=Nicole Spiteri wins Miss World Malta contest |url=https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=TVM News |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411012515/https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |23 |Marsa |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Laurence|Fibleuil|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Pinel-Fereol |first=Peggy |date=14 Hunyo 2026 |title=Miss Martinique 2026 : Maureen-Alycia Lucea-Merlin représentera la Martinique à Miss France 2027 |language=fr |trans-title=Miss Martinique 2026: Maureen-Alycia Lucea-Merlin will represent Martinique at Miss France 2027 |website=Outre-mer La 1ère |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260614055134/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |archive-date=14 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Le Robert |- |{{flagicon|MAR}} [[Maruekos]] |{{sortname|Chirihan|Chergui|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kharroubi |first=Hajar |date=9 Agosto 2026 |title=Moroccan Miss World 2026 candidate Chirihan Chergui on her preparations, Moroccan heritage and Doors Open project |url=https://en.le360.ma/lifestyle/moroccan-miss-world-2026-candidate-chirihan-chergui-on-her-preparations-moroccan-heritage-and-doors_5YVP2HGC3VERHKNGUAAGFF7XFM/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Le 360 Anglais |language=en}}</ref> |20 |[[Casablanca]] |- |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Shreeya|Bokhoree|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Mungur |first=Nathalie Marion |date=25 Abril 2025 |title=Shreeya Bokhoree élue Miss World Mauritius 2026 |language=fr |trans-title=Shreeya Bokhoree elected Miss World Mauritius 2026 |website=Le Défi Media Group |url=https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712064320/https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026|archive-date=12 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Grand Port |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |{{sortname|Cassandra|García|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Naranjo López |first=Itzel |date=30 Nobyembre 2025 |title=¿Quién es Cassandra García Olea, Miss México 2025? Competirá en Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Who is Cassandra García Olea, Miss Mexico 2025? She will compete in Miss World 2026 |website=SDP Noticias |url=https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714050133/https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Emiliano Zapata |- |{{flagicon|MGL}} [[Mongolya]] |{{sortname|Enkhtuul|Bayarsaikhan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=24 Setyembre 2025 |title=“Miss World Mongolia-2026” фестивалийн үндэсний ялагчаар Б.Энхтуул шалгарлаа |url=https://ikon.mn/n/3i1p |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Ikon.mn |language=mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429042457/https://ikon.mn/n/3i1p|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ulan Bator]] |- |{{flagicon|Montenegro}} [[Montenegro]] |{{sortname|Maša|Vukićević|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Abril 2026 |title=Maša Vukićević sa Cetinja predstavlja Crnu Goru na Izboru za miss svijeta |language=bs |trans-title=Maša Vukićević from Cetinje represents Montenegro at the Miss World Pageant |website=Cafe del Montenegro |url=https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802094630/https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref> |21 |Cetinje |- |{{flagicon|MOZ}} [[Mosambik]] |{{sortname|Arcenia |Quehá|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Agosto 2026 |title=24 African women, 24 stories: Meet Ghana’s Rumzia and the queens taking Africa to Miss World 2026 |url=https://www.pulse.com.gh/story/miss-world-2026-ghana-rumzia-sule-2026082215273299779 |access-date=24 Agosto 2026 |website=Pulse Ghana |language=en}}</ref> |21 |Sofala |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Han Theint Theint |Aung|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=13 Hulyo 2026 |title=Han Theint Theint Aung Wins Miss World Myanmar 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731161503/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Yangon]] |- |{{flagicon|Namibia}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Elly|Aron|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nghifindaka |first=Lucia |date=2 Pebrero 2026 |title=Elly Aron crowned Miss NGO Namibia 2026 |language=en |website=Namibian Broadcasting Corporation |url=https://nbcnews.na/node/114863 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713174853/https://nbcnews.na/node/114863|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |20 |Ohangwena |- |{{NPL}} |{{sortname|Luna|Luitel|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sanskriti Pokharel |date=31 Agosto 2025 |title=Luna Luitel crowned Miss Nepal World 2025 |language=en |website=The Kathmandu Post |url=https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |url-status=live |access-date=21 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902041014/https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Katmandu]] |- |{{flagicon|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Tamunosoye|Karibi-George|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=6 Hunyo 2026 |title=Miss Bayelsa Crowned Miss World Nigeria 2026 |language=en |website=Silverbird Group |url=https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607061949/https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Port Harcourt |- |{{Flagicon|Nicaragua}} [[Nikaragwa]] |{{sortname|Belén|Cáceres|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Miss World Nicaragua Belen Cáceres Launches Her Beauty With A Purpose Project, One Smile at a Time |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714030908/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Matagalpa |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Chloe|Robinson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bao Ngoc's rivals at Miss World have emerged |website=24h |url=https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608191438/https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|NED}} [[Holland|Olanda]] |{{sortname|Charlotte|Boonstra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Reitsma |first=Martin |date=7 Oktubre 2025 |title=Miss World Nederland, Beauty with A Purpose op Kasteel de Wittenburg |language=nl |website=Delft op Zondag |url=https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt |url-status=live |access-date=16 Oktubre 2025|trans-title=Miss World Netherlands, Beauty with a Purpose at Castle de Wittenburg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260415085704/https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt|archive-date=15 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ang Haya]] |- |{{flagicon|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Aneeqa Jamal|Iqbal|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=15 Hulyo 2026 |title=73 سال بعد عالمی مقابلہ حسن میں پاکستان کی پہلی نمائندگی، انیقہ جمال حصہ لیں گی |language=ur |trans-title=Aniqa Jamal, Pakistan's first representation in a world beauty pageant after 73 years, will participate |website=Express News |url=https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |url-status=live |access-date=4 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260716041304/https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Lahore |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Madeline|Miller|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Fernández |first=Diana |date=16 Hunyo 2026 |title=La modelo Madeline Elena Miller Vergara es la nueva Miss Mundo Panamá 2026 |language=es |trans-title=Model Madeline Elena Miller Vergara is the new Miss World Panama 2026 |website=Ellas |url=https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260617155346/https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/|archive-date=17 Hunyo 2026}}</ref> |23 |[[Lungsod ng Panama]] |- |{{flagicon|PAR}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Ayelén |Pérez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |trans-title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |url=https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260809174539/https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-date=9 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=ABC Color |language=es}}</ref> |26 |[[Asuncion]] |- |{{flagicon|PER}} [[Peru]] |{{sortname|Josiane|Sciotti|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Josiane Sciotti Wins Miss World Peru 2026 |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061836/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Lungsod ng Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHI}} [[Miss World Philippines|Pilipinas]] |{{Sortname|Asia Rose|Simpson}}<ref>{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709162953/https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |18 |[[Lungsod Quezon]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Kiia|Huutoniemi|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=25 Nobyembre 2025 |title=Huutoniemi Miss World Finland voittoon |language=fi |trans-title=Huutoniemi wins Miss World Finland |website=Ähtärijärven Uutisnuotta |url=https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260101071417/https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |archive-date=1 Enero 2026}}</ref> |21 |Jyväskylä |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Maja|Todd|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Maja Todd została Miss Polonia 2025! Co wiemy o laureatce? |trans-title=Maja Todd is Miss Polonia 2025! What do we know about the winner? |url=https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Włocławek Nasze Miasto |language=pl-PL|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810091333/https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |21 |Katowice |- |{{flagicon|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Suil Anyelina|Pagán|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Sepúlveda Núñez |first=Bárbara |date=30 Hunyo 2026 |title=Conoce a la nueva Miss Mundo de Puerto Rico 2026: Así comienza el camino de Suil Anyelina Pagán |language=es |trans-title=Meet the new Miss World Puerto Rico 2026: This is how Suil Anyelina Pagán's journey begins |website=El Nuevo Día |url=https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260805020155/https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/|archive-date=5 Agosto 2026}}</ref> |21 |San Juan |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Vitória|Babinetchi|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Antunes |first=Sandra Catarina |date=30 Hunyo 2026 |title=Jovem de Guimarães é a nova Miss World Portugal e vai representar o país no Vietname |language=pt |trans-title=A young woman from Guimarães is the new Miss World Portugal and will represent the country in Vietnam |website=Braga TV |url=https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260704113917/https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/|archive-date=4 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Guimarães |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{sortname|Indira|Ampiot|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Litaud |first=Emmanuelle |date=18 Mayo 2026 |title=«Déterminée à porter haut les couleurs de notre pays» : Indira Ampiot représentera la France à Miss Monde |language=fr |trans-title="Determined to proudly represent our country": Indira Ampiot will represent France at Miss World |website=TV Magazine |url=https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100201/https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> |21 |Basse-Terre |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Joheirry|Mola|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Albuez |first=Maholi |date=12 Oktubre 2025 |title=Joheirry Mola es coronada Miss Mundo Dominicana 2025 |trans-title=Joheirry Mola is crowned Miss Mundo Dominicana 2025 |url=https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Nacional |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260420172236/https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/|archive-date=20 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |- |{{flagicon|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Linda|Górecká|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Soukup |first=Jaroslav |date=3 Mayo 2025 |title=Vítězkou Miss Czech Republic se stala Linda Górecká |trans-title=Linda Górecká was crowned Miss Czech Republic |url=https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novinky |language=cs|archive-url=https://web.archive.org/web/20260408113311/https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702|archive-date=8 Abril 2026}}</ref> |22 |[[Praga]] |- |{{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Adah|Mushibi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=12 Mayo 2026 |title=Dr. Adah Mushibi Was Crowned Miss World Zambia 2026 |url=https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260514130042/https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-date=14 Mayo 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref> |26 |[[Lusaka]] |- |{{flagicon|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Fatima |Diop|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hulyo 2026 |title=Fatoumata Diop portera les couleurs du Sénégal |language=fr |trans-title=Fatoumata Diop will represent Senegal |website=Le Soleil |url=https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260708134715/https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |archive-date=8 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagicon|SRB}} [[Serbia|Serbiya]] |{{sortname|Simona|Manojlović|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Pebrero 2026 |title=One je ponela titulu najlepše! Simona Manojlović je nova mis Srbije! |language=bs |trans-title=She took home the title of most beautiful! Simona Manojlović is the new Miss Serbia! |website=Republika |url=https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715045033/https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |21 |Novi Sad |- |{{flagicon|Sierra Leone}} [[Sierra Leone]] |{{sortname|Mariyam |Konneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Mariyam Lorba Konneh to Represent Sierra Leone at Miss World 2026 |url=https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Sierraloaded |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722070003/https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Freetown]] |- |{{Flagicon|Zimbabwe}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Brunette|Makanyiso|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=7 Hunyo 2026 |title=While tension fills History was made in Harare as Miss Universe Zimbabwe crowned seven beauty queens to represent the country at some of the world's biggest pageants |language=en |website=Zimbo Live News |url=https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |url-status=live |access-date=10 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607055812/https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Chitungwiza |- |{{flagicon|SGP}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Aishwarya Nicole|Tan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kannan |first=Yugesh |date=16 Hulyo 2026 |title=Miss World Singapore: Aishwarya Nicole Tan's journey |url=https://www.tabla.com.sg/community/people/aishwarya-nicole-tan-selfie-girl-miss-world-singapore |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Tabla |language=en}}</ref> |22 |[[Singapura]] |- |{{flagicon|SOM}} [[Somalia|Somalya]] |{{sortname|Foziya Abdullahi|Garad|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hunyo 2026 |title=Foziya Abdullahi Garad Wins Miss World Somalia 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061955/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms|archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Mogadishu]] |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Prathibha|Liyanarachchi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hunyo 2026 |title=In conversation with Miss World Sri Lanka 2026 Prathibha Liyanaarachchi |url=https://themorning.lk//articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Morning |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713152046/https://www.themorning.lk/articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{sortname|Bianca|Lindström|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Maria Berit Bianca Santos Lindström Wins Miss World Sweden 2026 Crown |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628064744/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |22 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{sortname|Latricia Ian|Sawe|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Maricha |first=Julius |date=1 Mayo 2026 |title=Latricia Sawe: The girl who dreamt of flying, then ruled the runway |url=https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714065515/https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |24 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |{{sortname|Kanteera|Techaphattanakul|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Mayo 2026 |title=งดงามทรงพลัง น้ำผึ้ง กานต์ธีรา คว้ามงมิสเวิลด์-ไทยแลนด์ 2026 พร้อมชิงมงฟ้าที่เวียดนาม ก.ย. นี้ |language=th |trans-title=Beautiful and powerful, Namphueng Kanteera wins the Miss World-Thailand 2026 crown and will compete for the Miss World title in Vietnam this September |website=Thairath |url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260510185219/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854#goog_rewarded |archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |25 |Mae Yao |- |{{flagicon|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Romanda |Hombir|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Selisho |first=Kaunda |date=21 Hulyo 2026 |title=Romanda Hombir: Meet SA's Miss World 2026 rep, proud Swati-Zulu-German heritage icon from Mpumalanga |url=https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722152500/https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |27 |Mpumalanga |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Min-seo|Cha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Nam |first=Duy |date=9 Marso 2026 |title=Nhan sắc đối thủ của Bảo Ngọc gây tranh cãi |trans-title=The beauty of Bao Ngoc's rival sparks controversy |url=https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421104231/https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-date=21 Abril 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=vi}}</ref> |20 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|South Sudan}} [[Timog Sudan]] |{{sortname|Nyandeng Kerubino|Kuanyin Bol|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Hulyo 2026 |title=Nyandeng Kerubino Kuanyin Bol Officially Announced as Miss World South Sudan 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810095539/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |– |[[Juba]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Georgia-Lee|Gill|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2025 |title=Georgia-Lee is Miss World T&T |language=en |website=Trinidad Express Newspapers |url=https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260716034956/https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html|archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Arima |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{sortname|Ignacia|Fernández|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Valdez |first=Cynthia |date=10 Nobyembre 2025 |title=Ignacia Fernández, la nueva Miss Mundo Chile que ganó la corona a ritmo de death metal |language=es |trans-title=Ignacia Fernández, the new Miss World Chile who won the crown to the rhythm of death metal |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112193727/https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal/ |archive-date=12 Nobyembre 2025}}</ref> |27 |Las Condes |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] |{{sortname|Yifei|Dong|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Hulyo 2026 |title=Miss World China Dong Yifei Empowers Children in Remote Communities Through Arts Education |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100223/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Qiqihar]] |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Sıla|Saraydemir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Disyembre 2025 |title=New Azra Akın! Who is Sıla Saraydemir, the 2025 Miss Turkey? |language=en |website=Haberler |url=https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720231227/https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Istanbul]] |- |{{flagicon|UGA}} [[Uganda]] |{{sortname|Elle|Muhoza|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Setyembre 2025 |title=Who is Miss Uganda 2025, Elle Trivia Muhoza? |url=https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The New Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100837/https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |22 |Bukomansimbi |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Valeriia|Lisovska|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Zelenetska |first=Vita |date=14 Disyembre 2025 |title=18-year-old Odesa resident Valeriia Lisovska received the crown of "Miss Ukraine - 2025" |language=en |website=Ukrainian National News |url=https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251214143950/https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |archive-date=14 Disyembre 2025}}</ref> |18 |[[Odessa]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Janka|Végvári|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Végvári Janka lett a Miss World Hungary győztese |trans-title=Here is the beautiful winner! Janka Végvári became the winner of Miss World Hungary |url=https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Blikk |language=hu|archive-url=https://web.archive.org/web/20260430093750/https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7|archive-date=30 Abril 2026}}</ref> |18 |Mosonmagyaróvár |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{Official website|https://www.missworld.com/}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] gcsh5964vswk8binw7hx9i64fmkti42 2221885 2221882 2026-08-27T18:09:59Z Allyriana000 119761 2221885 wikitext text/x-wiki * {{Infobox beauty pageant|name=Miss World 2026|image=|caption=|venue=[[Nha Trang]], Biyetnam|date=5 Setyembre 2026|broadcaster=|presenters=|entrants=111|placements=40|debuts={{Hlist|Eritreya|French Guiana|Maldibas|Mosambik|Pakistan}}|withdrawals={{Hlist|Armenya|Ekwador|Honduras|Madagaskar|Moldabya|Rumanya|Suriname|Tunisya}}|returns={{hlist|Bahamas|Guinea-Bissau|Kapuluang Cook|Kosobo|Laos|Malawi|Maruekos|Noruwega|Tansaniya|Timog Korea}}|before=[[Miss World 2025|2025]]|next=[[Miss World 2027|2027]]}} Ang '''Miss World 2026''' ang magiging ika-73 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na gaganapin sa [[Nha Trang]], Biyetnam sa 5 Setyembre 2026.<ref name=":0">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World 2026 for the first time |language=en |website=Voice of Vietnam |url=https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326224111/https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kokoronahan ni [[Suchata Chuangsri]] ng Taylandiya ang kaniyang kahalili sa pagtatapos ng kompetisyon. == Kaligiran == === Lokasyon at petsa ng kompetisyon === Noong 25 Marso 2026, inihayag ng Miss World Organization sa kanilang ''account'' sa ''[[Instagram]]'' na magaganap ang edisyong ito sa Biyetnam.<ref name=":0" /><ref name=":3">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Miss World 2026 pageant to be held in Vietnam |language=en |website=[[ABS-CBN]] |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326222537/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kinumpirma rin ni Hoàng Nhật Nam, direktor ng Miss World Vietnam, na mangunguna ang Biyetnam sa edisyong ito.<ref name=":4">{{cite news |last=Tieu |first=Tan |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World pageant for the first time |language=en |website=Sài Gòn Giải Phóng |url=https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326225920/https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Noong 29 Marso, inanunsyo ng tagapangulo at CEO ng Miss World Organization na si Julia Morley kasama si Miss World 2025 [[Suchata Chuangsri]] sa kasagsagan ng Miss World Vietnam 2025 sa [[Lungsod Ho Chi Minh]],<ref>{{cite news|last=Tan|first=Cao|date=25 Marso 2026|title=Vietnam set to host Miss World for the first time|url=https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|url-status=live|website=VnExpress|access-date=23 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326223051/https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|archive-date=26 Marso 2026|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Hoai|first=Phương|date=26 Marso 2026|title=Vietnam to host Miss World 2026 for first time|url=https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|access-date=23 Hulyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326093320/https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|archive-date=26 Marso 2026}}</ref> na magaganap ang kompetisyon mula 9 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{cite web|title=Miss World Celebrates its 75th Anniversary in Vietnam from August 9 to September 5|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|url-status=live|website=Miss World|date=29 March 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000858/https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref><ref>{{cite news|date=30 March 2026 |title=Miss World Vietnam 2025 Final: Phan Phuong Oanh crowned the winner |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000611/https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref> Noong 14 Mayo 2026, nilagdaan ang kasunduan sa pangunguna kasama ang mga unang lokasyon ng kompetisyon sa Biyetnam, kabilang ang [[Haiphong]] at [[Vũng Tàu]].<ref>{{cite news|date=14 Mayo 2026 |title=Over 130 contestants will participate in Miss World 2026 in Vietnam |language=en |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam |access-date=28 Hulyo 2026|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515013521/https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref> Nakatakdang manguna ang Nha Trang para sa huling linggo ng mga gawain at sa pinal na kompetisyon mula 23 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=4 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 begins Vietnam journey across three host cities |url=https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html |access-date=4 Agosto 2026 |website=VietNamNet |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810023622/https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Miss World Nepal 2025 Luna Luitel si Miss World Nepal Ashma Kumari KC bilang kandidata ng Nepal dahil sa lumagpas na sa panunungkulan ni Kumari ang petsa ng kompetisyon.<ref>{{cite news|last=Dhakal|first=Rishika|date=3 Agosto 2024|title=Ashma Kumari KC crowned Miss Nepal 2024|url=https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|url-status=live|website=The Kathmandu Post|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20240803162852/https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|archive-date=3 Agosto 2024|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=30 Agosto 2025 |title=Who is Luna Luitel, the winner of Miss Nepal World 2025? |url=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Nepal News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260212155621/https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/|archive-date=12 Pebrero 2026}}</ref> Pinalitan ni Yifei Dong si Rongfei Gan bilang kinatawan ng Tsina dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |date=30 Disyembre 2024 |title=第73届世界小姐中国区总冠军诞生 中国地质大学研究生：网友称美的有气质！ |trans-title=The champion of the 73rd Miss World China was born. A graduate student from China University of Geosciences: Netizens said she is beautiful and has great temperament! |url=https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Sina|archive-url=https://web.archive.org/web/20260625015803/https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml|archive-date=25 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Dong Yifei Set to Represent China at the 75th Anniversary edition of Miss World |language=en |website=Fermina India |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061123/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Annaëlle Ibo si Lauryane Nestor Dilo bilang kinatawan ng Guadalupe sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{cite news|title=Lauryane Nestor Dilo, candidate à Miss Monde|trans-title=Lauryane Nestor Dilo, Miss World candidate|url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|url-status=live|website=France-Antilles|language=fr|date=8 Disyembre 2025|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230090617/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|archive-date=30 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Miss World Guadeloupe 2026 Crowned|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|url-status=live|website=Miss World|date=20 May 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260625015746/https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|archivedate=25 June 2026|accessdate=21 May 2026}}</ref> Pinalitan ni Leakena In si Miss World Cambodia 2026 Soriya Khorn bilang kinatawan ng Kambodya sa personal na kadahilanan.<ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=20 Oktubre 2025|title=ស្ងាត់ៗ តារាស្ពតពាណិជ្ជកម្ម ខន សូរិយា ក្លាយជាម្ចាស់មកុដ Miss World Cambodia 2026|trans-title=Quietly, commercial star Khon Soriya becomes the winner of the Miss World Cambodia 2026 crown|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|archive-url=https://web.archive.org/web/20251020113838/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=21 Enero 2026|title=វិតកម្សាន្ដខន សូរិយា ត្រូវដើរចេញពីតំណែងតំណាងជាតិ នៃកម្មវិធី Miss World 2026 (មានវីដេអូ)|trans-title=Vitakhamsankon Soriya to step down from her position as the national representative of Miss World 2026 (with video)|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260121112254/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|archive-date=21 Enero 2026}}</ref> Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World America 2026 na si Mary Sickler upang kumatawan sa Estados Unidos, matapos mapagdesisyunan ni Miss World America 2026 Jade Glab na ipagliban ang edisyong ito at lumahok na lamang sa Miss World 2027 dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=14 Hulyo 2026 |title=Jade Glab Wins Miss World America 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms |access-date=19 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260808205632/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms|archive-date=8 Agosto 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=23 Hulyo 2026 |title=Mary Sickler to Represent the United States at the 75th Anniversary Edition of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms |access-date=23 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730153747/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Amelie Moore si Carly Wilson bilang kinatawan ng Hilagang Irlanda dahil sa suliraning pangkalusugan.<ref>{{Cite web |last=McLaughlin |first=Sophie |date=3 Hunyo 2025 |title=Carly Wilson crowned as Miss Northern Ireland 2025 |url=https://www.belfastlive.co.uk/whats-on/be/gallery/miss-northern-ireland-2025-named-31771078 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Belfast Live |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Doyle|first=Louise|date=1 Agosto 2026|title='I must prioritise my health': Miss Northern Ireland withdraws from Miss World|url=https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html|website=Belfast Telegraph|access-date=4 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802070809/https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html?__cf_chl_rt_tk=rQTW07NExfMnyzW6QjABBtFjoE116wXa6eveyC3RmSc-1785654489-1.0.1.1-EVYFl0V9GcwvWJ9Qx5JfpOn9NiQtATPFNGTbTwMbZJU|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref><ref /> Pinalitan ni Blair Isufi si Marigona Musshabani bilang kinatawan ng Kosobo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Marigona Musshabani Crowned Miss World Kosovo 2026, Set to Represent Kosovo in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810072918/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lalahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Eritreya, French Guiana, Maldibas, Mosambik, at Pakistan.<ref name=":5">{{Cite web |last=Aden |first=Nuri |date=6 Agosto 2026 |title=Snit Tewoldemedhin: The woman taking Eritrea to Miss World for the first time |url=https://www.trtafrika.com/english/article/3bd3979e2c3c |access-date=10 Agosto 2026 |website=TRT Afrika |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Prima|first=Berkat|date=10 Hunyo 2026|editor=Muhammad Tarmizi Murdianto|title=Guyana Prancis Bakal Kirimkan Wakil Perdana di Miss World 2026|trans-title=French Guiana Will Send Its First Vice-President to Miss World 2026|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|url-status=live|website=IDN Times|language=id|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610180222/https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> Babalik sa edisyong ito ang mga bansang Kapuluang Turkss at Caicos na huling sumali noong [[Miss World 2004|2004]]; Malawi na huling sumali noong [[Miss World 2012|2012]];<ref>{{cite news|last=Akeyo|first=Millicent|date=30 Hulyo 2026|title=Miss World 2026: Malawi replaces beauty queen Chisi with minister's daughter|url=https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|url-status=live|website=TRT Afrika|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806053457/https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> Kosobo na huling sumali noong [[Miss World 2014|2014]]; Kapuluang Cook at Laos na huling sumali noong [[Miss World 2019|2019]];<ref name="HACMCI">{{cite news |last=Etches |first=Melina |date=4 Nobyembre 2025 |title=Henry-Anguna crowned Miss Cook Islands 2025 |website=Radio New Zealand |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251219065209/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |archive-date=19 Disyembre 2025 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Hulyo 2026 |title=Miss World Cook Islands 2026 Tiarē Henry-Anguna Empowers Young Women Through the Ei Katu Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810041040/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bahamas na huling sumali noong [[Miss World 2021|2021]];<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |date=9 Hulyo 2026 |title=Miss World Bahamas 2026 Marechan Burrows Inspires Young Minds Through Her Beauty With a Purpose Initiative |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-the-bahamas-2026-marechan-burrows-inspires-young-minds-through-her-beauty-with-a-purpose-initiative/articleshow/155021634.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> at Guniya-Bissaw, Maruekos, Noruwega, Tansaniya, at Timog Korea na huling sumali noong [[Miss World 2023|2023]].<ref>{{Cite web |date=2 Mayo 2026 |title=From Dar es Salaam to the runway: Latricia Ian's journey as Miss World Tanzania |url=https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Weekend Argus |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042554/https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bumitiw si Monika Harutjunjan ng Armenya dahil sa malubhang kondisyon sa kalusugan ng kaniyang ina.<ref>{{cite news |date=9 Pebrero 2026 |title=Չեխահայ Մոնիկա Հարությունյանը «Հայաստանի գեղեցկուհի» 2026 ազգային մրցույթի հաղթող |language=hy |trans-title=Czech-Armenian Monika Harutjunjanova is the winner of the "Miss Armenia 2026" national contest |website=Orer |url=https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |url-status=live |access-date=6 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260209183755/https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |archive-date=9 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=The reigning Miss World and a group of beauties arrive in Quang Ninh. |url=https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042839/https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=en |via=Vietnam.vn}}</ref> Bumitiw si Samantha Quenedit ng Ekwador dahil sa suliraning pangkalusugan. Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World Estonia 2025 na si Henel Vare upang kumatawan sa kaniyang bansa matapos bumitiw ang orihinal na nagwagi na si Mari-Ann Rõuk upang pagtuunan-pansin ang kaniyang pag-aaral.<ref>{{Cite news |author=Külm |first=Ülo |date=17 Agosto 2025 |title=FOTOD: tema ongi uus Miss World Estonia 2025! |language=Estonian |trans-title=PHOTOS: She is the new Miss World Estonia 2025! |website=Nelli Teataja |url=https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |access-date=10 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817173439/https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite web |date=16 Pebrero 2026 |title=Henel Vare Confirmed as Miss World Estonia 2025 |url=https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301193803/https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tiisler |first=Eliise |date=5 Hulyo 2026 |title=VIDEO {{!}} Missid Õllesummeril: Carolina vallutas Egiptuse lava, Henelit ootab ees Vietnam |trans-title=VIDEO {{!}} Misses at the Beer Festival: Carolina conquered the Egyptian stage, Henel awaits Vietnam (3) |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714213513/https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-date=14 Hulyo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Õhtuleht |language=Estonian}}</ref> Gayunpaman, bumitiw rin si Vare sa kompetisyon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Bumitiw rin si Nadiratou Afolabi ng Togo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last=A. |first=Jean |date=15 Disyembre 2024 |title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou : "Ce qui a fait la différence entre moi et les autres candidates, c'était le …" |trans-title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou: "What made the difference between me and the other candidates was the…" |url=https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810031624/https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=YOP L-FRII |language=fr}}</ref> Bumitiw ang mga bansang Honduras, Madagaskar, Moldabya, Rumanya, Suriname, at Tunisya matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kandidata.<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Miss World: Madagascar Committee Skips 2026 Edition |url=https://livemada.com/news/1353/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=L'Express de Madagascar |language=en |via=LiveMada}}</ref> Dapat sanang lalahok sa unang pagkakataon ang Butan sa edisyong ito, ngunit hindi ito natuloy matapos ang pagpapaliban ng Miss Bhutan 2026.<ref>{{cite news|title=Miss Bhutan returns, winner to represent Bhutan in Miss World|url=https://www.bbs.bt/235857/|url-status=live|website=Bhutan Broadcasting Service|date=27 Nobyembre 2025|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251130140643/https://www.bbs.bt/235857/|archive-date=30 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss World 2026''' | |- |1st runner-up | |- |2nd runner-up | |- |3rd runner-up | |- |Top 6 | |- |Top 12 | |- |Top 20 | |- |Top 40 | * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle Δ * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Nguyễn Δ * {{flagicon|ENG}} Inglatera – Grace Richardson Δ * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George Δ * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] Δ * {{flagicon|PUR}} Porto Riko – Suil Anyelina Pagán<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=20 Agosto 2026 |title=Miss World Sports Challenge: Suil Anyelina Pagán Secures Top 40 Spot |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20260820012936/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-date=20 Agosto 2026 |access-date=20 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> Δ * {{flagicon|FRA}} Pransiya – Indira Ampiot Δ * {{flagicon|DOM}} Republikang Dominikano – Joheirry Mola Δ * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir Δ * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill Δ |} <small>'''Δ''' – Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng mga ''Challenge Event''</small> == Mga ''Challenge Event'' == === Hamon sa Palakasan === Naganap ang ''pangwakas'' ng Hamon sa Palakasan noong 19 Agosto 2026 sa [[Haiphong]] kung saan ang dalawampu't-apat na kandidata ang napili mula sa karerang 1.25 km para lumahok sa huling ''round''.<ref name="TT1408">{{cite news|title=Over 100 Miss World 2026 contestants begin week-long journey in Vietnam|url=https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|date=14 Agosto 2026|access-date=18 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260814143926/https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|archive-date=14 Agosto 2026|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=19 Agosto 2026 |title=[PRNewswire] Miss World 2026 at Dragon Ocean Do Son Elevates Vietnam |url=https://en.yna.co.kr/view/RPR20260819008200353?section=press-release/index |access-date=19 Agosto 2026 |website=Yonhap News Agency |language=en}}</ref> Ang kandidatang magwawagi ay pakusang makakapasok sa Top 40. Nagwagi si Suil Anyelina Pagán ng Porto Riko sa hamong ito.<ref name=":02">{{Cite web |last=Ngan|first=Kim|date=19 Agosto 2026|title=Lộ diện mỹ nhân đầu tiên vào Top 40 Miss World 2026|trans-title=The first beauty queen to make it into the Top 40 of Miss World 2026 has been revealed|url=https://phunuvietnam.vn/lo-dien-my-nhan-dau-tien-vao-top-40-miss-world-2026-238260819202534137.htm|access-date=19 Agosto 2026|website=Báo Phụ nữ Việt Nam|language=vi}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Palakasan. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|PUR}} '''Porto Riko''' – '''Suil Anyelina Pagán<ref name=":02" />''' |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore<ref name=":02" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis<ref name=":02" /> |- |Top 24<ref name=":02" /> | * {{flagicon|ALB}} Albanya – Alba Tirtja * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagdeco|ESA}} El Salvador – Andrea Rivas * {{flagicon|SLO}} Eslobenya – Amadea Zupan * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{flagicon|MKD}} Hilagang Masedonya – Eva Velichkovska * {{flagicon|ENG}} Inglatera – Grace Richardson * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|MEX}} Mehiko – Cassandra García * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PAR}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] * {{flagicon|FIN}} Pinlandiya – Kiia Huutoniemi * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi |} === Hamong ''Head-to-Head'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong ''Head-to-Head'' noong 22 at 24 Agosto 2026 sa Khanh Hoa Children’s Palace sa Nha Trang kung saan ipinakilala ng lahat ng mga kandidata ang kanilang mga sarili at nagbigay ng mga talumpati tungkol sa kanilang mga proyekto. Limang kandidata na napili mula sa bawat rehiyong kontinental ang nagtunggali sa ikalawang bahagi, kung saan tinukoy ang apat na nagwagi mula sa mga rehiyong kontinental na pakusang makakapasok sa Top 40.<ref>{{Cite web |last=|first=|date=24 Agosto 2026|title=WATCH: Asia Rose Simpson makes the case for sport and dance with passionate speech at Miss World 2026|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/healthandwellness/999636/asia-rose-simpson-makes-the-case-for-sport-and-dance-with-passionate-speech-at-miss-world-202/story/|access-date=26 Agosto 2026|website=[[GMA News Online]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=25 Agosto 2026 |title=Miss World PH Asia Rose Simpson tops head-to-head challenge for Asia & Oceania |url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/137540/miss-world-ph-asia-rose-simpson-tops-head-to-head-challenge-for-asia-oceania/story |access-date=26 Agosto 2026 |website=GMA Lifestyle |language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 20 matapos magwagi sa Hamong ''Head-to-Head''. * {{Color box|lightgray|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Head-to-Head''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | | |- style="background:lightgray;" | rowspan="4" |Top 4<ref>{{Cite web |last=Baltasar |first=Cecile |date=25 Agosto 2026 |title=PH's Asia Rose Simpson now in Top 40 of Miss World 2026 |url=https://philstarlife.com/celebrity/176186-asia-rose-simpson-now-in-top-40-miss-world-2026? |access-date=26 Agosto 2026 |website=Philstar Life |language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- style="background:lightgray;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- style="background:lightgray;" |Europa | * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle |- style="background:lightgray;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill |- | rowspan="4" |Top 20<ref name="h2h">{{Cite web |last=Prima|first=Berkat|date=25 Agosto 2026|title=Hasil Lengkap Head to Head Challenge Miss World 2026|trans-title=Complete Result of Miss World 2026 Head to Head Challenge|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/hasil-lengkap-head-to-head-challenge-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-ql0fbj|access-date=26 Agosto 2026|website=IDN Times|language=id}}</ref> | style="vertical-align:middle;" |Aprika | * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] – Adah Mushibi |- | style="vertical-align:middle;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|MDV}} Maldibas – Mariyam Eema Mohamed * {{flagicon|KOR}} Timog Korea – Min-seo Cha |- | style="vertical-align:middle;" |Europa | * {{flagicon|SCO}} Eskosya – Eilidh MacDonald * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagicon|WAL}} Gales – Helena Hawke * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne |- | style="vertical-align:middle;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil |} === Hamon sa Talento === * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Talento. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Placement !Contestant |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|ENG}} '''Inglatera''' – '''Grace Richardson''' |- |2nd place | * {{flagicon|GLP|local}} Guadalupe – Annaëlle Ibo |- |3rd place | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- | style="vertical-align:middle;" |Top 23 | * {{flagicon|VNM}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagicon|BIH}} Bosnya at Hersegobina – Lana Jahić * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{flagicon|ETH}} Etiyopiya– Ruth Yirgalem * {{flagicon|GTM}} Guwatemala – Andrea Ortiz * {{flagicon|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{flagicon|NPL}} Nepal – Luna Luitel * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero * {{flagicon|NGA}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|PRY}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|PRT}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|ZMB}} Sambia – Adah Mushibi * {{flagicon|LKA}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong |} === Hamong ''Top Model'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong Top Model noong 18 Agosto 2026 sa Dragon Beach Square, [[Haiphong]], kasabay ng ''Vietnam Beauty Fashion Fest XVI'' kung saan nirampa ng lahat ng 111 kandidata ang mga disenyo na gawa ng mga taga-disenyong Biyetnames.<ref name="TT1408" /><ref>{{Cite web |last=Tribune |first=Daily |date=17 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 queens take runway for ‘The Green World’ |url=https://tribune.net.ph/2026/08/17/miss-world-2026-queens-take-runway-for-the-green-world |access-date=18 Agosto 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=19 Agosto 2026 |title=PH’s Miss World bet walks with broken shoe at ‘Top Model’ event |url=https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-url=https://web.archive.org/web/20260819093720/https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-date=19 Agosto 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Mula sa unang bahagi ng hamon, animnapung pinalista ang lalahok sa ikalawang bahagi ng hamong Top Model na magaganap sa 27 Agosto 2026 sa Nha Trang kung saan irarampa ng animnapung pinalista ang mga disenyo mula sa mga lokal na taga-disenyo ng kanilang bansang kinakatawan.<ref>{{cite news|title=PH's Asia Rose Simpson advances to finals of Miss World's Top Model competition|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|url-status=live|website=[[ABS-CBN]]|date=21 Agosto 2026|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821124643/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> Limang kandidata na napili mula sa bawat rehiyong kontinental ang muling rumampa sa huling bahagi, kung saan tinukoy ang apat na nagwagi mula sa mga rehiyong kontinental na pakusang makakapasok sa Top 40. * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 20 matapos magwagi sa Hamong ''Top Model''. * {{Color box|lightgray|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Top Model''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | | |- style="background:lightgray;" | rowspan="4" |Top 4 |Aprika | * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George |- style="background:lightgray;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Nguyễn |- style="background:lightgray;" |Europa | * {{flagicon|FRA}} Pransiya – Indira Ampiot |- style="background:lightgray;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|DOM}} Republikang Dominikano – Joheirry Mola |- | rowspan="4" |Top 21 |Aprika | * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas<ref>{{Cite news |last=Gaoswediwe |first=Ndingililo |date=20 Agosto 2026 |title=Botswana: Thomas Makes Winning Team |language=en |work=Botswana Daily News |url=https://allafrica.com/stories/202608200346.html |access-date=24 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260824025514/https://allafrica.com/stories/202608200346.html |archive-date=24 Agosto 2026 |via=AllAfrica}}</ref> * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{Flagicon|Zimbabwe}} Simbabwe – Brunette Makanyiso * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|IND}} Indiya – Nikita Porwal * {{flagicon|CAM}} Kambodya – Leakena In * {{flagicon|THA}} Taylandiya – Kanteera Techaphattanakul * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong |- |Europa | * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagdeco|KOS}} Kosobo – Blair Isufi * {{flagicon|CZE}} Republikang Tseko – Linda Górecká * {{flagicon|UKR}} Ukranya – Valeriia Lisovska |- |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Mística Núñez * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} French Guiana – Audrey Ho-Wen-Tsaï * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero |- | rowspan="4" |Top 60<ref>{{cite news|last=Fernando|first=Jefferson|date=21 Agosto 2026|title=Asia Rose Simpson advances to Miss World Top Model Top 60|url=https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|url-status=live|website=Daily Tribune|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821123546/https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Fatima Koné * {{flagdeco|GHA}} Gana – Rumzia Sule * {{flagicon|GUI}} Guniya – Saran Keita * {{flagdeco|CMR}} Kamerun – Noura Njikam * {{flagicon|MRI}} Mawrisyo – Shreeya Bokhoree * {{flagicon|MOZ}} Mosambik – Arcenia Quehá * {{flagicon|SEN}} Senegal – Fatima Diop<ref>{{Cite web |last=Kassa Bouassa |first=Yann Russe |date=21 Agosto 2026 |title=Miss Monde 2026 : le Sénégal qualifié pour la finale du Top model challenge |trans-title=Miss World 2026: Senegal qualifies for the Top Model Challenge final |url=https://www.quoideneuf.info/article/20260821120500-miss-monde-2026-le-senegal-qualifie-pour-la-finale-du-top-model-challenge |access-date=24 Agosto 2026 |website=Quoideneuf |language=fr}}</ref> * {{flagicon|SOM}} Somalya – Foziya Abdullahi Garad * {{flagicon|TZA}} Tansaniya – Latricia Ian Sawe |- |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis * {{flagdeco|JPN}} Hapon – Yui Kawana * {{flagicon|INA}} Indonesya – Audrey Bianca Callista * {{Flagicon|Laos}} Laos – Mongkoutphet Harnsana * {{flagdeco|MYS}} Malaysia – Taanusiya Chetty * {{flagicon|MYA}} Myanmar – Han Theint Theint Aung * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]]<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Agosto 2026 |title=PH’s Asia Rose Simpson advances to Miss World 2026 ‘Top Model’ finals |url=https://entertainment.inquirer.net/681173/phs-asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-2026-top-model-finals |access-date=21 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] – Sıla Saraydemir |- |Europa | * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagicon|ITA}} Italya – Lucrezia Mangilli * {{flagdeco|MLT}} Malta – Nicole Spiteri * {{flagicon|Montenegro}} Montenegro – Maša Vukićević * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi |- |Kaamerikahan at Karibe | * {{Flagicon|ARG}} Arhentina – Alina Akselrad * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|BRA}} Brasil – Gabriela Botelho * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagicon|CAN}} Kanada – Angelina Fan * {{flagicon|CAY}} Kapuluang Cayman – Kristianna Gordon * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PER}} Peru – Josiane Sciotti * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández |} == Mga kandidata == Ang mga sumusunod ay mga kumpirmadong kalahok:<ref>{{cite news|last=Solis|first=Velnera|date=14 Mayo 2026|title=Miss World 2026: Date, Venue, Contestants and Everything Yoo Need to Know|url=https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|url-status=live|website=Zambian Face|access-date=4 Agosto 2026|archive-date=15 Mayo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515012239/https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|language=en}}</ref> {| class="sortable wikitable" style="font-size:95%" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |{{sortname|Alba|Tirtja|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bảo Ngọc's rivals at Miss World have emerged |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-post1849660.tpo |url-status=live |access-date=28 Hunyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608082221/https://tienphong.vn/vu-tau-hoa-dam-xe-tai-o-ha-noi-cuc-csgt-de-nghi-xem-xet-trach-nhiem-cua-tai-xe-o-to-post1849670.tpo |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |25 |[[Tirana]] |- |{{flagicon|GER}} [[Alemanya]] |{{sortname|Julia |Kühnle|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Hulyo 2026 |title=Julia Kühnle Crowned Miss World Germany 2026 Ahead of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730220414/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Berlin]] |- |{{Flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{sortname|Alina|Akselrad|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=Alina Akselrad representará a Argentina en la competencia de Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Alina Akselrad will represent Argentina in the Miss World 2026 competition |website=Córdoba Interior Informa |url=https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513041450/https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |archive-date=13 May 2026}}</ref> |27 |Córdoba |- |{{flagicon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Olivija|Spanovskis|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Rifai |date=12 Enero 2026 |title=7 Potret Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Curi Atensi! |language=id |trans-title=7 Portraits of Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Stealing Attention! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260206192814/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |archive-date=6 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref> |25 |[[Adelaide]] |- |{{flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |{{sortname|Marechan|Burrows|nolink=1}}<ref name=":2">{{cite news |date=26 Marso 2025 |title=Miss World The Bahamas introduced |language=en |website=The Nassau Guardian |url=https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260328023048/https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |archive-date=28 Marso 2026 |accessdate=}}</ref> |27 |[[Nassau]] |- |{{flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Samanzar|Sayeed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=|date=11 Hulyo 2026|title=কে হলেন এবারের মিস ওয়ার্ল্ড বাংলাদেশ|trans-title=Who is this year's Miss World Bangladesh?|url=https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|access-date=12 Hulyo 2026|website=Channel 24|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715051056/https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Fatima|Koné|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=29 Hunyo 2025 |title=Beauté: Koné Fatima élue Miss Côte d’Ivoire 2025 |trans-title=Beauty: Koné Fatima elected Miss Côte d’Ivoire 2025 |url=https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025 |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Linfodrome |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20250807032018/https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025|archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> |23 |Azaguié |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{sortname|Olga|Lombardo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Clapson |first=Colin |date=23 Pebrero 2026 |title=22-year-old student Olga Lombardo is new Miss Belgium |url=https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/ |access-date=5 Hulyo 2026 |website=VRT NWS |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260705031545/https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/|archive-date=5 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Leuven |- |{{flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] |{{sortname|Faith|Edgar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=17 Hunyo 2025 |title=Faith Edgar Crowned Miss World Belize 2025 |url=https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/ |access-date=9 Hulyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260414122317/https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/|archive-date=14 Abril 2026}}</ref> |24 |San Pedro |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{sortname|Mística|Núñez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Nobyembre 2025 |title=Miss Falcón gana el Miss World Venezuela 2025 |url=https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|access-date=13 Nobyembre 2025 |website=Primicia|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20251206111351/https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|archive-date=6 Disyembre 2025|trans-title=Miss Falcón wins Miss World Venezuela 2025.}}</ref> |24 |Punto Fijo |- |{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Bảo Ngọc|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Agosto 2025 |title=Hoa hậu Bảo Ngọc thi Miss World |language=vi |trans-title=Miss Bảo Ngọc competes in Miss World |website=VnExpress |url=https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html |access-date=10 Setyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620055023/https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Cần Thơ |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosniya at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |{{sortname|Lana|Jahić|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=27 Hunyo 2026 |title=Tuzlanka Lana Jahić je nova Miss Bosne i Hercegovine |trans-title=Lana Jahić from Tuzla is the new Miss Bosnia and Herzegovina |url=https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628051312/https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |archive-date=28 Hunyo 2026 |access-date=5 Hulyo 2026 |website=Radio Sarajavo |language=bs}}</ref> |18 |Tuzla |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Ruth|Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kgamanyane |first=Nnasaretha |date=25 March 2025 |title=Thomas prophecy on winning Miss Botswana comes to pass |url=https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news |access-date=9 May 2025 |website=Mmegi Online |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731084436/https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Masunga |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |{{sortname|Gabriela|Botelho|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Nicolau |first=André |date=1 Pebrero 2026 |title=Gabriela Botelho, representante de Sergipe, é eleita Miss Brasil Mundo 2026 |language=pt-BR |trans-title=Gabriela Botelho, representing Sergipe, is elected Miss Brazil World 2026 |website=CNN Brasil |url=https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260202040947/https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |archive-date=2 Pebrero 2026}}</ref> |25 |Belo Horizonte |- |{{flagicon|BGR}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Tsevetelina |Lozanova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Цветелина Лозанова е новата "Мис Свят България 2026" |trans-title=Tsvetelina Lozanova is the new Miss World Bulgaria 2026 |url=https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058 |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Bulgaria Dnes |language=bg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722034637/https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Vanessa|Kraljevic|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Ruiz |first=Melvy |date=28 Hunyo 2025 |title=La cruceña Vanessa Kraljevic es la nueva Miss Bolivia Mundo 2025 |trans-title=Vanessa Kraljevic from Santa Cruz is the new Miss Bolivia World 2025 |url=https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Eju.tv |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260418220844/https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/|archive-date=18 Abril 2026}}</ref> |23 |[[Santa Cruz de la Sierra]] |- |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Lishantely|Jennie|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=16 Disyembre 2025 |title=Lishantely Jennie koroná komo Miss World Curaçao |language=pap |trans-title=Lishantely Jennie was crowned as Miss World Curaçao |website=extra.cw |url=https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125094420/https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |archive-date=25 Enero 2026}}</ref> |18 |Willemstad |- |{{flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Josephine|Bøttger|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=26 Abril 2026 |title=Lộ diện thêm nhiều người đẹp đến Việt Nam thi Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=More beauties revealed to be coming to Vietnam to compete in Miss World |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260427012148/https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |archive-date=27 Abril 2026}}</ref> |24 |Hillerød |- |{{flagdeco|ESA}} [[:en:Miss_El_Salvador|El Salvador]] |{{sortname|Andrea|Rivas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Palacios |first=Marcella |date=1 Oktubre 2025 |title=Adriana Rivas, Miss Usulután, es la nueva Miss World El Salvador 2025/26 |trans-title=Adriana Rivas, Miss Usulután, is the new Miss World El Salvador 2025/26 |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Diario de Hoy|archive-url=https://web.archive.org/web/20260419025255/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/|archive-date=19 Abril 2026}}</ref> |23 |[[:en:Usulután|Usulután]] |- |{{flagicon|ERI}} [[Eritrea|Eritreya]] |{{sortname|Snit |Tewoldemedhin|nolink=1}}<ref name=":5" /> |26 |[[Asmara]] |- |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{sortname|Eilidh|MacDonald|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Peddi |first=Sarah |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Scotland 2025 winner revealed as stunning Glasgow beauty takes crown just before age cut-off |language=en |website=The Scottish Sun |url=https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810060845/https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Glasgow]] |- |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Amadea|Zupan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=13 Enero 2025 |title=Nova Miss Slovenije je postala Amadea Zupan iz Sežane |trans-title=Amadea Zupan from Sežana became the new Miss Slovenia |url=https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novice Svet24 |language=sl|archive-url=https://web.archive.org/web/20260114132027/https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630|archive-date=14 Enero 2026}}</ref> |26 |Sežana |- |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |{{sortname|Elisabeth|Reynés|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Abril 2026 |title=Elisabeth Reynés, proclamada Miss World Spain 2026, será la representante de España en Miss Mundo |language=es |trans-title=Elisabeth Reynés, proclaimed Miss World Spain 2026, will be Spain's representative at Miss World |website=El Mundo |url=https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713210732/https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Mallorca]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Mary|Sickler|nolink=1}}<ref name=":1" /> |23 |[[Las Vegas]] |- |{{Flagicon|Ethiopia}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{sortname|Ruth|Yirgalem|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=23 Abril 2026 |title=The Enduring Legacy of Miss World from London to Vietnam |language=en |website=Pulse of Africa |url=https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628062603/https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |21 |[[Adis Abeba]] |- |{{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} [[French Guiana]] |{{sortname|Audrey|Ho-Wen-Tsaï|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Hunyo 2026 |title=Audrey Ho Wen Tsai représentera la Guyane au concours Miss World, une « première historique » pour le territoire |language=fr |trans-title=Audrey Ho Wen Tsai will represent French Guiana at the Miss World competition, a "historic first" for the territory |work=Outremers360 |url=https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610084647/https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> |20 |[[:en:Kourou|Kourou]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |{{sortname|Helena|Hawke|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Owens |first=David |date=5 Mayo 2025 |title=Student nurse is crowned Miss Wales 2025 |url=https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Nation Cymru |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511205741/https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> |20 |Caerleon |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Rumzia |Sule|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Rumzia Sule Wins Miss World Ghana 2026, Set to Represent Her Country at the 75th Miss World Festival |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260728125432/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms|archive-date=28 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Accra]] |- |{{flagdeco|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|María de los Ángeles|Ndong|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nkene |first=Gabriel Ebang Oyono |date=9 Setyembre 2025 |title=Conozca a todas las ganadoras del certamen Miss Guinea Ecuatorial 2024 |language=es |trans-title=Meet all the winners of the Miss Equatorial Guinea 2024 pageant |website=Ahora Equatorial Guinea |url=https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250804214509/https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |archive-date=4 Agosto 2025}}</ref> |25 |[[Malabo]] |- |{{Flagicon|GRC}} [[Gresya]] |{{sortname|Mikaela|Kasari|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=73ος Διαγωνισμός Ομορφιάς: Star Hellas 2025 η Μικαέλα Κάσαρι – Λάμψη στο Fantasia Live |language=el |trans-title=73rd Beauty Contest: Star Hellas 2025 Mikaela Kasari – Shine at Fantasia Live |website=Showbiz TV |url=https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720225030/https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |19 |[[Atenas]] |- |{{flagicon|GLP|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Annaëlle|Ibo|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=28 Mayo 2026 |title=Annaelle Ibo représentera la Guadeloupe à Miss Monde 2026 |language=fr |trans-title=Annaelle Ibo will represent Guadeloupe at Miss World 2026 |website=France-Antilles |url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260529111751/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |archive-date=29 Mayo 2026}}</ref> |24 |Metz |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Saran|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Hulyo 2026 |title=Miss World Guinea 2026: Saran Keita selected |url=https://www.radioguinee.com/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected |access-date=24 Hulyo 2026 |website=Radio Guinée |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260723163044/https://www.radioguinee.com/fr/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected|archive-date=23 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Kankan |- |{{flagicon|GBS}} [[Guinea-Bissau|Guniya-Bissaw]] |{{sortname|Hernânia |Nantote|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Hernânia Nantote Crowned Miss World Guinea-Bissau 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810071343/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Bissau|Bissaw]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Andrea|Ortíz|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Guzmán |first=María Alejandra |date=1 Hunyo 2025 |title=Miss Guatemala Contest 2025: ¿Quiénes son las seis ganadoras que representarán a Guatemala en certámenes internacionales? |trans-title=Miss Guatemala Contest 2025: Who are the six winners who will represent Guatemala in international pageants? |url=https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Prensa Libre |language=es-GT|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807000359/https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref> |20 |Chiquimula |- |{{Flagicon|Guyana}} [[Guyana]] |{{sortname|Kelcia|Nelson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Mayo 2026 |title=Kelcia Nelson crowned Miss World Guyana 2026 |language=en |website=Newsroom Guyana |url=https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260605063709/https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/|archive-date=5 Hunyo 2026}}</ref> |27 |Linden |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{sortname|Nevaeh|Allen|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Enero 2026 |title=Nevaeh Allen is the new Miss Jamaica World |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709130123/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |19 |Linstead |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Yui|Kawana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=22 Oktubre 2025 |title=『ミス・ワールド』日本代表に川名祐衣さん、憧れの存在は上戸彩 「刑事ものに出たい」 |trans-title=Yui Kawana is Japan's representative for Miss World, and her idol is Aya Ueto: "I want to be in a detective show" |url=https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/ |access-date=14 Nobyembre 2025 |website=Oricon News |language=ja |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022110750/https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[Tokyo]] |- |{{flagicon|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Marie Kemlyne|Félix|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Cerisier |first=Angella Laurancya |date=9 Hunyo 2026 |title=« ZOOMONS » sur Miss World Haïti 2026 : « Beauty with a Purpose »… ou « j’ai pas de connexion en fait » ! |trans-title="ZOOMONS" on Miss World Haiti 2026: "Beauty with a Purpose"... or "I don't actually have a connection!" |url=https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/ |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Belinde Magzaine |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20260724182958/https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/|archive-date=24 Hulyo 2026}}</ref> |25 |Jérémie |- |{{flagdeco|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |{{sortname|Julia|Horne|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Agosto 2025 |title=New Miss Gibraltar looks ahead to a busy year |url=https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025 |access-date=10 Setyembre 2025 |website=Gibraltar Broadcasting Corporation |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423195748/https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Gibraltar|Hibraltar]] |- |{{flagdeco|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |{{sortname|Amelie|Moore|nolink=1}}<ref /> |18 |[[:en:Ballyclare|Ballyclare]] |- |{{flagicon|MKD}} [[Hilagang Masedonya]] |{{sortname|Eva |Velickovska|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Eva Velichkovska Crowned Miss World North Macedonia 2026|url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|website=Fermina|date=30 Hulyo 2026|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154746/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |20 |[[Skopje]] |- |{{flagicon|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Nikita|Porwal|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Nikita Porwal crowned Femina Miss India World 2024|url=https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|website=Prameya|date=8 Oktubre 2025|access-date=10 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411191656/https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |24 |Ujjain |- |{{flagicon|INA}} [[Indonesia|Indonesya]] |{{sortname|Audrey Bianca|Callista|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sukardi |first=Muhammad |date=9 Hulyo 2025 |title=Profil Audrey Bianca, Pemenang Miss Indonesia 2025 |trans-title=Profile of Audrey Bianca, Winner of Miss Indonesia 2025 |url=https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=iNews |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20260105212939/https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025|archive-date=5 Enero 2026}}</ref> |22 |[[Jakarta]] |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |{{sortname|Grace|Richardson|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Billson |first=Chantelle |date=24 Nobyembre 2025 |title='Powerful and proud' student makes history as first out gay Miss England |language=en |website=PinkNews |url=https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124113009/https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> |19 |[[Leicester]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Caoimhe|Kenny|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barr |first=Caoimhinn |date=16 Hunyo 2025 |title=Former Inishowen schoolgirl crowned Miss Ireland 2025 |language=en |website=Donegal Live |url=https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |url-status=live |access-date=10 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616160846/https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |archive-date=16 Hunyo 2025}}</ref> |25 |[[Dublin]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucrezia|Mangilli|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Hunyo 2024 |title=Chi è Lucrezia Mangilli, la nuova Miss Mondo Italia 2024 |trans-title=Who is Lucrezia Mangilli, the new Miss World Italy 2024 |url=https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Il Giornale |language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423204325/https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Udine]] |- |{{flagicon|CAM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Leakena|In|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hulyo 2026 |title=Miss World Cambodia 2026 Leakena In Empowers Vulnerable Children and Young Women Through Beauty With a Purpose |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cambodia-2026-leakena-in-empowers-vulnerable-children-and-young-women-through-beauty-with-a-purpose/articleshow/155212758.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CMR}} [[Cameroon|Kamerun]] |{{sortname|Noura|Njikam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Mbassi |first=Jean |date=28 Hunyo 2024 |title=Miss Cameroun 2024 : Noura Raïssa Njikam remporte la couronne |trans-title=Miss Cameroon 2024: Noura Raïssa Njikam wins the crown |url=https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108231921/https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-date=8 Nobyembre 2024 |access-date=29 Hunyo 2024 |website=Le Bled Parle |language=fr-FR}}</ref> |25 |[[Yaoundé]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Angelina|Fan|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Agosto 2024 |title=2024年第三届加拿大中国高校校友网球公开赛成功举办 |language=zh-Hans |trans-title=The 3rd Canada Chinese University Alumni Tennis Open 2024 was successfully held |website=Easyca.ca |url=https://easyca.ca/archives/409461 |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807031614/https://easyca.ca/archives/409461 |archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> | 24 | [[Toronto]] |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Kristianna|Gordon|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Khôi |first=Minh |date=28 Marso 2026 |title=Điều đặc biệt của mỹ nhân Cayman thi Miss World 2026 |language=vi |trans-title=The Special Features of the Cayman Beauty Queen Competing in Miss World 2026 |website=Saostar |url=https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260329091136/https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |archive-date=29 Marso 2026}}</ref> |21 |West Bay |- |{{flagdeco|COK}} [[Kapuluang Cook]] |{{sortname|Tiarē|Henry-Anguna|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Tairi |first=Teitimoana |date=10 Agosto 2026 |title=Miss Cook Islands Tiare Henry-Anguna heads to Miss World in Vietnam |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810082558/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Radio New Zealand |language=en-nz}}</ref> |23 |Titikaveka |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{sortname|Bagym|Baltabaeva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |23 |Oskemen |- |{{Flagicon|KEN}} [[Kenya]] |{{sortname|Trizah Muhenje|Akala|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Wangu |first=Mariam |date=20 Disyembre 2025 |title=Ivy Trizah Muhenje crowned Miss World Kenya 2026: A new Queen, A new era |language=en |website=TV47 Digital |url=https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118163138/https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |archive-date=18 Enero 2026}}</ref> |24 |[[Nairobi]] |- |{{Flagicon|KGZ}} [[Kyrgyzstan|Kirgistan]] |{{sortname|Saadat |Asylbekova|nolink=1}}<ref>{{cite news|last=Musalieva|first=Aidana|date=5 Agosto 2026|title=25-year-old Saadat Asylbekova to represent Kyrgyzstan at Miss World 2026|url=https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|url-status=live|website=24.KG|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806153816/https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |26 |[[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Andrea|Romero|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Morales |first=Carolina |date=6 Agosto 2024 |title=Quién es Andrea Romero, la nueva Miss Mundo Colombia 2024: tiene una anécdota con Iván Duque |trans-title=Who is Andrea Romero, the new Miss World Colombia 2024? She has an anecdote with Iván Duque |url=https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Diario AS |language=es-co|archive-url=https://web.archive.org/web/20260510053152/https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/|archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |19 |[[Atlántico (Colombia)|Atlántico]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Blair|Isufi|nolink=1}} |27 |Fier |- |{{Flagicon|Croatia}} [[Croatia|Kroasya]] |{{sortname|Ema Helena|Vičar|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=29 Oktubre 2025 |title=Ema Helena (23) je nova Miss Hrvatske |language=hr |trans-title=Ema Helena (23) is the new Miss Croatia |website=Index.hr |url=https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251029205303/https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |archive-date=29 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Zagreb]] |- |{{Flagicon|Laos}} [[Laos]] |{{sortname|Mongkoutphet|Harnsana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Hulyo 2026 |title=Miss World Laos Is Preserving Traditional Weaving Through Her Beauty With a Purpose Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713230054/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Salavan |- |{{flagicon|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Milana |Smolara|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Milana Smolara Crowned Miss World Latvia 2026, Set to Represent Latvia in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154806/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Riga]] |- |{{Flagicon|Lebanon}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Perla|Harb|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Oktubre 2025 |title=Perla Harb wins Miss Lebanon 2025 crown in star-studded ceremony |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en |access-date=21 Oktubre 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251118012117/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en|archive-date=18 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |Al-Maamriyah |- |{{flagdeco|MWI}} [[Malawi]] |{{sortname|Ireen |Navicha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Ireen Navicha to Represent Malawi at Miss World 2026 in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806232001/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |20 |[[Lilongwe]] |- |{{flagdeco|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Taanusiya|Chetty|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sokial |first=Sandra |date=4 Disyembre 2024 |title=Taanusiya Chetty wins Miss World Malaysia 2024 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded |access-date=10 Hulyo 2025 |website=The Star |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426124239/https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded|archive-date=26 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagicon|MDV}} [[Maldives|Maldibas]] |{{sortname|Mariyam |Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Agosto 2026 |title=Miss World Maldives 2026 Mariyam Eema Mohamed Makes History as the First-Ever Miss World Maldives |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-maldives-2026-mariyam-eema-mohamed-makes-history-as-the-first-ever-miss-world-maldives/articleshow/155324622.cms |access-date=10 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Malé]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Nicole|Spiteri|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=4 Hulyo 2024 |title=Nicole Spiteri wins Miss World Malta contest |url=https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=TVM News |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411012515/https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |23 |Marsa |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Laurence|Fibleuil|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Pinel-Fereol |first=Peggy |date=14 Hunyo 2026 |title=Miss Martinique 2026 : Maureen-Alycia Lucea-Merlin représentera la Martinique à Miss France 2027 |language=fr |trans-title=Miss Martinique 2026: Maureen-Alycia Lucea-Merlin will represent Martinique at Miss France 2027 |website=Outre-mer La 1ère |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260614055134/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |archive-date=14 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Le Robert |- |{{flagicon|MAR}} [[Maruekos]] |{{sortname|Chirihan|Chergui|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kharroubi |first=Hajar |date=9 Agosto 2026 |title=Moroccan Miss World 2026 candidate Chirihan Chergui on her preparations, Moroccan heritage and Doors Open project |url=https://en.le360.ma/lifestyle/moroccan-miss-world-2026-candidate-chirihan-chergui-on-her-preparations-moroccan-heritage-and-doors_5YVP2HGC3VERHKNGUAAGFF7XFM/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Le 360 Anglais |language=en}}</ref> |20 |[[Casablanca]] |- |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Shreeya|Bokhoree|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Mungur |first=Nathalie Marion |date=25 Abril 2025 |title=Shreeya Bokhoree élue Miss World Mauritius 2026 |language=fr |trans-title=Shreeya Bokhoree elected Miss World Mauritius 2026 |website=Le Défi Media Group |url=https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712064320/https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026|archive-date=12 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Grand Port |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |{{sortname|Cassandra|García|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Naranjo López |first=Itzel |date=30 Nobyembre 2025 |title=¿Quién es Cassandra García Olea, Miss México 2025? Competirá en Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Who is Cassandra García Olea, Miss Mexico 2025? She will compete in Miss World 2026 |website=SDP Noticias |url=https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714050133/https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Emiliano Zapata |- |{{flagicon|MGL}} [[Mongolya]] |{{sortname|Enkhtuul|Bayarsaikhan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=24 Setyembre 2025 |title=“Miss World Mongolia-2026” фестивалийн үндэсний ялагчаар Б.Энхтуул шалгарлаа |url=https://ikon.mn/n/3i1p |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Ikon.mn |language=mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429042457/https://ikon.mn/n/3i1p|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ulan Bator]] |- |{{flagicon|Montenegro}} [[Montenegro]] |{{sortname|Maša|Vukićević|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Abril 2026 |title=Maša Vukićević sa Cetinja predstavlja Crnu Goru na Izboru za miss svijeta |language=bs |trans-title=Maša Vukićević from Cetinje represents Montenegro at the Miss World Pageant |website=Cafe del Montenegro |url=https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802094630/https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref> |21 |Cetinje |- |{{flagicon|MOZ}} [[Mosambik]] |{{sortname|Arcenia |Quehá|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Agosto 2026 |title=24 African women, 24 stories: Meet Ghana’s Rumzia and the queens taking Africa to Miss World 2026 |url=https://www.pulse.com.gh/story/miss-world-2026-ghana-rumzia-sule-2026082215273299779 |access-date=24 Agosto 2026 |website=Pulse Ghana |language=en}}</ref> |21 |Sofala |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Han Theint Theint |Aung|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=13 Hulyo 2026 |title=Han Theint Theint Aung Wins Miss World Myanmar 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731161503/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Yangon]] |- |{{flagicon|Namibia}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Elly|Aron|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nghifindaka |first=Lucia |date=2 Pebrero 2026 |title=Elly Aron crowned Miss NGO Namibia 2026 |language=en |website=Namibian Broadcasting Corporation |url=https://nbcnews.na/node/114863 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713174853/https://nbcnews.na/node/114863|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |20 |Ohangwena |- |{{NPL}} |{{sortname|Luna|Luitel|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sanskriti Pokharel |date=31 Agosto 2025 |title=Luna Luitel crowned Miss Nepal World 2025 |language=en |website=The Kathmandu Post |url=https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |url-status=live |access-date=21 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902041014/https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Katmandu]] |- |{{flagicon|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Tamunosoye|Karibi-George|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=6 Hunyo 2026 |title=Miss Bayelsa Crowned Miss World Nigeria 2026 |language=en |website=Silverbird Group |url=https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607061949/https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Port Harcourt |- |{{Flagicon|Nicaragua}} [[Nikaragwa]] |{{sortname|Belén|Cáceres|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Miss World Nicaragua Belen Cáceres Launches Her Beauty With A Purpose Project, One Smile at a Time |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714030908/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Matagalpa |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Chloe|Robinson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bao Ngoc's rivals at Miss World have emerged |website=24h |url=https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608191438/https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|NED}} [[Holland|Olanda]] |{{sortname|Charlotte|Boonstra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Reitsma |first=Martin |date=7 Oktubre 2025 |title=Miss World Nederland, Beauty with A Purpose op Kasteel de Wittenburg |language=nl |website=Delft op Zondag |url=https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt |url-status=live |access-date=16 Oktubre 2025|trans-title=Miss World Netherlands, Beauty with a Purpose at Castle de Wittenburg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260415085704/https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt|archive-date=15 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ang Haya]] |- |{{flagicon|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Aneeqa Jamal|Iqbal|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=15 Hulyo 2026 |title=73 سال بعد عالمی مقابلہ حسن میں پاکستان کی پہلی نمائندگی، انیقہ جمال حصہ لیں گی |language=ur |trans-title=Aniqa Jamal, Pakistan's first representation in a world beauty pageant after 73 years, will participate |website=Express News |url=https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |url-status=live |access-date=4 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260716041304/https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Lahore |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Madeline|Miller|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Fernández |first=Diana |date=16 Hunyo 2026 |title=La modelo Madeline Elena Miller Vergara es la nueva Miss Mundo Panamá 2026 |language=es |trans-title=Model Madeline Elena Miller Vergara is the new Miss World Panama 2026 |website=Ellas |url=https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260617155346/https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/|archive-date=17 Hunyo 2026}}</ref> |23 |[[Lungsod ng Panama]] |- |{{flagicon|PAR}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Ayelén |Pérez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |trans-title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |url=https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260809174539/https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-date=9 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=ABC Color |language=es}}</ref> |26 |[[Asuncion]] |- |{{flagicon|PER}} [[Peru]] |{{sortname|Josiane|Sciotti|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Josiane Sciotti Wins Miss World Peru 2026 |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061836/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Lungsod ng Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHI}} [[Miss World Philippines|Pilipinas]] |{{Sortname|Asia Rose|Simpson}}<ref>{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709162953/https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |18 |[[Lungsod Quezon]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Kiia|Huutoniemi|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=25 Nobyembre 2025 |title=Huutoniemi Miss World Finland voittoon |language=fi |trans-title=Huutoniemi wins Miss World Finland |website=Ähtärijärven Uutisnuotta |url=https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260101071417/https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |archive-date=1 Enero 2026}}</ref> |21 |Jyväskylä |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Maja|Todd|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Maja Todd została Miss Polonia 2025! Co wiemy o laureatce? |trans-title=Maja Todd is Miss Polonia 2025! What do we know about the winner? |url=https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Włocławek Nasze Miasto |language=pl-PL|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810091333/https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |21 |Katowice |- |{{flagicon|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Suil Anyelina|Pagán|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Sepúlveda Núñez |first=Bárbara |date=30 Hunyo 2026 |title=Conoce a la nueva Miss Mundo de Puerto Rico 2026: Así comienza el camino de Suil Anyelina Pagán |language=es |trans-title=Meet the new Miss World Puerto Rico 2026: This is how Suil Anyelina Pagán's journey begins |website=El Nuevo Día |url=https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260805020155/https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/|archive-date=5 Agosto 2026}}</ref> |21 |San Juan |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Vitória|Babinetchi|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Antunes |first=Sandra Catarina |date=30 Hunyo 2026 |title=Jovem de Guimarães é a nova Miss World Portugal e vai representar o país no Vietname |language=pt |trans-title=A young woman from Guimarães is the new Miss World Portugal and will represent the country in Vietnam |website=Braga TV |url=https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260704113917/https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/|archive-date=4 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Guimarães |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{sortname|Indira|Ampiot|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Litaud |first=Emmanuelle |date=18 Mayo 2026 |title=«Déterminée à porter haut les couleurs de notre pays» : Indira Ampiot représentera la France à Miss Monde |language=fr |trans-title="Determined to proudly represent our country": Indira Ampiot will represent France at Miss World |website=TV Magazine |url=https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100201/https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> |21 |Basse-Terre |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Joheirry|Mola|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Albuez |first=Maholi |date=12 Oktubre 2025 |title=Joheirry Mola es coronada Miss Mundo Dominicana 2025 |trans-title=Joheirry Mola is crowned Miss Mundo Dominicana 2025 |url=https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Nacional |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260420172236/https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/|archive-date=20 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |- |{{flagicon|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Linda|Górecká|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Soukup |first=Jaroslav |date=3 Mayo 2025 |title=Vítězkou Miss Czech Republic se stala Linda Górecká |trans-title=Linda Górecká was crowned Miss Czech Republic |url=https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novinky |language=cs|archive-url=https://web.archive.org/web/20260408113311/https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702|archive-date=8 Abril 2026}}</ref> |22 |[[Praga]] |- |{{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Adah|Mushibi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=12 Mayo 2026 |title=Dr. Adah Mushibi Was Crowned Miss World Zambia 2026 |url=https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260514130042/https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-date=14 Mayo 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref> |26 |[[Lusaka]] |- |{{flagicon|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Fatima |Diop|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hulyo 2026 |title=Fatoumata Diop portera les couleurs du Sénégal |language=fr |trans-title=Fatoumata Diop will represent Senegal |website=Le Soleil |url=https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260708134715/https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |archive-date=8 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagicon|SRB}} [[Serbia|Serbiya]] |{{sortname|Simona|Manojlović|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Pebrero 2026 |title=One je ponela titulu najlepše! Simona Manojlović je nova mis Srbije! |language=bs |trans-title=She took home the title of most beautiful! Simona Manojlović is the new Miss Serbia! |website=Republika |url=https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715045033/https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |21 |Novi Sad |- |{{flagicon|Sierra Leone}} [[Sierra Leone]] |{{sortname|Mariyam |Konneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Mariyam Lorba Konneh to Represent Sierra Leone at Miss World 2026 |url=https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Sierraloaded |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722070003/https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Freetown]] |- |{{Flagicon|Zimbabwe}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Brunette|Makanyiso|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=7 Hunyo 2026 |title=While tension fills History was made in Harare as Miss Universe Zimbabwe crowned seven beauty queens to represent the country at some of the world's biggest pageants |language=en |website=Zimbo Live News |url=https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |url-status=live |access-date=10 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607055812/https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Chitungwiza |- |{{flagicon|SGP}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Aishwarya Nicole|Tan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kannan |first=Yugesh |date=16 Hulyo 2026 |title=Miss World Singapore: Aishwarya Nicole Tan's journey |url=https://www.tabla.com.sg/community/people/aishwarya-nicole-tan-selfie-girl-miss-world-singapore |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Tabla |language=en}}</ref> |22 |[[Singapura]] |- |{{flagicon|SOM}} [[Somalia|Somalya]] |{{sortname|Foziya Abdullahi|Garad|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hunyo 2026 |title=Foziya Abdullahi Garad Wins Miss World Somalia 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061955/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms|archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Mogadishu]] |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Prathibha|Liyanarachchi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hunyo 2026 |title=In conversation with Miss World Sri Lanka 2026 Prathibha Liyanaarachchi |url=https://themorning.lk//articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Morning |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713152046/https://www.themorning.lk/articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{sortname|Bianca|Lindström|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Maria Berit Bianca Santos Lindström Wins Miss World Sweden 2026 Crown |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628064744/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |22 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{sortname|Latricia Ian|Sawe|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Maricha |first=Julius |date=1 Mayo 2026 |title=Latricia Sawe: The girl who dreamt of flying, then ruled the runway |url=https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714065515/https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |24 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |{{sortname|Kanteera|Techaphattanakul|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Mayo 2026 |title=งดงามทรงพลัง น้ำผึ้ง กานต์ธีรา คว้ามงมิสเวิลด์-ไทยแลนด์ 2026 พร้อมชิงมงฟ้าที่เวียดนาม ก.ย. นี้ |language=th |trans-title=Beautiful and powerful, Namphueng Kanteera wins the Miss World-Thailand 2026 crown and will compete for the Miss World title in Vietnam this September |website=Thairath |url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260510185219/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854#goog_rewarded |archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |25 |Mae Yao |- |{{flagicon|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Romanda |Hombir|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Selisho |first=Kaunda |date=21 Hulyo 2026 |title=Romanda Hombir: Meet SA's Miss World 2026 rep, proud Swati-Zulu-German heritage icon from Mpumalanga |url=https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722152500/https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |27 |Mpumalanga |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Min-seo|Cha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Nam |first=Duy |date=9 Marso 2026 |title=Nhan sắc đối thủ của Bảo Ngọc gây tranh cãi |trans-title=The beauty of Bao Ngoc's rival sparks controversy |url=https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421104231/https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-date=21 Abril 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=vi}}</ref> |20 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|South Sudan}} [[Timog Sudan]] |{{sortname|Nyandeng Kerubino|Kuanyin Bol|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Hulyo 2026 |title=Nyandeng Kerubino Kuanyin Bol Officially Announced as Miss World South Sudan 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810095539/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |– |[[Juba]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Georgia-Lee|Gill|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2025 |title=Georgia-Lee is Miss World T&T |language=en |website=Trinidad Express Newspapers |url=https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260716034956/https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html|archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Arima |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{sortname|Ignacia|Fernández|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Valdez |first=Cynthia |date=10 Nobyembre 2025 |title=Ignacia Fernández, la nueva Miss Mundo Chile que ganó la corona a ritmo de death metal |language=es |trans-title=Ignacia Fernández, the new Miss World Chile who won the crown to the rhythm of death metal |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112193727/https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal/ |archive-date=12 Nobyembre 2025}}</ref> |27 |Las Condes |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] |{{sortname|Yifei|Dong|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Hulyo 2026 |title=Miss World China Dong Yifei Empowers Children in Remote Communities Through Arts Education |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100223/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Qiqihar]] |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Sıla|Saraydemir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Disyembre 2025 |title=New Azra Akın! Who is Sıla Saraydemir, the 2025 Miss Turkey? |language=en |website=Haberler |url=https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720231227/https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Istanbul]] |- |{{flagicon|UGA}} [[Uganda]] |{{sortname|Elle|Muhoza|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Setyembre 2025 |title=Who is Miss Uganda 2025, Elle Trivia Muhoza? |url=https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The New Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100837/https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |22 |Bukomansimbi |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Valeriia|Lisovska|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Zelenetska |first=Vita |date=14 Disyembre 2025 |title=18-year-old Odesa resident Valeriia Lisovska received the crown of "Miss Ukraine - 2025" |language=en |website=Ukrainian National News |url=https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251214143950/https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |archive-date=14 Disyembre 2025}}</ref> |18 |[[Odessa]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Janka|Végvári|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Végvári Janka lett a Miss World Hungary győztese |trans-title=Here is the beautiful winner! Janka Végvári became the winner of Miss World Hungary |url=https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Blikk |language=hu|archive-url=https://web.archive.org/web/20260430093750/https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7|archive-date=30 Abril 2026}}</ref> |18 |Mosonmagyaróvár |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{Official website|https://www.missworld.com/}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] 22q9rbd8g3qfcjq49tdp4bmw7lwd822 2221886 2221885 2026-08-27T18:27:46Z Allyriana000 119761 2221886 wikitext text/x-wiki * {{Infobox beauty pageant|name=Miss World 2026|image=|caption=|venue=[[Nha Trang]], Biyetnam|date=5 Setyembre 2026|broadcaster=|presenters=|entrants=111|placements=40|debuts={{Hlist|Eritreya|French Guiana|Maldibas|Mosambik|Pakistan}}|withdrawals={{Hlist|Armenya|Ekwador|Honduras|Madagaskar|Moldabya|Rumanya|Suriname|Tunisya}}|returns={{hlist|Bahamas|Guinea-Bissau|Kapuluang Cook|Kosobo|Laos|Malawi|Maruekos|Noruwega|Tansaniya|Timog Korea}}|before=[[Miss World 2025|2025]]|next=[[Miss World 2027|2027]]}} Ang '''Miss World 2026''' ang magiging ika-73 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na gaganapin sa [[Nha Trang]], Biyetnam sa 5 Setyembre 2026.<ref name=":0">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World 2026 for the first time |language=en |website=Voice of Vietnam |url=https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326224111/https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kokoronahan ni [[Suchata Chuangsri]] ng Taylandiya ang kaniyang kahalili sa pagtatapos ng kompetisyon. == Kaligiran == === Lokasyon at petsa ng kompetisyon === Noong 25 Marso 2026, inihayag ng Miss World Organization sa kanilang ''account'' sa ''[[Instagram]]'' na magaganap ang edisyong ito sa Biyetnam.<ref name=":0" /><ref name=":3">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Miss World 2026 pageant to be held in Vietnam |language=en |website=[[ABS-CBN]] |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326222537/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kinumpirma rin ni Hoàng Nhật Nam, direktor ng Miss World Vietnam, na mangunguna ang Biyetnam sa edisyong ito.<ref name=":4">{{cite news |last=Tieu |first=Tan |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World pageant for the first time |language=en |website=Sài Gòn Giải Phóng |url=https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326225920/https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Noong 29 Marso, inanunsyo ng tagapangulo at CEO ng Miss World Organization na si Julia Morley kasama si Miss World 2025 [[Suchata Chuangsri]] sa kasagsagan ng Miss World Vietnam 2025 sa [[Lungsod Ho Chi Minh]],<ref>{{cite news|last=Tan|first=Cao|date=25 Marso 2026|title=Vietnam set to host Miss World for the first time|url=https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|url-status=live|website=VnExpress|access-date=23 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326223051/https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|archive-date=26 Marso 2026|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Hoai|first=Phương|date=26 Marso 2026|title=Vietnam to host Miss World 2026 for first time|url=https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|access-date=23 Hulyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326093320/https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|archive-date=26 Marso 2026}}</ref> na magaganap ang kompetisyon mula 9 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{cite web|title=Miss World Celebrates its 75th Anniversary in Vietnam from August 9 to September 5|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|url-status=live|website=Miss World|date=29 March 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000858/https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref><ref>{{cite news|date=30 March 2026 |title=Miss World Vietnam 2025 Final: Phan Phuong Oanh crowned the winner |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000611/https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref> Noong 14 Mayo 2026, nilagdaan ang kasunduan sa pangunguna kasama ang mga unang lokasyon ng kompetisyon sa Biyetnam, kabilang ang [[Haiphong]] at [[Vũng Tàu]].<ref>{{cite news|date=14 Mayo 2026 |title=Over 130 contestants will participate in Miss World 2026 in Vietnam |language=en |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam |access-date=28 Hulyo 2026|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515013521/https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref> Nakatakdang manguna ang Nha Trang para sa huling linggo ng mga gawain at sa pinal na kompetisyon mula 23 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=4 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 begins Vietnam journey across three host cities |url=https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html |access-date=4 Agosto 2026 |website=VietNamNet |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810023622/https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Miss World Nepal 2025 Luna Luitel si Miss World Nepal Ashma Kumari KC bilang kandidata ng Nepal dahil sa lumagpas na sa panunungkulan ni Kumari ang petsa ng kompetisyon.<ref>{{cite news|last=Dhakal|first=Rishika|date=3 Agosto 2024|title=Ashma Kumari KC crowned Miss Nepal 2024|url=https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|url-status=live|website=The Kathmandu Post|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20240803162852/https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|archive-date=3 Agosto 2024|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=30 Agosto 2025 |title=Who is Luna Luitel, the winner of Miss Nepal World 2025? |url=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Nepal News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260212155621/https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/|archive-date=12 Pebrero 2026}}</ref> Pinalitan ni Yifei Dong si Rongfei Gan bilang kinatawan ng Tsina dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |date=30 Disyembre 2024 |title=第73届世界小姐中国区总冠军诞生 中国地质大学研究生：网友称美的有气质！ |trans-title=The champion of the 73rd Miss World China was born. A graduate student from China University of Geosciences: Netizens said she is beautiful and has great temperament! |url=https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Sina|archive-url=https://web.archive.org/web/20260625015803/https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml|archive-date=25 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Dong Yifei Set to Represent China at the 75th Anniversary edition of Miss World |language=en |website=Fermina India |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061123/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Annaëlle Ibo si Lauryane Nestor Dilo bilang kinatawan ng Guadalupe sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{cite news|title=Lauryane Nestor Dilo, candidate à Miss Monde|trans-title=Lauryane Nestor Dilo, Miss World candidate|url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|url-status=live|website=France-Antilles|language=fr|date=8 Disyembre 2025|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230090617/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|archive-date=30 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Miss World Guadeloupe 2026 Crowned|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|url-status=live|website=Miss World|date=20 May 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260625015746/https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|archivedate=25 June 2026|accessdate=21 May 2026}}</ref> Pinalitan ni Leakena In si Miss World Cambodia 2026 Soriya Khorn bilang kinatawan ng Kambodya sa personal na kadahilanan.<ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=20 Oktubre 2025|title=ស្ងាត់ៗ តារាស្ពតពាណិជ្ជកម្ម ខន សូរិយា ក្លាយជាម្ចាស់មកុដ Miss World Cambodia 2026|trans-title=Quietly, commercial star Khon Soriya becomes the winner of the Miss World Cambodia 2026 crown|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|archive-url=https://web.archive.org/web/20251020113838/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=21 Enero 2026|title=វិតកម្សាន្ដខន សូរិយា ត្រូវដើរចេញពីតំណែងតំណាងជាតិ នៃកម្មវិធី Miss World 2026 (មានវីដេអូ)|trans-title=Vitakhamsankon Soriya to step down from her position as the national representative of Miss World 2026 (with video)|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260121112254/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|archive-date=21 Enero 2026}}</ref> Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World America 2026 na si Mary Sickler upang kumatawan sa Estados Unidos, matapos mapagdesisyunan ni Miss World America 2026 Jade Glab na ipagliban ang edisyong ito at lumahok na lamang sa Miss World 2027 dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=14 Hulyo 2026 |title=Jade Glab Wins Miss World America 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms |access-date=19 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260808205632/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms|archive-date=8 Agosto 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=23 Hulyo 2026 |title=Mary Sickler to Represent the United States at the 75th Anniversary Edition of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms |access-date=23 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730153747/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Amelie Moore si Carly Wilson bilang kinatawan ng Hilagang Irlanda dahil sa suliraning pangkalusugan.<ref>{{Cite web |last=McLaughlin |first=Sophie |date=3 Hunyo 2025 |title=Carly Wilson crowned as Miss Northern Ireland 2025 |url=https://www.belfastlive.co.uk/whats-on/be/gallery/miss-northern-ireland-2025-named-31771078 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Belfast Live |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Doyle|first=Louise|date=1 Agosto 2026|title='I must prioritise my health': Miss Northern Ireland withdraws from Miss World|url=https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html|website=Belfast Telegraph|access-date=4 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802070809/https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html?__cf_chl_rt_tk=rQTW07NExfMnyzW6QjABBtFjoE116wXa6eveyC3RmSc-1785654489-1.0.1.1-EVYFl0V9GcwvWJ9Qx5JfpOn9NiQtATPFNGTbTwMbZJU|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref><ref /> Pinalitan ni Blair Isufi si Marigona Musshabani bilang kinatawan ng Kosobo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Marigona Musshabani Crowned Miss World Kosovo 2026, Set to Represent Kosovo in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810072918/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lalahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Eritreya, French Guiana, Maldibas, Mosambik, at Pakistan.<ref name=":5">{{Cite web |last=Aden |first=Nuri |date=6 Agosto 2026 |title=Snit Tewoldemedhin: The woman taking Eritrea to Miss World for the first time |url=https://www.trtafrika.com/english/article/3bd3979e2c3c |access-date=10 Agosto 2026 |website=TRT Afrika |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Prima|first=Berkat|date=10 Hunyo 2026|editor=Muhammad Tarmizi Murdianto|title=Guyana Prancis Bakal Kirimkan Wakil Perdana di Miss World 2026|trans-title=French Guiana Will Send Its First Vice-President to Miss World 2026|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|url-status=live|website=IDN Times|language=id|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610180222/https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> Babalik sa edisyong ito ang mga bansang Kapuluang Turkss at Caicos na huling sumali noong [[Miss World 2004|2004]]; Malawi na huling sumali noong [[Miss World 2012|2012]];<ref>{{cite news|last=Akeyo|first=Millicent|date=30 Hulyo 2026|title=Miss World 2026: Malawi replaces beauty queen Chisi with minister's daughter|url=https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|url-status=live|website=TRT Afrika|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806053457/https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> Kosobo na huling sumali noong [[Miss World 2014|2014]]; Kapuluang Cook at Laos na huling sumali noong [[Miss World 2019|2019]];<ref name="HACMCI">{{cite news |last=Etches |first=Melina |date=4 Nobyembre 2025 |title=Henry-Anguna crowned Miss Cook Islands 2025 |website=Radio New Zealand |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251219065209/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |archive-date=19 Disyembre 2025 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Hulyo 2026 |title=Miss World Cook Islands 2026 Tiarē Henry-Anguna Empowers Young Women Through the Ei Katu Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810041040/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bahamas na huling sumali noong [[Miss World 2021|2021]];<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |date=9 Hulyo 2026 |title=Miss World Bahamas 2026 Marechan Burrows Inspires Young Minds Through Her Beauty With a Purpose Initiative |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-the-bahamas-2026-marechan-burrows-inspires-young-minds-through-her-beauty-with-a-purpose-initiative/articleshow/155021634.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> at Guniya-Bissaw, Maruekos, Noruwega, Tansaniya, at Timog Korea na huling sumali noong [[Miss World 2023|2023]].<ref>{{Cite web |date=2 Mayo 2026 |title=From Dar es Salaam to the runway: Latricia Ian's journey as Miss World Tanzania |url=https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Weekend Argus |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042554/https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bumitiw si Monika Harutjunjan ng Armenya dahil sa malubhang kondisyon sa kalusugan ng kaniyang ina.<ref>{{cite news |date=9 Pebrero 2026 |title=Չեխահայ Մոնիկա Հարությունյանը «Հայաստանի գեղեցկուհի» 2026 ազգային մրցույթի հաղթող |language=hy |trans-title=Czech-Armenian Monika Harutjunjanova is the winner of the "Miss Armenia 2026" national contest |website=Orer |url=https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |url-status=live |access-date=6 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260209183755/https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |archive-date=9 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=The reigning Miss World and a group of beauties arrive in Quang Ninh. |url=https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042839/https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=en |via=Vietnam.vn}}</ref> Bumitiw si Samantha Quenedit ng Ekwador dahil sa suliraning pangkalusugan. Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World Estonia 2025 na si Henel Vare upang kumatawan sa kaniyang bansa matapos bumitiw ang orihinal na nagwagi na si Mari-Ann Rõuk upang pagtuunan-pansin ang kaniyang pag-aaral.<ref>{{Cite news |author=Külm |first=Ülo |date=17 Agosto 2025 |title=FOTOD: tema ongi uus Miss World Estonia 2025! |language=Estonian |trans-title=PHOTOS: She is the new Miss World Estonia 2025! |website=Nelli Teataja |url=https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |access-date=10 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817173439/https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite web |date=16 Pebrero 2026 |title=Henel Vare Confirmed as Miss World Estonia 2025 |url=https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301193803/https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tiisler |first=Eliise |date=5 Hulyo 2026 |title=VIDEO {{!}} Missid Õllesummeril: Carolina vallutas Egiptuse lava, Henelit ootab ees Vietnam |trans-title=VIDEO {{!}} Misses at the Beer Festival: Carolina conquered the Egyptian stage, Henel awaits Vietnam (3) |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714213513/https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-date=14 Hulyo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Õhtuleht |language=Estonian}}</ref> Gayunpaman, bumitiw rin si Vare sa kompetisyon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Bumitiw rin si Nadiratou Afolabi ng Togo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last=A. |first=Jean |date=15 Disyembre 2024 |title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou : "Ce qui a fait la différence entre moi et les autres candidates, c'était le …" |trans-title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou: "What made the difference between me and the other candidates was the…" |url=https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810031624/https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=YOP L-FRII |language=fr}}</ref> Bumitiw ang mga bansang Honduras, Madagaskar, Moldabya, Rumanya, Suriname, at Tunisya matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kandidata.<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Miss World: Madagascar Committee Skips 2026 Edition |url=https://livemada.com/news/1353/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=L'Express de Madagascar |language=en |via=LiveMada}}</ref> Dapat sanang lalahok sa unang pagkakataon ang Butan sa edisyong ito, ngunit hindi ito natuloy matapos ang pagpapaliban ng Miss Bhutan 2026.<ref>{{cite news|title=Miss Bhutan returns, winner to represent Bhutan in Miss World|url=https://www.bbs.bt/235857/|url-status=live|website=Bhutan Broadcasting Service|date=27 Nobyembre 2025|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251130140643/https://www.bbs.bt/235857/|archive-date=30 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss World 2026''' | |- |1st runner-up | |- |2nd runner-up | |- |Top 6 | |- |Top 12 | |- |Top 20 | |- |Top 40 | * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle Δ * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Nguyễn Δ * {{flagicon|ENG}} Inglatera – Grace Richardson Δ * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George Δ * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]]<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=25 Agosto 2026 |title=PH’s Asia Rose Simpson earns early entry to Miss World 2026 Top 40 |url=https://entertainment.inquirer.net/681483/phs-asia-rose-simpson-earns-early-entry-to-miss-world-2026-top-40 |access-date=28 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Δ * {{flagicon|PUR}} Porto Riko – Suil Anyelina Pagán<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=20 Agosto 2026 |title=Miss World Sports Challenge: Suil Anyelina Pagán Secures Top 40 Spot |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20260820012936/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-sports-challenge-suil-anyelina-pagn-secures-top-40-spot/articleshow/155790573.cms |archive-date=20 Agosto 2026 |access-date=20 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> Δ * {{flagicon|FRA}} Pransiya – Indira Ampiot Δ * {{flagicon|DOM}} Republikang Dominikano – Joheirry Mola Δ * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir Δ * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill Δ |} <small>'''Δ''' – Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng mga ''Challenge Event''</small> == Mga ''Challenge Event'' == === Hamon sa Palakasan === Naganap ang ''pangwakas'' ng Hamon sa Palakasan noong 19 Agosto 2026 sa [[Haiphong]] kung saan ang dalawampu't-apat na kandidata ang napili mula sa karerang 1.25 km para lumahok sa huling ''round''.<ref name="TT1408">{{cite news|title=Over 100 Miss World 2026 contestants begin week-long journey in Vietnam|url=https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|date=14 Agosto 2026|access-date=18 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260814143926/https://news.tuoitre.vn/over-100-miss-world-2026-contestants-begin-week-long-journey-in-vietnam-103260814114720526.htm|archive-date=14 Agosto 2026|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=19 Agosto 2026 |title=[PRNewswire] Miss World 2026 at Dragon Ocean Do Son Elevates Vietnam |url=https://en.yna.co.kr/view/RPR20260819008200353?section=press-release/index |access-date=19 Agosto 2026 |website=Yonhap News Agency |language=en}}</ref> Ang kandidatang magwawagi ay pakusang makakapasok sa Top 40. Nagwagi si Suil Anyelina Pagán ng Porto Riko sa hamong ito.<ref name=":02">{{Cite web |last=Ngan|first=Kim|date=19 Agosto 2026|title=Lộ diện mỹ nhân đầu tiên vào Top 40 Miss World 2026|trans-title=The first beauty queen to make it into the Top 40 of Miss World 2026 has been revealed|url=https://phunuvietnam.vn/lo-dien-my-nhan-dau-tien-vao-top-40-miss-world-2026-238260819202534137.htm|access-date=19 Agosto 2026|website=Báo Phụ nữ Việt Nam|language=vi}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Palakasan. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|PUR}} '''Porto Riko''' – '''Suil Anyelina Pagán<ref name=":02" />''' |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore<ref name=":02" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis<ref name=":02" /> |- |Top 24<ref name=":02" /> | * {{flagicon|ALB}} Albanya – Alba Tirtja * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagdeco|ESA}} El Salvador – Andrea Rivas * {{flagicon|SLO}} Eslobenya – Amadea Zupan * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{flagicon|MKD}} Hilagang Masedonya – Eva Velichkovska * {{flagicon|ENG}} Inglatera – Grace Richardson * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|MEX}} Mehiko – Cassandra García * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PAR}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] * {{flagicon|FIN}} Pinlandiya – Kiia Huutoniemi * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi |} === Hamong ''Head-to-Head'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong ''Head-to-Head'' noong 22 at 24 Agosto 2026 sa Khanh Hoa Children’s Palace sa Nha Trang kung saan ipinakilala ng lahat ng mga kandidata ang kanilang mga sarili at nagbigay ng mga talumpati tungkol sa kanilang mga proyekto<ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=25 Agosto 2026 |title=Miss World PH Asia Rose Simpson tops head-to-head challenge for Asia & Oceania |url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/137540/miss-world-ph-asia-rose-simpson-tops-head-to-head-challenge-for-asia-oceania/story |access-date=26 Agosto 2026 |website=GMA Lifestyle |language=en}}</ref>. Limang kandidata na napili mula sa bawat rehiyong kontinental ang nagtunggali sa ikalawang bahagi, kung saan tinukoy ang apat na nagwagi mula sa mga rehiyong kontinental na pakusang makakapasok sa Top 40.<ref>{{Cite web |last=|first=|date=24 Agosto 2026|title=WATCH: Asia Rose Simpson makes the case for sport and dance with passionate speech at Miss World 2026|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/healthandwellness/999636/asia-rose-simpson-makes-the-case-for-sport-and-dance-with-passionate-speech-at-miss-world-202/story/|access-date=26 Agosto 2026|website=[[GMA News Online]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Agosto 2026 |title=73rd Miss World Head-to-Head Challenge Winners Announced |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/73rd-miss-world-head-to-head-challenge-winners-announced/articleshow/155985449.cms |access-date=28 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 20 matapos magwagi sa Hamong ''Head-to-Head''. * {{Color box|lightgray|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Head-to-Head''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | | |- style="background:lightgray;" | rowspan="4" |Top 4<ref>{{Cite web |last=Baltasar |first=Cecile |date=25 Agosto 2026 |title=PH's Asia Rose Simpson now in Top 40 of Miss World 2026 |url=https://philstarlife.com/celebrity/176186-asia-rose-simpson-now-in-top-40-miss-world-2026? |access-date=26 Agosto 2026 |website=Philstar Life |language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- style="background:lightgray;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- style="background:lightgray;" |Europa | * {{flagicon|GER}} Alemanya – Julia Kühnle |- style="background:lightgray;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill |- | rowspan="4" |Top 20<ref name="h2h">{{Cite web |last=Prima|first=Berkat|date=25 Agosto 2026|title=Hasil Lengkap Head to Head Challenge Miss World 2026|trans-title=Complete Result of Miss World 2026 Head to Head Challenge|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/hasil-lengkap-head-to-head-challenge-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-ql0fbj|access-date=26 Agosto 2026|website=IDN Times|language=id}}</ref> | style="vertical-align:middle;" |Aprika | * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] – Adah Mushibi |- | style="vertical-align:middle;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|MDV}} Maldibas – Mariyam Eema Mohamed * {{flagicon|KOR}} Timog Korea – Min-seo Cha |- | style="vertical-align:middle;" |Europa | * {{flagicon|SCO}} Eskosya – Eilidh MacDonald * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagicon|WAL}} Gales – Helena Hawke * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne |- | style="vertical-align:middle;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil |} === Hamon sa Talento === * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Talento. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Placement !Contestant |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * {{flagicon|ENG}} '''Inglatera''' – '''Grace Richardson''' |- |2nd place | * {{flagicon|GLP|local}} Guadalupe – Annaëlle Ibo |- |3rd place | * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]] |- | style="vertical-align:middle;" |Top 23 | * {{flagicon|VNM}} Biyetnam – Bảo Ngọc Lê Nguyễn * {{flagicon|BIH}} Bosnya at Hersegobina – Lana Jahić * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|ERI}} Eritreya – Snit Tewoldemedhin * {{flagicon|ETH}} Etiyopiya– Ruth Yirgalem * {{flagicon|GTM}} Guwatemala – Andrea Ortiz * {{flagicon|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagdeco|NIR}} Hilagang Irlanda – Amelie Moore * {{flagicon|IRL}} Irlanda – Caoimhe Kenny * {{flagicon|NPL}} Nepal – Luna Luitel * {{flagdeco|COK}} Kapuluang Cook – Tiarē Henry-Anguna * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero * {{flagicon|NGA}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George * {{flagicon|PRY}} Paragway – Ayelén Pérez * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|PRT}} Portugal – Vitória Babinetchi * {{flagicon|ZMB}} Sambia – Adah Mushibi * {{flagicon|LKA}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong |} === Hamong ''Top Model'' === Naganap ang unang bahagi ng hamong Top Model noong 18 Agosto 2026 sa Dragon Beach Square, [[Haiphong]], kasabay ng ''Vietnam Beauty Fashion Fest XVI'' kung saan nirampa ng lahat ng 111 kandidata ang mga disenyo na gawa ng mga taga-disenyong Biyetnames.<ref name="TT1408" /><ref>{{Cite web |last=Tribune |first=Daily |date=17 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 queens take runway for ‘The Green World’ |url=https://tribune.net.ph/2026/08/17/miss-world-2026-queens-take-runway-for-the-green-world |access-date=18 Agosto 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=19 Agosto 2026 |title=PH’s Miss World bet walks with broken shoe at ‘Top Model’ event |url=https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-url=https://web.archive.org/web/20260819093720/https://entertainment.inquirer.net/680991/phs-miss-world-bet-walks-with-broken-shoe-at-top-model-event |archive-date=19 Agosto 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Mula sa unang bahagi ng hamon, animnapung pinalista ang lalahok sa ikalawang bahagi ng hamong Top Model na magaganap sa 27 Agosto 2026 sa Nha Trang kung saan irarampa ng animnapung pinalista ang mga disenyo mula sa mga lokal na taga-disenyo ng kanilang bansang kinakatawan.<ref>{{cite news|title=PH's Asia Rose Simpson advances to finals of Miss World's Top Model competition|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|url-status=live|website=[[ABS-CBN]]|date=21 Agosto 2026|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821124643/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/8/21/ph-s-asia-rose-simpson-advances-to-finals-of-miss-world-s-top-model-competition-1422|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> Limang kandidata na napili mula sa bawat rehiyong kontinental ang muling rumampa sa huling bahagi, kung saan tinukoy ang apat na nagwagi mula sa mga rehiyong kontinental na pakusang makakapasok sa Top 40. * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 20 matapos magwagi sa Hamong ''Top Model''. * {{Color box|lightgray|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Top Model''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" ! colspan="2" |Pagkakalagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | | |- style="background:lightgray;" | rowspan="4" |Top 4 |Aprika | * {{flagicon|NGR}} Niherya – Tamunosoye Karibi-George |- style="background:lightgray;" |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Bảo Ngọc Nguyễn |- style="background:lightgray;" |Europa | * {{flagicon|FRA}} Pransiya – Indira Ampiot |- style="background:lightgray;" |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|DOM}} Republikang Dominikano – Joheirry Mola |- | rowspan="4" |Top 21 |Aprika | * {{flagicon|BOT}} Botswana – Ruth Thomas<ref>{{Cite news |last=Gaoswediwe |first=Ndingililo |date=20 Agosto 2026 |title=Botswana: Thomas Makes Winning Team |language=en |work=Botswana Daily News |url=https://allafrica.com/stories/202608200346.html |access-date=24 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260824025514/https://allafrica.com/stories/202608200346.html |archive-date=24 Agosto 2026 |via=AllAfrica}}</ref> * {{flagdeco|GNQ}} Gineang Ekwatoriyal – María de los Ángeles Ndong * {{Flagicon|KEN}} Kenya – Trizah Muhenje Akala * {{Flagicon|Zimbabwe}} Simbabwe – Brunette Makanyiso * {{flagicon|ZAF}} Timog Aprika – Romanda Hombir |- |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|IND}} Indiya – Nikita Porwal * {{flagicon|CAM}} Kambodya – Leakena In * {{flagicon|THA}} Taylandiya – Kanteera Techaphattanakul * {{flagicon|CHN}} Tsina – Yifei Dong |- |Europa | * {{flagicon|BEL}} Belhika – Olga Lombardo * {{flagdeco|KOS}} Kosobo – Blair Isufi * {{flagicon|CZE}} Republikang Tseko – Linda Górecká * {{flagicon|UKR}} Ukranya – Valeriia Lisovska |- |Kaamerikahan at Karibe | * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Mística Núñez * {{flagicon|USA}} Estados Unidos – Mary Sickler * {{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} French Guiana – Audrey Ho-Wen-Tsaï * {{flagicon|COL}} Kolombya – Andrea Romero |- | rowspan="4" |Top 60<ref>{{cite news|last=Fernando|first=Jefferson|date=21 Agosto 2026|title=Asia Rose Simpson advances to Miss World Top Model Top 60|url=https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|url-status=live|website=Daily Tribune|access-date=24 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260821123546/https://tribune.net.ph/2026/08/21/asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-top-model-top-60|archive-date=21 Agosto 2026|language=en}}</ref> |Aprika | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Fatima Koné * {{flagdeco|GHA}} Gana – Rumzia Sule * {{flagicon|GUI}} Guniya – Saran Keita * {{flagdeco|CMR}} Kamerun – Noura Njikam * {{flagicon|MRI}} Mawrisyo – Shreeya Bokhoree * {{flagicon|MOZ}} Mosambik – Arcenia Quehá * {{flagicon|SEN}} Senegal – Fatima Diop<ref>{{Cite web |last=Kassa Bouassa |first=Yann Russe |date=21 Agosto 2026 |title=Miss Monde 2026 : le Sénégal qualifié pour la finale du Top model challenge |trans-title=Miss World 2026: Senegal qualifies for the Top Model Challenge final |url=https://www.quoideneuf.info/article/20260821120500-miss-monde-2026-le-senegal-qualifie-pour-la-finale-du-top-model-challenge |access-date=24 Agosto 2026 |website=Quoideneuf |language=fr}}</ref> * {{flagicon|SOM}} Somalya – Foziya Abdullahi Garad * {{flagicon|TZA}} Tansaniya – Latricia Ian Sawe |- |Asya at Oseaniya | * {{flagicon|AUS}} Australya – Olivija Spanovskis * {{flagdeco|JPN}} Hapon – Yui Kawana * {{flagicon|INA}} Indonesya – Audrey Bianca Callista * {{Flagicon|Laos}} Laos – Mongkoutphet Harnsana * {{flagdeco|MYS}} Malaysia – Taanusiya Chetty * {{flagicon|MYA}} Myanmar – Han Theint Theint Aung * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Asia Rose Simpson]]<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Agosto 2026 |title=PH’s Asia Rose Simpson advances to Miss World 2026 ‘Top Model’ finals |url=https://entertainment.inquirer.net/681173/phs-asia-rose-simpson-advances-to-miss-world-2026-top-model-finals |access-date=21 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> * {{flagicon|SRI}} Sri Lanka – Prathibha Liyanarachchi * {{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] – Sıla Saraydemir |- |Europa | * {{flagicon|DEN}} Dinamarka – Josephine Bøttger * {{flagicon|SPA}} Espanya – Elisabeth Reynés * {{flagdeco|GIB}} Hibraltar – Julia Horne * {{flagicon|ITA}} Italya – Lucrezia Mangilli * {{flagdeco|MLT}} Malta – Nicole Spiteri * {{flagicon|Montenegro}} Montenegro – Maša Vukićević * {{flagicon|NED}} Olanda – Charlotte Boonstra * {{flagicon|POL}} Polonya – Maja Todd * {{flagicon|POR}} Portugal – Vitória Babinetchi |- |Kaamerikahan at Karibe | * {{Flagicon|ARG}} Arhentina – Alina Akselrad * {{flagicon|BAH}} Bahamas – Marechan Burrows * {{flagicon|BRA}} Brasil – Gabriela Botelho * {{flagicon|BOL}} Bulibya – Vanessa Kraljevic * {{flagicon|CUR}} Curaçao – Lishantely Jennie * {{flagicon|CAN}} Kanada – Angelina Fan * {{flagicon|CAY}} Kapuluang Cayman – Kristianna Gordon * {{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} Martinika – Laurence Fibleuil * {{flagicon|PAN}} Panama – Madeline Miller * {{flagicon|PER}} Peru – Josiane Sciotti * {{flagicon|TTO}} Trinidad at Tobago – Georgia-Lee Gill * {{flagicon|CHI}} Tsile – Ignacia Fernández |} == Mga kandidata == Ang mga sumusunod ay mga kumpirmadong kalahok:<ref>{{cite news|last=Solis|first=Velnera|date=14 Mayo 2026|title=Miss World 2026: Date, Venue, Contestants and Everything Yoo Need to Know|url=https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|url-status=live|website=Zambian Face|access-date=4 Agosto 2026|archive-date=15 Mayo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515012239/https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|language=en}}</ref> {| class="sortable wikitable" style="font-size:95%" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |{{sortname|Alba|Tirtja|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bảo Ngọc's rivals at Miss World have emerged |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-post1849660.tpo |url-status=live |access-date=28 Hunyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608082221/https://tienphong.vn/vu-tau-hoa-dam-xe-tai-o-ha-noi-cuc-csgt-de-nghi-xem-xet-trach-nhiem-cua-tai-xe-o-to-post1849670.tpo |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |25 |[[Tirana]] |- |{{flagicon|GER}} [[Alemanya]] |{{sortname|Julia |Kühnle|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Hulyo 2026 |title=Julia Kühnle Crowned Miss World Germany 2026 Ahead of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730220414/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Berlin]] |- |{{Flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{sortname|Alina|Akselrad|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=Alina Akselrad representará a Argentina en la competencia de Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Alina Akselrad will represent Argentina in the Miss World 2026 competition |website=Córdoba Interior Informa |url=https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513041450/https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |archive-date=13 May 2026}}</ref> |27 |Córdoba |- |{{flagicon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Olivija|Spanovskis|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Rifai |date=12 Enero 2026 |title=7 Potret Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Curi Atensi! |language=id |trans-title=7 Portraits of Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Stealing Attention! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260206192814/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |archive-date=6 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref> |25 |[[Adelaide]] |- |{{flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |{{sortname|Marechan|Burrows|nolink=1}}<ref name=":2">{{cite news |date=26 Marso 2025 |title=Miss World The Bahamas introduced |language=en |website=The Nassau Guardian |url=https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260328023048/https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |archive-date=28 Marso 2026 |accessdate=}}</ref> |27 |[[Nassau]] |- |{{flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Samanzar|Sayeed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=|date=11 Hulyo 2026|title=কে হলেন এবারের মিস ওয়ার্ল্ড বাংলাদেশ|trans-title=Who is this year's Miss World Bangladesh?|url=https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|access-date=12 Hulyo 2026|website=Channel 24|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715051056/https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Fatima|Koné|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=29 Hunyo 2025 |title=Beauté: Koné Fatima élue Miss Côte d’Ivoire 2025 |trans-title=Beauty: Koné Fatima elected Miss Côte d’Ivoire 2025 |url=https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025 |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Linfodrome |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20250807032018/https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025|archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> |23 |Azaguié |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{sortname|Olga|Lombardo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Clapson |first=Colin |date=23 Pebrero 2026 |title=22-year-old student Olga Lombardo is new Miss Belgium |url=https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/ |access-date=5 Hulyo 2026 |website=VRT NWS |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260705031545/https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/|archive-date=5 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Leuven |- |{{flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] |{{sortname|Faith|Edgar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=17 Hunyo 2025 |title=Faith Edgar Crowned Miss World Belize 2025 |url=https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/ |access-date=9 Hulyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260414122317/https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/|archive-date=14 Abril 2026}}</ref> |24 |San Pedro |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{sortname|Mística|Núñez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Nobyembre 2025 |title=Miss Falcón gana el Miss World Venezuela 2025 |url=https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|access-date=13 Nobyembre 2025 |website=Primicia|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20251206111351/https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|archive-date=6 Disyembre 2025|trans-title=Miss Falcón wins Miss World Venezuela 2025.}}</ref> |24 |Punto Fijo |- |{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Bảo Ngọc|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Agosto 2025 |title=Hoa hậu Bảo Ngọc thi Miss World |language=vi |trans-title=Miss Bảo Ngọc competes in Miss World |website=VnExpress |url=https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html |access-date=10 Setyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620055023/https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Cần Thơ |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosniya at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |{{sortname|Lana|Jahić|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=27 Hunyo 2026 |title=Tuzlanka Lana Jahić je nova Miss Bosne i Hercegovine |trans-title=Lana Jahić from Tuzla is the new Miss Bosnia and Herzegovina |url=https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628051312/https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |archive-date=28 Hunyo 2026 |access-date=5 Hulyo 2026 |website=Radio Sarajavo |language=bs}}</ref> |18 |Tuzla |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Ruth|Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kgamanyane |first=Nnasaretha |date=25 March 2025 |title=Thomas prophecy on winning Miss Botswana comes to pass |url=https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news |access-date=9 May 2025 |website=Mmegi Online |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731084436/https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Masunga |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |{{sortname|Gabriela|Botelho|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Nicolau |first=André |date=1 Pebrero 2026 |title=Gabriela Botelho, representante de Sergipe, é eleita Miss Brasil Mundo 2026 |language=pt-BR |trans-title=Gabriela Botelho, representing Sergipe, is elected Miss Brazil World 2026 |website=CNN Brasil |url=https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260202040947/https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |archive-date=2 Pebrero 2026}}</ref> |25 |Belo Horizonte |- |{{flagicon|BGR}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Tsevetelina |Lozanova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Цветелина Лозанова е новата "Мис Свят България 2026" |trans-title=Tsvetelina Lozanova is the new Miss World Bulgaria 2026 |url=https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058 |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Bulgaria Dnes |language=bg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722034637/https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Vanessa|Kraljevic|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Ruiz |first=Melvy |date=28 Hunyo 2025 |title=La cruceña Vanessa Kraljevic es la nueva Miss Bolivia Mundo 2025 |trans-title=Vanessa Kraljevic from Santa Cruz is the new Miss Bolivia World 2025 |url=https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Eju.tv |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260418220844/https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/|archive-date=18 Abril 2026}}</ref> |23 |[[Santa Cruz de la Sierra]] |- |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Lishantely|Jennie|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=16 Disyembre 2025 |title=Lishantely Jennie koroná komo Miss World Curaçao |language=pap |trans-title=Lishantely Jennie was crowned as Miss World Curaçao |website=extra.cw |url=https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125094420/https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |archive-date=25 Enero 2026}}</ref> |18 |Willemstad |- |{{flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Josephine|Bøttger|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=26 Abril 2026 |title=Lộ diện thêm nhiều người đẹp đến Việt Nam thi Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=More beauties revealed to be coming to Vietnam to compete in Miss World |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260427012148/https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |archive-date=27 Abril 2026}}</ref> |24 |Hillerød |- |{{flagdeco|ESA}} [[:en:Miss_El_Salvador|El Salvador]] |{{sortname|Andrea|Rivas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Palacios |first=Marcella |date=1 Oktubre 2025 |title=Adriana Rivas, Miss Usulután, es la nueva Miss World El Salvador 2025/26 |trans-title=Adriana Rivas, Miss Usulután, is the new Miss World El Salvador 2025/26 |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Diario de Hoy|archive-url=https://web.archive.org/web/20260419025255/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/|archive-date=19 Abril 2026}}</ref> |23 |[[:en:Usulután|Usulután]] |- |{{flagicon|ERI}} [[Eritrea|Eritreya]] |{{sortname|Snit |Tewoldemedhin|nolink=1}}<ref name=":5" /> |26 |[[Asmara]] |- |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{sortname|Eilidh|MacDonald|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Peddi |first=Sarah |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Scotland 2025 winner revealed as stunning Glasgow beauty takes crown just before age cut-off |language=en |website=The Scottish Sun |url=https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810060845/https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Glasgow]] |- |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Amadea|Zupan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=13 Enero 2025 |title=Nova Miss Slovenije je postala Amadea Zupan iz Sežane |trans-title=Amadea Zupan from Sežana became the new Miss Slovenia |url=https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novice Svet24 |language=sl|archive-url=https://web.archive.org/web/20260114132027/https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630|archive-date=14 Enero 2026}}</ref> |26 |Sežana |- |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |{{sortname|Elisabeth|Reynés|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Abril 2026 |title=Elisabeth Reynés, proclamada Miss World Spain 2026, será la representante de España en Miss Mundo |language=es |trans-title=Elisabeth Reynés, proclaimed Miss World Spain 2026, will be Spain's representative at Miss World |website=El Mundo |url=https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713210732/https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Mallorca]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Mary|Sickler|nolink=1}}<ref name=":1" /> |23 |[[Las Vegas]] |- |{{Flagicon|Ethiopia}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{sortname|Ruth|Yirgalem|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=23 Abril 2026 |title=The Enduring Legacy of Miss World from London to Vietnam |language=en |website=Pulse of Africa |url=https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628062603/https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |21 |[[Adis Abeba]] |- |{{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} [[French Guiana]] |{{sortname|Audrey|Ho-Wen-Tsaï|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Hunyo 2026 |title=Audrey Ho Wen Tsai représentera la Guyane au concours Miss World, une « première historique » pour le territoire |language=fr |trans-title=Audrey Ho Wen Tsai will represent French Guiana at the Miss World competition, a "historic first" for the territory |work=Outremers360 |url=https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610084647/https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> |20 |[[:en:Kourou|Kourou]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |{{sortname|Helena|Hawke|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Owens |first=David |date=5 Mayo 2025 |title=Student nurse is crowned Miss Wales 2025 |url=https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Nation Cymru |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511205741/https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> |20 |Caerleon |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Rumzia |Sule|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Rumzia Sule Wins Miss World Ghana 2026, Set to Represent Her Country at the 75th Miss World Festival |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260728125432/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms|archive-date=28 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Accra]] |- |{{flagdeco|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|María de los Ángeles|Ndong|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nkene |first=Gabriel Ebang Oyono |date=9 Setyembre 2025 |title=Conozca a todas las ganadoras del certamen Miss Guinea Ecuatorial 2024 |language=es |trans-title=Meet all the winners of the Miss Equatorial Guinea 2024 pageant |website=Ahora Equatorial Guinea |url=https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250804214509/https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |archive-date=4 Agosto 2025}}</ref> |25 |[[Malabo]] |- |{{Flagicon|GRC}} [[Gresya]] |{{sortname|Mikaela|Kasari|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=73ος Διαγωνισμός Ομορφιάς: Star Hellas 2025 η Μικαέλα Κάσαρι – Λάμψη στο Fantasia Live |language=el |trans-title=73rd Beauty Contest: Star Hellas 2025 Mikaela Kasari – Shine at Fantasia Live |website=Showbiz TV |url=https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720225030/https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |19 |[[Atenas]] |- |{{flagicon|GLP|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Annaëlle|Ibo|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=28 Mayo 2026 |title=Annaelle Ibo représentera la Guadeloupe à Miss Monde 2026 |language=fr |trans-title=Annaelle Ibo will represent Guadeloupe at Miss World 2026 |website=France-Antilles |url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260529111751/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |archive-date=29 Mayo 2026}}</ref> |24 |Metz |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Saran|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Hulyo 2026 |title=Miss World Guinea 2026: Saran Keita selected |url=https://www.radioguinee.com/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected |access-date=24 Hulyo 2026 |website=Radio Guinée |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260723163044/https://www.radioguinee.com/fr/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected|archive-date=23 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Kankan |- |{{flagicon|GBS}} [[Guinea-Bissau|Guniya-Bissaw]] |{{sortname|Hernânia |Nantote|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Hernânia Nantote Crowned Miss World Guinea-Bissau 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810071343/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Bissau|Bissaw]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Andrea|Ortíz|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Guzmán |first=María Alejandra |date=1 Hunyo 2025 |title=Miss Guatemala Contest 2025: ¿Quiénes son las seis ganadoras que representarán a Guatemala en certámenes internacionales? |trans-title=Miss Guatemala Contest 2025: Who are the six winners who will represent Guatemala in international pageants? |url=https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Prensa Libre |language=es-GT|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807000359/https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref> |20 |Chiquimula |- |{{Flagicon|Guyana}} [[Guyana]] |{{sortname|Kelcia|Nelson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Mayo 2026 |title=Kelcia Nelson crowned Miss World Guyana 2026 |language=en |website=Newsroom Guyana |url=https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260605063709/https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/|archive-date=5 Hunyo 2026}}</ref> |27 |Linden |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{sortname|Nevaeh|Allen|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Enero 2026 |title=Nevaeh Allen is the new Miss Jamaica World |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709130123/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |19 |Linstead |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Yui|Kawana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=22 Oktubre 2025 |title=『ミス・ワールド』日本代表に川名祐衣さん、憧れの存在は上戸彩 「刑事ものに出たい」 |trans-title=Yui Kawana is Japan's representative for Miss World, and her idol is Aya Ueto: "I want to be in a detective show" |url=https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/ |access-date=14 Nobyembre 2025 |website=Oricon News |language=ja |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022110750/https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[Tokyo]] |- |{{flagicon|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Marie Kemlyne|Félix|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Cerisier |first=Angella Laurancya |date=9 Hunyo 2026 |title=« ZOOMONS » sur Miss World Haïti 2026 : « Beauty with a Purpose »… ou « j’ai pas de connexion en fait » ! |trans-title="ZOOMONS" on Miss World Haiti 2026: "Beauty with a Purpose"... or "I don't actually have a connection!" |url=https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/ |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Belinde Magzaine |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20260724182958/https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/|archive-date=24 Hulyo 2026}}</ref> |25 |Jérémie |- |{{flagdeco|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |{{sortname|Julia|Horne|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Agosto 2025 |title=New Miss Gibraltar looks ahead to a busy year |url=https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025 |access-date=10 Setyembre 2025 |website=Gibraltar Broadcasting Corporation |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423195748/https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Gibraltar|Hibraltar]] |- |{{flagdeco|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |{{sortname|Amelie|Moore|nolink=1}}<ref /> |18 |[[:en:Ballyclare|Ballyclare]] |- |{{flagicon|MKD}} [[Hilagang Masedonya]] |{{sortname|Eva |Velickovska|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Eva Velichkovska Crowned Miss World North Macedonia 2026|url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|website=Fermina|date=30 Hulyo 2026|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154746/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |20 |[[Skopje]] |- |{{flagicon|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Nikita|Porwal|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Nikita Porwal crowned Femina Miss India World 2024|url=https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|website=Prameya|date=8 Oktubre 2025|access-date=10 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411191656/https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |24 |Ujjain |- |{{flagicon|INA}} [[Indonesia|Indonesya]] |{{sortname|Audrey Bianca|Callista|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sukardi |first=Muhammad |date=9 Hulyo 2025 |title=Profil Audrey Bianca, Pemenang Miss Indonesia 2025 |trans-title=Profile of Audrey Bianca, Winner of Miss Indonesia 2025 |url=https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=iNews |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20260105212939/https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025|archive-date=5 Enero 2026}}</ref> |22 |[[Jakarta]] |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |{{sortname|Grace|Richardson|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Billson |first=Chantelle |date=24 Nobyembre 2025 |title='Powerful and proud' student makes history as first out gay Miss England |language=en |website=PinkNews |url=https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124113009/https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> |19 |[[Leicester]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Caoimhe|Kenny|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barr |first=Caoimhinn |date=16 Hunyo 2025 |title=Former Inishowen schoolgirl crowned Miss Ireland 2025 |language=en |website=Donegal Live |url=https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |url-status=live |access-date=10 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616160846/https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |archive-date=16 Hunyo 2025}}</ref> |25 |[[Dublin]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucrezia|Mangilli|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Hunyo 2024 |title=Chi è Lucrezia Mangilli, la nuova Miss Mondo Italia 2024 |trans-title=Who is Lucrezia Mangilli, the new Miss World Italy 2024 |url=https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Il Giornale |language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423204325/https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Udine]] |- |{{flagicon|CAM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Leakena|In|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hulyo 2026 |title=Miss World Cambodia 2026 Leakena In Empowers Vulnerable Children and Young Women Through Beauty With a Purpose |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cambodia-2026-leakena-in-empowers-vulnerable-children-and-young-women-through-beauty-with-a-purpose/articleshow/155212758.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CMR}} [[Cameroon|Kamerun]] |{{sortname|Noura|Njikam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Mbassi |first=Jean |date=28 Hunyo 2024 |title=Miss Cameroun 2024 : Noura Raïssa Njikam remporte la couronne |trans-title=Miss Cameroon 2024: Noura Raïssa Njikam wins the crown |url=https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108231921/https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-date=8 Nobyembre 2024 |access-date=29 Hunyo 2024 |website=Le Bled Parle |language=fr-FR}}</ref> |25 |[[Yaoundé]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Angelina|Fan|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Agosto 2024 |title=2024年第三届加拿大中国高校校友网球公开赛成功举办 |language=zh-Hans |trans-title=The 3rd Canada Chinese University Alumni Tennis Open 2024 was successfully held |website=Easyca.ca |url=https://easyca.ca/archives/409461 |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807031614/https://easyca.ca/archives/409461 |archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> | 24 | [[Toronto]] |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Kristianna|Gordon|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Khôi |first=Minh |date=28 Marso 2026 |title=Điều đặc biệt của mỹ nhân Cayman thi Miss World 2026 |language=vi |trans-title=The Special Features of the Cayman Beauty Queen Competing in Miss World 2026 |website=Saostar |url=https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260329091136/https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |archive-date=29 Marso 2026}}</ref> |21 |West Bay |- |{{flagdeco|COK}} [[Kapuluang Cook]] |{{sortname|Tiarē|Henry-Anguna|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Tairi |first=Teitimoana |date=10 Agosto 2026 |title=Miss Cook Islands Tiare Henry-Anguna heads to Miss World in Vietnam |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810082558/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Radio New Zealand |language=en-nz}}</ref> |23 |Titikaveka |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{sortname|Bagym|Baltabaeva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |23 |Oskemen |- |{{Flagicon|KEN}} [[Kenya]] |{{sortname|Trizah Muhenje|Akala|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Wangu |first=Mariam |date=20 Disyembre 2025 |title=Ivy Trizah Muhenje crowned Miss World Kenya 2026: A new Queen, A new era |language=en |website=TV47 Digital |url=https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118163138/https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |archive-date=18 Enero 2026}}</ref> |24 |[[Nairobi]] |- |{{Flagicon|KGZ}} [[Kyrgyzstan|Kirgistan]] |{{sortname|Saadat |Asylbekova|nolink=1}}<ref>{{cite news|last=Musalieva|first=Aidana|date=5 Agosto 2026|title=25-year-old Saadat Asylbekova to represent Kyrgyzstan at Miss World 2026|url=https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|url-status=live|website=24.KG|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806153816/https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |26 |[[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Andrea|Romero|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Morales |first=Carolina |date=6 Agosto 2024 |title=Quién es Andrea Romero, la nueva Miss Mundo Colombia 2024: tiene una anécdota con Iván Duque |trans-title=Who is Andrea Romero, the new Miss World Colombia 2024? She has an anecdote with Iván Duque |url=https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Diario AS |language=es-co|archive-url=https://web.archive.org/web/20260510053152/https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/|archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |19 |[[Atlántico (Colombia)|Atlántico]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Blair|Isufi|nolink=1}} |27 |Fier |- |{{Flagicon|Croatia}} [[Croatia|Kroasya]] |{{sortname|Ema Helena|Vičar|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=29 Oktubre 2025 |title=Ema Helena (23) je nova Miss Hrvatske |language=hr |trans-title=Ema Helena (23) is the new Miss Croatia |website=Index.hr |url=https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251029205303/https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |archive-date=29 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Zagreb]] |- |{{Flagicon|Laos}} [[Laos]] |{{sortname|Mongkoutphet|Harnsana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Hulyo 2026 |title=Miss World Laos Is Preserving Traditional Weaving Through Her Beauty With a Purpose Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713230054/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Salavan |- |{{flagicon|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Milana |Smolara|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Milana Smolara Crowned Miss World Latvia 2026, Set to Represent Latvia in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154806/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Riga]] |- |{{Flagicon|Lebanon}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Perla|Harb|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Oktubre 2025 |title=Perla Harb wins Miss Lebanon 2025 crown in star-studded ceremony |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en |access-date=21 Oktubre 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251118012117/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en|archive-date=18 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |Al-Maamriyah |- |{{flagdeco|MWI}} [[Malawi]] |{{sortname|Ireen |Navicha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Ireen Navicha to Represent Malawi at Miss World 2026 in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806232001/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |20 |[[Lilongwe]] |- |{{flagdeco|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Taanusiya|Chetty|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sokial |first=Sandra |date=4 Disyembre 2024 |title=Taanusiya Chetty wins Miss World Malaysia 2024 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded |access-date=10 Hulyo 2025 |website=The Star |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426124239/https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded|archive-date=26 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagicon|MDV}} [[Maldives|Maldibas]] |{{sortname|Mariyam |Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Agosto 2026 |title=Miss World Maldives 2026 Mariyam Eema Mohamed Makes History as the First-Ever Miss World Maldives |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-maldives-2026-mariyam-eema-mohamed-makes-history-as-the-first-ever-miss-world-maldives/articleshow/155324622.cms |access-date=10 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Malé]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Nicole|Spiteri|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=4 Hulyo 2024 |title=Nicole Spiteri wins Miss World Malta contest |url=https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=TVM News |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411012515/https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |23 |Marsa |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Laurence|Fibleuil|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Pinel-Fereol |first=Peggy |date=14 Hunyo 2026 |title=Miss Martinique 2026 : Maureen-Alycia Lucea-Merlin représentera la Martinique à Miss France 2027 |language=fr |trans-title=Miss Martinique 2026: Maureen-Alycia Lucea-Merlin will represent Martinique at Miss France 2027 |website=Outre-mer La 1ère |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260614055134/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |archive-date=14 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Le Robert |- |{{flagicon|MAR}} [[Maruekos]] |{{sortname|Chirihan|Chergui|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kharroubi |first=Hajar |date=9 Agosto 2026 |title=Moroccan Miss World 2026 candidate Chirihan Chergui on her preparations, Moroccan heritage and Doors Open project |url=https://en.le360.ma/lifestyle/moroccan-miss-world-2026-candidate-chirihan-chergui-on-her-preparations-moroccan-heritage-and-doors_5YVP2HGC3VERHKNGUAAGFF7XFM/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Le 360 Anglais |language=en}}</ref> |20 |[[Casablanca]] |- |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Shreeya|Bokhoree|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Mungur |first=Nathalie Marion |date=25 Abril 2025 |title=Shreeya Bokhoree élue Miss World Mauritius 2026 |language=fr |trans-title=Shreeya Bokhoree elected Miss World Mauritius 2026 |website=Le Défi Media Group |url=https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712064320/https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026|archive-date=12 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Grand Port |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |{{sortname|Cassandra|García|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Naranjo López |first=Itzel |date=30 Nobyembre 2025 |title=¿Quién es Cassandra García Olea, Miss México 2025? Competirá en Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Who is Cassandra García Olea, Miss Mexico 2025? She will compete in Miss World 2026 |website=SDP Noticias |url=https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714050133/https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Emiliano Zapata |- |{{flagicon|MGL}} [[Mongolya]] |{{sortname|Enkhtuul|Bayarsaikhan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=24 Setyembre 2025 |title=“Miss World Mongolia-2026” фестивалийн үндэсний ялагчаар Б.Энхтуул шалгарлаа |url=https://ikon.mn/n/3i1p |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Ikon.mn |language=mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429042457/https://ikon.mn/n/3i1p|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ulan Bator]] |- |{{flagicon|Montenegro}} [[Montenegro]] |{{sortname|Maša|Vukićević|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Abril 2026 |title=Maša Vukićević sa Cetinja predstavlja Crnu Goru na Izboru za miss svijeta |language=bs |trans-title=Maša Vukićević from Cetinje represents Montenegro at the Miss World Pageant |website=Cafe del Montenegro |url=https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802094630/https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref> |21 |Cetinje |- |{{flagicon|MOZ}} [[Mosambik]] |{{sortname|Arcenia |Quehá|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Agosto 2026 |title=24 African women, 24 stories: Meet Ghana’s Rumzia and the queens taking Africa to Miss World 2026 |url=https://www.pulse.com.gh/story/miss-world-2026-ghana-rumzia-sule-2026082215273299779 |access-date=24 Agosto 2026 |website=Pulse Ghana |language=en}}</ref> |21 |Sofala |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Han Theint Theint |Aung|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=13 Hulyo 2026 |title=Han Theint Theint Aung Wins Miss World Myanmar 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731161503/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Yangon]] |- |{{flagicon|Namibia}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Elly|Aron|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nghifindaka |first=Lucia |date=2 Pebrero 2026 |title=Elly Aron crowned Miss NGO Namibia 2026 |language=en |website=Namibian Broadcasting Corporation |url=https://nbcnews.na/node/114863 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713174853/https://nbcnews.na/node/114863|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |20 |Ohangwena |- |{{NPL}} |{{sortname|Luna|Luitel|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sanskriti Pokharel |date=31 Agosto 2025 |title=Luna Luitel crowned Miss Nepal World 2025 |language=en |website=The Kathmandu Post |url=https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |url-status=live |access-date=21 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902041014/https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Katmandu]] |- |{{flagicon|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Tamunosoye|Karibi-George|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=6 Hunyo 2026 |title=Miss Bayelsa Crowned Miss World Nigeria 2026 |language=en |website=Silverbird Group |url=https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607061949/https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Port Harcourt |- |{{Flagicon|Nicaragua}} [[Nikaragwa]] |{{sortname|Belén|Cáceres|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Miss World Nicaragua Belen Cáceres Launches Her Beauty With A Purpose Project, One Smile at a Time |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714030908/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Matagalpa |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Chloe|Robinson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bao Ngoc's rivals at Miss World have emerged |website=24h |url=https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608191438/https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|NED}} [[Holland|Olanda]] |{{sortname|Charlotte|Boonstra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Reitsma |first=Martin |date=7 Oktubre 2025 |title=Miss World Nederland, Beauty with A Purpose op Kasteel de Wittenburg |language=nl |website=Delft op Zondag |url=https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt |url-status=live |access-date=16 Oktubre 2025|trans-title=Miss World Netherlands, Beauty with a Purpose at Castle de Wittenburg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260415085704/https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt|archive-date=15 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ang Haya]] |- |{{flagicon|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Aneeqa Jamal|Iqbal|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=15 Hulyo 2026 |title=73 سال بعد عالمی مقابلہ حسن میں پاکستان کی پہلی نمائندگی، انیقہ جمال حصہ لیں گی |language=ur |trans-title=Aniqa Jamal, Pakistan's first representation in a world beauty pageant after 73 years, will participate |website=Express News |url=https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |url-status=live |access-date=4 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260716041304/https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Lahore |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Madeline|Miller|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Fernández |first=Diana |date=16 Hunyo 2026 |title=La modelo Madeline Elena Miller Vergara es la nueva Miss Mundo Panamá 2026 |language=es |trans-title=Model Madeline Elena Miller Vergara is the new Miss World Panama 2026 |website=Ellas |url=https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260617155346/https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/|archive-date=17 Hunyo 2026}}</ref> |23 |[[Lungsod ng Panama]] |- |{{flagicon|PAR}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Ayelén |Pérez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |trans-title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |url=https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260809174539/https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-date=9 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=ABC Color |language=es}}</ref> |26 |[[Asuncion]] |- |{{flagicon|PER}} [[Peru]] |{{sortname|Josiane|Sciotti|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Josiane Sciotti Wins Miss World Peru 2026 |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061836/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Lungsod ng Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHI}} [[Miss World Philippines|Pilipinas]] |{{Sortname|Asia Rose|Simpson}}<ref>{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709162953/https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |18 |[[Lungsod Quezon]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Kiia|Huutoniemi|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=25 Nobyembre 2025 |title=Huutoniemi Miss World Finland voittoon |language=fi |trans-title=Huutoniemi wins Miss World Finland |website=Ähtärijärven Uutisnuotta |url=https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260101071417/https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |archive-date=1 Enero 2026}}</ref> |21 |Jyväskylä |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Maja|Todd|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Maja Todd została Miss Polonia 2025! Co wiemy o laureatce? |trans-title=Maja Todd is Miss Polonia 2025! What do we know about the winner? |url=https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Włocławek Nasze Miasto |language=pl-PL|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810091333/https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |21 |Katowice |- |{{flagicon|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Suil Anyelina|Pagán|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Sepúlveda Núñez |first=Bárbara |date=30 Hunyo 2026 |title=Conoce a la nueva Miss Mundo de Puerto Rico 2026: Así comienza el camino de Suil Anyelina Pagán |language=es |trans-title=Meet the new Miss World Puerto Rico 2026: This is how Suil Anyelina Pagán's journey begins |website=El Nuevo Día |url=https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260805020155/https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/|archive-date=5 Agosto 2026}}</ref> |21 |San Juan |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Vitória|Babinetchi|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Antunes |first=Sandra Catarina |date=30 Hunyo 2026 |title=Jovem de Guimarães é a nova Miss World Portugal e vai representar o país no Vietname |language=pt |trans-title=A young woman from Guimarães is the new Miss World Portugal and will represent the country in Vietnam |website=Braga TV |url=https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260704113917/https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/|archive-date=4 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Guimarães |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{sortname|Indira|Ampiot|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Litaud |first=Emmanuelle |date=18 Mayo 2026 |title=«Déterminée à porter haut les couleurs de notre pays» : Indira Ampiot représentera la France à Miss Monde |language=fr |trans-title="Determined to proudly represent our country": Indira Ampiot will represent France at Miss World |website=TV Magazine |url=https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100201/https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> |21 |Basse-Terre |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Joheirry|Mola|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Albuez |first=Maholi |date=12 Oktubre 2025 |title=Joheirry Mola es coronada Miss Mundo Dominicana 2025 |trans-title=Joheirry Mola is crowned Miss Mundo Dominicana 2025 |url=https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Nacional |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260420172236/https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/|archive-date=20 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |- |{{flagicon|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Linda|Górecká|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Soukup |first=Jaroslav |date=3 Mayo 2025 |title=Vítězkou Miss Czech Republic se stala Linda Górecká |trans-title=Linda Górecká was crowned Miss Czech Republic |url=https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novinky |language=cs|archive-url=https://web.archive.org/web/20260408113311/https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702|archive-date=8 Abril 2026}}</ref> |22 |[[Praga]] |- |{{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Adah|Mushibi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=12 Mayo 2026 |title=Dr. Adah Mushibi Was Crowned Miss World Zambia 2026 |url=https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260514130042/https://www.missworld.com/news/dr-adah-mushibi-was-crowned-miss-world-zambia-2026 |archive-date=14 Mayo 2026 |access-date=19 Agosto 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref> |26 |[[Lusaka]] |- |{{flagicon|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Fatima |Diop|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hulyo 2026 |title=Fatoumata Diop portera les couleurs du Sénégal |language=fr |trans-title=Fatoumata Diop will represent Senegal |website=Le Soleil |url=https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260708134715/https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |archive-date=8 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagicon|SRB}} [[Serbia|Serbiya]] |{{sortname|Simona|Manojlović|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Pebrero 2026 |title=One je ponela titulu najlepše! Simona Manojlović je nova mis Srbije! |language=bs |trans-title=She took home the title of most beautiful! Simona Manojlović is the new Miss Serbia! |website=Republika |url=https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715045033/https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |21 |Novi Sad |- |{{flagicon|Sierra Leone}} [[Sierra Leone]] |{{sortname|Mariyam |Konneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Mariyam Lorba Konneh to Represent Sierra Leone at Miss World 2026 |url=https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Sierraloaded |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722070003/https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Freetown]] |- |{{Flagicon|Zimbabwe}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Brunette|Makanyiso|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=7 Hunyo 2026 |title=While tension fills History was made in Harare as Miss Universe Zimbabwe crowned seven beauty queens to represent the country at some of the world's biggest pageants |language=en |website=Zimbo Live News |url=https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |url-status=live |access-date=10 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607055812/https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Chitungwiza |- |{{flagicon|SGP}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Aishwarya Nicole|Tan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kannan |first=Yugesh |date=16 Hulyo 2026 |title=Miss World Singapore: Aishwarya Nicole Tan's journey |url=https://www.tabla.com.sg/community/people/aishwarya-nicole-tan-selfie-girl-miss-world-singapore |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Tabla |language=en}}</ref> |22 |[[Singapura]] |- |{{flagicon|SOM}} [[Somalia|Somalya]] |{{sortname|Foziya Abdullahi|Garad|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hunyo 2026 |title=Foziya Abdullahi Garad Wins Miss World Somalia 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061955/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms|archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Mogadishu]] |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Prathibha|Liyanarachchi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hunyo 2026 |title=In conversation with Miss World Sri Lanka 2026 Prathibha Liyanaarachchi |url=https://themorning.lk//articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Morning |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713152046/https://www.themorning.lk/articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{sortname|Bianca|Lindström|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Maria Berit Bianca Santos Lindström Wins Miss World Sweden 2026 Crown |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628064744/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |22 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{sortname|Latricia Ian|Sawe|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Maricha |first=Julius |date=1 Mayo 2026 |title=Latricia Sawe: The girl who dreamt of flying, then ruled the runway |url=https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714065515/https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |24 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |{{sortname|Kanteera|Techaphattanakul|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Mayo 2026 |title=งดงามทรงพลัง น้ำผึ้ง กานต์ธีรา คว้ามงมิสเวิลด์-ไทยแลนด์ 2026 พร้อมชิงมงฟ้าที่เวียดนาม ก.ย. นี้ |language=th |trans-title=Beautiful and powerful, Namphueng Kanteera wins the Miss World-Thailand 2026 crown and will compete for the Miss World title in Vietnam this September |website=Thairath |url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260510185219/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854#goog_rewarded |archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |25 |Mae Yao |- |{{flagicon|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Romanda |Hombir|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Selisho |first=Kaunda |date=21 Hulyo 2026 |title=Romanda Hombir: Meet SA's Miss World 2026 rep, proud Swati-Zulu-German heritage icon from Mpumalanga |url=https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722152500/https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |27 |Mpumalanga |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Min-seo|Cha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Nam |first=Duy |date=9 Marso 2026 |title=Nhan sắc đối thủ của Bảo Ngọc gây tranh cãi |trans-title=The beauty of Bao Ngoc's rival sparks controversy |url=https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421104231/https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-date=21 Abril 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=vi}}</ref> |20 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|South Sudan}} [[Timog Sudan]] |{{sortname|Nyandeng Kerubino|Kuanyin Bol|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Hulyo 2026 |title=Nyandeng Kerubino Kuanyin Bol Officially Announced as Miss World South Sudan 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810095539/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |– |[[Juba]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Georgia-Lee|Gill|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2025 |title=Georgia-Lee is Miss World T&T |language=en |website=Trinidad Express Newspapers |url=https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260716034956/https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html|archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Arima |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{sortname|Ignacia|Fernández|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Valdez |first=Cynthia |date=10 Nobyembre 2025 |title=Ignacia Fernández, la nueva Miss Mundo Chile que ganó la corona a ritmo de death metal |language=es |trans-title=Ignacia Fernández, the new Miss World Chile who won the crown to the rhythm of death metal |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112193727/https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal/ |archive-date=12 Nobyembre 2025}}</ref> |27 |Las Condes |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] |{{sortname|Yifei|Dong|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Hulyo 2026 |title=Miss World China Dong Yifei Empowers Children in Remote Communities Through Arts Education |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100223/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Qiqihar]] |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Sıla|Saraydemir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Disyembre 2025 |title=New Azra Akın! Who is Sıla Saraydemir, the 2025 Miss Turkey? |language=en |website=Haberler |url=https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720231227/https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Istanbul]] |- |{{flagicon|UGA}} [[Uganda]] |{{sortname|Elle|Muhoza|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Setyembre 2025 |title=Who is Miss Uganda 2025, Elle Trivia Muhoza? |url=https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The New Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100837/https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |22 |Bukomansimbi |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Valeriia|Lisovska|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Zelenetska |first=Vita |date=14 Disyembre 2025 |title=18-year-old Odesa resident Valeriia Lisovska received the crown of "Miss Ukraine - 2025" |language=en |website=Ukrainian National News |url=https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251214143950/https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |archive-date=14 Disyembre 2025}}</ref> |18 |[[Odessa]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Janka|Végvári|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Végvári Janka lett a Miss World Hungary győztese |trans-title=Here is the beautiful winner! Janka Végvári became the winner of Miss World Hungary |url=https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Blikk |language=hu|archive-url=https://web.archive.org/web/20260430093750/https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7|archive-date=30 Abril 2026}}</ref> |18 |Mosonmagyaróvár |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{Official website|https://www.missworld.com/}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] fod8xf78tcez3v4svy00isl2cuw3xq6 14 335436 2222189 2173028 2026-08-28T08:05:25Z JWilz12345 77302 removed [[Category:Mga social network]]; added [[Category:Social network]] using [[WP:HC|HotCat]] 2222189 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} {{Cat main}} <!--mula sa artikulong "Hatirang pangmadla": Tumutukoy ang hatirang pangmadla (o sosyal midya) sa "isang kolektibong pangkat ng mga ari-arian sa Internet". Ito ay isang artikulo sa web, hindi artikulo sa network pangkomunikasyon--> [[Kategorya:Kultura ng Internet]] [[Kategorya:Kompyuter at lipunan]] [[Kategorya:Web 2.0]] [[Kategorya:World Wide Web]] [[Kategorya:Pamamahagi ng midya]] [[Kategorya:Impluwensiyang panlipunan]] [[Kategorya:Social network]] [[Kategorya:Nilalamang nilikha ng tagagamit]] {{CatAutoTOC}} pa6xtlsuf46a0wl3czb1qpx54yu2x4p 0 335631 2222204 2174631 2026-08-28T08:43:24Z JWilz12345 77302 Changed redirect target from [[Wiksiyonaryong Tagalog]] to [[Wiksiyonaryo#Wiksiyonaryong Tagalog]] 2222204 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wiksiyonaryo#Wiksiyonaryong Tagalog]] ohqcc8irw51xo4dxvzgn0ox5bwwpkum 0 337555 2222213 2200502 2026-08-28T08:58:38Z TentingZones1 122212 /* Pangalan */ 2222213 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Espins |settlement_type = Bayan |image_skyline = Espins.JPG |image_caption = Espins |image_shield = Blason ville fr Espins (Calvados).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon sa Pransiya |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Normandie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Calvados|Kalbados]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Caen|Caen]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Françoise Haugou |area_total_km2 = 4.58 |population_as_of = 2023 |population_total = 244 |population_density_km2 = auto |website = |coordinates = {{coord|49.0017|-0.4111|format=dms|display=inline,title}} |elevation_m = 150 |elevation_min_m = 90 |elevation_max_m = 186 }} Ang '''Espins''' ay isang komyun ng [[Pransya]], na matatagpuan sa departamento ng [[Calvados]] sa rehiyon ng [[Normandie]], na may populasyon na 244 na naninirahan. ==Heograpiya== Ang komyun ay nailalarawan sa pamamagitan ng mga halamang bakod ([[bocage]]). Ang pagsasaka ng mga hayop ay laganap. ==Pangalan== Ang pangalan ng lokalidad ay pinatutunayan sa mga anyong ''Rogerius de Pinis'' noong 1146 (Val-Richer charter), ''Les Pins'' noong 1155, ''Spins'' noong 1215 (Barbery charter), ''Johannes de Pinibus'' noong 1246 (Barbery charter, blg. 126), ''Les Pins'' noong 1400 (Barbery charter, blg. 192), ''Espins'' noong ika-14 na siglo at noong 1793. Ang pangalan ng nayon ng Espins ay nagmula sa Lumang Pranses, at ngayon ay sa lokal na diyalekto na "''es pins''", na nangangahulugang "sa gitna ng mga pino." Ito ay nagmula sa pang-ukol na ès, na nangangahulugang "sa gitna ng" at "mga pino". ==Mga lugar at monumento== * Ang simbahang parokya ng Saint-Pierre, na nakalista sa pangkalahatang imbentaryo ng pamana ng kultura. * Ang munisipyo at paaralan (1878), na nakalista sa pangkalahatang imbentaryo ng pamana ng kultura. * Ang kamalig ng ikapu ng Foupendant, na nakalista bilang isang makasaysayang monumento. <gallery> Eglise Espins.JPG|Église Saint-Pierre. Mairie Espins.JPG| Mairie et école. Lavoir à Espins (Calvados).jpg|Lavoir. Église Saint-Pierre (1).jpg|L'église Saint-Pierre. Espins20120922T154108 005.JPG|Façade de la grange de Foupendant. </gallery> ==Eskudo de armas== [[File:Blason ville fr Espins (Calvados).svg|thumb|Espins]] May hanay sa baligtad na pares: unang asul na may tatlong kruslet na muling pinagkrus na may nakapirming base na kulay argente, pangalawang pilak na may dalawang susi na kulay argente; ikatlong bertikal na may tithe barn o napapalibutan ng dalawang kono ng pino na magkapareho ang hugis na nakalagay sa chevron. ==Tingnan din== ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] r4n9gv49fa6pxpwyj64mv9edzl05gbe 2222214 2222213 2026-08-28T09:01:29Z TentingZones1 122212 /* */ 2222214 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Espins |settlement_type = Bayan |image_skyline = Espins.JPG |image_caption = Espins |image_shield = Blason de la ville de Espins (Calvados).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon ng Espins |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Normandie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Calvados|Kalbados]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Caen|Caen]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2026–32) |leader_name = Françoise Haugou |area_total_km2 = 4.58 |population_as_of = 2023 |population_total = 244 |population_density_km2 = auto |website = |coordinates = {{coord|49.0017|-0.4111|format=dms|display=inline,title}} |elevation_m = 150 |elevation_min_m = 90 |elevation_max_m = 186 |postal_code = 14248/14220 |postal_code_type = INSEE/Postal code }} Ang '''Espins''' ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] ng [[Pransya]], na matatagpuan sa departamento ng [[Calvados]] sa rehiyon ng [[Normandie]], na may populasyon na 244 na naninirahan. ==Heograpiya== Ang komyun ay nailalarawan sa pamamagitan ng mga halamang bakod ([[bocage]]). Ang pagsasaka ng mga hayop ay laganap. ==Pangalan== Ang pangalan ng lokalidad ay pinatutunayan sa mga anyong ''Rogerius de Pinis'' noong 1146 (Val-Richer charter), ''Les Pins'' noong 1155, ''Spins'' noong 1215 (Barbery charter), ''Johannes de Pinibus'' noong 1246 (Barbery charter, blg. 126), ''Les Pins'' noong 1400 (Barbery charter, blg. 192), ''Espins'' noong ika-14 na siglo at noong 1793. Ang pangalan ng nayon ng Espins ay nagmula sa Lumang Pranses, at ngayon ay sa lokal na diyalekto na "''es pins''", na nangangahulugang "sa gitna ng mga pino." Ito ay nagmula sa pang-ukol na ès, na nangangahulugang "sa gitna ng" at "mga pino". ==Mga lugar at monumento== * Ang simbahang parokya ng Saint-Pierre, na nakalista sa pangkalahatang imbentaryo ng pamana ng kultura. * Ang munisipyo at paaralan (1878), na nakalista sa pangkalahatang imbentaryo ng pamana ng kultura. * Ang kamalig ng ikapu ng Foupendant, na nakalista bilang isang makasaysayang monumento. <gallery> Eglise Espins.JPG|Église Saint-Pierre. Mairie Espins.JPG| Mairie et école. Lavoir à Espins (Calvados).jpg|Lavoir. Église Saint-Pierre (1).jpg|L'église Saint-Pierre. Espins20120922T154108 005.JPG|Façade de la grange de Foupendant. </gallery> ==Eskudo de armas== [[File:Blason ville fr Espins (Calvados).svg|thumb|Espins]] May hanay sa baligtad na pares: unang asul na may tatlong kruslet na muling pinagkrus na may nakapirming base na kulay argente, pangalawang pilak na may dalawang susi na kulay argente; ikatlong bertikal na may tithe barn o napapalibutan ng dalawang kono ng pino na magkapareho ang hugis na nakalagay sa chevron. ==Tingnan din== ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] o5y8u5myj0l4av6g5fpvlitvqjjjqtc 15 338855 2222140 2220127 2026-08-28T05:36:00Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2222140 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5 . ?item wdt:P570 ?time0 . ?item ^schema:about ?article . ?article schema:isPartOf <https://tl.wikipedia.org/> . FILTER((?time0 >= "2026-01-01T00:00:00Z"^^xsd:dateTime) && (?time0 <= "2027-01-01T00:00:00Z"^^xsd:dateTime)) } |columns=label,P569,P570,P27 |section= |min_section= |sort=P570 |links=all |thumb=128 |autolist=fallback |references=all |summary=itemnumber |freq=7 |wdedit=yes }} {| class='wikitable sortable wd_can_edit' ! label ! petsa ng kapanangakan ! petsa ng kamatayan ! bansa ng pagkamamamayan |- class='wd_q57336' |class='wd_label'| [[Ali Khāmenei]] |class='wd_p569' data-sort-value="1939" | 1939-04-19<ref name="ref_c3db8d37b8e4e2f1687c917c71e4929d4b9e1fa362531a26007ca301766f7984">https://www.lalibre.be/actualite/personne/ali-khamenei/</ref><ref name="ref_8fbe8b5833f567f21ebea7897275b7ae3eac9e53d005939db930aaa1df9c88e1">https://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142#600</ref><ref name="ref_ca76b7013dd6b97e08ace50595d3ee7d879256b7b9ac741f7b7a6e4251754c24">''[[:d:Q18336371|BBC Things]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-02-28<ref name="ref_74d49b73b86d9bf912ac1d4b46607a8d80aefbe7311ef627caa976e48491a824">https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t?post=asset%3A05438029-42ea-466e-9227-048ea510b3d8#post</ref><ref name="ref_b1f885c53e4cec004b8ae2c34cc684708ae4d76723b8b134bbd6cfafd98c7032">https://www.liberation.fr/international/moyen-orient/mort-de-ali-khamenei-impitoyable-gardien-de-la-revolution-iranienne-20260228_YWCOT7YT4RA2ZOIHJKYRGKEPEE/</ref><ref name="ref_4706c1bcbdb02263a43f02d3f1490b48fba56d069f553d90d3ab168dcdcef122">https://www.zeit.de/politik/ausland/2026-03/irans-staatsmedien-bestaetigen-tod-von-ali-chamenei</ref><ref name="ref_32ed2cdda634ee2c60fd481ea632247e001efe144bdef434125d017f760bd4cd">https://www.lavoixdunord.fr/1679078/article/2026-02-28/iran-trump-annonce-que-khamenei-est-mort-pas-de-confirmation-iranienne</ref><ref name="ref_327e2b112a629682687fcd216691229e4ded16ea95cfbd3ad803a823ff75698c">''[[:d:Q138510446|Deuil, conseil provisoire, riposte... Après la mort du guide suprême Ali Khamenei, que va-t-il se passer en Iran ?]]''</ref> |class='wd_p27'| ''[[:d:Q107258515|Pahlavi Iran]]''<br/>[[Iran]] |- class='wd_q57480' |class='wd_label'| [[Abd Rabbuh Mansur Hadi]] |class='wd_p569' data-sort-value="1945" | 1945-09-01<ref name="ref_7ed18971eda0d85c91db4f5fac9a99c611d97fb8d71bd5aefd996b13a5d40bf2">''[[:d:Q237227|Brockhaus Enzyklopädie]]''</ref><ref name="ref_d93dab851f5a062783f73c103680ec63bc8865c6c5d40177ae8b6d19640a9a63">''[[:d:Q107343683|Munzinger Personen]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-05-28<ref name="ref_af48e5fb516ad011f7841389d7aeb5bba5e073c9e797889d6c5fced88ea3264b">https://www.aljazeera.net/news/2026/5/28/%D9%88%D9%81%D8%A7%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A6%D9%8A%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%86%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%B1%D8%A8%D9%87</ref> |class='wd_p27'| [[Yemen]]<ref name="ref_007a2b480287d2746bba728bb871ddd76f37fd2e806a448965586a3d51e6d73f">http://www.nytimes.com/2012/02/22/world/middleeast/yemen-votes-to-remove-ali-abdullah-saleh.html</ref> |- class='wd_q77349' |class='wd_label'| [[Abdul Ahad Mohmand]] |class='wd_p569' data-sort-value="1959" | 1959-01-01 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-06-21<ref name="ref_4828e42e417e32f2248651bf122f4358779c47d481bacfd63b05357227f5fbaf">https://www.etilaatroz.com/255998/abdul-ahad-momand-the-first-astronaut-from-afghanistan-has-passed-away/</ref> |class='wd_p27'| [[Alemanya]]<br/>[[Demokratikong Republika ng Apganistan|Republikang Demokratiko ng Afghanistan]] |- class='wd_q151746' |class='wd_label'| [[François Englert]] |class='wd_p569' data-sort-value="1932" | 1932-11-06<ref name="ref_bb991413d2b16365ef1e33cbdd744e118fec80f994ba6c186f0e51ff57c84df3">''[[:d:Q5375741|Encyclopædia Britannica Online]]''</ref><ref name="ref_7ed18971eda0d85c91db4f5fac9a99c611d97fb8d71bd5aefd996b13a5d40bf2">''[[:d:Q237227|Brockhaus Enzyklopädie]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-06-18<ref name="ref_8eb9ce28d811d512c3faa0cc948237a198c79804965d548f5c36fa99f30962b7">https://vrtnws.be/p.0YvWGb9RL</ref><ref name="ref_f2dbc23ced4906714a7f97af1616cfc85b93dc5f595a30b42c139b769d911fd8">https://fr.linkedin.com/posts/annemie-schaus-01806a1a1_cest-avec-une-profonde-tristesse-que-nous-activity-7473748326920777728-QJVJ</ref> |class='wd_p27'| [[Belhika|Belgium]]<ref name="ref_7d2be0d41e3e070d322e3e74db28dc07788157999622a6f219686a488170ede0">''[[:d:Q23833686|Catalog of the German National Library]]''</ref><br/>[[Pransiya]]<ref name="ref_7d2be0d41e3e070d322e3e74db28dc07788157999622a6f219686a488170ede0">''[[:d:Q23833686|Catalog of the German National Library]]''</ref> |- class='wd_q180453' |class='wd_label'| [[Dolly Parton]] |class='wd_p569' data-sort-value="1946" | 1946-01-19<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><ref name="ref_8b0a327cfc00f7c0d07d4d61a30e67b8df5171572af575b03421261860e5f2fa">''[[:d:Q29861311|SNAC]]''</ref><ref name="ref_f2c80df09e95b58628606a2c8a10b00cd8a6048c2ebdae04cf3f20d42f6c2393">''[[:d:Q31964|Internet Broadway Database]]''</ref><ref name="ref_7ed18971eda0d85c91db4f5fac9a99c611d97fb8d71bd5aefd996b13a5d40bf2">''[[:d:Q237227|Brockhaus Enzyklopädie]]''</ref><ref name="ref_cd05ff4b2e7c80737dcfea926f6951432d0720738c84d35ef2684788cb398210">''[[:d:Q98769076|GeneaStar]]''</ref><ref name="ref_beb08c37302db59faae18def7df503aa49faa56692d5237f49cc8cdcaf6046c9">''[[:d:Q83365652|Roglo]]''</ref><ref name="ref_d93dab851f5a062783f73c103680ec63bc8865c6c5d40177ae8b6d19640a9a63">''[[:d:Q107343683|Munzinger Personen]]''</ref><ref name="ref_b640002439b98e825334a6069d5dbb69e08c308d8df6dc6019d1c97c5a7ce977">''[[:d:Q47757534|IdRef]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-08-25<ref name="ref_e8053835a9aad205cf35cad6d43687f0a33fb5d44674599a2dac1c4e5818426f">https://www.nrk.no/nyheter/dolly-parton-er-dod-1.18001549</ref><ref name="ref_0539d00725efcb51ac2ae446ff87cae81c2959a1f131ae4054f81ffc9618a44e">https://www.nytimes.com/2026/08/25/arts/music/dolly-parton-dead.html?unlocked_article_code=1.8FA.M-h9.OaAZ4tRaceB4&smid=url-share</ref><ref name="ref_aa6b7e4dfd085c4dbcf24ee6812de299b34b4a3f18aea44d43e228691a526923">https://nos.nl/artikel/2628296-country-icoon-dolly-parton-9-to-5-jolene-op-80-jarige-leeftijd-overleden</ref> |class='wd_p27'| [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]] |- class='wd_q209479' |class='wd_label'| [[Kyle Busch]] |class='wd_p569' data-sort-value="1985" | 1985-05-02 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-05-21<ref name="ref_70b6544778c13110e5ef7b0ac85b7796cadd0ed9b9fb2878d4660d85186bc44b">https://www.nascar.com/news-media/2026/05/21/kyle-busch-two-time-nascar-cup-series-champion-dies-at-age-41/</ref> |class='wd_p27'| [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]] |- class='wd_q230214' |class='wd_label'| [[Brenda Fricker]] |class='wd_p569' data-sort-value="1945" | 1945-02-17<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><ref name="ref_cdef21979db91033a066302059358f4e4b21f930674db43f61ff78468b210334">''[[:d:Q15706812|filmportal.de]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-07-16<ref name="ref_09ac31f6f27821ce22822fa6f576da18111c479ca531d8b0e82d8b10722f2a2d">https://variety.com/2026/film/news/brenda-fricker-dead-my-left-foot-home-alone-2-1236814615/</ref> |class='wd_p27'| [[Republika ng Irlanda|Irlanda]]<ref name="ref_7d2be0d41e3e070d322e3e74db28dc07788157999622a6f219686a488170ede0">''[[:d:Q23833686|Catalog of the German National Library]]''</ref> |- class='wd_q238941' |class='wd_label'| [[Moya Brennan]] |class='wd_p569' data-sort-value="1952" | 1952-08-04<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-04-13<ref name="ref_bfa4410513e36b8b8d6ec646c740d8fa9a800f1887c9ca192c745f1da9bb1ef6">https://www.donegaldaily.com/lead-stories/moya-brennan-beloved-first-lady-of-celtic-music-dies-aged-73-630076</ref> |class='wd_p27'| [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |- class='wd_q333135' |class='wd_label'| [[Chan Santokhi]] |class='wd_p569' data-sort-value="1959" | 1959-02-03<ref name="ref_75aac1e3f5717d740d7d7d696e4748b67b348f5d2a8a1d99b388ad281151e00d">https://pantheon.world/profile/person/Chan_Santokhi</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-03-30<ref name="ref_2fb9f6fc7ff429c1feda486e1152b782adc173ab19cfc9d4ea39be5117c232ee">https://nos.nl/artikel/2608448-surinaamse-oud-president-chan-santokhi-67-overleden</ref> |class='wd_p27'| [[Surinam|Suriname]] |- class='wd_q975642' |class='wd_label'| [[Jose de Venecia, Jr.|Jose de Venecia]] |class='wd_p569' data-sort-value="1936" | 1936-12-26 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-02-10<ref name="ref_c7bff389aadbb4eb3c6434349a30c04d8f821135b29b8560bad32311608dfc70">https://mb.com.ph/2026/02/10/former-speaker-mb-columnist-joe-de-venecia-passes-away</ref> |class='wd_p27'| [[Pilipinas]] |- class='wd_q3927672' |class='wd_label'| [[Romeo Jalosjos]] |class='wd_p569' data-sort-value="1940" | 1940-11-24 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-08-02<ref name="ref_a82a183d76c1de9d896db285e70a598c8c3cf1a59e4647aed9878410ef9c440e">https://newsinfo.inquirer.net/2275714/former-zamboanga-del-norte-rep-romeo-jalosjos-sr-dies-at-85</ref> |class='wd_p27'| [[Pilipinas]] |- class='wd_q11561142' |class='wd_label'| [[Ryotaro Shimizu]] |class='wd_p569' data-sort-value="1988" | 1988-08-15 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-08-01 |class='wd_p27'| [[Hapon]] |- class='wd_q12969381' |class='wd_label'| [[Pepito Rodriguez]] |class='wd_p569' data-sort-value="1942" | 1942-10-18 |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-02-26 |class='wd_p27'| [[Pilipinas]] |- class='wd_q19564438' |class='wd_label'| [[Mary Otis Stevens]] |class='wd_p569' data-sort-value="1928" | 1928-03-28<ref name="ref_34a8d05cd161c94c3f52a81fe94b9e2e94eaa7666f12232a2bf408070bc0312c">''[[:d:Q2494649|Union List of Artist Names]]''</ref><ref name="ref_6ba3c3ed3a0ba3a081e80826c8671a50dda287f7c949761883702b8790e001e9">''[[:d:Q130747001|Artists of the World]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-07-12<ref name="ref_9d3658f5178c09acd4ed73afba8f0ced4f21b523f041db18e183c7769c68b25c">https://www.keefefuneralhome.com/memorials/mary-otis-stevens/5728510/</ref> |class='wd_p27'| [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]] |- class='wd_q28974656' |class='wd_label'| [[Edith Hillinger]] |class='wd_p569' data-sort-value="1933" | 1933<ref name="ref_9955bfc7f19d35574accddd3ee092accf91c5c1808ea2963a65fcc1af2b326ce">''[[:d:Q18558540|CLARA]]''</ref><ref name="ref_26e5fbb474d15885017de6518c6cb4cc2e225cf4f26fe5815754cec980eb694c">''[[:d:Q266566|Artnet]]''</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-04-26 |class='wd_p27'| [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]]<ref name="ref_9955bfc7f19d35574accddd3ee092accf91c5c1808ea2963a65fcc1af2b326ce">''[[:d:Q18558540|CLARA]]''</ref> |- class='wd_q64027141' |class='wd_label'| [[Nirmal Purja]] |class='wd_p569' data-sort-value="1983" | 1983-07-25<ref name="ref_b832384108326b1cd02d0fde8379170e16de5a4020244d3d6b88333a1b61ae02">https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2026/08/02/nirmal-purja-la-mort-d-un-alpiniste-sans-limites_6737317_3382.html</ref> |class='wd_p570' data-sort-value="2026" | 2026-07-30<ref name="ref_71113c3d99f60d5e1fd38da4a35f2393e40a1dd6171c36e6b1c0e9bddb39f698">https://kathmandupost.com/national/2026/07/31/nirmal-purja-who-redrew-the-limits-of-human-endurance-and-reshaped-nepali-mountaineering-xxx-in-broad-peak-avalanche</ref><ref name="ref_b832384108326b1cd02d0fde8379170e16de5a4020244d3d6b88333a1b61ae02">https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2026/08/02/nirmal-purja-la-mort-d-un-alpiniste-sans-limites_6737317_3382.html</ref> |class='wd_p27'| [[Nepal]]<br/>[[United Kingdom]]<ref name="ref_51c0c299e772fd5db43051a4d8cd4bfcb4b10c3ad6249431c871b4bdea122e0a">https://www.ft.com/content/0664aee1-44e1-492f-ab2c-57a47acb3534</ref><ref name="ref_e4ab8f44c146b846c6ec081c704be6018c487563f6f34e2b54de173847224955">''[[:d:Q257303|Companies House]]''</ref> |} ---- &sum; 16 items. {{Wikidata list end}} 1bavly9hbnmbjp92qm7g1r2wmyhiuov 0 339083 2221996 2221852 2026-08-28T03:20:26Z ~2026-46796-16 165777 /* */ 2221996 wikitext text/x-wiki {{Infobox pageant titleholder|name=Asia Rose Simpson|image=Asia Rose simpson.jpg|image_size=500 × 620 pixel|caption=si Simpson noong 2026|birth_name=Asia Rose Simpson|title={{Ubl|Miss New Mexico Teen USA 2023|[[Miss World Philippines 2026]]}}|competitions={{ubl|Miss New Mexico Teen USA 2023<br>(Nagwagi)|[[Miss Teen USA 2023]]<br>(Walang pagkakalagay)|(Miss Congeniality)|[[Miss World Philippines 2026]]<br>(Nagwagi)|(Beauty With A Purpose)|[[Miss World 2026]]<br>({{abbr|TBD|To be determined}})}}|birth_date=|education=|birth_place=[[Hobbs, New Mexico]], Estados Unidos|occupation=|height=|eye_color=|hair_color=Kayumanggi}} Si '''Asia Rose Simpson''' (ipinanganak noong 2007 o 2008) ay isang Pilipino-Amerikanong modelo, mananayaw at beauty pageant titleholder na kinoronahan bilang [[Miss World Philippines 2026]]. Siya ang kakatawan sa Pilipinas sa [[Miss World 2026]]. Si Simpson ay nakoronahan din bilang Mss New Mexico Teen USA noong 2023, at naging hinirang bilang Miss Congeniality sa Miss Teen USA 2023. == Maagang buhay at karera == Ipinanganak si Simpson sa Hobbs, New Mexico, Estados Unidos, sa isang pamilya ng mga mananayaw at misyonerong Kristiyano.<ref name=":4">{{Cite web |last=Jusay |first=Annalyn S. |date=4 Pebrero 2026 |title=Christian missionary Asia Rose Simpson crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://mb.com.ph//2026/02/04/christian-missionary-asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en |archive-date=4 Pebrero 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260204162738/https://mb.com.ph/2026/02/04/christian-missionary-asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026 |url-status=dead }}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Tunac |first=Hermes Joy |date=4 Pebrero 2026 |title=Who is Asia Rose Simpson? 5 things about the new Miss World Philippines |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/975286/who-is-asia-rose-simpson-5-things-about-the-new-miss-world-philippines/story/ |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[GMA News Online]] |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Get to know Miss World Philippines 2026 Asia Rose Simpson |url=https://entertainment.inquirer.net/651610/get-to-know-miss-world-philippines-2026-asia-rose-simpson |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Ang kanyang ama ay si Joseph Simpson, na isang Pilipino, at ang kaniyang ina ay si Brittany Banks, na isang Amerikano. Bilang mga misyonero, madalas maglakbay ang kaniyang pamilya noong bata pa siya.<ref name=":4" /> Dumating siya sa Pilipinas noong siya ay anim na buwan sa [[Roxas, Capiz|Roxas]], [[Capiz]], kung saan siya lumaki.'''<ref name=":0">{{Cite web |last=Roque |first=Nika |date=4 Pebrero 2026 |title=Quezon City's Asia Rose Simpson is Miss World Philippines 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/975221/quezon-city-s-asia-rose-simpson-is-miss-world-philippines-2026/story/ |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[GMA News Online]] |language=en}}</ref>''' Kalaunan ay nanirahan ang kaniyang pamilya sa [[Maynila]] at pagkatapos ay [[Lungsod Quezon|sa Lungsod Quezon]].<ref name=":4" /> Si Simpson ay nag-aral sa bahay.<ref>{{Cite news |last=Martinez |first=Lance Joseph |date=5 Pebrero 2026 |title=10 Things About the Miss World Philippines 2026 Asia Rose Simpson |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://metro.style/people/2026/2/5/10-things-about-the-miss-world-philippines-2026-asia-rose-simpson-0715 |access-date=12 Agosto 2026}}</ref> Sa edad na tatlo, sinimulan siyang turuan ng kanyang ama kung paano sumayaw. <ref name=":3"/> Noong 2016, lumabas siya sa [[Pilipinas Got Talent (season 5)|ikalimang season]] ng ''[[Pilipinas Got Talent]]'' kasama ang kanyang ama at mga kapatid bilang bahagi ng akrobatika na The Simpson Tribe, na kwalipikado para sa pagpapatalsik ng mga hurado ngunit hindi na nakapasok pa. <ref name=":2">{{Cite web |last=Uson |first=Melanie |title=Get to know Asia Rose Simpson, the newly crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://philstarlife.com/celebrity/685455-get-to-know-asia-rose-simpson-the-newly-crowned-miss-world-philippines-2026?page=4 |access-date=2026-02-03 |website=Philstar Life}}</ref> == Mga paligsahan ng kagandahan == === Miss Teen USA 2023 === Bilang kinatawan ng Hobbs, nanalo si Simpson bilang Miss New Mexico Teen USA 2023, na nagbigay-daan sa kanya upang lumahok sa Miss Teen USA 2023. <ref>{{Cite web |date=2023-06-07 |title=Hobbs native named 2023 Miss New Mexico Teen USA |url=https://www.newswest9.com/article/news/community/hobbs-native-named-2023-miss-new-mexico-teen-usa/513-7f34987e-4f52-42a0-a044-2ea6ac8856b2 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608000537/https://www.newswest9.com/article/news/community/hobbs-native-named-2023-miss-new-mexico-teen-usa/513-7f34987e-4f52-42a0-a044-2ea6ac8856b2 |archive-date=2023-06-08 |access-date=2026-02-03 |website=newswest9.com |language=en-US}}</ref> Sa kompetsiyon, napanalunan niya ang Miss Congeniality award ngunit hindi nakapasok sa semifinals. Ang nagwagi ay si UmaSofia Srivastava ng [[New Jersey]], na kalaunan ay bumitiw sa kaniyang pwesto.<ref name=":3"/> <ref>{{Cite web |date=2023-10-06 |title=UmaSofia Srivastava crowned Miss Teen USA |url=https://americanbazaaronline.com/2023/10/06/umasofia-srivastava-crowned-miss-teen-usa-455191/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928230352/https://americanbazaaronline.com/2023/10/06/umasofia-srivastava-crowned-miss-teen-usa-455191/ |archive-date=2025-09-28 |access-date=2026-02-03 |website=The American Bazaar |language=en-US}}</ref> === Miss World Philippines 2026 === Noong Abril 6, 2025, nagwagi si Simpson sa lokal na patimpalak sa Lungsod Quezon para sa Miss World Philippines 2026, na nagbigay-daan sa kaniya upang kumatawan sa lokalidad sa pambansang patimpalak.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=2025-04-06 |title=Miss Teen USA alum is Quezon City’s bet for Miss World Philippines 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/604343/miss-teen-usa-alum-is-quezon-citys-bet-for-miss-world-philippines-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907142147/https://entertainment.inquirer.net/604343/miss-teen-usa-alum-is-quezon-citys-bet-for-miss-world-philippines-2025 |archive-date=2025-09-07 |access-date=2026-02-03 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> Sa edad na 18, siya ang pinakabatang kandidata sa edisyong iyon. <ref name=":4"/> <ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=2026-02-03 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> Bago ang kompetisyon, si Simpson ay naging semi-finalist para sa pito sa sampung fast-track challenges at nagwagi sa dalawa—Beauty with a Purpose at Miss Talent—na nagbigay-daan sa kaniya upang makapasok sa finals. <ref name=":1"/> Sa pinal na kompetisyon, siya ang itinanghal na Best in Swimsuit, kasama si Valerie West ng Ifugao.<ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=2026-02-04 |title=Check out the looks of newly crowned Miss World PH Asia Rose Simpson |url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/fashion-beauty/26142/check-out-the-looks-of-newly-crowned-miss-world-ph-asia-rose-simpson/photo |access-date=2026-02-04 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref> Nagpatuloy siya sa huling ''question-and-answer round'' kung saan tinanong siya kung ang social media ay nakatulong o nakapinsala sa lipunan. Sa kanyang sagot, binigyang-diin niya ang kalusugang pangkaisipan at binanggit ang datos mula sa [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan|World Health Organization]] tungkol sa pagtaas ng mga kabataang laging nakaupo upang ipaliwanag ang kahalagahan ng kanyang inisyatibo. Kinilala niya ang mga benepisyo ng social media at tinapos ang kanyang sagot sa pamamagitan ng panawagan para sa responsableng paggamit nito. <ref>{{Cite web |last=Tunac |first=Hermes Joy |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson highlights mental health in winning answer at Miss World Philippines 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/healthandwellness/975282/asia-rose-simpson-highlights-mental-health-in-winning-answer-at-miss-world-philippines-2026/story/ |access-date=2026-02-04 |website=GMA News Online |language=en}}</ref> Sa pagtatapos ng kaganapan, inanunsyo siya bilang nagwagi, kinoronahan ng kanyang hinalinhan, [[Krishnah Gravidez|si Krishnah Gravidez]] ng [[Baguio]], at naging pinakabatang may hawak ng titulo sa kasaysayan ng patimpalak. <ref>{{Cite web |last=Iglesias |first=Iza |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://www.manilatimes.net/2026/02/04/entertainment-lifestyle/show-times/asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026/2271233 |access-date=2026-02-04 |website=The Manila Times |language=en}}</ref> === Miss World 2026 === {{Pangunahin|Miss World 2026}} Si Simpson ang kakatawan sa Pilipinas sa [[Miss World 2026]] pageant sa Vietnam. <ref name=":0"/> == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Mga Amerikanong liping-Pilipino]] [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Amerikano]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Articles with hCards]] 1etfcna029zih1sxpvsxec40l9ci96e 2222009 2221996 2026-08-28T03:43:17Z Allyriana000 119761 Kinansela ang pagbabagong 2221996 ni [[Special:Contributions/~2026-46796-16|~2026-46796-16]] ([[User talk:~2026-46796-16|Usapan]]) 2222009 wikitext text/x-wiki {{Infobox pageant titleholder|name=Asia Rose Simpson|image=Asia Rose Simpson in 03032026.jpg|image_size=|caption=si Simpson noong 2026|birth_name=Asia Rose Simpson|title={{Ubl|Miss New Mexico Teen USA 2023|[[Miss World Philippines 2026]]}}|competitions={{ubl|Miss New Mexico Teen USA 2023<br>(Nagwagi)|[[Miss Teen USA 2023]]<br>(Walang pagkakalagay)|(Miss Congeniality)|[[Miss World Philippines 2026]]<br>(Nagwagi)|(Beauty With A Purpose)|[[Miss World 2026]]<br>({{abbr|TBD|To be determined}})}}|birth_date=|education=|birth_place=[[Hobbs, New Mexico]], Estados Unidos|occupation=|height=|eye_color=|hair_color=Kayumanggi}} Si '''Asia Rose Simpson''' (ipinanganak noong 2007 o 2008) ay isang Pilipino-Amerikanong modelo, mananayaw at beauty pageant titleholder na kinoronahan bilang [[Miss World Philippines 2026]]. Siya ang kakatawan sa Pilipinas sa [[Miss World 2026]]. Si Simpson ay nakoronahan din bilang Mss New Mexico Teen USA noong 2023, at naging hinirang bilang Miss Congeniality sa Miss Teen USA 2023. == Maagang buhay at karera == Ipinanganak si Simpson sa Hobbs, New Mexico, Estados Unidos, sa isang pamilya ng mga mananayaw at misyonerong Kristiyano.<ref name=":4">{{Cite web |last=Jusay |first=Annalyn S. |date=4 Pebrero 2026 |title=Christian missionary Asia Rose Simpson crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://mb.com.ph//2026/02/04/christian-missionary-asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en |archive-date=4 Pebrero 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260204162738/https://mb.com.ph/2026/02/04/christian-missionary-asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026 |url-status=dead }}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Tunac |first=Hermes Joy |date=4 Pebrero 2026 |title=Who is Asia Rose Simpson? 5 things about the new Miss World Philippines |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/975286/who-is-asia-rose-simpson-5-things-about-the-new-miss-world-philippines/story/ |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[GMA News Online]] |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Get to know Miss World Philippines 2026 Asia Rose Simpson |url=https://entertainment.inquirer.net/651610/get-to-know-miss-world-philippines-2026-asia-rose-simpson |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Ang kanyang ama ay si Joseph Simpson, na isang Pilipino, at ang kaniyang ina ay si Brittany Banks, na isang Amerikano. Bilang mga misyonero, madalas maglakbay ang kaniyang pamilya noong bata pa siya.<ref name=":4" /> Dumating siya sa Pilipinas noong siya ay anim na buwan sa [[Roxas, Capiz|Roxas]], [[Capiz]], kung saan siya lumaki.'''<ref name=":0">{{Cite web |last=Roque |first=Nika |date=4 Pebrero 2026 |title=Quezon City's Asia Rose Simpson is Miss World Philippines 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/975221/quezon-city-s-asia-rose-simpson-is-miss-world-philippines-2026/story/ |access-date=12 Agosto 2026 |website=[[GMA News Online]] |language=en}}</ref>''' Kalaunan ay nanirahan ang kaniyang pamilya sa [[Maynila]] at pagkatapos ay [[Lungsod Quezon|sa Lungsod Quezon]].<ref name=":4" /> Si Simpson ay nag-aral sa bahay.<ref>{{Cite news |last=Martinez |first=Lance Joseph |date=5 Pebrero 2026 |title=10 Things About the Miss World Philippines 2026 Asia Rose Simpson |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://metro.style/people/2026/2/5/10-things-about-the-miss-world-philippines-2026-asia-rose-simpson-0715 |access-date=12 Agosto 2026}}</ref> Sa edad na tatlo, sinimulan siyang turuan ng kanyang ama kung paano sumayaw. <ref name=":3"/> Noong 2016, lumabas siya sa [[Pilipinas Got Talent (season 5)|ikalimang season]] ng ''[[Pilipinas Got Talent]]'' kasama ang kanyang ama at mga kapatid bilang bahagi ng akrobatika na The Simpson Tribe, na kwalipikado para sa pagpapatalsik ng mga hurado ngunit hindi na nakapasok pa. <ref name=":2">{{Cite web |last=Uson |first=Melanie |title=Get to know Asia Rose Simpson, the newly crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://philstarlife.com/celebrity/685455-get-to-know-asia-rose-simpson-the-newly-crowned-miss-world-philippines-2026?page=4 |access-date=2026-02-03 |website=Philstar Life}}</ref> == Mga paligsahan ng kagandahan == === Miss Teen USA 2023 === Bilang kinatawan ng Hobbs, nanalo si Simpson bilang Miss New Mexico Teen USA 2023, na nagbigay-daan sa kanya upang lumahok sa Miss Teen USA 2023. <ref>{{Cite web |date=2023-06-07 |title=Hobbs native named 2023 Miss New Mexico Teen USA |url=https://www.newswest9.com/article/news/community/hobbs-native-named-2023-miss-new-mexico-teen-usa/513-7f34987e-4f52-42a0-a044-2ea6ac8856b2 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230608000537/https://www.newswest9.com/article/news/community/hobbs-native-named-2023-miss-new-mexico-teen-usa/513-7f34987e-4f52-42a0-a044-2ea6ac8856b2 |archive-date=2023-06-08 |access-date=2026-02-03 |website=newswest9.com |language=en-US}}</ref> Sa kompetsiyon, napanalunan niya ang Miss Congeniality award ngunit hindi nakapasok sa semifinals. Ang nagwagi ay si UmaSofia Srivastava ng [[New Jersey]], na kalaunan ay bumitiw sa kaniyang pwesto.<ref name=":3"/> <ref>{{Cite web |date=2023-10-06 |title=UmaSofia Srivastava crowned Miss Teen USA |url=https://americanbazaaronline.com/2023/10/06/umasofia-srivastava-crowned-miss-teen-usa-455191/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928230352/https://americanbazaaronline.com/2023/10/06/umasofia-srivastava-crowned-miss-teen-usa-455191/ |archive-date=2025-09-28 |access-date=2026-02-03 |website=The American Bazaar |language=en-US}}</ref> === Miss World Philippines 2026 === Noong Abril 6, 2025, nagwagi si Simpson sa lokal na patimpalak sa Lungsod Quezon para sa Miss World Philippines 2026, na nagbigay-daan sa kaniya upang kumatawan sa lokalidad sa pambansang patimpalak.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=2025-04-06 |title=Miss Teen USA alum is Quezon City’s bet for Miss World Philippines 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/604343/miss-teen-usa-alum-is-quezon-citys-bet-for-miss-world-philippines-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907142147/https://entertainment.inquirer.net/604343/miss-teen-usa-alum-is-quezon-citys-bet-for-miss-world-philippines-2025 |archive-date=2025-09-07 |access-date=2026-02-03 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> Sa edad na 18, siya ang pinakabatang kandidata sa edisyong iyon. <ref name=":4"/> <ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=2026-02-03 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> Bago ang kompetisyon, si Simpson ay naging semi-finalist para sa pito sa sampung fast-track challenges at nagwagi sa dalawa—Beauty with a Purpose at Miss Talent—na nagbigay-daan sa kaniya upang makapasok sa finals. <ref name=":1"/> Sa pinal na kompetisyon, siya ang itinanghal na Best in Swimsuit, kasama si Valerie West ng Ifugao.<ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=2026-02-04 |title=Check out the looks of newly crowned Miss World PH Asia Rose Simpson |url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/fashion-beauty/26142/check-out-the-looks-of-newly-crowned-miss-world-ph-asia-rose-simpson/photo |access-date=2026-02-04 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref> Nagpatuloy siya sa huling ''question-and-answer round'' kung saan tinanong siya kung ang social media ay nakatulong o nakapinsala sa lipunan. Sa kanyang sagot, binigyang-diin niya ang kalusugang pangkaisipan at binanggit ang datos mula sa [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan|World Health Organization]] tungkol sa pagtaas ng mga kabataang laging nakaupo upang ipaliwanag ang kahalagahan ng kanyang inisyatibo. Kinilala niya ang mga benepisyo ng social media at tinapos ang kanyang sagot sa pamamagitan ng panawagan para sa responsableng paggamit nito. <ref>{{Cite web |last=Tunac |first=Hermes Joy |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson highlights mental health in winning answer at Miss World Philippines 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/healthandwellness/975282/asia-rose-simpson-highlights-mental-health-in-winning-answer-at-miss-world-philippines-2026/story/ |access-date=2026-02-04 |website=GMA News Online |language=en}}</ref> Sa pagtatapos ng kaganapan, inanunsyo siya bilang nagwagi, kinoronahan ng kanyang hinalinhan, [[Krishnah Gravidez|si Krishnah Gravidez]] ng [[Baguio]], at naging pinakabatang may hawak ng titulo sa kasaysayan ng patimpalak. <ref>{{Cite web |last=Iglesias |first=Iza |date=2026-02-04 |title=Asia Rose Simpson crowned Miss World Philippines 2026 |url=https://www.manilatimes.net/2026/02/04/entertainment-lifestyle/show-times/asia-rose-simpson-crowned-miss-world-philippines-2026/2271233 |access-date=2026-02-04 |website=The Manila Times |language=en}}</ref> === Miss World 2026 === {{Pangunahin|Miss World 2026}} Si Simpson ang kakatawan sa Pilipinas sa [[Miss World 2026]] pageant sa Vietnam. <ref name=":0"/> == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Mga Amerikanong liping-Pilipino]] [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Amerikano]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Articles with hCards]] tviu0g0pd1cxzahemqjkpynxbl2d6rx 0 339156 2221868 2220601 2026-08-27T13:32:56Z TentingZones1 122212 /* */ 2221868 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Macaé | official_name = Município de Macaé | settlement_type = [[Mga munisipalidad ng Brasil|Munisipalidad]] | native_name = | nickname = "Princesinha do Atlântico, ou A Moreninha, ou Capital do Petróleo Brasileiro"<br>(Munting Prinsesa ng Karagatang Atlantiko, Ang Munting Brunette, Ang Kabiserang Lungsod ng Langis ng Brazil) | motto = | image_skyline = {{multiple image|total_width=300px|perrow=1/2/2/1|border=infobox |image1 = Macaé-RJ.jpg |image2 = Ricardo Haleck - Macae 021.jpg |image3 = Ricardo Haleck - Macae 024.jpg |image4 = Ricardo Haleck - Macae 008.jpg |image5 = Ricardo Haleck - Macae 009.jpg |image6 = Macaé-Praia-de Cavaleiros.JPG }} | imagesize = | image_caption = | image_flag = Bandeira-macae.svg | image_shield = BrasaoMacae.jpg | image_map = RiodeJaneiro Municip Macae.svg | mapsize = | map_caption = Lokasyon sa Rio de Janeiro | pushpin_map = | subdivision_type = [[List of sovereign states|Bansa]] | subdivision_name = {{flag|Brazil}} | subdivision_type1 = [[Mga rehiyon ng Brazil|Rehiyon]] | subdivision_name1 = [[Rehiyon ng Timog-Silangan, Brazil|Timog-Silangan]] | subdivision_type2 = [[Mga estado ng Brazil|Estado]] | subdivision_name2 = [[Estado ng Rio de Janeiro|Rio de Janeiro]] | leader_title = [[Alkalde]] | leader_name = [[Welberth Rezende]] | leader_party = [[Cidadania]] | established_title = Itinatag | established_date = Hulyo 29, 1813 | area_total_km2 = 1,216 | area_total_sq_mi = 469 | population_as_of = 2022 | population_note = | population_total = 246,391 | population_footnotes = <ref name="IBGE">{{cite web |url=https://cidades.ibge.gov.br/brasil/rj/macae/panorama |title=Macaé |author=Brazilian Institute of Geography and Statistics (IBGE)}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_density_sq_mi = 557.57 | population_est = 264,439 | population_metro = | population_density_metro_km2 = | population_density_metro_sq_mi = | pop_est_as_of = 2025 | pop_est_footnotes = <ref name="IBGE"/> | population_urban = | timezone = [[Time in Brazil|BRT]] | utc_offset = &minus;3 | timezone_DST = | utc_offset_DST = | coordinates = {{coord|22|22|15|S|41|47|13|W|region:BR|display=inline,title}} | elevation_m = | elevation_ft = | postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> | postal_code = | blank_name = '''[[Human Development Index|HDI]]''' (2010) | blank_info = 0.764 – <span style="color:#090">high</span><ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.pnud.org.br/arquivos/ranking-idhm-2010.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140708233352/http://www.pnud.org.br/arquivos/ranking-idhm-2010.pdf |archive-date=July 8, 2014 |access-date=August 1, 2013 |publisher=[[United Nations Development Programme]] (UNDP) }}</ref> | website = {{URL|macae.rj.gov.br}} | footnotes = }} Ang '''Macaé''' ({{IPA|pt|mɐkɐˈɛ}}) ay isang munisipalidad na matatagpuan sa [[estado ng Rio de Janeiro]] sa Brazil, 180 km hilagang-silangan ng [[Rio de Janeiro|kabisera ng estado]]. Ito ang lugar ng kapanganakan ng ika-13 [[pangulo ng Brazil]], si [[Washington Luís]]. ==Pangalan== Ang pangalan ng munisipalidad ay tumutukoy sa [[Ilog Macaé]]. Walang duda na ito ay isang salitang nagmula sa mga katutubo, ngunit ang kahulugan nito ay kontrobersyal pa rin: * Naniniwala ang ilang iskolar na ang termino ay nagmula sa isang korapsyon ng ''maca-ê'', "na, sa mga katutubo, ay nangangahulugang matamis na macaba, sa pamamagitan ng pagpapalawig ng matamis na niyog, na gawa ng palma ng macabaíba, na sagana sa rehiyon." Itinuturo ni [[Eduardo de Almeida Navarro]] ang terminong [[Wikang Tupi|Lumang Tupi]] na ''mokaîé'' bilang pinagmulang etimolohikal nito, na tumutukoy sa uri ng palma na kilala bilang mocajaíba o [[Coco-de-espinho|bocaiuva]].<ref>NAVARRO, E. A. ''[[Dicionário de Tupi Antigo|Dicionário de tupi antigo: a língua indígena clássica do Brasil]]. ''São Paulo. Global. 2013. p. 583,584.</ref> Ang kasalukuyang bandila ng lungsod ay nagtatampok ng disenyo ng palma ng niyog; * Sinasabi naman ng iba na ginamit ng mga Indian na [[Goitacá]] ang salitang miquié, na nangangahulugang "ilog ng [[hito]]," upang pangalanan ang [[Ilog Macaé]]. ==Heograpiya== Ang Macaé ay karaniwang itinuturing na sentro ng industriya ng [[petrolyo]] sa laot ng Brazil at madalas itong tinutukoy bilang "Cidade do Petróleo" ("Lungsod ng Petrolyo"). Ang kompanya ng langis na kontrolado ng estado ng Brazil na [[Petrobras]] ay may maraming pasilidad sa loob ng bayan. Ang Macaé ay isa sa pinakamabilis na lumalagong lungsod sa Brazil, na may paglago na 600% sa loob ng huling 10 taon.<ref>[http://www.macae.rj.gov.br/municipio/macaeped.asp Macaé: petróleo e desenvolvimento] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090220171553/http://macae.rj.gov.br/municipio/macaeped.asp |date=2009-02-20 }}</ref> Ang [[Paliparan ng Benedito Lacerda]] ay pinaglilingkuran ng mga naka-iskedyul na flight at nakatuon ang mga operasyon sa mga off-shore platform. Ang populasyon nito ay tinatayang 264,439 noong 2020 at ang munisipalidad nito ay sumasaklaw sa isang lugar na 1,216 km².<ref name="IBGE" /> Ang iba pang mga aktibidad sa ekonomiya sa lungsod ay kinabibilangan ng turismo at pangingisda. Ang dalawang sektor na ito ay napakahalaga para sa kita ng lungsod bago ang dekada 1980. Ang lungsod ay may lumalaking reputasyon para sa mataas na kalidad na teknikal na edukasyon at pagsasanay.<ref>[http://www.macae.rj.gov.br/municipio/tecnologiaepesquisa.asp Prefeitura Municipal de Macaé - Tecnologia e Pesquisa] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090224002629/http://macae.rj.gov.br/municipio/tecnologiaepesquisa.asp |date=2009-02-24 }}</ref> [[File:Cinejornal Informativo n. 9-53 - Agência Nacional - Imagens da cidade de Macaé, Rio de Janeiro.webm|thumb|249x249px|Macaé, 1953. [[Brazilian National Archives|National Archives of Brazil.]]]] Ang munisipalidad ay naglalaman ng bahagi ng Central Rio de Janeiro Atlantic Forest Mosaic of conservation units, na nilikha noong 2006.<ref>{{citation |language=pt |page=13 |last1=Costa |last2=Lamas |last3=Fernandes |first1=Cláudia |first2=Ivana |first3=Rosan |publisher=Reserva da Biosfera da Mata Atlântica |title=Planejamento Estratégico do Mosaico Central Fluminense |date=December 2010 |url=http://www.icmbio.gov.br/portal/images/stories/mosaicos/planejamento-central-fluminense.pdf |access-date=2016-10-02 |archive-date=2016-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161007121019/http://www.icmbio.gov.br/portal/images/stories/mosaicos/planejamento-central-fluminense.pdf |url-status=dead }}</ref> Mayroon din itong bahagi ng União Biological Reserve, tahanan ng populasyon ng mga endangered [[golden lion tamarin]].<ref>{{citation|language=pt |title=Unidade de Conservação: Reserva biológica União|publisher=MMA: Ministério do Meio Ambiente |url=http://sistemas.mma.gov.br/cnuc/index.php?ido=relatorioparametrizado.exibeRelatorio&relatorioPadrao=true&idUc=217|access-date=2016-05-14}}</ref> Bagama't may potensyal ang lungsod para sa mga turista, ang kakulangan ng mga pamumuhunan sa lugar na ito ay nagpapaliit sa paglago nito. Ang pinakasikat nitong mga dalampasigan ay ang Cavaleiros at Pecado. Ang loob ng munisipalidad ay may maliliit na bayan sa kanayunan tulad ng Sana at Frade. ==Ekonomiya== Mula noong dekada 1970, nang piliin ng [[Petrobras]] ang Macaé bilang punong tanggapan sa Campos Basin, ang lungsod ay nagkaroon ng mabilis na paglobo ng populasyon. Mahigit apat na libong kumpanya ang nagtayo ng mga opisina sa lungsod at ang populasyon nito ay natriple mula noon. Mga de-kalidad na hotel ang naitayo at iba't ibang industriya ng serbisyo ang umusbong kamakailan. Ang lungsod ang may pinakamalaking nalilikhang buwis sa mga bagong hanay ng trabaho sa loob ng estado, ayon sa pananaliksik na isinagawa para sa Federation of Industries of Rio de Janeiro (Firjan): 13.2% bawat taon. Ang ekonomiya ng lungsod ay lumago ng 600% mula noong 1997. Ang mga survey na isinagawa noong mga nakaraang taon para sa [[Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística|IBGE]] ay nagpakita na ang Internal Gross Product (sa Portuges, Produto Interno Bruto - PIB) per capita ng lungsod noong 2007 ay R$37,667.00 bawat taon, 200% na mas mataas kaysa sa pambansang average - at ang average na suweldo ay 8.2 beses ang minimum na suweldo, na ginagawang Macaé ang lungsod na may pinakamataas na sahod sa Estado ng Rio de Janeiro.<ref>{{cite web|url=http://www.ibge.gov.br/cidadesat/topwindow.htm?1 |title=Archived copy |access-date=2012-05-01 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120430164910/http://www.ibge.gov.br/cidadesat/topwindow.htm?1 |archive-date=2012-04-30 }}</ref> ==Klima== {{Weather box|width=auto |metric first=y |single line=y |collapsed = Y |location = Macaé (1981–2010) |Jan high C = 31.1 |Feb high C = 31.8 |Mar high C = 30.6 |Apr high C = 29.4 |May high C = 27.6 |Jun high C = 26.8 |Jul high C = 26.3 |Aug high C = 26.4 |Sep high C = 26.3 |Oct high C = 27.3 |Nov high C = 28.9 |Dec high C = 29.9 | year high C = 28.5 |Jan low C = 22.1 |Feb low C = 22.4 |Mar low C = 21.6 |Apr low C = 20.5 |May low C = 18.5 |Jun low C = 16.9 |Jul low C = 16.5 |Aug low C = 16.7 |Sep low C = 17.7 |Oct low C = 19.1 |Nov low C = 20.4 |Dec low C = 21.4 | year low C = 19.5 |precipitation colour = green |Jan precipitation mm = 176.0 |Feb precipitation mm = 102.0 |Mar precipitation mm = 153.0 |Apr precipitation mm = 85.0 |May precipitation mm = 59.0 |Jun precipitation mm = 31.0 |Jul precipitation mm = 31.0 |Aug precipitation mm = 32.0 |Sep precipitation mm = 64.0 |Oct precipitation mm = 99.0 |Nov precipitation mm = 187.0 |Dec precipitation mm = 196.0 |year precipitation mm = |Jan sun = 197.5 |Feb sun = 195.5 |Mar sun = 182.5 |Apr sun = 182.1 |May sun = 183.4 |Jun sun = 184.6 |Jul sun = 198.6 |Aug sun = 188.9 |Sep sun = 124.6 |Oct sun = 147.8 |Nov sun = 167.5 |Dec sun = 162.8 |year sun = 2115.8 |source 1 = Instituto Nacional de Meteorologia<ref name=INMET>{{cite web | url = http://www.inmet.gov.br/portal/index.php?r=clima/normaisclimatologicas | title = Normais Climatológicas Do Brasil 1981–2010 | publisher = Instituto Nacional de Meteorologia | language = Portuguese | accessdate = 21 May 2024}}</ref> | source 2 = Climatempo (precipitation)<ref name=CLIMATEMPO>{{cite web | url = https://www.climatempo.com.br/climatologia/304/macae-rj | title = Climatologia em Macaé, BR | publisher= Climatempo | access-date = 25 May 2024}}</ref> }} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Macaé]] [[Kategorya:Estado ng Rio de Janeiro]] [[Kategorya:Brazil]] nksy0maawkskll48ue4qkjdpernqgls 1728 339217 2221865 2221795 2026-08-27T13:31:36Z Churihan 112728 /* Mga kalahok */ 2221865 wikitext text/x-wiki Ang '''Mga Bituin ng Pelikulang Pilipino''' ay isang editathon na gaganapin mula 00:00, ika-21 ng Agosto 2026, hanggang 23:59, ika-30 ng Setyembre 2026 (UTC+8), na nakatuon sa pagpapalawig ng mga impormasyon sa Wikipediang Tagalog tungkol sa pinilakang-tabing o industriya ng pelikulang Pilipino. == Mga artikulo == Ang mga sumusunod ay mga artikulong nakaukol sa paksang industriya ng pelikulang Pilipino na maaaring likhain o palawigin. Maaari ring magsumite ng artikulo na hindi nakalista. == Mga naisulat == {| class="wikitable mw-collapsible" !Blg. !Artikulo !Tagapag-ambag |- |1. |[[Delia Razon]] |[[User:RCJourn|RCJourn]] |- |2. |[[Rosemarie Sonora]] |[[User:Buszmail|Buszmail]] |- |3. |[[Nestor de Villa]] |[[User:Buszmail|Buszmail]] |- |4. | | |- |5. | | |- |6. | | |- |} == Mga kalahok == * [[User:PhiliptheNumber1|PhiliptheNumber1]] ([[User talk:PhiliptheNumber1|kausapin]]) * [[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) *[[Tagagamit:GerryYabes|GerryYabes]] ([[Usapang tagagamit:GerryYabes|kausapin]]) *[[Tagagamit:Buszmail|Buszmail]] ([[Usapang tagagamit:Buszmail|kausapin]]) *[[Tagagamit:RCJourn|RCJourn]] ([[Usapang tagagamit:RCJourn|kausapin]]) *[[Tagagamit:Churihan|Churihan]] ([[Usapang tagagamit:Churihan|kausapin]]) == Mga resulta == [[Kategorya:Mga artista mula sa Pilipinas]] [[Kategorya:Pilipinas Panorama|Event]] sjun5qywu93bax0rbgvyoazuaj823cd 2222182 2221865 2026-08-28T06:27:52Z Ralffralff 104750 +design 2222182 wikitext text/x-wiki <div style="border: 6px solid #006699; padding: 2em 1em; margin: 0 auto 15px; overflow: hidden;"> [[File:Pilipinas-Panorama-LuntianAtPula.png|150px|right|link=m:Special:MyLanguage/Pilipinas_Panorama_Community/Membership]] Ang '''Mga Bituin ng Pelikulang Pilipino''' ay isang editathon na gaganapin mula 00:00, ika-21 ng Agosto 2026, hanggang 23:59, ika-30 ng Setyembre 2026 (UTC+8), na nakatuon sa pagpapalawig ng mga impormasyon sa Wikipediang Tagalog tungkol sa pinilakang-tabing o industriya ng pelikulang Pilipino. Ang proyekto na ito ay isang inisyatibo ng [[:meta:Pilipinas Panorama Community|Pilipinas Panorama Community]], isang organisasyon ng mga Pilipinong Wikimedista at tagataguyod ng pamanang kultural na nakabase sa Kalakhang Maynila. == Mga artikulo == Ang mga sumusunod ay mga artikulong nakaukol sa paksang industriya ng pelikulang Pilipino na maaaring likhain o palawigin. Maaari ring magsumite ng artikulo na hindi nakalista. == Mga naisulat == {| class="wikitable mw-collapsible" !Blg. !Artikulo !Tagapag-ambag |- |1. |[[Delia Razon]] |[[User:RCJourn|RCJourn]] |- |2. |[[Rosemarie Sonora]] |[[User:Buszmail|Buszmail]] |- |3. |[[Nestor de Villa]] |[[User:Buszmail|Buszmail]] |- |4. | | |- |5. | | |- |6. | | |- |} == Mga kalahok == * [[User:PhiliptheNumber1|PhiliptheNumber1]] ([[User talk:PhiliptheNumber1|kausapin]]) * [[Tagagamit:Ralffralff|Ralffralff]] ([[Usapang tagagamit:Ralffralff|kausapin]]) *[[Tagagamit:GerryYabes|GerryYabes]] ([[Usapang tagagamit:GerryYabes|kausapin]]) *[[Tagagamit:Buszmail|Buszmail]] ([[Usapang tagagamit:Buszmail|kausapin]]) *[[Tagagamit:RCJourn|RCJourn]] ([[Usapang tagagamit:RCJourn|kausapin]]) *[[Tagagamit:Churihan|Churihan]] ([[Usapang tagagamit:Churihan|kausapin]]) == Mga resulta == [[Kategorya:Mga artista mula sa Pilipinas]] [[Kategorya:Pilipinas Panorama|Event]] kjb0pcs7041qkk5vgfcjzs8w3cbm74o 0 339292 2221888 2221856 2026-08-27T20:52:49Z TentingZones1 122212 /* */ 2221888 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Le Cuing |native_name = Eth Cunh ([[Wikang Oksitano|oc]]) |settlement_type = [[Talaan ng mga komyun sa departamento ng Haute-Garonne|Bayan]] |image_skyline = Le Cuing Église Saint-Pierre.jpg |image_caption = Simbahan ni San Pedro |image_shield = |pushpin_map = France#France Occitanie |map_caption = Lokasyon ng Le Cuing |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Occitanie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Haute-Garonne]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Saint-Gaudens|Saint-Gaudens]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2026–2032) |leader_name = David Dupuy<ref>[https://www.lecuing.fr/le-cuing/le-conseil-municipal/ Le conseil municipal]</ref> |area_total_km2 = 13.05 |population_as_of = 2023 |population_total = 482 |population_density_km2 = auto |website = https://www.lecuing.fr/ |coordinates = {{coord|43.1464|0.6122|format=dms|display=inline,title}} |elevation_m = 510 |elevation_min_m = 412 |elevation_max_m = 517 |population_demonym = Cugnois |shield_link = #Eskudo de armas |postal_code_type = [[INSEE code|INSEE]]/Postal code |postal_code = 31159/31210 }} Ang '''Le Cuing''' ({{IPA|fr|lə kɥɛ̃}}; {{langx|oc|Eth Cunh}}) ay isang [[Mga bayan sa Pransiya|bayan]] ng [[Pransiya]] na matatagpuan sa kanluran ng departamento ng [[Haute-Garonne]], sa rehiyon ng [[Occitanie]]. Sa kasaysayan at kultura, ang komyun ay nasa rehiyon ng [[Comminges]], na katumbas ng dating [[kondado ng Comminges]], isang distrito ng lalawigan ng [[Gaskonya]] na matatagpuan sa kasalukuyang mga departamento ng [[Gers]], [[Haute-Garonne]], [[Hautes-Pyrénées]] at [[Ariège (departamento)|Ariège]]. ==Pangalan== Ang bigkas ay [le'kynyj] sa [[Lespugue]].<ref>contributor Alaric, mai de 2026</ref> Isinasaalang-alang ng rehente ng survey ng [[Julien Sacaze|Sacaze]], sa Pranses at Gascon, ang pangalan ay walang pantukoy. Iyan ang isinulat ni ''Cugn''.<ref>https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b10560282v/f530.item.r=julien%20sacaze%20arrondissement%20de%20saint-gaudens</ref> Binibigyang-kahulugan nina Dauzat, Negre at Astor ang pangalan bilang Gaskon ''cunh'';<ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 233, a ''Cugnaux''</ref><ref>Jacques Astor, ''Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France'', ed. du Beffroi, 2002, p. 80, a Angle</ref> Ang Negre na nag-aayos ng wedge ay tumutukoy sa isang nayon na hugis tatsulok.<ref>Ernest Nègre, ''Toponymie générale de la France'', volume III, n° 26 414</ref> Bukod sa mga pangalang Celtic at mga nayon sa bundok na nalilimitahan ng relief, ang paliwanag na ito para sa isang anyo ng nayon ay malamang na hindi. Tingnan ang [[Lescuns]]. ==Kasaysayan== Noong Lumang Rehimen, ang Eth Cunh ay kabilang sa [[Nébouzan]], sa [[diyosesis ng Comminges]] at sa senesyal ng [[Tolosa]]. Ang pangalan ng simbahan ay San Pedro. Noon pang 1790, ang Eth Cunh ay mula sa kanton ng Montréjeau. Ang pangalan ay ''Le Cuing et Cauhapé'' sa pagitan ng 1790 at ikaapat na taon.<ref>''Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne'', p. 14 e 1 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html</ref> ==Mga lugar at monumento== * Simbahan ng Saint-Pierre du Cuing na may mga fresco ni Nicolas Greschny. * Mga guho ng kastilyo malapit sa simbahan. * Estatwa ni Saint Roch. * Bagong estatwa ng Mahal na Birhen ng Lourdes na inilagay noong 2021. * Estatwa ng [[Kabanal-banalang Puso ni Hesus]]. * Eskultura ng marmol sa harap ng munisipyo. * Pananaw na tinatanaw ang bulubundukin ng Pirineos.</br>Lokalidad na kilala bilang La Plagne (pinalitan ng pangalang Le Tremoi ng administrasyon sa ilalim ni Mayor Roger Louis). * Dating kapilya ng Kumbento ng Kalinis-linisang Paglilihi. <gallery> Le Cuing 27.jpg|Estatwa ng Kabanal-banalang Puso ni Hesus Le Cuing Statue de la Vierge Marie.jpg|Bagong estatwa ng Mahal na Birhen ng Lourdes. Le Cuing 24.jpg|Kapilya ng Kumbento ng ''Immaculate Conception'' Le Cuing 29.jpg|Eskultura ng marmol sa harap ng munisipyo Le Cuing 20.jpg|Lokalidad na kilala bilang La Lande. Pinasinayaan ang Oratoryo ng Mahal na Birhen ng La Lande noong Agosto 15, 1989. </gallery> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Le Cuing]] [[Kategorya:Haute-Garonne]] [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] [[Kategorya:Mga komuna sa Pransiya]] bu1fifcj3uyny1tn41pao9jzcr3sgmr 0 339293 2221857 2026-08-27T13:18:53Z JWilz12345 77302 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1363165482|Electricity meter]]" 2221857 wikitext text/x-wiki Ang '''kontadór ng koryente''' o '''métro ng koryénte''' ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at [[Kilowatt-hour|''kilowatt-hour'']] (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak, lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load. == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%. Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon. Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito. Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian ==   == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] 5bw192y4lw3nut6pgpsvkfng8tsfu0b 2221858 2221857 2026-08-27T13:20:25Z JWilz12345 77302 2221858 wikitext text/x-wiki Ang '''kontadór ng koryente''' o '''métro ng koryénte''' ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at [[Kilowatt-hour|''kilowatt-hour'']] (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak, lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load. == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>''Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. These errors apply between +5°C to +30°C and a power factor of 0.8 leading to 0.5 lagging. Outside of these limits larger errors are permissible.''</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>the Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian ==   == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] 1t2rbymi2yewb6gf6r5yvt8a0ev76wp 2221859 2221858 2026-08-27T13:22:58Z JWilz12345 77302 2221859 wikitext text/x-wiki Ang '''kontadór ng koryente''' o '''métro ng koryénte''' ({{langx|en|electricity meter}}) ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at ''[[kilowatt-hour]]'' (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak'' at ''lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load. == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>''Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. These errors apply between +5°C to +30°C and a power factor of 0.8 leading to 0.5 lagging. Outside of these limits larger errors are permissible.''</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>the Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian == {{Refbegin}} *''Handbook for Electricity Metering'', nilathala ng The Edison Electric Institute {{Refend}} == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] 3d5y2pztvk7otftao6rgra6kisrmnk3 2221863 2221859 2026-08-27T13:29:41Z JWilz12345 77302 2221863 wikitext text/x-wiki Ang '''kontadór ng koryente''' o '''métro ng koryénte''' ({{langx|en|electricity meter}}) ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at ''[[kilowatt-hour]]'' (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak'' at ''lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load.<ref>[http://www.minnkota.com/Pages/loadmana.html Hal., Load Management System ng Minnkota Power] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616204615/http://minnkota.com/Pages/loadmana.html |date=2006-06-16 }}, nakuha noong Agosto 22, 2009.</ref> == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. Naaangkop ang mga kamalian na ito sa pagitan ng +5°C hanggang +30°C at isang ''power factor'' na 0.8 na humahantong sa ''lagging'' na 0.5. Sa labas ng mga limitasyong ito, pinapayagan ang mas malalaking mga kamalian.</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian == {{Refbegin}} *''Handbook for Electricity Metering'', nilathala ng The Edison Electric Institute {{Refend}} == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] gm4vzi5rfm4jztg0sj2rsl0re4bw9qa 2221867 2221863 2026-08-27T13:32:38Z JWilz12345 77302 2221867 wikitext text/x-wiki Ang '''kontadór ng koryénte''' o '''métro ng koryénte''' ({{langx|en|electricity meter}}) ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at ''[[kilowatt-hour]]'' (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak'' at ''lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load.<ref>[http://www.minnkota.com/Pages/loadmana.html Hal., Load Management System ng Minnkota Power] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616204615/http://minnkota.com/Pages/loadmana.html |date=2006-06-16 }}, nakuha noong Agosto 22, 2009.</ref> == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. Naaangkop ang mga kamalian na ito sa pagitan ng +5°C hanggang +30°C at isang ''power factor'' na 0.8 na humahantong sa ''lagging'' na 0.5. Sa labas ng mga limitasyong ito, pinapayagan ang mas malalaking mga kamalian.</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian == {{Refbegin}} *''Handbook for Electricity Metering'', nilathala ng The Edison Electric Institute {{Refend}} == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] fahzehy0kaldpagx0kid3v207ucf36n 2221869 2221867 2026-08-27T13:42:22Z JWilz12345 77302 +mga larawan 2221869 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:09087jfThe Mill Food Park Poblacion, Pulilan, Bulacanfvf 38.jpg|thumb|Mga kontador ng koryente sa isang establisimyento sa lalawigan ng [[Bulacan]] sa Pilipinas]] Ang '''kontadór ng koryénte''' o '''métro ng koryénte''' ({{langx|en|electricity meter}}) ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at ''[[kilowatt-hour]]'' (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak'' at ''lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load.<ref>[http://www.minnkota.com/Pages/loadmana.html Hal., Load Management System ng Minnkota Power] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616204615/http://minnkota.com/Pages/loadmana.html |date=2006-06-16 }}, nakuha noong Agosto 22, 2009.</ref> == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. Naaangkop ang mga kamalian na ito sa pagitan ng +5°C hanggang +30°C at isang ''power factor'' na 0.8 na humahantong sa ''lagging'' na 0.5. Sa labas ng mga limitasyong ito, pinapayagan ang mas malalaking mga kamalian.</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang gas suplay ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == [[Talaksan:DWP meter.jpg|thumb|Kontador ng koryente kalakip ang ''meter base'' nito, sa [[Los Angeles]], [[California]], [[Estados Unidos]]]] Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian == {{Refbegin}} *''Handbook for Electricity Metering'', nilathala ng The Edison Electric Institute {{Refend}} == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] 7ffea44kua6pixmp3mt3jegl77kkzy5 2221879 2221869 2026-08-27T14:12:09Z JWilz12345 77302 /* Kawastuan */ 2221879 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:09087jfThe Mill Food Park Poblacion, Pulilan, Bulacanfvf 38.jpg|thumb|Mga kontador ng koryente sa isang establisimyento sa lalawigan ng [[Bulacan]] sa Pilipinas]] Ang '''kontadór ng koryénte''' o '''métro ng koryénte''' ({{langx|en|electricity meter}}) ay isang aparato na sumusukat sa dami ng enerhiyang elektrikal na nakokonsumo ng isang [[Bahay|tirahan]], [[negosyo]], o de-koryenteng aparato sa loob ng isang agwat ng panahon. Gumagamit ang mga kompanya ng koryente ang mga kontador ng koryente na nakakabit sa mga establisimyento ng mga kostumer para mabantayan at [[Presyuhan ng koryente|singilan]] ang kanilang paggamit ng koryente. Karaniwang naka-''calibrate'' sa mga yunit ng pagkuwenta ang mga ito, at ''[[kilowatt-hour]]'' (kWh) ang pinakakaraniwan sa mga yunit na ito. Kadalasang isang beses kada panahon ng paniningil ang pagbasa ng mga ito. Kapag ninanais ang pagtitipid ng enerhiya sa ilang partikular na panahon, maaaring sukatin ng ilang kontador ang demand na siyang pinakamataas na paggamit ng koryente sa isang partikular na pagitan. Pinahihintulutan ng "''time of day''" na pagmemetro ang pagbabago ng mga singil sa koryente sa loob ng isang araw, upang maitala ang paggamit tuwing mga panahon ng ''peak high-cost'' at mga panahon ng ''off-peak'' at ''lower cost''. Mayroon ding mga ''relay'' ang mga kontador ng ilang mga lugar para sa ''[[demand response]] load shedding'' sa mga panahon ng pinakamataas na load.<ref>[http://www.minnkota.com/Pages/loadmana.html Hal., Load Management System ng Minnkota Power] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616204615/http://minnkota.com/Pages/loadmana.html |date=2006-06-16 }}, nakuha noong Agosto 22, 2009.</ref> == Kawastuan == Kinakailangang katanggap-tanggap ang antas ng kawastuan ang naitatalang enerhiya sa mga kontador ng koryente. Maaaring magdulot ng malaking kawalan sa tagapagbigay ng koryente, o ng labis na paniningil sa mga kostumer, ang anumang pagkakamali sa naitalang enerhiya. Karaniwang itinatakda ng mga batas ang kawastuan na ito para sa lugar na kinabitan ng kontador. Maaari ding tukuyin ng mga tadhana ng batas na ito ang gagawing pamamaraan kung sakaling pinagtatalunan ang katumpakan na ito. Sa [[United Kingdom]], kinakailangang tumpak ang pagtatala sa mga kontador ng nagamit na enerhiya, ngunit pinahihintulutan ang pagbasa nang kulang ng 3.5%, o pagbasa nang sobra ng 2.5%.<ref>Measuring Instruments (Active Electrical Energy Meters) regulations 2006, Schedule 1, Paragraph 15. Naaangkop ang mga kamalian na ito sa pagitan ng +5°C hanggang +30°C at isang ''power factor'' na 0.8 na humahantong sa ''lagging'' na 0.5. Sa labas ng mga limitasyong ito, pinapayagan ang mas malalaking mga kamalian.</ref> Unang sinisiyasat ang pinagtatalunang mga kontador ng isang kontador na pansiyasat (''check meter'') na pagaganahin katabi ng pinagtatalunang kontador. Pinakahuling paraan ang lubusang pagsusuri ng pinagtatalunang kontador sa ikinabitang puwesto at sa isang pandalubhasang laboratoryo ng kalibrasyon.<ref>[https://www.gov.uk/guidance/electricity-meter-accuracy-and-disputes Electricity meter accuracy disputes]</ref> Natuklasang gumagana nang maayos ang humigit-kumulang 93% ng pinagtatalunang mga kontador. Isasagawa lamang ang pagsasauli ng bayad sa koryenteng ibinayad at hindi napakinabangan ng kostumer kung matantiya ng laboratoryo kung gaano matagal nang mali ang pagtatala ng kontador. Taliwas ito sa mga kontador ng gas na ipinapalagay na lamang na nag-''under read'' ito kung nag-under read, hangga't may sapat pang suplay ng gas ang kostumer na dumaraan sa kontador na ito.<ref>Gas (Meters) Regulations 1983</ref> Limitado lamang sa anim na mga taon ang anumang pagsasauli ng bayad. == Regulasyon at pagbabatas == [[Talaksan:DWP meter.jpg|thumb|Kontador ng koryente kalakip ang ''meter base'' nito, sa [[Los Angeles]], [[California]], [[Estados Unidos]]]] Kasunod ng [[deregulasyon]] sa mga pamilihan ng suplay ng koryente sa maraming mga bansa, maaaring hindi litaw sa publiko ang kompanyang may pananagutan sa kontador ng koryente. Maaaring pag-aari ng [[opereytor ng metro]], [[Pamamahagi ng koryente|tagapamahagi ng koryente]], [[Pagbebenta ng koryente|tagapagbili ng koryente]], o ng mismong kostumer (sa kaso ng ilang mga gumagamit ng koryente nang malaki) ang kontador, subalit nakasalalay ang pag-aaring ito sa umiiral na mga kaayusan. Maaaring hindi ang kompanyang nagmamay-ari ng kontador ang kompanyang responsable sa pagbabasa nito. Kung minsan, isinasub-kontrata ang pagbabasa ng kontador. Sa ilang mga lugar, maaaring iisang tao na ang nagbabasa ng mga kontador ng koryente, [[Kontador ng gas|gas]], at [[Kontador ng tubig|tubig]]. Nagdulot ng karagdagang mga usapin sa privacy na maaaring makaapekto sa karaniwang mga kostumer ang pagpapasinaya ng [[Awtomatikong pagbasa ng kontador|makabagong mga kontador]] sa ilang mga lugar na pantahanan. Karaniwang may kakayahan ang mga kontador na ito na magtala ng mga paggamit ng enerhiya kada labinlima (15), tatlumpu (30), o animnapung (60) mga minuto. May isa o dalawang mga IR [[LED]] (''infrared light-emitting diode'') sa harap ng ilang kontador: ginagamit ang isa para sa pagsusuri at nagsisilbing katumbas ng ''timing mark'' sa mga kontador na de-makinarya, at ang isa naman ay nagsisilbing bahagi ng pandalawahang IR ''communications port'' para sa pagbabasa o pagpoprograma ng kontador. Nahahagip ng ilang mga night vision viewer at ng ilang mga kamerang pang-''video'' ang mga IR LED na ito, partikular iyong mga kamera na may kakayahang makahagip ng mga transmisyon ng ''infrared''. Maaari itong gamitin sa pagmamatyag ng impormasyon tungkol sa mga ari-arian at pag-uugali ng mga tao.<ref>{{Cite journal |last=Hart, G.W. |date=Hunyo 1989 |title=Residential energy monitoring and computerized surveillance via utility power flows |journal=IEEE Technology and Society Magazine |volume=8 |issue=2 |pages=12–16 |bibcode=1989ITSMg...8b..12H |doi=10.1109/44.31557}}</ref> Bilang halimbawa, maaaring ipakita nito kung kailan wala ang kustomer sa loob ng mahabang panahon. Nagbibigay ng mas detalyadong impormasyon ang [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load]] [[Di-mapanghimasok na pagmomonitor ng load ng kasangkapan|ng kasangkapan]] (''nonintrusive appliance load monitoring'') tungkol sa kung anong mayroong mga kasangkapan ang mga tao at ang kanilang mga paraan sa paggamit ng mga ito. Isinagawa ng [[Illinois Security Lab]] ang isang mas detalyadong pagsusuri hinggil sa usaping ito.<ref>{{Cite web |title=Attested Metering |url=http://seclab.illinois.edu/trustworthy-cyber-infrastructure-for-power-tcip/attested-metering |publisher=Illinois Computer Security Laboratory}}</ref>  == Talababa == {{Reflist|30em}} == Mga sanggunian == {{Refbegin}} *''Handbook for Electricity Metering'', nilathala ng The Edison Electric Institute {{Refend}} == Mga kawing panlabas == * {{Commonscatinline|Electricity meters (kWh)}} {{Authority control}} [[Kategorya:Elektrisidad]] [[Kategorya:Mga panukat]] 2mnoihwsxvwehspipbgfpubx22n9p58 0 339294 2221860 2026-08-27T13:23:51Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kontador ng koryente]] 2221860 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador ng koryente]] 2syzlixq4cqk7nsx6l3gio1d8b1m2lo 0 339295 2221861 2026-08-27T13:23:56Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kontador ng koryente]] 2221861 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador ng koryente]] 2syzlixq4cqk7nsx6l3gio1d8b1m2lo 0 339296 2221862 2026-08-27T13:24:19Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kontador ng koryente]] 2221862 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador ng koryente]] 2syzlixq4cqk7nsx6l3gio1d8b1m2lo 1 339297 2221864 2026-08-27T13:30:05Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Translated page|en|Electricity meter}} 2221864 wikitext text/x-wiki {{Translated page|en|Electricity meter}} 4b3rg4zhcufsr21st6qpuh03jxtleg4 0 339298 2221866 2026-08-27T13:32:13Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kontador ng koryente]] 2221866 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador ng koryente]] 2syzlixq4cqk7nsx6l3gio1d8b1m2lo 0 339299 2221870 2026-08-27T13:44:36Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kontador ng koryente]] 2221870 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kontador ng koryente]] 2syzlixq4cqk7nsx6l3gio1d8b1m2lo 14 339300 2221905 2026-08-28T01:48:34Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Koordinasyong multilinggwal sa Wikipedia]] sa [[Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] 2221905 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Koordinasyong multilingguwal sa Wikipedia]] ro34l167umhoeyl2yyyzip8imeman18 14 339301 2221954 2026-08-28T02:40:55Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga maaring paglabag sa karapatang-ari]] sa [[Kategorya:Mga maaaring paglabag sa karapatang-ari]]: Maaari ang tama, maari ay either may kinalaman sa maraming properties (ari-arian) o [censored]: https://www.facebook.com/wikapediaph/photos/magkapareho-lang-ba-ang-maari-at-maaarikung-may-tanong-tungkol-sa-filipino-i-pos/854511961248783/ 2221954 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Mga maaaring paglabag sa karapatang-ari]] rmsuyejnpj8aa7jmk58yx5l8vx02xtt 0 339302 2221964 2026-08-28T02:55:22Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 2221964 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] {{Redirect category shell| {{R to category namespace}} {{R from shortcut}} }} l70ezeo3403d6wcsh1qsvegjrtoj5o2 0 339303 2221965 2026-08-28T02:55:39Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] 2221965 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] {{Redirect category shell| {{R to category namespace}} {{R from shortcut}} }} l70ezeo3403d6wcsh1qsvegjrtoj5o2 14 339304 2221970 2026-08-28T02:57:48Z JENSwilleat 159283 Bagong pahina: {{auto cat}} 2221970 wikitext text/x-wiki {{auto cat}} eomzlm5v4j7ond1phrju7cnue91g5qx 2221971 2221970 2026-08-28T02:58:08Z JENSwilleat 159283 Tinatanggal ang lahat ng nilalaman mula sa pahina 2221971 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 2221972 2221971 2026-08-28T02:59:30Z JENSwilleat 159283 added [[Category:Mga pamulaang album noong 2020s]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221972 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2020s]] q6twnis0osve5sirpdps02zhzwmdcg3 2221973 2221972 2026-08-28T03:00:55Z JENSwilleat 159283 +[[Kategorya:Mga pamulaang album bawat taon]]; +[[Kategorya:Mga album noong 2025]]; +[[Kategorya:Mga pamulaang likha noong 2025]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221973 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga pamulaang album noong 2020s]] [[Kategorya:Mga pamulaang album bawat taon]] [[Kategorya:Mga album noong 2025]] [[Kategorya:Mga pamulaang likha noong 2025]] tuxq71izq7ho1n1z5he3sby6oqh7gh0 14 339305 2221981 2026-08-28T03:04:41Z JENSwilleat 159283 Created blank page 2221981 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 2221984 2221981 2026-08-28T03:08:28Z JENSwilleat 159283 added [[Category:Mga album ng artistang]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221984 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga album ng artistang]] brvofr9a78dh00mh9r09xdfu2yxl87t 2221990 2221984 2026-08-28T03:14:33Z JENSwilleat 159283 + 3 categories; ±[[Kategorya:Mga album ng artistang]]→[[Kategorya:Mga album ng artista sa nasyonalidad]] using [[WP:HC|HotCat]] 2221990 wikitext text/x-wiki [[Kategorya:Mga album ng artista sa nasyonalidad]] [[Kategorya:Tugtugin ng Taylandes]] [[Kategorya:Mga likha ng mga Taylandes]] [[Kategorya:Mga likha ng mga musikerong Taylandes]] qm1pcg5r5gbv21slqkss5l7j7gtfdd4 14 339306 2221982 2026-08-28T03:04:52Z JENSwilleat 159283 Created blank page 2221982 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 14 339307 2222004 2026-08-28T03:35:59Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Maintenance category|container=yes|shortcut=CAT:W}} {{Commons category|Wikipedians}} {{distinguish|Kategorya:Mga taga-Wikipedia}} {{Catmore|Wikipedia:Mga Wikipedista}} {{For|talaan ng lahat ng mga Wikipedista|Special:Listusers}} {{for-multi|mga paraan para isama ang iyong pahinang pantagagamit sa isang partikular na sub-kategorya|Wikipedia:User categories}} {{See also|Category:Articles with connected contributors|Wikipedia:Who writes Wikipedia?|Wikipedia:Administration#Hum... 2222004 wikitext text/x-wiki {{Maintenance category|container=yes|shortcut=CAT:W}} {{Commons category|Wikipedians}} {{distinguish|Kategorya:Mga taga-Wikipedia}} {{Catmore|Wikipedia:Mga Wikipedista}} {{For|talaan ng lahat ng mga Wikipedista|Special:Listusers}} {{for-multi|mga paraan para isama ang iyong pahinang pantagagamit sa isang partikular na sub-kategorya|Wikipedia:User categories}} {{See also|Category:Articles with connected contributors|Wikipedia:Who writes Wikipedia?|Wikipedia:Administration#Human and legal administration}} {{CatAutoTOC}} [[Kategorya:Mga kategorya ng Wikipedia na hindi dapat naglalaman ng mga artikulo]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] nkbf0hvf8ym6v5rhe54yix7irhjjny2 2222005 2222004 2026-08-28T03:38:54Z JWilz12345 77302 2222005 wikitext text/x-wiki {{Maintenance category|container=yes|shortcut=CAT:W}} {{Commons category|Wikipedians}} {{distinguish|Kategorya:Mga taga-Wikipedia}} {{Catmore|Wikipedia:Mga Wikipedista}} {{For|talaan ng lahat ng mga Wikipedista|Special:Listusers}} {{for-multi|mga paraan para isama ang iyong pahinang pantagagamit sa isang partikular na sub-kategorya|Wikipedia:User categories}} {{See also|Category:Articles with connected contributors|Wikipedia:Who writes Wikipedia?|Wikipedia:Administration#Human and legal administration}} {{CatAutoTOC}} [[Kategorya:Mga kategorya ng Wikipedia na hindi dapat maglaman ng mga artikulo]] [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]] se6w1romyzv8d2l1icrrbdvk8ajatp3 14 339308 2222006 2026-08-28T03:39:36Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Wikipedia category|tracking=yes|container=yes}} [[Kategorya:Kategorya ng Wikipedia|Kategorya ng Wikipedia]] 2222006 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia category|tracking=yes|container=yes}} [[Kategorya:Kategorya ng Wikipedia|Kategorya ng Wikipedia]] s7tkjutw0bcixead878xp4m5zezp31e 14 339309 2222008 2026-08-28T03:42:48Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga Wikipedian na interisado sa anime at manga]] sa [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] 2222008 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa anime at manga]] go2oim40iuyo9ad3m6z9l2i3gi40qk0 14 339310 2222020 2026-08-28T03:48:51Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga Wikipedian na interisado sa hentai]] sa [[Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai]] 2222020 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Mga Wikipedista na interesado sa hentai]] b09mj6rhpn653njl0v5p4hfku6ifdk0 14 339311 2222051 2026-08-28T04:13:09Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Mga pahinang impormasyon ng Wikipedia]] sa [[Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 2222051 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Mga pahinang pang-impormasyon ng Wikipedia]] 7x2u5b32bfxxzbhky68ivh7ve5r5piv 4 339312 2222087 2026-08-28T04:51:25Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-ari]] sa [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-sipi]]: Karapatang-sipi ayon sa talatinigan ng ipophil 2222087 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wikipedia:Mga problema sa karapatang-sipi]] 1754kpcvbcepywphj2w1ac7bxi6nb69 14 339313 2222141 2026-08-28T05:36:52Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Wikipedia category}} {{cat see also|Mga patimpalak ng Wikipedia|Publisidad ng Wikipedia}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Kaganapan]] 2222141 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia category}} {{cat see also|Mga patimpalak ng Wikipedia|Publisidad ng Wikipedia}} [[Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia|Kaganapan]] rmt2z1f2xo7veubuoyzqk8skzaucot6 14 339314 2222168 2026-08-28T06:00:25Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Kategorya:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksyunaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]] sa [[Kategorya:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksiyonaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]] 2222168 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[:Kategorya:Lathalain sa Wikipediang kinapapalooban ng mga teksto mula sa Diksiyonaryo ng Griyego at Romanong Talambuhay at Mitolohiya]] 2qn169xhxbddjbn12rzigrq2gw2plu6 0 339315 2222169 2026-08-28T06:00:33Z TentingZones1 122212 /* */ 2222169 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Colombières sur Orb |settlement_type = [[Talaan ng mga komyun sa departamento ng Hérault|Bayan]] |image_skyline = Colombieres tour 2.JPG |image_caption = Tore ng Kwadrado |image_shield = Blason ville fr Colombières-sur-Orb (Hérault).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon ng Colombières-sur-Orb |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Occitanie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Hérault]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Béziers|Béziers]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Thérèse Salavin |area_total_km2 = 8.11 |population_as_of = 2023 |population_total = 498 |population_density_km2 = auto |website = |coordinates = {{coord|43.5811|3.0106|format=dms|display=inline,title}} |elevation_m = 172 |elevation_min_m = 132 |elevation_max_m = 1008 |population_demonym = Colombiérois |shield_link = #Eskudo de armas |postal_code_type = [[INSEE code|INSEE]]/Postal code |postal_code = 34380/34390 }} Ang '''Colombières-sur-Orb''' ({{IPA|fr|kɔlɔ̃bjɛʁ syʁ ɔʁb}}, literal na ''Colombières sa [[Ilog Orb|Orb]]''; {{langx|oc|Colombièiras d'Òrb}}) ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] ng [[Pransiya]] na matatagpuan sa kanluran ng departamento ng [[Hérault]] sa rehiyon ng [[Occitanie]]. Ang komyun ay matatagpuan sa kanton ng [[Olargues]]. Dahil nakalantad sa klimang Mediteraneo, ito ay pinapaagos ng [[Ilog Orb|Orb]], ng batis Arles, ng batis Madale at ng iba't ibang maliliit na daluyan ng tubig. Ang Colombières-sur-Orb ay isang rural na komyun na may 498 na naninirahan noong 2023, na nakaranas ng malaking pagtaas ng populasyon simula noong 1968. Ito ang sentrong bayan ng urban area ng Olargues at bahagi ng ''catchment area'' ng Bédarieux. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na Colombiérais (lalaki) o Colombiéraises (babae). ==Heograpiya== [[File:Map commune FR insee code 34080.png|thumb|left|350 px|Mapa]] Ang Colombières-sur-Orb ay matatagpuan sa kanang pampang ng [[Ilog Orb]], sa paanan ng bundok [[Caroux]]. Ang bundok ay inukit sa kanluran ng nayon ng ilog Albine at sa silangan ng [[ilog Arles, na siyang umukit sa mga bangin ng Colombières]] at parehong dumadaloy patungo sa Orb. Ang teritoryo ng komyun ay nasa loob ng mga hangganan ng [[Parc naturel régional du Haut-Languedoc]].<ref>{{Cite web |url=http://maps.google.fr/maps?hl=&q=34390+Colombi%C3%A8res-sur-Orb,+H%C3%A9rault,+Languedoc-Roussillon,+France&rlz=1B3GGGL_fr___FR359&um=1&ie=UTF-8&hq=&hnear=Colombi%C3%A8res-sur-Orb&gl=fr&ei=z_15TOmmG9DK4gbJxvyeBg&sa=X&oi=geocode_result&ct=title&resnum=1&ved=0CBYQ8gEwAA |title=situation géographique |website=maps.google.fr |access-date=Agosto 29, 2010}}</ref> ===Mga nayon=== * Aire vieille (''Lumang lugar'') * Barrière (la) * Borie (la) * Boulade(la) * Claps (les) * Coste (la) * Madalet * Martinet (le) * Rodié (lumang gilingan) * Roussas * Seilhols (les) (las Seillots) * Sévirac * Théron (le) ==Kasaysayan== [[File:Colombieres tour 1.JPG|thumb|Tore ng Kwadrado]] Sa isang lugar na madalas puntahan simula pa noong [[Prehistoryo|sinaunang panahon]], lalo na noong Huling Panahon ng Neolitiko (mga megalitiko<ref>Guiraud, R. & Dressaire C., 1993. Un nouveau [[dolmen]] à Colombières-sur- Orb (Hérault). ''Bull. Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'' N°16, p. 33-42.</ref><ref>Dressaire C., 2004. Une construction mégalithique atypique à Colombières-sur-Orb, ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 27, pp. 9-14.</ref> na libingan at mga ukit sa bato sa itaas ng batis ng Madale<ref>Guiraud, R., 2000. L’art schématique préhistorique dans le massif du Caroux, ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 23; Guiraud, R., 2001. L’art schématique préhistorique dans le massif du Caroux (suite), ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 24.</ref>), ang teritoryo ng Colombières ay nakapagbigay ng ilang kawili-wiling mga natuklasang arkeolohiko. Kabilang sa mga ito, isang sinaunang pinatibay na pamayanan (castrum) noong medyebal ang natukoy, na kilala bilang oppidum ng Saucani (mula sa wikang Romansa na nangangahulugang 'tuktok at talon'), sa itaas ng nayon ng Les Seilhols. Sa loob mismo ng nayon, isang kahanga-hangang maaga at bihirang fanum (templo) sa [[Narbonensis]] ang nahukay noong 1954 sa kaliwang pampang ng batis ng Arles, sa ilalim ng landas patungo sa nayon ng Les Seilhols, at nahukay sa ilalim ng pamamahala ni Claude Pascal.<ref>Jannoray J., 1956. XIe circonscription. ''Gallia'', t. 14, fasc. 2, p. 203-218.</ref> [[File:Colombieres chateau 2.JPG|vignette|Pangkalahatang tanawin ng kastilyo]] Binubuo ng ilang magkakasunod na yugto (mula sa isang katutubong santuwaryo noong ika-1 siglo BC hanggang sa katapusan ng ika-4 na siglo AD),<ref>Clavel, M. 1970. ''Béziers et son territoire dans l'Antiquité''. Centre de recherches d'histoire ancienne, vol.2, Les Belles Lettres, Paris, pp. 554-564..</ref><ref>Guiraud, R., 1992. ''Le ''Fanum'' de Colombières-sur Orb (Hérault), dieux guérisseurs en Gaule romaine''. C. Landes (éd.), musée archéologique, Lattes, pp. 47-56.</ref><ref>Bellan, D., 1994. Projet de reconstitution du ''fanum'' de Colombières-sur-orb, ''Bull. Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 17, p. 1-11.</ref> nakalikha ito ng napakaraming bilang ng mga bagay na kulto (na nakaimbak pa rin sa nayon): mga piraso ng isang estatwa ng tagapagturo, mga barya, mga kagamitang babasagin, mga karaniwang palayok, mga palayok na [[Graufesenque]], mga sisidlan na may puting-dulas at mga kopa na uri ng "Mga umiinom ng Vichy", mga piraso ng mga amphorae na may kulay, mga butil, mga lampara, at maraming pigurin na may lagda ng Arvernian potter na si ''Nattus'' (NATTI ARVE M ref. ''Nattus Arvernus'').<ref>C. I.L., XIII, 10001, 220; 10010, 1411; 10015, 32 et 82</ref> Kabilang sa mga huli ay mga hayop (kalapati, tandang, inahin, pusa, aso, kabayo, toro) at mga babaeng estatwa (kapansin-pansin ang isang ''Mater'', ilang [[Venus (mitolohiya)|Venus]], at isang [[Epona]] na nakasakay sa kabayo) na minodelo gamit ang coroplaty. Ang panahong Gallo-Romano ay pinatutunayan din ng pagkakaroon ng isang pamayanan sa kanayunan sa Pech d'en Calle, sa lupain ng Sainte-Colombe, sa tapat ng maliit na kapilya, isa pa sa Roussas,<ref>Barruol, G. (Dir.), 1981. Circonscription du Languedoc-Roussillon. ''Gallia'', vol. 39, N°39-2, p. 508.</ref> at ng isang tinatawag na kalsadang Romano na patungo mula sa ''oppidum'' ng Saucani patungo sa nayon ng La Fage (komuna ng [[Rosis]]). [[File:Colombieres chateau 3.JPG|thumb|Tore ng kastilyo.]] Maaaring isipin ng isa na ang unang nakasulat na tala ng Colombières (villa columbaria), kasama ang mga simbahan nito na Saint-Pierre (Sanctus Petrus) (ang simbahan ng Saint-Pierre de Colombières na ang kasalukuyang konstruksyon ay mula pa noong ika-14 na siglo o [[Saint Pierre de Rhèdes]] na mula pa noong 961, na matatagpuan sa pagitan ng [[Lamalou les Bains]] at [[Le Poujol sur Orb|Le Poujol]]) at Sainte-Colombe (Sancta Columba), na nabanggit sa mga hangganan ng villa, ay mula pa noong Hulyo 1, 957,<ref>folio 226, Anonyme. Cartulaire de Béziers : Livre noir [du Chapitre de Saint-Nazaire] : [816-1209]. 1918. BnF</ref> nang ibigay ng mga tagapagpatupad ng testamento ng isang 'Golfin' sa Saint-Nazaire de [[Béziers]] at sa mga simbahan ng Saint-Pierre at Sainte-Colombe de 'Colombières', isang bahagi ng lupang alodyal ng testator (sa kasong ito ay mga ubasan). Mahalaga ring tandaan na ang folio ding ito ay tumutukoy sa isang simbahan ni San Miguel (Santa Miguel ng Mourcayrol [Les Aires]?) sa isang ''villa'' ni ::Sclaciano'', at ang ''Esclattanum'', ''Esclattanum'' (mga ugat na karaniwang ginagamit sa 'Claps', ang pangalan ng isang kasalukuyang nayon ng Colombières at ang tirahan ng mga panginoon ng Colombières sa pagitan ng ika-14 at ika-17 siglo) ay muling lumitaw noong 1069 at 1189 sa parehong itim na aklat.<ref>op. cité, fol.170, 127</ref> Ang mga nakasulat na pagtukoy kay Colombières ay matatagpuan din noong 978, nang si Adelaide ng [[Carcasona]], Biskondadong [[Narbona]], sa kanyang unang testamento, ay ipinamana ito sa kanyang anak na si Raymond I (tingnan ang [[Talaan ng mga Biskondado ng Narbona]]): ''villa columbaria cum ipsa eclesia Sancti Petri''.<ref>H.G.L. t.V. col. 278 ou 130-CXIV, [[Histoire générale de Languedoc]], Archives de Saint-Paul de Narbonne</ref> [[File:Colombieres cascade.JPG|thumb|Talon ng "Belo para sa Kasal".]] Bagama't malinaw na nabanggit sa mga sangguniang ito ang dalawang simbahang ito ng Saint-Pierre at Sainte-Colombe, gaya ng nalalaman, sa isang banda, ang impluwensya ng mga biskondado ng Narbona na umaabot hanggang [[Villemagne l'Argentière]] at ang partikular na posisyon ng Colombières, bilang isang hangganan sa kalsada mula [[Lodeva]] patungong Narbona, sa pagitan ng mga diyosesis ng Narbonne (kalaunan ay [[Saint Pons de Thomières|Saint Pons]]) at Béziers, sa kabilang banda, ituturing pa rin ng mga historyador ang villa columbaria sa komyun ng [[Colombiers (Hérault)]] kasama ang mga simbahan nito na Saint-Bauzille d'Esclatian, Saint-Albin<ref>Cartulaire d'Agde, ''G Christ. VI. inst., c. 327''</ref> at Saint-Jacques na nagmula pa noong simula ng ika-12 siglo at pagkatapos ay ang Saint-Sylvestre (1671-1673), malapit sa [[Vendres]] na matatagpuan sa mga hangganan ng Béziers, at hindi sa Colombières, na tiyak na matatagpuan sa mas malayo at matatagpuan sa mga hangganan ng diyosesis. Ang mas malalim na pagbabasa ng mga dokumentong ito at ng mga sumunod na utos ng papa tulad ng kina [[Eugene III]] o [[Alexander III (papa)|Alexandre III]] ay marahil ay magbibigay-daan sa atin upang mas tumpak na linawin ang kanilang kasaysayan. ===Eskudo de armas=== [[File:Blason ville fr Colombières-sur-Orb (Hérault).svg|thumb|Colombières sur Orb]] Ang kalapati,<ref>Louvan Geliot, Daret J., 1635. ''Indice armorial, ou, sommaire explication des mots usitez au Blason des armoiries''. Billaine P. (Ed.), Paris, 371 p.</ref> isang simbolo ng kapayapaan at isang simbolong Kristiyano, bagama't isang palamuti ng karamihan sa mga orden ng kabalyero at ang pangunahing sagisag ng Pransya, ay bihirang itampok sa mga eskudo de armas. Tanging ang mga sagisag ng mga pamilyang Colomb (Languedoc, tingnan sa ibaba), Colombet (Burgundy), Cousinot (Île-de-France), at Montesquieu (Languedoc) ang may taglay nito: Azure, tatlong pilak na kalapati.<ref>Segoing c.,1656. ''Trésor héraldique ou Mercure armorial, Où sont démontrées toutes les choses nécessaires pour acquérir une parfaite connaissance de l'Art de blazonner''. Paris, 609 p.</ref> Ang kasalukuyang heraldikong sagisag ng Colombières-sur-Orb ay nagtatampok ng tatlong pilak na kalapati sa isang asul na kalasag, kapareho ng sa pamilyang Colomb (= Colombs = Colom = Colon = Colomb = Colomby), na nagmula sa [[Rouergue]], na nagmula pa noong ika-14 na siglo,<ref>de Barreau, H., 1853, ''déj.cité''; de la Roque, L., 1860. ''Armorial de la noblesse de Languedoc''. Tome 1, Séguin (éd.), Paris, pp. 16-17</ref> at sa pamilyang Catalan Santa-Coloma, noong ika-14 na siglo rin. Ang sagisag na ito ay matatagpuan, sa bahagi, sa simula ng ika-15 siglo sa taguan ng armas ng pamilyang Caylus<ref>Blason du chevalier Pierre de Caylus, 1537 : Ecartelé au premier d'azur à trois oiseaux d'argent, au quatrième de gueules au dauphin d'or. de Vertot (abbé), 1726. ''Histoire des chevaliers de St. jean de Jérusalem, appellez depuis les chevaliers de Rhodes.'' Rollin, Quillau, Desaint, tome IV, Paris</ref> at sa taguan ng mga gumagawa ng salamin ng [[Languedoc]].<ref>Saint-Quirin, 1985. ''Les Verriers du Languedoc 1290-1790''. La Réveillée, 363 p. {{ISBN|2-905975-00-8}}.</ref> Ang huling nabanggit na pamilyang ito ng mga maharlikang gumagawa ng salamin, ang mga Colomb, ay kamag-anak ng mga pamilyang Robert at Grenier at naitala sa rehiyon ng Albi noon pang simula ng ika-15 siglo, noong 1409 (kanton ng Saint-Antonin at Cordes), sa paligid mga gawa sa salamin ng Guepie (sa komyun ng [[Laguépie]]). Muli itong lumitaw kalaunan sa mga kabundukan ng Saint-Amans, kung saan ang mga tao ay pinag-usig dahil sa pagtalikod sa kanilang pananampalataya noong ika-17 siglo, pati na rin sa paligid ng mga sikat na gawaan ng salamin ng Moussans ([[Verreries de Moussans]], Saint-Ponais, [[Montagne Noire]]), malapit sa Sainte-Colombe (Col de Balagou), at gayundin sa [[Caylus (Tarn-et-Garonne)]] at Albine (Sauveterre, Rouayroux, [[Castres]]), isang apelyido at homonymy na ginagamit sa rehiyon ng Colombe (mga kubo ng Caylus at batis ng Albine). Mahalagang tandaan na ang apelyidong ito, ang Colomb, ay orihinal na matatagpuan sa hilagang [[Espanya]], na umaabot hanggang timog-kanluran. Ang heraldikong simbolo ng sanga ng timog-kanluran<ref>et non en Angleterre, référence à Saint Colomban</ref> ay umunlad sa paglipas ng panahon, na may isang holm oak at dalawang oso o baboy-ramo na pumalit sa mga kalapati na katangian ng sanga ng Katalan. ==Mga lugar at monumento== [[File:Colombières-sur-Orb hôtel des sources - Archives départementales de l’Hérault - FRAD034-2FICP-01283-00001.jpg|thumb|Postkard ng Hôtel des Sources (ika-19 - ika-20 siglo).]] * Mga [[bangin ng Colombières]], kabilang ang "Matulis na Bato." * Ang [[Donjon de Colombières-sur-Orb|Tore ng Kwadrado]] (bantay ng Carous castrum noong ika-14 na siglo) at ang talon nito na kilala bilang "Belo ng Nobya." * Kastilyo ng Colombières (ika-17 siglo). * Simbahan nina San Pedro at Pablo sa Colombières-sur-Orb. * Kapilya ng Sainte-Colombe sa Le Martinet. <gallery> File:Colombières-sur-Orb St-Pierre.JPG|Simbahan nina San Pedro at Pablo. File:Colombieres-sur-Orb Ste-Colombe.JPG|Kapilya ng Sainte-Colombe sa Le Martinet. </gallery> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Colombières-sur-Orb]] [[Kategorya:Hérault]] [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] [[Kategorya:Mga komuna sa Pransiya]] 2smpz5im330fk164s6wi8xqej0w70pc 2222216 2222169 2026-08-28T09:16:50Z TentingZones1 122212 /* Kasaysayan */ 2222216 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Colombières sur Orb |settlement_type = [[Talaan ng mga komyun sa departamento ng Hérault|Bayan]] |image_skyline = Colombieres tour 2.JPG |image_caption = Tore ng Kwadrado |image_shield = Blason ville fr Colombières-sur-Orb (Hérault).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon ng Colombières-sur-Orb |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Occitanie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Hérault]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Béziers|Béziers]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Thérèse Salavin |area_total_km2 = 8.11 |population_as_of = 2023 |population_total = 498 |population_density_km2 = auto |website = |coordinates = {{coord|43.5811|3.0106|format=dms|display=inline,title}} |elevation_m = 172 |elevation_min_m = 132 |elevation_max_m = 1008 |population_demonym = Colombiérois |shield_link = #Eskudo de armas |postal_code_type = [[INSEE code|INSEE]]/Postal code |postal_code = 34380/34390 }} Ang '''Colombières-sur-Orb''' ({{IPA|fr|kɔlɔ̃bjɛʁ syʁ ɔʁb}}, literal na ''Colombières sa [[Ilog Orb|Orb]]''; {{langx|oc|Colombièiras d'Òrb}}) ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] ng [[Pransiya]] na matatagpuan sa kanluran ng departamento ng [[Hérault]] sa rehiyon ng [[Occitanie]]. Ang komyun ay matatagpuan sa kanton ng [[Olargues]]. Dahil nakalantad sa klimang Mediteraneo, ito ay pinapaagos ng [[Ilog Orb|Orb]], ng batis Arles, ng batis Madale at ng iba't ibang maliliit na daluyan ng tubig. Ang Colombières-sur-Orb ay isang rural na komyun na may 498 na naninirahan noong 2023, na nakaranas ng malaking pagtaas ng populasyon simula noong 1968. Ito ang sentrong bayan ng urban area ng Olargues at bahagi ng ''catchment area'' ng Bédarieux. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na Colombiérais (lalaki) o Colombiéraises (babae). ==Heograpiya== [[File:Map commune FR insee code 34080.png|thumb|left|350 px|Mapa]] Ang Colombières-sur-Orb ay matatagpuan sa kanang pampang ng [[Ilog Orb]], sa paanan ng bundok [[Caroux]]. Ang bundok ay inukit sa kanluran ng nayon ng ilog Albine at sa silangan ng [[ilog Arles, na siyang umukit sa mga bangin ng Colombières]] at parehong dumadaloy patungo sa Orb. Ang teritoryo ng komyun ay nasa loob ng mga hangganan ng [[Parc naturel régional du Haut-Languedoc]].<ref>{{Cite web |url=http://maps.google.fr/maps?hl=&q=34390+Colombi%C3%A8res-sur-Orb,+H%C3%A9rault,+Languedoc-Roussillon,+France&rlz=1B3GGGL_fr___FR359&um=1&ie=UTF-8&hq=&hnear=Colombi%C3%A8res-sur-Orb&gl=fr&ei=z_15TOmmG9DK4gbJxvyeBg&sa=X&oi=geocode_result&ct=title&resnum=1&ved=0CBYQ8gEwAA |title=situation géographique |website=maps.google.fr |access-date=Agosto 29, 2010}}</ref> ===Mga nayon=== * Aire vieille (''Lumang lugar'') * Barrière (la) * Borie (la) * Boulade(la) * Claps (les) * Coste (la) * Madalet * Martinet (le) * Rodié (lumang gilingan) * Roussas * Seilhols (les) (las Seillots) * Sévirac * Théron (le) ==Kasaysayan== [[File:Colombieres tour 1.JPG|thumb|Tore ng Kwadrado]] Sa isang lugar na madalas puntahan simula pa noong [[Prehistoryo|sinaunang panahon]], lalo na noong Huling Panahon ng Neolitiko (mga megalitiko<ref>Guiraud, R. & Dressaire C., 1993. Un nouveau [[dolmen]] à Colombières-sur- Orb (Hérault). ''Bull. Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'' N°16, p. 33-42.</ref><ref>Dressaire C., 2004. Une construction mégalithique atypique à Colombières-sur-Orb, ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 27, pp. 9-14.</ref> na libingan at mga ukit sa bato sa itaas ng batis ng Madale<ref>Guiraud, R., 2000. L’art schématique préhistorique dans le massif du Caroux, ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 23; Guiraud, R., 2001. L’art schématique préhistorique dans le massif du Caroux (suite), ''Bull. de la Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 24.</ref>), ang teritoryo ng Colombières ay nakapagbigay ng ilang kawili-wiling mga natuklasang arkeolohiko. Kabilang sa mga ito, isang sinaunang pinatibay na pamayanan (castrum) noong medyebal ang natukoy, na kilala bilang oppidum ng Saucani (mula sa wikang Romansa na nangangahulugang 'tuktok at talon'), sa itaas ng nayon ng Les Seilhols. Sa loob mismo ng nayon, isang kahanga-hangang maaga at bihirang fanum (templo) sa [[Narbonensis]] ang nahukay noong 1954 sa kaliwang pampang ng batis ng Arles, sa ilalim ng landas patungo sa nayon ng Les Seilhols, at nahukay sa ilalim ng pamamahala ni Claude Pascal.<ref>Jannoray J., 1956. XIe circonscription. ''Gallia'', t. 14, fasc. 2, p. 203-218.</ref> [[File:Colombieres chateau 2.JPG|thumb|Pangkalahatang tanawin ng kastilyo]] Binubuo ng ilang magkakasunod na yugto (mula sa isang katutubong santuwaryo noong ika-1 siglo BC hanggang sa katapusan ng ika-4 na siglo AD),<ref>Clavel, M. 1970. ''Béziers et son territoire dans l'Antiquité''. Centre de recherches d'histoire ancienne, vol.2, Les Belles Lettres, Paris, pp. 554-564..</ref><ref>Guiraud, R., 1992. ''Le ''Fanum'' de Colombières-sur Orb (Hérault), dieux guérisseurs en Gaule romaine''. C. Landes (éd.), musée archéologique, Lattes, pp. 47-56.</ref><ref>Bellan, D., 1994. Projet de reconstitution du ''fanum'' de Colombières-sur-orb, ''Bull. Soc. arch. des Hauts Cantons de l'Hérault'', N° 17, p. 1-11.</ref> nakalikha ito ng napakaraming bilang ng mga bagay na kulto (na nakaimbak pa rin sa nayon): mga piraso ng isang estatwa ng tagapagturo, mga barya, mga kagamitang babasagin, mga karaniwang palayok, mga palayok na [[Graufesenque]], mga sisidlan na may puting-dulas at mga kopa na uri ng "Mga umiinom ng Vichy", mga piraso ng mga amphorae na may kulay, mga butil, mga lampara, at maraming pigurin na may lagda ng Arvernian potter na si ''Nattus'' (NATTI ARVE M ref. ''Nattus Arvernus'').<ref>C. I.L., XIII, 10001, 220; 10010, 1411; 10015, 32 et 82</ref> Kabilang sa mga huli ay mga hayop (kalapati, tandang, inahin, pusa, aso, kabayo, toro) at mga babaeng estatwa (kapansin-pansin ang isang ''Mater'', ilang [[Venus (mitolohiya)|Venus]], at isang [[Epona]] na nakasakay sa kabayo) na minodelo gamit ang coroplaty. Ang panahong Gallo-Romano ay pinatutunayan din ng pagkakaroon ng isang pamayanan sa kanayunan sa Pech d'en Calle, sa lupain ng Sainte-Colombe, sa tapat ng maliit na kapilya, isa pa sa Roussas,<ref>Barruol, G. (Dir.), 1981. Circonscription du Languedoc-Roussillon. ''Gallia'', vol. 39, N°39-2, p. 508.</ref> at ng isang tinatawag na kalsadang Romano na patungo mula sa ''oppidum'' ng Saucani patungo sa nayon ng La Fage (komuna ng [[Rosis]]). [[File:Colombieres chateau 3.JPG|thumb|Tore ng kastilyo.]] Maaaring isipin ng isa na ang unang nakasulat na tala ng Colombières (villa columbaria), kasama ang mga simbahan nito na Saint-Pierre (Sanctus Petrus) (ang simbahan ng Saint-Pierre de Colombières na ang kasalukuyang konstruksyon ay mula pa noong ika-14 na siglo o [[Saint Pierre de Rhèdes]] na mula pa noong 961, na matatagpuan sa pagitan ng [[Lamalou les Bains]] at [[Le Poujol sur Orb|Le Poujol]]) at Sainte-Colombe (Sancta Columba), na nabanggit sa mga hangganan ng villa, ay mula pa noong Hulyo 1, 957,<ref>folio 226, Anonyme. Cartulaire de Béziers : Livre noir [du Chapitre de Saint-Nazaire] : [816-1209]. 1918. BnF</ref> nang ibigay ng mga tagapagpatupad ng testamento ng isang 'Golfin' sa Saint-Nazaire de [[Béziers]] at sa mga simbahan ng Saint-Pierre at Sainte-Colombe de 'Colombières', isang bahagi ng lupang alodyal ng testator (sa kasong ito ay mga ubasan). Mahalaga ring tandaan na ang folio ding ito ay tumutukoy sa isang simbahan ni San Miguel (Santa Miguel ng Mourcayrol [Les Aires]?) sa isang ''villa'' ni ::Sclaciano'', at ang ''Esclattanum'', ''Esclattanum'' (mga ugat na karaniwang ginagamit sa 'Claps', ang pangalan ng isang kasalukuyang nayon ng Colombières at ang tirahan ng mga panginoon ng Colombières sa pagitan ng ika-14 at ika-17 siglo) ay muling lumitaw noong 1069 at 1189 sa parehong itim na aklat.<ref>op. cité, fol.170, 127</ref> Ang mga nakasulat na pagtukoy kay Colombières ay matatagpuan din noong 978, nang si Adelaide ng [[Carcasona]], Biskondadong [[Narbona]], sa kanyang unang testamento, ay ipinamana ito sa kanyang anak na si Raymond I (tingnan ang [[Talaan ng mga Biskondado ng Narbona]]): ''villa columbaria cum ipsa eclesia Sancti Petri''.<ref>H.G.L. t.V. col. 278 ou 130-CXIV, [[Histoire générale de Languedoc]], Archives de Saint-Paul de Narbonne</ref> [[File:Colombieres cascade.JPG|thumb|Talon ng "Belo para sa Kasal".]] Bagama't malinaw na nabanggit sa mga sangguniang ito ang dalawang simbahang ito ng Saint-Pierre at Sainte-Colombe, gaya ng nalalaman, sa isang banda, ang impluwensya ng mga biskondado ng Narbona na umaabot hanggang [[Villemagne l'Argentière]] at ang partikular na posisyon ng Colombières, bilang isang hangganan sa kalsada mula [[Lodeva]] patungong Narbona, sa pagitan ng mga diyosesis ng Narbonne (kalaunan ay [[Saint Pons de Thomières|Saint Pons]]) at Béziers, sa kabilang banda, ituturing pa rin ng mga historyador ang villa columbaria sa komyun ng [[Colombiers (Hérault)]] kasama ang mga simbahan nito na Saint-Bauzille d'Esclatian, Saint-Albin<ref>Cartulaire d'Agde, ''G Christ. VI. inst., c. 327''</ref> at Saint-Jacques na nagmula pa noong simula ng ika-12 siglo at pagkatapos ay ang Saint-Sylvestre (1671-1673), malapit sa [[Vendres]] na matatagpuan sa mga hangganan ng Béziers, at hindi sa Colombières, na tiyak na matatagpuan sa mas malayo at matatagpuan sa mga hangganan ng diyosesis. Ang mas malalim na pagbabasa ng mga dokumentong ito at ng mga sumunod na utos ng papa tulad ng kina [[Eugene III]] o [[Alexander III (papa)|Alexandre III]] ay marahil ay magbibigay-daan sa atin upang mas tumpak na linawin ang kanilang kasaysayan. Gayunpaman, ang nayon ng Colombières ay mahusay na naitala sa mga nakasulat na sanggunian noong unang bahagi ng ika-11 siglo dahil sa pinatibay na kastilyo nito (kilala bilang 'Caroz' o 'Le Carous'), na noong ika-12 siglo ay pagmamay-ari ng mga Viskondado ng Carcasona.<ref>Débax, H. 2003. ''La Féodalité languedocienne. {{sp-|XI|e|- |XII|e}}s. Serments, hommages et fiefs dans le Languedoc des Trencavel''. Coll. Tempus, Presses Universitaires du Mirail, Toulouse, 409 p.</ref> Ang pinatibay na kastilyong ito ay itinatag noong unang bahagi ng 1036,<ref>B.N. Doat vol. 166 f°52 et H.G.L. t.V col. 426</ref> at tanging ang "Tore ng Kwadrado" (isang kuta noong ika-14 na siglo sa isang lugar na tinatawag na Le Battut<ref>Class. Monuments historiques, PA 00103443, Site 34 080 6 AH, (1939/06/28 : arrêté).</ref>), na nakatayo pa rin sa itaas ng ilog Albine, ang nagpapatotoo dito sa kanang pampang. Ang medyebal na labi na ito ay tinatanaw ang isang kaakit-akit na manor house noong ika-17 siglo na tinatawag na "Le Château," na matatagpuan nang kaunti pa sa kaliwang pampang. Ang pangalan ng lugar na Columberiis, kung ito ay tumutukoy pa rin sa Colombières at hindi sa Colombiers, ay muling binanggit noong 1323, sa simula ng ika-14 na siglo, ni Raymond d'Andabre, ingat-yaman ng Obispo ng Béziers, tungkol sa pangongolekta ng ikapu mula sa rektoryo. ng lugar para kay Haring [[Charles IV de France|Charles IV]].<ref>Carou, E., 1866. Comptes et répartition des décimes perçues sur le clergé du diocèse de Béziers, en [[1322]] et 1323. ''Bull. Soc. arch. Scient. et lit. de Béziers'', Tom IV, Ser. 2, pp.113-142</ref> Sa ilalim ng Ancien Régime, ang parokya ng Saint-Pierre ay ikinabit sa diyosesis ng Béziers. Ang pagtukoy sa '<nowiki/>''Columbieyras justa Olargum''<nowiki/>' ay nabanggit noong 1344 (mga arkibo ng munisipyo ng Pézenas), <nowiki/>''de Columberiis la Gailharda''<nowiki/> noong 1361 (rehistro ng mga benepisyo), at pagkaraan ng ilang sandali, sa mga ordinansa ni Haring Charles V, ang 'Columben la Galharda' ay binanggit noong Hulyo 1377,<ref>Diminution des feux, Viguerie de Béziers voir : Secousse, 1741. ''Ordonnances des roys de France de la troisième race''. Vol VI, Impr. royale, Paris, p. 291.</ref> pagkatapos ay ang '''Comberiae de Gaillarde'' ay nabanggit noong 1518, 'Coulombières la Gailharde' noong 1529, at naging 'Colombières la Gailharde' noong 1680.<ref>divers pouillés diocésains bitterois</ref> Kinuha ng bayan ang kasalukuyang pangalan nito na Colombières-sur-Orb sa pamamagitan ng atas noong Oktubre 8, 1958. Bagama't ang toponimo ng Colombières, mula sa pinakamatandang mga sanggunian nito, ay tila nagpapahiwatig ng dovecote, kalapati, ibon, pati na rin ang pangalan ng pamilyang nagmula sa pamilyang Colomb (Colomby) (tingnan sa ibaba) at ang hagiotoponymy nito (tingnan ang karagdagang Alamat ni San Columba). tinutukoy pa rin ito. Bukod dito, at pinakamahalaga, dapat tandaan na ang karapatan sa isang "kulungan ng kalapati" ay mahigpit na nakalaan para sa mga maharlika simula pa noong panahon ni Charlemagne (kapitularyo ng 800<ref>Capit. reg. franc. ''Ut unus quisque judex per villas nostras singulares etlehas, pavones, fasianos, enetas, columbas, perdices, turtures, pro dignitatis causa, omnimodis semper habeant''</ref>) na may pagmamay-ari ng mga kulungan ng kalapati at binuwag lamang noong Agosto 6, 1789,<ref>voir ''Moniteurs'' du 5 et 7 août 1789, séances très orageuses des [[États généraux de 1789|États Généraux]] sur le sujet entre colombophiles et colombophobes....</ref> bagama't sa Languedoc, ang mga karaniwang tao ay maaaring magmay-ari ng mga kulungan ng kalapati, "nang walang mga kuta o butas". Gayunpaman, dapat tandaan na ang salitang Latin na ''columneriae'' (ika-12 siglo) ay maaaring tumukoy sa mga lugar kung saan matatagpuan ang "mga haligi". At ang pangmaramihang kolektibong nabuo kasama ng ''aria'' ay maaari ring mangahulugan ng mga lugar kung saan natagpuan ang mga menhir at mga batong hangganan, kaya posibleng magkaroon ng kalituhan, sa isang banda, kung saan ang dovecote ay nauunawaan bilang isang loft ng kalapati at, sa kabilang banda, ay may isang lugar na mayaman sa mga megalitiko. ===Eskudo de armas=== [[File:Blason ville fr Colombières-sur-Orb (Hérault).svg|thumb|Colombières sur Orb]] Ang kalapati,<ref>Louvan Geliot, Daret J., 1635. ''Indice armorial, ou, sommaire explication des mots usitez au Blason des armoiries''. Billaine P. (Ed.), Paris, 371 p.</ref> isang simbolo ng kapayapaan at isang simbolong Kristiyano, bagama't isang palamuti ng karamihan sa mga orden ng kabalyero at ang pangunahing sagisag ng Pransya, ay bihirang itampok sa mga eskudo de armas. Tanging ang mga sagisag ng mga pamilyang Colomb (Languedoc, tingnan sa ibaba), Colombet (Burgundy), Cousinot (Île-de-France), at Montesquieu (Languedoc) ang may taglay nito: Azure, tatlong pilak na kalapati.<ref>Segoing c.,1656. ''Trésor héraldique ou Mercure armorial, Où sont démontrées toutes les choses nécessaires pour acquérir une parfaite connaissance de l'Art de blazonner''. Paris, 609 p.</ref> Ang kasalukuyang heraldikong sagisag ng Colombières-sur-Orb ay nagtatampok ng tatlong pilak na kalapati sa isang asul na kalasag, kapareho ng sa pamilyang Colomb (= Colombs = Colom = Colon = Colomb = Colomby), na nagmula sa [[Rouergue]], na nagmula pa noong ika-14 na siglo,<ref>de Barreau, H., 1853, ''déj.cité''; de la Roque, L., 1860. ''Armorial de la noblesse de Languedoc''. Tome 1, Séguin (éd.), Paris, pp. 16-17</ref> at sa pamilyang Catalan Santa-Coloma, noong ika-14 na siglo rin. Ang sagisag na ito ay matatagpuan, sa bahagi, sa simula ng ika-15 siglo sa taguan ng armas ng pamilyang Caylus<ref>Blason du chevalier Pierre de Caylus, 1537 : Ecartelé au premier d'azur à trois oiseaux d'argent, au quatrième de gueules au dauphin d'or. de Vertot (abbé), 1726. ''Histoire des chevaliers de St. jean de Jérusalem, appellez depuis les chevaliers de Rhodes.'' Rollin, Quillau, Desaint, tome IV, Paris</ref> at sa taguan ng mga gumagawa ng salamin ng [[Languedoc]].<ref>Saint-Quirin, 1985. ''Les Verriers du Languedoc 1290-1790''. La Réveillée, 363 p. {{ISBN|2-905975-00-8}}.</ref> Ang huling nabanggit na pamilyang ito ng mga maharlikang gumagawa ng salamin, ang mga Colomb, ay kamag-anak ng mga pamilyang Robert at Grenier at naitala sa rehiyon ng Albi noon pang simula ng ika-15 siglo, noong 1409 (kanton ng Saint-Antonin at Cordes), sa paligid mga gawa sa salamin ng Guepie (sa komyun ng [[Laguépie]]). Muli itong lumitaw kalaunan sa mga kabundukan ng Saint-Amans, kung saan ang mga tao ay pinag-usig dahil sa pagtalikod sa kanilang pananampalataya noong ika-17 siglo, pati na rin sa paligid ng mga sikat na gawaan ng salamin ng Moussans ([[Verreries de Moussans]], Saint-Ponais, [[Montagne Noire]]), malapit sa Sainte-Colombe (Col de Balagou), at gayundin sa [[Caylus (Tarn-et-Garonne)]] at Albine (Sauveterre, Rouayroux, [[Castres]]), isang apelyido at homonymy na ginagamit sa rehiyon ng Colombe (mga kubo ng Caylus at batis ng Albine). Mahalagang tandaan na ang apelyidong ito, ang Colomb, ay orihinal na matatagpuan sa hilagang [[Espanya]], na umaabot hanggang timog-kanluran. Ang heraldikong simbolo ng sanga ng timog-kanluran<ref>et non en Angleterre, référence à Saint Colomban</ref> ay umunlad sa paglipas ng panahon, na may isang holm oak at dalawang oso o baboy-ramo na pumalit sa mga kalapati na katangian ng sanga ng Katalan. ==Mga lugar at monumento== [[File:Colombières-sur-Orb hôtel des sources - Archives départementales de l’Hérault - FRAD034-2FICP-01283-00001.jpg|thumb|Postkard ng Hôtel des Sources (ika-19 - ika-20 siglo).]] * Mga [[bangin ng Colombières]], kabilang ang "Matulis na Bato." * Ang [[Donjon de Colombières-sur-Orb|Tore ng Kwadrado]] (bantay ng Carous castrum noong ika-14 na siglo) at ang talon nito na kilala bilang "Belo ng Nobya." * Kastilyo ng Colombières (ika-17 siglo). * Simbahan nina San Pedro at Pablo sa Colombières-sur-Orb. * Kapilya ng Sainte-Colombe sa Le Martinet. <gallery> File:Colombières-sur-Orb St-Pierre.JPG|Simbahan nina San Pedro at Pablo. File:Colombieres-sur-Orb Ste-Colombe.JPG|Kapilya ng Sainte-Colombe sa Le Martinet. </gallery> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Colombières-sur-Orb]] [[Kategorya:Hérault]] [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] [[Kategorya:Mga komuna sa Pransiya]] tad90qh6e7wss27qiw5z35a8yvlx6se 14 339316 2222174 2026-08-28T06:09:38Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Commons cat|Wikimedia Foundation}} {{Cat main|Pundasyong Wikimedia}} [[Kategorya:Mga samahang hindi pangkalakalan]] [[Kategorya:Mga komunidad ng wiki]] [[Kategorya:Kilusang Wikimedia]] 2222174 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|Wikimedia Foundation}} {{Cat main|Pundasyong Wikimedia}} [[Kategorya:Mga samahang hindi pangkalakalan]] [[Kategorya:Mga komunidad ng wiki]] [[Kategorya:Kilusang Wikimedia]] jb1muniw4j7bv777jgng1rkptnk4bsi 14 339317 2222177 2026-08-28T06:12:20Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{commons cat|Wikimedia movement}} {{Catmore}} [[Kategorya:Mga komunidad ng wiki]] 2222177 wikitext text/x-wiki {{commons cat|Wikimedia movement}} {{Catmore}} [[Kategorya:Mga komunidad ng wiki]] bfo1eehhpak7k3ktwzl51fel1o05193 14 339318 2222178 2026-08-28T06:15:00Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Cat more|Wiki|Talaan ng mga wiki}} {{Commons category|Wikis}} [[Kategorya:Mga wiki|komunidad]] 2222178 wikitext text/x-wiki {{Cat more|Wiki|Talaan ng mga wiki}} {{Commons category|Wikis}} [[Kategorya:Mga wiki|komunidad]] 85h80jzvutmaenptwr116ge4gr2ft9c 14 339319 2222179 2026-08-28T06:19:47Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Commons category|Wiki}} {{Cat main|Mga wiki}} {{DEFAULTSORT:Wiki}} [[Kategorya:World Wide Web]] [[Kategorya:Web 2.0]] [[Kategorya:Kilusang open-source]] [[Kategorya:Teksto]] [[Kategorya:Social network]] [[Kategorya:Hypertext]] [[Kategorya:Pamamahagi ng kaalaman]] 2222179 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Wiki}} {{Cat main|Mga wiki}} {{DEFAULTSORT:Wiki}} [[Kategorya:World Wide Web]] [[Kategorya:Web 2.0]] [[Kategorya:Kilusang open-source]] [[Kategorya:Teksto]] [[Kategorya:Social network]] [[Kategorya:Hypertext]] [[Kategorya:Pamamahagi ng kaalaman]] pq42iqiet3tryuji0kpcm0118nlkdcf 828 339320 2222185 2026-08-28T07:52:15Z TentingZones1 122212 Bagong pahina: return { name = 'Burundi', top = -2.2, bottom = -4.6, left = 28.8, right = 31.0, image = 'Burundi adm location map.svg', image1 = 'Burundi rel location map.svg' } 2222185 Scribunto text/plain return { name = 'Burundi', top = -2.2, bottom = -4.6, left = 28.8, right = 31.0, image = 'Burundi adm location map.svg', image1 = 'Burundi rel location map.svg' } m4ch2b6zgg4ej803oniot7fu0eholvx 0 339321 2222186 2026-08-28T07:52:45Z TentingZones1 122212 /* */ 2222186 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!--See the Table at Infobox Settlement for all fields and descriptions of usage--> <!-- Basic info ----------------> | official_name = Rumonge | other_name = | native_name = <!-- for cities whose native name is not in English --> | nickname = | settlement_type = <!--For Town or Village (Leave blank for the default City)--> | motto = <!-- images and maps -----------> | image_skyline = Avecom house in Rumonge.jpg | imagesize = 300px | image_caption = Isang kalye sa Rumonge | image_flag = | flag_size = | image_seal = | seal_size = | image_shield = | shield_size = | image_blank_emblem = | blank_emblem_type = | blank_emblem_size = | image_map = | mapsize = | map_caption = | image_map1 = | mapsize1 = | map_caption1 = | image_dot_map = | dot_mapsize = | dot_map_caption = | dot_x = | dot_y = | pushpin_map = Burundi <!-- the name of a location map as per http://en.wikipedia.org/wiki/Template:Location_map --> | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map_caption = Lokasyon sa Burundi | pushpin_relief = y <!-- Location ------------------>| subdivision_type = Bansa | subdivision_name = [[File:Flag of Burundi.svg|25px]] [[Burundi]] | subdivision_type1 = [[Mga lalawigan ng Burundi|Lalawigan]] | subdivision_name1 = [[Lalawigan ng Burunga]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = <!-- Politics -----------------> | government_footnotes = | government_type = | leader_title = | leader_name = | leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> | leader_name1 = | leader_title2 = | leader_name2 = | leader_title3 = | leader_name3 = | leader_title4 = | leader_name4 = | established_title = <!-- Settled --> | established_date = | established_title2 = <!-- Incorporated (town) --> | established_date2 = | established_title3 = <!-- Incorporated (city) --> | established_date3 = <!-- Area ---------------------> | area_magnitude = | area_footnotes = | area_total_km2 = | area_land_km2 = 9.1<!--See table @ Template:Infobox Settlement for details on automatic unit conversion--> | area_water_km2 = | area_total_sq_mi = | area_land_sq_mi = | area_water_sq_mi = | area_water_percent = | area_urban_km2 = | area_urban_sq_mi = | area_metro_km2 = | area_metro_sq_mi = | area_blank1_title = | area_blank1_km2 = | area_blank1_sq_mi = <!-- Population -----------------------> | population_as_of = 2008 | population_footnotes = <ref name=citypop /> | population_note = | population_total = 35,931 | population_density_km2 = | population_density_sq_mi = | population_metro = | population_density_metro_km2 = | population_density_metro_sq_mi = | population_urban = | population_density_urban_km2 = | population_density_urban_sq_mi = | population_blank1_title = Ethnicities | population_blank1 = | population_blank2_title = Religions | population_blank2 = | population_density_blank1_km2 = | population_density_blank1_sq_mi = <!-- General information ---------------> | timezone = | utc_offset = | timezone_DST = | utc_offset_DST = | coordinates = {{coord|3|58|S|29|26|E|display=inline, title|region:BI_type:city_source:GNS-enwiki}} | elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> | elevation_m = | elevation_ft = <!-- Area/postal codes & others --------> | postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> | postal_code = | area_code = | blank_name = | blank_info = | blank1_name = | blank1_info = | website = | footnotes = }} Ang '''Rumonge''' ay ang kabisera at lungsod ng [[Lalawigan ng Burunga]], [[Burundi]], at isang [[daungan]] sa baybayin ng [[Lawa ng Tanganyika]]. Ito ay isang mahalagang punto ng transportasyon sa lawa para sa kalakalan patungong Burundi at iba pang bahagi ng [[Silangang Aprika]]. Ang Rumonge ay matatagpuan sa timog-silangang Burundi, sa mga hangganan ng Burundi, Demokratikong Republika ng Congo (DRC), at Tanzania, na siyang dahilan kung bakit malaking populasyon ng mga residente mula sa dalawang bansang ito. Ang Rumonge ay malapit sa [[Lawa ng Tanganyika]]. Ang populasyon nito ay humigit-kumulang 60,000. Ang lungsod ng Rumonge ay matatagpuan sa hilaga ng [[Kigoma]] sa [[Tanzania]] at silangan ng [[Baraka]]. Ito ang pang-apat na pinakamalaking lungsod sa Burundi pagkatapos ng [[Bujumbura]], [[Gitega]], at [[Ngozi]]. Marami sa mga residente ng lungsod ang nawalan ng tirahan dahil sa pagbaha noong 2024, at ang mga pag-atake noong 2025 ng militanteng [[Kilusang Marso 23]] sa silangang [[Demokratikong Republika ng Kongo]] ay nakaantala sa kalakalan patungong Rumonge. ==Kasaysayan== Noong Mayo 2024, daan-daang pamilya sa Rumonge, lalo na sa distrito ng Kanyenkoko, ang kinailangang umalis sa kanilang mga tahanan dahil sa pagbaha na dulot ng pag-apaw ng [[Ilog Murembwe]] upang matugunan ang pagtaas ng antas ng tubig sa Lawa ng Tanganyika. Ang ilang pamilya ay pinatira sa loob ng [[Ospital ng Rumonge]], ang iba ay inilagay sa [[Mutambura, Burundi|Mutambara]], at daan-daang bahay ang inuupahan sa malapit. Binaha rin ang mga bukirin ng palay, kamoteng kahoy, saging, at kamote sa tabi ng ilog, at nasira ang mga taniman ng palma.<ref>{{cite web |title=Rumonge : Les inondations forcent des centaines de familles à quitter leur foyer |trans-title=Rumonge: Floods force hundreds of families to leave their homes |url=https://www.rpa.bi/index.php/actualites/6environnement/rumonge-les-inondations-forcent-des-centaines-de-familles-a-quitter-leur-foyer |date=9 May 2024 |access-date=16 August 2024 |work=[[Radio Publique Africaine]] |language=fr}}</ref> Ang mga opensiba militar ng [[Opensibang militar ng Goma noong 2025|Goma]] at [[Opensibang militar ng Bukavu noong 2025|Bukavu]] ng Kilusang Marso 23 noong unang bahagi ng 2025 ay lubhang nagpababa sa kalakalan sa Rumonge. Ang mga pag-atake ng grupong rebeldeng Kongoles ay nagpaalis ng daan-daang libong sibilyan, na nagresulta sa hindi na pagbisita ng mga mangangalakal at kostumer mula sa mga lungsod na iyon sa daungan ng Rumonge.<ref>{{cite news |last=Yihundimpundu |first=Gildas |title=Ikivuko ca Rumonge: Ingaruka z'intambara ya Congo{{nbsp}}... iduga ry'amazi ya Tanganyika |trans-title=Rumonge Port: Consequences of the Congo War{{nbsp}}... Tanganyika Waterways |url=https://www.bbc.com/gahuza/articles/cg41r3wdpgqo |access-date=30 June 2025 |work=[[BBC News]] |language=rw}}</ref> ==Relihiyon== Sa sentro ng lungsod, karamihan sa mga residente ay Muslim, gaya ng pinatutunayan ng maraming moske na itinayo sa mga kapitbahayan sa sentro ng lungsod. Ang Kristiyanismo ay nakakaranas din ng kapansin-pansing paglago dahil sa pag-alis ng mga taga-kanayunan. Maraming tao ang umalis sa mga rural na lugar upang manirahan sa lungsod ng Rumonge, na marami sa kanila ay mga Kristiyano (kapwa Katoliko at Protestante). ==Ekonomiya== [[File:Rumonge, un Port de Pêcheurs en Lutte contre les Eaux.jpg|thumb|Daungan ng pangisdaan na nahihirapan sa pagtaas ng lebel ng tubig.]] Ang kahalagahang pang-ekonomiya ng rehiyon ng Rumonge ay nagmumula sa Lawa ng Tanganyika at sa katabaan ng lupa nito. Pangingisda ang isinasagawa, at ang mga huli ay ibinebenta sa iba't ibang bahagi ng Burundi. Itinatanim ang [[kamoteng kahoy]], ang pangunahing pagkain sa Rumonge at sa buong rehiyon, kung saan sinasalita ang [[Wikang Swahili|Swahili]]. Itinatanim din ang mga puno ng palma, isang pananim na malaki ang naitutulong sa katatagan ng ekonomiya ng Rumonge. Tungkol sa mga alagang hayop, ang Rumonge ay may maraming hayop: sa sentro ng bayan, inaalagaan ang mga manok, pato, kambing, tupa, baka, at kalapati. Hindi inaalagaan doon ang mga baboy at aso, dahil ang mga hayop na ito ay hindi kinamumuhian ng mga Muslim. ==Ospital== Ang [[Ospital ng Rumonge]] ay isang pampublikong rehiyonal na ospital.<ref>{{cite web |title=Financement base sur la performance HR Rumonge |trans-title=Performance-based financing HR Rumonge |publisher=Ministry of Public Health (Burundi) |url=http://fbpsanteburundi.bi/bdd072020/data/entity/101.html |accessdate=9 July 2024 |language=fr}}</ref> Naglilingkod ito sa Distrito ng Kalusugan ng Rumonge.<ref>{{cite web |title=Carte Sanitaire du Burundi |trans-title=Health Map of Burundi |url=https://minisante.gov.bi/wp-content/uploads/carte_sanitaire/carte%20sanitaire%20Burundi%20mai2016.pdf |year=2016 |publisher=Ministry of Public Health (Burundi) |accessdate=21 June 2024 |language=fr}}</ref> Ang ospital ay nagmula bilang isang dispensaryo na itinayo noong 1922 noong [[Ruanda-Urundi|panahon ng kolonyal na pamumuno ng Belgium]]. Sa paglipas ng mga taon, patuloy itong lumawak, at sa kasalukuyan ay maaari na itong tumanggap ng maraming pasyente.<ref>{{cite web |title=Qui Sommes Nous? |trans-title=Who Are We? |url=https://hopitalrumonge.bi/about |website=Hôpital Rumonge |access-date=29 June 2025 |language=fr}}</ref> ==Transportasyon== Ang Rumonge ang lokasyon ng tanging pangunahing lugar ng paglapag ng mga barko ng Burundi.<ref>{{cite web |title=2.1 Burundi Port of Bujumbura |url=https://lca.logcluster.org/21-burundi-port-bujumbura |website=Logistics Cluster |access-date=30 June 2025}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Rumonge]] [[Kategorya:Burundi]] ff69p747qy53pt5rassmqdktpv1we0s 14 339322 2222187 2026-08-28T07:57:01Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: {{Commons category|Web 2.0}} {{catdiffuse}} {{Cat main|Web 2.0}} <!----> {{CatAutoTOC}} [[Kategorya:Mga kapanahunan ng Internet]] [[Kategorya:Mga website|2.0]] 2222187 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Web 2.0}} {{catdiffuse}} {{Cat main|Web 2.0}} <!----> {{CatAutoTOC}} [[Kategorya:Mga kapanahunan ng Internet]] [[Kategorya:Mga website|2.0]] 3r2mkbiwwbaom6pgxdjqzu4114xf748 14 339323 2222188 2026-08-28T08:02:32Z JWilz12345 77302 Bagong pahina: Magmula noong [[2010]] at simula noong taong [[2004]], nasa katayuang [[Web 2.0]] ang Internet natin ngayon. Noong [[1991]] hanggang [[2003]], [[Web 1.0]] ang katayuan ng [[Internet]]. {{quote|''People keep asking what Web 3.0 is. I think maybe when you've got an overlay of [[scalable vector graphics]]{{spaced ndash}}everything rippling and folding and looking misty&nbsp;– on [[Web 2.0]] and access to a semantic Web integrated across a huge space of data, you'll have acce... 2222188 wikitext text/x-wiki Magmula noong [[2010]] at simula noong taong [[2004]], nasa katayuang [[Web 2.0]] ang Internet natin ngayon. Noong [[1991]] hanggang [[2003]], [[Web 1.0]] ang katayuan ng [[Internet]]. {{quote|''People keep asking what Web 3.0 is. I think maybe when you've got an overlay of [[scalable vector graphics]]{{spaced ndash}}everything rippling and folding and looking misty&nbsp;– on [[Web 2.0]] and access to a semantic Web integrated across a huge space of data, you'll have access to an unbelievable data resource ...''|Tim Berners-Lee, 2006}} [[Kategorya:World Wide Web]] [[Kategorya:Teknolohiyang dihital]] [[Kategorya:Teknolohiya ayon sa panahon|Internet]] im9hv8py3id171ivdgjr9lfpkz0u8id 0 339324 2222190 2026-08-28T08:06:46Z JWilz12345 77302 Ikinakarga sa [[Wiki]] 2222190 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wiki]] h41kltwdmeusoy9psi4ue4iqmkwx6m5 828 339325 2222194 2026-08-28T08:16:00Z TentingZones1 122212 Bagong pahina: return { name = 'Mozambique', top = -10.2, bottom = -27.4, left = 29.8, right = 41.8, image = 'Mozambique adm location map.svg', image1 = 'Mozambique relief location map.jpg' } 2222194 Scribunto text/plain return { name = 'Mozambique', top = -10.2, bottom = -27.4, left = 29.8, right = 41.8, image = 'Mozambique adm location map.svg', image1 = 'Mozambique relief location map.jpg' } 39d9w1tgq1rneq69synsia49husut1p 0 339326 2222195 2026-08-28T08:16:14Z TentingZones1 122212 /* */ 2222195 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = Lichinga |other_name = |native_name = |nickname = |motto = |image_skyline =Conselho Municipal Lichinga.jpg |imagesize = |image_caption =Konseho ng Munisipalidad ng Lichinga |image_flag = |flag_size = |image_seal = |seal_size = |image_shield = Brasão Lichinga.png |shield_size = |image_blank_emblem = |blank_emblem_size = |image_map = |mapsize = |map_caption = |pushpin_map = Mozambique |pushpin_label_position = |pushpin_mapsize =240 |subdivision_type = [[Countries of the world|Bansa]] |subdivision_name = {{Flag|Mozambique}} |subdivision_type1 = [[Mga lalawigan ng Mozambique|Lalawigan]] |subdivision_name1 = [[Lalawigan ng Niassa]] |subdivision_type2 = [[Mga distrito ng Mozambique|Distrito]] |subdivision_name2 = [[Distrito ng Lichinga]] |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |established_title = |established_date = |area_magnitude = |area_footnotes = |area_total_km2 = 280 |area_land_km2 = |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = |area_water_percent = |area_urban_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |population_as_of = 2017 census |population_footnotes = |population_note = |settlement_type = <!--For Town or Village (Leave blank for the default City)--> |population_total = 213361 |population_density_km2 = auto |population_density_sq_mi = |population_metro = |population_density_metro_km2 = |population_density_metro_sq_mi = |population_urban = |population_density_urban_km2 = |population_density_urban_mi2 = |timezone = [[Central Africa Time|CAT]] |utc_offset = +2 |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|13|18|46|S|35|14|26|E|region:MZ|display=inline}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = 1398 |elevation_ft = |blank_name = [[Köppen climate classification|Klima]] |blank_info = [[Oceanic climate#Subtropical highland variety (Cfb, Cwb)|Cwb]] }} Ang '''Lichinga''' ay ang kabisera at [[Talaan ng mga lungsod sa Mozambique|lungsod]] ng [[Lalawigan ng Niassa]] sa [[Mozmabique]]. Ito ay matatagpuan sa Lichinga Plateau sa taas na 1,360 metro (4,460 talampakan), sa silangan ng [[Lawa ng Malawi|Lawa ng Niassa]] (Lawa ng Malawi). Ang bayan ay itinatag bilang '''Vila Cabral''' bilang isang pamayanan sa pagsasaka at militar. Ito ay pinaglilingkuran ng [[Paliparan ng Lichinga]]. Ang lalawigan ay nasa hangganan ng [[Rehiyon ng Ruvuma]] sa [[Tanzania]]. ==Pangalan== Ang pangalang Lichinga ay nagmula sa [[wikang Yao]] na '''N'tchinga''', ang orihinal na pangalan ng lugar kung saan kasalukuyang matatagpuan ang lungsod. ==Kasaysayan== ===Sinaunang kasaysayan=== Ang rehiyon ng lalawigan ng Niassa ay ang ninunong tinubuang-bayan ng mga [[Taong Yao (Silangang Aprika)|Yao]] at [[Taong Makua|Makua]]. ===Pamamahala ng Portugal=== Itinatag ng administrasyong kolonyal ng [[Portugal]] noong 1931 bilang Vila Cabral,<ref>[http://www.niassatourism.com/section-uklichinga/ www.niassatourism.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509094749/http://www.niassatourism.com/section-uklichinga/ |date=2008-05-09 }}, Retrieved on June 14, 2008</ref> ang bayan ay dinisenyo upang maging isang mabilis na lumalagong sentro ng lungsod, kung saan ang mga kalye at daan nito ay nakatuon sa inaasahang paglago sa hinaharap. Ang Vila Cabral ay itinaas sa katayuan ng lungsod noong 1962. Noong mga unang taon ng dekada 1960, ang populasyon nito ay 27,000 katao; noong 1970, mayroon na itong 36,715 katao. Ang lungsod ay umunlad bilang isang sentro ng agrikultura at serbisyo ng kolonyal hanggang sa kalayaan ng Mozambique mula sa Portugal noong 1975. Bukod pa rito, ang ekonomiya ng bayan ay kinabibilangan ng mga aktibidad na nakabatay sa kagubatan at napapalibutan ng isang [[plantasyon ng puno]] ng [[pino]].<ref>{{Citation |title=Do outro lado do tempo: Moçambique antes de 1975 VERSÂO COMPLETA |url=https://www.youtube.com/watch?v=igQEvBShfu0 |access-date=2023-04-08 |language=en}}</ref> ===Pagkatapos ng kalayaan mula sa Portugal=== Pagkatapos ng kalayaan, pinalitan ng bagong pamahalaan ang pangalan ng lungsod na Lichinga. Ang mga epekto ng 17 taon ng [[Digmaang Sibil ng Mozambique|digmaang sibil]] (1975-1992) ay nagpalaganap ng taggutom at sakit sa Mozambique na nagresulta sa maraming pagkamatay at mga refugee sa rehiyon sa paligid ng Lichinga. ==Klima== Dahil sa mataas na lokasyon nito sa altitud, ang bayan ay nakararanas ng katamtamang [[subtropikal na klima sa kabundukan]] (''Cwb'', ayon sa [[klasipikasyon ng klima ng Köppen]]), na may malamig na panahon sa tag-araw (Mayo hanggang Setyembre) at karaniwang temperatura na {{Convert|15.5|C||abbr=}} sa Hulyo. Ang tag-araw ay Oktubre hanggang Abril na may pinakamainit na panahon sa Nobyembre: karaniwang temperatura na {{Convert|22|C||abbr=}}. Ito rin ang panahon ng malakas na ulan lalo na noong Disyembre hanggang Marso. Ang taunang dami ng ulan ay {{Convert|1171|mm||abbr=on}}. {{Weather box |location = Lichinga, elevation {{convert|1365|m|ft|abbr=on}}, (1991–2020 normals, extremes 1951–present) |single line = Yes |metric first = Yes |Jan record high C = 31.0 |Feb record high C = 30.2 |Mar record high C = 29.8 |Apr record high C = 30.3 |May record high C = 32.4 |Jun record high C = 27.6 |Jul record high C = 29.0 |Aug record high C = 29.8 |Sep record high C = 31.0 |Oct record high C = 36.4 |Nov record high C = 35.0 |Dec record high C = 32.3 |year record high C = |Jan high C = 25.3 |Feb high C = 25.0 |Mar high C = 25.4 |Apr high C = 24.2 |May high C = 23.4 |Jun high C = 21.7 |Jul high C = 20.8 |Aug high C = 23.2 |Sep high C = 26.6 |Oct high C = 27.1 |Nov high C = 28.6 |Dec high C = 26.0 |year high C = |Jan mean C = 20.3 |Feb mean C = 20.4 |Mar mean C = 20.0 |Apr mean C = 19.0 |May mean C = 17.7 |Jun mean C = 15.7 |Jul mean C = 15.5 |Aug mean C = 17.1 |Sep mean C = 19.4 |Oct mean C = 21.5 |Nov mean C = 21.9 |Dec mean C = 20.7 |year mean C = 18.4 |Jan low C = 17.0 |Feb low C = 16.6 |Mar low C = 16.1 |Apr low C = 14.8 |May low C = 12.8 |Jun low C = 11.0 |Jul low C = 11.2 |Aug low C = 11.4 |Sep low C = 12.9 |Oct low C = 15.7 |Nov low C = 16.6 |Dec low C = 17.4 |year low C = |Jan record low C = 10.4 |Feb record low C = 11.0 |Mar record low C = 9.0 |Apr record low C = 6.0 |May record low C = 1.9 |Jun record low C = 2.7 |Jul record low C = 1.0 |Aug record low C = 1.8 |Sep record low C = 6.6 |Oct record low C = 8.5 |Nov record low C = 8.9 |Dec record low C = 10.5 |year record low C = |precipitation colour = green |Jan precipitation mm = 222.5 |Feb precipitation mm = 224.1 |Mar precipitation mm = 201.2 |Apr precipitation mm = 91.9 |May precipitation mm = 24.6 |Jun precipitation mm = 2.8 |Jul precipitation mm = 3.6 |Aug precipitation mm = 1.0 |Sep precipitation mm = 3.4 |Oct precipitation mm = 19.4 |Nov precipitation mm = 103.0 |Dec precipitation mm = 234.6 |year precipitation mm = 1132.1 |unit precipitation days = 1.0 mm |Jan precipitation days = 19.4 |Feb precipitation days = 16.9 |Mar precipitation days = 17.8 |Apr precipitation days = 9.8 |May precipitation days = 2.8 |Jun precipitation days = 0.7 |Jul precipitation days = 0.9 |Aug precipitation days = 0.2 |Sep precipitation days = 0.6 |Oct precipitation days = 2.6 |Nov precipitation days = 9.1 |Dec precipitation days = 17.8 |year precipitation days = 98.6 |Jan humidity = 87 |Feb humidity = 86 |Mar humidity = 85 |Apr humidity = 82 |May humidity = 76 |Jun humidity = 73 |Jul humidity = 67 |Aug humidity = 63 |Sep humidity = 57 |Oct humidity = 52 |Nov humidity = 65 |Dec humidity = 82 |year humidity = 73 |Jan sun = 130.2 |Feb sun = 130.0 |Mar sun = 161.2 |Apr sun = 183.0 |May sun = 232.5 |Jun sun = 222.0 |Jul sun = 213.9 |Aug sun = 241.8 |Sep sun = 246.0 |Oct sun = 279.0 |Nov sun = 201.0 |Dec sun = 139.5 |year sun = |Jan percentsun = 33 |Feb percentsun = 37 |Mar percentsun = 43 |Apr percentsun = 52 |May percentsun = 66 |Jun percentsun = 66 |Jul percentsun = 61 |Aug percentsun = 67 |Sep percentsun = 69 |Oct percentsun = 73 |Nov percentsun = 53 |Dec percentsun = 35 |year percentsun = 54 |source 1 = [[Deutscher Wetterdienst]] (precipitation, humidity and sun 1961–1990)<ref name = DWD> {{cite web | url = http://www.dwd.de/DWD/klima/beratung/ak/ak_672170_kt.pdf | title = Klimatafel von Lichinga (Vila Cabral), Provinz Niassa / Mosambik | work = Baseline climate means (1961-1990) from stations all over the world | publisher = Deutscher Wetterdienst | language = German | accessdate = April 19, 2017}}</ref> Starlings Roost Weather<ref>{{cite web |url=http://starlingsroost.ddns.net/weather/worldclimate/graphs.php?climate=9120&code=67217 |title= LICHINGA Climate: 1991–2020 |publisher=Starlings Roost Weather |access-date= 17 February 2025}}</ref> |source 2 = NOAA (extremes)<ref>{{cite web | url = https://www.ncei.noaa.gov/access/services/data/v1?dataset=daily-summaries&stations=MZ000067217&startDate=1700-01-01&endDate=2023-12-31&dataTypes=TMAX,TMIN,PRCP | title = Global Historical Climatological Network - Daily | publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]] | accessdate = January 26, 2023 }}</ref> }} ==Demograpiko== Tinatayang mayroong hindi bababa sa 450,000 kataong Yao na naninirahan sa Mozambique. Karamihan sa kanila ay sumasakop sa silangang at hilagang bahagi ng lalawigan ng Niassa at bumubuo ng humigit-kumulang 40% ng populasyon ng Lichinga. {| class="wikitable" ! Taon ! Populasyon<ref name="wg">{{cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&srt=npan&col=abcdefghinoq&msz=1500&geo=-153 |title=Mozambique: largest cities and towns and statistics of their population |accessdate=2008-06-18 |work=World Gazetteer }}{{dead link|date=July 2021|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> |- | 1997 census | 85,758 |- | 2007 census | 142,331 |- | 2017 census | 213,361 |} ==Transportasyon== Isang sangay ng [[Linya ng riles ng Nacala|linya ng riles]] mula sa [[daungan ng Nacala]] ang nagtatapos sa bayang ito, ito ay na-renovate na at tumatanggap ng mga serbisyo nang 3 beses bawat linggo. Ang transportasyon papasok at palabas ng lungsod ay maaaring sa pamamagitan ng pribadong sasakyan o pampublikong chapa, o minibus system. Ang serbisyo sa himpapawid ay ibinibigay ng Paliparan ng Lichinga na may mga byahe patungong Nampula at Maputo sa pamamagitan ng [[LAM Mozambique Airlines]] o Ethiopian Airlines. ==Edukasyon== Ang lungsod ay may kampus ng [[Universidade Rovuma]] (UniRovuma), isa sa mga pampublikong institusyon ng mas mataas na edukasyon sa bansa.<ref>[https://www.upnampula.up.ac.mz/index.php/download/category/3-departamento-de-ciencias-de-educacao-e-psicologia Reitor da UniRovuma recebido em apoteose na Extensão de Lichinga]. UniRovuma. 2019.</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Lichinga]] [[Kategorya:Mozambique]] el6axf0adwji7cmfexz2nd464p7huz1 2222215 2222195 2026-08-28T09:03:32Z TentingZones1 122212 /* */ 2222215 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = Lichinga |other_name = |native_name = |nickname = |motto = |image_skyline =Conselho Municipal Lichinga.jpg |imagesize = |image_caption =Konseho ng Munisipalidad ng Lichinga |image_flag = |flag_size = |image_seal = |seal_size = |image_shield = Brasão Lichinga.png |shield_size = |image_blank_emblem = |blank_emblem_size = |image_map = |mapsize = |map_caption = |pushpin_map = Mozambique |pushpin_label_position = |pushpin_mapsize =240 |subdivision_type = [[Countries of the world|Bansa]] |subdivision_name = {{Flag|Mozambique}} |subdivision_type1 = [[Mga lalawigan ng Mozambique|Lalawigan]] |subdivision_name1 = [[Lalawigan ng Niassa]] |subdivision_type2 = [[Mga distrito ng Mozambique|Distrito]] |subdivision_name2 = [[Distrito ng Lichinga]] |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |established_title = |established_date = |area_magnitude = |area_footnotes = |area_total_km2 = 280 |area_land_km2 = |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = |area_water_percent = |area_urban_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |population_as_of = 2017 census |population_footnotes = |population_note = |settlement_type = <!--For Town or Village (Leave blank for the default City)--> |population_total = 213361 |population_density_km2 = auto |population_density_sq_mi = |population_metro = |population_density_metro_km2 = |population_density_metro_sq_mi = |population_urban = |population_density_urban_km2 = |population_density_urban_mi2 = |timezone = [[Central Africa Time|CAT]] |utc_offset = +2 |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|13|18|46|S|35|14|26|E|region:MZ|display=inline}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = 1398 |elevation_ft = |blank_name = [[Köppen climate classification|Klima]] |blank_info = [[Oceanic climate#Subtropical highland variety (Cfb, Cwb)|Cwb]] }} Ang '''Lichinga''' ay ang kabisera at [[Talaan ng mga lungsod sa Mozambique|lungsod]] ng [[Lalawigan ng Niassa]] sa [[Mozambique]]. Ito ay matatagpuan sa Lichinga Plateau sa taas na 1,360 metro (4,460 talampakan), sa silangan ng [[Lawa ng Malawi|Lawa ng Niassa]] (Lawa ng Malawi). Ang bayan ay itinatag bilang '''Vila Cabral''' bilang isang pamayanan sa pagsasaka at militar. Ito ay pinaglilingkuran ng [[Paliparan ng Lichinga]]. Ang lalawigan ay nasa hangganan ng [[Rehiyon ng Ruvuma]] sa [[Tanzania]]. ==Pangalan== Ang pangalang Lichinga ay nagmula sa [[wikang Yao]] na '''N'tchinga''', ang orihinal na pangalan ng lugar kung saan kasalukuyang matatagpuan ang lungsod. ==Kasaysayan== ===Sinaunang kasaysayan=== Ang rehiyon ng lalawigan ng Niassa ay ang ninunong tinubuang-bayan ng mga [[Taong Yao (Silangang Aprika)|Yao]] at [[Taong Makua|Makua]]. ===Pamamahala ng Portugal=== Itinatag ng administrasyong kolonyal ng [[Portugal]] noong 1931 bilang Vila Cabral,<ref>[http://www.niassatourism.com/section-uklichinga/ www.niassatourism.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509094749/http://www.niassatourism.com/section-uklichinga/ |date=2008-05-09 }}, Retrieved on June 14, 2008</ref> ang bayan ay dinisenyo upang maging isang mabilis na lumalagong sentro ng lungsod, kung saan ang mga kalye at daan nito ay nakatuon sa inaasahang paglago sa hinaharap. Ang Vila Cabral ay itinaas sa katayuan ng lungsod noong 1962. Noong mga unang taon ng dekada 1960, ang populasyon nito ay 27,000 katao; noong 1970, mayroon na itong 36,715 katao. Ang lungsod ay umunlad bilang isang sentro ng agrikultura at serbisyo ng kolonyal hanggang sa kalayaan ng Mozambique mula sa Portugal noong 1975. Bukod pa rito, ang ekonomiya ng bayan ay kinabibilangan ng mga aktibidad na nakabatay sa kagubatan at napapalibutan ng isang [[plantasyon ng puno]] ng [[pino]].<ref>{{Citation |title=Do outro lado do tempo: Moçambique antes de 1975 VERSÂO COMPLETA |url=https://www.youtube.com/watch?v=igQEvBShfu0 |access-date=2023-04-08 |language=en}}</ref> ===Pagkatapos ng kalayaan mula sa Portugal=== Pagkatapos ng kalayaan, pinalitan ng bagong pamahalaan ang pangalan ng lungsod na Lichinga. Ang mga epekto ng 17 taon ng [[Digmaang Sibil ng Mozambique|digmaang sibil]] (1975-1992) ay nagpalaganap ng taggutom at sakit sa Mozambique na nagresulta sa maraming pagkamatay at mga refugee sa rehiyon sa paligid ng Lichinga. ==Klima== Dahil sa mataas na lokasyon nito sa altitud, ang bayan ay nakararanas ng katamtamang [[subtropikal na klima sa kabundukan]] (''Cwb'', ayon sa [[klasipikasyon ng klima ng Köppen]]), na may malamig na panahon sa tag-araw (Mayo hanggang Setyembre) at karaniwang temperatura na {{Convert|15.5|C||abbr=}} sa Hulyo. Ang tag-araw ay Oktubre hanggang Abril na may pinakamainit na panahon sa Nobyembre: karaniwang temperatura na {{Convert|22|C||abbr=}}. Ito rin ang panahon ng malakas na ulan lalo na noong Disyembre hanggang Marso. Ang taunang dami ng ulan ay {{Convert|1171|mm||abbr=on}}. {{Weather box |location = Lichinga, elevation {{convert|1365|m|ft|abbr=on}}, (1991–2020 normals, extremes 1951–present) |single line = Yes |metric first = Yes |Jan record high C = 31.0 |Feb record high C = 30.2 |Mar record high C = 29.8 |Apr record high C = 30.3 |May record high C = 32.4 |Jun record high C = 27.6 |Jul record high C = 29.0 |Aug record high C = 29.8 |Sep record high C = 31.0 |Oct record high C = 36.4 |Nov record high C = 35.0 |Dec record high C = 32.3 |year record high C = |Jan high C = 25.3 |Feb high C = 25.0 |Mar high C = 25.4 |Apr high C = 24.2 |May high C = 23.4 |Jun high C = 21.7 |Jul high C = 20.8 |Aug high C = 23.2 |Sep high C = 26.6 |Oct high C = 27.1 |Nov high C = 28.6 |Dec high C = 26.0 |year high C = |Jan mean C = 20.3 |Feb mean C = 20.4 |Mar mean C = 20.0 |Apr mean C = 19.0 |May mean C = 17.7 |Jun mean C = 15.7 |Jul mean C = 15.5 |Aug mean C = 17.1 |Sep mean C = 19.4 |Oct mean C = 21.5 |Nov mean C = 21.9 |Dec mean C = 20.7 |year mean C = 18.4 |Jan low C = 17.0 |Feb low C = 16.6 |Mar low C = 16.1 |Apr low C = 14.8 |May low C = 12.8 |Jun low C = 11.0 |Jul low C = 11.2 |Aug low C = 11.4 |Sep low C = 12.9 |Oct low C = 15.7 |Nov low C = 16.6 |Dec low C = 17.4 |year low C = |Jan record low C = 10.4 |Feb record low C = 11.0 |Mar record low C = 9.0 |Apr record low C = 6.0 |May record low C = 1.9 |Jun record low C = 2.7 |Jul record low C = 1.0 |Aug record low C = 1.8 |Sep record low C = 6.6 |Oct record low C = 8.5 |Nov record low C = 8.9 |Dec record low C = 10.5 |year record low C = |precipitation colour = green |Jan precipitation mm = 222.5 |Feb precipitation mm = 224.1 |Mar precipitation mm = 201.2 |Apr precipitation mm = 91.9 |May precipitation mm = 24.6 |Jun precipitation mm = 2.8 |Jul precipitation mm = 3.6 |Aug precipitation mm = 1.0 |Sep precipitation mm = 3.4 |Oct precipitation mm = 19.4 |Nov precipitation mm = 103.0 |Dec precipitation mm = 234.6 |year precipitation mm = 1132.1 |unit precipitation days = 1.0 mm |Jan precipitation days = 19.4 |Feb precipitation days = 16.9 |Mar precipitation days = 17.8 |Apr precipitation days = 9.8 |May precipitation days = 2.8 |Jun precipitation days = 0.7 |Jul precipitation days = 0.9 |Aug precipitation days = 0.2 |Sep precipitation days = 0.6 |Oct precipitation days = 2.6 |Nov precipitation days = 9.1 |Dec precipitation days = 17.8 |year precipitation days = 98.6 |Jan humidity = 87 |Feb humidity = 86 |Mar humidity = 85 |Apr humidity = 82 |May humidity = 76 |Jun humidity = 73 |Jul humidity = 67 |Aug humidity = 63 |Sep humidity = 57 |Oct humidity = 52 |Nov humidity = 65 |Dec humidity = 82 |year humidity = 73 |Jan sun = 130.2 |Feb sun = 130.0 |Mar sun = 161.2 |Apr sun = 183.0 |May sun = 232.5 |Jun sun = 222.0 |Jul sun = 213.9 |Aug sun = 241.8 |Sep sun = 246.0 |Oct sun = 279.0 |Nov sun = 201.0 |Dec sun = 139.5 |year sun = |Jan percentsun = 33 |Feb percentsun = 37 |Mar percentsun = 43 |Apr percentsun = 52 |May percentsun = 66 |Jun percentsun = 66 |Jul percentsun = 61 |Aug percentsun = 67 |Sep percentsun = 69 |Oct percentsun = 73 |Nov percentsun = 53 |Dec percentsun = 35 |year percentsun = 54 |source 1 = [[Deutscher Wetterdienst]] (precipitation, humidity and sun 1961–1990)<ref name = DWD> {{cite web | url = http://www.dwd.de/DWD/klima/beratung/ak/ak_672170_kt.pdf | title = Klimatafel von Lichinga (Vila Cabral), Provinz Niassa / Mosambik | work = Baseline climate means (1961-1990) from stations all over the world | publisher = Deutscher Wetterdienst | language = German | accessdate = April 19, 2017}}</ref> Starlings Roost Weather<ref>{{cite web |url=http://starlingsroost.ddns.net/weather/worldclimate/graphs.php?climate=9120&code=67217 |title= LICHINGA Climate: 1991–2020 |publisher=Starlings Roost Weather |access-date= 17 February 2025}}</ref> |source 2 = NOAA (extremes)<ref>{{cite web | url = https://www.ncei.noaa.gov/access/services/data/v1?dataset=daily-summaries&stations=MZ000067217&startDate=1700-01-01&endDate=2023-12-31&dataTypes=TMAX,TMIN,PRCP | title = Global Historical Climatological Network - Daily | publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]] | accessdate = January 26, 2023 }}</ref> }} ==Demograpiko== Tinatayang mayroong hindi bababa sa 450,000 kataong Yao na naninirahan sa Mozambique. Karamihan sa kanila ay sumasakop sa silangang at hilagang bahagi ng lalawigan ng Niassa at bumubuo ng humigit-kumulang 40% ng populasyon ng Lichinga. {| class="wikitable" ! Taon ! Populasyon<ref name="wg">{{cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&srt=npan&col=abcdefghinoq&msz=1500&geo=-153 |title=Mozambique: largest cities and towns and statistics of their population |accessdate=2008-06-18 |work=World Gazetteer }}{{dead link|date=July 2021|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> |- | 1997 census | 85,758 |- | 2007 census | 142,331 |- | 2017 census | 213,361 |} ==Transportasyon== Isang sangay ng [[Linya ng riles ng Nacala|linya ng riles]] mula sa [[daungan ng Nacala]] ang nagtatapos sa bayang ito, ito ay na-renovate na at tumatanggap ng mga serbisyo nang 3 beses bawat linggo. Ang transportasyon papasok at palabas ng lungsod ay maaaring sa pamamagitan ng pribadong sasakyan o pampublikong chapa, o minibus system. Ang serbisyo sa himpapawid ay ibinibigay ng Paliparan ng Lichinga na may mga byahe patungong Nampula at Maputo sa pamamagitan ng [[LAM Mozambique Airlines]] o Ethiopian Airlines. ==Edukasyon== Ang lungsod ay may kampus ng [[Universidade Rovuma]] (UniRovuma), isa sa mga pampublikong institusyon ng mas mataas na edukasyon sa bansa.<ref>[https://www.upnampula.up.ac.mz/index.php/download/category/3-departamento-de-ciencias-de-educacao-e-psicologia Reitor da UniRovuma recebido em apoteose na Extensão de Lichinga]. UniRovuma. 2019.</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Lichinga]] [[Kategorya:Mozambique]] q29q7xr0kcclfkqrontum1iz30pcc13 0 339327 2222200 2026-08-28T08:36:32Z JWilz12345 77302 Nilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wiktionary]] sa [[Wiksiyonaryo]] mula sa redirect: sa Espanyol, [[w:es:Wikcionario]]. Dahil kinikilala na sa tl.wiktionary.org ang Wiksiyonaryo, marapat lang na Tagalugin na ang pamagat ng artikulo 2222200 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wiksiyonaryo]] 0raqt2vyfiawoztu173c8x7trpxavee 1 339328 2222202 2026-08-28T08:36:32Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Usapan:Wiktionary]] sa [[Usapan:Wiksiyonaryo]]: sa Espanyol, [[w:es:Wikcionario]]. Dahil kinikilala na sa tl.wiktionary.org ang Wiksiyonaryo, marapat lang na Tagalugin na ang pamagat ng artikulo 2222202 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Usapan:Wiksiyonaryo]] l0pat30gqbaxgtuomzsrr5t7xf0pvsu 0 339329 2222206 2026-08-28T08:45:05Z TentingZones1 122212 /* */ 2222206 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = |native_name = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name --> |native_name_lang = <!-- ISO 639-1 code e.g. "fr" for French. If more than one, use {{lang}} instead --> |settlement_type = Bayan |image_skyline = Hospital Rural de Nhamatanda, Sofala, Mozambique, VOA.jpg |imagesize = |image_alt = Nagtipon ang mga tao sa labas ng isang berde at puting gusali. |image_caption = Ospital sa kanayunan sa Nhamatanda |image_flag = |flag_alt = |image_seal = |seal_alt = |image_shield = |shield_alt = |etymology = |nickname = |motto = |image_map = |map_alt = |map_caption = |pushpin_map = #Mozambique |pushpin_map_alt = |pushpin_map_caption = |pushpin_mapsize = |pushpin_label_position = |coordinates = {{coord|19|16|S|34|13|E|region:MZ_type:city_source:GNS-enwiki}} |coor_pinpoint = |coordinates_footnotes = |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = [[Mozambique]] |subdivision_type1 = Lalawigan |subdivision_name1 = [[Lalawigan ng Sofala|Sofala]] |subdivision_type2 = District |subdivision_name2 = [[Distrito ng Nhamatanda|Nhamatanda]] |subdivision_type3 = |subdivision_name3 = |established_title = |established_date = |founder = |seat_type = |seat = |government_footnotes = |government_type = |governing_body = |leader_party = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = |leader_name1 = |leader_title2 = |leader_name2 = |leader_title3 = |leader_name3 = |leader_title4 = |leader_name4 = |unit_pref = Metric <!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion --> <!-- for references: use <ref> tags --> |area_footnotes = |area_urban_footnotes = <!-- <ref> </ref> --> |area_rural_footnotes = <!-- <ref> </ref> --> |area_metro_footnotes = <!-- <ref> </ref> --> |area_note = |area_water_percent = |area_rank = |area_blank1_title = |area_blank2_title = <!-- square kilometers --> |area_total_km2 = |area_land_km2 = |area_water_km2 = |area_urban_km2 = |area_rural_km2 = |area_metro_km2 = |area_blank1_km2 = |area_blank2_km2 = <!-- hectares --> |area_total_ha = |area_land_ha = |area_water_ha = |area_urban_ha = |area_rural_ha = |area_metro_ha = |area_blank1_ha = |area_blank2_ha = |length_km = |width_km = |dimensions_footnotes = |elevation_footnotes = |elevation_m = |population_footnotes = |population_as_of = 1997 |population_total = 20000 |population_density_km2 = auto |population_note = |population_demonym = |timezone1 = |utc_offset1 = |timezone1_DST = |utc_offset1_DST = |postal_code_type = |postal_code = |area_code_type = |area_code = |area_codes = <!-- for multiple area codes --> |iso_code = |website = <!-- {{URL|example.com}} --> |module = |footnotes = }} Ang '''Nhamatanda''' ay isang bayan sa [[Lalawigan ng Sofala]] ng [[Mozambique]]. Ito ang sentrong administratibo ng [[Distrito ng Nhamatanda]].<ref name="profile">{{cite web|url=http://www.portaldogoverno.gov.mz/por/content/download/2936/23732/version/1/file/Nhamatanda.pdf|title=Perfil do Distrito do Nhamatanda|publisher=Ministry of State Administration|language=Portuguese|year=2005|accessdate=9 November 2016}}{{Dead link|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> Ito ay nasa kahabaan ng Beira Corridor sa pagitan ng [[Harare]] sa [[Zimbabwe]] at [[Beira, Mozambique|Beira]], ang pangalawang pinakamalaking lungsod ng Mozambique. Ito ay halos winasak ng [[Bagyong Idai]] noong Marso 2019. ==Pangalan== Maraming pangalan ang Nhamatanda. Sa simula ng kasaysayan nito, kilala ito bilang "Bambu Crick".<ref name="profile"/> Sa lokal na diyalekto ng [[Wikang Sena|Chisena]], ang ibig sabihin nito ay "Mr. Crick" - isang pagtukoy sa isang Briton na may-ari ng lupa sa lugar. Gayunpaman, tinutukoy ng mga nagsasalita ng Ingles ang lugar bilang "Bamboo Creek", isang pagtukoy sa isang maliit na ilog malapit sa bayan. Hindi alam kung aling pangalan ang nauna, at maraming residente ng lugar ang tumutukoy sa iba't ibang mga kuwentong ito. Ang Nova Fontesvila, ang pangalang ibinigay sa parehong lugar ng mga Portuges (na nanirahan sa lugar kasama ang mga Briton), ay itinatag noong 1898 at ipinangalan kay [[Fontes Pereira de Melo]], isang Portuges na marquis. Ang mga pangalang Nova Fontesvila at Bamboo Crick ay umiral nang sabay. Noong dekada 1920, ang bayan ng Nova Fontesvila ay opisyal na pinalitan ng pangalan na "Vila Machado", isang pagtukoy sa inhinyero ng Portugal na responsable sa pagtatayo ng riles ng tren mula [[Beira, Mozambique|Beira]] hanggang [[Harare]].<ref name="profile"/> Ang Machado ay salitang Portuges din para sa "palakol", at maraming residente ng Mozambique sa lugar na iyon ang tumutukoy sa katotohanan na ang riles ng tren ay itinayo sa isang malaking kakahuyan ng mga puno, na lahat ay kailangang putulin ng mga itim na manggagawang Aprikano. Ang kasalukuyang pangalan, Nhamatanda, ay ibinigay noong 1975 sa kalayaan ng Mozambique. Ito ay nagmula sa pangalan ng ilog malapit sa bayan at sa distrito. Sa Chisena, ang salitang Nhamatanda ay maaaring nagmula sa mga salitang nangangahulugang "malalaking troso". Sinasabing ang ilog ay sapat na ang lakas, bago pa man maitayo ang kasalukuyang mga dam, upang dumaan ang malalaking troso sa kahabaan nito. ==Heograpiya== Matatagpuan mga 91 km timog-silangan sa [[Beira, Mozambique|Beira]], 22 km malapit sa [[Ilog Pongwe]] sa hilaga at 79 km malapit sa [[Chimoio]] sa hilagang-kanluran. ==Mga pasilidad== Mga pangunahing pasilidad sa bayan kabilang ang yunit ng kalusugan sa kanayunan, palaruan ng putbol, paaralang elementarya at sekondarya, pati na rin ang mga tindahan at simbahan. ==Mga kasalukuyang isyu== Maraming problema ang kinakaharap ng bayan, tulad ng matinding kahirapan, mahinang imprastraktura, mahinang pamamahala sa kalusugan na nagdudulot ng mga sakit tulad ng kontaminadong tubig at mababang kalidad ng edukasyon. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mozambique]] 210esda8xhmoapll3er6j5dbte264cl 0 339330 2222208 2026-08-28T08:50:49Z JWilz12345 77302 Inilipat ni JWilz12345 ang pahinang [[Wikiquote]] sa [[Wikikawikaan]]: Base sa https://tl.wikiquote.org/wiki/Unang_Pahina. Tas ang Wikang Malay, "Wikipetik" https://ms.wikipedia.org/wiki/Wikipetik 2222208 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Wikikawikaan]] 06ahp3179ljxnna9u4dyy7m1blcffix