Wikipedia
tswiki
https://ts.wikipedia.org/wiki/Tlukankulu
MediaWiki 1.47.0-wmf.20
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Rirhandzu
0
4953
42544
42498
2026-09-23T21:09:32Z
Kataliya23
12473
Created by translating the section "Impersonal" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1374640837|Love]]"
42544
wikitext
text/x-wiki
[[File:Heart icon red hollow.svg|thumb|Mfungo wa nthlaveko wa rirhandzu]]
[[File:1873_Pierre_Auguste_Cot_-_Spring.jpg|thumb|Pierre Auguste Cot (1873)]]
'''Rirhandzu''' i nxaxamelo wa [[minthlaveko]] na xiyimo xa miehleketo, leyi hakanyingi yinga na matimba, kusukela eka vunakulori lebyi enteke kufikela eka ntsako lowu tolovelekeke. Xikombiso xa nxaxamelo wa minthlaveko ya rirhandzu hileswaku rirhandzu ra manana rahambana eka rirhandzu exikarhi ka mpatswa rithlela rihambana na rirhandzu ra swakudya. Hiku olova, rirhandzu i nthlaveko wa nkokelo wa matitwele ya matimba na ku twanana exikarhi ka vanhu.<ref name="oxford">''Oxford Illustrated American Dictionary'' (1998) + ''Merriam-Webster Collegiate Dictionary'' (2000)</ref> Rirhandzu ringa thlela riva mfanelo ya vumunhu leyi yimelaka vunene, ntwela-vusiwana, na ntwanano - "Kutshembeka na kunavelela un'wana leswinene".<ref>{{cite web|url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/love|title=Love - Definition of love by Merriam-Webster|work=merriam-webster.com}}</ref> Ringathlela ri hlamusela kutwela na kutsakela vanhu van'wana, munhu hixiyexe kumbe swiharhi.<ref name="Fromm, Erich 1956">Fromm, Erich; ''The Art of Loving'', Harper Perennial (1956), Original English Version, {{ISBN|978-0-06-095828-2}}</ref>
Vafilosofa va Vagriki vakhale vahlamusele minxaka ya mune ya rirhandzu: Rirhandzu ra munti (''storge'' hi xigriki), Rirhandzu ra vunghana(''philia hi xigriki)'', Rirhandzu ra rimbewu (''eros''), rirhandzu ra vukwembu (''agape''). Vatsari va manguva lawa vathlela va hlamisela yin'wana mixaka ya rirhandzu: Rirhandzu ra kunavela, Kutirhandza, rirhandzu ro xixima.<ref>[[Liddell and Scott]]: [http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0057%3Aentry%3Dfili%2Fa φιλία]</ref><ref name="Gita">{{cite book |last= Mascaró |first=Juan |title=The Bhagavad Gita |url= https://archive.org/details/bhagavadgita0000unse_r9w2 |publisher=Penguin|series=Penguin Classics |year=2003 |isbn=0-14-044918-3}} (J. Mascaró, translator)</ref> Rirhandzu rithlela riva na tinhlamuselo ta vukhongeri na vumoya. Matirhisele lawa yotala ma komba kunonoha ka ku hlamusela nthlaveko wa rirhandzu kuhambana na minthlaveko yin'wana.
Rirhandzu hikuya hi mixaka ya rona ri pfuna ku aka vuxaka exikarhi ka vanhu, naswona ritlanga xiphemu lexi kulu eka swa [[vutshila]] na vupfapfarhuti.<ref>{{cite web|title=Article On Love|url=http://www.slideshare.net/azharabbas/just-love|accessdate=13 September 2011|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120530043739/http://www.slideshare.net/azharabbas/just-love|archivedate=30 May 2012|df=}}</ref>
Rirhandzu ringa twisiseka tanihi nchumu lowu khomanisaka vanhu naswona wu pfuna ku yisa mahlweni nhlayo ya vona.<ref name="Fisher">Helen Fisher. ''Why We Love: the nature and chemistry of romantic love''. 2004.</ref>
== Nhlamuselo ==
Rito "Rirhandzu" ri nga va na tinhlamuselo to hambana leti yelanaka kambe leti eka swiyimo swo hambana ku nga le ti hambaneke.Tindzimi tin'wana ti tirhisa marito yo tala ku hlamusela tin'wana ta tinhlamuselo to hambana leti eka Xinghezi ti kombisiwaka tanihi "Rirhandzu" xikombiso xin'wana i tinhlamuselo to tala ta Xigriki ta "Rirhandzu" (agape, eros, philia, storge).<ref name="Nygren">{{Cite book |last=Nygren |first=Anders Theodor Samuel |author-link=Anders Nygren |year=1936 |title=[[Agape and Eros]]}}</ref> Ku hambana ka mindhavuko eka ku twisisa rirhandzu swi endla leswaku swi tika ku endla nhlamuselo ya misava hinkwayo.<ref>{{Cite journal |last=Kay |first=Paul |last2=Kempton |first2=Willett |date=March 1984 |title=What is the Sapir–Whorf Hypothesis? |journal=American Anthropologist |series=New Series |volume=86 |issue=1 |pages=65–79 |doi=10.1525/aa.1984.86.1.02a00050}}</ref>
Rito "rirhandzu" ri nga va na tinhlamuselo to hambana-hambana leti yelanaka kambe leti hambaneke eka swiyimo swo hambana. Tindzimi tin'wana to tala ti tirhisa marito yo tala ku hlamusela tin'wana ta tinhlamuselo to hambana leti eka Xinghezi ti kombisiwaka ta ni hi "rirhandzu"; xikombiso xin'wana i tinhlamuselo to tala ta Xigriki ta "rirhandzu" (agape, eros, philia, storge). Ku hambana ka mindhavuko eka ku twisisa rirhandzu swi endla leswaku swi nga olovi ku humesa nhlamuselo ya misava hinkwayo.<ref>{{Cite journal |first=65–79}}</ref>
== Impersonal ==
Vanhu va nga va ni ku ti nyiketela loku enteke ni ku tlangela lokulu eka nchumu, nsinya wa nawu, kumbe xikongomelo, xisweswo va tokota ku titwa va ri ni rirhandzu eka wona. Hi xikombiso, ku va ni ntwela-vusiwana ni "rirhandzu" ra vatirhi va ku tirhandzela eka xikongomelo xa vona minkarhi yin'wana ri nga ha va ri ri ra rirhandzu ra vanhu kambe ri nga ri ra munhu, ku pfumala vutianakanyi, ni ku khorwiseka loku tiyeke ka moya kumbe ka tipolitiki.[4]Vanhu va nga tlhela va "rhandza" swilo leswi vonakaka, swiharhi, kumbe mintirho loko va nghenelela eka vu xaka kumbe ku tihlanganisa na swilo sweswo. Loko ku navela ka rimbewu na kona ku ka tseka, kutani ku titwa loku ku vuriwa paraphilia.<ref>{{Cite web|title=Paraphilia|url=http://health.discovery.com/centers/sex/sexpedia/paraphilia.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20071212105714/http://health.discovery.com/centers/sex/sexpedia/paraphilia.html|archive-date=12 December 2007|accessdate=16 December 2007|website=DiscoveryHealth}}</ref>
== Mintshaho ==
{{Reflist|3}}
[[Category:Minthlaveko]]
[[Category:Matitwele]]
[[Category:Vumunhu]]
oqtnqkte3y81whxjc6fq4wbvsnjg2bh
42545
42544
2026-09-23T22:28:10Z
InternetArchiveBot
7881
Add 1 book for [[en:Wikipedia:Verifiability|verifiability]] (20260923sim)) #IABot (v2.0.9.6) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]]
42545
wikitext
text/x-wiki
[[File:Heart icon red hollow.svg|thumb|Mfungo wa nthlaveko wa rirhandzu]]
[[File:1873_Pierre_Auguste_Cot_-_Spring.jpg|thumb|Pierre Auguste Cot (1873)]]
'''Rirhandzu''' i nxaxamelo wa [[minthlaveko]] na xiyimo xa miehleketo, leyi hakanyingi yinga na matimba, kusukela eka vunakulori lebyi enteke kufikela eka ntsako lowu tolovelekeke. Xikombiso xa nxaxamelo wa minthlaveko ya rirhandzu hileswaku rirhandzu ra manana rahambana eka rirhandzu exikarhi ka mpatswa rithlela rihambana na rirhandzu ra swakudya. Hiku olova, rirhandzu i nthlaveko wa nkokelo wa matitwele ya matimba na ku twanana exikarhi ka vanhu.<ref name="oxford">''Oxford Illustrated American Dictionary'' (1998) + ''Merriam-Webster Collegiate Dictionary'' (2000)</ref> Rirhandzu ringa thlela riva mfanelo ya vumunhu leyi yimelaka vunene, ntwela-vusiwana, na ntwanano - "Kutshembeka na kunavelela un'wana leswinene".<ref>{{cite web|url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/love|title=Love - Definition of love by Merriam-Webster|work=merriam-webster.com}}</ref> Ringathlela ri hlamusela kutwela na kutsakela vanhu van'wana, munhu hixiyexe kumbe swiharhi.<ref name="Fromm, Erich 1956">Fromm, Erich; ''The Art of Loving'', Harper Perennial (1956), Original English Version, {{ISBN|978-0-06-095828-2}}</ref>
Vafilosofa va Vagriki vakhale vahlamusele minxaka ya mune ya rirhandzu: Rirhandzu ra munti (''storge'' hi xigriki), Rirhandzu ra vunghana(''philia hi xigriki)'', Rirhandzu ra rimbewu (''eros''), rirhandzu ra vukwembu (''agape''). Vatsari va manguva lawa vathlela va hlamisela yin'wana mixaka ya rirhandzu: Rirhandzu ra kunavela, Kutirhandza, rirhandzu ro xixima.<ref>[[Liddell and Scott]]: [http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0057%3Aentry%3Dfili%2Fa φιλία]</ref><ref name="Gita">{{cite book |last= Mascaró |first=Juan |title=The Bhagavad Gita |url= https://archive.org/details/bhagavadgita0000unse_r9w2 |publisher=Penguin|series=Penguin Classics |year=2003 |isbn=0-14-044918-3}} (J. Mascaró, translator)</ref> Rirhandzu rithlela riva na tinhlamuselo ta vukhongeri na vumoya. Matirhisele lawa yotala ma komba kunonoha ka ku hlamusela nthlaveko wa rirhandzu kuhambana na minthlaveko yin'wana.
Rirhandzu hikuya hi mixaka ya rona ri pfuna ku aka vuxaka exikarhi ka vanhu, naswona ritlanga xiphemu lexi kulu eka swa [[vutshila]] na vupfapfarhuti.<ref>{{cite web|title=Article On Love|url=http://www.slideshare.net/azharabbas/just-love|accessdate=13 September 2011|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120530043739/http://www.slideshare.net/azharabbas/just-love|archivedate=30 May 2012|df=}}</ref>
Rirhandzu ringa twisiseka tanihi nchumu lowu khomanisaka vanhu naswona wu pfuna ku yisa mahlweni nhlayo ya vona.<ref name="Fisher">Helen Fisher. ''Why We Love: the nature and chemistry of romantic love''. 2004.</ref>
== Nhlamuselo ==
Rito "Rirhandzu" ri nga va na tinhlamuselo to hambana leti yelanaka kambe leti eka swiyimo swo hambana ku nga le ti hambaneke.Tindzimi tin'wana ti tirhisa marito yo tala ku hlamusela tin'wana ta tinhlamuselo to hambana leti eka Xinghezi ti kombisiwaka tanihi "Rirhandzu" xikombiso xin'wana i tinhlamuselo to tala ta Xigriki ta "Rirhandzu" (agape, eros, philia, storge).<ref name="Nygren">{{Cite book |last=Nygren |first=Anders Theodor Samuel |author-link=Anders Nygren |year=1936 |title=[[Agape and Eros]]}}</ref> Ku hambana ka mindhavuko eka ku twisisa rirhandzu swi endla leswaku swi tika ku endla nhlamuselo ya misava hinkwayo.<ref>{{Cite journal |last=Kay |first=Paul |last2=Kempton |first2=Willett |date=March 1984 |title=What is the Sapir–Whorf Hypothesis? |url=https://archive.org/details/sim_american-anthropologist_1984-03_86_1/page/65 |journal=American Anthropologist |series=New Series |volume=86 |issue=1 |pages=65–79 |doi=10.1525/aa.1984.86.1.02a00050}}</ref>
Rito "rirhandzu" ri nga va na tinhlamuselo to hambana-hambana leti yelanaka kambe leti hambaneke eka swiyimo swo hambana. Tindzimi tin'wana to tala ti tirhisa marito yo tala ku hlamusela tin'wana ta tinhlamuselo to hambana leti eka Xinghezi ti kombisiwaka ta ni hi "rirhandzu"; xikombiso xin'wana i tinhlamuselo to tala ta Xigriki ta "rirhandzu" (agape, eros, philia, storge). Ku hambana ka mindhavuko eka ku twisisa rirhandzu swi endla leswaku swi nga olovi ku humesa nhlamuselo ya misava hinkwayo.<ref>{{Cite journal |first=65–79}}</ref>
== Impersonal ==
Vanhu va nga va ni ku ti nyiketela loku enteke ni ku tlangela lokulu eka nchumu, nsinya wa nawu, kumbe xikongomelo, xisweswo va tokota ku titwa va ri ni rirhandzu eka wona. Hi xikombiso, ku va ni ntwela-vusiwana ni "rirhandzu" ra vatirhi va ku tirhandzela eka xikongomelo xa vona minkarhi yin'wana ri nga ha va ri ri ra rirhandzu ra vanhu kambe ri nga ri ra munhu, ku pfumala vutianakanyi, ni ku khorwiseka loku tiyeke ka moya kumbe ka tipolitiki.[4]Vanhu va nga tlhela va "rhandza" swilo leswi vonakaka, swiharhi, kumbe mintirho loko va nghenelela eka vu xaka kumbe ku tihlanganisa na swilo sweswo. Loko ku navela ka rimbewu na kona ku ka tseka, kutani ku titwa loku ku vuriwa paraphilia.<ref>{{Cite web|title=Paraphilia|url=http://health.discovery.com/centers/sex/sexpedia/paraphilia.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20071212105714/http://health.discovery.com/centers/sex/sexpedia/paraphilia.html|archive-date=12 December 2007|accessdate=16 December 2007|website=DiscoveryHealth}}</ref>
== Mintshaho ==
{{Reflist|3}}
[[Category:Minthlaveko]]
[[Category:Matitwele]]
[[Category:Vumunhu]]
po4lc79tvul7yikq4y12g1tezhxkiau
User:Kataliya23
2
7531
42525
42439
2026-09-23T19:31:47Z
Kataliya23
12473
Ku chela liki.
42525
wikitext
text/x-wiki
Vito ra mina i Kataliya
[[User:Kataliya23/Dirafiti 1|Dirafiti 1]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 2|Dirafiti 2]] .[[User:Kataliya23/Dirafiti 3|Dirafiti 3]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 4|Dirafiti 4]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 5|Dirafiti 5]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 6|Dirafiti 6]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 7|Dirafiti 7]] .
mzpey4vo19iczdju52ink6otm774750
42535
42525
2026-09-23T20:18:21Z
Kataliya23
12473
ku tsala dirifati ya 7
42535
wikitext
text/x-wiki
Vito ra mina i Kataliya
[[User:Kataliya23/Dirafiti 1|Dirafiti 1]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 2|Dirafiti 2]] .[[User:Kataliya23/Dirafiti 3|Dirafiti 3]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 4|Dirafiti 4]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 5|Dirafiti 5]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 6|Dirafiti 6]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 7|Dirafiti 7]] . Dirafiti 8
6w65h51uerwvavllymr6chifuhw4umw
42536
42535
2026-09-23T20:19:08Z
Kataliya23
12473
ku chela liki
42536
wikitext
text/x-wiki
Vito ra mina i Kataliya
[[User:Kataliya23/Dirafiti 1|Dirafiti 1]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 2|Dirafiti 2]] .[[User:Kataliya23/Dirafiti 3|Dirafiti 3]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 4|Dirafiti 4]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 5|Dirafiti 5]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 6|Dirafiti 6]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 7|Dirafiti 7]] . [[User:Kataliya23/Dirafiti 8|Dirafiti 8]]
1emlsk2jm24656947dnu705hb4a1pak
Lamine Yamal
0
7986
42546
42139
2026-09-23T23:07:29Z
Sakari-Simppa
12992
File
42546
wikitext
text/x-wiki
67
[[File:Lamine Yamal France v Spain 7.24.26-142.jpg|thumb|Lamine Yamal (2026)]]
== Swihluvi leswi tirhisiweke ==
== Ku hlaya loku yaka emahlweni ==
* {{Cite news |last=Kay |first=Oliver |last2=James |first2=Stuart |date=2 May 2025 |title=Is Lamine Yamal already the best footballer in Europe? And if not, who is? |url=https://www.nytimes.com/athletic/6326382/2025/05/02/lamine-yamal-best-footballer-who-is/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250529214737/https://www.nytimes.com/athletic/6326382/2025/05/02/lamine-yamal-best-footballer-who-is/ |archive-date=29 May 2025 |access-date=17 May 2025 |work=The New York Times |issn=0362-4331}}
* {{Cite web|last=Flynn|first=Henry|date=16 May 2025|title=Lamine Yamal Might Be The World's Best—Good Job He's Not Too Fussed|url=https://www.forbes.com/sites/henryflynn/2025/05/16/lamine-yamal-might-be-the-worlds-best-good-job-hes-not-too-bothered/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20250517102538/https://www.forbes.com/sites/henryflynn/2025/05/16/lamine-yamal-might-be-the-worlds-best-good-job-hes-not-too-bothered/|archive-date=17 May 2025|accessdate=18 May 2025|website=Forbes}}
== Swihlanganisi swa le handle ==
<templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles><templatestyles src="Sister project/styles.css"></templatestyles>{{Commonscat}}
* [https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana Profile] eka website ya FC Barcelona
* [https://rfef.es/es/selecciones/jugadores/lamine-yamal-absoluta Profayile] eka webusayiti ya Royal Spanish Football Federation (in Spanish)
* Lamine Yamal rhekhodo ya mphikizano wa
[[Category:Living people]]
l9s9g0q186drsla1w8enkts5xrr37mh
User:Salivary/Dirafiti 12
2
8164
42504
2026-09-23T15:30:53Z
Salivary
12474
Ku tsala nomboro ya dirafiti
42504
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
d3n5ho2e95x40c42ni7qi5r3alqepw0
42505
42504
2026-09-23T15:44:36Z
Salivary
12474
Ku tsala atikili
42505
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
Xihloka i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni. Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli ti onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi tsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsala swilava utirhisa matimba hikuva xa tika nyana.
m05ekln90xuy0e0njsl5ub0e4xyaglt
42506
42505
2026-09-23T15:45:21Z
Salivary
12474
ku kurisa xirhangi
42506
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni. Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli ti onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi tsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsala swilava utirhisa matimba hikuva xa tika nyana.
6tg3atu3ne5sd7d8z9zdnub04ezwihv
42507
42506
2026-09-23T15:49:18Z
Salivary
12474
Ku chela liki.
42507
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni. Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli xi onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi ntsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsanda swilava u tirhisa [[matimba]] hikuva xa tika nyana.
99rgbyykrvjla12d8ia4wluw4zpocy0
42508
42507
2026-09-23T15:51:01Z
Salivary
12474
Ku chela ntlawa.
42508
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni. Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli xi onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi ntsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsanda swilava u tirhisa [[matimba]] hikuva xa tika nyana.
[[Category:Matimba]]
69uam5k3xupiqmf2zn7n82jkhq1d3tm
42509
42508
2026-09-23T15:51:36Z
Salivary
12474
Ku chela tibuku leti tirhisiweke.
42509
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni. Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli xi onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi ntsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsanda swilava u tirhisa [[matimba]] hikuva xa tika nyana.
== Swikombo ==
[[Category:Matimba]]
lsg1l7eiea4hlrozsuj0h5zko2xvc2r
42510
42509
2026-09-23T15:56:41Z
Salivary
12474
Ku chela liki.
42510
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni.<ref name=":1">[https://lasher.co.za/axes-hatchets-product-categories/ Axes And Hatchets | Lasher Hand Tools]</ref> Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli xi onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi ntsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsanda swilava u tirhisa [[matimba]] hikuva xa tika nyana.<ref name=":1" />
== Swikombo ==
[[Category:Matimba]]
kocgwloge75ict4fssh4hufplzq0ukh
42511
42510
2026-09-23T16:02:35Z
Salivary
12474
Ku chela swifaniso.
42511
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 12
XIHLOKA
[[File:Xihloko xa mbinyi ya rihunyi.png|thumb|380x380px|Xihloka xa mbhinyi ya nsinya]]
'''Xihloka''' i xilo xa nsimbi lexi totsweke lexi tirhisiwaka emakaya na nhoveni.<ref name=":1">[https://lasher.co.za/axes-hatchets-product-categories/ Axes And Hatchets | Lasher Hand Tools]</ref> Xi tirhisiwa ku pandela matsanda na swigodo. Xi tiyile swinene leswi endlaka leswaku swi olova ku pandela matsanda, xi tlhela xi endliwa hi simbi leswaku xinga hatli xi onhaka. Ku na ti sayizi to hambana hambana kuna leswi nkulu na leswi ntsongo. Ku tirhisa xona ku pandela matsanda swilava u tirhisa [[matimba]] hikuva xa tika nyana.<ref name=":1" />
== Swikombo ==
[[Category:Matimba]]
gsmbduubtxva5lcyiuiadtdbtsqa8tn
User:Salivary/Dirafiti 13
2
8165
42512
2026-09-23T16:03:50Z
Salivary
12474
Ku tsala nomboro ya dirafiti
42512
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 14
4y048uqieq92g2vj74uqvb0kt5r3g06
42517
42512
2026-09-23T19:00:38Z
Salivary
12474
ku tsla hungu
42517
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
Ndlopfu i xiarhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma swakudya ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni mihandzu. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
8wjfblbhpf29hljpzunud0mugdle7jv
42518
42517
2026-09-23T19:06:05Z
Salivary
12474
ku tsala hungu
42518
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
Ndlopfu i xiarhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma swakudya ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni mihandzu. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana. Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
m1fq7dvai0zbmdls4mrl5eno2yemref
42519
42518
2026-09-23T19:06:31Z
Salivary
12474
ku kurisa xirhangi
42519
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
'''Ndlopfu''' i xiarhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma swakudya ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni mihandzu. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana. Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
en6gfz5abknorknnmita7lr8080vy3o
42520
42519
2026-09-23T19:07:18Z
Salivary
12474
Ku chela liki.
42520
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
'''Ndlopfu''' i xiarhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma [[swakudya]] ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni [[mihandzu]]. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana. Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
me3402oc3a4ips1k8mqn32n99xt21ko
42521
42520
2026-09-23T19:08:21Z
Salivary
12474
Ku chela ntlawa.
42521
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
'''Ndlopfu''' i xiharhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma [[swakudya]] ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni [[mihandzu]]. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana. Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
[[Category:Swakudya]]
ra3tmhudgm5k2as3qb257xxoiba7byf
42522
42521
2026-09-23T19:09:32Z
Salivary
12474
Ku tsala hlokomhaka
42522
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
'''Ndlopfu''' i xiharhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma [[swakudya]] ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni [[mihandzu]]. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana. Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
== Swikombo ==
[[Category:Swakudya]]
6nvmc4it9wbyxs63ngvgsgwex7q5ub9
42523
42522
2026-09-23T19:11:13Z
Salivary
12474
Ku chela liki.
42523
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
'''Ndlopfu''' i xiharhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma [[swakudya]] ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni [[mihandzu]]. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.<ref name=":1">[https://www.worldwildlife.org/species/elephant/ Elephant | WWF | WWF]</ref>
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana.<ref name=":1" /> Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
== Swikombo ==
[[Category:Swakudya]]
qk0xurkoi755d9nsqxwgpy618na6kst
42524
42523
2026-09-23T19:13:08Z
Salivary
12474
Ku chela swifaniso.
42524
wikitext
text/x-wiki
Leyi i dirafiti ya mina no. 13
NDLOPFU
[[File:African elephant (Loxodonta africana) 3.jpg|thumb|332x332px|Ndlopfu ebyanini]]
'''Ndlopfu''' i xiharhi lexikulu swinene lexi hanyaka nhoveni. Yi ni miri lowukulu, milenge leyikulu na tindleve letikulu. Ndlopfu yi tlhela yi va na nhompfu yo leha leyi yi yi tirhisaka ku khoma [[swakudya]] ni ku nwa mati. Ndlopfu yi dya byanyi, matluka ni [[mihandzu]]. Yi tirhisa nhopfu ya yona ku fikelela swakudya lewi nga emurhini kumbe ehansi. Hakanyingi tindlopfu ti famba hi mintlawa leswaku ti kota ku sirhelela vana va tona.<ref name=":1">[https://www.worldwildlife.org/species/elephant/ Elephant | WWF | WWF]</ref>
Ndlopfu yi tiveka hi vutlharho naswona yi ni vuswikoti byo tsundzuka tindhawu ni swiharhi swin'wana. Loko yi twa khombo, tindlopfu ti nga tirhisa miri wa tona ku sirhelela vana.<ref name=":1" /> Ti tlhela ti tirhisa mimpfumawulo yo hambana-hambana leswaku ti kota ku tivisana.
== Swikombo ==
[[Category:Swakudya]]
6qnr34z6jfsokdfsk30tsmh0tt96tqt
User:Mabundaxiluva/Draft 5
2
8166
42513
2026-09-23T17:34:56Z
Mabundaxiluva
12530
ndzi tumbuluxe draft 5
42513
wikitext
text/x-wiki
'''Mahanyelo ya sweswi na mahanyelo ya khale''' ya hambanile swinene hikuva swilo leswi aswi endliwa khale aswaha endliwi sweswi. Vutomi bya rixaka ra khale hi ntolovelo byi vumbiwile himimpimanyeto ya ndhavuko, vuhlanganisi bya ku langutana hi mahlo na thekinoloji leyi nga nyawuriki, kasi rixaka lerintshwa ri kulele emisaveni ya ti-smartphone, inthanete, swihangalasamahungu swa le ka social media na ku cinca ka thekinoloji hi xihatla. Hambileswi ku nga riki na vutomi lebyinene kumbe byo biha hi ku helela, ku ni ku hambana loku nga erivaleni exikarhi ka byona. <ref>{{Cite web|last=Faverio|first=Michelle|date=2022-01-13|title=Share of those 65 and older who are tech users has grown in the past decade|url=https://www.pewresearch.org/short-reads/2022/01/13/share-of-those-65-and-older-who-are-tech-users-has-grown-in-the-past-decade/|accessdate=2026-09-23|website=Pew Research Center|language=en-US}}</ref>
[[File:Pngtree-old-vs-new-generation-images-image 15909700.jpg|thumb|xifaniso xa mahanyelo ya khale naya sweswi ]]
Thekinoloji na Vuhlanganisi
Xin’wana xa ku hambana lokukulu exikarhi ka tinxaka letimbirhi i ku tirhisiwa ka thekinoloji. Tinxaka ta khale ti kurile loko tikhompyuta, ti-smartphone na inthanete swi nga kumeki kumbe swi nga tolovelekanga. Vanhu a va titshege ngopfu hi mapapila, tifoyini ta le makaya na mabulo yo langutana hi mahlo leswaku va vulavurisana.Hambiswiritano, xitukulwana lexintshwa xi tirhisa thekinoloji ya xidijitali tanihi xiphemu lexi tolovelekeke xa vutomi bya siku na siku. Ti-smartphone, switirhisiwa swo rhumela marungula, ku bela riqingho hi vhidiyo na swihangalasamahungu swa le ka social media swi pfumelela vanhu ku vulavurisana hi xihatla eka mpfhuka wo leha. Vulavisisi bya Pew Research Center byi kombisa leswaku hi ntolovelo vanhu lavakulu lavatsongo va tala ku tirhisa ti-smartphone na swihangalasamahungu swa le ka social media ku tlula vanhu lavakulu, hambileswi ku amukeriwa ka thekinoloji eka vanhu lavakulu lava dyuhaleke ku andzeke swinene hi ku famba ka nkarhi.<ref>{{Cite web|last=Auxier|first=Brooke|last2=Anderson|first2=Monica|date=2021-04-07|title=Social Media Use in 2021|url=https://www.pewresearch.org/internet/2021/04/07/social-media-use-in-2021/|accessdate=2026-09-23|website=Pew Research Center|language=en-US}}</ref>
Vutomi bya Ndyangu na bya Ntshamisano
Khale, mindyangu a yi tala ku heta nkarhi wo tala swin’we hi ku dya swakudya leswi avelaniwa, migingiriko ya vaaki na mabulo yo langutana hi mahlo. Vaakelani na swirho swa ndyangu lowukulu na swona swi nga hoxa xandla swinene eka vutomi bya vanhu bya siku na siku bya ntshamisano.Namuntlha, vanhu va nga hlayisa vuxaka hambiloko va tshama ekule. Social media na vukorhokeri bya marungula swi endla leswaku swi koteka ku vulavurisana na ndyangu na vanghana hi ku hatlisa. Hi nkarhi lowu fanaka, vuhlanganisi bya xidijitali byi nga cinca ndlela leyi mindyangu yi hetaka nkarhi wa yona swin’we ha yona. Vulavisisi bya thekinoloji na vuhlanganisi bya ndyangu byi kumile leswaku inthanete na tiselfoni swi nga pfuna mindyangu ku tshama yi hlanganisiwile, ngopfungopfu loko swirho swa ndyangu swi tshama swi hambanile.<ref>{{Cite web|title=WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour|url=https://www.who.int/publications/i/item/9789240015128|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
Dyondzo
Dyondzo na yona yi cincile swinene. Tinxaka ta khale a ti titshege ngopfu hi vadyondzisi, tibuku ta dyondzo, tilayiburari na tinotsi leti tsariweke hi voko. Ku kuma rungula swi nga teka nkarhi wo leha.Swichudeni namuntlha swi na mfikelelo eka tilayiburari ta inthanete, tiwebsite ta dyondzo, tivhidiyo, tibuku ta xidijitali na tikhoso ta inthanete. Hakanyingi rungula ri nga kumiwa ku nga si hela tisekoni. Leswi swi tumbuluxe minkarhi leyintshwa yo dyondza, hambileswi swichudeni swi tlhelaka swi lava ku dyondza ndlela yo kuma mahungu lama tshembekaka eka inthanete. <ref>{{Cite web|title=WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour|url=https://www.who.int/publications/i/item/9789240015128|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
Ntirho na Ntirho
Ndhawu ya ntirho ya xitukulwana xa khale hi ntolovelo a yi ri ya ndhavuko swinene. Vanhu votala ava tirha etihofisini, tifektri, emapurasini, mavhengele kumbe tindzhawu tin’wana ta ntirho wa xiviri naswona hakanyingi ava tshama eka ntirho wun’we kuringana malembe yotala.Mahanyelo ya sweswi ya ni tindlela to hambana-hambana swinene to tirha. Thekinoloji yi tumbuluxile swivandlanene swa ntirho wa le kule, ku tirha hi ku tiyimela, mabindzu ya inthanete na mintirho ya xidijitali. Hambiswiritano, ntirho wa manguva lawa wu nga tlhela wu endla leswaku swi tika ku hambanisa vutomi bya xiphurofexinali ni bya munhu hi xiyexe hikuva vanhu va nga ha tshama va hlanganisiwe leswaku va tirha hi tifoyini ni tikhompyuta ta vona.
Vuhungasi
Vuhungasi byi cince swinene. Tinxaka ta khale hi ntolovelo a ti tsakela minongonoko ya xiya-ni-moya, maphephahungu, tibuku, mintlangu ya le handle, swiendlakalo swa vaaki na thelevhixini.Xitukulwana lexintshwa xi na mfikelelo eka vukorhokeri bya ku khuluka, tivhidiyo ta inthanete, swihangalasamahungu swa le ka social media, tipodcast, mintlangu ya vhidiyo na vuhungasi byin’wana bya xidijitali. Vantshwa lavakulu va gingiriteka ngopfu eka tipulatifomo ta swihangalasamahungu swa le ka social media. Xikombiso, ndzavisiso wa Pew Research Center wu tshama wu ri karhi wu kuma ku hambana lokukulu ka malembe eka ku tirhisiwa ka tipulatifomo to fana na Instagram, Snapchat na TikTok.<ref>{{Cite web|title=Physical activity|url=https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/physical-activity|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
== SWIHLOVO ==
<references />
8jfp8gabg21lnf4tqa3ohe435bho0oh
Mahanyelo ya sweswi naya khale
0
8167
42514
2026-09-23T17:37:48Z
Mabundaxiluva
12530
Created page with " '''Mahanyelo ya sweswi na mahanyelo ya khale''' ya hambanile swinene hikuva swilo leswi aswi endliwa khale aswaha endliwi sweswi. Vutomi bya rixaka ra khale hi ntolovelo byi vumbiwile himimpimanyeto ya ndhavuko, vuhlanganisi bya ku langutana hi mahlo na thekinoloji leyi nga nyawuriki, kasi rixaka lerintshwa ri kulele emisaveni ya ti-smartphone, inthanete, swihangalasamahungu swa le ka social media na ku cinca ka thekinoloji hi xihatla. Hambileswi ku nga riki na vut..."
42514
wikitext
text/x-wiki
'''Mahanyelo ya sweswi na mahanyelo ya khale''' ya hambanile swinene hikuva swilo leswi aswi endliwa khale aswaha endliwi sweswi. Vutomi bya rixaka ra khale hi ntolovelo byi vumbiwile himimpimanyeto ya ndhavuko, vuhlanganisi bya ku langutana hi mahlo na thekinoloji leyi nga nyawuriki, kasi rixaka lerintshwa ri kulele emisaveni ya ti-smartphone, inthanete, swihangalasamahungu swa le ka social media na ku cinca ka thekinoloji hi xihatla. Hambileswi ku nga riki na vutomi lebyinene kumbe byo biha hi ku helela, ku ni ku hambana loku nga erivaleni exikarhi ka byona. <ref>{{Cite web|last=Faverio|first=Michelle|date=2022-01-13|title=Share of those 65 and older who are tech users has grown in the past decade|url=https://www.pewresearch.org/short-reads/2022/01/13/share-of-those-65-and-older-who-are-tech-users-has-grown-in-the-past-decade/|accessdate=2026-09-23|website=Pew Research Center|language=en-US}}</ref>
[[File:Pngtree-old-vs-new-generation-images-image 15909700.jpg|thumb|xifaniso xa mahanyelo ya khale naya sweswi]]
Thekinoloji na Vuhlanganisi
Xin’wana xa ku hambana lokukulu exikarhi ka tinxaka letimbirhi i ku tirhisiwa ka thekinoloji. Tinxaka ta khale ti kurile loko tikhompyuta, ti-smartphone na inthanete swi nga kumeki kumbe swi nga tolovelekanga. Vanhu a va titshege ngopfu hi mapapila, tifoyini ta le makaya na mabulo yo langutana hi mahlo leswaku va vulavurisana.Hambiswiritano, xitukulwana lexintshwa xi tirhisa thekinoloji ya xidijitali tanihi xiphemu lexi tolovelekeke xa vutomi bya siku na siku. Ti-smartphone, switirhisiwa swo rhumela marungula, ku bela riqingho hi vhidiyo na swihangalasamahungu swa le ka social media swi pfumelela vanhu ku vulavurisana hi xihatla eka mpfhuka wo leha. Vulavisisi bya Pew Research Center byi kombisa leswaku hi ntolovelo vanhu lavakulu lavatsongo va tala ku tirhisa ti-smartphone na swihangalasamahungu swa le ka social media ku tlula vanhu lavakulu, hambileswi ku amukeriwa ka thekinoloji eka vanhu lavakulu lava dyuhaleke ku andzeke swinene hi ku famba ka nkarhi.<ref>{{Cite web|last=Auxier|first=Brooke|last2=Anderson|first2=Monica|date=2021-04-07|title=Social Media Use in 2021|url=https://www.pewresearch.org/internet/2021/04/07/social-media-use-in-2021/|accessdate=2026-09-23|website=Pew Research Center|language=en-US}}</ref>
Vutomi bya Ndyangu na bya Ntshamisano
Khale, mindyangu a yi tala ku heta nkarhi wo tala swin’we hi ku dya swakudya leswi avelaniwa, migingiriko ya vaaki na mabulo yo langutana hi mahlo. Vaakelani na swirho swa ndyangu lowukulu na swona swi nga hoxa xandla swinene eka vutomi bya vanhu bya siku na siku bya ntshamisano.Namuntlha, vanhu va nga hlayisa vuxaka hambiloko va tshama ekule. Social media na vukorhokeri bya marungula swi endla leswaku swi koteka ku vulavurisana na ndyangu na vanghana hi ku hatlisa. Hi nkarhi lowu fanaka, vuhlanganisi bya xidijitali byi nga cinca ndlela leyi mindyangu yi hetaka nkarhi wa yona swin’we ha yona. Vulavisisi bya thekinoloji na vuhlanganisi bya ndyangu byi kumile leswaku inthanete na tiselfoni swi nga pfuna mindyangu ku tshama yi hlanganisiwile, ngopfungopfu loko swirho swa ndyangu swi tshama swi hambanile.<ref>{{Cite web|title=WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour|url=https://www.who.int/publications/i/item/9789240015128|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
Dyondzo
Dyondzo na yona yi cincile swinene. Tinxaka ta khale a ti titshege ngopfu hi vadyondzisi, tibuku ta dyondzo, tilayiburari na tinotsi leti tsariweke hi voko. Ku kuma rungula swi nga teka nkarhi wo leha.Swichudeni namuntlha swi na mfikelelo eka tilayiburari ta inthanete, tiwebsite ta dyondzo, tivhidiyo, tibuku ta xidijitali na tikhoso ta inthanete. Hakanyingi rungula ri nga kumiwa ku nga si hela tisekoni. Leswi swi tumbuluxe minkarhi leyintshwa yo dyondza, hambileswi swichudeni swi tlhelaka swi lava ku dyondza ndlela yo kuma mahungu lama tshembekaka eka inthanete. <ref>{{Cite web|title=WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour|url=https://www.who.int/publications/i/item/9789240015128|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
Ntirho na Ntirho
Ndhawu ya ntirho ya xitukulwana xa khale hi ntolovelo a yi ri ya ndhavuko swinene. Vanhu votala ava tirha etihofisini, tifektri, emapurasini, mavhengele kumbe tindzhawu tin’wana ta ntirho wa xiviri naswona hakanyingi ava tshama eka ntirho wun’we kuringana malembe yotala.Mahanyelo ya sweswi ya ni tindlela to hambana-hambana swinene to tirha. Thekinoloji yi tumbuluxile swivandlanene swa ntirho wa le kule, ku tirha hi ku tiyimela, mabindzu ya inthanete na mintirho ya xidijitali. Hambiswiritano, ntirho wa manguva lawa wu nga tlhela wu endla leswaku swi tika ku hambanisa vutomi bya xiphurofexinali ni bya munhu hi xiyexe hikuva vanhu va nga ha tshama va hlanganisiwe leswaku va tirha hi tifoyini ni tikhompyuta ta vona.
Vuhungasi
Vuhungasi byi cince swinene. Tinxaka ta khale hi ntolovelo a ti tsakela minongonoko ya xiya-ni-moya, maphephahungu, tibuku, mintlangu ya le handle, swiendlakalo swa vaaki na thelevhixini.Xitukulwana lexintshwa xi na mfikelelo eka vukorhokeri bya ku khuluka, tivhidiyo ta inthanete, swihangalasamahungu swa le ka social media, tipodcast, mintlangu ya vhidiyo na vuhungasi byin’wana bya xidijitali. Vantshwa lavakulu va gingiriteka ngopfu eka tipulatifomo ta swihangalasamahungu swa le ka social media. Xikombiso, ndzavisiso wa Pew Research Center wu tshama wu ri karhi wu kuma ku hambana lokukulu ka malembe eka ku tirhisiwa ka tipulatifomo to fana na Instagram, Snapchat na TikTok.<ref>{{Cite web|title=Physical activity|url=https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/physical-activity|accessdate=2026-09-23|website=www.who.int|language=en}}</ref>
== SWIHLOVO ==
<references />
pttw16zg3qk0tedn3rhg6u5e8binc6r
User:Mabundaxiluva/Draft 6
2
8168
42515
2026-09-23T18:32:45Z
Mabundaxiluva
12530
Ndzi tumbuluxw draft 6
42515
wikitext
text/x-wiki
[[File:Pngtree-old-vs-new-generation-images-image 15909700.jpg|thumb|262x262px|Vatswari]]
'''Vatswari''' va endla xin’wana xa swiphemu swa nkoka swinene evuton’wini bya n’wana. Va nyika rirhandzu, nsirhelelo, nkongomiso na nseketelo kusukela evuhlangini kuya fika eka vukulu. Vutswari a hi ku nyika swakudya, swiambalo na dyondzo ntsena; swi tlhela swi katsa ku pfuna vana ku kula hi tlhelo ra mintlhaveko, eka ntshamisano, emirini na le ka miehleketo. Kuya hi UNICEF, vatswari na vahlayisi va na nkucetelo lowukulu eka ku kula ka vana ka ha ri emahlweni naswona va pfuneta ku tumbuluxa masungulo ya vuxaka lebyi hanyeke kahle, ku dyondza na vuhlayiseki.Hakanyingi vatswari i vadyondzisi vo sungula va n’wana.<ref>{{Cite web|title=Child development {{!}} UNICEF Parenting|url=https://www.unicef.org/parenting/child-development|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Vana va nga si nghena xikolo, va dyondza vuhlanganisi bya masungulo, mahanyelo, mimpimanyeto na vuswikoti bya ntshamisano eka mindyangu ya vona. Mintirho yo olova yo fana na ku vulavula, ku hlaya, ku tlanga na ku heta nkarhi swin’we swi nga hoxa xandla eka ku kula ka n’wana. UNICEF yi hlamusela leswaku tindhawu ni mintokoto ya vana swi kucetela ndlela leyi va hluvukaka ni ku dyondza ha yona.<ref>{{Cite web|title=Child development {{!}} UNICEF Parenting|url=https://www.unicef.org/parenting/child-development|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Vatswari va tlhela va dyondzisa vana mimpimanyeto ya nkoka yo fana na ku tshembeka, musa, xichavo, vutihlamuleri na ntwela-vusiwana. Tidyondzo leti ti nga kucetela ndlela leyi vana va tirhisanaka ha yona ni vanhu van’wana ni ndlela leyi va angulaka ha yona eka mintlhontlho evuton’wini bya vona hinkwabyo.Rirhandzu ni nseketelo wa mintlhaveko i swiphemu swa nkoka swa vutswari. Vana va fanele ku titwa va hlayisekile, va amukeriwa na ku va va ri va nkoka hi vatswari va vona. Vuxaka lebyi khathalelaka byi nga pfuna vana leswaku va titshemba ni ku sirheleleka emintlhavekweni.<ref>{{Cite web|title=The power of parenting {{!}} UNICEF|url=https://www.unicef.org/stories/power-parenting|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
UNICEF yi kandziyisa leswaku ku kula u titwa u rhandziwa ni ku kuma nkhathalelo lowu kurisaka swi nga endla ku hambana ka nkoka eku kuleni ka n’wana. Vuxaka byo seketela na vahlayisi na byona i bya nkoka eka vuhlayiseki na nhluvukiso wa vana.Vatswari va ni xiphemu xa nkoka eku dyondziseni ka vana va vona. Va nga khutaza vana ku ya exikolweni nkarhi na nkarhi, va hetisa ntirho wa vona wa xikolo, va va ni mikhuva leyinene yo dyondza ni ku tsakela ku dyondza. A swi bohi leswaku vatswari va tiva dyondzo yin’wana ni yin’wana ya xikolo leswaku va kota ku seketela vana va vona. Ku khutaza, ku vulavurisana na vadyondzisi na ku tumbuluxa ndhawu leyi faneleke yo dyondza swi nga endla ku hambana loku nga na nhlamuselo.<ref>{{Cite web|date=2021-02-28|title=Parenting of Adolescents {{!}} UNICEF|url=https://www.unicef.org/reports/parenting-adolescents|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
UNICEF yi xiya leswaku vatswari va teka swiboho na ku nyika nseketelo lowu fambelanaka na dyondzo ya vana, rihanyo, swakudya na vuhlayiseki, hinkwaswo leswi swi nga kucetela nhluvukiso.Vana va lava nkongomiso loko va ri karhi va kula. Vatswari va pfuna vana ku twisisa ku hambana exikarhi ka mahanyelo lama faneleke na lama nga fanelangiki. Vutswari lebyi humelelaka byi katsa ku veka mindzilakano leyi twalaka loko u ri karhi u yingisela ni mintlhaveko ni swilaveko swa vana.<ref>{{Cite web|title=UNICEF parenting {{!}} UNICEF South Africa|url=https://www.unicef.org/southafrica/unicef-parenting|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Loko vana va ri emalembeni ya kondlo-a-ndzi-dyi, ntirho wa vatswari wa cinca. Vantshwa va tiyimela hi voxe naswona va sungula ku tiendlela swiboho swo tala. UNICEF yi xiya leswaku vutswari hi nkarhi wa vuntshwa swi lava vutshila na tindlela leti faneleke eka nhluvukiso loko swilaveko swa vana swi cinca.Ku va mutswari namuntlha swi nga va ntlhontlho. Vatswari va nga ha boheka ku ringanisela ntirho, vutihlamuleri bya le kaya, dyondzo ni ku hlayisa vana. Thekinoloji yi tlhele yi nghenisa mintlhontlho leyintshwa, ku katsa na ku lawula matirhiselo ya vana ya ti-smartphone, swihangalasamahungu swa le ka social media na inthanete.<ref>{{Cite web|date=2026-08-24|title=Center on the Developing Child at Harvard University|url=https://developingchild.harvard.edu/homepage/|accessdate=2026-09-23|website=Center on the Developing Child at Harvard University|language=en-US}}</ref>
== SWIHLOVO ==
<references />
kd1vl9rkd1s8rgt0rv1wva4hjcgxboa
Vatswari
0
8169
42516
2026-09-23T18:39:01Z
Mabundaxiluva
12530
Ndzi tumbuluxe papila ra vatswari
42516
wikitext
text/x-wiki
[[https://ts.wikipedia.org/wiki/File:Pngtree-old-vs-new-generation-images-image_15909700.jpg|link=File:Pngtree-old-vs-new-generation-images-image_15909700.jpg|thumb|262x262px|Vatswari]]
'''Vatswari''' va endla xin’wana xa swiphemu swa nkoka swinene evuton’wini bya n’wana. Va nyika rirhandzu, nsirhelelo, nkongomiso na nseketelo kusukela evuhlangini kuya fika eka vukulu. Vutswari a hi ku nyika swakudya, swiambalo na dyondzo ntsena; swi tlhela swi katsa ku pfuna vana ku kula hi tlhelo ra mintlhaveko, eka ntshamisano, emirini na le ka miehleketo. Kuya hi UNICEF, vatswari na vahlayisi va na nkucetelo lowukulu eka ku kula ka vana ka ha ri emahlweni naswona va pfuneta ku tumbuluxa masungulo ya vuxaka lebyi hanyeke kahle, ku dyondza na vuhlayiseki.Hakanyingi vatswari i vadyondzisi vo sungula va n’wana.<ref>{{Cite web|title=Child development {{!}} UNICEF Parenting|url=https://www.unicef.org/parenting/child-development|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Vana va nga si nghena xikolo, va dyondza vuhlanganisi bya masungulo, mahanyelo, mimpimanyeto na vuswikoti bya ntshamisano eka mindyangu ya vona. Mintirho yo olova yo fana na ku vulavula, ku hlaya, ku tlanga na ku heta nkarhi swin’we swi nga hoxa xandla eka ku kula ka n’wana. UNICEF yi hlamusela leswaku tindhawu ni mintokoto ya vana swi kucetela ndlela leyi va hluvukaka ni ku dyondza ha yona.<ref>{{Cite web|title=Child development {{!}} UNICEF Parenting|url=https://www.unicef.org/parenting/child-development|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Vatswari va tlhela va dyondzisa vana mimpimanyeto ya nkoka yo fana na ku tshembeka, musa, xichavo, vutihlamuleri na ntwela-vusiwana. Tidyondzo leti ti nga kucetela ndlela leyi vana va tirhisanaka ha yona ni vanhu van’wana ni ndlela leyi va angulaka ha yona eka mintlhontlho evuton’wini bya vona hinkwabyo.Rirhandzu ni nseketelo wa mintlhaveko i swiphemu swa nkoka swa vutswari. Vana va fanele ku titwa va hlayisekile, va amukeriwa na ku va va ri va nkoka hi vatswari va vona. Vuxaka lebyi khathalelaka byi nga pfuna vana leswaku va titshemba ni ku sirheleleka emintlhavekweni.<ref>{{Cite web|title=The power of parenting {{!}} UNICEF|url=https://www.unicef.org/stories/power-parenting|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
UNICEF yi kandziyisa leswaku ku kula u titwa u rhandziwa ni ku kuma nkhathalelo lowu kurisaka swi nga endla ku hambana ka nkoka eku kuleni ka n’wana. Vuxaka byo seketela na vahlayisi na byona i bya nkoka eka vuhlayiseki na nhluvukiso wa vana.Vatswari va ni xiphemu xa nkoka eku dyondziseni ka vana va vona. Va nga khutaza vana ku ya exikolweni nkarhi na nkarhi, va hetisa ntirho wa vona wa xikolo, va va ni mikhuva leyinene yo dyondza ni ku tsakela ku dyondza. A swi bohi leswaku vatswari va tiva dyondzo yin’wana ni yin’wana ya xikolo leswaku va kota ku seketela vana va vona. Ku khutaza, ku vulavurisana na vadyondzisi na ku tumbuluxa ndhawu leyi faneleke yo dyondza swi nga endla ku hambana loku nga na nhlamuselo.<ref>{{Cite web|date=2021-02-28|title=Parenting of Adolescents {{!}} UNICEF|url=https://www.unicef.org/reports/parenting-adolescents|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
UNICEF yi xiya leswaku vatswari va teka swiboho na ku nyika nseketelo lowu fambelanaka na dyondzo ya vana, rihanyo, swakudya na vuhlayiseki, hinkwaswo leswi swi nga kucetela nhluvukiso.Vana va lava nkongomiso loko va ri karhi va kula. Vatswari va pfuna vana ku twisisa ku hambana exikarhi ka mahanyelo lama faneleke na lama nga fanelangiki. Vutswari lebyi humelelaka byi katsa ku veka mindzilakano leyi twalaka loko u ri karhi u yingisela ni mintlhaveko ni swilaveko swa vana.<ref>{{Cite web|title=UNICEF parenting {{!}} UNICEF South Africa|url=https://www.unicef.org/southafrica/unicef-parenting|accessdate=2026-09-23|website=www.unicef.org|language=en}}</ref>
Loko vana va ri emalembeni ya kondlo-a-ndzi-dyi, ntirho wa vatswari wa cinca. Vantshwa va tiyimela hi voxe naswona va sungula ku tiendlela swiboho swo tala. UNICEF yi xiya leswaku vutswari hi nkarhi wa vuntshwa swi lava vutshila na tindlela leti faneleke eka nhluvukiso loko swilaveko swa vana swi cinca.Ku va mutswari namuntlha swi nga va ntlhontlho. Vatswari va nga ha boheka ku ringanisela ntirho, vutihlamuleri bya le kaya, dyondzo ni ku hlayisa vana. Thekinoloji yi tlhele yi nghenisa mintlhontlho leyintshwa, ku katsa na ku lawula matirhiselo ya vana ya ti-smartphone, swihangalasamahungu swa le ka social media na inthanete.<ref>{{Cite web|date=2026-08-24|title=Center on the Developing Child at Harvard University|url=https://developingchild.harvard.edu/homepage/|accessdate=2026-09-23|website=Center on the Developing Child at Harvard University|language=en-US}}</ref>
== SWIHLOVO ==
<references />
*
td537nvifs77077aie6tpwuq2f1vvgr
User:Kataliya23/Dirafiti 7
2
8170
42526
2026-09-23T19:32:48Z
Kataliya23
12473
ku tsala dirafiti
42526
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
toqrrt43l92k30o2tkefy3wxcluo743
42527
42526
2026-09-23T19:48:28Z
Kataliya23
12473
ku tsala atikili
42527
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
Dyandza a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
69nnr891smgd9lorybiu7lcpeak3yiq
42528
42527
2026-09-23T19:49:46Z
Kataliya23
12473
ku chela bold
42528
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
7h2zq6mo4ax6oz4ztd5wxf1r4qh719n
42529
42528
2026-09-23T19:53:55Z
Kataliya23
12473
Ku tsala heading
42529
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
qasl2v5ebopqocts1de2r2ya9m31l85
42530
42529
2026-09-23T19:58:26Z
Kataliya23
12473
ku chela khathegorisi
42530
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
[[Category:Mati]]
4efk3lsv9jmcqzv78kvocy5pd10k449
42531
42530
2026-09-23T20:02:19Z
Kataliya23
12473
ku xifaniso
42531
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
[[File:Wadi Rum Desert, Jordan, Arid Dry Climate.jpg|thumb|Xifaniso xa ku komba Dyandza]]
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
[[Category:Mati]]
kccu0evfw227wmtrwm2ltgnih42xag1
42532
42531
2026-09-23T20:09:43Z
Kataliya23
12473
ku chela cite
42532
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
<ref name=":1">[https://www.bing.com/search?pglt=297&q=dyandza&cvid=02c10a61d3c641a38596183f40513029&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIABBFGDkyBggAEEUYOTIGCAEQABhAMgYIAhAAGEAyBggDEAAYQDIGCAQQABhAMgYIBRAAGEAyBggGEAAYQDIGCAcQABhAMgYICBAAGEDSAQkzMTI4MmowajGoAgCwAgA&FORM=ANNTA1&PC=HCTS dyandza - Searc]</ref>
DYANDZA
[[File:Wadi Rum Desert, Jordan, Arid Dry Climate.jpg|thumb|Xifaniso xa ku komba Dyandza]]
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga<ref name=":1" /> . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo<ref name=":1" />.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
[[Category:Mati]]
fh0x5vp8s5jrq5j3toeq5pztfevmd1u
42533
42532
2026-09-23T20:10:45Z
Kataliya23
12473
42533
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
[[File:Wadi Rum Desert, Jordan, Arid Dry Climate.jpg|thumb|Xifaniso xa ku komba Dyandza]]
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga<ref name=":1">[https://www.bing.com/search?pglt=297&q=dyandza&cvid=02c10a61d3c641a38596183f40513029&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIABBFGDkyBggAEEUYOTIGCAEQABhAMgYIAhAAGEAyBggDEAAYQDIGCAQQABhAMgYIBRAAGEAyBggGEAAYQDIGCAcQABhAMgYICBAAGEDSAQkzMTI4MmowajGoAgCwAgA&FORM=ANNTA1&PC=HCTS dyandza - Searc]</ref> . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni swakudya.Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo<ref name=":1" />.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona swifuwo swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
[[Category:Mati]]
p24a7zcujkcoz1jtu4pmscmjj4tkk65
42534
42533
2026-09-23T20:16:48Z
Kataliya23
12473
Ku chela liki.
42534
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 7
DYANDZA
[[File:Wadi Rum Desert, Jordan, Arid Dry Climate.jpg|thumb|Xifaniso xa ku komba Dyandza]]
'''Dyandza''' a ri ri kona etikoxikaya tinwana ta Afrika Dzonga<ref name=":1">[https://www.bing.com/search?pglt=297&q=dyandza&cvid=02c10a61d3c641a38596183f40513029&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIABBFGDkyBggAEEUYOTIGCAEQABhAMgYIAhAAGEAyBggDEAAYQDIGCAQQABhAMgYIBRAAGEAyBggGEAAYQDIGCAcQABhAMgYICBAAGEDSAQkzMTI4MmowajGoAgCwAgA&FORM=ANNTA1&PC=HCTS dyandza - Searc]</ref> . Ku hete tin'hweti to tala ku nga ni mpfula. Misinya, swimilana ni byanyi a swi sungula ku oma. Swifuwo swo fana na tihomu, timbuti ni tinyimpfu a swi pfumala mati ni [[swakudya]].Eka mungaga wa Mavhungu, vanhu a va vilela hikuva milambu ni swihlovo a swi omile. Vana a va famba mpfhuka wo leha ku ya lava mati. Varimi vona leswaku swimilani swa vona swa mavele ni miroho a swi fa hi ku pfumala mati.Siku rin'wana ,varhangeri va muganga va hlengeletana na vaki ku vulavula hi ndlela yo hlayisa mati. Va bohe ku tirhisa mati hi vukheta ni ku byala swimilana leswi kotaka ku hanya hi mati matsongo<ref name=":1" />.Endzhaku ka nkarhi, mapapa ya ntima ma humele exibakabakeni naswona mpfula yi sungula ku na. Vanhu va tsake swinene hikuva misava yi tlhela yi va rihlaza na swona [[swifuwo]] swi tlhela swi kuma mati.
== Swikombo ==
[[Category:Mati]]
q6v9jv7pgxdzcbec6tny7u4wb6vobew
User:Kataliya23/Dirafiti 8
2
8171
42537
2026-09-23T20:20:51Z
Kataliya23
12473
ku tsala dirafiti
42537
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
6pnisrj2ttve2mmmcwkrxfx0bd13w5l
42538
42537
2026-09-23T20:40:14Z
Kataliya23
12473
ku tsala atikili
42538
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
Rirhandzu i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. Rirhandzu a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile . Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. Vatswari lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
5tp6ayvmhhpo4pu1frng41ejzzub04f
42539
42538
2026-09-23T20:42:03Z
Kataliya23
12473
Ku tsala heading
42539
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
'''Rirhandzu''' i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. Rirhandzu a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile . Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. Vatswari lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
== Swikombiso ==
tnefg09qqfg93xll30qmfi58l45t5tl
42540
42539
2026-09-23T20:43:33Z
Kataliya23
12473
Ku chela liki.
42540
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
'''Rirhandzu''' i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. [[Rirhandzu]] a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile . Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. [[Vatswari]] lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
== Swikombiso ==
fbdgvbgav7os1gu70adr0lapqowi8wf
42541
42540
2026-09-23T20:48:34Z
Kataliya23
12473
ku vekela xifaniso
42541
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
[[File:Lucky time —- — Love life.jpg|thumb|304x304px|Rirhandzu]]
'''Rirhandzu''' i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. [[Rirhandzu]] a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile .
Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. [[Vatswari]] lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
== Swikomb0 ==
1oglnmw9qfdoh4zmzmoy22cv48n703m
42542
42541
2026-09-23T20:52:09Z
Kataliya23
12473
42542
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
[[File:Lucky time —- — Love life.jpg|thumb|304x304px|Rirhandzu]]
'''Rirhandzu''' i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu<ref name=":1">[https://www.bing.com/search?pglt=297&q=rirhandz&cvid=d8373abc22db41d48409bd4b93347c7c&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIARBFGDkyBwgAEC4Y-QcyBggBEEUYOTIGCAIQABhAMgYIAxAAGEAyBggEEAAYQDIGCAUQABhAMgYIBhAAGEAyBggHEAAYQDIGCAgQRRg80gEJMTU1ODFqMGoxqAIAsAIA&FORM=ANNTA1&PC=HCTS rirhandz - Search]</ref>. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. [[Rirhandzu]] a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile .
Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana<ref name=":1" />. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. [[Vatswari]] lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
== Swikomb0 ==
dokvy8frlcnjpubxvpgrqrvv8pyvqzo
42543
42542
2026-09-23T20:56:31Z
Kataliya23
12473
ku tsala khategorisi
42543
wikitext
text/x-wiki
Leyi i Dirafiti ya mina ya 8
RIRHANDZU
[[File:Lucky time —- — Love life.jpg|thumb|304x304px|Rirhandzu]]
'''Rirhandzu''' i nchumu wa nkoka swinene evuton'wini bya vanhu<ref name=":1">[https://www.bing.com/search?pglt=297&q=rirhandz&cvid=d8373abc22db41d48409bd4b93347c7c&gs_lcrp=EgRlZGdlKgYIARBFGDkyBwgAEC4Y-QcyBggBEEUYOTIGCAIQABhAMgYIAxAAGEAyBggEEAAYQDIGCAUQABhAMgYIBhAAGEAyBggHEAAYQDIGCAgQRRg80gEJMTU1ODFqMGoxqAIAsAIA&FORM=ANNTA1&PC=HCTS rirhandz - Search]</ref>. I ku rhandza munhu kumbe hi mbilu hinkwayo, u kombisa ku khathalela, ku xixima ni ku twisisa. [[Rirhandzu]] a ri heleli eka ku rhandza munhu loyi u nga eka vuxaka na yena ntsena, kambe ri tlhela ri katsa rirhandzu ra vatswari eka vana va vona, rirhandzu ra vanghana, rirhandzu ra midyangu ni rirhandzu leri vanhu va nga na rona eka vaakikulobye.Loko munhu a ri ni rirhandzu, u rhandza ku pfuna vanwana naswona u lava ku vona va tsakile .
Rirhandzu ri endla leswaku vanhu rivalelana loko kuri niku twanana loku nga hoxeka kumbe ku hambana hi marito.Ri tlhela ri dyondzisa vanhu ku lehisela vanwana mbilu, ku yingisela ni ku xixima mavonelo ya van'wana<ref name=":1" />. Eka midyangu, rirhandzu ri endla leswaku ku va ni kurhula ni ntsako. [[Vatswari]] lava rhandzaka vana va vona va va hlayisa, va va letela naswona va va pfuna ku kula kahle. Rirhandzu a hi marito ntsena kambe rifanele ku vanakala hi swiendlo. Loko munhu a pfuna , akhathalela vanwana u kombisa rirhandzu ra ntiyiso.
== Swikomb0 ==
<references />
[[Category:Rhandazaka]]
gnm09ee2r1bm25aiovu0dkkmf4qrm36