Vikikitap trwikibooks https://tr.wikibooks.org/wiki/Anasayfa MediaWiki 1.47.0-wmf.14 first-letter Ortam Özel Tartışma Kullanıcı Kullanıcı mesaj Vikikitap Vikikitap tartışma Dosya Dosya tartışma MediaWiki MediaWiki tartışma Şablon Şablon tartışma Yardım Yardım tartışma Kategori Kategori tartışma Yemek Yemek tartışma Vikiçocuk Vikiçocuk tartışma Kitaplık Kitaplık tartışma TimedText TimedText talk Modül Modül tartışma Event Event talk 0 13181 64819 55500 2026-08-04T18:35:58Z Joseph 1955 /* Kaynakça */ interviki bağlantısı kaldırıldı. 64819 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{LaTeX/Top}} </noinclude> ==Yazıtipi aileleri== Yüzlerce - binlerce değilse - [[w:Typeface|harf tipi]], ya da yazıtipi aileleri bulunmaktadır. Yaygın örnekleri [[w:Times New Roman|Times]], [[w:Courier (typeface)|Courier]] ve [[w:Helvetica|Helvetica]] olarak söyleyebiliriz. Bu aileler genelde üç ana kategoriye ayrılırlar: [[w:Serif|serif]], [[w:sans-serif|sans serif]], ve [[w:Monospaced font|monospaced]]. LaTeX komutları genellikle bunları stenografik olarak <tt>rm</tt>, <tt>sf</tt>, ve <tt>tt</tt> diye ima eder. Normalde, LaTeX Donald Knuth tarafından TeX içinde kullanmak için yazılan harf tipleri ailesi [[w:Computer Modern|Computer Modern]]'i kullanır. Kendisi birçok [[w:Font#Weight|güçlükte]] ve [[w:Font#Optical size|optikal büyüklükte]] serif, sans serif, ve monospaced yazıtipleri içerir. LaTeX dökümanlarının gövdeleri normalde Roman (serif) tipinde olur, ancak bu ayarlardan değiştirilebilir: {{LaTeX/LaTeX|code=\\renewcommand{\familydefault}{<family>}} <tt><family></tt> yerini şunlar takip eder: * {{LaTeX/LaTeX|code=\rmdefault<!---->}} * {{LaTeX/LaTeX|code=\sfdefault<!---->}} * {{LaTeX/LaTeX|code=\ttdefault<!---->}} == Yazıyı vurgulamak == Bir anlatım tarzına veya bir kelimeye vurgu yapmak istediğiniz zaman, metni italik yapabilen {{LaTeX/LaTeX|code=\emph{text} }} komutunu kullanın. İtalikler {{LaTeX/LaTeX|code=\textit{text} }} komutu ile belirlenmiş aralıklara sahip olabilir. : {{LaTeX/LaTeX|code=\I want to \emph{emphasize} a word.}} : '''Sonuç:''' I want to ''emphasize'' a word. {{LaTeX/LaTeX|code=\emph<!---->}} komutunun dinamik olduğunu not edin: eğer zaten vurgulanmış bir kelimeyi yine vurgularsan, o kelime eski haline geri dönecektir. : {{LaTeX/LaTeX|code=\emph{In this emphasized sentence, there is an emphasized \emph{word} which looks upright.}}} : '''Sonuç:''' ''In this emphasized sentence, there is an emphasized'' word ''which looks upright.'' Yazı kalın yazıların kullanımına göre ağır bir şekilde vurgulanacaktır, özellikle anahtar kelimeler için okuyucu yazıyı okur iken bulmaya çalışacaktır. Kalın yazı genelde herhangi bir yazıdan ve hatta sayfadan bile daha önce okunur ki, kendisi tutumlu bir şekilde kullanılmalıdır. Ayrıca sans-serif harf tipleri için vurgulanmamış bir yazıya daha iyi bir kontrast sağlamak için italiklerin yerinde de kullanılır. Kalın yazı {{LaTeX/LaTeX|code=\textbf{text} }} komutu ile yaratılabilir. : {{LaTeX/LaTeX|code=\textbf{Bold text} may be used to heavily emphasize very important words or phrases.}} : '''Sonuç:''' '''Bold text''' may be used to heavily emphasize very important words or phrases. '''UYARI:''' Paragraflarınızda vurgulamayı aşırı kullanmayın. Vurgulama yazılar içindeki anahtar kelimelerde ya da diğer önemli konseptlerde kullanılmalıdır, ve kalın yazının az kullanılması tavsiye edilir.<ref>{{cite web |url=https://practicaltypography.com/bold-or-italic.html |title=Bold or italic |work=Practical Typography |author=Matthew Butterick }}</ref> == Yazıtipi tarzları == Harf tipleri genelde farklı varyantlarda ve ağırlıkta gelir, ''italik'' ve '''kalın''' gibi. Aşağıdaki liste diğer yazıtiplerini açmanız için gereken komutları gösterir. Not: Paragraf kırılmaları komut forumlarında izinli değildir. {|class="wikitable" ! LaTeX komutu ! Eşdeğer ! Çıkış tarzı ! Notlar |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textnormal{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\normalfont ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger;">document font family</span> | Bu standart ya da normal yazıtipi. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\emph{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\em ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger;"><em>emphasis</em></span> | Sıklıkla italik. emph{} komutunu italik bir yazının içinde kullanmak kullanılan yazının italikliğini kaldırır. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textrm{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\rmfamily ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger;">roman font family</span> | |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textsf{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\sffamily ...} }} | <span style="font-family: sans-serif; font-size: larger;">sans serif font family</span> | |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\texttt{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\ttfamily ...} }} | <span style="font-family: monospace; font-size: larger;">teletypefont family</span> | Bu fixed-width ya da monospace bir yazıtipi. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textup{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\upshape ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-style: normal;">upright shape</span> | Normal harf tipi le aynı. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textit{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\itshape ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-style: italic;">italic shape</span> | |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textsl{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\slshape ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-style: oblique;">slanted shape</span> | Normal harf tipinin yamuk hali. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textsc{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\scshape ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-variant:small-caps;">Small Capitals</span> | |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\uppercase{...} }} | | <span style="font-family: serif; font-size: larger; text-transform:uppercase;">uppercase (all caps)</span> | Ayrıca {{LaTeX/LaTeX|code=\lowercase<!---->}}. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textbf{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\bfseries ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-weight: bold;">bold</span> | |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textmd{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\mdseries ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-weight: medium;">medium weight</span> | Normal yazıtipi boyutu. |- | {{LaTeX/LaTeX|code=\textlf{...} }} | {{LaTeX/LaTeX|code={\lfseries ...} }} | <span style="font-family: serif; font-size: larger; font-weight: lighter;">light</span> | Normal yazıtipinden daha az kalın bir yazıtipi. Tüm harf tipleri tarafından desteklenmez. |} Generally, one should prefer the commands over their equivalent switches because the former automatically corrects spacing immediately following the end of the selected style. You may have noticed the absence of underline - this is because underlining is a byproduct of the typewriter era, and is not recommended when bold and italic type is available instead.<ref>{{cite web |url=https://practicaltypography.com/underlining.html |title=Underlining |work=Practical Typography |author=Matthew Butterick }}</ref> However, underlining can be useful in some cases, such as to draw attention to changes during editing. Although underlining is available via the {{LaTeX/LaTeX|code=\underline{...} }} command, text underlined in this way will not break properly. Instead, use the {{LaTeX/LaTeX|code=\ul{...} }} command from the {{LaTeX/Package|soul}} package or {{LaTeX/LaTeX|code=\uline{...} }} command from the {{LaTeX/Package|ulem}} (underline emphasis) package. By default, the latter package also overrides {{LaTeX/LaTeX|code=\emph<!---->}} to underline instead of italicize the text. In the likely case that this is not your intent, use the {{LaTeX/LaTeX|code=normalem}} option, i.e. {{LaTeX/LaTeX|code=\usepackage[normalem]{ulem} }}. Both packages also provide <s>strikethrough</s> text with {{LaTeX/LaTeX|code=\st{...} }} or {{LaTeX/LaTeX|code=\sout{...} }}, respectively. ==Yazının boyutunu ayarlamak== ===Hazır boyutlar=== Bir yazıyı büyütmek ya da küçültmek için şu komutları kullanın: {|class="wikitable" ! Komut ! Çıkış |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\tiny<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:68%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\scriptsize<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:80%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\footnotesize<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:85%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\small<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:92%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\normalsize<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:100%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\large<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:117%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\Large<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:141%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\LARGE<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:158%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\huge<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:190%;">sample text</span> |- |{{LaTeX/LaTeX|code=\Huge<!---->}} |<span style="font-family: serif; font-size:228%;">sample text</span> |} Bu komutlar boyutu belirli bir değer ile değiştirirler. Örnek olarak {{LaTeX/LaTeX|code={\Large some words} }} sadece {{LaTeX/LaTeX|code=some words<!---->}} kelimesinin boyutunu değiştirir, ve döküman içindeki yazıtipine etki etmez. Yazının çoğu kısmında bu çalışır. {{LaTeX/LaTeX|code={\Large\tableofcontents}}} Bu komutlar matematik modunda kullanılamaz. Yine de, formülün boyutu {{LaTeX/LaTeX|code=\mbox<!---->}} komutu ile ayarlanabilir. Yeni boyut boyut komutundan sonra efekti hemen alır; eğer tüm paragraf ya da birim kesin bir boyuta ayarlanırsa, boyut komutu mutlaka boş bir çizgi veya birimi sınırlayan {{LaTeX/LaTeX|code=\end{...} }} komutuna sahip olur. Standart olarak, {{LaTeX/LaTeX|code=\normalsize}} 10&nbsp;points olmaktadır, ama bu {{LaTeX/LaTeX|code=\documentclass}} beyannamesi ile ile değiştirilebilir, örneğin {{LaTeX/LaTeX|code=\documentclass[12pt]{article} }}. Her dökümanın her boyut komutları için farklı boyutlara sahip olduğunu not edin. {| class="wikitable" latexfontsize="scriptsize" |+ Tam Nokta Boyutları !rowspan=2| Boyut !colspan=3| normal sınıflar (''slides'' hariç), projektör !colspan=3| AMS sınıfları, ''anı'' !rowspan=2| ''slides'' |- ! [10pt] !! [11pt] !! [12pt] ! [10pt] !! [11pt] !! [12pt] |- |<tt>\tiny</tt> | 5 || 6 || 6 | 6 || 7 || 8 | 13.82 |- |<tt>\scriptsize</tt> | 7 || 8 || 8 | 7 || 8 || 9 | 16.59 |- |<tt>\footnotesize</tt> | 8 || 9 || 10 | 8 || 9 || 10 | 16.59 |- |<tt>\small</tt> | 9 || 10 || 10.95 | 9 || 10 || 10.95 | 16.59 |- |<tt>\normalsize</tt> | 10 || 10.95 || 12 | 10 || 10.95 || 12 | 19.907 |- |<tt>\large</tt> | 12 || 12 || 14.4 | 10.95 || 12 || 14.4 | 23.89 |- |<tt>\Large</tt> | 14.4 || 14.4 || 17.28 | 12 || 14.4 || 17.28 | 28.66 |- |<tt>\LARGE</tt> | 17.28 || 17.28 || 20.74 | 14.4 || 17.28 || 20.74 | 34.4 |- |<tt>\huge</tt> | 20.74 || 20.74 || 24.88 | 17.28 || 20.74 || 24.88 | 41.28 |- |<tt>\Huge</tt> | 24.88 || 24.88 || 24.88 | 20.74 || 24.88 || 24.88 | 41.28 |} TeX içinde noktalar 1 noktanın takriben 0.35136 mm olduğu standart Amerikan nokta sistemi ile aynıdır. Normal nokta boyutu en modern bilgisayar programlarında (''desktop publishing point'' ya da ''PostScript point'' olarak bilinen) 1 nokta takriben 0.3527 mm ile eşit iken normal Avrupa nokta boyutu (''Didot point'' olarak da bilinir) içinde 1 nokta takriben 0.37597151 mm ile eşittir (bakınız: [[w:Point (typography)|nokta (baskısı)]]). ===Keyfi boyutlar=== The {{LaTeX/LaTeX|code=\tiny<!---->}}...{{LaTeX/LaTeX|code=\Huge<!---->}} commands are often enough for your needs, but you may occasionally want an arbitrary font size. This is done with {{LaTeX/LaTeX|code=\fontsize{<size>}{<line space>}\selectfont<!---->}}. For example: {{LaTeX/Usage|code=\fontsize{5cm}{5.5cm}\selectfont}} sets the current font size to 5cm with 5.5 centimeter [[w:Leading|leading]]. If you are using the <tt>latex</tt> or <tt>pdflatex</tt> engines, you may get a warning similar to the following: LaTeX Font Warning: Font shape `OT1/cmr/m/n' in size <142.26378> not available (Font) size <24.88> substituted on input line 103. This is because these older engines only support a fixed set of sizes - between 5 and 17 point. When he designed Computer Modern, Knuth created individual font files for these sizes, each with stroke widths and spacing optimized for that particular size. To avoid distorting them, scaling these fonts is disabled by default. This issue is avoided when using <tt>lualatex</tt> or <tt>xelatex</tt>, which use [http://www.gust.org.pl/projects/e-foundry/latin-modern Latin Modern] - a vectorized version of Computer Modern - as the default font family. This still provides individual files at each of the original [[w:Font#Optical size|optical sizes]], but will automatically scale the closest one when asked for an arbitrary size. ==Alternatif yazıtiplerini kullanmak== When TeX was originally designed in the late 1970s, [[w:Vector graphics|vector-based]] fonts didn't exist in any common format - [[w:PostScript|PostScript]] wouldn't be released until 1982. Consequently, TeX was designed to use its own font system, [[w:Metafont|METAFONT]]. Over time, TeX (and LaTeX) were extended to support PostScript fonts, and modern LaTeX engines also support the [[w:TrueType|TrueType]] (TTF) and [[w:OpenType|OpenType]] (OTF) fonts found on modern systems. ===TTF ve OTF yazıtiplerini kullanmak=== If you are using <tt>lualatex</tt> or <tt>xelatex</tt>, you can use TTF and OTF fonts with the {{LaTeX/Package|fontspec}} package: {{LaTeX/Usage|code= \documentclass{article} \usepackage{fontspec} \setmainfont[Ligatures=TeX]{Georgia} \setsansfont[Ligatures=TeX]{Arial} \begin{document} Lorem ipsum... \end{document} }} The {{LaTeX/LaTeX|code=[Ligatures=TeX]}} option allows you to use the standard TeX ligatures mentioned in the [[LaTeX/Text Formatting|Text Formatting]] chapter instead of Unicode characters that are unlikely to be on your keyboard. For example, <tt>---</tt> can be used to create em dashes (—), quotes can be typed {{LaTeX/LaTeX|code=``like this''}} instead of {{LaTeX/LaTeX|code=“like this”}}, and so on. The {{LaTeX/Package|fontspec}} package is extremely configurable. See the manual<ref>http://mirrors.ctan.org/macros/latex/contrib/fontspec/fontspec.pdf</ref> for details, but some basics are covered below. ====Yazıtipi dosyalarını seçmek==== Different weights and styles of a given typeface are usually stored as separate font files. A typical typeface might offer four files to represent its normal weight, ''italics'', '''bold''', and '''''bold italics'''''. Given a typefaces's name, {{LaTeX/Package|fontspec}} can generally deduce the names of the individual files. However, many typefaces come in more than two weights—some versions of [[w:Futura (typeface)|Futura]], for example, comes in ''light'', ''book'', ''medium'', ''demi'', ''bold'', and ''extra bold'' weights. Sometimes [[w:Small caps|small caps]] are stored as separate files as well. We might want to hand-pick weights to achieve a certain look or better match the weights of other fonts in our document. Continuing to use Futura as an example, say we want to use the "book" weight for our default weight, "demi" for bold, and the font files are named: * <tt>Futura-Boo</tt> for upright book weight * <tt>Futura-BooObl</tt> for ''oblique'' book weight * <tt>FuturaSC-Boo</tt> for small caps, book weight * <tt>Futura-Dem</tt> for upright demi(bold) * <tt>Futura-DemObl</tt> for ''oblique'' demibold Our font setup might resemble: {{LaTeX/Usage|code= \usepackage{fontspec} \setmainfont[ Ligatures=TeX, UprightFont = *-Boo, ItalicFont = *-BooObl, SmallCapsFont = *SC-Boo, BoldFont = *-Dem, BoldItalicFont = *-DemObl ]{Futura} }} Note that instead of typing out <tt>Futura-Boo</tt>, <tt>Futura-BooObl</tt>, and so on, we can use <tt>*</tt> to insert the base name. ====Yazıtipi özelliklerini kontrol etmek==== The OpenType (OTF) format allows type designers to embed font features that can be turned on and off, such as: * Alternate versions of glyphs * Lining and "oldstyle" figures, each with ''tabular'' and ''proportional'' spacing<ref>{{cite web |url=https://practicaltypography.com/alternate-figures.html |title=Alternate figures |work=Practical Typography |author=Matthew Butterick }}</ref> * Up to three sets of [[w:Typographic ligature|ligatures]]: ''standard'', ''contextual'', and ''historical * Superscript and subscript glyphs * Small caps (in the same file as the standard upper and lowercase characters) All of these features can be turned on and off using different {{LaTeX/Package|fontspec}} options. If we wanted to set our body text in [[w:Linux Libertine|Linux Libertine]] with oldstyle, proportionally-spaced figures, for example, we might set up our fonts as follows: {{LaTeX/Usage|code= \setmainfont[ Ligatures=TeX, Numbers={OldStyle, Proportional} ]{Linux Libertine} }} Features can be turned on and off using {{LaTeX/LaTeX|code=\addfontfeatures{...} }}. Say you wanted to [[LaTeX/Tables|set a table]] in lining, tabular figures: {{LaTeX/Usage|code= <nowiki> {\addfontfeatures{Numbers={Lining, Tabular}} \begin{tabular}{l r} Widgets: & 25 \\ Gadgets: & 6 \\ Whatsits & 24 \\ \end{tabular} } % Return to previous figure style </nowiki> }} ===latex ve pdflatex içinde yazıtiplerinin değiştirmek=== If you are not using one of the Unicode-aware engines, font selection is more complicated. (See the discussion of encoding below.) Useful resources for <tt>latex</tt> and <tt>pdflatex</tt> font configuration include: * [https://tug.org/FontCatalogue/ The Latex Font Catalogue] * [http://www.cl.cam.ac.uk/~rf10/pstex/latexcommands.htm LaTeX font commands] * [http://www.ee.iitb.ac.in/~trivedi/LatexHelp/latexfont.htm How to change fonts in Latex] * [ftp://tug.ctan.org/tex-archive/fonts/utilities/fontinst/doc/talks/et99-font-tutorial.pdf Understanding the world of TEX fonts and mastering the basics of fontinst] * [http://www.tug.org/TUGboat/Articles/tb27-1/tb86kroonenberg-fonts.pdf Font installation the shallow way] ''"For one-off projects, you can cut corners with font installation'' (i.e. fontinst) ''and end up with a more manageable set of files and a cleaner TEX installation. This article shows how and why"'' ==Yazıtipi kodaçımı== Digitising human language is a complicated topic that has evolved significantly since TeX's inception. ===Unicode=== Today, text is usually represented in computer systems using [[w:Unicode|Unicode]]. Briefly, * A Unicode text file is made of a series of [[w:Code point|code points]], each of which can represent a character to be drawn, an accent or other [[w:Diacritic|diacritical mark]] to combine with an adjacent character, or some [[w:Control character|non-printing character]], such as instruction to print subsequent text right-to-left. * One or more of these code points combines to represent a ''grapheme cluster'' or ''glyph'', the shapes within a font that we informally call "characters". * Modern font formats such as TrueType and OpenType contain encoding tables which map code points to the glyphs the font file contains. LuaLaTeX and XeLaTeX use these tools to render Unicode-encoded input files (LuaLaTeX accepts [[w:UTF-8|UTF-8]] files, while XeLaTeX is a bit more flexible and also accepts [[w:UTF-16|UTF-16]] and [[w:UTF-32|UTF-32]]) into PDF documents. ===TeX kodaçımları=== The original TeX and LaTeX, designed long before the advent of Unicode, use a very different scheme. When using <tt>latex</tt> or <tt>pdflatex</tt>, you must choose an ''input encoding'', which the engine uses to interpret your file, and an ''output encoding'', which the engine uses to map your inputs to glyphs. The default font encoding is OT1, the encoding of the original Computer Modern fonts. It contains only 128 characters, many from ASCII, but leaving out some others and including a number that are not in ASCII. When accented characters are required, TeX creates them by combining a normal character with an accent. While the resulting output looks correct, this approach has some caveats compared to Unicode-based approaches: * It prevents automatic hyphenation from working inside words containing accented characters. * Searches for words with accents in PDFs will fail. * Extracting (e.g., via copy-paste) the umlaut 'Ä' via a PDF viewer actually extracts the two characters '{{LaTeX/LaTeX|code="A<!---->}}'. * Some Latin letters cannot be created with this approach, to say nothing about letters of non-Latin alphabets such as Greek or Cyrillic. To overcome these shortcomings, several other 8-bit output encodings were created. ''Extended Cork'' (EC) fonts in T1 encoding contains letters and punctuation characters for most European languages that use Latin alphabets. The LH font set contains letters necessary to typeset documents in languages using Cyrillic script. Because of the large number of Cyrillic glyphs, they are arranged into four font encodings—T2A, T2B, T2C, and X2. The CB bundle contains fonts in LGR encoding for the composition of Greek text. By using these fonts you can improve/enable hyphenation in non-English documents. Another advantage of using new CM-like fonts is that they provide fonts of CM families in all weights, shapes, and optically scaled font sizes. All this is not possible with ''OT1''; that's why you may want to change the font encoding of your document. Note that different fonts support different output encodings. The default Computer Modern font does not support T1, for example. You will need Computer Modern Super ({{LaTeX/Package|cm-super}}) or Latin Modern ({{LaTeX/Package|lmodern}}), which are Computer Modern-like fonts with T1 support. If you have none of these, it is quite frequent (depends on your TeX installation) that <tt>tex</tt> chooses a Type3 font such as the Type3 EC, which is a bitmap font. Bitmap fonts look rather ugly when zoomed or printed. {{Warning| If after using T1 you find yourself with very low quality fonts, it is because there is no appropriate font installed on your system. Install either {{LaTeX/Package|cm-super}} or {{LaTeX/Package|lmodern}}. This is a very common error! }} The {{LaTeX/Package|fontenc}} package tells LaTeX what font encoding to use. Font encoding is set with: {{LaTeX/Usage|code= \usepackage['encoding']{fontenc} }} where {{LaTeX/Parameter|encoding}} is the font encoding. It is possible to load several encodings simultaneously. There is nothing to change in your document to use CM Super fonts (assuming they are installed), they will get loaded automatically if you use T1 encoding. For <tt>lmodern</tt>, you will need to load the package after the T1 encoding has been set: {{LaTeX/Usage|code= \usepackage[T1]{fontenc} \usepackage{lmodern} }} The package {{LaTeX/Package|ae}} (almost European) is obsolete. It provided some workarounds for hyphenation of words with special characters. These are not necessary any more with fonts like lmodern. Using the ae package leads to text encoding problems in PDF files generated via <tt>pdflatex</tt> (e.g. text extraction and searching), besides typographic issues. == PDF yazıtipleri ve özellikleri == PDF dökümanları gömülü yazıtipi dosyalarına sahiptir. Bu yazıtipleri taşınabilirdir, aynı isminden de anlaşılacağı gibi: ''Portable Document Format''. Çoğu PDF okuyucuları ''Özellikler'' adında gömülü yazıtiplerini ve döküman metadata'sını listeleyen niteliğine sahiptir. Çoğu Unix Sistemi PDF metadata'sını gösteren <tt>pdfinfo</tt> niteliğine, ve gömülü yazıtiplerini listeleyen <tt>pdffonts</tt> niteliğine sahip ''poppler'' aracını kullanmaktadır. <noinclude> {{LaTeX/Bottom|Biçimlendirme|Sayfa Yerleşimi}} </noinclude> == Kaynakça == eekt9snf7mp2pdbj0ky5mwrr3qzr58c 0 13295 64818 64737 2026-08-04T18:33:21Z Joseph 1955 [[Kategori:Kitaplar]] kaldırıldı; [[Kategori:Tarih]] eklendi ([[w:VP:HOTCAT|HotCat]]) 64818 wikitext text/x-wiki Hoş geldiniz. Bu kategoride, Dünya tarihi hakkında ücretsiz, açık içerikli ve standart bir çalışma kitabı oluşturma amacı güdülmektedir. Amacımız, ilkokul, ortaöğretim ve yükseköğretim ortamları için yeterli bir kalite standardı oluşturmaktır. Yardım etmek isteyen herkesin katkısını memnuniyetle karşılıyacağız. Burada ana tartışma sayfamızda, bize ulaşabilirsiniz. '''[[/Standartlar/|Standartlar]] | [[Dünya tarihi/Altın kural|Altın Kuralımız]] | [[Dünya tarihi/Yazarlar|Yazarlar]]''' ===Dönem 1 - Teknolojik ve Çevresel Dönüşümler, M.Ö. 600'e kadar=== #[[/Büyük Coğrafya/]] - <small> Dünyanın Nüfus durumu</small> #[[/Antik Uygarlıklar/|Antik Uygarlıklar]] - <small>Tarımın Başlangıcı ve Antik Kültürler</small> #[[/İlk Çin Hanedanları/|İlk Çin Hanedanları]] - <small>Mitsel Dönemden Xia, Shang ve Zhou Hanedanları'na</small> #[[/Hint Altı Kıtasındaki Medeniyet ve İmparatorluklar/|Hint Altı Kıtasındaki Medeniyet ve İmparatorluklar]] - <small>Indus Vadisi Medeniyeti ve Mauryan ve Gupta İmparatorlukları</small> #[[Dünya tarihi/Dünya Dinleri|Dünya Dinleri]] - <small>Geçmiş Dinler</small> #[[Dünya tarihi/Antik Yunan ve Büyük İskender|Antik Yunan ve Büyük İskender]] - <small> Minoslardan Helenistik İmparatorlukların yükselişine, Büyük İskender</small> ===Dönem 2 - İnsan Topluluklarının Düzenlenmesi ve Yeniden Düzenlenmesi, )M.Ö. 600'den M.S. 600'e kadar)=== #[[/Roma İmparatorluğu/|Roma İmparatorluğu]] #[[/Çin'in Birleşmesi/|Çin'in Birleşmesi]] #[[/Orta Doğu İmparatorlukları/|Orta Doğu İmparatorlukları]]<small> - ve İslam'ın Yayılması.</small> #[[/Avrupa'da Orta Çağ/|Avrupa'da Orta Çağ]]<small> - Batı'nın başlangıcı</small> #[[/Norman İmparatorluğu/|Norman İmparatorluğu]]<small> - İngiltere'nin başlangıcı</small> #[[/Amerika'nın Erken Tarihi/|Amerika'nın Erken Tarihi]]<small> - Eski halkların göçü, Meksika, Mesoamerika ve Kuzey/Güney Amerika</small> #[[/Afrika'nın Antik Krallıkları/|Afrika'nın Antik Krallıkları]] <small> - Doğu ve Batı Afrika milletleri arasındaki sömürgeleştirme dönemi</small> ===Dönem 3 - Bölgesel ve Bölgesel Arası Etkileşimler (M.S. 600'den M.S. 1450'ye kadar)=== #[[/Samo İmparatorluğu/|Samo İmparatorluğu]]-<small>Çek Cumhuriyeti, Slovakya ve Avusturya'nın başlangıcı</small> ===Dönem 4 - Küresel Etkileşimler, (M.S. 1450'den M.S. 1750'ye kadar)=== #[[/Avrasya'da Değişiklikler/| Moğol Fetihleri ve Sonrası]] #[[/Avrupa'da Rönesans/|Avrupa'da Rönesans]] #[[/Keşifler Çağı ve Emperyalizm/|Keşifler Çağı ve Emperyalizm]] #[[/Avrupa'da Dini Savaşlar/|Avrupa'da Dini Savaşlar]] #[[/Milliyetçiliğin ve Ulus-devletin Yükselişi/|Milliyetçiliğin ve Ulus-devletin Yükselişi]] #[[/Devrim, Değişim ve Felsefe/|Devrim, Değişim ve Felsefe]] <small>İngiliz İç Savaşı ve Haklar Bildirisi, Amerika'ın bağımsızlığı, Fransız İhtilali gibi, Demokratik ve Liberteryen düşüncelerin yayılması</small> #[[/Napolyon'un Avrupası ve Reaksiyonizm/|Napolyon'un Avrupası ve Reaksiyonizm]] ===Dönem 5 - Sanayileşme ve Küresel Entegrasyon (M.S. 1750'den M.S. 1900'e kadar)=== #[[/Sanayi Devrimi/|Sanayi Devrimi]] <small>Başlangıcı ve Sonuçları.</small> #[[/Doğu Asya'da Değişiklikler/|Doğu Asya'da Değişiklikler]] #[[/Emperyalizm Çağı, 2. kısım/|Emperyalizm Çağı, 2. kısım]] ===Dönem 6 - Hızlanan Küresel Değişim ve Yeniden Yerleşimler (M.S. 1900'den günümüze kadar)=== #[[/Birinci Dünya Savaşı'nın Nedenleri ve Seyri/|Birinci Dünya Savaşı'nın Nedenleri ve Seyri]] #[[/Birinci Dünya Savaşı'nın Sonuçları/|Birinci Dünya Savaşı'nın Sonuçları]] #[[/Rus Sosyalist Devrimi/|Rus Sosyalist Devrimi]] - <small>Rus İhtilali, İç Savaş ve Komünizmin yükselmesi</small> #[[/Savaş Sonrası Yıllar/|Savaş Sonrası Yıllar]] - <small>Büyük Buhran ve savaş sonrası dönemde toplum ve kültürdeki değişiklikler</small> #[[/Diktatörlüğün ve Totalitarizmin Yükselişi/|Diktatörlüğün ve Totalitarizmin Yükselişi]] - <small>Faşizm ve benzerleri</small> #[[/İkinci Dünya Savaşı'nın Nedenleri ve Seyri/|İkinci Dünya Savaşı'nın Nedenleri ve Seyri]] - <small>Müttefikler ve Eksen güçleri.</small> #[[/İkinci Dünya Savaşı'nın Sonuçları/|İkinci Dünya Savaşı'nın Sonuçları]] - <small>Güçlerin değişimi ve dünya düzeninin değişimi.</small> #[[/Sömürgeciliğin Çöküşü/|Sömürgeciliğin Çöküşü]] ===İmparatorlukların sonu=== #[[/Soğuk Savaş/|Soğuk Savaş]] #[[/Dünya Ekonomisi/|Dünya Ekonomisi]] #[[/Ekler/|Ekler]] #[[/Çatışmalar/|Çatışmalar]] #[[/Büyük Şahsiyetler/|Büyük Şahsiyetler]] #[[/Teknoloji/|Teknoloji]] [[Kategori:Tarih]] 51e50t5l10vtv50e71q0mor7lrn7mxr 0 13296 64817 64729 2026-08-04T18:32:38Z Joseph 1955 [[Kategori:Tarih]] eklendi ([[w:VP:HOTCAT|HotCat]]) 64817 wikitext text/x-wiki {{çalışma}} '''Medya ve gazetecilik tarihi''', düzenli olarak bilgi toplamak ve yaymak için özel tekniklerin ortaya çıkmasıyla belirlenen teknoloji ve ticaretin gelişimini kapsar. Bir tahminde belirtildiği gibi, "elimizde olan haberlerin kapsamı ve iletilme hızı" istikrarlı bir şekilde artar. Matbaa icat edilmeden önce haberin temel kaynağı ağızdan ağza iletişimdi. Geri dönen tüccarlar, denizciler ve gezginler anakaraya haberler getirdiler ve bu daha sonra seyyar satıcılar ve gezici oyuncular tarafından alınıp kasabadan kasabalara yayıldı. Eski yazıcılar bu tür bilgileri sıklıkla yazıyorlardı. Bu haber aktarımı biçimi son derece güvenilmezdi ve matbaanın icadıyla ortadan kalktı. 18. yüzyıldan itibaren gazeteler, 20. yüzyılda radyo ve televizyon, 21. yüzyılda ise internet, gazetecilerin öncelikli iletişim aracı olmuştur. ==İlk dönem== İlk radyo yayınının 1895 yılında Guglielmo Marconi tarafından Wight Adası'nda kurulan geçici bir istasyondan yapıldığı genel olarak bilinmektedir. Bu süreç, Alessandro Volta, André-Marie Ampère, Georg Ohm ve James Clerk Maxwell'in de aralarında bulunduğu birçok kişinin bu alandaki öncü çalışmalarıyla devam etti.<ref>Mimi Colligan (1991) ''Golden Days of Radio'', Australia Post, {{ISBN|0642160252}}</ref><ref name="ReferenceD">{{cite book|title=When Radio was the Cat's Whiskers|author=Bernard Harte|date=2002|url=https://books.google.com/books?id=W6LGAgAAQBAJ&q=radio+2XT+mobile&pg=PA138|page=138 |publisher=Rosenberg Publishing, 2002|isbn=9781921719707}}</ref> Dağınık bir izleyici kitlesine ulaşmayı amaçlayan radyoda müzik ve konuşmaya dayalı yayın, deneysel olarak 1905-1906 civarında, ticari olarak ise 1920-1923 civarında başladı. VHF istasyonları 30 ila 35 yıl sonrasında başladı. İlk zamanlarda radyo istasyonları uzun dalga, orta dalga ve kısa dalga frekans bantlarında, daha sonra ise VHF ve UHF'de yayın yapmaktaydı. Bununla birlikte, Birleşik Krallık, Macaristan, Fransa ve diğer bazı yerlerde, 1890 gibi erken bir tarihten itibaren haberlerin, müziğin, canlı tiyatronun, müzik salonunun, öykü okumalarının, dini yayınların vb. özel evlerde sunulduğu bir sistem zaten mevcuttu. Birleşik Krallık'ta bu sistem Electrophone olarak biliniyordu ve 1895 veya 1899 gibi erken bir tarihten 1926'ya kadar mevcuttu. Macaristan'da Telefon Hírmondó ve Fransa'da Théâtrophone olarak adlandırılıyordu. 1950'lere gelindiğinde hemen hemen her ülkede, genellikle hükümetlerin sahip olduğu ve işlettiği bir yayın sistemi vardı. Alternatif modlar arasında Amerika Birleşik Devletleri'nde olduğu gibi ticari radyo; veya Avustralya'da 1924 gibi erken bir tarihte tanıtılan ve 1932'de Kanada'nın takip ettiği, hem devlet destekli hem de ticari istasyonlardan oluşan ikili bir sistem vardı. Bugün Birleşik Krallık da dahil olmak üzere çoğu ülke ikili sisteme evrilmiştir. 1955'e gelindiğinde Japonya'nın yanı sıra Kuzey Amerika ve Batı Avrupa'da yaşayan hemen hemen her ailenin bir radyosu vardı. 1960'larda küçük, ucuz ve taşınabilir transistörlü radyoların piyasaya sürülmesiyle dramatik bir değişiklik oldu ve bu radyoların mevcudiyeti ve kullanımı büyük ölçüde arttı. Erişim, dünya çapında neredeyse evrensel hale geldi. ==Erken dönem yayıncılık== ===Avustralya=== ====Oluşum yılları==== Avustralya'da amatör radyoculuğun izleri 1900'lerin başlarına kadar uzanabilir. 1905 Kablosuz Telgraf Yasası, kablosuz telgrafın varlığını kabul ederken, Avustralya'daki tüm yayın konularını Federal Hükümetin kontrolü altına aldı.<ref>[http://www.comlaw.gov.au/Details/C2004C07914 Wireless Telegraphy Act 190]. Australian Federal Register of Legislation</ref><ref name="Australia, R.R. Walker 1973">R.R. Walker (1973) ''The Magic Spark – 50 Years of Radio in Australia'', Melbourne.</ref> 1906'da Avustralya'daki ilk resmi Mors kodu iletimi, Queenscliff ve Devonport arasındaki Marconi şirketi tarafından yapıldı.<ref>{{cite web | url=https://insidestory.org.au/when-marconis-magic-came-to-queenscliff/ | title=When Marconi's magic came to Queenscliff… • Inside Story | date=12 August 2010 }}</ref> İlk müzik yayını 13 Ağustos 1919'da AWA - Amalgamated Wireless'tan Ernest Fisk'in şovu sırasında yapıldı. 1920 ve 1921'de bir dizi (amatör anlamda) müzik yayınlamaya başladı. Kısa süre sonra diğer birçok amatör de onları takip etti. 2CM istasyonu 1921'de, Sidney'deki Wentworth Hotel'den düzenli olarak Pazar akşamlarındaki yayınlarıyla başlatan Charles MacLuran tarafından yönetiliyordu. 2CM genellikle Avustralya'nın ilk, düzenli, resmi olmayan istasyonu olarak kabul edilir.<ref>{{cite web|url=http://bpadula.tripod.com/australiashortwave/id34.html|title=1923 - Evolution of Australian Domestic Radio|website=bpadula.tripod.com|access-date=26 March 2018}}</ref> ====Damgalı set sistemi==== Hükümet bu süreçte, nihayet resmi olarak tanınan bir dizi orta dalga istasyonu için onay verdiği Kasım 1923'e kadar kapsam dışıydı.<ref name="Australia, R.R. Walker 1973"/> Tüm istasyonlar, her setin bir istasyonun frekansına mühürlendiği benzersiz bir mühürlü set sistemi altında çalışıyordu. Setin fiyatının bir kısmı genel müdürlük dairesi aracılığıyla hükümete gitti, kalan para da yayıncıya gitti. Son derece sınırlı reklamların yanı sıra, bu, yayıncıların tek gelir kaynağıydı. Başlangıçtan itibaren sistemdeki sorunlar ön plana çıktı. Öyle ki, birçok genç, tüm istasyonları alabilecek kendi setlerini kurdu. ====1924'ten itibaren Avustralya'daki kategoriler==== Temmuz 1924'te set sisteminin başarısız olduğu ilan edildi ve yerini A sınıfı ve B sınıfı istasyonlardan oluşan başka bir sistem aldı. Beş eski tipte set istasyonu, A sınıfı istasyonlar haline getirildi ve kısa süre sonra diğer Eyalet başkentlerindeki istasyonlar da bunlara katıldı. Amatör yayıncılar uzun dalga ve kısa dalga bantlarında çalışmalarına devam etti. Ulusal bir yayın servisi olan Avustralya Yayın Komisyonu, Avustralya Yayın Şirketi'nin (Australian Broadcasting Company) sözleşmesinin sona erdiği Temmuz 1932'de kuruldu. ====Mobil istasyonlar==== Avustralya'nın en nadir görülen orta dalga istasyonlarından ikisi 2XT ve 3YB mobil istasyonlarıydı. Her ikisi de kırsal radyo istasyonlarının evrensel olarak kurulmasından önceki dönemlerde faaliyet gösteriyordu. 2XT, Kasım 1925 ile Aralık 1927 arasında, NSW Demiryolları treninden, New South Wales Eyaleti'nde AWA tarafından tasarlandı ve işletildi. 2XT, 100'ün üzerinde kırsal merkezi ziyaret etti. Mühendisler bir yayın anteni kuracak ve istasyon daha sonra yayına başlayacaktı. Bu, AWA ürünlerinin daha fazla satışına yol açtı. 3YB, Ekim 1931 ile Kasım 1935 arasında Victoria kırsalında benzer bir hizmet sağladı. Başlangıçta istasyon bir Ford araba ve bir Ford kamyonla çalışıyordu, ancak 17 Ekim 1932'den itibaren 1899'da dönüştürülmüş eski bir Kraliyet Tren vagonuyla işletiliyordu. Mühendisler, ziyaret edilen kasabadaki istasyonun 50 watt'lık vericisini kurarken, satıcılar da 3YB'nin o bölgeden yayın yapacağı iki hafta boyunca reklamverenlere kayıt yaptırıyordu. İstasyon her gün saat 18.00 ile 22.00 arasında yayın yapıyordu ve 1.000 kayıtlık kütüphanesi, her biri 14 gün için olmak üzere dört saatlik programlara bölünmüştü. Yani her kasabanın müzik yayını aynıydı. İstasyon Vic Dinenny tarafından işletiliyordu, ancak adını Ballarat'tan spiker Jack Young'dan alıyor. 18 Ocak 1936'da Dinenny 3YB Warrnambool'u kurdu ve ardından 18 Mayıs 1937'de 3UL Warragul geldi. Ticari gemi MV Kanimbla'nın dünyada dahili bir yayın istasyonuyla inşa edilen tek gemi olduğuna inanılıyor. Kanimbla, 1936'da Kuzey İrlanda'da inşa edildi ve öncelikle McIlwraith, McEacharn & Co., Cairns ve Fremantle arasında yolcu taşımak üzere tasarlandı. Yayın istasyonu AWA tarafından inşa edildi ve işletildi ve başlangıçta amatör radyo çağrı kodu VK9MI'ye verildi, ancak daha sonra 9MI oldu. İstasyon, Kuzey İrlanda'dan ayrılmadan önce deneysel bir yayın yaptı ve Avustralya'ya giderken denizde de bu tür birçok yayın yaptı. Yayın istasyonu AWA tarafından inşa edildi ve işletildi ve başlangıçta amatör radyo çağrı kodu VK9MI'ye verildi, ancak daha sonra 9MI oldu. İstasyon, Kuzey İrlanda'dan ayrılmadan önce deneysel bir yayın yaptı ve Avustralya'ya giderken denizde de bu tür birçok yayın yaptı. 9MI'nin ilk resmi yayını Nisan 1939'da Büyük Avustralya Körfezi'nden yapıldı. İstasyon, genellikle haftada birkaç kez kısa dalga yayın yapıyor, ancak programlarının çoğu, yine AWA'nın sahibi olduğu ticari orta dalga istasyonlarına aktarılıyordu. 9MI yöneticisi ve spikeri Eileen Foley'di.<ref>{{Cite web |url=http://www.offshore-radio.de/HansKnot/female.htm|publisher=offshore-radio.de |title=Female Offshore Radio Deejays |access-date=2015-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040811095008/http://www.offshore-radio.de/HansKnot/female.htm |archive-date=2004-08-11 |url-status=dead }}</ref> 9MI, Eylül 1939'da İkinci Dünya Savaşı'nın başlangıcında yayını durdurdu. Kanimbla, HMS/HMAS Kanimbla adıyla Kraliyet Donanması gemisi olarak görevlendirildi. Son derece önemli ve başarılı bir savaş kariyerine sahipti.<ref>{{Cite web |url=http://www.broadcasting-fleet.com/kanimbla.htm |title=S.S. Kanimbla |access-date=2015-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209220510/http://broadcasting-fleet.com/kanimbla.htm|publisher=broadcasting-fleet.com |archive-date=2015-02-09 |url-status=dead }}</ref> ===Kanada=== Kanada'da yayıncılığın tarihi 1919 gibi erken bir tarihte Montreal'deki ilk deneysel yayın programlarıyla başlar. Kanadalılar radyo çılgınlığına kapıldılar ve Amerikan istasyonlarını dinlemek için kristal setler inşa ettiler; Kanada Marconi Kablosuz Telgraf Şirketi, 1921'de ticari olarak üretilen ilk radyo yayını alıcısını ve ardından 1923'te "Marconiphone" Model I'i piyasaya sürdü. Tarihteki ana temalar arasında şunlar yer alır: Mühendislik teknolojisinin gelişimi; ülke genelinde istasyonların inşası ve ağların kurulması; radyo ve televizyonların halk tarafından yaygın biçimde satın alınması ve kullanılması; istasyonların devlet mülkiyetine karşı özel mülkiyetine ilişkin tartışmalar; yayın medyasının hükümet, lisans ücretleri ve reklam yoluyla finanse edilmesi; programlamanın değişen içeriği; programın Kanada kimliği üzerindeki etkisi; izleyicilerin müzik, spor ve politikaya tepkilerini şekillendirmede medyanın etkisi; Québec hükümetinin rolü; Frankofon ve Anglofon kültürel zevkler; diğer etnik grupların ve ilk Milletlerin rolü; radyo dalgaları yoluyla Amerikan kültür emperyalizmine dair korkular; ve internet ve akıllı telefonların geleneksel medya üzerindeki etkisi.<ref>Robert Armstrong, ''Broadcasting Policy in Canada'' (2013)</ref><ref>Marc Raboy, ''Missed Opportunities: The Story of Canada's Broadcasting Policy'' (1990)</ref> Radyo sinyalleri uzun mesafeler taşıyordu ve Kanada'nın bazı bölgelerinde bir dizi Amerikan istasyonlarından kolaylıkla alınabiliyordu. Kanada'nın ilk istasyonu, başlangıçta Montreal'deki Marconi Company'nin deneysel bir istasyonu olan CFCF idi.<ref>Mary Vipond, ''Listening In: The First Decade of Canadian Broadcasting 1922-1932'' (McGill-Queen's University Press, 1992)</ref> Kanada'da Birinci Dünya Savaşı süresince kablosuz telgrafın sivil kullanımı yasaklanmıştı. Kanada'daki Marconi Kablosuz Telgraf Şirketi, askeri kullanım için radyo deneylerine devam etme hakkını elinde bulunduran tek şirketti. Bu, şirkete savaştan hemen sonra deneysel bir radyo yayın istasyonu geliştirme konusunda liderlik etmede etkili oldu. Kanada'daki ilk radyo yayını, 1 Aralık 1919'da Montreal'deki The Marconi Wireless Telegraph Company of Canada tarafından, Williams Street fabrikasından XWA çağrısı altında gerçekleştirildi. İstasyon, 20 Mayıs 1920'de düzenli programlamaya başladı. Toronto'da ilk radyo istasyonu Toronto Star gazetesi tarafından işletiliyordu. CKCE İstasyonu Nisan 1922'de başladı ve o kadar iyi karşılandı ki Star, kendi stüdyoları ve iletim tesisleriyle ilerlemeye başladı ve Haziran 1922'nin sonlarında CFCA olarak yayına geri döndü. Montreal'de başka bir gazete olan La Presse, Eylül 1922'nin sonlarında kendi istasyonu olan CKAC'ı yayına açtı. O zamanlar radyo frekanslarında hükümet sınırlamaları olduğundan, CKAC ve CFCF dönüşümlü olarak yayın yapıyordu; biri bir gece, diğeri ise ondan sonraki gece yayın yapıyordu. 1920'lerin ortalarında radyonun popülaritesi arttıkça bir sorun ortaya çıktı: ABD istasyonları yayın dalgalarına hakim oldu ve yayıncıların kullanabileceği sınırlı sayıda frekans olduğundan, bunların çoğunu Amerikan istasyonları alıyor gibi görünüyordu. Bu, ABD Ticaret Bakanlığı ile belirli sayıda frekansın yalnızca Kanada sinyalleri için ayrıldığına dair bir anlaşmaya rağmen gerçekleşti. Bu arada, 1928'de Kanada, Kanada Ulusal Demiryolları tarafından işletilen ilk network ağını aldı. CNR, büyük ölçüde CNR başkanı Sir Henry Thornton'un liderliği sayesinde, 1923'ten beri radyoda kendini duyurmuştu. Şirket, trenlerini radyo alıcılarıyla donatmaya başladı ve yolcuların Kanada ve ABD'deki radyo istasyonlarını dinlemesine izin verdi. 1924'te CN kendi istasyonlarını kurmaya başladı ve 1928'de bir network ağı oluşturmayı başardı.<ref>{{cite web|url=http://www.broadcasting-history.ca/timeline/index2.php?url=http://www.broadcasting-history.ca/networks/networks_CNR.html|title=Canada's First Network.|website=broadcasting-history.ca|access-date=26 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304030330/http://www.broadcasting-history.ca/timeline/index2.php?url=http%3A%2F%2Fwww.broadcasting-history.ca%2Fnetworks%2Fnetworks_CNR.html|archive-date=4 March 2016|url-status=dead}}</ref> ===Küba=== Radyoya (neredeyse) yayıncılığın ilk günlerinden beri ilgi vardı. Küba'nın, ABD'nin Florida eyaletine yakınlığı nedeniyle, bazı Kübalılar, sinyalleri adaya ulaşabilen ABD'nin yayınlarını dinlemeye çalışacaktı. Ancak 1922 yılına kadar Küba'da radyo istasyonu yoktu. İlk radyo istasyonu PWX'in gelişi sevinçle karşılandı.<ref>"Cuban Mill Hands Like Radio Jazz." Boston Herald, April 1, 1923, p. 12D.</ref> Küba Telefon Şirketi'ne ait olan PWX'in merkezi Havana'daydı. Bu, New York Uluslararası Telefon ve Telgraf Şirketi ile ortak bir girişimdi. PWX, 10 Ekim 1922'de yayına başladı.<ref>"Broadcasting at Havana, Cuba." Radio Magazine, February 1923 (volume 5, #2), p. 33.</ref> PWX programları hem İngilizce hem de İspanyolca olarak yayınladı ve birçok Amerikan şehrinde, sinyaller geceleri kolayca alındı.<ref>"The Voice from PWX." Winston-Salem (NC) Journal, September 21, 1924, p. 3.</ref> Küba'daki bir başka ilk istasyon da, Amerikalı amatör radyo operatörü ve Tuinucu Şeker Şirketi'nin Baş Mühendisi Frank Jones'a aitti. İstasyon amatör çağrı mektupları kullandı ve 6KW olarak yayına girdi.<ref>"Cuban City Enjoys Free Radio Concert." Springfield Sunday Union and Republican, March 27, 1927, p. 11C.</ref> 1928'in sonlarında PWX, CMC'nin çağrı yazılarını kullanmaya başladı. Sloganı şuydu: "'La Paloma'yı duyuyorsanız CMC ile uyum içindesiniz demektir."<ref>"A Bit o' This and That." Cleveland Plain Dealer, January 6, 1929, p. 2C.</ref> Diğer birçok ülkede olduğu gibi radyoya olan ilgi de arttı ve 1932'ye gelindiğinde Küba'da, adanın dört bir yanına dağılmış otuzdan fazla istasyon vardı.<ref>"Cuban and Mexican Broadcasters." Broadcasting Magazine, January 15, 1932, p. 6.</ref> ==Kaynaklar== {{Kaynakça}} [[Kategori:Tarih]] qrkc17zagxth9sez4ep0tckhzvaakum 4 13328 64820 64813 2026-08-04T21:40:24Z YBot 20567 Güncelleme 64820 wikitext text/x-wiki {{/begin}} <center> {| class="wikitable" ! # ! Kullanıcı ! Değişiklik sayısı ! Kullanıcı grupları |- | 1 | [[Kullanıcı:Vito Genovese|Vito Genovese]] | align="center" | 4.209 | |- | 2 | [[Kullanıcı:Srhat|Srhat]] | align="center" | 3.212 | |- | 3 | [[Kullanıcı:Joseph|Joseph]] | align="center" | 3.049 | hizmetli |- | 4 | [[Kullanıcı:Reality006|Reality006]] | align="center" | 2.900 | |- | 5 | [[Kullanıcı:Nosferatü|Nosferatü]] | align="center" | 2.799 | |- | 6 | [[Kullanıcı:Bekiroflaz|Bekiroflaz]] | align="center" | 2.756 | hizmetli |- | 7 | [[Kullanıcı:Brightt11|Brightt11]] | align="center" | 2.689 | |- | 8 | [[Kullanıcı:Victor Trevor|Victor Trevor]] | align="center" | 1.113 | |- | 9 | [[Kullanıcı:Utku Gürdal|Utku Gürdal]] | align="center" | 1.075 | |- | 10 | [[Kullanıcı:Alperentunga|Alperentunga]] | align="center" | 782 | |- | 11 | [[Kullanıcı:Lionel Cristiano|Lionel Cristiano]] | align="center" | 705 | |- | 12 | [[Kullanıcı:Sinus46|Sinus46]] | align="center" | 445 | |- | 13 | [[Kullanıcı:Pathoschild|Pathoschild]] | align="center" | 385 | |- | 14 | [[Kullanıcı:YG1|YG1]] | align="center" | 372 | |- | 15 | [[Kullanıcı:RuzDD|RuzDD]] | align="center" | 363 | |- | 16 | [[Kullanıcı:Erdem|Erdem]] | align="center" | 361 | |- | 17 | [[Kullanıcı:Tasarimci|Tasarimci]] | align="center" | 316 | |- | 18 | [[Kullanıcı:Aybeg|Aybeg]] | align="center" | 302 | |- | 19 | [[Kullanıcı:Uncitoyen|Uncitoyen]] | align="center" | 286 | |- | 20 | [[Kullanıcı:Kaanoysul|Kaanoysul]] | align="center" | 281 | |- | 21 | [[Kullanıcı:Tuncayulu|Tuncayulu]] | align="center" | 279 | |- | 22 | [[Kullanıcı:HakanIST|HakanIST]] | align="center" | 263 | |- | 23 | [[Kullanıcı:Cekli829|Cekli829]] | align="center" | 252 | |- | 24 | [[Kullanıcı:Ujk|Ujk]] | align="center" | 250 | |- | 25 | [[Kullanıcı:Boracasli|Boracasli]] | align="center" | 247 | |- | 26 | [[Kullanıcı:Royan367|Royan367]] | align="center" | 242 | |- | 27 | [[Kullanıcı:Beeezy~trwikibooks|Beeezy~trwikibooks]] | align="center" | 238 | |- | 28 | [[Kullanıcı:Emperyan|Emperyan]] | align="center" | 233 | |- | 29 | [[Kullanıcı:Miogenes|Miogenes]] | align="center" | 232 | |- | 30 | [[Kullanıcı:Ömerbysl|Ömerbysl]] | align="center" | 216 | |- | 31 | [[Kullanıcı:Kadı|Kadı]] | align="center" | 208 | |- | 32 | [[Kullanıcı:Readability counts.|Readability counts.]] | align="center" | 190 | |- | 33 | [[Kullanıcı:Kutu|Kutu]] | align="center" | 174 | |- | 34 | [[Kullanıcı:HakanKILAVUZ|HakanKILAVUZ]] | align="center" | 164 | |- | 35 | [[Kullanıcı:VectorVoyager|VectorVoyager]] | align="center" | 152 | |- | 36 | [[Kullanıcı:Gezginler06|Gezginler06]] | align="center" | 144 | |- | 37 | [[Kullanıcı:Yalhi|Yalhi]] | align="center" | 142 | |- | 38 | [[Kullanıcı:Felecita|Felecita]] | align="center" | 140 | |- | 39 | [[Kullanıcı:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] | align="center" | 133 | |- | 40 | [[Kullanıcı:KediÇobanı|KediÇobanı]] | align="center" | 128 | |- | 41 | [[Kullanıcı:KuzeydekiBuyucu|KuzeydekiBuyucu]] | align="center" | 124 | |- | 42 | [[Kullanıcı:Verso|Verso]] | align="center" | 111 | |- | 43 | [[Kullanıcı:Vikiçizer|Vikiçizer]] | align="center" | 108 | |- | 44 | [[Kullanıcı:RealityBot|RealityBot]] | align="center" | 105 | |- | 45 | [[Kullanıcı:HyperNowa|HyperNowa]] | align="center" | 104 | |- | 46 | [[Kullanıcı:Sabri76|Sabri76]] | align="center" | 102 | |- | 47 | [[Kullanıcı:AzerRail|AzerRail]] | align="center" | 97 | |- | 48 | [[Kullanıcı:Sae1962|Sae1962]] | align="center" | 96 | |- | 49 | [[Kullanıcı:Makina86|Makina86]] | align="center" | 96 | |- | 50 | [[Kullanıcı:Paranoid gnu|Paranoid gnu]] | align="center" | 93 | |- | 51 | [[Kullanıcı:Sahillioğlu|Sahillioğlu]] | align="center" | 90 | |- | 52 | [[Kullanıcı:Göktürker|Göktürker]] | align="center" | 89 | |- | 53 | [[Kullanıcı:Keimain11|Keimain11]] | align="center" | 89 | |- | 54 | [[Kullanıcı:Anov|Anov]] | align="center" | 87 | |- | 55 | [[Kullanıcı:Ali Karacan~trwikibooks|Ali Karacan~trwikibooks]] | align="center" | 85 | |- | 56 | [[Kullanıcı:Samizambak|Samizambak]] | align="center" | 83 | |- | 57 | [[Kullanıcı:Runningfridgesrule|Runningfridgesrule]] | align="center" | 82 | |- | 58 | [[Kullanıcı:LisafBia|LisafBia]] | align="center" | 80 | |- | 59 | [[Kullanıcı:Fedkad|Fedkad]] | align="center" | 73 | |- | 60 | [[Kullanıcı:Seksen iki yüz kırk beş|Seksen iki yüz kırk beş]] | align="center" | 73 | |- | 61 | [[Kullanıcı:Bespristrast|Bespristrast]] | align="center" | 72 | |- | 62 | [[Kullanıcı:ToprakM|ToprakM]] | align="center" | 72 | |- | 63 | [[Kullanıcı:Tegiiiin|Tegiiiin]] | align="center" | 70 | |- | 64 | [[Kullanıcı:Condmatstrel|Condmatstrel]] | align="center" | 70 | |- | 65 | [[Kullanıcı:Arnavutsezgin|Arnavutsezgin]] | align="center" | 69 | |- | 66 | [[Kullanıcı:Erenn33|Erenn33]] | align="center" | 68 | |- | 67 | [[Kullanıcı:Dbl2010|Dbl2010]] | align="center" | 67 | |- | 68 | [[Kullanıcı:D. Can Aktan|D. Can Aktan]] | align="center" | 66 | |- | 69 | [[Kullanıcı:Chekirdek|Chekirdek]] | align="center" | 66 | |- | 70 | [[Kullanıcı:Caracas|Caracas]] | align="center" | 65 | |- | 71 | [[Kullanıcı:Bermanya|Bermanya]] | align="center" | 61 | |- | 72 | [[Kullanıcı:Renamed user 1e23409a06e0b7922c2dfc98dde51974|Renamed user 1e23409a06e0b7922c2dfc98dde51974]] | align="center" | 61 | |- | 73 | [[Kullanıcı:Scientia|Scientia]] | align="center" | 60 | |- | 74 | [[Kullanıcı:Rime|Rime]] | align="center" | 57 | |- | 75 | [[Kullanıcı:WikimediaNotifier|WikimediaNotifier]] | align="center" | 56 | |- | 76 | [[Kullanıcı:Cagatayoltulu|Cagatayoltulu]] | align="center" | 55 | |- | 77 | [[Kullanıcı:Yolcu|Yolcu]] | align="center" | 52 | |- | 78 | [[Kullanıcı:Pixetman|Pixetman]] | align="center" | 52 | |- | 79 | [[Kullanıcı:Kerem 233|Kerem 233]] | align="center" | 51 | |- | 80 | [[Kullanıcı:Anonim Şahıs|Anonim Şahıs]] | align="center" | 51 | |- | 81 | [[Kullanıcı:MTD (şirket)|MTD (şirket)]] | align="center" | 51 | |- | 82 | [[Kullanıcı:Beşiktaşlı48|Beşiktaşlı48]] | align="center" | 50 | |- | 83 | [[Kullanıcı:Gökçe Yörük|Gökçe Yörük]] | align="center" | 50 | |- | 84 | [[Kullanıcı:Babil OtomatikOluştur|Babil OtomatikOluştur]] | align="center" | 50 | |- | 85 | [[Kullanıcı:Zemxer|Zemxer]] | align="center" | 50 | |- | 86 | [[Kullanıcı:Vikici|Vikici]] | align="center" | 49 | |- | 87 | [[Kullanıcı:Ladsgroup|Ladsgroup]] | align="center" | 49 | |- | 88 | [[Kullanıcı:Yaseenal|Yaseenal]] | align="center" | 48 | |- | 89 | [[Kullanıcı:BurakD53|BurakD53]] | align="center" | 48 | |- | 90 | [[Kullanıcı:Czcrk|Czcrk]] | align="center" | 46 | |- | 91 | [[Kullanıcı:Jatha~trwikibooks|Jatha~trwikibooks]] | align="center" | 46 | |- | 92 | [[Kullanıcı:JosephBot|JosephBot]] | align="center" | 46 | |- | 93 | [[Kullanıcı:NguoiDungKhongDinhDanh|NguoiDungKhongDinhDanh]] | align="center" | 45 | |- | 94 | [[Kullanıcı:Erkan Yilmaz|Erkan Yilmaz]] | align="center" | 44 | |- | 95 | [[Kullanıcı:Deryakici|Deryakici]] | align="center" | 43 | |- | 96 | [[Kullanıcı:Ks.Tahd|Ks.Tahd]] | align="center" | 43 | |- | 97 | [[Kullanıcı:Dâ derambér|Dâ derambér]] | align="center" | 43 | |- | 98 | [[Kullanıcı:Yilmazsoysal|Yilmazsoysal]] | align="center" | 42 | |- | 99 | [[Kullanıcı:Watermelon juice|Watermelon juice]] | align="center" | 42 | |- | 100 | [[Kullanıcı:Aalperr|Aalperr]] | align="center" | 41 | |} </center> 1znmapxs45luewghq38hbm8tkyvtcvt