Башкортстан гимны

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="tt">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>ttwiki</dbname>
    <base>https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B8%D1%82</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.7</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Махсус</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Бәхәс</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Кулланучы</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Кулланучы бәхәсе</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедия бәхәсе</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файл бәхәсе</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">МедиаВики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">МедиаВики бәхәсе</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Калып</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Калып бәхәсе</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Ярдәм</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Ярдәм бәхәсе</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Төркем</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Төркем бәхәсе</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Портал</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Портал бәхәсе</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Обсуждение модуля</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Башкортстан гимны</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12630</id>
    <revision>
      <id>5969281</id>
      <parentid>4404039</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T00:42:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13255" sha1="obd7nxtngqf11361jfmlhf0kyoado3l" xml:space="preserve">[[Рәсем:Anthem of Bashkortostan.ogg|thumb]]
[[Рәсем:Hymn of Bashkortostan.jpg|thumb|200px|Ноталар]]

'''Башкортстан Республикасы Дәүләт гимны''' — Башкортстанның дәүләт символы. [[2008]] елның [[18 сентябрь|18 сентябрендә]] куллануга кертелгән.&lt;ref name=&quot;litnews&quot;&gt;http://www.litnews.ru/news/2008091914.php ''18 сентября Государственное Собрание - Курултай Республики Башкортостан утвердил республиканский гимн.'' Литературные Новости. 19 September 2008.&lt;/ref&gt;

== Текст ==
=== Башкорт телендә ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
|bgcolor=&quot;#007AFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Кириллица'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFD700&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Латин әлифбасы'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#007A00&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''гарәп язуы (яңа имлә)'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|-
|&lt;poem&gt;&lt;small&gt;'''1-се куплет:'''&lt;/small&gt;
Башҡортостан, һин һөйөклө ғәзиз ер,
Халҡыбыҙҙың изге Ватаны.
Сал Уралдан ҡалҡа бар тарафҡа
Тыуған илдең тыныс ал таңы.

&lt;small&gt;'''Ҡушымта:'''&lt;/small&gt;
''Дан һиңә, Башҡортостан!''
''Илен һөйгән азат халҡыңа дан!''
''Россия менән бөйөк берҙәмлектә''
''Сәскә ат, Башҡортостан!''

&lt;small&gt;'''2-се куплет:'''&lt;/small&gt;
Башҡортостан, һин хөрмәтле данлы ил,
Еңеү яулап алға бараһың.
Киләсәккә яҡты нур-моң сәсә
Һинең ғорур рухлы байрағың.

&lt;small&gt;'''''Ҡушымта'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''3-сө куплет:'''&lt;/small&gt;
Республикам, йондоҙ булып балҡы һин,
Күкрәп йәшә, гүзәл илебеҙ.
Тыуған ерҙә һүнмәҫ усағыбыҙ,
Тыуған телдә тынмаҫ йырыбыҙ.

&lt;small&gt;'''''Ҡушымта'''''&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;litnews&quot;/&gt;&lt;ref&gt;http://kiskeufa.ru/index.php?dn=news&amp;to=art&amp;id=2363 ''РЕСПУБЛИКАБЫҘҘЫҢ ҮҘ ПРЕЗИДЕНТЫ, ГЕРБЫ, ФЛАГЫ, ГИМНЫ БАР.'' Киске Өфө. 14 Octobet 2014.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.bashkortostan.ru/upload/symbol/Gimn_bash1.jpg |title=Башҡортостан Республикаһы рәсми сайтында Башҡортостан Республикаһының Дәүләт гимны башҡорт телендә яҙмаһы |accessdate=2013-07-06 |archivedate=2012-05-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120513073317/http://bashkortostan.ru/upload/symbol/Gimn_bash1.jpg }}&lt;/ref&gt; &lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;&lt;small&gt;'''1-se kuplet:'''&lt;/small&gt;
Başqortostan, hin höyöklö ğäziz yer,
Xalqıbıđđıñ izge Watanı.
Sal Uraldan qalqa bar tarafqa
Tıwğan ildeñ tınıs al tañı.

&lt;small&gt;'''Quşımta:'''&lt;/small&gt;
''Dan hiñä, Başqortostan!''
''İlen höygän azat xalqıña dan!''
''Räsäy menän böyök berđämlektä''
''Säskä at, Başqortostan!''

&lt;small&gt;'''2-se kuplet:'''&lt;/small&gt;
Başqortostan, hin xörmätle danlı il,
Yeñew yawlap alğa barahıñ.
Kiläsäkkä yaqtı nur-moñ säsä
Hineñ ğorur ruxlı bayrağıñ.

&lt;small&gt;'''''Quşımta'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''3-sö kuplet:'''&lt;/small&gt;
Respublikam, yondođ bulıp balqı hin,
Kükräp yäşä, güzäl ilebeđ.
Tıwğan yerđä hünmäŧ usağıbıđ,
Tıwğan teldä tınmaŧ yırıbıđ.

&lt;small&gt;'''''Quşımta'''''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|dir=&quot;rtl&quot;|&lt;poem&gt;‎&lt;small&gt;'''١-سىُ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
باشقۇرتۇستان، ھین ھۇیۇكلۇ عەزیز یىُر،
‎حالقىُبىُذذىُڭ ئیزگىُ ۋاتانىُ.
‎سال ئورالدان قالقا بار تارافقا 
‎تىُوعان ئیلدىُڭ ࢭتىُنىُس ئال تاڭىُ.

&lt;small&gt;'''قوشىُمتا:'''&lt;/small&gt;
''‎دان ھیڭە، باشقۇرتۇستان!''
‎''ئینىُن ھۇیگەن ئازات حالقىُڭا دان!''
‎''رەسەی مىُنەن بۇیۇك بىُرذەملىُكتە''
‎''سەسكە ئات، باشقۇرتۇستان!''

&lt;small&gt;'''٢-سىُ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
‎باشقۇرتۇستان، ھین حۇرمەتلىُ دانلىُ ئیل،
‎یىُڭىُو یاولاپ ئالعا باراھىُڭ.
‎كیلەسەككە یاقتىُ ࢭنور-ࢭمۇڭ سەسە
‎ھینىُڭ عۇرور ࢭروحلئ بایراعىُڭ.

&lt;small&gt;'''''قوشیُمتا'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''٣-سۇ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
‎رىُسپوبلیكام، ࢭیۇندۇذ ࢭبولىُپ بالقىُ ھین،
‎كوكرەپ یەشە، گوزەل ئیلىُبىُذ.
‎تىُوعان یىُرذە ھونمەث ئوساعىُبىُذ،
‎تىُوعان تىُلدە تىُنماث ࢭیىُرىُبىُذ.

&lt;small&gt;'''''قوشىُمتا'''''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|}

=== Татар телендә ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
|bgcolor=&quot;#007AFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Кириллица'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFD700&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Латин әлифбасы'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#007A00&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Гарәп язуы (яңа имля)'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|-
|&lt;poem&gt;&lt;small&gt;'''1-че куплет:'''&lt;/small&gt;
Башкортстан, син сөекле газиз җир,
Халкыбызның изге Ватаны.
Чал Уралдан калка бар тарафка
Туган илнең тыныч ал таңы.

&lt;small&gt;'''Кушымта:'''&lt;/small&gt;
''Дан сиңа, Башкортстан!''
''Илен сөйгән азат халкыңа дан!''
''Россия белән бөек бердәмлектә''
''Чәчкә ат, Башкортстан!''

&lt;small&gt;'''2-че куплет:'''&lt;/small&gt;
Башкортстан, син хөрмәтле данлы ил,
Җиңү яулап алга барасың.
Киләчәккә якты нур-моң чәчә
Синең горур рухлы байрагың.

&lt;small&gt;'''''Кушымта'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''3-че куплет:'''&lt;/small&gt;
Республикам, йолдыз булып балкы син,
Күкрәп яшә, гүзәл илебез.
Туган җиргә сүнмәс учагыбыз,
Туган телдә тынмас җырыбыз.

&lt;small&gt;'''''Кушымта'''''&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;[http://www.azatliq.org/content/article/1201492.html Башкортстан гимны сүзләре тәнкыйтьләнде]&lt;/ref&gt;&lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;&lt;small&gt;'''1-çe kuplet:'''&lt;/small&gt;
Başqortstan, sin söyekle ğäziz cir,
Xalqıbıznıñ izge Watanı.
Çal Uraldan qalqa bar tarafqa
Tuğan ilneñ tınıç al tañı.

&lt;small&gt;'''Quşımta:'''&lt;/small&gt;
''Dan siñä, Başqortstan!''
''İlen söygän azat xalqıña dan!''
''Rusiä belän böyek berdämlektä''
''Çäçkä at, Başqortstan!''

&lt;small&gt;'''2-çe kuplet:'''&lt;/small&gt;
Başqortstan, sin xörmätle danlı il,
Ciñü yawlap alğa barasıñ.
Kiläçäkkä yaqtı nur-moñ çäçä
Sineñ ğorur ruxlı bayrağıñ.

&lt;small&gt;'''''Quşımta'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''3-çe kuplet:'''&lt;/small&gt;
Respublikam, yoldız bulıp balqı sin,
Kükräp yäşä, güzäl ilebez.
Tuğan cirgä sünmäs uçağıbız,
Tuğan teldä tınmas cırıbız.

&lt;small&gt;'''''Quşımta'''''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|dir=&quot;rtl&quot;|&lt;poem&gt;‎&lt;small&gt;'''١-چىُ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
باشقۇرتستان، سین سۇيىُكلىُ عەزيچیز جير،
‎حالقىُبىُزنئڭ ئيزگىُ ۋاتانىُ.
‎چال ئورالدان قالقا بار تارافقا 
‎توعان ئيلنىُڭ ࢭتىُنىُچ ئال تاڭىُ.

&lt;small&gt;'''قوشىُمتا:'''&lt;/small&gt;
''‎دان سیڭە، باشقۇرتستان!''
‎''ئیلىُن سۇیگەن ئازات حالقىُڭا دان!''
‎''روسیە بىُلەن بۇیىُك بىُردەملىُكتە''
‎''چەچكە ئات، باشقۇرتستان!''

‎&lt;small&gt;'''٢-چىُ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
‎باشقۇرتستان، سین حۇرمەتلىُ دانلىُ ئیل،
‎جیڭو یاولاپ ئالعا باراسىُڭ.
‎كیلەچەككە ياقتىُ ࢭنور-ࢭمۇڭ چەچە
‎سینىُڭ عۇرور ࢭروحلىُ بایراعىُڭ.

&lt;small&gt;'''''قوشىُمتا'''''&lt;/small&gt;

&lt;small&gt;'''٣-چىُ كوپلىُت:'''&lt;/small&gt;
‎رىُسپوبلیكام، ࢭیۇلدىُز ࢭبولیچىُپ بالقىُ سین،
‎كوكرەپ یەشە، گوزەل ئیلىُبىُز.
‎توعان جیرگە سونمەس ئوچاعىُبىُذ،
‎توعان تىُلدە تىُنماس ࢭجىُرىُبىُز.

&lt;small&gt;'''''قوشىُمتا'''''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|}

=== Рус телендә ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
|bgcolor=&quot;#007AFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Кириллица'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#FFFFFF&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFD700&quot;&gt;&lt;center&gt;'''Латин әлифбасы'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|bgcolor=&quot;#007A00&quot;|&lt;div style=&quot;display:inline;color:#FFFFFF&quot;&gt;&lt;center&gt;'''ХФӘ транскрипциясе'''&lt;/center&gt;&lt;/div&gt;
|-
|&lt;poem&gt;&lt;small&gt;'''I'''
Башкортостан, Отчизна дорогая,
Ты для нас священная земля.
С Урала солнце всходит, озаряя
Наши горы, реки и поля.

&lt;small&gt;'''Припев:'''&lt;/small&gt;
''Славься, наш Башкортостан!''
''Судьбой народу ты для счастья дан!''
''С Россией мы едины – и всегда''
''Процветай, Башкортостан!''

'''II'''
Башкортостан – ты наша честь и слава.
Доброй волей, дружбой ты силён.
И стяг твой реет гордо, величаво –
Он свободой, братством окрылён.

&lt;small&gt;'''''Припев'''''&lt;/small&gt;

'''III'''
Республика, сияй звездой прекрасной,
Ты ликуй в свершеньях и трудах!
Родной очаг пусть никогда не гаснет,
Пусть ведут нас песни сквозь года.

&lt;small&gt;'''''Припев'''''&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;litnews&quot;/&gt;&lt;ref&gt;http://www.bashinform.ru/news/170511-tekst-gosudarstvennogo-gimna-respubliki-bashkortostan/ ''Текст Государственного гимна Республики Башкортостан''. башинформ.рф. 18 September 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.bashkortostan.ru/upload/symbol/Gimn_rus.jpg |title=Башҡортостан Республикаһы рәсми сайтында Башҡортостан Республикаһының Дәүләт гимны урыҫ телендә яҙмаһы |accessdate=2013-07-06 |archivedate=2012-05-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120513072658/http://bashkortostan.ru/upload/symbol/Gimn_rus.jpg }}&lt;/ref&gt;&lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;'''I'''
Başqortostan, Otçizna dorogaya,
Tı dlä nas swäşçennaya zemlä.
S Urala sontse wsxodit, ozaräyä
Naşi gorı, reki i polä.

&lt;small&gt;'''Pripew:'''&lt;/small&gt;
''Slawysä, naş Başqortostan!''
''Sudyboy narodu tı dlä sçastyä dan!''
''S Rossiyey mı yedinı – i wsegda''
''Protswetay, Başqortostan!''

'''II'''
Başqortostan – tı naşa çesty i slawa.
Dobroy woley, drujboy tı silön.
İ stäg twoy reyet gordo, weliçawo –
On swobodoy, bratstwom okrılön.

&lt;small&gt;'''''Pripew'''''&lt;/small&gt;

'''III'''
Respublika, siyäy zwezdoy prekrasnoy,
Tı likuy w swerşenyäx i trudax!
Rodnoy oçag pusty nikogda ne gasnet,
Pusty wedut nas pesni skwozy goda.

&lt;small&gt;'''''Pripew'''''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;'''1'''
[bəʂkərtɐˈstan ǀ ɐˈt͡ɕːiznə dərɐˈɡajə ǀ]
[ˈtɨ dlʲɪ ˈnas svʲɪˈɕːenːəjə zʲɪmˈlʲæ ‖]
[s‿ʊˈralə ˈsont͡sɪ ˈfsxodʲɪt ǀ ɐzɐˈrʲæjə]
[ˈnaʂɨ ˈgorɨ ǀ ˈrʲekʲɪ ˈi ˈpolʲə ‖]

&lt;small&gt;'''[prʲɪˈpʲef]'''&lt;/small&gt;
[ˈslafʲsʲə ǀ ˈnaʂ bəʂkərtɐˈstan ǁ]
[sʊdʲˈboj nɐˈrodʊ ˈtɨ dlʲɪ ˈɕːæsʲtʲjə ˈdan ǁ]
[s‿rɐˈsʲijɪj ˈmɨ jɪˈdʲinɨ ǀ ˈi fsʲɪɡˈda]
[prət͡svʲɪˈtaj ǀ bəʂkərtɐˈstan ǁ]

'''2'''
[bəʂkərtɐˈstan ǀ ˈtɨ ˈnaʂə ˈt͡ɕesʲtʲ ˈi ˈslavə ǀ]
[ˈdobrəj ˈvolʲɪj ǀ ˈdruʐbəj ˈtɨ sʲɪˈlʲɵn ǁ]
[ˈi ˈsʲtʲæk ˈtvoj ˈrʲejɪt ˈgordə ǀ vʲɪlʲɪˈt͡ɕævə ǀ]
[ˈon svɐˈbodəj ǀ ˈbrat͡stvəm ɐkrɨˈlʲɵn ǁ]

&lt;small&gt;'''[prʲɪˈpʲef]'''&lt;/small&gt;

'''3'''
[rʲɪsˈpublʲɪkə ǀ sʲɪˈjæj zvʲɪzˈdoj prʲɪˈkrasnəj ǀ]
[ˈtɨ lʲɪˈkuj f‿svʲɪrˈʂɛnʲjəx ˈi trʊˈdax ǁ]
[rɐdˈnoj ɐˈt͡ɕæk ˈpusʲtʲ nʲɪkɐɡˈda ˈnʲe ˈgasʲnʲɪt ǀ]
[ˈpusʲtʲ vʲɪˈdut ˈnas ˈpʲesʲnʲɪ ˈskvosʲ ˈgodɐ ǁ]

&lt;small&gt;'''[prʲɪˈpʲef]'''&lt;/small&gt;&lt;/poem&gt;
|}

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

[[Төркем:Россия Федерациясе субъектлары гимннары]]
[[Төркем:Башкортостан дәүләт символлары]]</text>
      <sha1>obd7nxtngqf11361jfmlhf0kyoado3l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Хаталар</title>
    <ns>4</ns>
    <id>13891</id>
    <revision>
      <id>5969195</id>
      <parentid>2554675</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:17:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969195</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7069" sha1="pybvn5ywb7lewr0z7jgom99aeatkohq" xml:space="preserve">Бу биттә очраткан {{tl|хаталар}} турында хәбәр итеп була.
{{Index box}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Категория:Википедия:Форум]]
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Хаталар/Архив|Архив]]''' 
}}
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Хаталар&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}

|}
== Еш очрый торган хаталар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;1&quot;
|-
! Хаталы сүз   
! Дөрес язылышы     
! Хаталы бит
|-
| Мәгълумат
| Мәгълүмат
| 
|-
| Элеш
| Өлеш
| 
|-
|
|
| 
| 
|}
Эзләү битендә &quot;эзләү нәтиҗәләре&quot; дип дәрес языла, ләкин нәтиҗәләренең саны нигәдер &quot;Результатлар&quot; дигән сүз белән игълан ителә (мин &quot;Сабитов&quot; исеменә булган мәкаләләрне карадым). 
==Хаталар==
&quot;Мәгълүмат&quot; сүзе еш кына &quot;мәгълумат&quot; дип языла. [[Äğzä:Marat Vildanov|Milləten Söyüçe]] 11. Sen 2009, 15:39 (UTC) Marat Vildanov
==Тәрҗемә хаталары==
'''Баш биттә''' &quot;Сайланган рәсем&quot; дигән хата бар. &quot;Сайланма&quot; булырга тиеш. --[[Кулланучы:Камский|Камский]] 13. Ökt 2009, 10:52 (UTC)
: '''Сайланма рәсем''' һәм '''сайланма мәкалә''' булырга тиеш, дөресме? --[[Кулланучы:Timming|Timming]] 13. Ökt 2009, 13:43 (UTC)
: Уйлап карадым да, &quot;Сайланма&quot; сүзе &quot;Избранное&quot; дигәнне аңлата бит. Ә монда скорее &quot;Выборочный&quot; мәгънәсендә...--[[Кулланучы:Камский|Камский]] 15. Ökt 2009, 06:43 (UTC)
'''Сул якта''' &quot;Эзләү&quot; дигән пункт бар. Шунда икенче кнопканы &quot;Табарга&quot; дип атарга кирәк. --[[Кулланучы:Камский|Камский]] 13. Ökt 2009, 10:52 (UTC)
: Моның турында хәзерге вакытта [[Wikipedia:Кагыйдәләр бәхәсе|тавыш бирү]] бара.--[[Кулланучы:Timming|Timming]] 13. Ökt 2009, 13:43 (UTC)
:: Монда нинди мәгънәдә - &quot;Табарга&quot;мы, &quot;Эзләргә&quot;ме?--[[Кулланучы:Камский|Камский]] 15. Ökt 2009, 06:43 (UTC)
::: Ә, сезне башта аңлап бетермәдем. Аны тиздән эшләрбез.--[[Кулланучы:Timming|Timming]] 15. Ökt 2009, 09:14 (UTC)
===Инфинитив фигыльләр===
[[Wikipedia:Кагыйдәләр бәхәсе|Кагыйдәләр бәхәслегенә]] күчерелде. --[[Кулланучы:Timming|Timming]] 12. Ökt 2009, 22:02 (UTC)
[[Törkem:Википедия]]
[[Төркем:Википедия:Яхшырту]]

== Удаление страницы Ксенофонтов Игорь Борисович на татарском языке ==

Здравствуйте уважаемые администраторы википедии на татарском языке. Большая просьба - поставьте пожалуйста статью в татарской википедии о моем отце Ксенофонтове Игоре Борисовиче &quot;на удаление&quot;. Существуют русская и английская версии статьи - краткие но вполне конкретно описывающие его жизненный путь. Так же существует лаконичная &quot;статья&quot; на татарском - дата рождения, дата смерти и звание &quot;Заслуженный тренер РСФСР&quot;... Не думаю, что кому-то интересна такая краткая информация. Спасибо за понимание.
::Есть еще более лаконичные статьи в Татвики - [[Тюльпан]], например. Так можно быстро накрутить и миллион статей)--[[Кулланучы:Guram52|Guram52]] ([[Кулланучы бәхәсе:Guram52|бәхәс]]) 22 сен 2020, 20:27 (UTC)
::Честно дополнила и написала новые статьи на татарском языке. Когда переводила на татарский ранее мной же переведенные статьи с башкирского, удивилась &quot;неполноте&quot; многих статей на татарском. Это неправильно. Гоняться за количеством, не думая о качестве? [[Кулланучы:Akkashka|Akkashka]] ([[Кулланучы бәхәсе:Akkashka|бәхәс]]) 22 сен 2020, 20:46 (UTC)
* Каких-либо [[Википедия:Мәкалә бетерү|оснований на удаление]] данной статьи я не вижу, на основаниях, что предположительно статья ни кому не интересна мы ее удалить не имеем права, это будет нарушением правил Википедии. Вы, или какой нибудь другой участник, всегда сможете дополнить данную статью. [[Кулланучы:Akkashka|Akkashka]], [[Кулланучы:Guram52|Guram52]], ихтибарыгыз өчен рәхмәт, әгәр [[Тюльпан]] мәкаләсе кебек буш мәкалә, яки бетерүгә сәбәбе булган башка мәкалә күрәсез икән, зинһар анда &lt;nowiki&gt;{{бетерергә}}&lt;/nowiki&gt; яки &lt;nowiki&gt;{{delete|}}&lt;/nowiki&gt; калыбын урнаштырыгыз. Татар Википедиясендә эшчәнлегез өчен бар ишекләр дә ачык. Википедиядә сан өчен дә, сыйфат өчен эшләргә урын чиксез. Википедиянең бүгенгесенә түгел, киләчәгенә күберәк ихтибар биреп, барлык мәкаләләр дә сайланган мәкалә булачагына ышаныйк--[[Кулланучы:Ilnur efende|Ilnur efende]] ([[Кулланучы бәхәсе:Ilnur efende|бәхәс]]) 23 сен 2020, 19:27 (UTC)</text>
      <sha1>pybvn5ywb7lewr0z7jgom99aeatkohq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969198</id>
      <parentid>5969195</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:20:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Архивка китте</comment>
      <origin>5969198</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1022" sha1="e8w8nwvy0tvxfnnlyslxj9chppzyee8" xml:space="preserve">Бу биттә очраткан {{tl|хаталар}} турында хәбәр итеп була.
{{Index box}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Төркем:Википедия:Форум]]
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Хаталар/Архив|Архив]]''' 
}}
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Хаталар&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}

|}


[[Төркем:Википедия:Яхшырту]]</text>
      <sha1>e8w8nwvy0tvxfnnlyslxj9chppzyee8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969204</id>
      <parentid>5969198</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:22:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969204</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1022" sha1="ch4p6lfnqi8d1mpq9ky902g0r9bdu15" xml:space="preserve">Бу биттә очраткан {{tl|хаталар}} турында хәбәр итеп була.
{{Index box}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Төркем:Википедия:Форум]]
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Хаталар&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Хаталар/Архив|Архив]]''' 
}}

|}


[[Төркем:Википедия:Яхшырту]]</text>
      <sha1>ch4p6lfnqi8d1mpq9ky902g0r9bdu15</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Индонезия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14981</id>
    <revision>
      <id>5969139</id>
      <parentid>5887993</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:31:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33956" sha1="a0jvgo59uq2ftso1kjilnb0lmk1bn8r" xml:space="preserve">{{ДәүләтВМ}}
'''Индоне́зия''' ({{lang-id|Indonesia}}), рәсми атама — '''Индоне́зия Җөмһүрияте''' ({{lang-id|Republik Indonesia}}) — [[Көньяк-көнчыгыш Азия]]дә иң зур [[дәүләт]], мәйданы буенча дөньяда 16нчы урында. [[Зонд архипелагы]] утрауларында урнаша һәм иң зур утрау дәүләте булып санала. Халык саны буенча дөньяда дүртенче урында. Бай тарихлы дәүләт.

== Тарих ==
Үз бердәмлеге өчен Индонезия [[Нидирлан|Нидерландлар]]ның колониаль эшчәнлегенә рәхмәтле булырга тиеш. Нидерландлар архипелаг утрауларның күпчелеген үз хакимлеге астында җыйган.

== Мәдәният ==
=== Дин ===
Индонезия — [[ислам|мөселманнар]] саны буенча дөньяда беренче урында тора, чөнки индонезиялеләрнең 87 % тан артыгы үзләрен 2010 елгы халык санын алу буенча мөселман дип игълан иткән. Кайсыбер аерым утрауларда башка [[дин]] вәкилләре дә бар. 9,87 % — [[христианнар]], 1,69 % (3 млн 528 мең кеше) — [[Индонезиядә Һинд дине|һинд дине]] вәкилләре, 0,72 % — [[буддачылык]] тарафдары һәм 0,56 % — башка диннәр вәкилләре. Индонезия Конституциясе рәсми рәвештә ислам, протестантлык, Рим католик динен, буддачылыкны, һинд динен һәм конфуцианлыкны гына таный.
* [[Индонезиядә ислам]]

== Башкала ==
Башкаласы ― [[Джакарта]]. Башкаланы төзелеп килүче [[Нусантара (шәһәр)|Нусантара]] шәһәренә күчерү планы тормышка ашырыла.
[[Файл:Nusantara, Indonesia - President visiting the new capital.jpg|thumb|left|280px|Президент [[Җоко Видодо]] Индонезиянең яңа башкаласы өчен сайлап алынган урынны карый. [[Көнчыгыш Калимантан (провинция)|Көнчыгыш Калимантан]] провинциясе, декабрь, 2019 ел]]
Индонезия җитәкчелегенең башкаланы күчерү турындагы карары Джакартада халыкның артык күбәюе, бу мегаполисның инфраструктура һәм экология проблемалары белән мотивацияләнә. Грунт нигезенең масштаблы деформацияләре нәтиҗәсендә Джакартаның елына 25 сантиметр тизлек белән су астына китүен раслаган фәнни тикшеренүләр игътибарга алынган: әлеге тенденция сакланып калса, һәрхәлдә, якындагы ике-өч дистә ел эчендә шәһәрнең яртысына су басу куркынычы яный &lt;ref&gt;''Константин Волков.'' [https://rg.ru/2019/08/29/stolica-indonezii-uhodit-pod-vodu-katastroficheskimi-tempami.html Столица Индонезии уходит под воду катастрофическими темпами.] [[Российская газета]], 29.08.2019&lt;/ref&gt; .

Яңа башкаланы төзү планнары 2019 елда игълан ителгән, шәһәр төзелеше эшләре 2021 елда башланган. Яңа башкала исеме рәсми рәвештә 2022 елның гыйнварында расланган.

== Провинцияләре ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5098 }
|section=
|sort=p571
|columns=p94,label:исем,p571,p6,p36,p150,p242}}
{| class='wikitable sortable'
! илтамга сурәте
! исем
! нигезләнү датасы
! башкарма хакимият башлыгы
! башкала
! административ бүленеше
! харита сурәте
|-
| [[Файл:Coat of arms of Jakarta.svg|center|128px]]
| [[Cakarta|Джакарта]]
| data-sort-value=&quot;1527&quot; | 1527-06-22
| ''[[:d:Q12506342|Pramono Anung]]''
| No/unknown value
| ''[[:d:Q10107|Thousand Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10109|Central Jakarta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10111|East Jakarta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10113|North Jakarta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10114|South Jakarta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10116|West Jakarta]]''
| [[Файл:Jakarta Special Capital Region in Indonesia (special marker).svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Java.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3724|Көнбатыш Ява]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-08-19
| ''[[:d:Q114288861|Bey Machmudin]]''
| [[Бандуң]]
| ''[[:d:Q10363|Bogor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10368|Cirebon]]''&lt;br/&gt;[[Депок]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10332|Bandung]]''&lt;br/&gt;[[Бандуң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10388|West Bandung]]''&lt;br/&gt;[[Банҗар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10340|Bekasi]]''&lt;br/&gt;[[Бекаси]]&lt;br/&gt;[[Богор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10365|Ciamis]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10367|Cianjur]]''&lt;br/&gt;[[Чимаһи]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10371|Garut]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10374|Indramayu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10375|Karawang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10376|Kuningan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10377|Majalengka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46483|Pangandaran]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10378|Purwakarta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10380|Subang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10381|Sukabumi]]''&lt;br/&gt;[[Сукабуми]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10382|Sumedang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10385|Tasikmalaya]]''&lt;br/&gt;[[Тасикмалая]]&lt;br/&gt;[[Чиребон]]
| [[Файл:West Java in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of North Sumatra.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2140|Төньяк Суматра]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-04-15
| ''[[:d:Q114288311|Agus Fatoni]]''
| [[Медан]]
| ''[[:d:Q1795|Asahan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5797|Batu Bara]]''&lt;br/&gt;[[Бинҗай]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5801|Dairi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5804|Deli Serdang]]''&lt;br/&gt;[[Гунуңситоли]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5808|Humbang Hasundutan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5810|Karo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5814|Labuhanbatu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5905|South Labuhanbatu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5842|North Labuhanbatu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5833|Langkat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5837|Mandailing Natal]]''&lt;br/&gt;[[Медан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5841|Nias]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5909|West Nias]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5918|South Nias]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5853|North Nias]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5866|Padang Lawas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5857|North Padang Lawas]]''&lt;br/&gt;[[Падаңсидемпуан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5872|Pakpak Bharat]]''&lt;br/&gt;[[Пематаңсиантар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5888|Samosir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5899|Serdang Bedagai]]''&lt;br/&gt;[[Сиболга]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5903|Simalungun]]''&lt;br/&gt;[[Танҗуңбалай]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5914|South Tapanuli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5800|Central Tapanuli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5863|North Tapanuli]]''&lt;br/&gt;[[Тебиң-Тиңги]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5911|Toba]]''&lt;br/&gt;[[Банда-Ачеһ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5662|Great Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5751|Pidie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5750|North Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5674|East Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5675|Central Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5778|West Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5759|South Aceh]]''
| [[Файл:North Sumatra in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of South Sumatra.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2271|Көньяк Суматра]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-09-12
| ''[[:d:Q16180910|Herman Deru]]''
| [[Палембаң]]
| ''[[:d:Q8107|Banyuasin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8112|Empat Lawang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8117|Lahat]]''&lt;br/&gt;[[Лубуклиңгау]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8119|Muara Enim]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8120|Musi Banyuasin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8121|Musi Rawas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18511812|North Musi Rawas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8122|Ogan Ilir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8125|Ogan Komering Ilir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8126|Ogan Komering Ulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8127|South Ogan Komering Ulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8110|East Ogan Komering Ulu]]''&lt;br/&gt;[[Пагар-Алам]]&lt;br/&gt;[[Палембаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15729116|Penukal Abab Lematang Ilir]]''&lt;br/&gt;[[Прабумулиһ]]&lt;br/&gt;[[Паңкал-Пинаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8163|Bangka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8164|Belitung]]''
| [[Файл:South Sumatra in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Central Java.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3557|Үзәк Ява]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-08-15
| ''[[:d:Q12483474|Ganjar Pranowo]]''
| [[Семараң]]
| [[Суракарта]]&lt;br/&gt;[[Салатига]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11013|Wonosobo]]''&lt;br/&gt;[[Магелаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10604|Banjarnegara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10620|Kudus]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10605|Banyumas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10607|Batang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10979|Temanggung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10692|Sukoharjo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10619|Klaten]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10610|Brebes]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10618|Kendal]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10609|Boyolali]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10612|Cilacap]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10614|Grobogan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10608|Blora]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10613|Demak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10615|Jepara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10616|Karanganyar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10621|Magelang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10617|Kebumen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10622|Pati]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10623|Pekalongan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10674|Purworejo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10684|Rembang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10624|Pemalang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10625|Purbalingga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10688|Sragen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10687|Semarang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10705|Tegal]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10981|Wonogiri]]''&lt;br/&gt;[[Семараң]]&lt;br/&gt;[[Пекалоңан]]&lt;br/&gt;[[Тегал]]
| [[Файл:Central Java in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of East Java.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3586|Көнчыгыш Ява]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-02-25
| ''[[:d:Q124610108|Adhy Karyono]]''
| [[Сурабая]]
| ''[[:d:Q11066|Bangkalan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11067|Banyuwangi]]''&lt;br/&gt;[[Бату (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11069|Blitar]]''&lt;br/&gt;[[Блитар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11071|Bojonegoro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11076|Bondowoso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11077|Gresik]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11080|Jember]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11082|Jombang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11084|Kediri]]''&lt;br/&gt;[[Кедири]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11086|Lamongan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11087|Lumajang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11091|Madiun]]''&lt;br/&gt;[[Мадиун]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11092|Magetan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11095|Malang]]''&lt;br/&gt;[[Малаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11096|Mojokerto]]''&lt;br/&gt;[[Моҗокерто]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11098|Nganjuk]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11108|Ngawi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11111|Pacitan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11112|Pamekasan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11115|Pasuruan]]''&lt;br/&gt;[[Пасуруан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11118|Ponorogo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11121|Probolinggo]]''&lt;br/&gt;[[Проболиңго]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11127|Sampang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11129|Sidoarjo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11134|Situbondo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11137|Sumenep]]''&lt;br/&gt;[[Сурабая]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11139|Trenggalek]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11141|Tuban]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11143|Tulungagung]]''
| [[Файл:East Java in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Yogyakarta.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3741|Йокьякарта]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-08-15
| ''[[:d:Q2669342|Hamengkubuwana X]]''
| [[Йокьякарта]]
| [[Йокьякарта]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11480|Sleman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11479|Kulon Progo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11478|Gunungkidul]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11477|Bantul]]''
| [[Файл:Special Region of Yogyakarta in Indonesia (special marker).svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Aceh.svg|center|128px]]
| [[Açeh]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-12-07
| ''[[:d:Q17410816|Музакир Манаф]]''
| [[Банда-Ачеһ]]
| ''[[:d:Q5662|Great Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5759|South Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5763|Southeast Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5674|East Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5675|Central Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5778|West Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5751|Pidie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5750|North Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5757|Simeulue]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5672|Aceh Singkil]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5722|Bireuen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5775|Southwest Aceh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5666|Gayo Lues]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5667|Aceh Jaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5746|Nagan Raya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5678|Aceh Tamiang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5719|Bener Meriah]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5754|Pidie Jaya]]''&lt;br/&gt;[[Банда-Ачеһ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5787|Sabang]]''&lt;br/&gt;[[Лһоксеумаве]]&lt;br/&gt;[[Лаңса]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5789|Subulussalam]]''
| [[Файл:Aceh in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Papua 2.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5095|Папуа]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-08-16
| ''[[:d:Q12495539|Lukas Enembe]]''
| [[Җаяпура]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12521406|Tidore]]''
| ''[[:d:Q27246|Biak Numfor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27477|Jayapura]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27573|Keerom]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27848|Yapen Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27668|Mamberamo Raya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27784|Sarmi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27793|Supiori]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27815|Waropen]]''&lt;br/&gt;[[Җаяпура]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27738|Paniai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26802|South Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26785|Raja Ampat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27750|Pegunungan Bintang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27825|Yahukimo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27802|Tolikara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26739|Kaimana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27262|Boven Digoel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27679|Mappi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27228|Asmat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26819|Teluk Bintuni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26827|Teluk Wondama]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6169793|Yapen Waropen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26792|Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26748|Manokwari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26727|Fakfak]]''&lt;br/&gt;[[Сороң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27529|Jayawijaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27316|Central Mamberamo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27838|Yalimo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27594|Lanny Jaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27724|Nduga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27693|Merauke]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27708|Nabire]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27700|Mimika]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27761|Puncak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27413|Dogiyai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27458|Intan Jaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27386|Deiyai]]''
| [[Файл:Province of Papua in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Jambi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2051|Джамби]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-06
| ''[[:d:Q25466192|Al Haris]]''
| [[Җамби (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q7370|Batang Hari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7373|Bungo]]''&lt;br/&gt;[[Җамби (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7376|Kerinci]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7379|Merangin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7381|Muaro Jambi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7383|Sarolangun]]''&lt;br/&gt;[[Суңай-Пенуһ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7388|West Tanjung Jabung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7384|East Tanjung Jabung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7389|Tebo]]''
| [[Файл:Jambi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Riau.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2175|Риау]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-08-10
| ''[[:d:Q61119218|Syamsuar]]''
| [[Пеканбару]]&lt;br/&gt;[[Танҗуң-Пинаң]]
| ''[[:d:Q7594|Bengkalis]]''&lt;br/&gt;[[Думай]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7599|Indragiri Hilir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7605|Indragiri Hulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7613|Kampar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7630|Meranti Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7626|Kuantan Singingi]]''&lt;br/&gt;[[Пеканбару]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7759|Rokan Hilir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7744|Rokan Hulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7777|Siak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7641|Pelalawan]]''&lt;br/&gt;[[Батам]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q136851681|Inderagiri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q136889341|Kepulauan Riau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10098|Karimun]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10100|Natuna]]''&lt;br/&gt;[[Танҗуң-Пинаң]]
| [[Файл:Riau in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Sumatra.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2772|Көнбатыш Суматра]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-08-10
| ''[[:d:Q17410383|Mahyeldi]]''
| [[Падаң]]
| ''[[:d:Q6019|Agam]]''&lt;br/&gt;[[Букиттиңги|Букиттинги]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6024|Dharmasraya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6038|Mentawai Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6032|Lima Puluh Kota]]''&lt;br/&gt;[[Падаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7256|Padang Panjang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6042|Padang Pariaman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7258|Pariaman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6048|Pasaman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6103|West Pasaman]]''&lt;br/&gt;[[Паякумбуһ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6065|South Pesisir]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7263|Sawahlunto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6055|Sijunjung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6058|Solok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7266|Solok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6083|South Solok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6093|Tanah Datar]]''
| [[Файл:West Sumatra in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Central Kalimantan.svg|center|128px]]
| [[Калимантан Тенгах]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-05-23
| ''[[:d:Q25469637|Sugianto Sabran]]''
| [[Палаңка-Рая]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12502026|Pahandut]]''&lt;br/&gt;[[Банҗармасин]]
| ''[[:d:Q14391|South Barito]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14190|East Barito]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14209|North Barito]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14192|Gunung Mas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14193|Kapuas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201892|Katingan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14393|West Kotawaringin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14191|East Kotawaringin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14194|Lamandau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14195|Murung Raya]]''&lt;br/&gt;[[Палаңка-Рая]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14385|Pulang Pisau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14389|Seruyan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14386|Sukamara]]''
| [[Файл:Central Kalimantan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of East Kalimantan.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3899|Көнчыгыш Калимантан]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-01
| ''[[:d:Q12486828|Isran Noor]]''
| [[Самаринда]]
| [[Баликпапан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14395|Berau]]''&lt;br/&gt;[[Бонтаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14489|West Kutai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14473|Kutai Kartanegara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14468|East Kutai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488347|Mahakam Ulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14485|Paser]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14479|North Paser of Penajam]]''&lt;br/&gt;[[Самаринда]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14404|Bulungan]]''&lt;br/&gt;[[Таракан (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14476|Malinau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14481|Nunukan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14487|Tana Tidung]]''
| [[Файл:East Kalimantan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of South Kalimantan.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3906|Көньяк Калимантан]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-01
| ''[[:d:Q12499404|Muhidin]]''
| [[Банҗарбару]]
| ''[[:d:Q14170|Balangan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14171|Banjar]]''&lt;br/&gt;[[Банҗарбару]]&lt;br/&gt;[[Банҗармасин]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14172|Barito Kuala]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14176|South Hulu Sungai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14173|Central Hulu Sungai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14175|North Hulu Sungai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14174|Kotabaru]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14177|Tabalong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14179|Tanah Bumbu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14178|Tanah Laut]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14180|Tapin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488337|Barito]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14193|Kapuas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488345|Kotawaringin]]''
| [[Файл:South Kalimantan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Kalimantan.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3916|Көнбатыш Калимантан]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-01
| ''[[:d:Q17411498|Sutarmidji]]''
| [[Понтианак]]
| [[Понтианак]]&lt;br/&gt;[[Сиңкаваң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14156|Bengkayang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14157|Kapuas Hulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14158|North Kayong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14159|Ketapang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14160|Kubu Raya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14161|Landak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14162|Melawi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14163|Mempawah]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14164|Sambas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14165|Sanggau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14166|Sekadau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14167|Sintang]]''
| [[Файл:West Kalimantan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of Arms of East Nusa Tenggara NEW.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q5061|Көнчыгыш Нуса-Тенгара]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-12-17
| ''[[:d:Q18421325|Viktor Laiskodat]]''
| [[Купаң]]
| ''[[:d:Q14131|Alor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14133|Belu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14140|Ende]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14136|East Flores]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14141|Kupang]]''&lt;br/&gt;[[Купаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14142|Lembata]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4069046|Malaka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14143|Manggarai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14153|West Manggarai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14137|East Manggarai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14144|Nagekeo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14145|Ngada]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14147|Rote Ndao]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14148|Sabu Raijua]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14150|Sikka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14154|West Sumba]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14152|Southwest Sumba]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14134|Central Sumba]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14139|East Sumba]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14151|South Central Timor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14146|North Central Timor]]''
| [[Файл:East Nusa Tenggara in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Nusa Tenggara.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5062|Көнбатыш Нуса-Тенгара]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-12-17
| ''[[:d:Q49255869|Zulkieflimansyah]]''
| [[Матарам (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q14114|Bima]]''&lt;br/&gt;[[Бима (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14117|Dompu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14123|West Lombok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14119|Central Lombok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14115|East Lombok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14121|North Lombok]]''&lt;br/&gt;[[Матарам (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14122|Sumbawa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14124|West Sumbawa]]''
| [[Файл:West Nusa Tenggara in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Maluku.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5093|Малуку]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-06-17
| ''[[:d:Q19943861|Murad Ismail]]''
| [[Амбон]]
| ''[[:d:Q16561|Aru Islands Regency]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16564|Buru]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16569|Eastern Seram]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16583|South Buru]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18849|Southeast Maluku]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18935|Southwest Maluku]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18942|Western Seram]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18961|Tanimbar Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201768|Central Maluku]]''&lt;br/&gt;[[Амбон]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18975|Tual]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488348|North Maluku]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19144|Central Halmahera]]''&lt;br/&gt;[[Тернате]]
| [[Файл:Maluku in Indonesia (special marker).svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Bali.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3125978|Бали]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-08-14
| ''[[:d:Q54805204|I Wayan Koster]]''
| [[Денпасар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1013537|Singaraja]]''
| ''[[:d:Q11482|Badung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11491|Bangli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11495|Buleleng]]''&lt;br/&gt;[[Денпасар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11496|Gianyar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499|Jembrana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11501|Karangasem]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11503|Klungkung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11505|Tabanan]]''
| [[Файл:Bali in Indonesia (special marker).svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of North Sulawesi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5068|Төньяк Сулавеси]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-08-14
| ''[[:d:Q25467525|Olly Dondokambey]]''
| [[Манадо]]&lt;br/&gt;[[Горонтало (шәһәр)]]
| [[Битуң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15833|Bolaang Mongondow]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15841|South Bolaang Mongondow]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15834|East Bolaang Mongondow]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15837|North Bolaang Mongondow]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15840|Siau Tagulandang Biaro Islands]]''&lt;br/&gt;[[Котамобагу]]&lt;br/&gt;[[Манадо]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15836|Minahasa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15842|South Minahasa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15843|Southeast Minahasa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15838|North Minahasa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839|Sangihe Islands]]''&lt;br/&gt;[[Томоһон]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17056608|Talaud Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14521|Gorontalo]]''&lt;br/&gt;[[Горонтало (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14508|Boalemo]]''
| [[Файл:North Sulawesi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of South Sulawesi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5078|Көньяк Сулавеси]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-12-13
| 
| [[Макассар]]
| ''[[:d:Q14590|Bantaeng]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14593|Barru]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14595|Bone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14596|Bulukumba]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14599|Enrekang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14601|Gowa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14602|Jeneponto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14619|Selayar Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14604|Luwu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14597|East Luwu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14606|North Luwu]]''&lt;br/&gt;[[Макассар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14611|Maros]]''&lt;br/&gt;[[Палопо]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14613|Pangkajene and Islands]]''&lt;br/&gt;[[Парепаре]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14615|Pinrang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11214749|Sidenreng Rappang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14622|Sinjai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14630|Takalar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14632|Tana Toraja]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14609|North Toraja]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14633|Wajo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14629|Soppeng]]''
| [[Файл:South Sulawesi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Lampung.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2110|Лампунг]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-01-01
| ''[[:d:Q123874198|Rahmat Mirzani Djausal]]''
| [[Бәндәр-Лампуң]]
| [[Бәндәр-Лампуң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8153|West Lampung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8147|South Lampung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8135|Central Lampung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8136|East Lampung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8140|North Lampung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8139|Mesuji]]''&lt;br/&gt;[[Метро (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8144|Pesawaran]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46481|Pesisir Barat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8145|Pringsewu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8149|Tanggamus]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8151|Tulang Bawang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8154|West Tulang Bawang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8152|Way Kanan]]''
| [[Файл:Lampung in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Central Sulawesi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5065|Үзәк Сулавеси]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-09-23
| ''[[:d:Q10860294|Longki Djanggola]]''
| [[Палу (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q15810|Banggai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15812|Banggai Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488339|Banggai Laut]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15813|Buol]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15814|Donggala]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15815|Morowali]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488353|North Morowali]]''&lt;br/&gt;[[Палу (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15816|Parigi Moutong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15817|Poso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15822|Sigi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15823|Tojo Una-Una]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15824|Toli-Toli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q109431487|Buol Toli-Toli]]''
| [[Файл:Central Sulawesi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Southeast Sulawesi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5075|Көньяк-Көнчыгыш Сулавеси]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-09-23
| ''[[:d:Q56398773|Lukman Abunawas]]''
| [[Кендари]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q137043444|Bau-Bau]]''
| [[Баубау]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15356|Bombana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15357|Buton]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19745612|South Buton]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19745487|Central Buton]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15366|North Buton]]''&lt;br/&gt;[[Кендари]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15358|Kolaka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15960838|East Kolaka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15369|North Kolaka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15359|Konawe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15730145|Konawe Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15372|South Konawe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15370|North Konawe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15363|Muna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19746428|West Muna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15375|Wakatobi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19727023|Kendari]]''
| [[Файл:South East Sulawesi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Bengkulu.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1890|Бенкулу]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-11-18
| ''[[:d:Q25467863|Rohidin Mersyah]]''
| [[Беңкулу (шәһәр)]]
| [[Беңкулу (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8040|South Bengkulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7796|Central Bengkulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8034|North Bengkulu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3182322|Kaur]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7940|Kepahiang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8031|Lebong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8033|Mukomuko]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8035|Rejang Lebong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8037|Seluma]]''
| [[Файл:Bengkulu in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of North Maluku.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5094|Төньяк Малуку]]''
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-10-04
| ''[[:d:Q16162222|Abdul Ghani Kasuba]]''
| ''[[:d:Q65300020|Sofifi]]''
| ''[[:d:Q19150|West Halmahera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19148|South Halmahera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19144|Central Halmahera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19145|East Halmahera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19147|North Halmahera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19149|Sula Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17053892|Morotai Island]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q676084|Taliabu Island]]''&lt;br/&gt;[[Тернате]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19153|Тидоре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488348|North Maluku]]''
| [[Файл:North Maluku in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Bangka Belitung Islands.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1866|Банка-Белитунг]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-12-04
| ''[[:d:Q25468911|Erzaldi Rosman Djohan]]''
| [[Паңкал-Пинаң]]
| ''[[:d:Q8163|Bangka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8176|West Bangka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8173|South Bangka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8166|Central Bangka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8164|Belitung]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8169|East Belitung]]''&lt;br/&gt;[[Паңкал-Пинаң]]
| [[Файл:Bangka-Belitung in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Banten.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3540|Бантен]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-10-17
| ''[[:d:Q17411648|Wahidin Halim]]''
| [[Сераң]]
| [[Чилегон]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10119|Lebak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10121|Pandeglang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10122|Serang]]''&lt;br/&gt;[[Сераң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10123|Tangerang]]''&lt;br/&gt;[[Таңераң]]&lt;br/&gt;[[Таңераң-Селатан]]
| [[Файл:Banten in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Gorontalo.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5067|Горонтало]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-12-22
| ''[[:d:Q10860321|Rusli Habibie]]''
| [[Горонтало (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q14508|Boalemo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14519|Bone Bolango]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14521|Gorontalo]]''&lt;br/&gt;[[Горонтало (шәһәр)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14522|North Gorontalo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14523|Pohuwato]]''
| [[Файл:Gorontalo in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of Riau Islands.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2223|Кепулауан-Риау]]''
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-10-25
| ''[[:d:Q49250480|Ansar Ahmad]]''
| [[Танҗуң-Пинаң]]
| [[Батам]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q10097|Bintan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10098|Karimun]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26759674|Anambas Islands]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10099|Lingga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10100|Natuna]]''&lt;br/&gt;[[Танҗуң-Пинаң]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q136889341|Kepulauan Riau]]''
| [[Файл:Riau Islands in Indonesia (special marker).svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Papua.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5096|Көнбатыш Папуа]]''
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003
| ''[[:d:Q123338989|Ali Baham Temongmere]]''
| ''[[:d:Q848672|Manokwari]]''
| ''[[:d:Q26727|Fakfak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26739|Kaimana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26748|Manokwari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488351|South Manokwari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16251650|Pegunungan Arfak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26819|Teluk Bintuni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26827|Teluk Wondama]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26792|Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26802|South Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26785|Raja Ampat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26810|Tambrauw]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26759|Maybrat]]''&lt;br/&gt;[[Сороң]]
| [[Файл:West Papua in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of West Sulawesi.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5082|Көнбатыш Сулавеси]]''
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-10-05
| ''[[:d:Q40168296|Ali Baal Masdar]]''
| ''[[:d:Q1070920|Mamuju]]''
| ''[[:d:Q15344|Majene]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15347|Mamasa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15349|Mamuju]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12488349|Central Mamuju]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15350|Pasangkayu]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15353|Polewali Mandar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7209350|Polewali Mamasa]]''
| [[Файл:West Sulawesi in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Coat of arms of North Kalimantan (2021 version).svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3903|Төньяк Калимантан]]''
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-11-17
| ''[[:d:Q107366847|Zainal Arifin Paliwang]]''
| ''[[:d:Q10855339|Tanjung Selor]]''
| ''[[:d:Q14404|Bulungan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14476|Malinau]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14481|Nunukan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14487|Tana Tidung]]''&lt;br/&gt;[[Таракан (шәһәр)]]
| [[Файл:North Kalimantan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Lambang Papua Tengah.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q12486766|Үзәк Папуа]]''
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-07-25
| ''[[:d:Q115165788|Ribka Haluk]]''
| ''[[:d:Q12524028|Wanggar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27708|Nabire]]''
| ''[[:d:Q27708|Nabire]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27738|Paniai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27761|Puncak]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27386|Deiyai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27458|Intan Jaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27413|Dogiyai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27700|Mimika]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27771|Puncak Jaya]]''
| [[Файл:Papua Tengah in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Logo Papua Selatan.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q61439296|Көньяк Папуа]]''
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-07-25
| ''[[:d:Q97374063|Apolo Safanpo]]''
| ''[[:d:Q24734520|Salor Indah]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27693|Merauke]]''
| ''[[:d:Q27693|Merauke]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27228|Asmat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27262|Boven Digoel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27679|Mappi]]''
| [[Файл:Papua Selatan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Lambang Papua Pegunungan.svg|center|128px]]
| ''[[:d:Q112810104|Папуа Пегунунган]]''
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-07-25
| ''[[:d:Q12523641|Великс Уанггай]]''
| ''[[:d:Q26221441|Уэлеси]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27529|Jayawijaya]]''
| ''[[:d:Q27750|Pegunungan Bintang]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27724|Nduga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27529|Jayawijaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27825|Yahukimo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27594|Lanny Jaya]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27838|Yalimo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27802|Tolikara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27316|Central Mamberamo]]''
| [[Файл:Papua Pegunungan in Indonesia.svg|center|128px]]
|-
| [[Файл:Logo Papua Barat Daya1.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q115253263|Көньяк-Көнбатыш Папуа]]''
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-12-08
| ''[[:d:Q115653921|Muhammad Musa'ad]]''
| [[Сороң]]
| ''[[:d:Q26759|Maybrat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26785|Raja Ampat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26792|Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26802|South Sorong]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26810|Tambrauw]]''&lt;br/&gt;[[Сороң]]
| [[Файл:Southwest Papua in Indonesia.svg|center|128px]]
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Азия дәүләтләре}}
{{Ислам хезмәттәшлеге оешмасы}}

[[Төркем:Индонезия]]
[[Төркем:Җөмһүриятләр]]
[[Төркем:Һинд дине]]</text>
      <sha1>a0jvgo59uq2ftso1kjilnb0lmk1bn8r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ацтлан</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15011</id>
    <revision>
      <id>5969271</id>
      <parentid>5366314</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T22:01:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5814" sha1="1yyub1w17wz2h0v5r51s3rduqaz4xif" xml:space="preserve">[[Файл:ToltecaChichimeca Chicomostoc.jpg|thumb|right|250px|Чикомосток җиде мәгарәсе, ''Historia Tolteca-Chichimeca''.]]

'''Ацтлан''' или '''Астлан''' (аст.Aztlān, бер урында — «челәннәр иле») — [[ацтек]]ларның ([[Месоамерика]]ның төп мәдәни төркеменнәреннән берсе) [[миф]]ик ватаны. Науатль телендә «Azteca» сүзе Ацлан кешеләре дигәнне аңлата.

== Риваять ==
Башта ацтеклар, башка [[науа]] халыклары (шочимилька, тлауика, [[акольхуа|акольуа]], тлашкалан, [[Тепанеки|тепанека]], чалька һәм мешика) кебек үк, үзләренең ваттаннары дип, Мехико үзәненнән төньяк көнбатышта урнашкан, [[Чикомосток]]ны («җиде мәгарә урыны») санаганнар. Риваятьләр буенча ацтеклар [[1164 ел]]да ташлап киткән Ацтлан турында миф, ацтекларның үз дәүләчелеге барлыкка килә башлагач кына, туа. Риваятьләрдә Ацтлан, озын юлның аргы ягында, суыкта һәм караңгылыкта урнашкан, зур күл эчендәге утрау буларак сурәтләнә.

Ацтланның төрле сурәтләнешләре бик каршылыклылар. Кайберләр аны җәннәт урыны дип, ә кайберләр ([[Обен кодексы]]) анда ацтеклар Ацтека-Чикомосток исемле халыкның коллары итеп тасвирлыйлар. Руханилары җитәкчелегендә ацтеклар юл буенча качалар, һәм аларның [[Уицилопочтли]] иләһе ацтек дип аталуны тыя һәм үзләрен ''меши́ка'' дип атарга боера. (XIX гасырда аларны галимнәр, аерым алганда [[Прескотт, Уильям Хиклинг|Уильям Прескотт]], «ацтеклар» дип атый башлыйлар.

Ацтеклар мифологиясендә Ацтлан [[Теночтитлан]]га [[Халыклар күчеше|күчү]] белән бер урында тора. Риваятьләр буенча, көньякка күчеш 1064 елның 24 маенда башлана. Месоамерика хронологиясенең ахырга постклассик чорында (якынча 1300—1521 еллар) җиде науа халкының һәрберсе, Мексиканың үзәк өлешендә зур [[шәһәр-дәүләт]] төзи.

[[Конкиста|Испан басып-алуларыннан]] соң, [[Эдем]]га охшаш Ацтлан турындагы сүзләр Испаниягә килеп җитә. Төгәл тасвирлаулар, аерым алганда [[Дуран, Диего|Диего Дуран]]ның 1851 елгы язмалары, [[Калифорния]]гә испан экспедицияләрен җибәрүгә сәбәп булалар.

== Ацтлан роленә дәгъва итүче урыннар ==
[[Файл:aztlan codex boturini.jpg|thumb|right|250px|[[Ботурини кодексы]]нда Ацтланнан китү күренешен сурәтләү (XVI гасыр)]]
Ацтлан [[Тамоанчан]], [[Чикомосток]], [[Толлан]] һәм [[Сиболаның җиде шәһәре|Сибола]] кебек Месоамериканың күп мифик урыннарына ошаган булса да, археологлар мешика халкының чыгу урынын табарга тырышып карыйлар.

1887 елда месика антропологы Альфредо Чаверо Ацтлан Тын океан ярында, [[Наярит]] штатында дип фаразлый. 1980 еллар башында мексика президенты [[Хосе Лопес Портильо-и-Пачеко]] Ацтлдан шул ук Наярит штатындагы [[Мекскалтитан]] утравында дип әйтә, ләкин бу тарихчылар тарафыннан сәяси алым буларак бәяләнә. Наярит штаты Ацтлан символын, «Наярит, мексикалылар бишеге» язуы белән үз гербына кертә.

Шулай ук башка урыннар да әйтелә —  [[Гуанахуато (штат)|Гуанахуато]], [[Халиско]], [[Мичоакан]] штатлары һәм хәтта американың [[Юта]] штаты.

== Сылтамалар ==
* [https://web.archive.org/web/20121213235834/http://mesoamerica.narod.ru/civhistazt.html Ацтеклар тарихы] (рус.)
* [http://www.aztlan.net/quest_for_aztlan.htm Поиски Ацтлана] (ингл.)
* [http://www.networkaztlan.com/aztlan.html Ацтлан турында — networkaztlan.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090106024237/http://www.networkaztlan.com/aztlan.html |date=2009-01-06 }}
* [http://www.laputanlogic.com/articles/2004/12/003-0001-9920.html «Aztlan and the Origin of the Aztecs»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080828094615/http://www.laputanlogic.com/articles/2004/12/003-0001-9920.html |date=2008-08-28 }} Laputan Logic

[[Төркем:Ацтеклар мифологиясе]]
[[Төркем:Мифик дәүләтләр]]
[[Төркем:Месоамерика]]</text>
      <sha1>1yyub1w17wz2h0v5r51s3rduqaz4xif</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Борис Колкер</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16514</id>
    <revision>
      <id>5969290</id>
      <parentid>5535021</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T03:22:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8082" sha1="2hql0tkl2542snvfju8bh6klnwmy5c1" xml:space="preserve">{{Orphan|date=март 2026}}

[[Файл:Boris KOLKER.jpg|thumb|right|Борис Колкер]]

'''Борис Григорий улы Колкер''' (15.07.[[1939]] елда туган) – совет [[эсперантолог]]ы, телләр укытучысы, тәрҗемәче. Берничә [[эсперанто теле]] [[дәреслек]]ләренең авторы. [[1993]] нче елдан [[Кливленд]]та ([[Огайо]] штаты, [[АКШ]]) яши.

[[1962]] нче елда Кишенәү университетының &quot;[[Рус теле]], [[әдәбият]] hәм [[фpaнцуз теле]]&quot; бүлеген бетерә. [[1985]] нче елда СССР Фәннәр Академиясенең тел белеме Институтында [[эсперанто]] темасына гомуми тел белеме буенча кандидатлыкка диссертациясе яклый.

[[1965]]нче елдан [[1993]]нче елга кадәр Борис Колкер [[Башкортстан]]да яши. Аның хезмәт юлы [[Бөре педагогика институты|Бөре]], [[Уфа педагогика институты|Уфа педагогика институтларында]], [[Башкорт дәүләт университеты]]нда укыту белән бәйле. Уфа мотор эшкәртү заводында чит ил белгечләренә тәрҗемәче булып эшли. Шулай ук 20-ел дәвамында Бөтен Россия нефть геофизикасы гыйльми тикшерү институтында тәрҗемә бюросы житәкчесе вазифасын башкара. Аның мәкаләләре [[Совет Башкортстаны|''Совет Башҡортостаны'']] hәм ''[[Кызыл Таң]]'' газеталары белән беррәттән, башка [[Уфа (ҡала)|Уфа]] газеталарында да басыла. [[1973]] нче елда [[Ленинец (гәзит)|''Ленинец'']] газетында аның эсперанто [[дәреслек]]ләре дөнья күрә, бу [[дәреслек]]ләр рус телендәге эсперанто [[дәреслек]]ләренең нигезе булып тора hәм күп мәртәбә яңартыла. [[Вечерняя Уфа (гәзит)|''Вечерняя Уфа'']] газетасында эсперанто турында даими рубрика алып бара.

[[1957]] нче елда эсперанто хәрәкәтенә кушыла. Төрле югарылыктагы өч эсперанто теле [[дәреслек]]ләренең, халыкара тел белеме буенча мәкаләләр hәм бәяләмәләр авторы. [[Эсперанто Академиясе]]нең әгъзасы, Бөтендөнья эсперантистлары берләшмәсенең (Universala Esperanto Asocio, UEA) әгъзасы, эсперанто телендәге ''Monato'' (Ай) журналы мөхәррирләренең берсе. Егерме еллап [[Россия]]дә эсперанто телен читтән торып укыту курсларын алып бара, бу курсларда 900-гә якын кеше белем ала. Хәзерге вакытта [[интернет]] аша киңәйтелгән курслар (''[[:eo:IPKK|Internacia Perfektiga Koresponda Kurso]]'', IPKK) алып бара.

Борис Колкер ''Совет эсперанто яшләре хәрәкәте'' (Sovetia Esperantista Junulara Movado, SEJM), [[Уфа эсперанто клубы]], ''Совет эсперантистлары берләшмәсе'' (Asocio de Sovetiaj Esperantistoj, ASE), ''Совет республикалары эсперантистлары союзы'' (Sovetrespublikara Esperantista Unio, SEU), ''Россия эсперантистлары союзына'' (Rusia Esperantista Unio, REU) нигез салучыларының hәм житәкчеләрнең берсе була, СССРда hәм Россиядә эсперанто телен өйрәтү буенча вәкил, ''Бөтендөнья эсперантист яшьләр оешмасы'' (Tutmonda Esperantista Junulara Organizo, TEJO) комитетының әгъзасы, ''Бөтендөнья эсперантистлары оешмасының'' (Universala Esperanto Asocio, UEA) әгъзасы hәм СССР да төп вәкиле, ''Эсперанто телендә язучылар оешмасының'' (Esperantlingva Verkista Asocio, EVA) нигез салучысы hәм әгъзасы, эсперанто буенча халыкара имтиханнар комиссиясенең вице–президенты. Бөтендөнья эсперантистлары конгрессларында [[1963]] нче елда [[София]] шәһәрендә узган 48-нче конгресстан алып докладлар белән чыгыш ясый, [[2000]] нче елда [[Тел-Әвив]]тә үткән 85-нче Конгрессның темасын билгели.

== Төп хезмәтләре ==
=== Кандидатлыкка диссертациясе ===
''[https://web.archive.org/web/20121023024927/http://www.miresperanto.narod.ru/konsultoj/kontribuo-1.htm Эсперанто теленең ясалуында hәм үcешендә рус теленең өлеше.] '' [[Мәскәү]]: СССР Фәннәр Академиясе, Тел белеме институты, 1985. – 23 бит. Диссертациягә автореферат

=== Эсперанто теленнән дәреслекләр ===
* ''[http://e-novosti.info/forumo/viewtopic.php?t=4103 Эсперанто халыкара теле. Тулы дәреслек.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101122130208/http://e-novosti.info/forumo/viewtopic.php?t=4103 |date=2010-11-22 }}'' 
* ''[http://ru.lernu.net/kursoj/kolker/index.php Vojaĝo en Esperanto-lando] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071016151346/http://ru.lernu.net/kursoj/kolker/index.php |date=2007-10-16 }}''. Эсперанто теленнән тирәнәйтелгән курс hәм эсперанто мәдәниятенә юл күрсәткеч.
* ''[http://www.esperanto.mv.ru/Lernolibro/index.html Эсперанто теленнән дәреслек. Төп курс.]''
* ''[http://www.esperanto.mv.ru/Esp16/index.html Эсперанто 16 көн эчендә. Тизләтелгән курс.]''

=== Сүзлек ===
* ''[http://katalogo.uea.org/katalogo.php?inf=4536 Эсперанто-русча сүзлек. 3000 тирәсе сүз.]'' – [[Мәскәү]]: Импэто, [[1993]]. – 53 бит. ISBN 5-7161-0002-3.

== Сылтамалар ==
'''Борис Колкер турында''':
* [http://www.uzelki.narod.ru/soft/INTERVJUO-DE-KOLKERA.pdf &quot;Известия-Башкирия&quot; газетасында әңгәмә, 2008, 5 нче март.] Әңгәмәне Лилия Габдрафикова үткәрде. Формат PDF.
* [http://e-novosti.info/forumo/viewtopic.php?p=69759#69759 &quot;Молдавские ведомости&quot; газетасында әңгәмә, 2008, 24 нче октябрь.]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Әңгәмәне Игорь Мельник үткәрде.
* [http://www.ikso.net/esperanto-kurso/galerio/index.php?kiu=kolker Шәхси бит] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041216062944/http://www.ikso.net/esperanto-kurso/galerio/index.php?kiu=kolker |date=2004-12-16 }}
* [http://www.e-novosti.info/forumo/viewtopic.php?t=1091 Биографик белешмә] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110810060852/http://www.e-novosti.info/forumo/viewtopic.php?t=1091 |date=2011-08-10 }}
* E-Mail: b_kolker-@-yahoo.com

{{DEFAULTSORT:Колкер, Борис}}
[[Төркем:Эсперанто]]</text>
      <sha1>2hql0tkl2542snvfju8bh6klnwmy5c1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Реал (футбол клубы, Мадрид)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23076</id>
    <revision>
      <id>5969277</id>
      <parentid>5963986</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T23:26:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7766" sha1="phvixrpokr0f57du7xyywpa3vlmnsdk" xml:space="preserve">{{Футбол клубы
|Исем={{Байрак/Испания}}Реал Мадрид
|Логотип= 150px-Real_Madrid.png
|Лого зурлыгы= 100
|Логоның ас язуы=
|Тулы исем=Муниципаль оешма «&quot;Реал Мадрид&quot; футбол клубы»
|Нигезләнгән=6 марта 1902
|Ябылган=
|Стадион=Сантьяго Бернабеу
|Урыннар саны=80354
|Президент={{Байрак/Испания}} [[Флорентино Перес]]
|Тренер={{Байрак/Португалия}} [[Жозе Моуриньо]]
|Капитан= {{Байрак/Испания}}  [[Икер Касильяс]]
|Рейтинг=
|Турнир=[[Испанияның Премьер Лигасы]](La Liga)
|Урын=2
| pattern_la1 = _realmadridcf2324h
| pattern_b1 = _realmadridcf2324h
| pattern_ra1 = _realmadridcf2324h
| pattern_sh1 = _realmadridcf2324h
| pattern_so1 = _realmadridcf2324hl
| leftarm1 = FFFFFF
| body1 = FFFFFF
| rightarm1 = FFFFFF
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = FFFFFF
| pattern_la2 = _realmadridcf2324a
| pattern_b2 = _realmadridcf2324a
| pattern_ra2 = _realmadridcf2324a
| pattern_sh2 = _realmadridcf2324a
| pattern_so2 = _realmadridcf2324al
| leftarm2 = 000030
| body2 = 000030
| rightarm2 = 000030
| shorts2 = 000030
| socks2 = 000030
| pattern_la3 = _realmadridcf2324t
| pattern_b3 = _realmadridcf2324t
| pattern_ra3 = _realmadridcf2324t
| pattern_sh3 = _realmadridcf2324t
| pattern_so3 = _realmadridcf2324tl
| leftarm3 = 000000
| body3 = 000000
| rightarm3 = 000000
| shorts3 = 000000
| socks3 = 000000
|Сайт= [http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Prehome_ES2.htm Сайт]
|Искәрмә=
}}
'''«Реал Мадрид»''' ([[Испан теле|исп.]] һәм [[Каталон теле|кат.]] ''Real Madrid Club de Fútbol'') футбол клубы — [[Реал Мадрид]] шәһәре спорт оешмасы.  [[Испания]]нең Примерасында уйный.

== Тарих ==

[[Файл:Real_emblem.png|мини|сулда|Беренче клубның эмблемасы]]
[[1896]] елда &quot;Футбол Скай&quot; клубы нигезләнә һәм ул Мадрид такымының нәсел башы була. Әмма рәсми рәвештә футбол такымы [[1902]] елның 6 нчы мартында нигезләнә. Madrid Football club исеме астында мәгълүм булган бу такымны ике туган Падрос һәм Хуман Паласиос ачалар. 1920 елның 29 нчы июлендә Испания патшасы Альфоне XIII бу клубка &quot;Патша&quot;, испанча &quot;Real&quot;, титулын өсти. Моннан соң клуб Real Madrid дип атала башлый. 
[[Файл:Real emblem 4.png|мини|сулда|Икенче клубның эмблемасы]]
[[Файл:Alfonso XIIIdeEspaña.jpg|мини|уңда|Альфоне ХIII патшасы, ул клубка патша титулың биргән.]]
=== Нигезләнү ===

Нигезләнү вакытыннан алып клуб испан футбол чемпионатында беренчелекне дәгъва итә башлады. 1903 елыңда такым финалга чыга алды, әмма Бильбаудан &quot;Атлетика&quot;га җиңелде. Бер ничә елдан соң такым башкалыкка күчә: “Мадрид” дүрт тапкыр рәттән Испания кубокны җиңә. Испанияда чемпионнар ешрак үткәрелә: 1928/29 ел, ә моңарчы клублар көчләрне регион буенча билгеләделәр.

[[Файл:Madrid C.F. 1905-06.jpg|мини|уңда|Real Madrid 1905 елыңда]]
== Клуб әгъзалары ==
{{Wikidata list|sparql=SELECT ?item ?assumedOffice WHERE {
  ?item p:P54 ?posheld.
  ?posheld ps:P54 wd:Q8682.
  ?posheld pq:P580 ?assumedOffice.
  MINUS { ?posheld pq:P582 ?endTime. }
}
ORDER BY ?assumedOffice
|columns=label,p27
|autolist=fallback
|row_template=subst:Wikidata list/Тамгалы исемлек27
|skip_table=1
|col_count=3
}}
* ''[[:d:Q654903|Renato Ibarra]]'' ([[Эквадор]])
* ''[[:d:Q7089760|Omar Mascarell]]'' ([[Испания]]&lt;br/&gt;[[Экваториаль Гвинея]])
* ''[[:d:Q18654709|Javier Muñoz]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q2759198|Grégory Thil]]'' ([[Франция]])
* ''[[:d:Q592084|Matías Alustiza]]'' ([[Аргентина]])
* ''[[:d:Q182308|Celso Ortiz]]'' ([[Парагвай]])
* ''[[:d:Q2067907|Felipe Flores]]'' ([[Чили]])
* ''[[:d:Q9096005|Wilker Ángel]]'' ([[Венесуэла]])
* ''[[:d:Q5550269|Gerardo Flores Zúñiga]]'' ([[Мексика]])
* ''[[:d:Q28973866|Vinícius Júnior]]'' ([[Бразилия]]&lt;br/&gt;[[Испания]])
* ''[[:d:Q58756067|Javier Sánchez de Felipe]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q27342447|Andriy Lunin]]'' ([[Украина]])
* ''[[:d:Q19509544|Federico Valverde]]'' ([[Уругвай]])
* ''[[:d:Q23884186|Ferland Mendy]]'' ([[Франция]])
* ''[[:d:Q26973015|Brahim Díaz]]'' ([[Марокко]]&lt;br/&gt;[[Испания]])
* ''[[:d:Q29950055|Éder Militão]]'' ([[Бразилия]])
* ''[[:d:Q42728914|Rodrygo]]'' ([[Бразилия]]&lt;br/&gt;[[Испания]])
* ''[[:d:Q6139450|James McKinstry]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q19845456|Alberto Abalde]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q86322500|Jose Martinez Lopez]]'' ([[Испания]])
* [[Нельсон Вальдес]] ([[Парагвай]])
* [[Давид Алаба]] ([[Австрия]])
* ''[[:d:Q2617208|Alan Pulido]]'' ([[Мексика]])
* ''[[:d:Q66241169|Jude Bellingham]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q135682148|Thiago Pitarch]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q108159340|Αrda Güler]]'' ([[Төркия]])
* [[Kilian Mbappe]] ([[Франция]])
* ''[[:d:Q122583363|Raúl Asencio]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q110644260|Endrick]]'' ([[Бразилия]])
* ''[[:d:Q131416396|Diego Aguado]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q27569376|Trent Alexander-Arnold]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q110001765|Álvaro Fernández]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q117661592|César Palacios]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q123289726|Franco Mastantuono]]'' ([[Аргентина]])
* ''[[:d:Q112184628|Dean Huijsen]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q15521306|Bernardo Silva]]'' ([[Португалия]])
* ''[[:d:Q22082505|Marc Cucurella]]'' ([[Испания]])
{{Wikidata list end}}
== Тренерлар ==

{| border=&quot;1&quot; width=&quot;75%&quot;
 |+ Тренер штабы
 |Вазифа заты
 |Исем
 |-
 |Баш тренеры
 |Кәрл Анчелотти
 |-
 |Баш тренеры ассистенты
 |Фернандо Йерро
 |-
 |Капкачы тренеры
 |Уильям Векки
 |-
 |Фитнес тренеры
 |Джованни Маури
 |-
 |Техник ассистенты
 |Пол Клемент.
 |}
== Казанышлар ==

'''Иң күп туп кертүчеләр'''
{| border=&quot;1&quot; width=&quot;75%&quot;
 |+ Рекордлар
 |№
 |Исем
 |Заман
 |Голлар
 |Матчлар
 |-
 |1
 |Рауль Гонсалес
 |1994—2010
 |323
 |741
 |-
 |2
 |Әльфре́д Ди Сте́фано
 |1953—1964
 |309
 |396
 |-
 |3
 |Криштиану Роналду
 |2009—
 |289
 |280
 |-
 |4
 |Ка́рлос Сәнтильянә
 |1971—1988
 |289
 |645
 |}
== Сылтамалар ==
* {{wikidata|p2013|}} Facebookта
* {{wikidata|p2003|}} Instagramда
* {{wikidata|p2002|}} twitterда

[[Төркем:Испания футбол клублары]]
[[Төркем:Мадрид]]
[[Төркем:Әлифба буенча футбол клублары]]</text>
      <sha1>phvixrpokr0f57du7xyywpa3vlmnsdk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Башкортлар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23800</id>
    <revision>
      <id>5969280</id>
      <parentid>5488181</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T00:30:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46266" sha1="skebxjqbomh9ynxqkhd9fdh714hfbxa" xml:space="preserve">{{мәгънәләр|Башкортлар (мәгънәләр)}}{{Халык
|халык = Башкортлар
|Рәсем = [[Рәсем:З.Биишева.jpg|64пкс]][[Рәсем:Бабич.jpg|64пкс]][[Рәсем:M G Rakhimov.jpg|64пкс]][[Рәсем:Hamitov.jpg|64пкс]] [[Рәсем:Муса Гәрәев.jpg|64пкс]]&lt;br /&gt;[[Рәсем:Salavat Yulaev.jpg|61пкс]][[Рәсем:Rasulev Zaynulla.jpg|60пкс]][[Рәсем:Әхмәтзәки Вәлиди.jpg|60пкс]]
|коммент = &lt;font size=&quot;1&quot;&gt;[[Зәйнәп Биишева]] • [[Шәехзадә Бабич]] • [[Мортаза Рәхимов]] • [[Рөстәм Хәмитов]] • [[Муса Гәрәев]]&lt;br /&gt;[[Салават Юлаев]] • [[Заһир Исмәгыйлев]] • [[Зәйнулла Рәсүлев]] • [[Әхмәтзәки Вәлиди]]&lt;/font&gt;
|үз аталышы = Башҡорттар
|гомуми сан = 1,709,900&lt;ref&gt;[https://joshuaproject.net/people_groups/10705  Bashkir. The Bashkir people group is reported in 9 countries.] joshuaproject.net{{ref-en}}&lt;/ref&gt; |яшәү җире = {{RUS}}: 1 584 554 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;пер.2010&quot;&gt;{{Citation |title=Официальный сайт Всероссийской переписи населения 2010 года. Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/perepis2010/perepis_itogi1612.htm |access-date=2013-03-05 |archive-date=2012-02-04 |archive-url=https://www.webcitation.org/65CtM3r6X?url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/perepis2010/perepis_itogi1612.htm |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;&gt;{{Citation |title=Всероссийская перепись населения 2010. Национальный состав населения РФ 2010 |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls |access-date=2013-03-05 |archive-date=2021-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211223052305/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
* {{Башкортстан республикасы байрагы}}: &lt;br /&gt;1 226 789 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Чиләбе өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;162 513 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Ырынбур өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;46 696 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Төмән өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;46 405 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
** {{Хант-Манси — Югра автономияле округы байрагы}}: &lt;br /&gt; 35 428 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Пермь крае байрагы}} &lt;br /&gt;32 730 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Свердловск өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;31 183 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Татарстан республикасы байрагы}}: &lt;br /&gt; 13 726 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Курган өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;12 257 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Самар өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;8 257 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;/&gt;
* {{Сарытау өлкәсе байрагы}}: &lt;br /&gt;3 489 ([[БөтенРоссия халык санын алу, 2010|2010 җанисәбе]])&lt;ref&gt;[http://www.4vsar.ru/news/32376.html по сообщению сайта «Четвертая власть»]&lt;/ref&gt;
{{KAZ}}: &lt;br /&gt;17 263 (2009 ел җанисәбе)&lt;ref&gt;{{Citation |title=Агентство Республики Казахстан по статистике. Национальный состав, вероисповедание и владения языками в Республике Казахстан |url=http://www.stat.kz/p_perepis/Documents/%D0%9D%D0%B0%D1%86%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.rar |access-date=2011-05-11 |archive-date=2011-05-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110511104653/http://www.stat.kz/p_perepis/Documents/%D0%9D%D0%B0%D1%86%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.rar |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[Рәсем:North Kazakhstan province seal.png|25px|Северо-Казахстанская область]] [[:ru:Северо-Казахстанская область|Төньяк Казакъстан өлкәсе]]: 912 (2010)&lt;ref name=&quot;ЭтноКаз2010&quot;&gt;{{Citation |title=Численность населения по областям, городам и районам, полу и отдельным возрастным группам, отдельным этносам на 1 января 2010 года |url=http://www.stat.kz/publishing/DocLib4/2010/%D0%94%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F/Bull_Hsany2010.rar |access-date=2010-11-14 |archive-date=2010-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101114170135/http://www.stat.kz/publishing/DocLib4/2010/%D0%94%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%84%D0%B8%D1%8F/Bull_Hsany2010.rar |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[:ru:Костанайская область|Костанай өлкәсе]]: &lt;br /&gt;4 602(2010 ел җанисәбе)
{{UKR}}: &lt;br /&gt;4 253 (2001 ел җанисәбе)&lt;ref name=&quot;un.org&quot;&gt;.[http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dybcensus/V2_table4.xls Population by national and/or ethnic group, sex and urban/rural residence: each census, 1985—2003] {{ref-en}}&lt;/ref&gt;

{{UZB}}: &lt;br /&gt;3 707 (оценка, 2000)&lt;ref&gt;{{cite web|author=|year=2002|url=http://ula.uzsci.net/portal/library/atlas/ethnic_minorities.pdf|title=Этнический атлас Узбекистана|publisher=Институт «Открытое Общество» — Фонд содействия — Узбекистан|accessdate=2011-04-15|deadlink=401}}{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;
{{KGZ}}: &lt;br /&gt;1 111 (җанисәп, 2009)&lt;ref&gt;{{Citation |title=Национальный статистический комитет Кыргызской Республики. Численность постоянного населения по национальностям по переписи 2009 года |url=http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/3.1.pdf |access-date=2011-05-30 |archive-date=2011-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110530011450/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/3.1.pdf |dead-url=no }}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;
{{TJK}}: &lt;br /&gt;~900 (җанисәп, 2000)&lt;ref&gt;[http://www.demoscope.ru/weekly/2005/0191/analit05.php Итоги переписи населения Таджикистана 2000 года: национальный, возрастной, половой, семейный и образовательный составы]&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;
{{BLR}}: &lt;br /&gt;607 (җанисәп, 2009)&lt;ref&gt;{{Citation |title=Национальный статистический комитет Республики Беларусь. Национальный состав РБ согласно переписи 2009 года |url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/publications/national_structure_rb.rar |access-date=2011-07-22 |archive-date=2011-07-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110722232346/http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/publications/national_structure_rb.rar |dead-url=no }}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;
{{LVA}}: &lt;br /&gt;267 (оценка, 2010)&lt;ref&gt;[http://www.pmlp.gov.lv/lv/statistika/dokuments/2010/ISVN_Latvija_pec_TTB_VPD.pdf Latvijas iedzivotaju sadalijums pec nacionala sastava un valstiskas piederibas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110722161711/http://www.pmlp.gov.lv/lv/statistika/dokuments/2010/ISVN_Latvija_pec_TTB_VPD.pdf |date=2011-07-22 }} {{ref-lv}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;
{{EST}}: &lt;br /&gt;152 (җанисәп, 2000)&lt;ref name=&quot;un.org&quot; /&gt; &lt;br /&gt;
{{LTU}}: &lt;br /&gt;136 (җанисәп, 2001)&lt;ref name=&quot;un.org&quot; /&gt; &lt;br /&gt;
{{MOL}} &lt;br /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.urgaza.ru/kms_catalog+stat+nums-168+cat_id-12.html|title=Следы предков башкир в Молдавии и Венгрии: Исследования З.Г.Аминева УРГАЗА.ru Статьи и исследования 2013-01-29 21_15_41|accessdate=2013-01-29|archiveurl=https://www.webcitation.org/6E6hHp8Ba?url=http://www.urgaza.ru/kms_catalog+stat+nums-168+cat_id-12.html|archivedate=2013-02-01}}&lt;/ref&gt;
|үлеп беткән = 
|арх =
|тел = [[Башкорт теле]], [[рус теле]], [[татар теле]]
|раса = 
|дин = [[Ислам]]
|тамырдаш = [[Татарлар]]
|бүтән халыкка керүе =
|кертә =
|чыгуы =
}}
'''Башкортлар''' ({{lang-ba|Башҡорттар}}) — [[төрки халыклар|төрки милләт]], [[Башкортстан]]ның һәм [[Тарихи Башкортстан|шул ук исемдәге тарихи-география өлкәнең]] төп халкы. Республикадан тыш башкортларның тарихи барлык төбәкләре [[Чиләбе өлкәсе|Чиләбе]], [[Ырынбур өлкәсе|Ырынбур]], [[Свердловск өлкәсе|Свердловск]], [[Курган өлкәсе|Курган]], [[Самар өлкәсе|Самар]], [[Сарытау өлкәсе|Сарытау]] өлкәләрендә һәм [[Пермь крае]]нда бар.

Башкортларның [[Россия Федерациясе]]нд&lt;nowiki/&gt;әге сан исәбе (2002) — 1 673 389 кеше, шул исәптән Башкортстан Республикасында — 1 221 302. [[Башкорт теле]] Алтай гаиләсе [[Төрки телләре|төрки төркеменең]] көнбатыш тармагына керә, тармакланган [[Башкорт теленең диалектлары|диалект структурасы]] бар. [[Башкорт әдәби теле]] 1921 елдан кулланыла. Дингә ышанган башкортлар — [[мөселман]]-сөнниләр.

==Тарих==
===Исем===
Әлеге вакытта башкорт этнонимының 50 дән артык төре барлыкка килү варианты бар.
* XVIII гасыр тикшеренүчеләре [[Татищев Василий Никитич|В. Н. Татищев]], [[Пётр Рычков]], И. Г. Готлиб буенча, башкорт сүзе «баш корт», ягъни «'''баш бүре'''» дигәнне аңлата 
* Тарихчы һәм туган якны өйрәнүче В. С. Юматов (?-1848) буенча, башкорт — «'''баш корт'''». Монда «корт» сүзе [[бал корты]] мәгънәсендә. 
* Этнограф-галим [[Наил Бикбулатов|Наил Вәли улы Бикбулатов]] буенча, этноним, Гардизиның (XI б.) тарихи язмаларында телгә алынган, [[Җаек]] елгасы бассейнында [[хәзәрләр]] һәм [[кыпчак]] арасында яшәгән, 2000 яугир булган легендар сәрдар &quot;[[Башкорт хан|Башгирд (Башкорт хан)]]&quot; исеменнән килеп чыккан дигән фикер тәкъдим итә
* Мадьяр төркиялеләр [[Бернат Мункачи|Б. Мункачи]], [[Дьюла Немет|Ю. Ф. Немет]], америка галиме Д. М. Данлоп буенча &quot;башкорт&quot; этнонимы «биш кабилә, биш [[Угырлар (төрки ыруг-кабилә берләшмәсе)|угыр (огур)]]» дип аңлатылган &quot;beshgur, bashgur&quot; формаларыннан барлыкка килгән. Шулай ук Мункачи һәм Данлоп фикеренчә, хәзерге телдәге &quot;Sh&quot; өненең болгар телендәге &quot;L&quot; авазына тура килүе нигезендә, &quot;башкорт (bashgur)&quot; һәм &quot;булгар (bulgar)&quot; этнонимнары эквивалентлы булып тора. Бу фикерләр белән [[Зәки Вәлиди]] килешә.
* Танылган төрки этнонимнар тикшерүчесе [[Николай Баскаков]] буенча, башкорт сүзе 2 кисәктән оеша: «badz(а)»—&quot;баҗа&quot;, [[Угырлар (төрки ыруг-кабилә берләшмәсе)|«(о)гур»]]—&quot;кабилә атамасы&quot;, һәм мәгънәсе дә «угыр бажалар». Шулай ук Баскаков бу этнонимны [[бәҗәнәкләр]]нең атамасы белән чагыштыра. Баскаков фикеренчә төрки һәм монгол телләрендә сүз башындагы &quot;b ~ к&quot; алмашучанлыгы нигезендә, «башкорт» һәм [[Мадьярлар|«мадьяр»]] этнонимнары бер чыгышлы дигән сыгымтага килә: башкорт — ''badža oγur'' ([[Угырлар (төрки ыруг-кабилә берләшмәсе)|огурлар]] баҗасы, [[угырлар]] баҗасы)  &gt; ''badž(a) oγur''  &gt;  ''badžγar'' бу форманы ала ''madž(a) oγur''  &gt;  ''madžγur'' өлкәсе ''madžγar'' &gt; ''madjar''.
*[[Мирфатыйх Зәкиев|М. З. Зәкиев]] буенча ''башкор/башкыр'' этнонимы баш-огур («төп [[Угырлар (төрки ыруг-кабилә берләшмәсе)|огур/угыр»]] яки «башка [[Угырлар|угыр]]») композитына барып тоташуы мөмкин: ''башоғур&gt;башғур&gt;башғыр&gt;башҡор''.
* Этнограф [[Раил Кузеев]] этноним ''баш'' — «баш», «төп» һәм ''кор(т)'' — «ыруг», «кабилә», «бүре» сүзләреннән барлыкка килү вариантларын китерә.

===Этногенезис===
[[:en:Turkic migrations|Төрки күчешләре (ингл.)]] барышында башкортлар урта гасырларның иртәнге өлешендә [[Кыпчаклар|Кыпчак]] төркеме буларак барлыкка килә. Рус телле [[этнография|этнографик]] әдәбиятта, башкортларның, [[Төрки халыклар|төрки]] нәселле булуыннан тыш,&lt;ref&gt;Р. Г. Кузеев. Происхождение башкирского народа. М, Наука, 1974; Янғужин Р. З. Башҡорт ҡәбиләләре тарихынан (Из истории башкирских племён). Өфө: «Китап», 1995; Кузеев Р. Г. Народы Поволжья и Приуралья. М. Наука, 1985&lt;/ref&gt; [[:en:Ugric peoples|угыр (ингл.)]]&lt;ref&gt;М. И. Артамонов. История хазар. М.-Л., 1962, С.338.&lt;/ref&gt; һәм [[:en:East Iranian|көнчыгыш иран телләрендә]] сөйләшкән&lt;ref&gt;[http://www.math.sunysb.edu/~shafikov/rus/bashkir/bashkiry.pdf?PHPSESSID=02f4d6f5bb9d975e3d594a919cd0f377 Руденко С.И. Башкиры. М.-Л., Наука, 1955, с.351.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20030308130313/http://www.math.sunysb.edu/~shafikov/rus/bashkir/bashkiry.pdf |date=2003-03-08 }} [http://shot.photo.qip.ru/101qE1d.jpg Мажитов Н.А., Султанова А.Н. История Башкортостана. Уфа, Китап, 2010,] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120426001850/http://shot.photo.qip.ru/101qE1d.jpg |date=2012-04-26 }} [http://shot.photo.qip.ru/301qE1f.jpg С.108 (Смирнов К.Ф. о дахо-массагетских корнях башкир).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120120144620/http://shot.photo.qip.ru/301qE1f.jpg |date=2012-01-20 }}; Р. М. Юсупов. Краниология башкир. Л., Наука, 1989; [http://soraman.livejournal.com/16422.html Юсупов Р.М. Некоторые проблемы палеоантропологии Южного Урала и этнической истории башкир//XIII Уральское археологическое совещание. Тезисы докладов, часть II, Башkортостан, Уфа, ВЭГУ, 23-25.04.1996, С. 120-123.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120426001156/http://soraman.livejournal.com/16422.html |date=2012-04-26 }}; [http://shot.photo.qip.ru/101qE1l.jpg Зинуров Р.Н. Башкирские восстания и индейские войны - феномен в мировой истории. Уфа, Гилем, 2001,] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120426001918/http://shot.photo.qip.ru/101qE1l.jpg |date=2012-04-26 }} [http://shot.photo.qip.ru/201qE1o.jpg С.11 (прабашкиры - потомки отделившихся скифов).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120120155320/http://shot.photo.qip.ru/201qE1o.jpg |date=2012-01-20 }} [http://shot.photo.qip.ru/201qE19.jpg Галлямов С. А. Башкорды от Гильгамеша до Заратустры. Уфа, РИО РУНМЦ Госкомнауки РБ, 1999] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120120143431/http://shot.photo.qip.ru/201qE19.jpg |date=2012-01-20 }} [http://shot.photo.qip.ru/201qE15.jpg (О башкордах из родов Тангаур и Гайна)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120120170621/http://shot.photo.qip.ru/201qE15.jpg |date=2012-01-20 }}.&lt;/ref&gt; кавемнәрне дә үз карамагына алулары тасвирлана.
[[:en:Population genetics|Генетик яктан (ингл.)]], [[:en:Haplogroup R1b (Y-DNA)|R1b1a1 (2011 исеме, ингл.)]] [[Башкортстан]] башкортларында чагыштырмача югары ешлык белән очрый (62/471 = 13.2%).&lt;ref name=&quot;ftp.anrb.ru&quot;&gt;{{Citation |title=A. S. Lobov ''et al.'' (2009), &quot;Structure of the Gene Pool of Bashkir Subpopulations&quot; (original text in Russian) |url=http://ftp.anrb.ru/molgen/Lobov_AS.PDF |access-date=2013-01-26 |archive-date=2011-08-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110816193639/http://ftp.anrb.ru/molgen/Lobov_AS.PDF |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; Барлык [[палеонтология|палеонтологик]] һәм [[антропология|антропологик]] ачышлар башкорт халкының тамырларының [[:en:Andronovo culture|Андроново мәдәниятенә (ингл.)]] барып тоташуын танырга кирәк булуын күрсәтә.&lt;ref&gt;Brünn. Moravské muzeum Oddĕleni pro diluvium &quot;Anthropos&quot;, Anthropology, Vol. 16-17, Moravské muzeum, Ustav anthropos., 1978, p.76&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Институт этнологии и антропологии им. Н.Н. Миклухо-Маклая, Этнографическое обозрение, (Institute of Ethnology and Anthropology. N. Maclay, Ethnographic Review), Vol. 1-3, Наука, 1996, P.142&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;(Институт истории, языка и литературы (Академия наук СССР. Башкирский научный центр), Васильев, С.М, Очерки по истории Башкирской АССР., Башкирское книжное изд-во, 1956, p.11&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Институт археологии (Академия наук СССР), Древности Башкирии: Сборник статей, Наука, 1970, p.809&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Институт этнографии имени Н.Н. Миклухо-Маклая, Очерки общей этнографии, Наука, 1968, p.411&lt;/ref&gt; Соңгы эзләнүләр буенча, башкорт халкы этногенезисының ихтимал булган юлы уртак төрки һәм угыр чыгыш теорияләре белән аңлатылуына ишарә итә.&lt;ref&gt;Rim Yanguzin: [https://web.archive.org/web/20071109175732/http://turkolog.narod.ru/info/I17.htm Ethnogenesis of the Bashkirs] {{ru icon}}&lt;/ref&gt;
===Башкортлар тарихы хронологиясе===
[[Файл:Ufa. Monument to Salavat Yulaev.jpg|right|300px|thumb|[[Салават Юлаев]] – башкорт халкының милли батыры|ссылка=Special:FilePath/Salavat-Yulaev-2016.jpg]]
Совет филологы, тарихчы С. Я. Лурье исәпләвенчә, безнең эрага кадәр V гасырда [[Һеродот]] «Тарих»ында аргиппейлар исеме астында хәзерге башкортларның ата-бабалары телгә алына.{{чыганак юк}} Геродот хәбәр итүенчә, аргиппейлар «биек сыртсыз битләвендә» яши, алар күршеләренең үзара низагларын яйга сала һәм аларда туган иленнән куылган бер сыенырга урын тапса — аны беркем кимсетмәсәк. Аргиппейлар аерым телдә сөйләшә, скиф киенә, агач җимешләре белән туклана. Ризыкка кулланылган агачның атамасы — понтик, аның җимешләре бакча борчагына охшаш, әммә эчендә сөяге бар. Пешкән җимешне тукыма аша сыгалар һәм аннан «'''асхи'''» дигән кара сут чыга. Бу сутлы алар сөткә болгап эчә. '''«Асхи»ның''' тирәсеннән күмәч әзерлиләр. С. Я. Лурье «асхи»ны «ачы» төрки сүзенә тап китерә, ә телче [[Җәлил Киекбаев]] буенча, '''«асхи»''' сүзе [[башкорт теле]]ндәге «ачы су»ны хәтерләтә.

Төркиятче [[Әхмәтзәки Вәлиди]] күзаллавынча, башкортлар Клавдий Птолемейның безнең эраның II булатына караган хезмәтендә скифларның паста дигән ыруы исеме астында телгә алына.

Француз галиме М. Буе-Ажан билгеләвенчә, [[һуннар]]ның юлбашчысы Аттила аңа кардәш булган халык — башкортлар белән килешү төзүе.{{чыганак юк}} 

Рәшит әд-Диннең «Угызнамә»сенә ярашлы, Угыз ханның гаскәрләре башкортларның Зур Багур исемле кәлгәсен һәм илләрен яулап ала, аларның Караши ягу дигән падишасын әсиргә ала. Әбү әл-Газига ярашлы, мадъярлар һәм башкортлар Угыз ханга каршы баш күтәрәләр.{{чыганак юк}} 

Безнең эраның I мең еллыгы азагында башкортлар көнбатышта Идел елгасыннан алып көнчыгышта Тубыл елгасына кадәр, көньякта Илек һәм Җаек (Җаек) елгалардан белән төньякта Чулман һәм Сылва елгаларына кадәрге җирләрдә яши һәм төрле дәүләтләр составында ([[Дәште Кыпчак]], [[Төрки каһанлыгы]], [[Хәзәр каһанлыгы]], [[Идел буе Болгары]], [[Алтын Урда]], [[Казан ханлыгы]], [[Нугай Урдасы]], [[Себер ханлыгы]]).

XVI гасырның икенче яртысында башкортлар Мәскәү башлыгына сыена. Дәүләт хәрби хезмәт һәм башка йөкләмәләрне булдыру, корылма һәм салымнар түләү шарты белән башкортларның асабалык хокукы, урындагы үзидарәлеге (җыелыш, корылтай), традицион йолалары, бәйрәмнәре, дин тоту ирке саклануын гарантияли.{{чыганак юк}}  Колонияләштерүнең көчәеве, салымнар үсүе һәм йөкләмәләр санының артуы, башкортларның җиргә җирләрен тартып алу, урындагы үзидарәлекнең чикләнүе башкорт күтәрелешләренә (XVII—XVIII) сәбәп була. 

Төбәкнең башка халыклары белән бергә башкортлар Крәстияннәр сугышында (1773-1775) катнаша. 1798-1865 елларда Башкортстанда идарә итүнең кантон системасы була, башкортлар хәрби йомышлы катламнарга (Башкорт полклары, [[Башкорт-мишәр гаскәре]]) карый. XIX—XX гасыр башында башкортлар һәм [[яңа башкортлар]] саны арта (1897 елда карый 1311 мең кеше), мәгариф, мәдәниятнең үсеше күзәтелә.

Революциядән (1917) соң Башкортстан автономиясен төзү өчен көрәш башлана. 1919 елның мартында Үзәк Совет власы белән Башкорт хөкүмәте арасында Башкорт Совет автономиясе турында килешүгә имзалана. 1922 елда Зур Башкортстан оештырылганнан соң, башкортларның күп өлеше аннан читтә кала ([[Ялан кантоны]], [[Тук-Чуран кантоны]], [[Аргаяш кантоны]] - [[Аргаяш милли округы]]). 1926 ел азагында башкортлар саны [[ССРБ]]да 714 мең кеше тәшкил итә, БАССР‑да — 584,8 мең: Ватандашлар сугышы, корылык һәм ачлык нәтиҗәләре үзен сиздерә. Башкортлар саны артуына сәяси репрессияләр, Бөек Ватан сугышы кире йогынты ясый.

Совет чорында башкортлар мәдәни яктан зур кимәлгә ирешкән [[Руслар|рус]], [[татар]] тарафыннан ассимиляцияләнә. Башкортларның башка төбәкләргә миграциясе күзәтелә: 1926 елда — гомуми санның 18 %, 1959 — 25,4%, 1989 — 40,4 %. Эш урыннары җитешмәүчелек һәм җайсыз социаль шарт аркасында, нигездә, көньяк‑көнчыгыш һәм көньяк районнардан халык күчеп китә. Соңгы елларда башкортларның Урта Азия, Казакъстан һәм башка төбәкләрдән кайту тенденциясе (1992-96 еллар - 4904 кеше) күзәтелә. Башкортларның социаль‑демографик структурасында эшчеләр сыйныф, интеллигенция, инженер‑техник хезмәткәрләр саны арта.

=== Кабиләләре һәм ырулары ===
Башкорт халкы элек кабиләләргә һәм ыруларга бүленгән. Ырулар — аралардан, туган-зат бүленешләреннән торган.

Кабиләләр таралып утыру һәм этник тарих барышында башкортларның төньяк-көнбатыш ([[байлар]], [[балыкчы]], [[бүләр]], гәрә, [[гайнә]], дыванай, [[ирәкте]], [[елан]], [[ялдәк]], [[йәнәй]], [[каңлы]], каршын, [[кыргыз]], [[тазлар]], [[танып]], [[унлар]], [[Уран (кабилә)|уран]], [[уаныш]], [[юрмый]]), төньяк-көнчыгыш (бишул, [[бәдрәк]], бәкәтин, дыван, көзй, калмак, [[катай]], кошчы, [[кумрык]], куакан, [[мырзалар]], өпәй, [[табын]], [[терсәк]], салйот, [[сеңрән]], [[сызгы]], [[сырны]], шуран, әйле), көньяк-көнчыгыш ([[бөрҗән]], [[кыпчак]], [[тамъян]], [[түңгәвер]], [[үсәргән]], [[юрматы]]), көньяк-көнбатыш ([[мең]]) төп этнографик төркемнәре барлыкка килә.
&lt;gallery&gt;Рәсем:Batirsha.jpg|[[Батырша]]
Рәсем:Bashkir in Paris.jpg|Башкортны сәфәргә озату - Россия халыклары. Т. 1. Париж, 1812 (на франц.).
Рәсем:Bashkir.jpg|''Башкорт''. Александр Орловский рәсеме, 1814
Image:Bashkirian archer.jpg|thumb|180px|right|Башкорт укчысы, 19 гасыр рәсеме
Рәсем:Allan, David - Bashkirs - 1814.jpg|'' Башкортлар''. Аллан Вильям (1814), [[Эрмитаж]] &lt;ref&gt;[http://www.hermitagemuseum.org/wps/portal/hermitage/digital-collection/01.+paintings/40338 Дәүләт Эрмитажы ]&lt;/ref&gt;
&lt;/gallery&gt;

== Мәдәнияте ==
Күчмә терлекчелек традицион шөгеле булган. Башлыча ат һәм сарык, берникадәр сыер малы, дөя үрчеткәннәр. Тире иләү, киез басу, чигү, бала сугу кебек [[кәсеп]]ләр үскән була.

Традицион тырмалары — авыл. Тирмә (төрки халыклардагы кебек киездән каршы, җыеп алынмалы агач каркаслы) төп торак булган. Агачтан һәм таштан, җирдән салынган өйләр дә билгеле.
=== Киеме ===
{{Төп мәкалә|Башкорт милли киеме}}
[[Файл:Bashkirs.jpg|thumb|Хатын-кыз һәм ирләр милли киеме]]
Гади ирләр киеме — күлмәк, бишмәт, ыштан. Ирләр һәм хатын - кызларның төп кием йон һәм ефәк тукымадан тегелгән халат булган. Баш киеменнән [[түбәтәй]], киез эшләпә (капкач), җәнлек тиресе куелган кышкы бүрек киң таралган.

XVII гасырдан бирле кына башкорт милли костюмы турында язма чыганаклар билгеле. XVII—XVIII гасырларда башкортлар күрше милләтләр белән тыгыз мәдәни бәйләнештә тормаган, шуңа да милли үзенчәлекләр дә аның саен ипләп килгән. Башкортлар кием өчен күбрәк киндер һәм кычытканнан сугылган тукыманы, сарык һәм башка төрле җәнлек тиреләрен, киезне, йонны, мамыкны файдаланган. Башкортлар чит илләрдән ([[Бөек ефәк юлы]] аша) китерелгән ефәк, атлас, парча тукымаларын да кулланган, аларның үрнәкләре борынгы курганнарда да табыла. Бу тукымалар кыйммәт торган, шуңа да ефәк кием — затлылык билгесе саналган.

XIX гасырга кадәр башкортлар чикмән, җилән, тун кисә, бу чорда билле бишмәт, кәзәки, камзул кебек нәрсә киң тарала. Бигрәк тә ир-егетләрнең киеме зур үзгәреш кичерә. XIX гасыр башындагы гравюраларда ир-егетләр борынгы кием кисә, гасыр азагындагы фотолардагы кием аермасы күзгә ташлана. Башкорт киемнәре, бигрәк тә, бәйрәм өчен бик күп төрле. Көн торышына һәм мизгеленә карамыйча, эчке кием өстеннән кат-кат халат кигәннәр.

=== Традицион аш-суы ===
[[File:Бешбармак.jpg|right|thumb|240px|Бишбармак ({{lang-ba|бишбармаҡ}})]]
'''Башкортларның традицион аш-суында''' ит азыклары киң таралган: бишбармак, токмач, [[пылау]], [[казы]]. Сыер һәм сарык сөтеннән [[әйрән]], [[катык]], [[Корт (ризык)|корт]], сыр, бия сөтеннән кымыз әзерләгәннәр.  Ашамлыклар татар, казакъларкына охшаш: бишбармак, шулпа, [[Корт (ризык)|корт]], казы, әйрән, кымыз, бавырсак, катык, сагыз.

Башкорт милли ашларының төп массасын пешкән, киптерелгә һәм какланган ат һәм куй ите, [[сөт]] продуктлары, киптерелгән җиләк, бөртекле культуралар, [[башкорт балы]] тәшкил иткән. Бу ашамлыкларның мисалы булып казы-карта (ат колбасасы), бастырма (какланган ит), шулай ук [[кымыз]], чияле сары май, шомырт мае, [[Корт (ризык)|корт]] (коры корт), [[эремчек]] һәм [[әйрән]] тора — аларның барысы да җәйге эсседә дә чагыштырмача яхшы саклана һәм юлга алу өчен уңайлы. Кымыз нәкъ юлда әзерләнә дип исәпләнә — бия сөте салынган савыт ияргә бәйләнгән һәм сабада көне буенча чайкалып йөртелгән.

Традицион башкорт ашамлыгы [[бишбармак]] пешерелгән иттән һәм салмадан (эре итеп киселгән токмач төре) әзерләнә, мул итеп суган, яшел тәмләткечләр кушыла һәм, әлбәттә, корт өстәлә. Башкорт аш-суының (кухнясының) күренмә тагын бер үзенчәлеге: ашамлыклар янында еш кына сөт ризыклары бирелә — сирәк очракларда гына табын кортсыз һәм каймаксыз була. Башкорт ашамлыкларның күпчелеге әзерләү гадилеге һәм туклыклы булуы белән аерылып тора.

[[Әйрән]], [[буза]], казы, катлама, [[кымыз]], [[манты]], [[кайнатма]], [[умач ашы]] һәм башка бик күп азык төрләре Җаек тауларыннан Ерак Көнчыгышка чаклы биләмәләрдә яшәгән күп халыкларның милли ашамлыгы дип санала.

=== Халык авыз иҗаты ===

Башкорт халык авыз иҗатында [[Урал-батыр]], [[Акбузат эпосы|«Акбузат»]], [[Изеүкәй белән Моразым эпосы|«Изүкәй белән Морадым»]], [[Алпамыш белән Барчылу|Алпамыш белән Барчынсылу]], [[Мәргән белән Барчылу|Мәргән белән Барчынсылу]], [[Куныр буга]] ({{lang-ba|Ҡуңыр буға}}) һәм башка эпослар төп урынны били. Әкият фольклоры героик, гаҗәп, көнкүреш әкиятләреннән тора. Башкорт эпик, моңлы, көнкүреш җырларына шигырь һәм көй үзенчәлекләре, биюләренә пантомима элементлары, катлаулы сюжет структурасы («Баек», «Перовский») хас. Башкорт халык иҗаты традицияләре профессиональ сәнгать һәм әдәбият нигезенә ята. Бизәү‑кулланма сәнгате сәнгать‑сурәтләү чараларының күптөрлелеге, композицион алымнар камиллеге, орнаментның тасвирыйлыгы белән сызалана. Аппликация, чигү, бәйләү, киез, агач, таш, күн, тимер, постауны сәнгатьле эшкәртү киң үсеш ала.

{{multiple image
| align = center
| direction = horizontal
| image1 = Ағинәйҙәр.jpg
| width1 = 150
| image2 = Bashkir4.jpeg
| width2 = 153
| image3 = Bashkort family.jpg
| width3 = 300
| image4 = Kushmau.jpg
| width4 = 81
| image5 = Sultangareev Bulat Amirovich.jpg
| width5 = 135
| footer = Башкортлар
}}

===Милли орнамент===
[[Файл:Bashkir swastika.jpg|мини|справа]]
Башкорт орнаменты — әйберләрне, кораллы, тукыма әйберләрне, интерьерны бизәү өчен кулланылган, геометрик, үсемлек яисә зооморф элементларны кабатлау һәм чиратлаштыруга нигезләнгән бизәк-кызыллык.

[[File:Башкирский орнамент 1.png|thumb|150px|Беренче комплекс]]
[[File:Башкирский орнамент 2.png|thumb|150px|Икенче комплекс]]
[[File:Башкирский орнамент 3.png|thumb|150px|Өченче комплекс]]
[[File:Башкирский орнамент 5.png|thumb|150px|Бишенче комплекс]]
[[File:Башкирский орнамент 6.png|thumb|150px|Алтынчы комплекс]]
Башкорт орнаментында башкортларның, халыкларның күпчелегенә хас, яшәешнең өч тигез булуы турындагы борынгы карашлар чагылыш тапкан.

Кешенең тасвирлау эшмәкәрлегенең иң борынгы формасы буларак, башкортларда орнамент ипләп кына барлыкка килгән. Башлангыч сүрәтләүләр гади гына булган: сей балчыкка сымакланган яисә батырып кертелгән кечкенә ботак, кабырчык ярчыгы. Бара-бара сүрәтләр катмарлы һәм хыялый, зифа композицияле, символик эчтәлекле була барган.

Башкорт орнаменты геометрик, кәкре сызыклы үсемлек бизәкле. Гадәттә кызыллык агачка, тирегә, металга, тукымага төшерелгән.

Башкорт орнаменты симметрияле һәм кешеләрнең ысынбарлыкты кабул итүен чагылдыралар. Ул үзенең эченә капма-каршы күренешләрне җыйган: көн — төн, яшәү — үлем, яктылык - караңгылык, ир башлангычы — хатын-кыз башлангычы, сул — уң. Капма-каршы кую бер-берсенә каршы торган фигураларның симметриясе ярдәмендә күрсәтелә.
Композициянең бер бөтенлеген саклар өчен орнаментның үзәк элементы булдырыла.

Орнаментның төп элементы - хатын-кыз фигурасы, агач яки символик ромб сүрәте. Хатын-кыз фигурасы җирдәге саф нәмәнең алиһәсе образын символаштыра, агач — тормыш агачын, ромб  — сабан җир символын.

Орнамент элементлары йөкмәтелгән, үзәк мәгәнәсенә ия: әкәм-төкәм ¥ — бөгәрләнеп торган сарык мөгезе символы һәм үләннәр символы, соляр билге ֔֕ — түгәрәк, нурлар белән уратылган түгәрәк төрендәге кояш сүрәтләнеше, туганкай  — кунакчыллыкны аңлата.

Башкорт орнаментында башкортлар тарихының ислам диненә белән чордагы күзаллаулары чагыла.

Орнамент белән киемнәрнең ягалар, уемнар, каптырмалары, җиң һәм итәк читләре бизәлгән. Орнаментлы чикләр бозымга бирешми дип исәпләнгән.
Йорт элементлары орнамент белән бизәлсә, усал чурт-чураман анда үтә алмый дип саналган. Капкалар, [[тәрәзә]] капкачлары, йөзлекләре, тырнак читләре бизәлгән. Орнамент төре, тырнак һәм ромб, түгәрәк күлнең символик сынланмышы: тырнак - профилле, ромб — фаслы аңлата. Тырнак формасы үз чиратында начар йогынтылардан саклау чарасы булган.

'''Орнаменталь комплекслар:'''

Башкорт бизәү-кулланма сәнгатендә үтәлеш алымнарына бәйләнгән төп 6 орнаменталь комплекс аерып күрсәтелә.

* Кашага яки чәчәк нәкыш (розетка) формасындагы катлаулы орнаменталь кызыллык составына тырнак, квадрат һәм тура почмак, зигзаг, хач (тәре) ×, ромб, түгәрәк Ο, йөрмәле чәчәк бизәк күренешендәге гади геометрик фигуралар керә.
* Бөти, хәситәләренә (амулет) ишелү (спиральсыман) буяу, мөгез һәм йөрәк сынланмышы фигуралар, йөгерешче тулкындар ≈ , җилпәзә төзелешле лалә чәчкәсенә охшаган үсемлек бизәге (пальметта), өчөйлеләр сынландырыла.
* Киемнәрдәге тамбур (күбенү чылбыр тезмә бара) чигүе орнаментында үсемлек чыгышлы кызыллык файдаланыла.
* Катлаулы күпмеләр, сигезле тармаклы йолдыз, киртләчле ромблар, теш тармаклы күпмеләр, икәүләп мөгезгә охшаган каерсалар катлаулы чәчәк бизәкләргә һәм челтәрләргә берләштергәндә файдаланыла.
* Кошларга, җәнлекләргә һәм агачларга, сигезле тармаклы йондозларга, сәнәккә, тырнакка һәм V га охшаган фигуралы кашага бизәкләрдән торган геральдик композицияләр.
* Тукучылыкта, санаулы һәм юллы (өйле) кайтуда квадратлар, ромблар, кеше сынын стильләштереп сынландыру, сигезле аерчалы чәчәк буяу, X-ка охшаган фигуралар файдаланыла

===Тел мәсәләсе===
Башкортлар арасында еш кына татар теле очрый. Галимнәр буенча татар телендә сөйләшү - бу татар [[милли кемлек|милли кемлеген]] күрсәткеч түгел. Чөнки аерым башкорт теле графикасы, нормалары тик 1920-чы елларда туа, шуңа күрә башкортлар әсәрләрен татар телендә язган. [[Башкорт әдәби теле]] башкорт халкының диалекталь күптөрлелеген күрсәтү көче булмады, чөнки татар теле бик якын.

== Моны да карагыз ==
* [[Башкорт теле]]
* [[Башкортстан]]

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Rq|stub|error}}

{{Төрки халыклар}}

[[Төркем:Башкортлар]]
[[Төркем:Төрки халыклар]]
[[Төркем:Россия халыклары]]</text>
      <sha1>skebxjqbomh9ynxqkhd9fdh714hfbxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Иске Кармәт</title>
    <ns>0</ns>
    <id>40001</id>
    <revision>
      <id>5969261</id>
      <parentid>4868768</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969261</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5981" sha1="fm3z8hqr8jmb2hduz38810u5bdhkrkg" xml:space="preserve">{{ТП
|халәт     = Авыл
|татар исеме  = Иске Кармәт
|чын исем    = Иске Кармәт
|ил       = Россия
|герб      = 
|байрак     = 
|герб киңлеге  = 
|байрак киңлеге = 
|lat_deg = 
|lat_min = 
|lat_sec = 
|lon_deg = 
|lon_min = 
|lon_sec = 
|CoordAddon   = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale   = 250000
|ЯндексХарита = 
|ил харитасы зурлыгы =300
|төбәк харитасы зурлыгы =300
|район харитасы зурлыгы =250
|төбәк төре   = Республика
|төбәк     = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре   = муниципаль район
|район    = Аксубай районы
|район җәдвәлдә= 
|җәмгыять төре=
|җәмгыять    = 
|җәмгыять таблицада    = 
|ил харитасы    = 
|төбәк харитасы  = 
|эчке бүленеш    = 
|башлык төре    = 
|башлык    = 
|нигезләү датасы = 
|беренче телгә алу = 
|элеккеге исемнәр  = 
|мәйдан     = 
|биеклек төре    = 
|ТП мәркәзе биеклеге = 
|климат     = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел   = 
|халык саны   = 466
|исәп елы    = 2010
|халык тыгызлыгы = 
|агломерация   = 
|милли состав   = 
|дини состав   = 
|этнохороним   = 
|сәгать кушагы    = +3
|DST    = 
|телефон коды  = 
|почта индексы = 423067
|почта индекслары    = 
|автомобиль коды    = 16, 116
|Commons-та төркем    = 
|сайт    = 
|сайт теле    = 
|сайт теле2    = 
|сайт теле3    = 
|сайт теле4    = 
|сайт теле5    = 
|add1n     = 
|add1    = 
|add2n    = Русча топонимы
|add2    = Старая Киреметь
|add3n    = 
|add3    = 

| add3n = ОКАТО
| add3  = 92204000047

| add4n = ОКТМО
| add4  = 92604460101
}}
[[Файл:Hasan Tufan (photo archive) 30.jpg|200px|thumb|right|[[Хәсән Туфан музей-йорты (Иске Кармәт)|Хәсән Туфан музей-йорты]]]]
'''Иске Кармәт''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Аксубай районы]]ндагы — [[авыл]].
== Географиясе ==
Иске Кармәт Татарстанның башкаласы [[Казан]]нан көньяк-көнчыгышка таба 144 чакрым, ә район үзәге Аксубайдан төньяк-көнбатышка таба 7 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-10.6|-10.6|-5.5|5.3|14.3|19.2|20.9|18.5|12.9|5|-4.1|-9.8|4.6}}
[[Климат]] уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb&lt;ref&gt;[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]&lt;/ref&gt;. Уртача еллык һава температурасы 4.6&amp;nbsp;°C.&lt;ref&gt;[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]&lt;/ref&gt;


== Халык саны ==

2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 376 кеше яши&lt;ref name=16t&gt;[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[татарлар]] — 55.05%,
[[чуашлар]] — 30.05%,
[[урыслар]] — 11.97%,
башка халыклар — 2.66%,
милләтен күрсәтмәүчеләр — 0.27%&lt;ref name=16t /&gt;.

== Авыл җирлегендә туган күренекле кешеләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q18802027. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-11-27
| [[Хәсән Туфан]]
| [[«Галия» мәдрәсәсе]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]
| 
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-06-10
| [[Казан]]
|}
{{Wikidata list end}}
* [[Хәсән Туфан]] (1900—1981) — мәшһүр татар шагыйре.
== Мәдәният ==
* [[Хәсән Туфан музей-йорты (Иске Кармәт)|Хәсән Туфан музей-йорты]]
 
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
{{Аксубай районы}}</text>
      <sha1>fm3z8hqr8jmb2hduz38810u5bdhkrkg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ташлыкүл (Аскын районы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42518</id>
    <revision>
      <id>5969247</id>
      <parentid>5370358</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:42:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3105" sha1="3hua2mv42ma4a1bq6l4czeqxqxxi2iz" xml:space="preserve">{{ТП/ВМ
|халәт                   = Авыл
|татар исеме         = Ташлыкүл
|чын исем    = Ташлыкуль
|чын исем    = 
|герб                     = 
|байрак                     = 
|lat_deg = 56 |lat_min = 9 |lat_sec = 49 
|lon_deg = 57 |lon_min = 14 |lon_sec = 38 
|CoordAddon = 
|CoordScale = 
|ил харитасы              = 
|төбәк харитасы     = 
|район харитасы      = 
|ил харитасы зурлыгы      = 
|төбәк харитасы зурлыгы      = 
|район харитасы зурлыгы      = 
|төбәк                   = Башкортстан 
|төбәк җәдвәлдә         = Башкортстан 
|район төре               = 
|район                    = Аскын районы{{!}}Башкортстанның Аскын районы
|район җәдвәлдә          = Аскын районы
|җирлек төре            = Авыл җирлеге 
|җирлек                =
|җирлек җәдвәлдә      = 
|эчке бүленеш       = 
|башлык                    = 
|нигезләнү елы           = 
|беренче язма искә алу        = 
|элекке исемнәр            = 
|бирле                 = 
|мәйдан                  = 
|ТП үзәге биеклеге        = 
|халык саны = 26
|исәп елы           = 2010
|тыгызлык               = 
|агломерация             = 
|милли состав     = 
|дини состав = 
|этнохороним             = 
|почта индексы          = 452893
|сәгать кушагы          = +6
|почта индекслары         = 
|телефон коды           = 
|санлы идентификатор   = 80204831004
|Commons та төркем      = 
|сайт                     = 
}}
'''Ташлыкүл''' — [[Башкортстан]]ның [[Аскын районы]]нда урнашкан татар авылы.
== Демография ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1051684. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
{{Аскын районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]
{{Bashkir-geo-stub}}</text>
      <sha1>3hua2mv42ma4a1bq6l4czeqxqxxi2iz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Теләвембәт</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47076</id>
    <revision>
      <id>5969303</id>
      <parentid>4694570</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:57:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5494" sha1="8x7glc5pfp2wvoyehe2jncrfnedc6li" xml:space="preserve">{{ТП-Россия
|халәт                   = Авыл
|татар исеме         = Теләвембәт
|чын исем    = 
|чын исем    = 
|герб                     = 
|байрак                     = 
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
|CoordAddon = 
|CoordScale = 
|ил харитасы              = 
|төбәк харитасы     = 
|район харитасы      = 
|ил харитасы зурлыгы      = 
|төбәк харитасы зурлыгы      = 
|район харитасы зурлыгы      = 
|төбәк                   = Башкортстан 
|төбәк җәдвәлдә         = Башкортстан 
|район төре               = 
|район                    = Күгәрчен районы{{!}}Башкортстанның Күгәрчен районы
|район җәдвәлдә          = Күгәрчен районы
|җирлек төре            = Авыл җирлеге 
|җирлек                =
|җирлек җәдвәлдә      = 
|эчке бүленеш       = 
|башлык                    = 
|нигезләнү елы           = 
|беренче язма искә алу        = 
|элекке исемнәр            = 
|бирле                 = 
|мәйдан                  = 
|ТП үзәге биеклеге        = 
|халык саны = 384
|исәп елы           = 2010
|тыгызлык               = 
|агломерация             = 
|милли состав     = 
|дини состав = 
|этнохороним             = 
|почта индексы          = 453334
|сәгать кушагы          = +6
|почта индекслары         = 
|телефон коды           = 
|санлы идентификатор   = 80238875001
|Commons та төркем      = 
|сайт                     = 
}}
'''Теләвембәт''' — [[Башкортстан]]ның [[Күгәрчен районы]]нда урнашкан авыл.
== Демография ==
Халык саны динамикасы:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center; width:200px;&quot; class=bright; 
|--- class='bright'
! [[2002]]&lt;ref name='белешмә'&gt;Башкортостан Республикасының муниципаль районнары турындагы бердәм электрон белешмәсе — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls  Excel форматындагы кушымта] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.&lt;/ref&gt; !! [[2009]]&lt;ref name='белешмә'/&gt; !! [[2010]]&lt;ref name='башстат'&gt;{{Citation |title=Башкортстан Җөмһүрияте торак нокталары буенча халык саны |url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%BC+%D0%BF%D1%83%D0%BD%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BC+%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8+%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |access-date=2013-04-25 |archive-date=2014-08-20 |archive-url=https://www.webcitation.org/6Rxi3K6iw?url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
|--- class='bright'
| 460 || 473 || 384
|}
[[Бөтенроссия халык санын алу, 2010|2010 ел җанисәбен алу]] буенча биредә 384 кешенең яшәве мәгълүм.&lt;ref name=&quot;башстат&quot;/&gt;
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1067739. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893
| ''[[:d:Q15067373|Иҙелбаев Ғабдулла Сәфәрғәле улы]]''
| 
| [[язучы]]
| 
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-03-07
| [[Баймак]]
|-
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| ''[[:d:Q107294615|Сәлихов Шағәли Шәүәли улы]]''
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-01-17
| [[Сәрвәр Сайранова]]
| 
| ''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006
| [[Ишембай]]
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
{{Күгәрчен районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]
{{Bashkir-geo-stub}}</text>
      <sha1>8x7glc5pfp2wvoyehe2jncrfnedc6li</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2нче Санҗын</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47180</id>
    <revision>
      <id>5969133</id>
      <parentid>4686559</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:53:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5041" sha1="qpnpgspm7rljzasbe5x98z7lvr5kxpo" xml:space="preserve">{{ТП-Россия
|халәт                   = Авыл
|татар исеме         = 2нче Санҗын
|чын исем    = 
|чын исем    = 
|герб                     = 
|байрак                     = 
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
|CoordAddon = 
|CoordScale = 
|ил харитасы              = 
|төбәк харитасы     = 
|район харитасы      = 
|ил харитасы зурлыгы      = 
|төбәк харитасы зурлыгы      = 
|район харитасы зурлыгы      = 
|төбәк                   = Башкортстан 
|төбәк җәдвәлдә         = Башкортстан 
|район төре               = 
|район                    = Куергазы районы{{!}}Башкортстанның Куергазы районы
|район җәдвәлдә          = Куергазы районы
|җирлек төре            = Авыл җирлеге 
|җирлек                =
|җирлек җәдвәлдә      = 
|эчке бүленеш       = 
|башлык                    = 
|нигезләнү елы           = 
|беренче язма искә алу        = 
|элекке исемнәр            = 
|бирле                 = 
|мәйдан                  = 
|ТП үзәге биеклеге        = 
|халык саны              = 149
|исәп елы           = 2010
|тыгызлык               = 
|агломерация             = 
|милли состав     = 
|дини состав = 
|этнохороним             = 
|почта индексы          = ?
|сәгать кушагы          = +6
|почта индекслары         = 
|телефон коды           = 
|санлы идентификатор   = 
|Commons та төркем      = 
|сайт                     = 
}}
'''2нче Санҗын''' — [[Башкортстан]]ның [[Куергазы районы]]нда урнашкан авыл.
== Демография ==
Халык саны динамикасы:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center; width:200px;&quot; class=bright; 
|--- class='bright'
! [[2002]]&lt;ref name='белешмә'&gt;Башкортостан Республикасының муниципаль районнары турындагы бердәм электрон белешмәсе — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls  Excel форматындагы кушымта] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.&lt;/ref&gt; !! [[2009]]&lt;ref name='белешмә'/&gt; !! [[Җанисәп 2010|2010]]&lt;ref name='башстат'&gt;{{Citation |title=Башкортстан Республикасы торак нокталары буенча халык саны |url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%BC+%D0%BF%D1%83%D0%BD%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BC+%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8+%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |access-date=2013-04-27 |archive-date=2014-08-20 |archive-url=https://www.webcitation.org/6Rxi3K6iw?url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
|--- class='bright'
| 176 || 183 || 149
|}
[[Бөтенроссия халык санын алу, 2010|2010 ел җанисәбен алу]] буенча биредә 149 кешенең яшәве мәгълүм.&lt;ref name=&quot;башстат&quot;/&gt;
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1069651. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
== Шулай ук карагыз ==
* [[Санҗын]]
{{Куергазы районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]</text>
      <sha1>qpnpgspm7rljzasbe5x98z7lvr5kxpo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>АКШ татарлары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47632</id>
    <revision>
      <id>5969120</id>
      <parentid>4103987</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:08:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969120</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2344" sha1="942bbxu7d65bg2aldrl04gpqmzvm04s" xml:space="preserve">&lt;small&gt;{{мәгънәләр| Татарлар (мәгънәләр) }}&lt;/small&gt;
'''АКШ татарлары''' — [[Америка Кушма Штатлары]]нда яшәүче этник азчылык.

Америка Кушма Штатларында татарларның ике төркеме бар. Алар иске һәм яңа эмиграцияны чагылдыра. Беренче эмиграция юлы озын һәм катмарлы була. Бу төркемнең әгьзалары [[Бөек Октябрь инкыйлабы]]нан соң большевиклардан качып [[Кытай]], [[Корея]], [[Япония]]дә төпләнәләр. [[1949 ел|1949]]-[[1951 ел|1951]] елларда Кытай коммунистларынан [[Австралия]], [[Төркия]] һәм [[Япония]]гә качарга мәҗбүр булалар. 1950 елларда аларның күбесе Америкага күчеп килә. Алар арасында инженер-атомчы [[Сәит Сәлах]], профессор [[Онур Сенарслан]], тюрколог профессор [[Юлай Шамил Улы]]. Иске эмиграцияның күпчелеге чыгышы буенча [[Мордовия]]дән.

Америка татарлары Ассоциацияссе, [[1950 ел]]да [[Нью-Йорк]]та төзелгән, Татар җәмгыяте нигезендә оештырыла. Җәмәгать җитәкчесе бер ничә ел [[инженер]] Илдар Агиш була, бүгенге көндә Рөстәм Бурлучи. Америка татарлары Ассоциациясе мәдәни юнәлештә эшли.

== Чыганаклар ==
* [[Ирек Биккинин]]. [https://web.archive.org/web/20121214221248/http://nailtimler.narod.ru/tatars_abroad/tatars_in_amerika.html Америка глазами татарина] {{ref-ru}}
* [http://www.atany.com/ American Tatar Association] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110812153017/http://www.atany.com/ |date=2011-08-12 }} {{ref-en}}

{{Rq|image}}

{{Татарлар}}
{{Татарстаннан читтә яшәүче татарлар}}

[[Төркем:Илләр буенча татарлар]]
[[Төркем:АКШ халыклары]]</text>
      <sha1>942bbxu7d65bg2aldrl04gpqmzvm04s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ачлык</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49516</id>
    <revision>
      <id>5969273</id>
      <parentid>5535418</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T22:02:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10528" sha1="0sxtetdluhlmg58btgawbi524uzkjla" xml:space="preserve">{{TwinCYR|Açlıq}}
'''Ачлык''' - берничә фактор сәбәпле ([[уңыш]] булмавы, артык югары [[халык саны]], [[хөкүмәт]] [[сәясәт]]е һ.б.) киң таралган [[ризык]] җитмәве [[вакыйга]]сы. Бу [[феномен]]га дучар булган регионда [[кеше]]ләр һәм (яки) [[хайваннар]] ашарга җитмәүдән интегә, ачлык чигә, араларында [[эпидемия]]лар тарала, [[үлем]] дәрәҗәсе арта. Дөньядагы һәр кыйтга [[тарих]]та ачлык [[чор]]ларын узган, күп илләрдә әлегә дә ачлык феноменлары очрый.

== Билгеле ачлыклар ==
* [[1921-1922 еллар ачлыгы]]

== Шулай ук карагыз ==
* [[Атмит]], ачлык белән көрәштә кулланылган ботка
* [[Климат үзгәрүе һәм авыл хуҗалыгы]]
* [[Ашлык бәяләре кризисы]]
* [[Глобаль ачлык индексы]]
* [[Мальтус афәте]]
* [[Цивилизация, кешеләр һәм Җир өчен рисклар]]
*''[[Дөнья авыл хуҗалыгы җитештерүе һәм таләбе саннары]]'' (айлык хисап)

== Әдәбият һәм өстәмә чыганаклар ==
*Asimov, Isaac, ''Asimov's New Guide to Science'', pp.&amp;nbsp;152–153, Basic Books, Inc. : 1984.
* Bhatia, B.M. (1985) Famines in India: A study in Some Aspects of the Economic History of India with Special Reference to Food Problem, Delhi: Konark Publishers Pvt. Ltd.
* {{Cite book
| title = Agrarian power and agricultural productivity in South Asia
| volume = 1
|first1 = B. B
|last1 = Chaudhari
|editor1-first = Meghnad
|editor1-last = Desai
|editor2-first = Susanne Hoeber
|editor2-last = Rudolph
|editor3-first = Ashok
|editor3-last = Rudra
|publisher = University of California Press
|year =1984
|isbn= 978-0-520-05369-4
|url=http://books.google.com/?id=LlGQhpgcTmEC&amp;dq=food+availability+decline
|accessdate=October 1, 2010
| postscript = &lt;!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to &quot;.&quot; for the cite to end in a &quot;.&quot;, as necessary. --&gt;{{inconsistent citations}}
}}
*Davis, Mike, ''Late Victorian Holocausts: El Niño Famines and the Making of the Third World'', London, Verso, 2002 ([http://maximumred.blogspot.com/2005_01_01_maximumred_archive.html Excerpt] online.)
* Dutt, Romesh C.  ''Open Letters to Lord Curzon on Famines and Land Assessments in India'', first published 1900, 2005 edition by Adamant Media Corporation, Elibron Classics Series, ISBN 1-4021-5115-2.
* Dutt, Romesh C. ''The Economic History of India under early British Rule'', first published 1902, 2001 edition by [[Routledge]], ISBN 0-415-24493-5
* {{Cite web
| title = Food-availability decline
| last=Encyclopaedia Britannica
| year=2010
| url =  http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1481493/food-availability-decline
| accessdate = October 1, 2010
| postscript = &lt;!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to &quot;.&quot; for the cite to end in a &quot;.&quot;, as necessary. --&gt;{{inconsistent citations}}
}}
*Ganson, Nicholas, The Soviet Famine of 1946-47 in Global and Historical Perspective. New York: Palgrave Macmillan, 2009. (ISBN 0-230-61333-0)
* Genady Golubev and Nikolai Dronin, ''Geography of Droughts and Food Problems in Russia (1900–2000)'', Report of the International Project on Global Environmental Change and Its Threat to Food and Water Security in Russia (February, 2004).
*Greenough, Paul R., ''Prosperity and Misery in Modern Bengal. The Famine of 1943-1944'', Oxford University Press 1982
* Harrison, G. Ainsworth.,''Famine'', Oxford University Press, 1988.
* LeBlanc, Steven, ''Constant battles: the myth of the peaceful, noble savage'', St. Martin's Press (2003) argues that recurring famines have been the major cause of warfare since [[paleolithic]] times. ISBN 0-312-31089-7
*Lassa, Jonatan., &quot;Famine, drought, malnutrition: Defining and fighting hunger.&quot; http://www.thejakartapost.com/news/2006/07/03/famine-drought-malnutrition-defining-and-fighting-hunger.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090216132415/http://www.thejakartapost.com/news/2006/07/03/famine-drought-malnutrition-defining-and-fighting-hunger.html |date=2009-02-16 }}. 3 July 2006.
* Middlebrook, Peter, [http://www.amazon.com/dp/3838306724 When the Public Works: Generating Employment and Social Protection in Ethiopia], [[Lambert Academic Publishing]]. 2009. ISBN 978-3-8383-0672-8
* Li, Lillian M. ''Fighting Famine in North China: State, Market, and Environmental Decline, 1690s-1990s'' (Stanford, CA: Stanford University Press,  2007 ISBN 978-0-8047-5304-3.
* {{Cite journal
| title = Does Democracy Avert Famine?
| first = Michael
| last = Massing
| year = 2003
| publisher = The New York Times
| url = http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9800E5DD103CF932A35750C0A9659C8B63
| accessdate = September 27, 2010
| postscript = &lt;!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to &quot;.&quot; for the cite to end in a &quot;.&quot;, as necessary. --&gt;{{inconsistent citations}}
}}
* Mead, Margaret.  “The Changing Significance of Food.” American Scientist.  (March–April 1970).  pp.&amp;nbsp;176–189.
* {{Cite book
| title = Harmonic Wealth: The Secret of Attracting the Life You Want
| first1 =  James Arthur
| last1 = Ray
| first2 = Linda
|last2 = Sivertsen
| publisher = Hyperion
| year = 2008
| isbn = 978-1-4013-2264-9
| url = http://books.google.com/?id=uRZwUGpeHcAC&amp;printsec=frontcover#v=onepage&amp;q&amp;f=false
| postscript = &lt;!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to &quot;.&quot; for the cite to end in a &quot;.&quot;, as necessary. --&gt;{{inconsistent citations}}
}}
*Moon, William. &quot;Origins of the Great North Korean Famine.&quot; North Korean Review [http://mcfarland.metapress.com/app/home/contribution.asp?referrer=parent&amp;backto=issue,8,10;journal,2,9;linkingpublicationresults,1:120199,1] {{Webarchive|url=https://archive.today/20120712070718/http://mcfarland.metapress.com/app/home/contribution.asp?referrer=parent&amp;backto=issue,8,10;journal,2,9;linkingpublicationresults,1:120199,1 |date=2012-07-12 }}
*[[Amartya Sen|Sen, Amartya]], ''Poverty and Famines : An Essay on Entitlements and Deprivation'', Oxford, Clarendon Press, 1982 [http://www.questia.com/PM.qst?a=o&amp;d=85190755 via Questia] [http://www.oxfordscholarship.com/oso/public/content/economicsfinance/9780198284635/toc.html via Oxford Press]
* {{cite journal | doi = 10.1146/annurev.an.19.100190.002033 | last1 = Shipton | first1 = Parker | year = 1990 | title = African Famines and Food Security: Anthropological Perspectives | url = http://arjournals.annualreviews.org/doi/abs/10.1146/annurev.an.19.100190.002033 | journal = Annual Review of Anthropology | volume = 19 | issue =  | pages = 353–394 }}{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*Srivastava, H.C., The History of Indian Famines from 1858–1918, Sri Ram Mehra and Co., Agra, 1968.
*Sommerville, Keith. [http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/2449527.stm Why famine stalks Africa], BBC, 2001
*Webb, Patrick. Famine. In Griffiths, M (ed.). ''Encyclopaedia of International Relations and Global Politics''.  London: Routledge, 2005, pp.&amp;nbsp;270–72.
*Woo-Cumings, Meredith, {{PDFlink|[http://www.adbi.org/files/2002.01.rp31.ecology.famine.northkorea.pdf ''The Political Ecology of Famine: The North Korean Catastrophe and Its Lessons'']|807&amp;nbsp;[[Kibibyte|KiB]]&lt;!-- application/pdf, 827001 bytes --&gt;}}, ADB Institute Research Paper 31, January 2002.

== Сылтамалар ==
{{Wiktionary}}
{{commonscat|Hunger}}
*[http://www.morningstarfishermen.org Relief in Malawi with sustainable living] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200707184047/http://www.morningstarfishermen.org/ |date=2020-07-07 }}
*[http://www.ireport.cnn.com/docs/DOC-674337 Morning Star Fishermen] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171019142757/http://www.ireport.cnn.com/docs/DOC-674337 |date=2017-10-19 }} And The Race Against Hunger
*[http://www.wfp.org/ United Nations World Food Programme] Hunger relief against poverty and famine
*[http://www.ifpri.org/ International Food Policy Research Institute] Sustainable solutions for ending hunger
* [http://technorati.com/business/finance/article/arable-land-shortage-and-the-case/ Article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120302133333/http://technorati.com/business/finance/article/arable-land-shortage-and-the-case/ |date=2012-03-02 }} from Technorati on the Issue of Shrinking Arable Farmland and its Contribution to Food shortages and high food prices
*[http://news.bbc.co.uk/2/hi/in_depth/africa/2006/africa_food_crisis/default.stm In Depth: Africa's Food Crisis], [[BBC News]]
*{{PDFlink|[http://www.reliefweb.int/library/documents/2005/wb-eth-28feb.pdf Fighting Hunger and poverty in Ethiopia (Geopolicity)]|1.48&amp;nbsp;[[Mebibyte|MiB]]&lt;!-- application/pdf, 1558625 bytes --&gt;}} ([[Peter Middlebrook]])
*[http://www.nytimes.com/2006/03/31/world/africa/31soil.html?ex=1301461200&amp;en=a95f9eb19c751f1f&amp;ei=5088&amp;partner=rssnyt&amp;emc=rss Overfarming African Land Is Worsening Hunger Crisis - New York Times]
*[http://foodshortage.wordpress.com The blog about the upcoming food shortage crisis]
*[http://foodsecurity.developmentgateway.org/Content-item-view.10976+M5ce7bbfcaeb.0.html Food Security: A Review of Literature from Ethiopia to India (Geopolicity)]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081222003226/http://foodsecurity.developmentgateway.org/Content-item-view.10976+M5ce7bbfcaeb.0.html |date=2008-12-22 }}
*[http://www.asil.org/ajil/marcus.pdf Famine Crimes in International Law] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080817165709/http://www.asil.org/ajil/marcus.pdf |date=2008-08-17 }}. David Marcus, [[The American Journal of International Law]], 2003.
*[http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,989405,00.html The Real Causes of Famine - Time Magazine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120912154033/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,989405,00.html |date=2012-09-12 }}

{{Табигый афәтләр}}
{{Афәтләр}}

[[Açlıq]]

[[Төркем:Каннибализм очраклары]]
[[Төркем:Үсеш белемнәре]]
[[Төркем:Ачлыклар| ]]
[[Төркем:Фәкыйрьлек]]
[[Төркем:Популяция]]</text>
      <sha1>0sxtetdluhlmg58btgawbi524uzkjla</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Сораулар</title>
    <ns>4</ns>
    <id>49657</id>
    <revision>
      <id>5969223</id>
      <parentid>5516458</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:33:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Википедия:Битләрне саклау кагыйдәләре */</comment>
      <origin>5969223</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2488" sha1="mk40agfqfy78agy4pg3a51fxcts8w5c" xml:space="preserve">{{TwinCYR|Википедия:Bulışu üzäge}}
{{Index box}}

{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Сораулар/Архив|Архив]]'''
}}{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Сораулар&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}

|}

{{Ярдәм навигациясе}}


[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Категория:Википедия:Форум]]

== Проектларны берләштерү ==

ТатВПда битләре яңартылмаган һәм халәте билгесез булган күп кенә проектлар бар. Аларны берләштерергә тәкъдим итәм. Берничә аерым проектларда 1 кеше катнашканчы, гомуми берләштерүче проектта берничә кеше катнашу кулайрак дип саныйм. Алай эшчәнленке күзәтү дә җайлырак. Иң беренче итеп, техник проектларны берләштерергә тәкъдим итәм, ягъни:

* [[ВП:Проект:Бәйлелек]]
* [[ВП:Проект:Калыплар]]
* [[ВП:Проект:Төркемләү]]
* [[ВП:Проект:Терминнар]]
* [[Википедия:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе|ВП:Проект:Интерфейс тәрҗемәсе]]
* [[Википедия:Өмәләр|ВП:Проект:Өмәләр]]

Бу проектларны '''ВП:Проект:Техник эшчәнлек''' проекты эченә берләштерергә була. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 27 фев 2026, 17:39 (UTC)

{{Риза}}--[[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 27 фев 2026, 17:58 (UTC)</text>
      <sha1>mk40agfqfy78agy4pg3a51fxcts8w5c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аккүл-Тараклы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50244</id>
    <revision>
      <id>5969157</id>
      <parentid>3627852</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:15:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3213" sha1="auvjggf294ys7cjz11fbcfjnubs8vc5" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Аккүл-Тараклы
 |чын исем = 
 |ил = Россия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
   |lat_deg = 
 |lon_deg = 
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Спасск районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = Азорки
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 77
  |исәп елы = 2004
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = татарлар
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Аккүл-Тараклы''' ({{lang-ru|Белозерка}}) — [[Пенза өлкәсе]]нең [[Спасск районы]]на керүче татар авылы.

Авылда [[2004 ел]]да 42 йортта 77 кеше яшәгән.

Авылны тараклы токымлы нугай татарлары нигезләгән була. Тараклы сүзе шуннан чыккан. Ә азорки дигәне - [[Мордва телләре|мордва]]чадан ''азор ки'' - патша юлы. Бу юл 13-14 гасырларда авыл аша үткән.

Совет чорында авылга Аккүл исемен бирәләр.

Бу авылда мәшһүр драматург һәм режиссер [[Кәрим Тинчурин|Кәрим (Мөхәммәткәрим) Тинчурин]] (1887-1937) дөньяга килгән.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>auvjggf294ys7cjz11fbcfjnubs8vc5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Азорки</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50246</id>
    <revision>
      <id>5969145</id>
      <parentid>3627851</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:51:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2993" sha1="qkb2brj2e3c138dcfipyo3x2lrhxpax" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Азорки
 |чын исем = 
 |ил = Русия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
   |lat_deg = 
 |lon_deg = 
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Спасск районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 
  |исәп елы = 
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = 
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Азорки''' ({{lang-ru|Татарская Таракановка}}) - кайчандыр [[Пенза өлкәсе]]нең [[Спасск районы]]на керүче татар авылы. 1960 елларда [[Аккүл-Тараклы]] авылына кушыла.

Авылны тараклы токымлы нугай татарлары нигезләгән була. Таракановка сүзе шуннан чыккан. Ә азорки дигәне - [[Мордва телләре|мордва]]чадан ''азор ки'' - патша юлы. Бу юл 13-14 гасырларда авыл аша үткән.

19 гасырда авылда 2 мәчет, мәдрәсә булган.
== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>qkb2brj2e3c138dcfipyo3x2lrhxpax</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дәхтәрни</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50255</id>
    <revision>
      <id>5969345</id>
      <parentid>5963607</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:35:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Бөтенроссия авыл Сабан туе */ өстәмә + викиләштерү</comment>
      <origin>5969345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7210" sha1="l51rzk41up8rddrp69z7l8n5retdk1y" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме =Дәхтәрни
 |чын исем = 
 |ил = Россия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
 |lat_deg =53 |lat_min =4 |lat_sec =54
  |lon_deg =46 |lon_min =56 |lon_sec =0
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Күзнәй районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 1314
  |исәп елы = 2004
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = татарлар
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = Русча атама
|add2       = Малый Труев
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
[[Файл:Дәхтәрни мәчете.jpg|300px|thumb|right|Дәхтәрни [[мәчет]]е ачылышы. [[2009 ел]]]]
'''Дәхтәрни''' ({{lang-ru|Малый Труев}}) — [[Пенза өлкәсе]]нең [[Күзнәй районы]]на керүче татар авылы, 
== География ==
Авыл [[Труев]] елгасы буенда, өлкәнең көнчыгыш өлешендә район үзәге Кузнецкидан турыдан көнчыгыш-көньяк-көнчыгышка таба якынча 17 километр ераклыкта урнашкан.

Пенза өлкәсенең [[Сембер өлкәсе]] белән кисешкән урынында урнашкан [[Күзнәй районы]]нда бер-берсенә тоташ өч [[татарлар|татар]] авылы бар: Дәхтәрни, [[Татар Кынадысы|Кынады]], [[Ялгаш]] авыллары.

== Халык ==
Дәхтәрнидә [[2004 ел]]да 382 йортта 1314 кеше, [[2010 ел]]да 1300 яшәгән.
=== Милләтләр ===
Бөтенроссия {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Бөтенроссия җанисәбе (2002)|халык санын алу|d|Q2348116}} (2002) нәтиҗәләре буенча, халыкның милли структурасында [[татарлар]] 1298 кешедән 100 % тәшкил иткән&lt;ref&gt;{{cite web
|url = http://www.lingvarium.org/russia/BD/2015/penzen_obl.xls
|author =Коряков Ю. Б.
|title = База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России»
|access-date = 2021-05-16
|archive-date = 2021-05-11
|archive-url = https://web.archive.org/web/20210511103409/http://lingvarium.org/russia/BD/2015/penzen_obl.xls
|url-status = live
}}&lt;/ref&gt;.
== Тарих ==
Авылны 1572 елда [[Ялгаш]]лылар нигезләгән. 
== Этимология ==
Дәхтәрнидә дегет чыгарганнар, исеме ({{lang-ru|дегтярный}}) шуннан килә.
== Дин ==
2009 елда авылда яңа [[мәчет]] ачылган.
== Бөтенроссия авыл Сабан туе ==
[[Файл:Sabantuy-emblem.jpg|90px|thumb|left|[[Сабан туе]] эмблемасы]]
XVI Бөтенроссия авыл [[Сабан туе]] 2026 елның 27 июнендә [[Күзнәй районы|Кузнецк районының]] Дәхтәрни (Кече Труев) авылында уза&lt;ref&gt;[https://tatar-inform.tatar/news/vasil-saixrazyev-xvi-botenrossiya-avyl-saban-tuen-uzdyru-urynyn-karady-5893179  Васил Шәйхразыев XVI Бөтенроссия авыл Сабан туен уздыру урынын карады.] [[Татар-информ]], 11.09.2024&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
Кече Труев авылында узучы Бөтенроссия авыл Сабан туен оештыручылар Россиянең 50 төбәгеннән 70 меңгә якын кунак җыя. Барлыгы ун милли утар оештырыла. Моннан тыш, халык һөнәрләре күргәзмә-ярминкәсе, татар милли ризыкларын дегустацияләү, хәрби һәм авыл хуҗалыгы техникасы күргәзмәсе, милли мәдәниятләр фестивале, балалар Сабан туе мәйданчыгы эшли, милли көрәш ярышлары, ат чабышлары, шулай ук кул көрәше, аркан тартышу, капчык киеп йөгерү, баганага менү һәм башка традицион халык уеннары үткәрелә&lt;ref&gt;[https://tatar-inform.tatar/news/tatarstan-milli-muzee-direktory-urynbasary-maktap-bezga-kilmasa-bez-maktapka-barabyz-5925459  Пенза өлкәсендәге Бөтенроссия авыл Сабан туена 70 меңгә якын кунак җыелачак.] [[Татар-информ]], 23.06.2026&lt;/ref&gt;.  
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q18789420. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://web.archive.org/web/20121123052130/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]
{{Тышкы сылтамалар}}
{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}
[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]</text>
      <sha1>l51rzk41up8rddrp69z7l8n5retdk1y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Берлек (Пенза өлкәсе)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50258</id>
    <revision>
      <id>5969283</id>
      <parentid>4667549</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T01:53:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2799" sha1="q80k62wpb85vb94y0y4bdvoyse3kewx" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме =Берлек 
 |чын исем = 
 |ил = Россия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
  |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Лопатино районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 138
  |исәп елы = 2004
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = татарлар
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
&lt;small&gt;{{мәгънәләр|Берлек (мәгънәләр)}}&lt;/small&gt;
''' Берлек ''' ({{lang-ru|Большой Труев}}) — [[Пенза өлкәсе]]нең [[Лопатино районы]]на керүче татар авылы.

Авылда [[2004 ел]]да 42 йортта 138 кеше яшәгән.

Авылны 1926 елда [[Иске Карлыган|искекарлыганлылар]] нигезләгән була.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>q80k62wpb85vb94y0y4bdvoyse3kewx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алтавыл</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50299</id>
    <revision>
      <id>5969226</id>
      <parentid>3627854</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:54:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969226</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3362" sha1="pe3q1kz680zzygva6rol9por8txffi3" xml:space="preserve">'''Алтавыл''' — [[Пенза өлкәсе]]нең бер төркем татар авылларын берләштергән атама.

Пенза өлкәсенең Алтыавыл диеп аталган татар авыллары төркеме күп кешегә билгеле. Моннан татарларның күп күренекле кешеләре чыккан – язучы һәм мәгърифәтче [[Муса Акъегет]] (Акҗигитов), язучы [[Заһир Бигиев]], аның энесе, дин белгече [[Муса Бигиев]], әдипләр [[Хәсән Шабанов]] һәм [[Азат Вергазов]], Советлар Союзы Герое [[Азиз Акҗигитов]] һәм башкалар. Кикин авылы шул Алтыавылның иң зур авылы дип санала. “Алтыавыл” дигәннән, чынында исә монда 8 татар авылы һәм алар бөтенесе бер зур урманның төрле якларында урнашкан – Белинский районына кергән Кутеевка (татарча [[Качкару]]), Пачелма районына кергән Решетино (татарча [[Рәшәтен]]) һәм [[Чулпан (Пачелма районы)|Чулпан]] авыллары, Каменка районына кергән [[Кикин]] авылы, Мочалейка (татарча [[Мачали]]), Кобылкино (татарча [[Кабылкин]]), Кочалейка (татарча [[Ятмис]]) һәм Телятино (татарча [[Тәләтен]]). Шулай ук бу группага Каменка районының Батрак авылында яшәүче татарлар да керә. Әмма бу авылда күпчелекне руслар тәшкил итә. 
Кевдо-Мельситово дигән күрше рус авылы да кайчандыр Алтыавыл системасын караган, ләкин аның халкы чукындырылган һәм соңыннан руслашкан.

[[1826]]-[[1920 ел]]ларда Алтыавыл [[Чамбар өязе]]нең Мачали волостенә буйсынган. [[Пенза өлкәсе]] төзелгәндә, татар авыллары өч районга таратылган.

Бу авылларны риваятьләр буенча [[Арслан Полкаев]] нигезләгән. Авыл атамаларыннан күренгәнчә, элек аларга рус помещиклары хуҗа булган. Арслан Акҗигитов (Полка улы) исә [[Петр Беренче]] гаскәрендә хезмәт иткән һәм Азак ныгытмасын алганда батырлыклар күрсәткән тарихи шәхес.

== Чыганаклар ==
* [http://www.azatliq.org/content/article/810153.html Penza ölkäse Kikin awılında Färit Aqyeget bülägenä yögerü yarışları ütkärelde ]
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]</text>
      <sha1>pe3q1kz680zzygva6rol9por8txffi3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абдрахман (Неверкин районы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50300</id>
    <revision>
      <id>5969122</id>
      <parentid>4458908</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:14:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2735" sha1="hxcvlxnt6rjwfv6txz0jebn9gmv8bhp" xml:space="preserve">{{мәгънәләр|Абдрахман (мәгънәләр)}}
{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Абдрахман
 |чын исем = 
 |ил = Русия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
   |lat_deg = 
 |lon_deg = 
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Неверкин районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 
  |исәп елы = 
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = 
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Абдрахман''' ({{lang-ru|Абдрахмановка}}) - кайчандыр [[Пенза өлкәсе]]нең [[Неверкин районы]]на кергән татар авылы.

[[1930-еллар|1930 еллар]]да [[Биги]] авылы составына кертелгән.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]
[[Төркем:Неверкин районы торак пунктлары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>hxcvlxnt6rjwfv6txz0jebn9gmv8bhp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Биги</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50301</id>
    <revision>
      <id>5969285</id>
      <parentid>5850486</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T02:12:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4007" sha1="7s0p6s1km6gg8qszwfjw9wgslmg15st" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Биги
 |чын исем = 
 |ил = Россия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
  |lat_deg = 52|lat_min = 50|lat_sec =44
|lon_deg = 46|lon_min = 51|lon_sec =15
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Неверкин районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 476
  |исәп елы = 2004
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = татарлар
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 442482
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = http://bigeevo.narod.ru/
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Биги''' ({{lang-ru|Бигеево}}) — [[Пенза өлкәсе]]нең [[Неверкин районы]]на керүче татар авылы.

[[2004 ел]]да авылда 140 хуҗалыкта 476 кеше яшәгән.

Авыл атамасы аны нигезләгән кеше исеме Бигидән килә.

1930 елларда авыл эченә [[Абдрахман (Неверкин районы)|Абдрахман]] һәм [[Клявлино]] авыллары керә.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q18767047. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-04-14
| [[Мөнир Агишев]]
| ''[[:d:Q724222|Азәрбайҗан техника университеты]]''
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-03-03
| [[Казан]]
|}
{{Wikidata list end}}


* [[Мөнир Агишев]]

== Сылтамалар ==
* [http://bigeevo.narod.ru/ Бигеево]

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]
[[Төркем:Неверкин районы торак пунктлары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>7s0p6s1km6gg8qszwfjw9wgslmg15st</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бикмуса</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50310</id>
    <revision>
      <id>5969287</id>
      <parentid>3627858</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T02:23:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3394" sha1="d8ue1gh3n5iyrbc79s40kpd1bnxhgw6" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Бикмуса
 |чын исем = 
 |ил = Русия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
  |lat_deg = 52|lat_min = 48|lat_sec =17
|lon_deg = 46|lon_min = 49|lon_sec =16
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Неверкин районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 1741-1747
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 606
  |исәп елы = 2004
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = татарлар
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Бикмуса''' ({{lang-ru|Бик-Моисеевка}}) — [[Пенза өлкәсе]]нең [[Неверкин районы]]на керүче татар авылы, авыл советы үзәге. Район үзәгеннән 6 км читтә, төньяк-көнчыгышка таба урнашкан. 1721 һәм 1747 еллар арасында нигез салына. Темников йомышлы татарлары авылы. Якындагы [[Бикбулат (Неверкин районы)|Бикбулат]] авылы белән кушылып беткән.

[[2004 ел]]да авылда 179 хуҗалыкта 606 кеше яшәгән.

Авыл атамасы аны нигезләгән кеше исемнәреннән Мусадан һәм Бикбулаттан килә. Кайчандыр бу кешеләр ике авылны нигезләп ике төрле атама йөрткәннәр, соңрак авыллар кушылып бер атамага калган.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>d8ue1gh3n5iyrbc79s40kpd1bnxhgw6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бикбулат (Неверкин районы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50324</id>
    <revision>
      <id>5969286</id>
      <parentid>4668832</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T02:22:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2682" sha1="cbn6q35ip1lbyq40cpum54ck1x1cef2" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Бикбулат
 |чын исем = 
 |ил = Русия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
  |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Неверкин районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 
  |исәп елы = 
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = 
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
&lt;small&gt;{{мәгънәләр|Бикбулат (мәгънәләр)}}&lt;/small&gt;
'''Бикбулат''' ({{lang-ru|Бик-булат}}) - кайчандыр [[Пенза өлкәсе]]нең [[Неверкин районы]]на кергән татар авылы.

[[1897 ел]]да [[Бикмуса]] авылы составына кертелгән.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]


{{Penza-geo-stub}}</text>
      <sha1>cbn6q35ip1lbyq40cpum54ck1x1cef2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аделша</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50329</id>
    <revision>
      <id>5969138</id>
      <parentid>3627850</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:17:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2782" sha1="n8n5nv0gve8pqjn6oha8lofpr6d9lu9" xml:space="preserve">{{ТП
 |халәт = авыл
 |татар исеме = Аделша
 |чын исем = 
 |ил = Русия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 
   |lat_deg = 
 |lon_deg = 
  |CoordAddon = 
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = 
 |ил харитасы зурлыгы =300
 |төбәк харитасы зурлыгы = 300
 |район харитасы зурлыгы = 
  |төбәк төре = өлкә
 |төбәк = Пенза өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = район
 |район = Неверкин районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = авыл советы рәисе
 |башлык = 
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = 
 |мәйдан = 
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел = 
  |халык саны = 
  |исәп елы = 
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = 
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать кушагы = +3
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары = 
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
|add2n        = 
|add2       = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Аделша''' ({{lang-ru|Адельшино}}, '''Яңа Чуртанлы''') - [[Пенза өлкәсе]]нең [[Неверкин районы]]на кергән татар-чуаш авылы. [[1960 ел]]дан [[Син Йел]] авылының бер өлеше.

Аны [[Яңа Али]] (шулай ук Аделша исемен йөртә), хәзер [[Али (Неверкин районы)|Али авылы]] чигенә кереп калган авылдан аерырырга кирәк.

== Чыганаклар ==
* [https://web.archive.org/web/20121002235826/http://nailtimler.narod.ru/tatars_in_russia/penza_region.html Пенза өлкәсе татар авыллары]

{{Пенза өлкәсе татар авыллары}}

[[Төркем:Пенза өлкәсе татар авыллары]]</text>
      <sha1>n8n5nv0gve8pqjn6oha8lofpr6d9lu9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Василий Аксёнов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55053</id>
    <revision>
      <id>5969302</id>
      <parentid>5526662</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:51:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15502" sha1="8snmmhvx773tm897k854kgyy1ie56gd" xml:space="preserve">{{twinCYR|Vasiliy Aksyonov}}
{{Шәхес
| исем =Василий Аксёнов
| рәсем =Aksyonov V.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = &lt;!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу--&gt;
| рәсем язуы =
| тулы исем = Василий Павлович Аксёнов
| һөнәр = язучы
| туу датасы = 20.8.1932
| туу җире = [[Казан]]
| гражданлык = 
| милләт = 
| үлем датасы = 6.7.2009
| үлем җире = [[Мәскәү]]
| әти = Аксёнов Павел Васильевич
| әни = Гинзбург Евгения Соломоновна
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт = 
| башка мәгълүмат =
}}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Аксёнов}}
'''Василий Павел улы Аксёнов''' ({{lang-ru|Василий Павлович Аксёнов}}) ([[20 август]] [[1932 ел]], [[Казан]]- [[6 июль]] [[2009 ел]], [[Мәскәү]]) — [[рус]] язучысы.

== Тормыш юлы ==
Василий Аксёнов 20 августында Казанда туа.
Әнисе, Евгения Гинзбург, Казан Педагогика институтының укытучысы, соңрак [[Красная Татария (гәҗит)|«Красная Татария»]] гәзитендә бүлек мөдире, ә әтисе, Павел Аксёнов, Казан шәһәр советы рәисе булып эшләгәннәр.1937 елда Павелга әле 5 яшьтә булмаган вакытта аның әтисен дә, әнисен дә кулга алалар һәм 10 елга төрмә һәм лагерьларга җибәрәләр. Аның абыйсын һәм апасын туганнары үзенә алалар, ә Павелны калдырыга рөхсәт итмиләр. 1938 елда аны әтисенең туганы Кострома балалар йортында эзләп таба һәм үзенә ала. 1948 елда Василий әнисе белән кабат очраша.

==Аксёнов истәлеге ==

Василий Аксёнов туган шәһәрендә Казанда 2007 елда узган «Аксёнов-фест» фестивалендә катнаша. Ул фестиваль хәзер ел саен уздырыла. 2009 елда [[Аксёнов музей-йорты (Казан)|Аксёнов музей-йорты]] торгызыла, хәзер анда шәһәр әдәби клубы эшләп килә.

== Сайланган әсәрләре ==

=== Проза ===
* [[1958]] — «Полторы врачебные единицы» (хикәя)
* [[1959]] — «Коллеги» (повесть)
* [[1961]] — «Звёздный билет» (повесть)
* [[1962]] — «Апельсины из Марокко» (повесть)
* [[1963]] — «Пора, мой друг, пора» (повесть)
* [[1964]] — «Катапульта» (повесть һәм хикәяләр)
* [[1965]] — «Победа» (хикәяләр)
* [[1965]] — «Жаль, что вас не было с нами» (повесть)
* [[1966]] — «На полпути к Луне» (хикәяләр китабы)
* [[1968]] — «Затоваренная бочкотара» (повесть)
* [[1969]] — «Любовь к электричеству» (повесть)
* [[1969]] — «Мой дедушка — памятник» (повесть)
* [[1971]] — «Рассказ о баскетбольной команде, играющей в баскетбол» (очерк)
* [[1972]] — «В поисках жанра» (повесть)
* [[1973]] — «Золотая наша Железка» (роман)
* [[1975]] — «Ожог» (роман)
* [[1976]] — «Сундучок, в котором что-то стучит» (повесть)
* [[1979]] — «Остров Крым» (роман)
* [[1983]] — «Скажи изюм»
* [[1985|1987]] — «В поисках грустного бэби»
* [[1989]] — Yolk of the Egg 
* [[1992]] — «Московская сага» (роман-эпопея)
* [[1996]] — «Новый сладостный стиль»
* [[2000]] — «Кесарево свечение»
* [[2004]] — «Вольтерьянцы и вольтерьянки» (роман)
* [[2006]] — «Москва Ква-Ква» (роман)
* [[2007]] — «Редкие земли (роман)»
* [[2007]] — «Таинственная страсть. Роман о шестидесятниках»
* [[2008]] — «Ленд-лизовские» (роман)
* [[2009]] — «Логово льва. Забытые рассказы»

=== Фильмнарга сценарийлар ===
* [[1962|1962 ел]] — Когда разводят мосты (фильм)
* [[1962|1962 ел]] — Коллеги (фильм)
* [[1962|1962 ел]] — Мой младший брат
* [[1970|1970 ел]] — Хозяин (фильм, 1970)
* [[1972|1972 ел]] — Мраморный дом
* [[1975|1975 ел]] — Центровой из поднебесья
* [[1978|1978 ел]] — Пока безумствует мечта
* [[2007|2007 ел]] — Татьяна (фильм)
* [[2009|2009 ел]] — Шут (фильм, 2009)

=== Пьесалар ===
* [[1965 ел]] — «Всегда в продаже»
* [[1966 ел]] — «Твой убийца»
* [[1968 ел]] — «Четыре темперамента»
* [[1968 ел]] — «Аристофаниана с лягушками»
* [[1980 ел]] — «Цапля»
* [[1998 ел]] — «Горе, горе, гореть»
* [[1999 ел]] — «Аврора Горелика»
* [[2000 ел]] — «Ах, Артур Шопенгауэр»

=== Татар телендә басылган әсәрләре ===
* 2016 елда [[Татарстан китап нәшрияты]]нда [[Василий Аксёнов. Сайланма әсәрләр|басылган китапка &quot;Ленд-лиз балалары&quot; романы һәм &quot;Күз карасы&quot;, &quot;Җирән&quot; хикәяләре кергән]].

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Тышкы сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

; Әсәрләре

* [http://my-lib.net/?aid=480328160 Аксёнов, Василий Павлович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130312120858/http://my-lib.net/?aid=480328160 |date=2013-03-12 }} в библиотеке ЛивЛиб
* [http://www.fictionbook.ru/author/aksenov_vasiliyi_pavlovich/ Аксёнов, Василий Павлович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120620210209/http://fictionbook.ru/author/aksenov_vasiliyi_pavlovich/ |date=2012-06-20 }} в библиотеке FictionBook.lib
* [http://www.libring.ru/cat1071251/ Книги Василия Аксёнова]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} в интернет-магазинах
* [http://magazines.russ.ru/authors/a/aksenov/ Журнальный зал. Василий Павлович Аксёнов, список публикаций]
* Книги [http://jewish-library.ru/aksenov/ Василия Аксенова] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121015101538/http://www.jewish-library.ru/aksenov/ |date=2012-10-15 }} в [http://jewish-library.ru/ Еврейской электронной библиотеке] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121003235825/http://www.jewish-library.ru/ |date=2012-10-03 }}

; Интервью, мәкаләләр, фильмнар
* [http://exlibris.ng.ru/fakty/2006-03-02/2_moskvakvakva.html «Москва-Ква-Ква»: новая сага о главном] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120111033450/http://exlibris.ng.ru/fakty/2006-03-02/2_moskvakvakva.html |date=2012-01-11 }}
* Гривадий Горпожакс. [http://www.lib.ru/RUSS_DETEKTIW/GORPOZHAKS/griwadij.txt Джин Грин — неприкасаемый: карьера агента ЦРУ No 14]
* [http://cn.com.ua/N185/authors/world/world.html Василий Аксёнов. Хватит вилять хвостом] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081015171053/http://cn.com.ua/N185/authors/world/world.html |date=2008-10-15 }} Столичные новости, № 37, 2001 год
* [http://www.chayka.org/oarticle.php?id=222 Интервью с Василием Аксёновым] журнал «[[Чайка (журнал)|Чайка]]»
* [http://www.rollingstone.ru/articles/2000/28,4/ Василий Аксёнов: «Мои герои — это байрониты»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100609011332/http://www.rollingstone.ru/articles/2000/28,4/ |date=2010-06-09 }} Интервью журналу [[Rolling Stone]]
* [http://rutube.ru/tracks/1497961.html?v=c27cc1864dd3ccf26a33ab9dc76a52de Василий Аксёнов в передаче «Школа Злословия». Выпуск восемнадцатый.] Дата выхода в эфир: 6 февраля 2005. Канал: НТВ
* [http://rutube.ru/tracks/2113181.html?v=bdfbe603e74667b6ac6cf564940766a8 Визит пожилого джентльмена. Аксёнов-фест-2007] Документальный фильм. Празднование в октябре 2007 года в Казани 75-летия Василия Аксёнова.
* [http://www.kp.ru/daily/24030/93720/ Василий Аксёнов: Майя — главная любовь] Интервью «[[Комсомольская правда|Комсомольской правде]]», 12 января 2008
* [https://web.archive.org/web/20090817231437/http://www.izvestia.ru/culture/article3131875/ Писатель Василий Аксенов: «У американцев своя версия обороны Севастополя»] Повторная публикация интервью газете «[[Известия]]», январь 2008.
* [http://www.youtube.com/watch?v=r6zDa78DW6E Вечер Василия Аксёнова на «Живом ТВ» 2007 год.]

; Аксенов һәм аның әсәрләре турында, тәнкыйть
* [http://www.peoples.ru/art/literature/prose/belletristika/aksenov/index.html Василий Аксёнов: биография, интервью] на сайте peoples.ru
* [[Тарасов, Александр Николаевич|Александр Тарасов]]. [http://saint-juste.narod.ru/aksionov.htm Фашизм в идеологии, ежовщина на практике. Именно это предлагает России бывший интеллигент Василий Аксёнов], http://scepsis.ru/library/?id=129
* [[Топоров, Виктор Леонидович|В. Л. Топоров]]. [http://scepsis.ru/library/id_902.html Зачем откопали Аксёнова?] о романе «Москва ква-ква»
* В. Л. Топоров. [http://scepsis.ru/library/id_1383.html Совковый гламур] о романе «Редкие земли»
* Ю. В. Чекалин. [http://yuriyc.livejournal.com/56004.html Московская Сага о проигранной битве Советского Союза. Книга и сериал.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161107160609/http://yuriyc.livejournal.com/56004.html |date=2016-11-07 }} о сериале «Московская Сага»
* [http://www.grani.ru/Culture/Literature/m.126665.html Автор «Ожога» уже не жжет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120717021024/http://grani.ru/Culture/Literature/m.126665.html |date=2012-07-17 }} Валерия Новодворская к 75-летию Василия Аксёнова.
* [http://www.svobodanews.ru/content/Article/1504788.html Наш советский Керуак] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090406143844/http://www.svobodanews.ru/content/article/1504788.html |date=2009-04-06 }} Александр Кабаков, интервью радио «Свобода», 05.03.2009
* [http://www.newizv.ru/news/2009-07-13/111518/ Джазовый музыкант Алексей Козлов: «Аксенов принадлежал к сообществу несогласных людей»]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} интервью, Новые известия, 8 июля 2009
* [http://russ.ru/Temy/Umer-Vasilij-Aksenov Русский Журнал. Тема: Умер Василий Аксенов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130311124618/http://russ.ru/Temy/Umer-Vasilij-Aksenov |date=2013-03-11 }} статьи Бориса Минаева, Леонида Костюкова, Владимира Березина.
* [http://os.colta.ru/literature/names/details/11156/ Мы любили его. Некролог] Сергей Кузнецов о Василии Аксёнове.
* [http://www.rutv.ru/video.html?vid=34020&amp;d=0 Жаль, что вас не было с нами. Василий Аксёнов]{{Deadlink|date=March 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} документальный фильм, канал «Россия», телеэфир — 9 июля 2009, день прощания с Василием Павловичем Аксёновым.
* [http://www.eg.ru/daily/melochi/13913/ На поминках Василия Аксёнова травили анекдоты] Экспресс газета, 10 июля 2009
* [http://www.kommersant.ru/doc.aspx?DocsID=1200206 Что оставил Аксенов] Александр Кабаков. Журнал «Огонёк» № 9 (5087), 13 июля 2009
* [http://kommersant.ru/doc.aspx?DocsID=1200218 Певец сакса и секса] [[Ревзин, Григорий Исаакович|Григорий Ревзин]]. Журнал «Власть» № 27 (830), 13 июля 2009
* [http://newtimes.ru/articles/detail.php?ID=4487 «Я никогда не был диссидентом»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120907020228/http://newtimes.ru/articles/detail.php?ID=4487 |date=2012-09-07 }} Одно из последних интервью Василия Аксенова. The New Times № 27, 13 июля 2009
* [http://www.sobesednik.ru/archive/sb/26_2009/aksenov_26_2009/ Хорошо, что вы были с нами…] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090719122936/http://sobesednik.ru/archive/sb/26_2009/aksenov_26_2009/ |date=2009-07-19 }} Дмитрий Быков о похоронах Василия Аксёнова. «Собеседник» № 26, 14 июля 2009
* [http://wordswithoutborders.org/dispatches/article/soviet-mammoth-vasily-aksyonov-19322009/ Soviet Mammoth: Vasily Aksyonov, 1932—2009] [[Меклина, Маргарита Маратовна|Маргарита Меклина]] о Василии Аксёнове.

== Моны да карагыз ==
{{Татарстанның шәрәфле ватандашлары}}

[[Төркем:Рус язучылары]]
[[Төркем:ССРБ язучылары]]
[[Төркем:АКШ язучы-фантастлары]]
[[Төркем:Россия язучы-фантастлары]]</text>
      <sha1>8snmmhvx773tm897k854kgyy1ie56gd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2нче Төкән</title>
    <ns>0</ns>
    <id>58993</id>
    <revision>
      <id>5969130</id>
      <parentid>4686565</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:52:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4981" sha1="jtvg2hq9rxpbr6nin3oiciolv9sl45w" xml:space="preserve">{{ТП-Россия
|халәт                   = Авыл
|татар исеме         = 2нче Төкән
|чын исем    = 
|чын исем    = 
|герб                     = 
|байрак                     = 
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
|CoordAddon = 
|CoordScale = 
|ил харитасы              = 
|төбәк харитасы     = 
|район харитасы      = 
|ил харитасы зурлыгы      = 
|төбәк харитасы зурлыгы      = 
|район харитасы зурлыгы      = 
|төбәк                   = Башкортстан 
|төбәк җәдвәлдә         = Башкортстан 
|район төре               = 
|район                    = Куергазы районы{{!}}Башкортстанның Куергазы районы
|район җәдвәлдә          = Куергазы районы
|җирлек төре            = Авыл җирлеге 
|җирлек                =
|җирлек җәдвәлдә      = 
|эчке бүленеш       = 
|башлык                    = 
|нигезләнү елы           = 
|беренче язма искә алу        = 
|элекке исемнәр            = 
|бирле                 = 
|мәйдан                  = 
|ТП үзәге биеклеге        = 
|халык саны              = 439
|исәп елы           = 2010
|тыгызлык               = 
|агломерация             = 
|милли состав     = 
|дини состав = 
|этнохороним             = 
|почта индексы          = ?
|сәгать кушагы          = +6
|почта индекслары         = 
|телефон коды           = 
|санлы идентификатор   = 
|Commons та төркем      = 
|сайт                     = 
}}
'''2нче Төкән''' — [[Башкортстан]]ның [[Куергазы районы]]нда урнашкан авыл.
== Демография ==
Халык саны динамикасы:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align: center; width:200px;&quot; class=bright; 
|--- class='bright'
! [[2002]]&lt;ref name='белешмә'&gt;Башкортостан Республикасының муниципаль районнары турындагы бердәм электрон белешмәсе — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls  Excel форматындагы кушымта] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.&lt;/ref&gt; !! [[2009]]&lt;ref name='белешмә'/&gt; !! [[Җанисәп 2010|2010]]&lt;ref name='башстат'&gt;{{Citation |title=Башкортстан Республикасы торак нокталары буенча халык саны |url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%BC+%D0%BF%D1%83%D0%BD%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BC+%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8+%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |access-date=2013-04-29 |archive-date=2014-08-20 |archive-url=https://www.webcitation.org/6Rxi3K6iw?url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;
|--- class='bright'
| 382 || 412 || 439
|}
[[Бөтенроссия халык санын алу, 2010|2010 ел җанисәбен алу]] буенча биредә 439 кешенең яшәве мәгълүм.&lt;ref name=&quot;башстат&quot;/&gt;
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q4467390. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
{{Куергазы районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]</text>
      <sha1>jtvg2hq9rxpbr6nin3oiciolv9sl45w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бөек француз инкыйлабы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>78678</id>
    <revision>
      <id>5969296</id>
      <parentid>5489086</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T05:36:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23451" sha1="2kuoisp35t05lvr4t1ehlfwkm84uaqq" xml:space="preserve">[[Файл:Anonymous - Prise de la Bastille.jpg|350px|thumb|right|Парижлылар Бастилияне штурмлый. Исемсез рәссам.]]

'''Бөек францу́з инкыйлабы''' ({{lang-fr|Révolution française}}) — [[XVIII гасыр]]дагы  [[Франса|Франция]]нең социаль һәм сәяси системасы дучар булган иң көчле үзгәрешләр. Үзгәрешләр нәтиҗәсендә Франциядәге феодаль «Иске тәртип» бетерелгән һәм ул монархиядән ирекле һәм тигез ватандашлар республикасына әйләнде. Рәсми ораны — «Ирек, тигезлек, бертуганлык».
==Инкыйлаб башы. Бастилияне алу.==
Бөек француз инкыйлабы [[1789 ел]]ның [[14 июль|14 июлендә]] баш күтәргән [[Париж]] халкының шәһәр төрмәсен — Бастилияне штурмлап алу белән башланган. Ахыры итеп 1794 елның 27 июлен (Термидориан түнтәрелеш) яки 1799 елның 9 ноябрен (18 брюмер түнтәрелеше) санлыйлар.

Урта гасырлар Европасында [[феодализм]] чоры булган, илләр белән хокуклары берни белән дә чикләнмәгән монархлар идарә иткән. Гади халык, аеруча гади авыл халкы, [[крестьяннар]] — ярымкол сыйфатында, [[алпавытлар]]ның бернинди хокукы да булмаган милке халәтендә генә, тормыш алып барганнар. Ул заманнарның күп акыл ияләре – [[мәгърифәтчеләр]] ([[Вольтер]], [[Шарль Монтескье]], [[Жан-Жак Руссо]], Мабли, һ.б.) җәмгыять үсешен тоткарлаучы мондый сәяси тәртипне, мондый формацияне реформалау, үзгәртү кирәклеге турындагы проблеманы күтәреп, язып чыкканнар. Шундый алдынгы фикерле шәхесләрнең гадел тормыш, бар кешеләрнең дә, аларның сословие вәкиллекләре, социаль хәлләренә карамыйча бертигез хокуклы итү турындагы идеяләре, бар дөньяда иске феодаль тәртипләрне җимерүгә юл ачып җибәргән, кешелек үсешенең яңа эпохасын ачкан Бөек француз инкыйлабына китергән.

==Беренче Франция Җөмһүрияте==
[[Файл:AduC 061 Georges Jacques Danton (G.J., 1759-1794).jpg|250px|thumb|right|Дантон - Франция Җөмһүрияте нигез салучыларының берсе]] 
Инкыйлабтан соң Франция республика дип игълан ителә, яңа Конституция, һәм Француз инкыйлабының иң зур казанышы, һәм әйтергә кирәк, бар кешелек алдындагы иң бөек казанышы, — бар кешеләрне дә, аларның милләтенә, расасына, диненә, җенесенә, социаль статусына карамыйча, тигез хокуклы дип игълан итүче «Кеше һәм ватандашларның хокуклары декларациясе» кабул ителә. Франциядәге вакыйгалар, аеруча бу илнең монархларына мәхкамә үткәрелеп, алар җәзага тартылганнан соң, Европа монархларын, аристократиясен, шул исәптән [[Россия]]некен дә, куркуга төшерә, мең ярым ел буена дәвам иткән «Ходайның үзе тарафыннан урнаштырылган тәртип&quot;не җимерергә җөрьәт иткән бу ил белән Европаның монарх режимнары арасында сугыш башланып китә.

==[[Якобиннар диктатурасы]]==
[[Файл:Robespierre.jpg|250px|thumb|right|Робеспьер (Сатылмас) - Җәмәгать коткару комитеты рәисе, иң кискен инкыйлаб хәрәкәтенең җитәкчесе]] 
[[Файл:Death of Marat by David.jpg|250px|thumb|right|Маратның үлеме, Давид рәсеме, 1793]] 
[[1793]] елның мартында инкыйлабка каршы Вандея фетнәсе башлана. Инкыйлаб саклавы өчен Җәмгыять коткару комитеты иң эшлекле [[Якобиннар]] тарафыннан (Дантон, Демулен, Робеспьер) оештырыла. Якобиннар үз кулында зур хакимлекне алалар һәм инкыйлабка каршы фетнәсен бастырып Франция Инкыйлабын коткаралар. Тик инкыйлабчылар арасында сәяси көрәш башлана. Шул көрәштә Якобиннар Җирондиләр өстеннән җиңәләр. Күп Җирондиләр кулга алына. Качкан җирондиләр провинциядә фетнәләрне оештыралар.

[[1793]] елның 10 июнендә инкыйлабка каршы фетнәләр бастыру өчен Милли Гвардия көчләрендә таянып Якобиннар диктатураны урнаштыралар.

1793 елның 13 июлендә конвент көндәше Шарлотта Корде тарафыннан иң мәшһүр, сәләтле Якобин инкыйлабчысы - җурналисты Марат үтерелгән. Маратның үтерүенең җавабына Якобиннар Инкыйлаб террорын оештыралар.

&quot;Инкыйлаб үз балаларын ашый&quot; - шушы фикере Якобиннар тулысынча исбатлаганнар. Башта алар [[гильятин]] кулланып иң усал үзләренең дошманнарын үтергәннәр, соңрак патшабикәне Мариа-Антуанеттаны, аннары уртача Якобинчыларны да үтергәннәр. Якобиннар җитәкчесе - [[Робеспьер]] хәтта үзенең дусларын - [[Дантон]]ны, Камил Демуленны гильятинга җибәргән. Бөек Террор чоры башланган.

&quot;Инкыйлабның башы бар, инкыйлабның очы юк&quot; - гыйбарәсен Якобиннар һәм аларның эзеннән баручылары исбатлаганнар. Соңрак үтерүчеләр дә үтерелгән булган: Демулен, Дантон һәм үзе Робеспьер.

[[1794]] елның 25 июнендә Бөек француз инкыйлабы сәбәпле [[Россия империясе]]ндә француз тауарларын сату тыела.

==Термидориан түнтәрелеше==
[[1794]] елның 27 июлендә Робеспьер җитәкчелегендә инкыйлаби Якобин хөкүмәте  Колло д’Эрбуа һәм Баррас көчләре тарафыннан бәреп төшерелгән. Робеспьер башта теш казнасына яраланган булган, ә соңрак [[гильятин]]да үтерелгән. Хөкүмәткә Җирондиләр килгән. Термидор яки Милли Конвенты дәвере башланган.

[[1795]] елда роялистлар  (патша сөючеләре) тарафыннан Конвентка каршы фетнәсен яшь Бонапарт бастырган.

1795 елның 26 октябрендә Конвент таратып җибәрелгән, Конвент урынына Директория килә. Шулай итеп парламент демократиясеннән Империягә (йомшак диктатура) зур адым булган.

==Директориядән Империягә. Инкыйлаб тәмамы==
[[Наполеон]] вакытында французлар монархия илләренең агрессияләренә каршы торып кына да калмыйлар (сугышны «мөртәт» французларны урынына утыртырга ниятләгән Пруссия короле башлый), ә башка халыкларга да коллыктан, монархлар һәм бар казанышлары титуллары һәм фамилияләренең затлыгы гына булган аристократия изүеннән котылырга ярдәм итүгә күчәләр. Шул рәвештә [[Италия]], [[Испания]], [[Германия]] илләрендә яңа инкыйлаби режимнар урнаштырыла. 
==Җөмһүрияткә каршы патшалыкларның берлеге. Наполеон сугышлары==
[[Австрия]], [[Бөекбритания]], [[Россия]] империяләре Франциягә каршы берләшмәне төзиләр, «акылсыз» французларны акылга утыртырга маташудан гына чыккан конфликт — гомумевропа сугышына әйләнеп китә. 
== Наполеон сугышларына карата төрле карашлары ==
=== Ватанның бәйсезлеге өчен сугыш ===
Наполеон Аустерлиц сугышында җиңгәннән соң бөтен Европа белән диярлек идарә итә башлаган, ләкин Бөекбритания - баш Наполеонның дошманы Европа белән сәүдә итәргә дәвам иттергән. Наполеон Британиягә каршы &quot;Кыйтга камалышы&quot;н игълан иткән, ләкин Россия шушы камалышны танымаган һәм Британия белән сәүдә иткән, ә Россия аркылы инглиз товарлар Европада таралган булган. Наполеон тулы икътисадый камалышны оештырырга ниятләп Россияне һөҗүм иткән. Шулай итеп, Наполеон Россиягә каршы сугышны буйсындыру максатлары белән башлаган.

Шулай итеп, бу караш буенча Наполеон чын агрессор булган, ләкин төрле илләрне буйсындырганда яңа тәртипны керткән.

Шулай итеп, 1812 елгы Ватан сугышы - Россия тарафыннан бәйсезлек өчен сугыш булган.

=== Искелек яңалык белән көрәш ===
Либераль карашлары буенча Россия белән Франция арасындагы бу сугыш исә, чынбарлыкта, прогресс белән регрессның, искелек белән яңалыкның (искечә, һаман да коллыкта яшәү тарафдарлары белән яңача, хөр, ирекле тормыш алып бару тарафдарлары арасында), демократия белән тоталитаризмның, ирек белән коллыкның, якты көчләр белән консерватистик кара көчләрнең бернинди компромиссыз көрәшенең соңгы этабы булган.

Әйтергә кирәк: бернинди Наполеонга буйсынган илдә демократик сайлаулар булмаган, анда Наполеонның туганнары һәм иптәшләре патша итеп билгәләнгәннән соң идарә иткәннәр.
==Инкыйлаб нәтиҗәләре==
Французлар беркемне дә басып алмаганнар, бары тик ирек, тигезлек, демократия идеяләрен экспортлаганнар гына. Аларның байрагында «Азатлык, тигезлек, туганлык» дип язылган булган, ирек китерүче француз солдатлары «[[Марсельеза]]&quot;ны җырлый торган булганнар яуга кергәндә, ә россиянекеләр (шул ук вакытта аларның союздашлары да) — «Боже царя храни&quot;ны. Француз солдатлары ирек өчен, бар кешеләрнең дә тигезлеге өчен үлемгә барганнар, ә рус солдатлары патша һәм Ходайлары өчен («За царя и бога») башларын салганнар. Россиянең, аның союздашларының бу сугышта җиңүе, чынлап та бар Европа, бар дөнья өчен зур әһәмияткә ия, чөнки бу — консерватив көчләрнең җиңүе, вакытлыча гына булса да, тарих тәгәрмәченең алга таба әйләнүен тоткарларга, туктатырга маташу омтылышы. 
==Түнтәрелештән Икенче Җөмһүриятенә==
Тик бу монарх режимнары үз максатларына ирешә алмыйлар, Франция — союздашлар штыклары белән анда вакытлыча Людовиклар хакимияте торгызылса да, соңыннан барыбер республика булып кала, аннан соң башка Европа илләрендә дә, шул исәптән Британиядә дә, республикалар, парламент монархияләре төзелә. Яңа дөньяда Француз инкыйлабы идеяләрен, француз республикасы төзелү принципларын өлге итеп алып, заманының иң демократик иле — [[Америка Кушма Штатлары]] оеша. АКШ-та заманының иң алдынгы конституциясе һәм «Бәйсезлек декларациясе» кабул ителә.

Бастилия алу көне (14 июль) — Франциянең милли бәйрәме буларак билгеләп үтелә.

Хәзер Франция бишенче Җөмһүрияте булып санала, Беренче Җөмһүриятне Француз Инкыйлабы вакытында игълан ителгән.
==Әдәбият==
* ''Адо А. В.'' [https://web.archive.org/web/20120111150357/http://vive-liberta.narod.ru/biblio/ado_agr.pdf Крестьяне и Великая Французская революция. Крестьянские движения в 1789-94 гг.] М.: Изд-во Моск. ун-та, 2003.
* [http://annuaire-fr.narod.ru/Discussion/discussion-oglav.html Актуальные проблемы изучения истории Великой французской революции (материалы «круглого стола» 19-20 сентября 1988 г.).] М., 1989.
* ''Бачко Б.''. Как выйти из Террора? Термидор и Революция. Пер. с фр. и посл. Д. Ю. Бовыкина. М.: BALTRUS, 2006.
* ''Бовыкин Д. Ю.'' [http://annuaire-fr.narod.ru/Bovykine-book.html Революция окончена? Итоги Термидора.] М.: Изд-во Моск. ун-та, 2005.
* ''Гордон А. В.'' [https://web.archive.org/web/20120815081721/http://vive-liberta.narod.ru/biblio/gord_girond.htm Падение жирондистов. Народное восстание в Париже 31 мая — 2июня 1793. М.: Наука, 2002].
* ''Дживелегов А. К.'' [https://web.archive.org/web/20120111150715/http://vive-liberta.narod.ru/biblio/jvelg_army.pdf Армия Великой французской революции и её вожди: исторический очерк.] М., 2006.
* [http://annuaire-fr.narod.ru/Sbornik-o-Daline.html Исторические этюды о французской революции. Памяти В. М. Далина (к 95-летию со дня рождения).] Институт всеобщей истории РАН. М., 1998.
* ''Захер Я. М.'' [https://web.archive.org/web/20110815200342/http://vive-liberta.narod.ru/journal/zakher_enrages.pdf «Бешеные», их деятельность и историческое значение// Французский ежегодник, 1964. М., 1965]
* ''[[Карлейль, Томас|Карлейль Т.]]'' [http://www.lib.ru/HIST/KARLEJL/ Французская революция: история.] М., 2002.
* ''Кошен О.'' Малый народ и революция. М.: Айрис-Пресс, 2003.
* ''[[Кропоткин, Пётр Алексеевич|Кропоткин П. А.]]'' [http://spb-anarchists.anho.org/krop02-00index.htm Великая Французская революция. 1789—1793.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305093008/http://spb-anarchists.anho.org/krop02-00index.htm |date=2016-03-05 }} М., 2003.
* ''Левандовский А.'' Максимилиан Робеспьер. М.: Молодая гвардия, 1959. (ЖЗЛ)
* ''Левандовский А.'' Дантон. М.: Молодая гвардия, 1964. (ЖЗЛ)
* ''Манфред А. З.'' Внешняя политика Франции 1871—1891 годов. М.: Изд-во АН СССР, 1952.
* ''Манфред А. З.'' [http://community.livejournal.com/znanie_vlast/89047.html Великая французская революция. М., 1983.]
* ''Манфред А. З.'' Три портрета эпохи Великой Французской революции (Мирабо, Руссо, Робеспьер). М., 1989.
* ''Матьез А.'' Французская революция. Ростов-на-Дону, 1995.
* ''Минье Ф.'' История Французской революции с 1789 по 1814 гг. М., 2006.
* ''Олар А.'' Политическая история Французской революции. М., 1938. [http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf Ч. 1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024131955/http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf |date=2012-10-24 }}, [http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf Ч. 2] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024131955/http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf |date=2012-10-24 }} [http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf Ч. 3] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024131955/http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf |date=2012-10-24 }} [http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf Ч. 4] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024131955/http://on-island.net/History/Olar/Part_1.pdf |date=2012-10-24 }}
* [http://memoirs.ru/texts/PervRA75K2N8.htm  ''Первый взрыв французской революции. Из донесений русского посланника в Париже И. М. Симолина вице-канцлеру А. И. Остерману'' // Русский архив, 1875. — Кн. 2. — Вып. 8. — С. 410—413.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140705202612/http://memoirs.ru/texts/PervRA75K2N8.htm |date=2014-07-05 }}
* ''Попов Ю. В.'' [https://archive.is/20121225110945/vive-liberta.narod.ru/journal/revol_gazet.htm%23popov Публицисты Великой французской революции.] М.: Изд-во МГУ, 2001.
* ''Ревуненков В. Г.'' Очерки по истории Великой французской революции. Л., 1989.
* ''Ревуненков В. Г.'' Парижские санкюлоты эпохи Великой Французской революции. Л., 1971.
* ''Собуль А.'' Из истории Великой буржуазной революции 1789—1794 гг. и революции 1848 г. во Франции. М., 1960.
* ''Собуль А.'' [http://scepsis.ru/library/id_1091.html Проблема нации в ходе социальной борьбы в годы Французской буржуазной революции XVIII века.] Новая и новейшая история, 1963, № 6. С.43-58.
* ''Тарле Е. В.'' [http://on-island.net/History/Tarle/v2.pdf Рабочий класс во Франции в эпоху революции] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024132052/http://on-island.net/History/Tarle/v2.pdf |date=2012-10-24 }}
* ''[[Алексис Токвиль|Токвиль А.]]'' [http://www.krotov.info/libr_min/t/toquil/revol00.html Старый порядок и революция.] Пер. с фр. М. Федоровой. М.: Моск. философский фонд, 1997.
* [https://web.archive.org/web/20121023180309/http://vive-liberta.narod.ru/biblio/tyrs.htm Тырсенко А. В. Фейяны: у истоков французского либерализма. М., 1993].
* ''Фрикадель Г. С.'' [https://web.archive.org/web/20120111145502/http://vive-liberta.narod.ru/biblio/danton_fridl.pdf Дантон. М. 1965.]
* ''Юре Ф.'' Постижение Французской революции. СПб., 1998.
* ''Хобсбаум Э.'' [http://www.scepsis.ru/library/id_2200.html Эхо «Марсельезы».] М., «Интер-Версо», 1991.
* ''Чудинов А. В.'' [http://annuaire-fr.narod.ru/Tchoudinov-Otavtora.html Французская революция: история и мифы]. М.: Наука, 2006.
* ''Чудинов А. В.'' [http://www.ateismy.net/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=78:2010-12-10-20-14-59&amp;catid=38:nauka&amp;Itemid=126 Ученые и Французская революция] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140527214913/http://www.ateismy.net/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=78:2010-12-10-20-14-59&amp;catid=38:nauka&amp;Itemid=126 |date=2014-05-27 }}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* Әлфир Гафуров. [http://www.mtss.ru/forum/viewtopic.php?t=5483&amp;sid=56fda4ceb62a513b9ab7761b9ef9b87a 1812 елгы сугыш, чынлап та шулай булганмы?]

{{яхшы мәкалә}}

[[Төркем:Франция тарихы]]
[[Төркем:Инкыйлаблар]]
[[Төркем:Яңа вакыт]]</text>
      <sha1>2kuoisp35t05lvr4t1ehlfwkm84uaqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ванавара</title>
    <ns>0</ns>
    <id>102220</id>
    <revision>
      <id>5969298</id>
      <parentid>4066937</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:35:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4795" sha1="kxppew2ljxxz36yi6syajq9m00sblv5" xml:space="preserve">{{ТП-Россия
|халәт = посёлок
|татар исеме= Ванавара
|рус исеме  = 
|чын исем  ={{lang-ru| Ванавара }}
|герб  = Coat of Arms of Evenkia.png
|байрак  = Flag of Evenkia.svg
||lat_deg =60 |lat_min =20 |lat_sec 53
||lon_deg =102|lon_min =16|lon_sec =45
|CoordAddon = 
|CoordScale = 
|ил харитасы   = 
|төбәк харитасы   = 
|район харитасы   = 
|ил харитасы зурлыгы   = 
|төбәк харитасы зурлыгы   = 
|район харитасы зурлыгы   = 
|төбәк = Красноярск крае 
|төбәк җәдвәлдә= Красноярск крае 
|район төре   = Муниципаль район
|район = Эвенкия районы
|район җәдвәлдә = 
|җирлек төре  = Авыл җирлеге 
|җирлек    =
|җирлек җәдвәлдә   = 
|эчке бүленеш    = 
|башлык = 
|нигезләнү елы = 
|беренче язма искә алу    = 
|элекке исемнәр  = 
|бирле    = 
|мәйдан= 
|ТП үзәге биеклеге    = 
|халык саны   = 3154
|исәп елы = 2010 
|тыгызлык   = 
|агломерация  = 
|милли состав   =[[руслар]] (87%), [[эвенклар]] (6%), [[украиннар]] (5%). 
|дини состав = 
|этнохороним  = 
|почта индексы = 648490
|сәгать кушагы = + 8
|почта индекслары= 
|телефон коды = 
|санлы идентификатор  = 
|Commons та төркем   = 
|сайт  = 
}}

'''Ванавара''' ({{lang-ru|Ванавара}}) — [[Красноярск крае]]ның [[Эвенкия районы]]нда урнашкан авыл.

Почта индексы — 648490.
== Халык ==
Халык саны динамикасы&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://tvsh2004.narod.ru/geo.htm |title=Эвенкия географиясе турында сайт. |accessdate=2012-12-25 |archivedate=2006-09-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060909111206/http://tvsh2004.narod.ru/geo.htm }}&lt;/ref&gt;:
{| class='standard' style='text-align: center;' width=60%
| colspan=7 | Халык саны
|- class='shadow'
|[[2002 ел|2002]]
|[[2005 ел|2005]]
|[[2006 ел|2006]]
|[[2007 ел|2007]]
|[[2008 ел|2008]]
|[[2009 ел|2009]]
|[[2010 ел|2010]]
|-
|3214
|3311
|3342
|3404
|3426
|3402
|3154
|}

[[2002 ел]]гы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: [[руслар]] (87%), [[эвенклар]] (6%), [[украиннар]] (5%).&lt;ref&gt;{{Citation |title=2002 елгы җанисәп алу базасы. |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/guestUserGuide.jsp?tableViewTabForm:_idcl=tableViewTabForm:j_id_jsp_1807425244_41&amp;tableViewTabForm_SUBMIT=1&amp;javax.faces.ViewState=8df2zF%2F30JdRqQUnDyAJB7uPztaProtW9GCDP9riU6vi7I1f5N3Sg5oSn1ZJrQxqsEBHHPL%2BMR9QP9w%2FObfO8XHjGC2iBZu03Ab8VvwoRa7M%2BIlhhvePIinZy34ZldQ3qNO%2FBA%3D%3D |access-date=2013-06-21 |archive-date=2018-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180615111631/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/guestUserGuide.jsp?tableViewTabForm:_idcl=tableViewTabForm:j_id_jsp_1807425244_41&amp;tableViewTabForm_SUBMIT=1&amp;javax.faces.ViewState=8df2zF%2F30JdRqQUnDyAJB7uPztaProtW9GCDP9riU6vi7I1f5N3Sg5oSn1ZJrQxqsEBHHPL%2BMR9QP9w%2FObfO8XHjGC2iBZu03Ab8VvwoRa7M%2BIlhhvePIinZy34ZldQ3qNO%2FBA%3D%3D |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климат ==
Ванавара континенталь субарктик климат өлкәсендә, [[тайга]] урманнары зонасында урнашкан. [[Кыш]]ын температура −60°С кадәр җитә ала. Мондый түбән температуралы кышлар булганга, бу җирлектә 50-200 метрлы [[мәңгелек туңлык]]лар хасил булган&lt;ref&gt;[http://www.ecosystema.ru/08nature/world/geoussr/3_2_2.html Тунгус провинциясе], ''Россия һәм ССРБның физик географиясе.''&lt;/ref&gt;. [[Җәй]] кыска булса да, чагыштырмача җылы.

== Кызыклы фактлар ==	
Ванаварадан 60 километр ераклыкта [[Тунгуска метеориты]]ның төшү урыны урнашкан.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

== Тышкы сылтамалар ==
*[http://www.evenkya.ru/ Эвенкия районының рәсми сайты.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201130010555/http://www.evenkya.ru/ |date=2020-11-30 }}

{{Эвенкия}}

[[Төркем:Эвенкия районы торак пунктлары]]


{{Krasnoyar-kr-geo-stub}}</text>
      <sha1>kxppew2ljxxz36yi6syajq9m00sblv5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Андрей Сахаров</title>
    <ns>0</ns>
    <id>117335</id>
    <revision>
      <id>5969245</id>
      <parentid>4114298</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:26:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14466" sha1="2ayi14127okz5g8qbe86ubi904dng74" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем =Андрей Сахаров
| рәсем =RIAN archive 25981 Academician Sakharov.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = &lt;!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу--&gt;
| рәсем язуы =
| тулы исем = Андрей Дмитриевич Сахаров
| һөнәр = физик, хокук яклаучы, иҗтимагый эшлекле
| туу датасы = 21.05.1921
| туу җире =  [[Мәскәү]]
| гражданлык =[[Русия]]
| милләт = 
| үлем датасы = 14.12.1989
| үлем җире = [[Мәскәү]]
| әти = 
| әни = 
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = Социалистик хезмәт каһарманы (өч тапкыр), Нобель премиясе (Тынычлык, 1975) һ. б.
| сайт = 
| башка мәгълүмат =
}}
'''Андрей Дмитрий улы Сахаров''' ({{lang-ru|link=no|Андре́й Дми́триевич Са́харов }}, 1921-1989) — совет физигы, [[СССР|ССРБ]] Фәннәр Академиясе әгъзасы, [[су тудыргыч бомбасы]] булдыручыларының берсе.&lt;br&gt;
Соңрак иҗтимагый эшлекле, диссидент һәм хокук яклаучы. Гомеренең соңгы елында — [[СССР|ССРБ]] халык депутаты.&lt;br&gt;
Тынычлык буенча [[Нобель премиясе]] лауреаты ([[1975]] ел).&lt;br&gt;
Галим истәлегенә [[Казан]] шәһәренең Совет районында Академик Сахаров исемендәге урам бар.

== Тәрҗемәи хәле&lt;ref&gt;Галимнең тормыш юлындагы төп вакыйгалар [[1988]] елда ССРБ Югары Шурасына сайлаулар алдыннан депутатлыкка кандидат буларак язылган автобиографиясенә таянып бирелә.&lt;/ref&gt; ==
Андрей Сахаров туганда аның әтисе Ленин исемендәге педагогия институтында физика укыта, әнисе хуҗабикә була.&lt;br&gt;
Булачак галим, урта мәктәпне тәмамлагач, Мәскәү университетының физика факультетына укырга керә. [[1941]] елда сабакташларының күбесен Хәрби һава академиясенә юллыйлар, ләкин аның үзен медицина комиссиясе үткәрми. Университетны Ашгабатка күчерәләр, һәм Сахаров аны [[1942]] елда тәмамлый. Корал җитештерү халык комиссариаты аша аны Ульяновскидагы патрон заводына эшкә җибәрәләр. Шул ук елда ул беренче уйлап табуын тәкъдим итә.&lt;br&gt;
1943-44 елларда берничә фәнни хезмәт яза һәм аларны Лебедев исемендәге Физика институтына җибәрә. [[1945]] ел башында яшь һәм перспективалы галимне, аспирантлык имтиханнары бирү өчен, Мәскәүгә чакыртып алалар, һәм ул аларны уңышлы үтә.&lt;br&gt;
[[1947]] елда кандидатлык диссертациясен яклый. [[1948]] елда Сахаровны термотөш коралын булдыру төркеменә алалар, ул бу юнәлештә 1968 елга кадәр эшли. 1950-51 елларда төркем җитәкчесе Игорь Тамм белән бергә идарә ителүче термотөәш реакциясе буенча хезмәтләр әзерли. [[1950]] еллар уртасында термотөш коралын кирәксә-кирәкмәсә сынауларга каршы чыга, аларны өч мохиттә сынауларны тыю буенча Мәскәү Килешүен эшләгәндә үзеннән өлеш кертә. [[1960]] елларда иҗтимагый проблемалар буенча да чыгышлар ясый башлый.&lt;br&gt;
[[1968]] елда &quot;Янәшә тыныч яшәү, алгарыш һәм интеллектуаль ирек турында&quot; брошюра яза, ул күп кенә чит илләрдә басылып чыга. [[1970]] елда кеше хокуклары комитетын булдыруда катнашкан өч кешенең берсе була.&lt;br&gt;
[[1971]] елда совет хөкүмәтенә &quot;Истәлекле язма&quot; дип аталган хат юллый. [[1975]] елда &quot;Ил һәм дөнья турында исемле китап яза. Шул ук елны Андрей Сахаровка Тынычлык буенча Нобель бүләген бирәләр. [[1977]] елда &quot;Хәвефләнү һәм өметләр&quot; мәкаләсен яза. 1979-1980 елларда совет гаскәрләрен Әфганстанга кертүгә кискен каршы чыга.&lt;br&gt;
Шуннан соң ул [[1980]] елда бөтен хөкүмәт бүләкләреннән мәхрүм ителә (өч тапкыр бирелгән Социалистик Хезмәт Каһарманы исеменнән, Ленин һәм Дәүләт премияләреннән). Хөкемсез-нисез Мәскәүдән Горький шәһәренә сөрелә. Анда &quot;Тынычлыкны саклап калу өчен, ССРБ һәм АКШ ниләр эшләргә тиеш&quot; һәм &quot;Термотөш сугышы куркынычы&quot; мәкаләләрен яза.&lt;br&gt;
[[1986]] ел азагында Андрей Сахаровка [[Мәскәү]]гә кайтырга рөхсәт бирелә. Галим Лебедев исемендәге Физика институтындагы элекке хезмәтен дәвам итә''&quot;.''&lt;ref&gt;http://booktracker.org/viewtopic.php?t=66583|&quot;Объект&quot; кешеләре&quot; китабы, 1996, Саров&lt;/ref&gt;

==Фәнни эшчәнлеге==
[[1948]] елда Сахаров [[Игорь Тамм]] җитәкләгән фәнни-тикшеренү төркеменә керә, бу төркем [[термотөш коралы]]н эшкәртүдә катнаша,  [[Олег Лаврентьев]], Тамм, [[Юлий Харитон]] һәм Сахаров су тудыргыч бомбасының &quot;катлама&quot; схемасын тәкъдим итә.

[[1950]] елда Тамм җитәкләгән фәнни төркем [[идарә ителешле термотөш синтезы]] өчен магнит термотөш реакторын эшли башларга тәкъдим итә.  Әлегә тотрыклы идарә ителешле термотөш реакторы булдырылмаган.

Сахаров [[СР-симметрия]]се теориясенә өлеш кертә:  [[Зур шартлау]]ның экстремаль шартларында СР-симметриясе бозылганын күрсәтә ('''Сахаров шартлары'''). СР-симметриясенең бозылуына [[аксион]] кисәкчеге сәбәп була, дигән фараз бар. Әлегә бу кисәкчә табылмаган, ләкин [[кара матдә]]гә керүе ихтимал булган кисәкчекләрнең берсе булып тора (шулай ук [[суперсимметрия]]ле [[нейтралино]] булуы да  фараз ителә).

СР-симметрия - ике симметрия тапкырчыгышы: 
*С - коргы иярешү&lt;ref&gt;зарядовое сопряжение&lt;/ref&gt; (кисәкчекне антикисәкчеккә әйләндерә)  
*Р - [[Җөплелек (физика)|җөплелек]]: физик системаның көзгечә күренешен булдыра.
Сахаров [[Галәм]]нең башлангыч чорында антиматдәне юк итү өчен СР-симметриясе бозылуы кирәклеген күрсәтә, шуның аркасында матдә антиматдәне җиңгән, дип фараз итә.

[[Көчле тәэсир итешү]] һәм [[электромагнит тәэсир итешүе]] СР-симметриясен бозмый, ләкин [[зәгыйфь тәэсир итешү]]гә бәйле кайбер таркалышларда СР-симметриясе бозыла. [[Кырның квант теориясе]] СРТ-симметриясенең саклануын таләп итә (Т-[[вакыт]] буенча инверсия). Сахаров шартларына карамастан әлегә СР-симметриясенең бозылуы табылмаган, бу мәсьәлә '''СР-проблемасы''' дип йөртелә һәм әлегә тулысынча чишелмәгән.

Андрей Сахаров белән Яков Зельдовичның термотөш коралын булдырганда хезмәттәшлеге аеруча гыйбрәтле һәм кызыклы. Галимнәр КБ-11дәге теоретик юнәлешнең төрле секторларын җитәкләгәннәр. Ләкин алар административ мәшәкатьләр белән артык мавыкмаганнар һәм хуҗалык-идарә эшләрен күбрәк урынбасарларына йөкләгәннәр. Ике секторның эшчәнлеге мәгънәсез административ киртәләрдән арындырылган һәм башлыча үзоешу принципларына корылган булган: фәнни хезмәткәрләрнең, моңа ихтыяҗ булган очракларда, ирекле рәвештә берләшеп эшләү мөмкинлеге дә булган.

Рәсми җитәкчеләр булган галимнәр үзләре дә шундый “эш бүлешү” үрнәге күрсәткәннәр. Андрей Сахаров еш кына үзенең фәнни ачышларын һәм яңа идеяләрен гомуми анализлау һәм интуитив фикер йөртү ысулы белән, теоретик яктан нигезләмичә генә тәкъдим итә торган булган. Һәм боларның дөреслеген атом-төш физикасы теориясен кулланып исбатлауны моңа аеруча сәләтле Яков Зельдович башкарган. Шуның белән күмәк эш бермә-бер тизрәк барган.&lt;ref&gt;http://booktracker.org/viewtopic.php?t=66583%7C&quot;Объект&quot; кешеләре&quot; китабы, 1996, Саров&lt;/ref&gt;

== Моны да карагыз ==
* [[CP-инвариантлыгы]]
*[[Барион саны]]
* [[Аксион]]
*[[Термотөш коралы]]

== Сылтамалар ==
* [http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1975/ Информация с сайта Нобелевского комитета] {{ref-en}}
*А. Д. Сахаров. Нарушение СР-инвариантности, С-асимметрия и барионная асимметрия вселенной. — Академия Наук СССР, 1967. — ISBN ЖЭТФ. Письма в редакцию. 1967. Т. 5, вып. 1. С. 32-35.
* [http://www.sakharov-archive.ru/ Архив Сахарова.ru] — статьи, книги, интервью, фотографии и другие материалы
* [http://www.sakharov-center.ru/ Сайт Музея и общественного центра имени Андрея Сахарова] ([http://www.sakharov-museum.ru/ зеркало] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121001114001/http://www.sakharov-museum.ru/ |date=2012-10-01 }} сайта)
* [http://www.sakharov-center.ru/sakharov.html  Биография на сайте Музея и общественного центра имени Андрея Сахарова] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151015202133/http://www.sakharov-center.ru/sakharov.html |date=2015-10-15 }} 
* [http://sbiblio.com/biblio/archive/vospominanija/ «Он между нами жил…: Воспоминания о Сахарове».] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200930025943/http://sbiblio.com/biblio/archive/vospominanija/ |date=2020-09-30 }} Сборник статей. М.: 1996, 943 с
* ''В. Л. Гинзбург.'' [http://sbiblio.com/biblio/archive/vospominanija/60.aspx О феномене Сахарова]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* ''Р. А. Медведев'' [http://www.belousenko.com/books/medvedev/medvedev_solzh_sakharov.htm Солженицын и Сахаров]
* ''Валерий Рубаков, Борис Штерн.'' [http://elementy.ru/lib/431365 Сахаров и космология] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150418100920/http://elementy.ru/lib/431365 |date=2015-04-18 }}
* [http://www.newstube.ru/media/istoriya-rech-andreya-saxarova-na-s-ezde-narodnyx-deputatov Речь Андрея Сахарова на Съезде народных депутатов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130617142127/http://www.newstube.ru/media/istoriya-rech-andreya-saxarova-na-s-ezde-narodnyx-deputatov |date=2013-06-17 }}

{{DEFAULTSORT:Сахаров, Андрей}}
[[Төркем:Хокук яклаучылар]]
[[Төркем:ССРБ физиклары]]
[[Төркем:Химиклар]]
[[Төркем:Физика-математика фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Тынычлык өчен Нобель премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча Нобель премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>2ayi14127okz5g8qbe86ubi904dng74</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Витебск өлкәсе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>123844</id>
    <revision>
      <id>5969321</id>
      <parentid>4246437</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:16:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7289" sha1="ol1csxmvarl0vhx3rstb1cnuryzbzrg" xml:space="preserve">{{ Административ берәмлек-2
 | Искәрмә               = 
 | Төс1                  = {{Төс/Белорусия}}
 | Татар исеме           = Витебск өлкәсе
 | Чын исем              = {{lang-be|Віцебская вобласць}}, {{lang-ru|Витебская область}}
 | Герб                  = Coat of Arms of Vitsebsk Voblasts.svg
 | Герб тасвирламасы     = Витебск өлкәсенең гербы
 | Байрак                = Flag of Vitsebsk Voblasts.svg
 | Байрак тасвирламасы   = Витебск өлкәсенең байрагы
 | Герб киңлеге           = 
 | Байрак киңлеге                     = 
 | Герб тасвирламасы     = 
 | Байрак тасвирламасы                 = 
 | Ил                   = [[Белорусия]]
  |lat_dir = N |lat_deg = 55.33333333 |lat_min =  |lat_sec = 
  |lon_dir = E |lon_deg = 29.0 |lon_min =  |lon_sec = 
  |region     = BY-VI
  |уровень    = 1 
  | CoordScale = 
 | Гимн                             = 
 | Статус                           = [[Өлкә]]
 | Регион төре                         = 
 | Регион                         = 
 | Башкала                          = [[Витебск]]
 | ЭреШәһәрләр  = [[Витебск]]&lt;br&gt;&amp;nbsp;[[Орша]]&lt;br&gt;&amp;nbsp;[[Полоцк]]&lt;br&gt;&amp;nbsp;[[Новополоцк]] 
 | Нигезләү                      = [[1938 ел]]
 | Юкка чыгу                      = 
 | Башлык                            = [[Александр Косинец]]
  | Башлык исеме                  = Өлкә башкарма комитеты рәисе
 | Башлык2                           = 
  | Башлык исеме2                 = 
 | ТЭП                              = 
  | ТЭП елы                         = 
  | ТЭП буенча урын                   = 
  | Кеше башына ТЭП           = 
  | Кеше башына ТЭП буенча урын = 
 | Тел                          = [[белорус теле]], [[рус теле]]
 | Телләр                       = 
 | Халык саны                   = 1 231 000 кеше&lt;ref name=&quot;belstat&quot;/&gt;
  | Халык саны исәбе елы        = 2009
  | Халыктан %                  = 
  | Халык саны буенча урын      = 
  | Халык тыгызлыгы             = 30,7 
  | Халык тыгызлыгы буенча урын =
  | Милли состав                = 82% – [[белоруслар]], 13,6% – [[руслар]], 1,5% - [[украиннар]]
  | Дини состав                 = 
 | Мәйдан                       = 40,1 мең
  | Мәйданнан %                 = 
  | Мәйдан буенча урын          =
 | Максималь биеклеге           = 
 | Урта биеклеге                = 
 | Минималь биеклеге            = 
 | Киңлек                       = 
 | Озынлык                      = 
 | Харита                       = Vitsebsk Voblast in Belarus.svg
 | Харита зурлыгы               = 350px
 }}

'''Ви́тебская о́бласть''' ({{lang-be|Віцебская вобласць}}) — [[Беларусия|Беларус]]ның көньягында урнашкан өлкә.

Үзәге – [[Витебск]] шәһәре.

Халык саны — 1,231 млн кеше&lt;ref name=&quot;belstat&quot;&gt;https://web.archive.org/web/20120512014025/http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/news/10.php Предварительные итоги переписи населения
Республики Беларусь (2009)&lt;/ref&gt;. [[1938 ел]]ның [[15 гыйнвар]]дә нигезләнгән.

== География ==
Мәйданы — 40 100 км².

== Тарих ==
[[1938 ел]]ның 15 гыйнварендә барлыкка килгән.

== Геральдика ==
{{main|Витебск өлкәсенең гербы}}

== Администрация ==
Өөлкә башкаручы комитет әисе [[Александр Косинец]] (25.11.2008 елдан).

== Административ бүленеш ==
{{main|Витебск өлкәсенең районнары}}

=== Өлкә буйсынудагы шәһәрләр ===
* [[Витебск]]
* [[Новополоцк]]

=== Районнар ===
{| class=&quot;standard sortable&quot;
 ! No || Исем || Рус исеме || Беларус исемем || Мәйдан,&lt;ref&gt;[http://www.gki.gov.by/docs/gzk_2010-15404.doc «Государственный земельный кадастр Республики Беларусь»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304203801/http://www.gki.gov.by/docs/gzk_2010-15404.doc |date=2016-03-04 }} (по состоянию на 1 января 2011 г.)&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;км² || Халык саны,&lt;br /&gt;&lt;ref name=&quot;belstat2009&quot;&gt;{{Cite web |url=http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/itogi1.php |title=Результаты переписи 2009 года |accessdate=2012-05-23 |archivedate=2012-05-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120510053257/http://belstat.gov.by/homep/ru/perepic/2009/itogi1.php }}&lt;/ref&gt; кеше (2009) || Үзәк
 |-
 | 1.
 | [[Витебск районы]]
 | Витебский район
 | Віцебск раён
 | 2737,85
 | 40 552
 | [[Витебск]]
 |-
 | 2.
 | [[Бешанковичы районы]]
 | Бешенковический район
 | Бешанковіцкі раён
 | 1249,65
 | 16 453
 | [[Бешанковичы]]
 |-
 | 3.
 | [[Браслав районы]]
 | Браславский район
 | Браслаўскі раён
 | 2270,07
 | 27 073 
 | [[Браслав]]
 |-
 | 4.
 | [[Верхнядзвинск районы]]
 | Верхнедвинский район
 | Верхнядзвінскі раён
 | 2140,76
 | 24 675
 | [[Верхнядзвинск]]
 |-
 | 5.
 | [[Глыбокае районы]]
 | Глубокое район
 | Глыбоцкі раён
 | 1759,58
 | 41 043
 | [[Глыбокае (шәһәр)|Глыбокае]]
 |-
 | 6.
 |[[Гарадок районы]]
 | Городокский район
 | Гарадоцкі раён
 | 2980,13
 | 24 049
 | [[Гарадок]]
 |-
 | 7.
 |[[Докшыцы районы]]
 | Докшицкий районы
 | Докшыцкі раён
 | 2267,61
 | 24 487
 | [[Докшыцы]]
 |-
 | 8.
 | [[Дубровна районы]]
 | Дубровенский район
 | Дубровенскі
 | 1249,70
 | 15 327
 | [[Дубровна]]
 |-
 | 13.
 | [[Полацк районы]]
 | Полоцкий район
 | Полацкі раён
 | 3137,78
 | 27 263
 | [[Полацк]]
 |-
 | 17.
 | [[Талачын районы]]
 | Толочинский район
 | Талачынскі раён
 | 1 498,56
 | {{уменьшение}} 23 396
 | [[Талачын]]
 |-
 |}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Шулай ук карагыз ==
* [[Патша Имән]]
{{Витебск өлкәсе}}
{{Беларусияның административ бүленеше}}

[[Төркем:Витебск өлкәсе|*]]</text>
      <sha1>ol1csxmvarl0vhx3rstb1cnuryzbzrg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Tl-generated</title>
    <ns>10</ns>
    <id>124505</id>
    <revision>
      <id>5969173</id>
      <parentid>4713989</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:17:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4326" sha1="bmj4vwo218raigd9mjx012u84dvkjq8" xml:space="preserve">{{ambox
| style=padding: 0px; background:#ddeeff
| image = [[Файл:Nuvola apps important blue.svg|40px|Игътибар!|alt=⚠]]
| text = &lt;div style{{eq}}&quot;float: right; margin: 0px; padding: .25em 0em .25em .5em; vertical-align: middle&quot;&gt;{{#ifexpr: {{{show|}}}-1| |&lt;!-- 
Если show=1
 --&gt;{{#if: {{{group|}}}|&lt;!-- 
 Если группа
--&gt;{{#categorytree:{{{group|}}}|mode=all|depth=0|hideprefix=always|style=&quot;border-bottom:dotted 1px #1e90ff; &lt;!-- background:white --&gt;&quot;}}|&lt;!-- 
--&gt;{{#if: {{{userbox|}}}|&lt;!-- 
 Если юзербокс 
--&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|1}}|{{Участник:Box/{{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|1}}}}|}}&lt;!-- 
2-й юзербокс
 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|2}}|{{Участник:Box/{{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|2}}}}|}}&lt;!-- 
3-й юзербокс
 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|3}}|{{Участник:Box/{{#titleparts: {{{userbox|}}}||3}}}}|}}|&lt;!-- 
   Если не юзербокс 
--&gt;{{#if: {{{tl|}}}|&lt;!-- 
    Начало Если шаблон
 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|1}}|{{{{#titleparts: {{{tl|}}}|1|1}}|}}}}&lt;!-- 
2-й шаблон
 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|{{{{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|}}}}&lt;!-- 
3-й шаблон
 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|3}}|{{{{#titleparts: {{{tl|}}}||3}}|}}}}|&lt;!-- 
    Если ни юзербокс, ни шаблон
 --&gt;&lt;!-- 

 --&gt;}}&lt;!-- 

--&gt;}}&lt;!-- 
 Конец Если юзербокс
--&gt;}}}}&lt;/div&gt;&lt;div style{{eq}}&quot;margin: 0px; padding: 0px&quot;&gt;&lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;Игътибар итегез!&lt;/span&gt;&lt;br /&gt;Бу төркемгә үз эченә &lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|1}}|{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|&lt;nowiki&gt;:&lt;/nowiki&gt;&lt;br /&gt;|}}&lt;nowiki&gt; &lt;/nowiki&gt;{{tl|{{#titleparts: {{{tl|}}}|1|1}}}}|}}&lt;/span&gt; &lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|1}}|{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|&lt;nowiki&gt;:&lt;/nowiki&gt;&lt;br /&gt;|}}&lt;nowiki&gt; &lt;/nowiki&gt;{{ub|{{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|1}}}}|}} {{#if: {{{group|}}}|{{cl|{{{group}}}}} төркеме калыпларын алган|{{#if: {{{userbox|}}}|&lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;[[Ярдәм:Катнашучы битен бизәү|юзербокс{{#if: {{#titleparts:{{{userbox|}}}|1|2}}|ы|}}]]&lt;/span&gt;|{{#if: {{{tl|}}}|&lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;[[Википедия:Калып|калыпын{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|ы|}}]]&lt;/span&gt; алган|&lt;span style=&quot;color: red; font-weight: bold&quot;&gt;берничек тә аерылмаган&lt;/span&gt;}}}}}} {{#if: {{{userbox|}}}|&lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;[[:ru:ВП:Личные страницы участников|кулланучыларның шәхси битләре]]&lt;/span&gt;|битләр}} автоматик рәвештә өстәлә&lt;!-- 

 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|2}}|, {{ub|{{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|2}}}}|}}&lt;!-- 

 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|3}}|''', {{ub|{{#titleparts: {{{userbox|}}}|1|3}}}}|}}&lt;!-- 

 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}|, {{tl|{{#titleparts: {{{tl|}}}|1|2}}}}|}}&lt;!-- 

 --&gt;{{#if: {{#titleparts: {{{tl|}}}|1|3}}|, {{tl|{{#titleparts: {{{tl|}}}|1|3}}}}|}}&lt;/span&gt;&lt;!-- 
текст, если категория образована незаполненным параметром 
--&gt;{{#if: {{{nopar|}}}|&amp;nbsp;с незаданным {{#switch: {{{nopar|}}}|1=первым параметром|2=вторым параметром|3=третьим параметром|параметром &lt;span style{{eq}}&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{{nopar}}}&lt;/span&gt;}}|}}{{#if: {{{par|}}}|{{#if: {{{val|}}}|, в котором {{#switch: {{{par|}}}|1=первому параметру|2=второму параметру|3=третьему параметру|параметру &lt;span style{{eq}}&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{{par}}}&lt;/span&gt;}} присвоено значение &lt;span style=&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{{val}}}&lt;/span&gt;|, в котором задан {{#switch: {{{par|}}}|1=первый параметр|2=второй параметр|3=третий параметр|параметр &lt;span style{{eq}}&quot;font-weight: bold&quot;&gt;{{{par}}}&lt;/span&gt;}}}}|}}.&lt;/div&gt;
| text-small = {{#if: {{{userbox|}}}{{{nowar|}}}||Бу төркемгә битләрне кул белән өстәү кирәкми.}}}}&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bmj4vwo218raigd9mjx012u84dvkjq8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Волхов фронты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>127050</id>
    <revision>
      <id>5969339</id>
      <parentid>4160658</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:36:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4655" sha1="o5v2wcws238xeei1fkagcf67rm1dbdl" xml:space="preserve">{{ Хәрби берләшмә
 | исеме                = '''Волхов фронты'''&lt;br&gt;{{lang-ru|Волховский фронт&lt;br&gt;Волх.Ф}}
 | сүрәт                = [[Файл:Red Army badge.gif|200px]]
 | язма                 = [[ССРБ КК]] [[эмблема]]сы
 | еллар                = [[17 декабрь]] [[1941]] - [[23 апрель]] [[1942]]
 | ил                   = {{USSR}}&lt;!-- {{ССРБ байрагы}}--&gt;
 | округ эчендә         = 
 | эчендә               = [[ССРБ Кораллы көчләре]]
 | тип                  = 
 | сугышлар             = [[Икенче бөтендөнья сугышы]]
 | сугышчан хәрәкәтләр  = [[Бөек Ватан сугышы]]: [[Новгород-Луга һөҗүм операциясе]]
 | хәзерге_командир     =
 | танылган_командирлар = [[Кирилл Мерецков]]
 }}
'''Волхов фронты''' ({{lang-ru|Волховский фронт (Волх.Ф)}}) – [[Бөек Ватан сугышы]] вакытында [[СССР|ССРБ]] [[Кораллы көчләр]]е эчендәге [[фронт|оператив стратегик хәрби берләшмә]].

== Тарих ==
1942 елның мартында [[Андрей Власов]] Волхов фронты гәскәрләре сәргаскәренең урынбасары урынына билгеләнә.
3-нче Беларус фронты гаскәрләре [[Беларус]], [[Литва]], [[Көнчыгыш Пруссия]]не азат итү сугышларында катнаша.

== Үткәрелгән операцияләр ==
* [[Тихвин һөҗүм операциясе (1941)]]
* [[Волхов саклану операциясе (1941)]]
* [[Новгород-Луга һөҗүм операциясе]]

== Моны да карагыз ==
* [[Отвага (газета)]] — Волхов фронты 2нче Удар армиясенең фронт газетасы.

== Әдәбият ==
* [http://militera.lib.ru/docs/da/blocade/index.html Блокада Ленинграда в документах рассекреченных архивов/под ред. Н. Л. Волковского. — М. АСТ, СПб.: Полигон, 2005.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120313024716/http://militera.lib.ru/docs/da/blocade/index.html |date=2012-03-13 }}
* [http://militera.lib.ru/memo/russian/meretskov/index.html ''Мерецков К. А.'' На службе народу. — М.: Политиздат, 1968.]
* [http://militera.lib.ru/h/na_volhovskom_fronte/01.html На Волховском фронте. 1941 — 1944. — М.: «Наука», 1982.]
* [[Бешанов, Владимир Васильевич|''Бешанов В. В.'']] Ленинградская оборона. — М.: ООО «Издательство АСТ», Мн.: Харвест, 2005.
* [[Гланц, Дэвид|''Гланц Дэвид'']]. Битва за Ленинград. 1941 — 1945. — М.: АСТ: Астрель, 2008. ISBN 978-5-17-053893-5.
* ''Шигин Г. А.'' Битва за Ленинград: крупные операции, «белые пятна», потери./Под редакцией Н. Л. Волковского. — СПб.: ООО &quot;Издательство «Полигон», 2004. ISBN 5-89173-261-0.
* ''[[Гаврилов, Борис Иванович|Гаврилов Б. И.]]'' Введение // Через «Долину смерти». Подвиг и трагедия воинов Волховского фронта. Январь-июнь 1942 г. Т. 1. Воспоминания и материалы. М., [[Институт российской истории РАН]] 2002.
* ''[[Гаврилов, Борис Иванович|Гаврилов Б. И.]]'' [http://militera.lib.ru/h/gavrilov_bi(2)/index.html «Долина смерти». Трагедия и подвиг 2-й ударной армии]. — М.: [[Институт российской истории РАН]] 1999. ISBN 5-8055-0057-4

== Тышкы сылтамалар ==
* [http://bse.sci-lib.com/article117707.html Фронт]
* [https://web.archive.org/web/20121215110522/http://www.victory.mil.ru/rkka/ Бөек Ватан сугышы фронтлары]

{{Бөек Ватан сугышында ССРБ Кораллы көчләре}}

[[Төркем:ССРБ Кораллы көчләре]]
[[Төркем:Бөек Ватан сугышы елларында Совет фронтлары]]


{{Mil-unit-stub}}
{{ЭKKA-stub}}</text>
      <sha1>o5v2wcws238xeei1fkagcf67rm1dbdl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Воронеж фронты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>129642</id>
    <revision>
      <id>5969341</id>
      <parentid>2873724</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:53:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2295" sha1="goe363f7lhx6dkmfdpr88gkk5etmh8v" xml:space="preserve">{{ Хәрби берләшмә
 | исеме                = '''Воронеж фронты'''&lt;br&gt;{{lang-ru|Воронежский фронт&lt;br&gt;Вор.Ф}}
 | сүрәт                = [[Файл:Red Army badge.gif|200px]]
 | язма                 = [[ССРБ КК]] [[эмблема]]сы
 | еллар                = [[7 июль]] [[1942 ел]] - [[20]] [[октябрь]] [[1943 ел]]
 | ил                   = {{USSR}}&lt;!-- {{ССРБ байрагы}}--&gt;
 | округ эчендә         = 
 | эчендә               = [[ССРБ Кораллы көчләре]]
 | тип                  = 
 | сугышлар             = [[Икенче бөтендөнья сугышы]]
 | сугышчан хәрәкәтләр  = [[Бөек Ватан сугышы]]:
 | хәзерге_командир     =
 | танылган_командирлар = [[Филипп Голиков]]
 }}
'''Воронеж фронты''' ({{lang-ru|Воронежский фронт (Вор.Ф)}}) – [[Бөек Ватан сугышы]] вакытында [[СССР|ССРБ]] [[Кораллы көчләр]]е эчендәге [[фронт|оператив стратегик хәрби берләшмә]].

== Тарих ==

== Үткәрүчеләнгән операцияләр ==
** [[Воронеж-Ворошиловград операциясе]]
** [[Урта Дон операциясе]]
** [[Острогожск-Россошь операциясе]]
** [[Воронеж-Касторная операциясе (1943)]]

== Әдәбият ==
* Воронежский фронт. // — Воронеж, 2005, Центр.-Чернозем. книж. изд-во.
* На Воронежском направлении. // — Воронеж, 2-е изд., 1973. Новый Оскол

== Тышкы сылтамалар ==
* [http://bse.sci-lib.com/article117707.html Фронт]
* [https://web.archive.org/web/20121215110522/http://www.victory.mil.ru/rkka/ Бөек Ватан сугышы фронтлары]

{{Бөек Ватан сугышында ССРБ Кораллы көчләре}}

[[Төркем:ССРБ Кораллы көчләре]]
[[Төркем:Бөек Ватан сугышы елларында Совет фронтлары]]


{{Mil-unit-stub}}
{{ЭKKA-stub}}</text>
      <sha1>goe363f7lhx6dkmfdpr88gkk5etmh8v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Брянск фронты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>158579</id>
    <revision>
      <id>5969291</id>
      <parentid>2872484</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T04:07:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8654" sha1="8i9g4c7krlpcc9kn9txs3vosgo4ur4a" xml:space="preserve">{{ Хәрби берләшмә
 | исеме                = '''Брянск фронты'''&lt;br&gt;{{lang-ru|Брянский фронт (БрФ)}}
 | сүрәт                = [[Файл:Red Army badge.gif|200px]]
 | язма                 = [[ССРБ КК]] [[эмблема]]сы
 | еллар                = [[14 август]] [[1941 ел]], [[24 декабрь]] [[1941 ел]], [[28 март]] [[1943 ел]] - [[10 ноябрь]] [[1941 ел]], [[12 март]] [[1943 ел]], [[10 октябрь]] [[1943 ел]]
 | ил                   = {{USSR}}
 | округ эчендә         = 
 | эчендә               = 
 | тип                  = 
 | сугышлар             = [[Икенче бөтендөнья сугышы]]
 | сугышчан хәрәкәтләр  = [[Бөек Ватан сугышы]]:&lt;!-- &lt;br&gt;[[Белосток-Минск сугышы]]--&gt;&lt;br&gt;[[Мәскәү өчен сугыш|Мәскәү өчен сугыш (1941—1942)]]&lt;br&gt;
 | хәзерге_командир     = 
 | танылган_командирлар = &lt;!-- [[Дмитрий Павлов]]--&gt;
 }}
&lt;!-- {{мәгънәләр|Көнбатыш фронты}}--&gt;
'''Брянск фронты''' – [[Бөек Ватан сугышы]] вакытында [[СССР|ССРБ]] [[Эшче-крестьян Кызыл Гаскәре|Кораллы көчләр]]е эчендәге [[фронт|оператив стратегик хәрби берләшмә]]. Фронт [[1941]]-[[1944]] елларда Үзәк [[Русия]]дә һәм [[Белорусия]] җирләрендә сугышкан.

Брянск фронты [[1941 ел]]ның [[14 август]]ында [[Үзәк фронт|Үзәк]] һәм [[Резерв фронт]]лар ялганышында [[Брянск|брянск юнәлешен]] ышыклар өчен.&lt;!-- [[19 октябрь|19 октябрендә]]--&gt;

== Тарих ==
== Үткәрүчеләнгән операцияләр ==
&lt;!-- [[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июне#1941 елның 22 июне. 1-нче сугыш көне|22 июньдә]] [[Дмитрий Павлов]]ның [[Көнбатыш фронты (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронты]] һәм [[Пинск хәрби флатилиясы]] катнашу дә [[Беларусия стратегия саклану операциясе]] башлана. Шушы операция эчендә чик янындагы саклану сугыш һәм [[Борисов (шәһәр)|Борисов]] һәм [[Лепель]] юнәлешләрене контрһөҗүмлар үткәрелдә. (картаны карагыз — [http://www.bg-znanie.ru/articles/20777/belorussia_map_original.jpg Боевые действия на западном фронте. 22 июня — 11 июля 1941 г.]).

==== [[Белосток-Минск сугышы]] ====
[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 9 июле. 18-нче сугыш көне|9 июльдә]] [[3-нче танк армиясе (Вермахт)|3-нче танк төркеме]] [[Көнбатыш Двина]] һәм [[Днепр]] елгалары чигәне якын килде [[Полоцк]]тан [[Жлобин]]га хәтле фронтында, [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] [[20-нче армия (ССРБ)|20-нче]] һәм [[22-нче армия (ССРБ)|22-нче армиялар]] ялганышы  саклануын ертып, [[Витебск]]ны басып алды һәм Көнбатыш Двина елгаласының төньяк ярында [[Десна]] янында плацдармны алды.

==== [[Смоленск бәрелеше (1941)|Смоленск бәрелеше]] ====
[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 11 июле. 20-нче сугыш көне|11 июльне]] [[3-нче танк армиясе (Вермахт)|3-нче танк төркеме]] [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] [[22-нче армия (ССРБ)|22-нче]] һәм [[20-нче армия (ССРБ)|20-нче армиялар]] ялганышын саклаун ертып һәм [[Витебск]] шәһәрен басып алды. [[2-нче танк армиясе (Вермахт)|2-нче танк төркеме]] [[Могилев]]тан төньяграк һәм көньяграк [[Днепр]] аша чыкты.

[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 12 июле. 21-нче сугыш көне|12 июльне]] [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] [[22-нче армия (ССРБ)|22-нче]], [[19-нчы армия (ССРБ)|19-нче]] һәм [[20-нче армия (ССРБ)|20-нче армиялар]] һөжүмгә күчтәләр [[Витебск]]ны азат итәргә дип бурыч белән. [[3-нче танк армиясе (Вермахт)|3-нче танк төркеме]]

[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 21 июле. 30-нче сугыш көне|21 июльне]] [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] гаскәрләре контрһөжүм нәтиҗәсендә [[Великие Луки]] шәһәрен азат иттеләр

[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 25 июле. 34-нче сугыш көне|25 июльне]] [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] гаскәрләре контрһөжүмгә [[Белый]] шәһәрене көньяграк районнан Смоленск гомуми юнәлешенә күчтә.

[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның июле#1941 елның 26 июле. 35-нче сугыш көне|26 июльне]] [[3-нче танк армиясе (Вермахт)|3-нче танк төркеме]] [[Смоленск]]тан 40 километр көнчыгышрак [[Дорогобуж]]га юлны кисеп өздә. [[Көнбатыш фронт (Бөек Ватан сугышы)|Көнбатыш фронтның]] [[16-нчы армия (ССРБ)|16-нчы]] һәм [[20-нче армия (ССРБ)|20-нче армиялар]] бәрелешне чолганышта башладылар.

[[26 июль|26 июльне]] совет гаскәрләре [[Могилёв]]ны калдырдылар (карагыз [[Могилёвны саклау]]).--&gt;

==== [[Мәскәү өчен сугыш]] ====
[[Бөек Ватан сугышы хроникасы/1941 елның октябре#1941 елның 1 октябре. 102-нче сугыш көне|1 октябрьне]]. [[Армияләрнең «Үзәк» төркеме|«Үзәк» армия төркеме]]нең [[Һейнц Гудериан|Гудериан]] [[2-нче танк армиясе (Вермахт)|2-нче танк төркеме]] үз үзәге өлештә [[Андрей Ерёменко]] Брянск фронтының [[13-нче армия (ССРБ)|13-нче армия]] саклаун бөтен тирәнлеккә өзә һәм 60 км алга күчә. 1 октябрьгә [[24-нче армия корпусы (Вермахт)|24-нче мотокорпус]] [[Севск]]ны басып ала.

== Командирлар ==
=== Брянск фронтның сәргаскәре ===
&lt;!-- [[Армия генералы]] [[Дмитрий Павлов]] - 1941 елының 30 июненә хәтле.--&gt;
[[генерал-лейтенант]] [[Андрей Еременко]]

== Әдәбият ==

== Тышкы сылтамалар ==
{{Викиханә|Төркем:Брянск фронт документлары}}
* [http://bse.sci-lib.com/article117707.html Фронт]
* [https://web.archive.org/web/20121215110522/http://www.victory.mil.ru/rkka/ Бөек Ватан сугышы фронтлары]

{{Бөек Ватан сугышында ССРБ Кораллы көчләре}}

[[Төркем:ССРБ Кораллы көчләре]]
[[Төркем:Бөек Ватан сугышы елларында Совет фронтлары]]


{{Mil-unit-stub}}
{{ЭKKA-stub}}</text>
      <sha1>8i9g4c7krlpcc9kn9txs3vosgo4ur4a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дятьково</title>
    <ns>0</ns>
    <id>161645</id>
    <revision>
      <id>5969329</id>
      <parentid>3481811</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:48:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Шәхесләр */ өстәмә</comment>
      <origin>5969329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6159" sha1="hrteev2gmijd4hfu4by93wm92735lce" xml:space="preserve">{{ТП-Россия
 |татар исеме = Дятьково
 |чын исем = {{lang-ru|Дятьково}}
 |ил = Россия
 |герб = 
 |байрак = 
 |герб киңлеге = 
 |байрак киңлеге = 150
  |lat_deg =  |lat_min =  |lat_sec = 
  |lon_deg =  |lon_min =  |lon_sec = 
  |CoordAddon = type:city(638300)_region:RU
  |CoordScale = 
 |ЯндексХарита = http://maps.yandex.ru/map_search.xml?map=5&amp;lay=28&amp;id=3271
 |ил харитасы зурлыгы = 
 |төбәк харитасы зурлыгы = 
 |район харитасы зурлыгы = 
 |төбәк төре = 
 |төбәк = Брянск өлкәсе
 |төбәк җәдвәлдә = 
 |район төре = Район
 |район = Дятьково районы
 |район җәдвәлдә = 
 |җәмгыять төре = 
 |җәмгыять = 
 |җәмгыять таблицада = 
 |ил харитасы =
 |төбәк харитасы = 
 |район харитасы =
 |эчке бүленеш = 
 |башлык төре = 
 |башлык =
 |нигезләү датасы = 
 |беренче телгә алу = 
 |элеккеге исемнәр = 
 |халәт = [[Шәһәр]]
 |халәт бирле = 1938 ел{{!}}1938 елдан
 |мәйдан =
 |биеклек төре = 
 |ТП мәркәзе биеклеге = 
 |климат = 
 |рәсми тел =
  |халык саны = {{ Халык саны | Дятьково | тс }}
  |исәп елы = {{ Халык саны | Дятьково | г }}
  |халык тыгызлыгы = 
  |агломерация = 
  |милли состав = 
  |дини состав = 
  |этнохороним = 
 |сәгать поясы = 
 |DST = 
 |телефон коды = 
 |почта индексы = 
 |почта индекслары =
 |автомобил коды = 
 |Commons-та төркем = 
 |сайт = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 | add1n                   = 
 | add1                    = 
 | add2n                   = 
 | add2                    = 
 | add3n                   = 
 | add3                    = 
 }}'''Дятьково''' ({{lang-ru|Дятьково}}) — [[Россия Федерациясе]]нең [[Брянск өлкәсе]]ндә урнашкан шәһәр.

Халык саны — {{ Халык саны | Дятьково | ф }} кеше ({{ Халык саны | Дятьково | г }}){{ Халык саны | Дятьково | с }}.

== Сәгать поясы ==
{{ОбъектныңСәгатьпоясы/MSK+0|Объект=Дятьково}}
&lt;!-- == Климат ==
&lt;div style=width:80%&gt;
{{Шәһәр климаты
|Шәһәр=
|Чыганак=
| Гый_ур =         | Гый_ур_явым =
| Фев_ур =         | Фев_ур_явым =
| Мар_ур =         | Мар_ур_явым =
| Апр_ур =         | Апр_ур_явым =
| Май_ур =         | Май_ур_явым =
| Июн_ур =         | Июн_ур_явым =
| Июл_ур =         | Июл_ур_явым =
| Авг_ур =         | Авг_ур_явым =
| Сен_ур =         | Сен_ур_явым =
| Окт_ур =         | Окт_ур_явым =
| Ноя_ур =         | Ноя_ур_явым =
| Дек_ур =         | Дек_ур_явым =
| Ел_ур =          | Ел_ур_явым = 
| Гый_ур_мин =      | Гый_ур_макс =
| Фев_ур_мин =      | Фев_ур_макс =
| Мар_ур_мин =      | Мар_ур_макс =
| Апр_ур_мин =      | Апр_ур_макс =
| Май_ур_мин =      | Май_ур_макс =
| Июн_ур_мин =      | Июн_ур_макс =
| Июл_ур_мин =      | Июл_ур_макс =
| Авг_ур_мин =      | Авг_ур_макс =
| Сен_ур_мин =      | Сен_ур_макс =
| Окт_ур_мин =      | Окт_ур_макс =
| Ноя_ур_мин =      | Ноя_ур_макс =
| Дек_ур_мин =      | Дек_ур_макс =
| Ел_ур_мин =       | Ел_ур_макс =
| Гый_а_макс =      | Гый_а_мин =
| Фев_а_макс =      | Фев_а_мин =
| Мар_а_макс =      | Мар_а_мин =
| Апр_а_макс =      | Апр_а_мин =
| Май_а_макс =      | Май_а_мин =
| Июн_а_макс =      | Июн_а_мин =
| Июл_а_макс =      | Июл_а_мин =
| Авг_а_макс =      | Авг_а_мин =
| Сен_а_макс =      | Сен_а_мин =
| Окт_а_макс =      | Окт_а_мин =
| Ноя_а_макс =      | Ноя_а_мин =
| Дек_а_макс =      | Дек_а_мин =
| Ел_а_макс =       | Ел_а_мин =
|}}
&lt;/div&gt;--&gt;
== Тарих ==
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1925 елдан, шәһәр статусын 1938 елдан башлап йөртә.
==Халык==
{{ Халык саны |Бизәнү=standard | Дятьково | гс  }}Милләтләр (2010): урыслар (97,4%).&lt;ref&gt;{{Citation |title=2010 елгы җанисәп алу базасы. |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |access-date=2014-12-06 |archive-date=2015-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150915194436/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Милләтне әйтмәгән кешеләрне исәпләмичә&lt;/ref&gt;

== Шәхесләр ==
* [[Алексей Дедков]] (1924-2007), [[география]] фәннәре докторы, [[КДУ]] профессоры.
* [[Әлфия Галләмова (1955)|Әлфия Галләмова]] (1955), тарих фәннәре докторы (2011).

== Тышкы сылтамалар ==
* {{wikidata|p856|}}
* [http://www.mojgorod.ru/brjansk_obl/djatjkovo/index.html Дятьково «Минем шәһәр» энциклопедиясендә]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Брянск өлкәсе}}

[[Төркем:Брянск өлкәсе шәһәрләре]]</text>
      <sha1>hrteev2gmijd4hfu4by93wm92735lce</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айдар Хисаметдинов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>164271</id>
    <revision>
      <id>5969147</id>
      <parentid>2794375</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:17:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7536" sha1="5q3ak71wxk7jz76z38h7demcjpoyvfy" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем = Айдар Хисаметдинов
| рәсем = А.Хисаметдинов.jpg
| рәсем_зурлыгы = 250px
| alt = &lt;!—Айдар Хисаметдинов--&gt;
| рәсем язуы = Айдар Хисаметдинов
| тулы исем =  Айдар Илдар улы Хисаметдинов
| һөнәр = балет артисты
| туу датасы = 26.08.1981
| туу җире = [[СССР|Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе]], [[РСФСР]], {{туу җире|Свердловск өлкәсе|Свердловск өлкәсендә}} [[Түбән Тагил]] 
| гражданлык = {{байраклаштыру|Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе}}→&lt;br/&gt;{{байрак|Россия}} [[РФ]]
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 8.4.2018
| үлем җире = [[РФ]], [[Чуашстан]], {{үлем җире|Чабаксар|Чабаксарда}}
| әти = 
| әни = 
| ир = 
| хатын = Ольга
| балалар = 
| бүләк һәм премияләр = III дәрәҗә Дягилев ордены ([[2011]])&lt;br/&gt;[[Файл:Орден за заслуги перед Чувашской республикой.png|40px|«Чуаш Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены]]
| сайт =
| башка мәгълүмат = [[Чуашстан]]ның халык артисты ([[2014]])
}}
&lt;small&gt;{{мәгънәләр|Хисаметдинов}}&lt;/small&gt; 
'''Айдар Хисаметдинов''', Айдар Илдар улы Хисаметдинов (''[[1981 ел]]ның 26 [[август]]ы, [[СССР|Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе]], [[РСФСР]], [[Свердловск өлкәсе]], [[Түбән Тагил]] — [[2018 ел]]ның [[8 апрель|8 апреле]], [[РФ]], [[Чуашстан]], [[Чабаксар]]'') — балет биючесе. [[Чабаксар]] [[Чуаш дәүләт опера һәм балет театры|опера һәм балет театрының]] әйдәүче солисты. [[Чуашстан]]ның халык артисты ([[2014]]).

== Тәрҗемәи хәле ==
[[1981 ел]]ның [[26 август]]ында [[Свердловск өлкәсе]]ндә [[Түбән Тагил]] [[шәһәр]]ендә туган. [[Казан]] хореография укуханәсен (''В. Прокопова сыйныфы'') ([[2001]]) тәмамлаган. Эшкә чакыручы 11 [[театр]] арасыннан [[Чуаш]] [[Чуаш дәүләт опера һәм балет театры|театр]]ын сайлаган.&lt;ref&gt;[http://cheb.mk.ru/article/2011/10/26/636306-aydar-hisamutdinov-toroplyus-zhit.html  МК-Чабаксар, 26.10.2011]&lt;/ref&gt;
* [[2001 ел]]дан [[2015|хәзергәчә]] [[Чабаксар]] [[Чуаш дәүләт опера һәм балет театры|опера һәм балет театрының]] әйдәүче солисты.
* [[Тайвань]], [[АКШ]], [[Япония]], [[Кытай]], [[Испания]] [[шәһәр]]ләрендә гастрольләрдә була.

[[2018 ел]]ның [[8 апрель|8 апрелендә]] [[Чабаксар]]да вафат&lt;ref&gt;[http://enc.cap.ru/?t=prsn&amp;lnk=5383 ХИСАМУТДИНОВ Айдар Ильдарович.] ЧУВАШСКАЯ ЭНЦИКЛОПЕДИЯ {{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.

== Иҗаты ==
==== Репертуар ====
===== [[Чуаш дәүләт опера һәм балет театры|Чабаксар опера һәм балет театры]] =====
[[Файл:А.Хисаметдинов 1.jpg|250px|thumb|right|«Сарпиге» балетында ''Сардиван'']]
[[Файл:А.Хисаметдинов 2.jpg|250px|thumb|right|Айдар Хисаметдинов]]
[[Файл:А.Хисаметдинов 3.jpg|250px|thumb|right|Айдар Хисаметдинов]]
* ''Зигфрид'', ''Ротбарт''  - «Аккош күле» (''Лебединое озеро'')
* ''Дезире'' - «Йокыга талган гүзәл» (''Спящая красавица'')
* ''Граф Альберт''  - «Жизель»
* ''Принц''  - «Щелкунчик»
* ''Божок, Солор'' - «Баядерка»
* ''Принц''  - «Көлбикә» (Золушка)
* ''Эбин'' - «Тирәкләр астында мәхәббәт» (''Любовь под вязами'')
* ''Меркуцио''  - «Ромео һәм  Джульетта»
* ''Дивана''  - «Юнона һәм Авось»
* ''Иван'' - «Конёк-Горбунок»
* ''Альфред'' - «Камелия тоткан ханым» (''Дама с камелиями'')
* ''Чебаков'' - «Бальзаминовның өйләнүе» (''Женитьба Бальзаминова'')
* ''Канио, Сильвио''  - «Шамакайлар» (''Паяцы'') ([[опера]])
* ''Доктор Айболит'' - «Доктор Айболит маҗаралары» (''Приключения доктора Айболита'')
* ''Өрәк'' - «Сөю-тылсымчы» (''Любовь-волшебница'')
* ''Хозе, Тореро'' - «Кармен-сюита»
* ''Пан''  - «Вальпургия төне» (''Вальпургиева ночь'')
* ''Сардиван''  - «Сарпиге»
* ''Труффальдино''  - «Ике хуҗаның хезмәтчесе» (''Слуга двух господ'')
* ''Шәһрияр, кол, Али-Баба''  - «Мең дә бер кичә» (''Тысяча и одна ночь'')

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* [[2005]] – II Л. Сахъянова һәм П. Абашеев фестивале  ([[Улан-Удэ]]) – ''лауреат''
* [[2011]] – Браво классик балет фестивале ([[Саранск]]) – ''лауреат''
* [[Чуашстан]]ның атказанган артисты ([[2007]])
* [[Чуашстан]]ның халык артисты ([[2014]])
* III дәрәҗә Дягилев ордены ([[2011]])&lt;ref&gt;[https://regnum.ru/news/1364980.html  Артисты чувашского балета награждены орденом Дягилева.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190822055025/https://regnum.ru/news/1364980.html |date=2019-08-22 }}  ИА REGNUM, 17.01.2011 {{ref-ru}}&lt;/ref&gt;
* «Чуаш Республикасы алдындагы казанышлары өчен» орденының медале
 
== Сылтамалар ==
* [http://sovch.chuvashia.com/?p=48685#more-48685   Балет солисты монологы]{{ref-ru}}
* [http://enc.cap.ru/?t=prsn&amp;lnk=5383    Чуаш энциклопедиясе] {{ref-ru}}

== Моны да карагыз ==
[http://www.youtube.com/watch?v=l-oqKZpc18c  А. Хисаметдинов белән әңгәмә (''видео'')]{{ref-ru}}

== Искәрмәләр ==
&lt;small&gt;{{искәрмәләр}}&lt;/small&gt;

{{DEFAULTSORT:Хисаметдинов, Айдар}}
[[Төркем:Сәнгать уку йортларын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Казан хореография училищесын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Балет артистлары]]
[[Төркем:Чуашстанның халык артистлары]]
[[Төркем:Дягилев ордены кавалерлары]]</text>
      <sha1>5q3ak71wxk7jz76z38h7demcjpoyvfy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алисә Айдарова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>164763</id>
    <revision>
      <id>5969200</id>
      <parentid>4076169</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:20:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969200</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4341" sha1="a92rsjh5ocaxgvjrjyra5nn31eulhu4" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем = ''Алисә Айдарова''
| рәсем = А.Айдарова.jpg
| рәсем_зурлыгы = 250px
| alt = &lt;!—Алисә Айдарова--&gt;
| рәсем язуы =Алисә Айдарова
| тулы исем =  Алисә Ильяс кызы Айдарова
| һөнәр = рәссам, сынчы
| туу датасы = 23.05.1982
| туу җире = {{туу җире|Мәскәү|Мәскәүдә}} 
| гражданлык = {{байраклаштыру|ССРБ}}→&lt;br/&gt;{{байраклаштыру|Россия}} 
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 
| үлем җире = 
| әти = [[Ильяс Айдаров]], ''ТР халык рәссамы''
| әни = 
| ир = 
| хатын = 
| балалар = 
| бүләк һәм премияләр = 
| сайт =
| башка мәгълүмат = 
}}
&lt;small&gt;{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Айдаров}}&lt;/small&gt;
'''Алисә Айдарова'''  (Алисә Ильяс кызы Айдарова) – рәссам-сынчы. Айдаровлар нәселеннән: [[Ситдыйк Айдаров]] һәм [[Галия Кайбицкая]]ның торыны, [[Сәйяр Айдаров]]ның оныгы, [[Ильяс Айдаров]]ның кызы. Халыкара мәдәният һәм сәнгать академисенең шәрәфле әгъзасы.&lt;ref&gt;[http://www.stronski.ru/academy/honorary/ch-k    stronski.ru сайтыннан]&lt;/ref&gt; 
 
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1982 ел]]ның 23 маенда [[Мәскәү]]дә туган. Белеме – югары һөнәри, [[Россия]] сәнгать академиясенең Мәскәү академия сәнгать лицеен, Мәскәү архитектура  институтын  тәмамлаган.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://baza.vgdru.com/1/482/ |title=Генеалогия базасы сайтында |accessdate=2015-02-01 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305011311/http://baza.vgdru.com/1/482/ }}&lt;/ref&gt; «АБВ» Дизайнгрупп ([[Мәскәү]]) оешмасында хезмәт куя.

== Иҗаты ==
[[Файл:А.Айдарова 1.jpg|200px|thumb|right|&lt;small&gt;И. Шишкин картинасыннан күчермә&lt;/small&gt;]]
[[Рәсем:Alisa Ajdarova Shopрing.jpg|200px|thumb|left|Shopping]]
[[Архитектура]] өлкәсендә эшли. Һөнәри рәссам буларак, [[Россия]]дә, чит илләрдә узган сәнгать күргәзмәләрендә катнаша. [[Россия]] һәм чит илләр рәссамнарының (мәсәлән, [[Иван Шишкин|И.И. Шишкин]]) иҗатларыннан күчермәләр, заказ буенча портретлар ясый, диварларны, интерьерларны бизи.&lt;br/&gt; 
'''''Темпера''''', майлы буяу техникасында иҗат итә. Пейзаж, анималистика жанрларын өстенрәк күрә. Хезмәтләре [[Россия]]нең һәм чит илләрнең шәхси һәм корпоратив тупланмаларында саклана.&lt;ref&gt;{{Citation |title=ArtOnline.ru сайтында |url=http://www.artonline.ru/artist_info/Aidarova |access-date=2015-02-01 |archive-date=2016-08-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160807162157/http://www.artonline.ru/artist_info/Aidarova |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Шулай ук карагыз ==
&lt;ul&gt;{{#invoke:wd|properties|linked|qualifier|references|P1038|P1039|format=&lt;li&gt;%p[%r][ (%q)]&lt;/li&gt;}}&lt;/ul&gt;
== Сылтамалар ==
[http://www.artonline.ru/artist_info/Aidarova   ArtOnline.ru сайты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160807162157/http://www.artonline.ru/artist_info/Aidarova |date=2016-08-07 }}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

{{DEFAULTSORT:Айдарова, Алисә}}
[[Төркем:Архитекторлар]]
[[Төркем:Рәссамнар]]
[[Төркем:Сәнгать уку йортларын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Хатын-кыз рәссамнар]]
[[Төркем:Хатын-кыз архитекторлар]]
[[Төркем:Татар архитекторлары]]</text>
      <sha1>a92rsjh5ocaxgvjrjyra5nn31eulhu4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум</title>
    <ns>4</ns>
    <id>165801</id>
    <revision>
      <id>5969203</id>
      <parentid>5934836</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:22:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969203</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="170082" sha1="8eedumge20v96qqzctkpnjqmsmlbsru" xml:space="preserve">{{Index box}} __NEWSECTIONLINK__
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Техник форум/Архив|Архив]]''' 
}}
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Техник_форум&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
|}
{{Ярдәм навигациясе}}
[[File:Preferences-system.svg|thumb|]]
'''Техник форум''' - Википедиягә бәйле техник мәсьәләләр турында мәгълүматлар тупланылышы.&lt;/br&gt;Фикер алышу, ярдәм сорау, яңалыклар һәм үзгәртүләр турында бәхәсләшү урыны өчен [[Википедия бәхәсе:Техник форум|бәхәс бүлеген кара]].[[Төркем:Татар Википедиясе]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]]

&lt;p&gt;{{Викимедиа фонды}} техник төркеме атна-саен әзерли торган соңгы үзгәрешләр турындагы ''[[meta:Tech/News|инглиз телендәге бюллетеньнәр]]'' җыелмасы белән шулай ук '''''[[meta:Tech/News/ru|русча]]''''' һәм кайбер башка телләргә тәрҗемәләре аркылы танышырга була. Шул бюллетеньнәр чыгуга, сезнең бәхәс битегезгә килүләре өчен &lt;u&gt;[[meta:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|аларга язылырга]]&lt;/u&gt; да була.

&lt;p&gt;Шул ук төркемнең айлык җыелышларында катнашу, үткән җыелышлары протоколлары, отчетлары һәм презентацияләре белән танышу өчен '''[[m:WMF Metrics and activities meetings|монда кара]]''' ''(инглизчә)''.

== VisualEditor News #6—2015 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

A new, simpler system for editing will offer a single Edit button.  Once the page has opened, you can switch back and forth between visual and wikitext editing.      

[[File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|alt=Screenshot showing a pop-up dialog for switching from the wikitext editor to the visual editor|centre|frameless|230x230px]]&lt;br&gt;

If you prefer having separate edit buttons, then you can set that option in your preferences, either in a pop-up dialog the next time you open the visual editor, or by going to [[Special:Preferences]] and choosing the setting that you want: &lt;br&gt;&lt;br&gt;[[File:VisualEditor single edit tab in preferences 2015-12-18.png|alt=Screenshot showing a drop-down menu in Special:Preferences|centre|frameless|230x230px]]

The current plan is for the default setting to have the Edit button open the editing environment you used most recently. &lt;br&gt;&lt;br&gt;You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2015/December|Read this in another language]]  •  [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

Since the last newsletter, the [[mw:VisualEditor|visual editor team]] has fixed many bugs and expanded the mathematics formula tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  Their [[mediawikiwiki:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for languages such as Japanese and Arabic, and providing rich-media tools for formulæ, charts, galleries and uploading.   

=== Recent improvements ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing.    
The '''LaTeX mathematics formula editor''' has been significantly expanded. ([[phab:T118616|T118616)]] You can see the formula as you change the LaTeX code.  You can click buttons to insert the correct LaTeX code for many symbols.  
=== Future changes ===
The '''single edit tab''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab, like the system already used on the mobile website.  ([[phab:T102398|T102398]], [[phab:T58337|T58337]])  Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time.  Your last editing choice will be stored as a cookie for logged-out users and as an account preference for logged-in editors.  Logged-in editors will be able to set a default editor in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]] in the drop-down menu about &quot;{{int:visualeditor-preference-tabs}}&quot;.   

The visual editor will be offered to all editors at the following Wikipedias in early 2016:  [[w:am:|Amharic]], [[w:bug:|Buginese]], [[w:cdo:|Min Dong]], [[w:cr:|Cree]], [[w:gv:|Manx]], [[w:hak:|Hakka]], [[w:hy:|Armenian]], [[w:ka:|Georgian]], [[w:pnt:|Pontic]], [[w:sh:|Serbo-Croatian]], [[w:ti:|Tigrinya]], [[w:xmf:|Mingrelian]], [[w:za:|Zhuang]], and [[w:zh-min-nan:|Min Nan]]. ([[phab:T116523|T116523]]) Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].  The developers would like to know how well it works.  Please tell them what kind of computer, web browser, and keyboard you are using.  

In 2016, the '''feedback pages''' for the visual editor on many Wikipedias will be redirected to mediawiki.org. ([[phab:T92661|T92661]])

=== Testing opportunities ===
* Please try the new system for the '''single edit tab''' on [https://test2.wikipedia.org test2.wikipedia.org].  You can edit while logged out to see how it works for logged-out editors, or you can create a separate account to be able to set your account's preferences.  &lt;mark&gt;Please share your thoughts about the single edit tab system at [[mediawikiwiki:Topic:Suspcq0bf5nd3gsd|the feedback topic on mediawiki.org]] or [https://jfe.qualtrics.com/form/SV_6R04ammTX8uoJFP sign up for formal user research]&lt;/mark&gt; (type &quot;single edit tab&quot; in the question about other areas you're interested in).  The new system has not been finalized, and your feedback can affect the outcome.  The team particularly wants your thoughts about the options in Special:Preferences. The current choices in Special:Preferences are:
** {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}}, 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}.  (This is the current state for people already using the visual editor.  None of these options will be visible if you have disabled the visual editor in your preferences at that wiki.)  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean or Japanese?&lt;/mark&gt; Language engineer [[mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs people who know which tools people use to type in some languages. If you speak Japanese or Korean, you can help him test support for these languages. Please see the instructions at [[mw:VisualEditor/IME Testing#What to test|What to test]] if you can help, and report it on Phabricator ([[phab:T110654|Korean]] - [[phab:T109818|Japanese]]) or on Wikipedia ([[:ko:위키백과:시각편집기/IME|Korean]] - [[:ja:Wikipedia:ビジュアルエディター/フィードバック/IME|Japanese]]).  
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new  contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 25 дек 2015, 00:06 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15165847 --&gt;

== VisualEditor News #1—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:VisualEditor/Newsletter/2016/February|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]

'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Among experienced editors, the visual editor's table editing is one of the most popular features.
[[File:VisualEditor table menu move column.png|alt=Screenshot showing a pop-up menu for column operations in a table|centre|frameless|230x230px]]
If you select the top of a column or the end of a row, you can quickly insert and remove columns and rows.  

Now, you can also rearrange columns and rows. Click &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to swap the column or row with its neighbor.
You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor/Portal|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Japanese, Korean, Arabic, Indic, and Han scripts, and improving the single edit tab interface.   

=== Recent changes ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing. This function is available to nearly all editors at most wikis except the Wiktionaries and Wikisources.    

Many local '''feedback pages''' for the visual editor have been redirected to [[:mw:VisualEditor/Feedback]].

You can now re-arrange columns and rows in '''tables''', as well as copying a row, column or any other selection of cells and pasting it in a new location.    

The '''formula editor''' has two options: you can choose &quot;Quick edit&quot; to see and change only the LaTeX code, or &quot;Edit&quot; to use the full tool. The full tool offers immediate preview and an extensive list of symbols.  
=== Future changes ===
The '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab. 
This is similar to the system already used on the mobile website. ([[phab:T102398|T102398]]) Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time. Your last editing choice will be stored as an account preference for logged-in editors, and as a cookie for logged-out users. Logged-in editors will have these options in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]]:   
* {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and
* {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}. (This is the state for people using the visual editor now.)
The visual editor uses the same search engine as [[Special:Search]] to find links and files. This search will get better at detecting typos and spelling mistakes soon. These improvements to search will appear in the visual editor as well.

The visual editor will be offered to all editors at most [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. This will affect the following languages, amongst others: 
[[:w:ja: |'''Japanese''']], [[:w:ko:|'''Korean''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']].
 
=== Let's work together ===
* Please try out the newest version of the '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' on [[test2wiki:Special:Random|test2.wikipedia.org]]. You may need to restore the default preferences (at the bottom of [[test2wiki:Special:Preferences]]) to see the initial prompt for options. Were you able to find a preference setting that will work for your own editing? Did you see [[:c:File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|the large preferences dialog box]] when you started editing an article there?  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean, Arabic, Japanese, Indic, or Han scripts?&lt;/mark&gt; Does typing in these languages feels natural in the visual editor? Language engineer [[:mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs to know. Please see the instructions at [[:mw:VisualEditor/IME Testing#What to test]] if you can help. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language! Join the [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2016-February/084840.html Tech Talk about &quot;Automated citations in Wikipedia: Citoid and the technology behind it&quot;] with Sebastian Karcher on 29 February 2016. 
 
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
 
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 26 фев 2016, 19:21 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15385167 --&gt;

{{Ярдәм навигациясе}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Категория:Википедия:Форум]]

== Editing News #2—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/June|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

It's quick and easy to insert a references list.
[[File:VisualEditor References List Insert Menu-en.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with many items|center|frameless|150px]]  

Place the cursor where you want to display the references list (usually at the bottom of the page).  Open the &quot;{{int:visualeditor-toolbar-insert}}&quot; menu and click the &quot;{{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}&quot; icon (three books).

If you are using several groups of references, which is relatively rare, you will have the opportunity to specify the group. If you do that, then only the references that belong to the specified group will be displayed in this list of references.
Finally, click &quot;{{int:visualeditor-dialog-action-insert}}&quot; in the dialog to insert the {{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}.  This list will change as you add more footnotes to the page.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Arabic and Indic scripts, and adapting the visual editor to the needs of the Wikivoyages and Wikisources.   

=== Recent changes ===
The visual editor is now available to all users at most [[Wikivoyage:|Wikivoyages]].  It was also enabled for all contributors at the French Wikinews.

The '''[[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' feature combines the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab.  It has been deployed to several Wikipedias, including Hungarian, Polish, English and Japanese Wikipedias, as well as to all Wikivoyages.  At these wikis, you can change your settings for this feature in the &quot;{{int:prefs-editing}}&quot; tab of [[Special:Preferences]]. The team is now reviewing the feedback and considering ways to improve the design before rolling it out to more people.

=== Future changes ===
The &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.   This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[M:Editing/Publish|information is available on Meta]].

The visual editor will be offered to all editors at the remaining [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including: [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']] and others.

The team is working with the volunteer developers who power Wikisource to provide the visual editor there, for opt-in testing right now and eventually for all users. ([[phab:T138966|T138966]]) 

The team is working on a modern wikitext editor.  It will look like the visual editor, and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices around September 2016.  You can read about this project in a [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===
* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt;
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[w:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language!  Watch the [[Mw:Citoid/Zotero's Tech Talk|Tech Talk by Sebastian Karcher]] for more information.
 
If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]], 3 июл 2016, 17:20 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15741003 --&gt;

== The Wikimedia Developer Summit wants you ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The Wikimedia Developer Summit is the annual meeting to push the evolution of MediaWiki and other technologies supporting the Wikimedia movement. The next edition will be held in San Francisco on January 9–11, 2017.

We welcome all Wikimedia technical contributors, third party developers, and users of MediaWiki and the Wikimedia APIs. We specifically want to increase the participation of volunteer developers and other contributors dealing with extensions, apps, tools, bots, gadgets, and templates.

Important deadlines:

* Monday, October 24: last day to request travel sponsorship. Applying takes less than five minutes.
* Monday, October 31: last day to propose an activity. Bring the topics you care about!

More information: https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit

Subscribe to weekly updates: https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Td5wfd70vptn8eu4 
[[mw:User:MKramer (WMF)|MKramer (WMF)]] [[mw:User talk:MKramer (WMF)|(talk)]] 14 окт 2016, 19:07 (UTC)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=15989926 --&gt;

== Editing News #3—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/October|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can easily re-arrange columns and rows in the visual editor? [[File:VisualEditor table editing menu.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with options for editing the table structure|center|frameless|232x232px]]  


Select a cell in the column or row that you want to move.  Click the arrow at the start of that row or column to open the dropdown menu (shown).  Choose either &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to move the column, or &quot;Move above&quot; or &quot;Move below&quot; to move the row.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has mainly worked on a new wikitext editor.  They have also released some small features and the new map editing tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the list of work finished each week at [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, releasing the 2017 wikitext editor as a [[mediawikiwiki:Beta_Features|beta feature]], and improving language support.

=== Recent changes ===

*You can now set text as small or big.[https://phabricator.wikimedia.org/T53613] 
*Invisible templates have been shown as a puzzle icon.  Now, the name of the invisible template is displayed next to the puzzle icon.[https://phabricator.wikimedia.org/T141861]  A similar feature will display the first part of hidden HTML comments.[https://phabricator.wikimedia.org/T147089]
*Categories are displayed at the bottom of each page.  If you click on the categories, the dialog for editing categories will open.[https://phabricator.wikimedia.org/T145267]
*At many wikis, you can now add [[mediawikiwiki:Maps|maps]] to pages.  Go to the Insert menu and choose the &quot;Maps&quot; item. The Discovery department is adding more features to this area, like geoshapes. You can read more at mediawiki.org.[https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Discovery#Maps]
*The &quot;Save&quot; button now says &quot;Save page&quot; when you create a page, and &quot;Save changes&quot; when you change an existing page.[https://phabricator.wikimedia.org/T139033]  In the future, the &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.  This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[:m:Editing/Publish|information is available on Meta]].
*Image galleries now use a visual mode for editing.  You can see thumbnails of the images, add new files, remove unwanted images, rearrange the images by dragging and dropping, and add captions for each image.  Use the &quot;Options&quot; tab to set the gallery's display mode, image sizes, and add a title for the gallery.[https://phabricator.wikimedia.org/T45037]

=== Future changes ===

The visual editor will be offered to all editors at the remaining 10 [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next month. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor.  Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including [[:w:th:|'''Thai''']], [[:w:my:|'''Burmese''']] and [[:w:arc:|'''Aramaic''']].

The team is working on a modern wikitext editor.  The [[Mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] will look like the visual editor and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices in October 2016.  You can read about this project in a [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===

* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt; 
 
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 15 окт 2016, 17:49 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15960088 --&gt;

== Developer Wishlist Survey: propose your ideas ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

At the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit Wikimedia Developer Summit], we decided to organize a Developer Wishlist Survey, and here we go:

https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist

The Wikimedia technical community seeks input from developers for
developers, to create a high-profile list of desired improvements. The scope of the survey includes the MediaWiki platform (core software, APIs, developer environment, enablers for extensions, gadgets, templates, bots, dumps), the Wikimedia server infrastructure, the contribution process, and documentation.

The best part: we want to have the results published by Wednesday, February 15. Yes, in a month, to have a higher chance to influence the
Wikimedia Foundation annual plan FY 2017-18.

There's no time to lose. &lt;b&gt;Propose your ideas before the end of January&lt;/b&gt;, 
either by pushing existing tasks in Phabricator or by creating new ones. You can find instructions on the wiki page. Questions and feedback are welcome especially on the related Talk page.

The voting phase is expected to start on February 6 (tentative). Watch this space (or even better, the wiki page) - [https://www.mediawiki.org/wiki/User:SSethi_(WMF) SSethi_(WMF)] January 21st, 2017 3:07 AM (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Developer Wishlist Survey: Vote for Proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Almost two weeks ago, the [https://meta.wikimedia.org/wiki/Technical_Collaboration Technical Collaboration team] invited proposals for the first edition of the Developer Wishlist survey!

We collected around 77 proposals that were marked as suitable for the developer wishlist and met the [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist#Scope defined scope and criteria]. These proposals fall into the following nine categories: Frontend, Backend, Code Contribution (Process, Guidelines), Extensions, Technical Debt, Developer Environment, Documentation, Tools (Phabricator, Gerrit) and Community Engagement.

Voting phase starts now and will run until &lt;b&gt;February 14th, 23:59 UTC&lt;/b&gt;. [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist Click here on a category and show support for the proposals you care for most]. Use the 'Vote' and 'Endorse' buttons next to a proposal to do so.

&lt;b&gt;What happens next?&lt;/b&gt;&lt;br/&gt;
Proposals that will gather most votes will be included in the final results which will be published on &lt;b&gt;Wednesday, February 15th&lt;/b&gt;. These proposals will also be considered in the Wikimedia Foundation’s annual plan FY 2017-18 - [[m:User:SSethi_(WMF)|SSethi_(WMF)]]  ([[m:User talk:SSethi_(WMF)|talk]]) 04:41, 6 February 2017 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Editing News #1—2017 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2017/May|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;   

Did you know that you can review your changes visually? 

[[File:VisualEditor visual diff tool - visual diff.png|alt=Screenshot showing some changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|245x245px]]When you are finished editing the page, type your edit summary and then choose &quot;{{Int:visualeditor-savedialog-label-review}}&quot;.  
In visual mode, you will see additions, removals, new links, and formatting highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.


[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected.|center|frameless|220x220px]]


Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.


[[File:VisualEditor visual diff tool - wikitext diff.png|alt=Screenshot showing the same changes, in the two-column wikitext diff display.|center|frameless|245x245px]]


The wikitext diff is the same diff tool that is used in the wikitext editors and in the page history. You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;


Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor|VisualEditor Team]] has spent most of their time supporting [[:mediawikiwiki:2017_wikitext_editor|the 2017 wikitext editor mode]] which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and adding [[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|the new visual diff tool]]. Their workboard is available [[:phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at  [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].   Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor as a [[:mw:Beta Features|beta feature]], and improving the visual diff tool.   

=== Recent changes ===
*A '''new wikitext editing mode''' is available as a Beta Feature on desktop devices.  The [[:mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  Go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures]] to enable the {{Int:Visualeditor-preference-newwikitexteditor-label}}. 
* A new '''[[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' is available in VisualEditor's visual mode.  You can toggle between wikitext and visual diffs.  More features will be added to this later.  In the future, this tool may be integrated into other MediaWiki components. [https://phabricator.wikimedia.org/T143350]
* The team have added [[:mediawikiwiki:Editing/Projects/Columns_for_references|multi-column support for lists of footnotes]]. The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can automatically display long lists of references in columns on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
* You can now use your web browser's function to switch typing direction in the new wikitext mode. This is particularly helpful for RTL language users like Urdu or Hebrew who have to write JavaScript or CSS. You can use Command+Shift+X or Control+Shift+X to trigger this. [https://phabricator.wikimedia.org/T153356]
* The way to switch between the visual editing mode and the wikitext editing mode is now consistent. There is a drop-down menu that shows the two options. This is now the same in desktop and mobile web editing, and inside things that embed editing, such as Flow. [https://phabricator.wikimedia.org/T116417]
* The {{Int:visualeditor-categories-tool}} item has been moved to the top of the {{Int:visualeditor-pagemenu-tooltip}} menu (from clicking on the &quot;hamburger&quot; icon) for quicker access. [https://phabricator.wikimedia.org/T74399] There is also now a &quot;Templates used on this page&quot; feature there. [https://phabricator.wikimedia.org/T149009]
* You can now create &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;chem&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  tags (sometimes used as &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ce&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) for chemical formulas inside the visual editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T153365]
* Tables can be set as collapsed or un-collapsed. [https://phabricator.wikimedia.org/T157989]
* The {{Int:visualeditor-specialcharacter-button-tooltip}} menu now includes characters for Canadian Aboriginal Syllabics and angle quotation marks (‹› and ⟨⟩) .  The team thanks the volunteer developer, [[:S:en:User:Tpt|Tpt]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T108626]
* A bug caused some section edit conflicts to blank the rest of the page.  This has been fixed.  The team are sorry for the disruption. [https://phabricator.wikimedia.org/T154217]
* There is a new keyboard shortcut for citations:  &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a PC, or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a Mac.  It is based on the keyboard shortcut for making links, which is &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; respectively. [https://phabricator.wikimedia.org/T99299]

=== Future changes ===
* The team is working on a syntax highlighting tool.  It will highlight matching pairs of &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ref&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; tags and other types of wikitext syntax.  You will be able to turn it on and off.  It will first become available in VisualEditor's built-in wikitext mode, maybe late in 2017. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
* The kind of button used to {{Int:Showpreview}}, {{Int:showdiff}}, and finish an edit will change in all WMF-supported wikitext editors.  The new buttons will use [[Mw:OOjs UI|OOjs UI]].  The buttons will be larger, brighter, and easier to read.  The labels will remain the same.  You can test the new button by editing a page and adding &lt;code&gt;&amp;ooui=1&lt;/code&gt; to the end of the URL, like this:  https://www.mediawiki.org/wiki/Project:Sandbox?action=edit&amp;ooui=1  The old appearance will no longer be possible, even with local CSS changes.  [https://phabricator.wikimedia.org/T162849]
* The [[:mediawikiwiki:File:Edit_toolbar_-_2.png|outdated 2006 wikitext editor]] will be removed later this year.  It is used by approximately 0.03% of active editors.  See [[:mw:Editor|a list of editing tools on mediawiki.org]] if you are uncertain which one you use.  [https://phabricator.wikimedia.org/T30856]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 12 май 2017, 18:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=16160401 --&gt;

== Improvements coming soon to Recent Changes ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on 26 September, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Recent Changes. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature improves [[Special:RecentChanges]] and [[Special:RecentChangesLinked]] (and soon, [[Special:Watchlist]] – see below). 

Based on a new design, it adds new features that ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''Concerning RecentChanges'''&lt;/big&gt;

Starting on 26 September, '''New Filters for Edit Review will become standard on Recent Changes'''. We have decided to do this release because of a long and successful Beta test phase, positive feedback from various users and positive user testing. 

Some features will remain as Beta features and will be added later. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about those different features]].

If your community has specific concerns about this deployment or internal discussion, it can request to have the deployment to their wikis delayed to October 1, if they have ''sensible, consistent with the project, actionable, realistic feedback to oppose'' (at the development team's appreciation). 

You will also be able to opt-out this change in your preferences. 

&lt;big&gt;'''Concerning Watchlists'''&lt;/big&gt;

Starting on '''September 19''', the Beta feature will have a new option. '''Watchlists will have all filters available now on the Beta Recent Changes improvements'''.

If you have already activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot;, you have no action to take. If you haven't activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot; and you want to try the filters on Watchlists, please go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|your Beta preferences]] on September 19.  

&lt;big&gt;'''How to be ready'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

Do you use Gadgets that change things on your RecentChanges or Watchlist pages, or have you customized them with scripts or CSS? You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please ping me if you have questions. 

On behalf of the [[mw:Global Collaboration|Global Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 14 сен 2017, 15:27 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17219431 --&gt;

== Бета (?) мөмкинлекне &quot;кабызу&quot; ==

Инглиз википедиясендә, тычканны искәрмә номеры өстенә китергәч, ул искәрмәнең тексты күренә. Ягъни искәрмә текстын укыр өчен, битнең азагына кадәр төшеп һәм кире менеп торасы юк, бик уңайлы. Безнең википедиядә дә бу мөмкин булсын өчен нишләргә кирәк икән? [[Кулланучы:IlnarSelimcan|IlnarSelimcan]] ([[Кулланучы бәхәсе:IlnarSelimcan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 17:11 (UTC)
:Тәҗрибәле кулланучылар белән аралашканда сорармын. Үзем белмим.--[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 18:03 (UTC)

== Global preferences available for testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

Greetings,

Global preferences, a [[m:2016_Community_Wishlist_Survey/Categories/Miscellaneous#Global_settings|highly request feature in the 2016 Community Wishlist]], is available for testing.

# [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|Read over the help page]], it is brief and has screenshots
# Login or register an account on [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:Login Beta English Wikipedia]
# Visit [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:GlobalPreferences Global Preferences] and try enabling and disabling some settings
# Visit some other language and project test wikis such as [https://en.wikivoyage.beta.wmflabs.org English Wikivoyage], the [https://he.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/%D7%A2%D7%9E%D7%95%D7%93_%D7%A8%D7%90%D7%A9%D7%99 Hebrew Wikipedia] and test the settings
# [[mw:Help_talk:Extension:GlobalPreferences|Report your findings, experience, bugs, and other observations]]

Once the team has feedback on design issues, bugs, and other things that might need worked out, the problems will be addressed and global preferences will be sent to the wikis.

Please let me know if you have any questions. Thanks! --[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 фев 2018, 00:24 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17571042 --&gt;

== Editing News #1—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:VisualEditor/Newsletter/2018/February|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''
&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;
Did you know that you can now use the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|visual diff tool]] on any page?

[[File:Wikitext diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing some changes, in the two-column wikitext diff display|center|frameless|250px]]

Sometimes, it is hard to see important changes in a wikitext diff.  This screenshot of a wikitext diff (click to enlarge) shows that the paragraphs have been rearranged, but it does not highlight the removal of a word or the addition of a new sentence.

If you [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the Beta Feature]] for &quot;{{Int:visualeditor-preference-visualdiffpage-label}}&quot;, you will have a new option.  It will give you a new box at the top of every diff page.  This box will let you choose either diff system on any edit.

[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected|center|frameless|200px]]
Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.

In the visual diff, additions, removals, new links, and formatting changes will be highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.

[[File:Visual diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing the same changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|250px]]

This screenshot shows the same edit as the wikitext diff.  The visual diff highlights the removal of one word and the addition of a new sentence.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2017/May|the last newsletter]], the [[mw:Editing|Editing Team]] has spent most of their time supporting [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor mode]], which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and improving [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]]. Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[mw:Editing team/Current priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor, and improving the visual diff tool.
===Recent changes===
*The '''[[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]]''' is [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|available as a Beta Feature]] on desktop devices.  It has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  The team have been comparing the performance of different editing environments.  They have studied how long it takes to open the page and start typing.  The study uses data for more than one million edits during December and January.  Some changes have been made to improve the speed of the 2017 wikitext editor and the visual editor.  Recently, the 2017 wikitext editor opened fastest for most edits, and the 2010 WikiEditor was fastest for some edits.  More information will be posted at [[mw:Contributors/Projects/Editing performance]].
*The '''[[mw:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' was developed for the visual editor.  It is now available to all users of the visual editor and the 2017 wikitext editor.  When you review your changes, you can toggle between wikitext and visual diffs.  You can also [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the new Beta Feature]] for &quot;Visual diffs&quot;.  The Beta Feature lets you use the visual diff tool to view other people's edits on page histories and [[Special:RecentChanges]].  [https://phabricator.wikimedia.org/T167508]
*[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|'''Wikitext syntax highlighting''']] is available as a Beta Feature for both [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor]] and the 2010 wikitext editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
*The [[mw:Citoid|citoid service]] automatically translates URLs, DOIs, ISBNs, and PubMed id numbers into wikitext citation templates.  It is very popular and useful to editors, although it can be a bit tricky to set up.  &lt;mark&gt;Your wiki can have this service.  Please [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|read the instructions]]. You can [[phab:T127354|ask the team to help you enable citoid at your wiki]]&lt;/mark&gt;.

===Let's work together===
*The team will talk about editing tools at an upcoming [[m:Wikimedia Foundation metrics and activities meetings|Wikimedia Foundation metrics and activities meeting]].
*Wikibooks, Wikiversity, and other communities may have the visual editor made available by default to contributors.  If your community wants this, then please contact [[mw:User talk:Deskana (WMF)|Dan Garry]].
*The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Projects/Columns for references|automatically display long lists of references in columns]] on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{Int:Feedback-thanks-title}} 

—[[mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 2 мар 2018, 20:56 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Notification from edit summary ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings,

The ability to [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|notify other users in edit summaries]] will be available later this week, on 15 March 2018. Other users can be notified if a [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary#How_it_works|link to their user page is provided in an edit summary]]. Some user-made gadgets and scripts that automatically put user names in edit summaries may need to be changed to put a colon in the link, such as &lt;nowiki&gt;[[:User:Example]]&lt;/nowiki&gt;. You can change how you receive these mention notifications in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-echo|preferences]]. This feature was [[m:2017_Community_Wishlist_Survey|highly requested in the 2017 Community Wishlist survey]], and [[m:Talk:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|feedback is welcome]].

Thanks, happy editing to you. -[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 12 мар 2018, 21:09 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17778225 --&gt;

== We need your feedback to improve Lua functions ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello,

(I’m sorry for writing in English. {{Int:Please-translate}})

If you’re regularly using Lua modules, creating and improving some of them, we need your feedback!

The Wikidata development team would like to provide more Lua functions, in order to improve the experience of people who write Lua scripts to reuse Wikidata's data on the Wikimedia projects. Our goals are to help harmonizing the existing modules across the Wikimedia projects, to make coding in Lua easier for the communities, and to improve the performance of the modules.

We would like to know more about your habits, your needs, and what could help you. We have a few questions for you [[d:Wikidata:New convenience functions for Lua|on this page]]. Note that if you don’t feel comfortable with writing in English, you can answer in your preferred language.

{{Int:Feedback-thanks-title}} [[:d:User:Lea Lacroix (WMDE)|Lea Lacroix (WMDE)]] 27 мар 2018, 08:55 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Lea Lacroix (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Lea_Lacroix_(WMDE)/Luannouncement&amp;oldid=17873868 --&gt;

== Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias'''

{{int:please-translate}}

[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Mapframe]] is a feature that enables users to easily display interactive maps right on wiki pages. Currently, most Wikipedias don’t have mapframe. But [[mw:Special:MyLanguage/Maps#Milestones_and_Updates|fifteen Wikipedias]], along with all the other Wikimedia projects, are using mapframe today to display maps on thousands of pages.

A little background: over the last few months, the Foundation’s [[mw:Collaboration|Collaboration team]] has been working to improve the stability and user experience of the maps service. In addition, a question about long-term support for the maps service was recently settled, and a small team has been assigned for routine maintenance. Given these developments, bringing the benefits of mapframe to Wikipedias that lack the feature seems both safe and supportable. [[phab:T191583|Nine Wikipedias]] that use a stricter version of Flagged Revisions will not get mapframe in this release.

Maps are a valuable form of visual data that can improve readers’ understanding across a wide range of topics. If you know of any reasons why mapframe shouldn’t be implemented on your Wikipedia, let us know [[mw:Talk:Map_improvements_2018|on the project talk page]]. Unless we hear from you, we plan to release mapframe to most Wikipedias in May, 2018. So, if you foresee an issue, please let us hear from you. Otherwise, happy mapping!
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 24 апр 2018, 21:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:JMatazzoni_(WMF)/mapframe-to-all-wikipedias-notice/distribution_list&amp;oldid=17969222 --&gt;

== Wikitext highlighting out of beta ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|Wikitext syntax highlighting]], also known as CodeMirror, has been moved out of Beta Features and is available in the [[mw:Special:MyLanguage/2017_wikitext_editor|2017 Wikitext Editor]] on all wikis. Syntax highlighting helps you see problems in your wikitext before previewing or publishing text. Please try out the tool if you did not do so while it was being developed, and [[mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:CodeMirror|feedback is welcome]]. - [[User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt;4 май 2018, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17844049 --&gt;

== Improvements coming soon on Watchlists ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on June 18, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Watchlists. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature is used by default on [[Special:RecentChanges]], [[Special:RecentChangesLinked]] and as a Beta feature on [[Special:Watchlist]]. 

Based on a new design, that feature adds new functions to those pages, to ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''About the release on Watchlists'''&lt;/big&gt;

Over 70,000 people have activated the New Filters beta, which has been in testing on Watchlist for more than eight months. We feel confident that the features are stable and effective, but if you have thoughts about these tools or the beta graduation, [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|please let us know]] on the project talk page. In particular, tell us if you know of a special incompatibility or other issue that makes the New Filters problematic on your wiki. We’ll examine the blocker and may delay release on your wiki until the issue can be addressed.

The deployment will start on June 18 or on June 25, depending on the wiki ([[phab:T195993#4261642|check the list]]). After the deployment, you will also be able to opt-out this change directly from the Watchlist page and also in your preferences. 

&lt;big&gt;'''How to be ready?'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

If you use local Gadgets that change things on your Watchlist pages, or have a customized scripts or CSS, be ready. You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please share your questions and comments on the [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|feedback page]].

On behalf of the [[mw:Collaboration|Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 7 июн 2018, 13:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox2&amp;oldid=18110305 --&gt;

== Update on page issues on mobile web ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Update on page issues on mobile web'''

{{int:please-translate}}
Hi everyone. The [[mw:Reading/Web/Team|Readers web team]] has recently begun working on exposing issue templates on the mobile website. Currently, details about issues with page content are generally hidden on the mobile website. This leaves readers unaware of the reliability of the pages they are reading. The goal of this project is to improve awareness of particular issues within an article on the mobile web. We will do this by changing the visual styling of page issues.

So far, we have [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|drafted a proposal on the design and implementation]] of the project.  We were also able to run [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues/Research Results|user testing on the proposed designs]].  The tests so far have positive results. Here is a quick summary of what we learned:
* The new treatment increases awareness of page issues among participants. This is true particularly when they are in a more evaluative/critical mode.
* Page issues make sense to readers and they understand how they work
* Readers care about page issues and consider them important
* Readers had overwhelmingly positive sentiments towards Wikipedia associated with learning about page issues
Our next step would be to start implementing these changes. We wanted to reach out to you for any concerns, thoughts, and suggestions you might have before beginning development. Please [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|visit the project page]] where we have more information and mockups of how this may look. Please [[mw:Talk:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|leave feedback on the talk page]]. 
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 12 июн 2018, 20:58 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18120916 --&gt;

== Tidy to RemexHtml ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
The [[:mw:Parsing|Parsing]] team will be [[:mw:Parsing/Replacing Tidy|replacing Tidy with RemexHtml]] at this wiki on 5 July 2018.

Some pages at this wiki use outdated HTML.  This change may change the appearance of those pages.  [[Special:LintErrors]] has a complete list of affected pages.

Read [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html this e-mail message] for more information.  Read the instructions at [[:mw:Help:Extension:Linter]].  You can ask questions at [[:mw:Talk:Parsing/Replacing Tidy]].  Thank you for helping fix these problems.
&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]] 2 июл 2018, 14:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Editing/Parsing_change&amp;oldid=18129171 --&gt;

== Consultation on the creation of a separate user group for editing sitewide CSS/JS ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''({{int:please-translate}})''

Hi all,

I'm preparing a change in who can edit sitewide CSS/JS pages. (These are pages like &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Common.css&lt;/code&gt; and &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Vector.js&lt;/code&gt; which are executed in the browser of all readers and editors.) Currently all administrators are able to edit these pages, which poses a serious and unnecessary security risk. Soon, a dedicated, smaller user group will take over this task. Your community will be able to decide who belongs in this group, so this should mean very little change for you. You can find out more and provide feedback at [[m:Special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|the consultation page on Meta]]. If you are involved in maintaining CSS/JS code, or policymaking around adminship requests, please give it a look!

Thanks!
&lt;br/&gt;&lt;span dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Tgr|Tgr]] ([[m:User talk:Tgr|talk]]) 9 июл 2018, 10:50 (UTC) &lt;small&gt;(via [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|global message delivery]])&lt;/small&gt;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tgr@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=18158890 --&gt;

== Enabling a helpful feature for Template editors ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello.

The team working on TemplateStyles at the Wikimedia Foundation would like to enable TemplateStyles on this wiki.

TemplateStyles is a feature to allow non-administrators to write and manage CSS styles for templates. It allows contributors who edit templates to separate content and presentation. A good web practice that makes it easier to manage the layout of templates. If you don't edit templates, this will not have any impact on your contributions. 

TemplateStyles is useful for a few reasons. 

* It makes it possible for templates to work better on mobile.
* It cuts out confusion on where to apply CSS rules.
* Editing CSS is currently limited to administrators, which is a major barrier to participation.
* All stylesheets must be loaded on all pages (whether they actually use the page or not), which wastes bandwidth and makes debugging style rules more difficult.
You can [[mw:Help:TemplateStyles|learn more about TemplateStyles on MediaWiki.org]]. [[mw:Extension:TemplateStyles|Technical documentation is also available]].

This is an optional feature and no one must use it, but template contributors are encouraged to do so! Please discuss and let us know if there are any concerns. If there are no concerns we will proceed to deploy the feature on the 9th of August.

Thank you.
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 6 авг 2018, 21:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18277775 --&gt;

== Editing News #2—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2018/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?
[[File:Mobile editing watchlist star editing pencil.png|alt=Screenshot showing the location of the pencil icon|center|frameless|250px]]

Tap on the pencil icon to start editing.  The page will probably open in the wikitext editor.

You will see another pencil icon in the toolbar.  Tap on that pencil icon to the switch between visual editing and wikitext editing.

[[File:Visual editing mobile switch wikitext.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

Remember to publish your changes when you're done.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[mw:Editing|Editing Team]] has wrapped up most of their work on the [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] and [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]].  The team has begun investigating the needs of editors who use mobile devices.  Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  Their [[mw:Wikimedia Audiences/2018-19 Q2 Goals#Contributors|current priorities]] are fixing bugs and improving mobile editing.   

=== Recent changes ===
*The Editing team has published an [[mw:Mobile editing using the visual editor report|initial report about mobile editing]].  
*The Editing team has begun a design study of visual editing on the mobile website.  New editors have trouble doing basic tasks on a smartphone, such as adding links to Wikipedia articles.  You can [[c:File:Visual Editor Heuristic - Results.pdf|read the report]].
*The Reading team is working on a [[mw:Reading/Web/Advanced mobile contributions|separate mobile-based contributions project]].
*The 2006 wikitext editor is [[mw:Contributors/Projects/Removal of the 2006 wikitext editor|no longer supported]].  If you used [[:File:Edit toolbar - 2.png|that toolbar]], then you will no longer see any toolbar.  You may choose another editing tool in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|editing preferences]], [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|local gadgets]], or [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]].
*The Editing team described the history and status of [[mw:Extension:VisualEditor|VisualEditor]] in [[m:Wikimedia monthly activities meetings/2018-03|this recorded public presentation]] (starting at 29 minutes, 30 seconds).
*The Language team released [[mw:Content translation/V2|a new version of Content Translation]] (CX2) last month, on [[foundationsite:2018/09/30/international-translation-day/|International Translation Day]]. It integrates the visual editor to support templates, tables, and images.  It also produces better wikitext when the translated article is published. [https://wikimediafoundation.org/2018/09/30/content-translation-version-two/]

=== Let's work together ===
* The Editing team wants to improve visual editing on the mobile website.  &lt;mark&gt;Please read [[mw:Visual-based mobile editing/Ideas/October 2018|their ideas]] and tell the team what you think would help editors who use the mobile site.&lt;/mark&gt;  
*The [[m:Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]] begins next week.
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[mw:User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 2 ноя 2018, 14:17 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Editing News #1—July 2019 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
&lt;big&gt;'''Did you know?'''&lt;/big&gt;
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?

Every article has a pencil icon at the top.  Tap on the pencil icon [[File:OOjs UI icon edit-ltr.svg|frameless|16x16px]] to start editing.  

'''&lt;big&gt;Edit Cards&lt;/big&gt;'''

[[File:EditCards-v.20.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

This is what the new '''Edit Cards for editing links''' in the mobile visual editor look like. You can try the prototype here: '''[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].'''
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Welcome back to the [[mw:Editing|Editing]] newsletter.

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2018/October|the last newsletter]], the team has released two new features for the [[mw:VisualEditor on mobile|mobile visual editor]] and has started developing three more.  All of this work is part of the team's goal to [[m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2018-2019/Audiences#Outcome 3: Mobile Contribution|make editing on mobile web simpler]].  

Before talking about the team's recent releases, we have a question for you:  

&lt;strong&gt;Are you willing to try a new way to add and change links?&lt;/strong&gt;

If you are interested, we would value your input!  You can try this new link tool in the mobile visual editor on a separate wiki. 

&lt;em&gt;Follow these instructions and share your experience:&lt;/em&gt;

&lt;strong&gt;[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].&lt;/strong&gt;

=== Recent releases ===
The mobile visual editor is a simpler editing tool, for smartphones and tablets using the [[mw:Reading/Web/Mobile#About|mobile site]].  The Editing team recently launched two new features to improve the mobile visual editor: 

# [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing|Section editing]]
#* The purpose is to help contributors focus on their edits.
#* The team studied this with an A/B test.  [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing#16 June 2019|This test showed]] that contributors who could use section editing were '''1% more likely to publish''' the edits they started than people with only full-page editing.
# [[mw:VisualEditor on mobile#March 1, 2019|Loading overlay]]
#* The purpose is to smooth the transition between reading and editing.

Section editing and the new loading overlay are '''now available to everyone''' using the mobile visual editor.

=== New and active projects ===
This is a list of our most active projects. [[mw:Help:Watching pages|Watch]] these pages to learn about project updates and to share your input on new designs, prototypes and research findings.

*[[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit cards]]: This is a clearer way to add and edit links, citations, images, templates, etc. in articles.  You can try this feature now.  &lt;em&gt;Go here to see how:&lt;/em&gt; [[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 &lt;em&gt;Try Edit Cards&lt;/em&gt;]].
*[[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Mobile toolbar refresh]]: This project will learn if contributors are more successful when the editing tools are easier to recognize.
*[[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|Mobile visual editor availability]]: This A/B test asks:  ''Are newer contributors more successful if they use the mobile visual editor?''  We are collaborating with [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default#26 June 2019 %E2%80%93 Participating wikis and test start date|20 Wikipedias]] to answer this question.
*[[mw:VisualEditor on mobile/Usability improvements|Usability improvements]]: This project will make the mobile visual editor easier to use.  The goal is to let contributors stay focused on editing and to feel more confident in the editing tools.

=== Looking ahead ===

* '''Wikimania:'''  Several members of the Editing Team will be attending [[wmania:|Wikimania]] in August 2019.  They will lead a session about mobile editing in the [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|Community Growth space]].  Talk to the team about how editing can be improved.
* '''Talk Pages:'''  In the coming months, the Editing Team will begin [[mw:Talk pages consultation 2019|improving talk pages]] and communication on the wikis.

=== Learning more ===
The [[mw:VisualEditor on mobile|VisualEditor on mobile]] is a good place to learn more about the projects we are working on. The team wants to talk with you about anything related to editing. If you have something to say or ask, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

[[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:user_talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:user_talk:Whatamidoing (WMF)|talk]]) 
&lt;/div&gt; 23 июл 2019, 18:32 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=19175117 --&gt;

== Editing News #2 – Mobile editing and talk pages ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

Inside this newsletter, the [[mw:Editing|Editing team]] talks about their work on the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]], on [[mw:Talk pages project|the new talk pages project]], and at [[wikimania:|Wikimania 2019]].

=== Help ===
&lt;strong&gt;What talk page interactions do you remember?&lt;/strong&gt; Is it a story about how someone helped you to learn something new? Is it a story about how someone helped you get involved in a group? Something else?  Whatever your story is, we want to hear it!  

Please tell us a story about how you used a talk page.  &lt;mark&gt;Please share a link to a memorable discussion, or describe it on the &lt;strong&gt;[[mw:Topic:V8d91yh8gcg404dj|talk page for this project]]&lt;/strong&gt;.&lt;/mark&gt;  The team wants your examples.  These examples will help everyone develop a shared understanding of what this project should support and encourage.

=== Talk pages project ===
The [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk Pages Consultation]] was a global consultation to define better tools for wiki communication. From February through June 2019, more than 500 volunteers on 20 wikis, across 15 languages and multiple projects, came together with members of the Foundation to create a product direction for a set of discussion tools.  The [[mw:Talk pages consultation 2019/Phase 2 report|Phase 2 Report]] of the Talk Page Consultation was published in August. It summarizes the product direction the team has started to work on, which you can read more about here: [[mw:Talk pages project|Talk Page Project project page]]. 

The team needs and wants your help at this early stage.  They are starting to develop the first idea. Please add your name to the [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;&quot;Getting involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page, if you would like to hear about opportunities to participate.

=== Mobile visual editor ===
The Editing team is trying to make it simpler to edit on mobile devices.  The team is changing the [[mw:VisualEditor on mobile|visual editor on mobile]]. If you have something to say about editing on a mobile device, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit Cards]] ====
[[File:Edit Cards-before-v3-comparison.png|thumb|486x486px|What happens when you click on a link.  The new Edit Card is bigger and has more options for editing links.]]

* On 3 September, the Editing team released [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|version 3 of Edit Cards]]. Anyone could use the new version in the mobile visual editor.
* There is an [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|updated design]] on the Edit Card for adding and modifying links.  There is also a new, [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#2 September 2019 - v3 deployment timing|combined workflow for editing a link's display text and target]].
* Feedback: You can try the new Edit Cards by opening the mobile visual editor on a smartphone. Please post your feedback on the [[:mw:Topic:V5rg0cqmikpubmjj|Edit cards talk page]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Toolbar]] ====
[[File:Toolbar-comparison-v1.png|thumb|486px|The editing toolbar is changing in the mobile visual editor.  The old system had two different toolbars.  Now, all the buttons are together.  [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Tell the team what you think about the new toolbar]].]]

* In September, the Editing team updated the mobile visual editor's editing toolbar.  Anyone could see these changes in the mobile visual editor.
** &lt;em&gt;One toolbar:&lt;/em&gt; All of the editing tools are located in one toolbar.  Previously, the toolbar changed when you clicked on different things.
**&lt;em&gt;New navigation:&lt;/em&gt; The buttons for moving forward and backward in the edit flow have changed.
**&lt;em&gt;Seamless switching:&lt;/em&gt; an [[phab:T228159|improved workflow]] for switching between the visual and wikitext modes.
* Feedback: You can try the refreshed toolbar by opening the mobile VisualEditor on a smartphone. Please post your feedback on the [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Toolbar feedback talk page]].

=== Wikimania ===
The Editing Team attended [[wmania:2019:Program|Wikimania 2019]] in Sweden.  They led a session on [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|the mobile visual editor]] and a session on [[wmania:2019:Community Growth/After Flow: A new direction for improving talk pages|the new talk pages project]].  They tested [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh#v1 prototype|two]] new [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#v3 prototype|features]] in the mobile visual editor with contributors.  You can read more about what the team did and learned in [[mw:VisualEditor on mobile#Wikimania Stockholm: Overview|the team's report on Wikimania 2019]].

=== Looking ahead ===

* &lt;strong&gt;Talk Pages Project:&lt;/strong&gt; The team is thinking about the first set of proposed changes.  The team will be working with a few communities to pilot those changes. The best way to stay informed is by adding your username to the list on the project page: [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;Getting involved&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Testing the mobile visual editor as the default:&lt;/strong&gt;  The Editing team plans to post results before the end of the calendar year. The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|&lt;strong&gt;VisualEditor as mobile default project page&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Measuring the impact of Edit Cards:&lt;/strong&gt;  This study asks whether the project helped editors add links and citations.  The Editing team hopes to share results in November.  The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|&lt;strong&gt;Edit Cards project page&lt;/strong&gt;]].

– [[User:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 29 окт 2019, 11:12 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/VE_201910/5&amp;oldid=19500851 --&gt;

== Google Code-In will soon take place again! Mentor tasks to help new contributors! ==

Hi everybody! Google Code-in (GCI) will soon take place again - a seven week long contest for 13-17 year old students to contribute to free software projects. Tasks should take an experienced contributor about two or three hours and can be of the categories Code, Documentation/Training, Outreach/Research, Quality Assurance, and User Interface/Design. Do you have any Lua, template, gadget/script or similar task that would benefit your wiki? Or maybe some of your tools need better documentation? If so, and you can imagine enjoying mentoring such a task to help a new contributor, please check out [[:mw:Google Code-in/2019]] and become a mentor. If you have any questions, feel free to ask at [[:mw:Talk:Google Code-in/2019|our talk page]]. Many thanks in advance! --[[User:Martin Urbanec|Martin Urbanec]] 5 ноя 2019, 07:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Martin Urbanec@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=19202271 --&gt;

== Tatarca Vikipedide silinecek sayfalar ==

Selam değerli editorlar. [[:Төркем:Тиз_бетерүгә_кандидатлар|Silinecek sayfalar kategorisi]]nde çok sayda sayfa bulunmakta. Ben bu sayfaların temizlenmesinde sizlere yardımda buluna bilirim. Sadece sizin izniniz gerekir. Türkce yazdığım için üzgünüm. Tatarca anlıyorum, lakin konuşamıyorum. Bir çok Türk dillerinde vikilerde çalışıyorum, yardımcı oluyorum. Sizlere de yardım etmek isterim. Sayğılarımla--[[Кулланучы:Turkmen|Turkmen]] ([[Кулланучы бәхәсе:Turkmen|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:31 (UTC)
* {{riza}}. --[[Кулланучы:Derslek|Derslek]] ([[Кулланучы бәхәсе:Derslek|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:43 (UTC)

== Editing news 2020 #1 – Discussion tools ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v1.0.png|thumb|300px|alt=Screenshot showing what the Reply tool looks like|This early version of the Reply tool automatically signs and indents comments.]]

The [[mw:Editing|Editing team]] has been working on [[mw:Talk pages project|the talk pages project]].  The goal of the talk pages project is to help contributors communicate on wiki more easily.  This project is the result of the [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk pages consultation 2019]]. 

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|thumb|300px|alt=Reply tool improved with edit tool buttons|In a future update, the team plans to test a tool for easily linking to another user's name, a rich-text editing option, and other tools.]]

The team is building a [[mw:Talk pages project/replying|new tool for replying]] to comments now.  This early version can sign and indent comments automatically.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20version%201.0|test the new Reply tool]].&lt;/strong&gt;  

*On 31 March 2020, the new {{Int:discussiontools-replylink}} tool was offered as a [[mw:Beta Feature|Beta Feature]] editors at four Wikipedias:  [[w:ar:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Arabic]], [[w:nl:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Dutch]], [[w:fr:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|French]], and [[w:hu:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Hungarian]].  If your community also wants early access to the new tool, contact [[User:Whatamidoing (WMF)]].
*The team is planning some upcoming changes.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying#Version%202.0|review the proposed design]] and share your thoughts on the talk page.&lt;/strong&gt;  The team will test features such as:
**an easy way to mention another editor (&quot;pinging&quot;), 
**a rich-text visual editing option, and 
**other features identified through user testing or recommended by editors.  

To hear more about Editing Team updates, please add your name to the [[mw:Talk pages project#Get involved|&lt;strong&gt;&quot;Get involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page. You can also watch [[File:MediaWiki Vector skin blue star watchlist icon.svg|frameless|16px]] these pages: [[mw:Talk pages project|the main project page]], [[mw:Talk pages project/Updates|Updates]], [[mw:Talk pages project/replying|Replying]], and [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing|User testing]].

– [[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 8 апр 2020, 19:27 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox3&amp;oldid=19967063 --&gt;

== Content Translation tool announcement: Machine translation support through Google Translate enabled for Tatar ==

'''English:'''

Hello!

Recently Google [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ announced the availability] of 5 more languages on Google Translate. This allows us to add machine translation support for Tatar on the [[:mw:CX|Content Translation tool]]. As part of ongoing maintenance, this has now been enabled, and you can use it while translating Wikipedia articles into Tatar.

Please note, machine translation is an optional feature in Content Translation, and translators choose the best options for the content that they are translating. We strongly recommend that you read through the Help documents to get familiar with the process of [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|using machine translation with Content Translation]] and the [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|measures that exist]] to preserve the quality of machine-translated text through reviews and restrictions. If you have any feedback or questions, please do not hesitate to contact us through the [[:mw:Talk:Content_translation|Content Translation Project talk page]], or on [[phab:T246319|Phabricator ticket number 246319]]. 

This message is written in English. Please help us translate it for the benefit of other users of this Wikipedia.

Thank you!

'''По-русски:'''

Здравствуйте!

Недавно компания Гугл [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ объявила о доступности] еще пяти языков в Google Translate. Это позволяет нам добавить поддержку машинного перевода для татарского языка в [[:mw:CX|Инструменте перевода содержания]]. В рамках текущего обслуживания эта функция теперь включена, и вы можете использовать её при переводе статей Википедии на татарский язык.

Обратите внимание, что машинный перевод является дополнительной функцией в Переводе содержания, и именно переводчики выбирают лучшие варианты для содержания, которое они переводят. Мы настоятельно рекомендуем вам ознакомиться с документами справки, чтобы ознакомиться с процессом [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|с использованием машинного перевода с Переводом содержания]] и [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|меры, существующие]] для улучшения качества машинно-переведённого текста посредством проверок и ограничений. Если у вас есть какие-либо отзывы или вопросы, пожалуйста, не стесняйтесь обращаться к нам через [[:mw:Talk:Content_translation|Страницу обсуждения проекта Перевода содержания]] или в [[phab:T246319|Фабрикаторе]].

Спасибо!
[[Кулланучы:Aaharoni-WMF|Амир Э. Аһарони (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:Aaharoni-WMF|бәхәс]]) 15 июн 2020, 19:17 (UTC)

== Editing news 2020 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2020/June|Read this in another language]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|alt=Mockup of the new reply feature, showing new editing tools|thumb|400x400px|The new features include a toolbar.  [[mw:Talk:Talk pages project/replying|What do you think should be in the toolbar?]]]]

This issue of the [[mw:Special:MyLanguage/Editing|Editing]] newsletter includes information the [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Talk pages project]], an effort to help contributors communicate on wiki more easily.

* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|&lt;strong&gt;Reply tool&lt;/strong&gt;]]: This is available as a Beta Feature at the four partner wikis (Arabic, Dutch, French, and Hungarian Wikipedias).  The Beta Feature is called &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot;.  The Beta Feature will get [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying#Version%202.0|new features]] soon.  The new features include writing comments in a new visual editing mode and pinging other users by typing &lt;code&gt;@&lt;/code&gt;. You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20tool%20version%202.0|test the new features]] on the [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|Beta Cluster]] now.  Some other wikis will have a chance to try the Beta Feature in the coming months.
* [[mw:Special:MyLanguage/New requirements for user signatures|&lt;strong&gt;New requirements for user signatures&lt;/strong&gt;]]:  Soon, users will not be able to save invalid custom signatures in [[Special:Preferences]]. This will reduce signature spoofing, prevent page corruption, and make new talk page tools more reliable.  Most editors will not be affected.
* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion|&lt;strong&gt;New discussion tool&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team is beginning work on a simpler process for starting new discussions.   You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion#Design|see the initial design on the project page]].
* [[m:Special:MyLanguage/Research:Usage of talk pages|&lt;strong&gt;Research on the use of talk pages&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team worked with the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Research|Wikimedia research team]] to study how talk pages help editors improve articles.  We learned that new editors who use talk pages make more edits to the main namespace than new editors who don't use talk pages. 

– [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 17 июн 2020, 20:33 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox/temp_MassMessage_list&amp;oldid=20184653 --&gt;

== Editing news 2020 #3 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:50M@2x.png|thumb|alt=A gold star with a blue ribbon, and the text 50m|More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.|400px]]

Seven years ago this month, the [[mw:Editing team|Editing team]] offered the visual editor to most Wikipedia editors.  Since then, editors have achieved many milestones:

* More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.
* More than &lt;strong&gt;2 million new articles&lt;/strong&gt; have been created in the visual editor. More than 600,000 of these new articles were created during 2019.
* The visual editor is &lt;strong&gt;increasingly popular&lt;/strong&gt;.  The proportion of all edits made using the visual editor has increased every year since its introduction.
* In 2019, &lt;strong&gt;35% of the edits by newcomers&lt;/strong&gt; (logged-in editors with ≤99 edits) used the visual editor. This percentage has &lt;strong&gt;increased every year&lt;/strong&gt;.
* Almost &lt;strong&gt;5 million edits on the mobile site&lt;/strong&gt; have been made with the visual editor.  Most of these edits have been made since the Editing team started improving the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]] in 2018.
* On 17 November 2019, the [https://discuss-space.wmflabs.org/t/first-edit-made-to-wikipedia-from-outer-space/2254 &lt;strong&gt;first edit from outer space&lt;/strong&gt;] was made in the mobile visual editor. 🚀 👩‍🚀
* Editors have made more than &lt;strong&gt;7 million edits in the 2017 wikitext editor&lt;/strong&gt;, including starting &lt;strong&gt;600,000 new articles&lt;/strong&gt; in it.  The [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] is VisualEditor's built-in wikitext mode.  You can [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable it in your preferences]].

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])

&lt;/div&gt; 9 июл 2020, 12:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=20232673 --&gt;

== Татар википедиясе конверторы ==

Бүгеннән, ягъни 27.09.2020 алып [[Википедия:Тавыш бирү:Татар Википедиясе конвертеры|Татар википедиясе конверторы хакында тавыш бирү]] уза. Әлеге тавыш бирү ризалык тавышлары өстенлеге белән тәмамланса, татар википедиясендә латин имлясында язылган мәкаләләрне - кирилл һәм кирилл имлясындагы мәкаләләрне латин әлифбасында уку мөмкинлеге ачылачак. Шуны искәртеп үтү зарур:
* Әлеге конвертер латин имлясындагы мәкаләләрнең һәм игезәк мәкаләләрнең язмышын хәл итми. Моның өчен Илнур әфәнде башка тавыш бирүне ачып җибәрде.
* Бу конвертер бер мәкаләне бер үк вакытында латин һәм кирилл имлясында язу яки мөхәррирләүне инкяр итми (хәрефләр һәм иҗекләр буенча төрле имляда язу түгел, ә сүз, җөмлә, абзац күләмендә генә язу). Әмма бу яңа зур мөмкинлек башка тавыш бирүдән соң гына ачылуы мотлак, ягъни әлегә техник мөмкинлек кенә тудыра.
--[[Кулланучы:Фәрһад|Фәрһад]] ([[Кулланучы бәхәсе:Фәрһад|бәхәс]]) 27 сен 2020, 13:51 (UTC)

== Technical maintenance planed‬ ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''A maintenance operation will be performed tomorrow morning UTC time (Wednesday 17th at 07:00 AM UTC).'''

It will impact all wikis and is supposed to last up to one minute.

During this time, new translations may fail, and Notifications may not be delivered. For more details about the operation and on all impacted services, please check [[phab:T273762|on Phabricator]].

A banner will be displayed 30 minutes before the operation.

Thank you, [[user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] 16 фев 2021, 17:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=21037579 --&gt;

== Wikimania 2021: Individual Program Submissions ==

[[File:Wikimania logo with text 2.svg|right|200px]]
Dear all,

Wikimania 2021 will be [[:wikimania:2021:Save the date and the Core Organizing Team|hosted virtually]] for the first time in the event's 15-year history. Since there is no in-person host, the event is being organized by a diverse group of Wikimedia volunteers that form the [[:wikimania:2021:Organizers|Core Organizing Team]] (COT) for Wikimania 2021.

'''Event Program''' - Individuals or a group of individuals can submit their session proposals to be a part of the program. There will be translation support for sessions provided in a number of languages. See more information [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines#Language Accessibility|here]].

Below are some links to guide you through;
* [[:wikimania:2021:Submissions|Program Submissions]]
* [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines|Session Submission Guidelines]]
* [[:wikimania:2021:FAQ|FAQ]]

Please note that the deadline for submission is 18th June 2021. 

'''Announcements'''- To keep up to date with the developments around Wikimania, the COT sends out weekly updates. You can view them in the Announcement section [[:wikimania:2021:Announcements|here]]. 

'''Office Hour''' - If you are left with questions, the COT will be hosting some office hours (in multiple languages), in multiple time-zones, to answer any programming questions that you might have.  Details can be found [[:wikimania:2021:Organizers#Office hours schedule|here.]]

Best regards,

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 16 июн 2021, 04:18 (UTC)

On behalf of Wikimania 2021 Core Organizing Team
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bodhisattwa@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21597568 --&gt;

== Editing news 2021 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2021/June|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:Reply Tool A-B test comment completion.png|alt=Junior contributors comment completion rate across all participating Wikipedias|thumb|296x296px|When newcomers had the Reply tool and tried to post on a talk page, they were more successful at posting a comment. ([https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ Source])]]

Earlier this year, the Editing team ran a large study of [[mw:Talk pages project/Replying|the Reply Tool]].  The main goal was to find out whether the Reply Tool helped [[mw:Talk pages project/Glossary|newer editors]] communicate on wiki.  The second goal was to see whether the comments that newer editors made using the tool needed to be reverted more frequently than comments newer editors made with the existing wikitext page editor.

The key results were:

* Newer editors who had automatic (&quot;default on&quot;) access to the Reply tool were [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ more likely] to post a comment on a talk page.
* The comments that newer editors made with the Reply Tool were also [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ less likely] to be reverted than the comments that newer editors made with page editing.

These results give the Editing team confidence that the tool is helpful.

&lt;strong&gt;Looking ahead&lt;/strong&gt;

The team is planning to make the Reply tool available to everyone as an opt-out preference in the coming months.  This has already happened at the Arabic, Czech, and Hungarian Wikipedias.

The next step is to [[phab:T280599|resolve a technical challenge]]. Then, they will deploy the Reply tool first to the [[phab:T267379|Wikipedias that participated in the study]].  After that, they will deploy it, in stages, to the other Wikipedias and all WMF-hosted wikis.

You can turn on &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot; [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|in Beta Features]] now.  After you get the Reply tool, you can change your preferences at any time in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 24 июн 2021, 14:14 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21624491 --&gt;

== Coolest Tool Award 2021: Call for nominations ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Coolest Tool Award 2021 square_logo.svg|thumb|193x193px]]
The third edition of the [[m:Coolest Tool Award]] is looking for nominations!

Tools play an essential role for the Wikimedia projects, and so do the many volunteer developers who experiment with new ideas and develop and maintain local and global solutions to support the Wikimedia communities. The Coolest Tool Award aims to recognize and celebrate the coolest tools in a variety of categories.

The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December. Deadline to submit nominations is October 27. More information: [[m:Coolest Tool Award]]. Thanks for your recommendations! -- [[User:SSethi (WMF)|SSethi (WMF)]] for the  [[m:Coolest Tool Award#Coolest Tool Award 2021|2021 Coolest Tool Academy team]] 19 окт 2021, 05:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22003007 --&gt;

== Community Wishlist Survey 2022 is coming. Help us! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The [[m:Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey 2022]] starts in less than two weeks ([https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20220110T1800 Monday 10 January 2022, 18:00 UTC]). We, the team organizing the Survey, need your help.

{| width=80% style=&quot;text-align:center; margin:auto;&quot; class=plainlinks
|- valign=top
|width=50%| '''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=agg-Community_Wishlist_Survey&amp;action=page&amp;filter= &lt;span class=&quot;mw-ui-button&quot;&gt;Translate important messages&lt;/span&gt;]'''
| [[Community Wishlist Survey/Help us|&lt;span class=&quot;mw-ui-button&gt;Promote the Survey&lt;/span&gt;]]

Among anyone and everyone you know who has an account on wiki.

Promote the Survey on social media, via instant messaging apps, in other groups and chats, in your WikiProject, Wikimedia affiliate - wherever contributors with registered accounts may be.
|}

'''Only you can make the difference'''

How many people will hear and read about the Survey in their language? How many will decide to participate? Will there be enough of you to vote for a change you would like to see? It all depends on you, volunteers.

'''Why are we asking?'''

* [[m:Community Wishlist Survey/FAQ|We have improved the documentation]]. It's friendlier and easier to use. This will mean little if it's only in English.
* Thousands of volunteers haven't participated in the Survey yet. We'd like to improve that, too. Three years ago, 1387 people participated. Last year, there were 1773 of them. We hope that in the upcoming edition, there will be even more. You are better than us in contacting Wikimedians outside of wikis. We have prepared some images to share. More to come.

'''What is the Community Wishlist Survey?'''
[[File:Community Wishlist Survey banner - translatable.svg|350px|thumb]]
It's an annual survey that allows contributors to the Wikimedia projects to propose and vote for tools and platform improvements. Long years of experience in editing or technical skills are not required.

Thanks, and be safe and successful in 2022! [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 29 дек 2021, 03:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22319964 --&gt;

== Save the Date: Coolest Tool Award 2021: this Friday, 17:00 UTC ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;languages /&gt;

Hello all,

The ceremony of the 2021 [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will take place virtually on [https://zonestamp.toolforge.org/1642179615 Friday 14 January 2022, 17:00 UTC]. 

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! [[m:User:AKlapper (WMF)|andre]] ([[m:User talk:AKlapper (WMF)|talk]])
-08:02, 6 January 2022 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22528634 --&gt;

== Last two days for submitting proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Community Wishlist Survey Lamp.svg|150px|right]]
'''Tomorrow is the last day''' for [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Proposals|submitting proposals for the Community Wishlist Survey 2022]].

Also, everyone is welcome to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Help us|translate, promote]], and discuss proposals. [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 22 гый 2022, 14:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== Rollout of the new audio and video player ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:please-translate}}

Hello,

Over the next months we will gradually change the audio and video player of Wikis from Kultura to Video.js and with that, the old player won’t be accessible anymore. The new player has been active as a beta feature since May 2017.

The new player has many advantages, including better design, consistent look with the rest of our interface, better compatibility with browsers, ability to work on mobile which means our multimedia will be properly accessible on iPhone, better accessibility and many more.

The old player has been unmaintained for eight years now and is home-brewn (unlike the new player which is a widely used open source project) and uses deprecated and abandoned frameworks such as jQuery UI. Removing the old player’s code also improves performance of the Wikis for anyone visiting any page (by significantly reducing complexity of the dependency graph of our ResourceLoader modules. See [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/175/wikipedia_s_javascript_initialisation_on_a_budget/ this blog post.]). The old player has many open bugs that we will be able to close as resolved after this migration.

The new player will solve a lot of old and outstanding issues but also it will have its own bugs. All important ones have been fixed but there will be some small ones to tackle in the future and after the rollout.

What we are asking now is to turn on the beta feature for the new player and let us know about any issues. 

You can track the work in [[phab:T100106|T100106]]

Thank you, [[User:Ladsgroup|Amir]] 17 фев 2022, 17:59 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Ladsgroup@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Editing news 2022 #1&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2022/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/i&gt;
[[File:Junior Contributor New Topic Tool Completion Rate.png|thumb|New editors were more successful with this new tool.]]

The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#New discussion tool|New topic tool]] helps editors create new ==Sections== on discussion pages.  New editors are more successful with this new tool.  You can [[mw:Talk pages project/New topic#21 April 2022|read the report]].  Soon, the Editing team will offer this to all editors at the 20 Wikipedias that participated in the test.  You will be able to turn it off at [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] 2 май 2022, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=22019984 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Coolest Tool Award 2022: Call for nominations&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award]] welcomes your nominations! What is your favorite Wikimedia related software tool? Please [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|submit your favorite tools]] by October 12, 2022! The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December.
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 3 окт 2022, 18:30 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Join the Coolest Tool Award 2022: Friday, Dec 16th, 17:00 UTC&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will happen online on [https://zonestamp.toolforge.org/1671210028 Friday 16 December 2022 at 17:00 UTC]!

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! -[[m:User:SSapaty (WMF)|Komla]]
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 5 дек 2022, 18:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24059435 --&gt;

== Enabling Section Translation: a new mobile translation experience ==

{{int:Hello}} Tatar Wikipedians!

Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The [[mw:Wikimedia_Language_engineering|WMF Language team]] is pleased to let you know that we will like to enable the [[mw:Content_translation/Section_translation|Section translation]] tool in Tatar Wikipedia. For this, our team will love you to read about the tool and test it so you can:

* Give us your feedback

* Ask us questions

* Tell us how to improve it.

Below is background information about Section translation, why we have chosen your community, and how to test it.

'''Background information'''

[[mw:Content_translation|Content Translation]] has been a successful tool for editors to create content in their language. More than one million articles have been created across all languages since the tool was released in 2015. The Wikimedia Foundation Language team has improved the translation experience further with the Section Translation. The WMF Language team enabled the early version of the tool in February 2021 in Bengali Wikipedia. Through their feedback, the tool was improved and ready for your community to test and provide feedback to make it better.

[https://design.wikimedia.org/strategy/section-translation.html Section Translation] extends the capabilities of Content Translation to support mobile devices. On mobile, the tool will:

* Guide you to translate one section at a time in order to expand existing articles or create new ones.

* Make it easy to transfer knowledge across languages anytime from your mobile device.

Tatar Wikipedia seems an ideal candidate to enjoy this new tool since it has Content Translation tool enabled by default.

We plan to enable the tool in the coming weeks if there are no objections from your community. After it is enabled, we’ll monitor the content created with the tool and process all the feedback. In any case, feel free to raise any concerns or questions you may already have in any of the following formats:

* As a reply to this message

* On [[mw:Talk:Content_translation/Section_translation|the project talk page]].

'''Try the tool'''

Before the enablement, you can try the current implementation of the tool in [https://test.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;from=en&amp;to=tt&amp;sx=true#/ our testing instance]. Once it is enabled on Tatar Wikipedia, you’ll have access to https://tt.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation with your mobile device. You can select an article to translate, and machine translation will be provided as a starting point for editors to improve.

'''Provide feedback'''

Please provide feedback about Section translation in any of the formats you are most comfortable with. We want to hear about your impressions on:

* The tool

* What you think about our plans to enable it

* Your ideas for improving the tool.

Thanks, and we look forward to your feedback.

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 6 дек 2022, 02:38 (UTC)

===Section Translation tool enabled in Tatar Wikipedia===

Hello Friends!
 
The WMF Language team is pleased to let you know that the [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Section_translation Section Translation] tool is [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?title=%D7%91%D7%90%D6%B7%D7%96%D7%95%D7%A0%D7%93%D7%A2%D7%A8:%D7%AA%D7%A8%D7%92%D7%95%D7%9D_%D7%AA%D7%95%D7%9B%D7%9F&amp;from=en&amp;sx=true&amp;to=tt#/ now enabled in Tatar Wikipedia]. It means you can translate content one section at a time using your mobile devices with ease.

Now you can also start translating an article on your mobile device right when you notice it is missing in Tatar. From a Wikipedia article in any language, switch languages and search for татарча. If the article does not exist, an option to translate it will appear, as shown in the image below.
 
[[File:Sx-language-selector-invite-th.png|thumb|center|Image of the entry point]]

Content created with the tool will be marked [https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%83%D1%81:%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B4%D3%99%D0%BB%D0%B5%D0%BA?type=&amp;user=&amp;page=&amp;wpdate=&amp;tagfilter=sectiontranslation&amp;wpfilters%5B%5D=newusers&amp;wpFormIdentifier=logeventslist with the “sectiontranslation” tag] for the community to review. We’ll monitor the content created, but we are very interested in hearing about your experience using the tool and reviewing the content created with it. 
 
So, [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation enjoy the tool] and [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation/Section_translation provide feedback] on improving it.

Thank you!

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 гый 2023, 04:52 (UTC)

== Editing news 2023 #1 ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2023/February|Прочитайте это на другом языке]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Подписной лист на этот многоязычный информационный бюллетень]]&lt;/i&gt;

Этот бюллетень включает два ключевых обновления о работе команды [[mw:Special:MyLanguage/Editing team|Редактирование]]:

# Команда редактирования завершит добавление новых возможностей в проект [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Страницы беседы]] и развернет его.
# Они начинают новый проект, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Проверка редактирования]].

&lt;strong&gt;Проект разговорных страниц&lt;/strong&gt;
[[File:Page Frame Features on desktop.png|alt=Скриншот, показывающий изменения дизайна страницы обсуждения, которые в настоящее время доступны в качестве бета-функций во всех википроектах Викимедиа. Эти функции включают информацию о количестве людей и комментариев в каждом обсуждении.|thumb|300px|Некоторые из предстоящих изменений]]

Команда редакторов почти закончила первый этап проекта [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project|Страницы беседы]]. Почти все [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|новые функции]] уже доступны в [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Бета-версия функции для {{int:discussiontools-preference-label}}]].

Он показывает информацию об активности обсуждения, например, дату последнего комментария. Вскоре появится новая кнопка &quot;{{int:skin-action-addsection}}&quot;. Вы сможете отключить их в [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]]. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Talk:Talk_pages_project/Usability#c-PPelberg_(WMF)-20230215001000-Feedback:_Proposed_Revisions_to_%22Add_topic%22_button|скажите им, что вы думаете]].

[[File:Daily edit completion rates mobile talk pages.png|thumb|300px|Ежедневная скорость завершения редактирования по тестовым группам: DiscussionTools (тестовая группа) и наложение MobileFrontend (контрольная группа)]]

Завершился A/B-тест для [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Mobile|{{int:discussiontools-preference-label}} на мобильном сайте]]. Редакторы были [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Mobile#Status_Updates|более успешны с {{int:discussiontools-preference-label}}]]. Команда редакторов включает эти функции для всех редакторов на мобильном сайте.

&lt;strong&gt;Новый проект: Проверка редактирования&lt;/strong&gt;

Команда редакторов начинает [[mw:Special:MyLanguage/Edit check| проект помощи новым редакторам Википедии]]. Он поможет людям выявить некоторые проблемы до того, как они нажмут &quot;{{int:publishchanges}}&quot;. Первый инструмент будет поощрять людей добавлять ссылки, когда они добавляют новый контент. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist|смотрите]] на этой странице для получения дополнительной информации. Вы можете [[mw:Special:MyLanguage/Editing_team/Community_Conversations#20230303|присоединяйтесь к конференц-звонку по 3&amp;nbsp;March&amp;nbsp;2023]], чтобы узнать больше.&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 22 фев 2023, 23:24 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=24611966 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Отключено расширение Graph&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot; /&gt;Вчера [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|«Фонд Викимедиа» оповестил]] о том, что в интересах безопасности наших пользователей было отключено [[mw:Extension:Graph|расширение Graph]]. Это означает, что страницы, использовавшие графики, сейчас отображают небольшой пустой блок. Чтобы проинформировать читателей о причине этого, сообщества могут указать короткое сообщение, которое будет отображено читателям вместо графика до разрешения этой проблемы. Сообщение можно определить в каждой вики на странице &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[MediaWiki:Graph-disabled]]&lt;/bdi&gt;. Сотрудники «Фонда Викимедиа» рассматривают возможные варианты и предполагаемую дату. Подпишитесь на публичную задачу на «Фабрикаторе», чтобы следить за обновлениями: [[phab:T334940|T334940]]&lt;section end=&quot;message&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 19 апр 2023, 17:36 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24483197 --&gt;

== MinT Machine Translation added to your Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!
 
Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The WMF Language team has added another machine translation (MT) system for [https://en.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation Content Translation] in your Wikipedia called MinT; you can use [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Machine_Translation/MinT MinT machine translation] when translating Wikipedia articles using the Content and Section Translation tool.
 
The WMF Language team provides the MinT service. It is hosted in the Wikimedia Foundation Infrastructure with [https://en.wikipedia.org/wiki/Neural_machine_translation neural machine translation] models that other organizations have released with an open-source license. MinT integrates translation based on [https://ai.facebook.com/research/no-language-left-behind/ NLLB-200], [https://opus.nlpl.eu/ OpusMT], [https://ai4bharat.iitm.ac.in/indic-trans2 IndicTrans2] and [https://github.com/Softcatala/nmt-models Softcatalà].  This MT is set as optional in your Wikipedia. Still, you can choose not to use it by selecting &quot;Start with empty paragraph&quot; from the &quot;Initial Translation&quot; dropdown menu.
 
Since MinT is hosted in the WMF Infrastructure and the models are open source, it adheres to Wikipedia's policies about attribution of rights, your privacy as a user and brand representation. You can find more information about the MinT machine translation and the models on [https://www.mediawiki.org/wiki/Content%20translation/Machine%20Translation/MinT this page].
 
Please note that the use of the MinT MT is not compulsory. However, we would want your community to:
*use it to improve the quality of the Machine Translation service
*[https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation provide feedback] about its quality, and '''if you prefer the MinT machine translation as default in your Wikipedia'''.
 
We trust that introducing this MT is a good support to the Content Translation tool.
 
Thank you!
&lt;/div&gt;

[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 июл 2023, 22:02 (UTC) On behalf of the WMF Language team.
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_MinT_announcement_list_2&amp;oldid=25258883 --&gt;

== Deploying the Phonos in-line audio player to your Wiki ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!

Apologies if this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

This wiki will soon be able to use the [[mw:Help:Extension:Phonos#Inline_audio_player_mode|inline audio player]] implemented by the [[mw:Extension:Phonos|Phonos]] extension. This is part of fulfilling a wishlist proposal of providing [[m:Community_Wishlist_Survey_2022/Multimedia_and_Commons/Audio_links_that_play_on_click|audio links that play on click]].

With the inline audio player, you can add text-to-speech audio snippets to wiki pages by simply using a tag:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;audio file&quot; label=&quot;Listen&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;
The above tag will show the text next to a speaker icon, and clicking on it will play the audio instantly without taking you to another page. A common example where you can use this feature is in adding pronunciation to words as illustrated on the [[wiktionary:en:English#Pronunciation|English Wiktionary]] below.

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
{{audio|en|En-uk-English.oga|Audio (UK)}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;

Could become:

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;En-uk-English.oga&quot; label=&quot;Audio (UK)&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;

The inline audio player will be available in your wiki in 2 weeks time; in the meantime, we would like you to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Phonos|read about the features]] and give us feedback or ask questions about it in this [[mw:Help_talk:Extension:Phonos|talk page]].

Thank you!&lt;/div&gt;
&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]], on behalf of the Foundation's Language team&lt;/bdi&gt;
&lt;/div&gt;

27 июл 2023, 02:26 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_announcement_list_(In-line_audio_player)&amp;oldid=25350821 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Временные учетные записи для незарегистрированных редакторов&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot; /&gt;
''[[m:Special:MyLanguage/IP_Editing:_Privacy_Enhancement_and_Abuse_Mitigation/Updates/2023-09|Прочтите это на вашем языке]] • &lt;span class=plainlinks&gt;[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{Int:please-translate}}]&lt;/span&gt; • Пожалуйста, сообщите другим пользователям об этих изменениях''

[[File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 en.gif|alt=Макет страницы истории, показывающий старый и новый стили имени пользователя. IP-адрес 172.0.0.1 изменяется на временную учетную запись ~2024-23126-086 со значком, указывающим базовый IP-адрес|thumb|400px|В следующем году незарегистрированные редакторы начнут использовать [[1 доллар США|временные учетные записи]].]]

В 2024 году редакторы, которые еще не [[1 доллар|зарегистрировали учетную запись]], автоматически начнут использовать [[2 доллара|временные учетные записи]]. Эти редакторы иногда называются &quot;IP-редакторами&quot;, потому что [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Privacy_policy/Glossary_of_key_terms#ip-address|IP-адрес]] отображается в истории страниц.

[[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Команда по продуктам доверия и безопасности]] выступила на Викимании с презентацией об этом изменении. Вы можете [https://www.youtube.com/live/3ygRnVXTAPM?si=lAkJEcvgPl1sV6JO&amp;t=22290 посмотреть это на YouTube].

Более подробная информация доступна по адресу [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|м:Редактирование IP: Повышение конфиденциальности и предотвращение злоупотреблений]].&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;span dir=ltr&gt;[[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]])&lt;/span&gt; 30 сен 2023, 02:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=25636618 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Скоро: новая функция подссылки - попробуйте!&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|{{#ifeq:{{#dir}}|ltr|right|left}}|400px]]
&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello. For many years, community members have requested an easy way to re-use references with different details. Now, a MediaWiki solution is coming: The new sub-referencing feature will work for wikitext and Visual Editor and will enhance the existing reference system. You can continue to use different ways of referencing, but you will probably encounter sub-references in articles written by other users. More information on [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|the project page]].&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;'''We want your feedback''' to make sure this feature works well for you:&lt;/span&gt;

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Test|Please try]] the current state of development on beta wiki and [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|let us know what you think]].&lt;/span&gt; 
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Sign-up|Sign up here]] to get updates and/or invites to participate in user research activities.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|Technical Wishes]] team is planning to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We will reach out to creators/maintainers of tools and templates related to references beforehand.&lt;/span&gt;

Пожалуйста, помогите нам распространить сообщение. --[[m:User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[m:User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]]) 10:36, 19 August 2024 (UTC)
&lt;section end=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=27309345 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving. Find out where... ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;i&gt;Apologies for cross-posting in English. Please consider translating this message.&lt;/i&gt;{{tracked|T66315}}

Hello everyone, a small change will soon be coming to the user-interface of your Wikimedia project.
The [[d:Q16222597|Wikidata item]] [[w:|sitelink]] currently found under the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''General''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section of the '''Tools''' sidebar menu will move into the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''In Other Projects''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section.

We would like the Wiki communities feedback so please let us know or ask questions on the   [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Discussion page]] before we enable the change which can take place October 4 2024, circa 15:00 UTC+2.
More information can be found on [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|the project page]].&lt;br&gt;&lt;br&gt;We welcome your feedback and questions.&lt;br&gt; [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 27 сен 2024, 18:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27524260 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving, finally. ==

Hello everyone, I previously wrote on the 27th September to advise that the ''Wikidata item'' sitelink will change places in the sidebar menu, moving from the '''General''' section into the '''In Other Projects''' section. The scheduled rollout date of 04.10.2024 was delayed due to a necessary request for Mobile/MinervaNeue skin. I am happy to inform that the global rollout can now proceed and will occur later today, 22.10.2024 at 15:00 UTC-2. [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Please let us know]] if you notice any problems or bugs after this change. There should be no need for null-edits or purging cache for the changes to occur. Kind regards, -[[m:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] 22 окт 2024, 11:29 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27535421 --&gt;

== Proposal to enable the &quot;Contribute&quot; entry point in Tatar Wikipedia ==

{{Int:Hello}} Tatar Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called &quot;Contribute&quot; to your Wikipedia.

The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia.

Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Tatar Wikipedia.

'''Who can access it'''

Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the &quot;Contribute&quot; icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to &quot;view contributions&quot; is also available to access the list of your contributions.

[[Файл:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]]                             [[Файл:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]]

For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the &quot;Contributions&quot; option unless they change it to the &quot;Contribute&quot; manually.

This feature is available in four Wikipedia (Albanian, Malayalam, Mongolian, and Tagalog). We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the &quot;Contributions&quot; entry point as default.          

We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th December 2024.

We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the &quot;Contribute&quot; entry point in your Wikipedia.

We look forward to your response soon.

Thank you!

On behalf of the WMF Language and Product Localization team. [[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 28 ноя 2024, 04:31 (UTC)

== Enabling Dark mode for logged-out users in this Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

{{int:Hello}} Wikipedians,

Apologies, as this message is not written in your native language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]] will be enabling [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|dark mode]] here on your Wikipedia by February 2025 now that pages on your wiki have passed our checks for accessibility and other quality checks. Congratulations!

The plan to enable is made possible by the diligent work of editors and other technical contributors in your community who ensured that templates, gadgets, and other parts of pages can be accessible in dark mode. Thank you all for making dark mode available for everybody!

For context, the Web team has concluded work on dark mode. If, on some wikis, the option is not yet available for logged-out users, this is likely because many pages do not yet display well in dark mode. As communities make progress on this work, we enable this feature on additional wikis once per month.

If you notice any issues after enabling dark mode, please create a page: &lt;code&gt;Reading/Web/Accessibility for reading/Reporting/xx.wikipedia.org&lt;/code&gt; in MediaWiki ([[mediawikiwiki:Reading/Web/Accessibility_for_reading/Reporting|like these pages]]), and report the issue in the created page.

Thank you!

On behalf of the [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]].
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21 гый 2025, 22:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_Dark_mode_deployment_list_(February_2025)&amp;oldid=28153450 --&gt;

== Sub-referencing: User testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
&lt;small&gt;''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''&lt;/small&gt;

Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:

#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. 
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.

We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.

Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! &lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])&lt;/bdi&gt; 28 апр 2025, 15:04 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=28628657 --&gt;

== We will be enabling the new Charts extension on your wiki soon! ==

''(Apologies for posting in English)''

Hi all! We have good news to share regarding the ongoing problem with graphs and charts affecting all wikis that use them.

As you probably know, the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|old Graph extension]] was disabled in 2023 [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|due to security reasons]]. We’ve worked in these two years to find a solution that could replace the old extension, and provide a safer and better solution to users who wanted to showcase graphs and charts in their articles. We therefore developed the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Charts extension]], which will be replacing the old Graph extension and potentially also the [[:mw:Extension:EasyTimeline|EasyTimeline extension]].

After successfully deploying the extension on Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedia, as well as on MediaWiki.org, as part of a pilot phase, we are now happy to announce that we are moving forward with the next phase of deployment, which will also include your wiki.

The deployment will happen in batches, and will start from '''May 6'''. Please, consult [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|our page on MediaWiki.org]] to discover when the new Charts extension will be deployed on your wiki. You can also [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|consult the documentation]] about the extension on MediaWiki.org.

If you have questions, need clarifications, or just want to express your opinion about it, please refer to the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:Chart/Project|project’s talk page on Mediawiki.org]], or ping me directly under this thread. If you encounter issues using Charts once it gets enabled on your wiki, please report it on the [[:mw:Extension_talk:Chart/Project|talk page]] or at [[phab:tag/charts|Phabricator]].

Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 6 май 2025, 15:07 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28663781 --&gt;

== Join the 6th Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign – 2025 Edition ==

Dear Wikipedia community,

(''Please help translate to your language'')

We invite your community to participate in the 6th edition of the [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025|Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign]], a global campaign taking place from July 1 to August 31, 2025.

Participants will choose among Wikipedia pages without photos, then add a suitable photo from among the many thousands of photos in the Wikimedia Commons, especially those uploaded from thematic contests ([[:m:Wiki Loves Africa|Wiki Loves Africa]], [[:m:Wiki Loves Earth|Wiki Loves Earth]], [[:m:Wiki Loves Folklore|Wiki Loves Folklore]], [[:m:Wiki Loves Monuments|Wiki Loves Monuments]], etc.) over the years.

More than 80 Wikimedia affiliates have participated since the campaign was launched in 2020 and have added images to more than 400,000 Wikipedia articles in over 245 Wikipedia languages. Thanks to the volunteer contributors!

We now invite your community to organize and lead the campaign within your community. As a local organizer, you may:

*Encourage individual members to take part by adding images to Wikipedia articles.
*Host edit-a-thons focused on improving visual content.
*Organize training workshops to teach contributors how to correctly integrate images into Wikipedia.

These activities will help build local capacity and increase visual content across Wikipedia.

Please note that for participants to be eligible to participate in the campaign, they need to have registered an account for at least a year before the official start date of the contest. That is, for the 2025  edition, they must have registered an account on or before July 1, 2025. The account can be from any Wikimedia project wikis.

The organizing team is looking for a contact person to coordinate WPWP participation at the Wikimedia user group or chapter level (geographically or thematically) or for a language Wikipedia. 

We would be glad for you to [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|sign up directly]] at [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|WPWP Participating Communities]]. 

With kind regards,

[[User:Reading Beans]]
On behalf of the Wikipedia Pages Wanting Photos campaign 2025. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 18 май 2025, 21:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:T Cells@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Pages_Wanting_Photos_2025/Call_for_participation_letter/Village_pump&amp;oldid=28751075 --&gt;

== Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes ==

''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)''

Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations.

The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''.
The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below:
[[File:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]]

These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages.

Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change.

Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]].

Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 14 июл 2025, 12:46 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=28981877 --&gt;

== Funding tech projects ==
Hi everyone,

The [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group|CEE Hub Technical Advancement working group]] is organising an open call to support software development projects related to Wikimedia.

We invite individuals, groups, and affiliates to apply with their tech project ideas. Selected projects will receive funding support.

To apply, please send your proposal by '''January 25, 2026''' to: toni.ristovski@wmceehub.org

For full details, including eligibility and criteria, please read the [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group#Open_call|'''announcement''' on our Meta page]].

Feel free to reach out if you have any questions. [[Кулланучы:MHeidarzadeh-CEEhub|MHeidarzadeh-CEEhub]] ([[Кулланучы бәхәсе:MHeidarzadeh-CEEhub|бәхәс]]) 20 гый 2026, 14:40 (UTC)

== &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын биттән ничек алып куярга ==

Телеграмдагы әңгәмәбездә кулланучы &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын роботлар белән берәрничек эшкәртергә сорады. Робот булдырганчы мин башка ысул тәкъдим итәм. Ул да булса, [[:ru:Регулярные выражения|Regexp]] телен куллану. {{калып|Тәрҗемә ителмәгән 3}} калыбы мисалында аңлатам. Бүгенге көндә (22 февраль 2026) бу калып татар телендә мәкалә булса, үзен алып куярга тәкъдим итә. 
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_3.png|альт=Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган. Калып үзен алып ташларга тәкъдим итә.|юк|мини|375x375пкс|Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган]]
Моның өчен мәкаләне аерым тәрәздә ачабыз һәм вики-текстны үзгәртү режимына керәбез. Аннары эзләүгә басып (&lt;code&gt;Ctrl&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;F&lt;/code&gt;), менә мондый текстны 

&lt;code&gt;\{\{Тәрҗемә ителмәгән 3\|([^|]+)\|.*?\}\}&lt;/code&gt;

һәм бу текстны

&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[$1]]&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

&lt;code&gt;Regexp&lt;/code&gt; режимын кабызып кертәбез:
[[Файл:Regexp_режимы.png|альт=&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану сурәте.|юк|мини|1063x1063пкс|&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану]]
Аннары эзләү төймәләренә баса башлыйбыз:
[[Файл:Вики-редактор_панеле.png|юк|мини|1070x1070пкс|Вики-редактор панелендә эзләү төймәләре]]
Һәм калыпны алып куярга кирәкле текст кисәген табабыз. Вики-текстта югалмас өчен икенче итеп ачылган тәрәзәдә үзгәртелә торган мәкаләне карыйбыз. Кирәкле текст кисәген табабыз:
[[Файл:Текстны_Regexp_ярдәмендә_эзләү.png|юк|мини|1066x1066пкс|Кирәкле текстны Regexp ярдәмендә эзләү]]
Аны тапкач, &quot;Алмаштыру&quot; дигәненә басабыз. Бу мисалда калып эчендәге беренче һәм икенче &lt;code&gt;|&lt;/code&gt; билгеләре арасындагы текстны сылтама итеп куллана. Нәтиҗәдә калып алып куела һәм мәкаләгә сылтама ясала:
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_калыпын_алып_кую.png|юк|мини|1072x1072пкс]]
Кулланыгыз! [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 22 фев 2026, 16:48 (UTC)

== Терминнарны гамәлгә кертү ==

Интерфейс идарәчесе һәм локальләштерүче буларак мин терминологияне мөмкин кадәр тотрыклырак ясау өчен берникадәр [[Википедия:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология|инфраструктура]] булдырдым. [[Википедия:Консенсус|Консенсус]] буенча 4 терминны гамәлгә керттем дип саныйм:

transclusion — кертү, трансклюзия ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#transclusion|бәхәс]])

infobox — инфобокс калыбы, инфобокс ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#infobox|бәхәс]])

message box — хәбәрнамә калыбы ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#message box|бәхәс]])

substitution — субституция, субститутлау ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#substitution|бәхәс]])

Моңа нигезләнеп, булган калыпларның исемнәрен, кулланмаларын әкренләп бердәм тәртипкә китерермен. Әлбәттә, мәкаләләрдә инде кулланылган чараларның эшчәнлеген бозмыйча. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 2 мар 2026, 21:56 (UTC)

== Request for Comment: VisualEditor automatic reference names ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]].

We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community.
* Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently &lt;code&gt;&quot;:n&quot;&lt;/code&gt;, e.g. &lt;code&gt;&quot;:0&quot;&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;&quot;:1&quot;&lt;/code&gt;...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. &lt;code&gt;&quot;book_reference-1&quot;&lt;/code&gt;).
* Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name.
* Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation).
* Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. &quot;title&quot; or &quot;last&quot;+&quot;first&quot;) – defined by the community.

=== Feedback ===
[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]].

'''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism.
We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic.

Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings.

Thank you for participating!&lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 19 мар 2026, 11:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&amp;oldid=30281362 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 3 апр 2026, 17:09 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:ZI Jony@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29905755 --&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

== Survey (proposed direction for Wishlist) ==
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}.

You are invited to voice your opinion on a new [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|community-proposed direction]] for the [[m:Community Wishlist|Community Wishlist]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 29 май 2026, 03:07 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:기나ㅏㄴ@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:%EA%B8%B0%EB%82%98%E3%85%8F%E3%84%B4/MassMessage&amp;oldid=30604233 --&gt;</text>
      <sha1>8eedumge20v96qqzctkpnjqmsmlbsru</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969205</id>
      <parentid>5969203</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:23:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969205</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="170083" sha1="j855ts1jp4wf452p6z3e84vm4rgrvfo" xml:space="preserve">{{Index box}} __NEWSECTIONLINK__
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Техник_форум&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Техник форум/Архив|Архив]]''' 
}}
|}
{{Ярдәм навигациясе}}
[[File:Preferences-system.svg|thumb|]]
'''Техник форум''' - Википедиягә бәйле техник мәсьәләләр турында мәгълүматлар тупланылышы.&lt;/br&gt;Фикер алышу, ярдәм сорау, яңалыклар һәм үзгәртүләр турында бәхәсләшү урыны өчен [[Википедия бәхәсе:Техник форум|бәхәс бүлеген кара]].[[Төркем:Татар Википедиясе]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]]

&lt;p&gt;{{Викимедиа фонды}} техник төркеме атна-саен әзерли торган соңгы үзгәрешләр турындагы ''[[meta:Tech/News|инглиз телендәге бюллетеньнәр]]'' җыелмасы белән шулай ук '''''[[meta:Tech/News/ru|русча]]''''' һәм кайбер башка телләргә тәрҗемәләре аркылы танышырга була. Шул бюллетеньнәр чыгуга, сезнең бәхәс битегезгә килүләре өчен &lt;u&gt;[[meta:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|аларга язылырга]]&lt;/u&gt; да була.

&lt;p&gt;Шул ук төркемнең айлык җыелышларында катнашу, үткән җыелышлары протоколлары, отчетлары һәм презентацияләре белән танышу өчен '''[[m:WMF Metrics and activities meetings|монда кара]]''' ''(инглизчә)''.

== VisualEditor News #6—2015 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

A new, simpler system for editing will offer a single Edit button.  Once the page has opened, you can switch back and forth between visual and wikitext editing.      

[[File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|alt=Screenshot showing a pop-up dialog for switching from the wikitext editor to the visual editor|centre|frameless|230x230px]]&lt;br&gt;

If you prefer having separate edit buttons, then you can set that option in your preferences, either in a pop-up dialog the next time you open the visual editor, or by going to [[Special:Preferences]] and choosing the setting that you want: &lt;br&gt;&lt;br&gt;[[File:VisualEditor single edit tab in preferences 2015-12-18.png|alt=Screenshot showing a drop-down menu in Special:Preferences|centre|frameless|230x230px]]

The current plan is for the default setting to have the Edit button open the editing environment you used most recently. &lt;br&gt;&lt;br&gt;You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2015/December|Read this in another language]]  •  [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

Since the last newsletter, the [[mw:VisualEditor|visual editor team]] has fixed many bugs and expanded the mathematics formula tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  Their [[mediawikiwiki:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for languages such as Japanese and Arabic, and providing rich-media tools for formulæ, charts, galleries and uploading.   

=== Recent improvements ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing.    
The '''LaTeX mathematics formula editor''' has been significantly expanded. ([[phab:T118616|T118616)]] You can see the formula as you change the LaTeX code.  You can click buttons to insert the correct LaTeX code for many symbols.  
=== Future changes ===
The '''single edit tab''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab, like the system already used on the mobile website.  ([[phab:T102398|T102398]], [[phab:T58337|T58337]])  Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time.  Your last editing choice will be stored as a cookie for logged-out users and as an account preference for logged-in editors.  Logged-in editors will be able to set a default editor in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]] in the drop-down menu about &quot;{{int:visualeditor-preference-tabs}}&quot;.   

The visual editor will be offered to all editors at the following Wikipedias in early 2016:  [[w:am:|Amharic]], [[w:bug:|Buginese]], [[w:cdo:|Min Dong]], [[w:cr:|Cree]], [[w:gv:|Manx]], [[w:hak:|Hakka]], [[w:hy:|Armenian]], [[w:ka:|Georgian]], [[w:pnt:|Pontic]], [[w:sh:|Serbo-Croatian]], [[w:ti:|Tigrinya]], [[w:xmf:|Mingrelian]], [[w:za:|Zhuang]], and [[w:zh-min-nan:|Min Nan]]. ([[phab:T116523|T116523]]) Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].  The developers would like to know how well it works.  Please tell them what kind of computer, web browser, and keyboard you are using.  

In 2016, the '''feedback pages''' for the visual editor on many Wikipedias will be redirected to mediawiki.org. ([[phab:T92661|T92661]])

=== Testing opportunities ===
* Please try the new system for the '''single edit tab''' on [https://test2.wikipedia.org test2.wikipedia.org].  You can edit while logged out to see how it works for logged-out editors, or you can create a separate account to be able to set your account's preferences.  &lt;mark&gt;Please share your thoughts about the single edit tab system at [[mediawikiwiki:Topic:Suspcq0bf5nd3gsd|the feedback topic on mediawiki.org]] or [https://jfe.qualtrics.com/form/SV_6R04ammTX8uoJFP sign up for formal user research]&lt;/mark&gt; (type &quot;single edit tab&quot; in the question about other areas you're interested in).  The new system has not been finalized, and your feedback can affect the outcome.  The team particularly wants your thoughts about the options in Special:Preferences. The current choices in Special:Preferences are:
** {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}}, 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}.  (This is the current state for people already using the visual editor.  None of these options will be visible if you have disabled the visual editor in your preferences at that wiki.)  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean or Japanese?&lt;/mark&gt; Language engineer [[mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs people who know which tools people use to type in some languages. If you speak Japanese or Korean, you can help him test support for these languages. Please see the instructions at [[mw:VisualEditor/IME Testing#What to test|What to test]] if you can help, and report it on Phabricator ([[phab:T110654|Korean]] - [[phab:T109818|Japanese]]) or on Wikipedia ([[:ko:위키백과:시각편집기/IME|Korean]] - [[:ja:Wikipedia:ビジュアルエディター/フィードバック/IME|Japanese]]).  
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new  contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 25 дек 2015, 00:06 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15165847 --&gt;

== VisualEditor News #1—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:VisualEditor/Newsletter/2016/February|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]

'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Among experienced editors, the visual editor's table editing is one of the most popular features.
[[File:VisualEditor table menu move column.png|alt=Screenshot showing a pop-up menu for column operations in a table|centre|frameless|230x230px]]
If you select the top of a column or the end of a row, you can quickly insert and remove columns and rows.  

Now, you can also rearrange columns and rows. Click &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to swap the column or row with its neighbor.
You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor/Portal|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Japanese, Korean, Arabic, Indic, and Han scripts, and improving the single edit tab interface.   

=== Recent changes ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing. This function is available to nearly all editors at most wikis except the Wiktionaries and Wikisources.    

Many local '''feedback pages''' for the visual editor have been redirected to [[:mw:VisualEditor/Feedback]].

You can now re-arrange columns and rows in '''tables''', as well as copying a row, column or any other selection of cells and pasting it in a new location.    

The '''formula editor''' has two options: you can choose &quot;Quick edit&quot; to see and change only the LaTeX code, or &quot;Edit&quot; to use the full tool. The full tool offers immediate preview and an extensive list of symbols.  
=== Future changes ===
The '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab. 
This is similar to the system already used on the mobile website. ([[phab:T102398|T102398]]) Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time. Your last editing choice will be stored as an account preference for logged-in editors, and as a cookie for logged-out users. Logged-in editors will have these options in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]]:   
* {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and
* {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}. (This is the state for people using the visual editor now.)
The visual editor uses the same search engine as [[Special:Search]] to find links and files. This search will get better at detecting typos and spelling mistakes soon. These improvements to search will appear in the visual editor as well.

The visual editor will be offered to all editors at most [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. This will affect the following languages, amongst others: 
[[:w:ja: |'''Japanese''']], [[:w:ko:|'''Korean''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']].
 
=== Let's work together ===
* Please try out the newest version of the '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' on [[test2wiki:Special:Random|test2.wikipedia.org]]. You may need to restore the default preferences (at the bottom of [[test2wiki:Special:Preferences]]) to see the initial prompt for options. Were you able to find a preference setting that will work for your own editing? Did you see [[:c:File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|the large preferences dialog box]] when you started editing an article there?  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean, Arabic, Japanese, Indic, or Han scripts?&lt;/mark&gt; Does typing in these languages feels natural in the visual editor? Language engineer [[:mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs to know. Please see the instructions at [[:mw:VisualEditor/IME Testing#What to test]] if you can help. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language! Join the [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2016-February/084840.html Tech Talk about &quot;Automated citations in Wikipedia: Citoid and the technology behind it&quot;] with Sebastian Karcher on 29 February 2016. 
 
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
 
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 26 фев 2016, 19:21 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15385167 --&gt;

{{Ярдәм навигациясе}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Категория:Википедия:Форум]]

== Editing News #2—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/June|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

It's quick and easy to insert a references list.
[[File:VisualEditor References List Insert Menu-en.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with many items|center|frameless|150px]]  

Place the cursor where you want to display the references list (usually at the bottom of the page).  Open the &quot;{{int:visualeditor-toolbar-insert}}&quot; menu and click the &quot;{{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}&quot; icon (three books).

If you are using several groups of references, which is relatively rare, you will have the opportunity to specify the group. If you do that, then only the references that belong to the specified group will be displayed in this list of references.
Finally, click &quot;{{int:visualeditor-dialog-action-insert}}&quot; in the dialog to insert the {{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}.  This list will change as you add more footnotes to the page.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Arabic and Indic scripts, and adapting the visual editor to the needs of the Wikivoyages and Wikisources.   

=== Recent changes ===
The visual editor is now available to all users at most [[Wikivoyage:|Wikivoyages]].  It was also enabled for all contributors at the French Wikinews.

The '''[[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' feature combines the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab.  It has been deployed to several Wikipedias, including Hungarian, Polish, English and Japanese Wikipedias, as well as to all Wikivoyages.  At these wikis, you can change your settings for this feature in the &quot;{{int:prefs-editing}}&quot; tab of [[Special:Preferences]]. The team is now reviewing the feedback and considering ways to improve the design before rolling it out to more people.

=== Future changes ===
The &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.   This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[M:Editing/Publish|information is available on Meta]].

The visual editor will be offered to all editors at the remaining [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including: [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']] and others.

The team is working with the volunteer developers who power Wikisource to provide the visual editor there, for opt-in testing right now and eventually for all users. ([[phab:T138966|T138966]]) 

The team is working on a modern wikitext editor.  It will look like the visual editor, and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices around September 2016.  You can read about this project in a [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===
* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt;
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[w:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language!  Watch the [[Mw:Citoid/Zotero's Tech Talk|Tech Talk by Sebastian Karcher]] for more information.
 
If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]], 3 июл 2016, 17:20 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15741003 --&gt;

== The Wikimedia Developer Summit wants you ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The Wikimedia Developer Summit is the annual meeting to push the evolution of MediaWiki and other technologies supporting the Wikimedia movement. The next edition will be held in San Francisco on January 9–11, 2017.

We welcome all Wikimedia technical contributors, third party developers, and users of MediaWiki and the Wikimedia APIs. We specifically want to increase the participation of volunteer developers and other contributors dealing with extensions, apps, tools, bots, gadgets, and templates.

Important deadlines:

* Monday, October 24: last day to request travel sponsorship. Applying takes less than five minutes.
* Monday, October 31: last day to propose an activity. Bring the topics you care about!

More information: https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit

Subscribe to weekly updates: https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Td5wfd70vptn8eu4 
[[mw:User:MKramer (WMF)|MKramer (WMF)]] [[mw:User talk:MKramer (WMF)|(talk)]] 14 окт 2016, 19:07 (UTC)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=15989926 --&gt;

== Editing News #3—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/October|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can easily re-arrange columns and rows in the visual editor? [[File:VisualEditor table editing menu.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with options for editing the table structure|center|frameless|232x232px]]  


Select a cell in the column or row that you want to move.  Click the arrow at the start of that row or column to open the dropdown menu (shown).  Choose either &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to move the column, or &quot;Move above&quot; or &quot;Move below&quot; to move the row.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has mainly worked on a new wikitext editor.  They have also released some small features and the new map editing tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the list of work finished each week at [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, releasing the 2017 wikitext editor as a [[mediawikiwiki:Beta_Features|beta feature]], and improving language support.

=== Recent changes ===

*You can now set text as small or big.[https://phabricator.wikimedia.org/T53613] 
*Invisible templates have been shown as a puzzle icon.  Now, the name of the invisible template is displayed next to the puzzle icon.[https://phabricator.wikimedia.org/T141861]  A similar feature will display the first part of hidden HTML comments.[https://phabricator.wikimedia.org/T147089]
*Categories are displayed at the bottom of each page.  If you click on the categories, the dialog for editing categories will open.[https://phabricator.wikimedia.org/T145267]
*At many wikis, you can now add [[mediawikiwiki:Maps|maps]] to pages.  Go to the Insert menu and choose the &quot;Maps&quot; item. The Discovery department is adding more features to this area, like geoshapes. You can read more at mediawiki.org.[https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Discovery#Maps]
*The &quot;Save&quot; button now says &quot;Save page&quot; when you create a page, and &quot;Save changes&quot; when you change an existing page.[https://phabricator.wikimedia.org/T139033]  In the future, the &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.  This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[:m:Editing/Publish|information is available on Meta]].
*Image galleries now use a visual mode for editing.  You can see thumbnails of the images, add new files, remove unwanted images, rearrange the images by dragging and dropping, and add captions for each image.  Use the &quot;Options&quot; tab to set the gallery's display mode, image sizes, and add a title for the gallery.[https://phabricator.wikimedia.org/T45037]

=== Future changes ===

The visual editor will be offered to all editors at the remaining 10 [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next month. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor.  Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including [[:w:th:|'''Thai''']], [[:w:my:|'''Burmese''']] and [[:w:arc:|'''Aramaic''']].

The team is working on a modern wikitext editor.  The [[Mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] will look like the visual editor and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices in October 2016.  You can read about this project in a [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===

* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt; 
 
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 15 окт 2016, 17:49 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15960088 --&gt;

== Developer Wishlist Survey: propose your ideas ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

At the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit Wikimedia Developer Summit], we decided to organize a Developer Wishlist Survey, and here we go:

https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist

The Wikimedia technical community seeks input from developers for
developers, to create a high-profile list of desired improvements. The scope of the survey includes the MediaWiki platform (core software, APIs, developer environment, enablers for extensions, gadgets, templates, bots, dumps), the Wikimedia server infrastructure, the contribution process, and documentation.

The best part: we want to have the results published by Wednesday, February 15. Yes, in a month, to have a higher chance to influence the
Wikimedia Foundation annual plan FY 2017-18.

There's no time to lose. &lt;b&gt;Propose your ideas before the end of January&lt;/b&gt;, 
either by pushing existing tasks in Phabricator or by creating new ones. You can find instructions on the wiki page. Questions and feedback are welcome especially on the related Talk page.

The voting phase is expected to start on February 6 (tentative). Watch this space (or even better, the wiki page) - [https://www.mediawiki.org/wiki/User:SSethi_(WMF) SSethi_(WMF)] January 21st, 2017 3:07 AM (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Developer Wishlist Survey: Vote for Proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Almost two weeks ago, the [https://meta.wikimedia.org/wiki/Technical_Collaboration Technical Collaboration team] invited proposals for the first edition of the Developer Wishlist survey!

We collected around 77 proposals that were marked as suitable for the developer wishlist and met the [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist#Scope defined scope and criteria]. These proposals fall into the following nine categories: Frontend, Backend, Code Contribution (Process, Guidelines), Extensions, Technical Debt, Developer Environment, Documentation, Tools (Phabricator, Gerrit) and Community Engagement.

Voting phase starts now and will run until &lt;b&gt;February 14th, 23:59 UTC&lt;/b&gt;. [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist Click here on a category and show support for the proposals you care for most]. Use the 'Vote' and 'Endorse' buttons next to a proposal to do so.

&lt;b&gt;What happens next?&lt;/b&gt;&lt;br/&gt;
Proposals that will gather most votes will be included in the final results which will be published on &lt;b&gt;Wednesday, February 15th&lt;/b&gt;. These proposals will also be considered in the Wikimedia Foundation’s annual plan FY 2017-18 - [[m:User:SSethi_(WMF)|SSethi_(WMF)]]  ([[m:User talk:SSethi_(WMF)|talk]]) 04:41, 6 February 2017 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Editing News #1—2017 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2017/May|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;   

Did you know that you can review your changes visually? 

[[File:VisualEditor visual diff tool - visual diff.png|alt=Screenshot showing some changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|245x245px]]When you are finished editing the page, type your edit summary and then choose &quot;{{Int:visualeditor-savedialog-label-review}}&quot;.  
In visual mode, you will see additions, removals, new links, and formatting highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.


[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected.|center|frameless|220x220px]]


Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.


[[File:VisualEditor visual diff tool - wikitext diff.png|alt=Screenshot showing the same changes, in the two-column wikitext diff display.|center|frameless|245x245px]]


The wikitext diff is the same diff tool that is used in the wikitext editors and in the page history. You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;


Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor|VisualEditor Team]] has spent most of their time supporting [[:mediawikiwiki:2017_wikitext_editor|the 2017 wikitext editor mode]] which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and adding [[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|the new visual diff tool]]. Their workboard is available [[:phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at  [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].   Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor as a [[:mw:Beta Features|beta feature]], and improving the visual diff tool.   

=== Recent changes ===
*A '''new wikitext editing mode''' is available as a Beta Feature on desktop devices.  The [[:mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  Go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures]] to enable the {{Int:Visualeditor-preference-newwikitexteditor-label}}. 
* A new '''[[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' is available in VisualEditor's visual mode.  You can toggle between wikitext and visual diffs.  More features will be added to this later.  In the future, this tool may be integrated into other MediaWiki components. [https://phabricator.wikimedia.org/T143350]
* The team have added [[:mediawikiwiki:Editing/Projects/Columns_for_references|multi-column support for lists of footnotes]]. The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can automatically display long lists of references in columns on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
* You can now use your web browser's function to switch typing direction in the new wikitext mode. This is particularly helpful for RTL language users like Urdu or Hebrew who have to write JavaScript or CSS. You can use Command+Shift+X or Control+Shift+X to trigger this. [https://phabricator.wikimedia.org/T153356]
* The way to switch between the visual editing mode and the wikitext editing mode is now consistent. There is a drop-down menu that shows the two options. This is now the same in desktop and mobile web editing, and inside things that embed editing, such as Flow. [https://phabricator.wikimedia.org/T116417]
* The {{Int:visualeditor-categories-tool}} item has been moved to the top of the {{Int:visualeditor-pagemenu-tooltip}} menu (from clicking on the &quot;hamburger&quot; icon) for quicker access. [https://phabricator.wikimedia.org/T74399] There is also now a &quot;Templates used on this page&quot; feature there. [https://phabricator.wikimedia.org/T149009]
* You can now create &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;chem&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  tags (sometimes used as &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ce&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) for chemical formulas inside the visual editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T153365]
* Tables can be set as collapsed or un-collapsed. [https://phabricator.wikimedia.org/T157989]
* The {{Int:visualeditor-specialcharacter-button-tooltip}} menu now includes characters for Canadian Aboriginal Syllabics and angle quotation marks (‹› and ⟨⟩) .  The team thanks the volunteer developer, [[:S:en:User:Tpt|Tpt]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T108626]
* A bug caused some section edit conflicts to blank the rest of the page.  This has been fixed.  The team are sorry for the disruption. [https://phabricator.wikimedia.org/T154217]
* There is a new keyboard shortcut for citations:  &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a PC, or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a Mac.  It is based on the keyboard shortcut for making links, which is &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; respectively. [https://phabricator.wikimedia.org/T99299]

=== Future changes ===
* The team is working on a syntax highlighting tool.  It will highlight matching pairs of &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ref&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; tags and other types of wikitext syntax.  You will be able to turn it on and off.  It will first become available in VisualEditor's built-in wikitext mode, maybe late in 2017. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
* The kind of button used to {{Int:Showpreview}}, {{Int:showdiff}}, and finish an edit will change in all WMF-supported wikitext editors.  The new buttons will use [[Mw:OOjs UI|OOjs UI]].  The buttons will be larger, brighter, and easier to read.  The labels will remain the same.  You can test the new button by editing a page and adding &lt;code&gt;&amp;ooui=1&lt;/code&gt; to the end of the URL, like this:  https://www.mediawiki.org/wiki/Project:Sandbox?action=edit&amp;ooui=1  The old appearance will no longer be possible, even with local CSS changes.  [https://phabricator.wikimedia.org/T162849]
* The [[:mediawikiwiki:File:Edit_toolbar_-_2.png|outdated 2006 wikitext editor]] will be removed later this year.  It is used by approximately 0.03% of active editors.  See [[:mw:Editor|a list of editing tools on mediawiki.org]] if you are uncertain which one you use.  [https://phabricator.wikimedia.org/T30856]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 12 май 2017, 18:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=16160401 --&gt;

== Improvements coming soon to Recent Changes ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on 26 September, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Recent Changes. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature improves [[Special:RecentChanges]] and [[Special:RecentChangesLinked]] (and soon, [[Special:Watchlist]] – see below). 

Based on a new design, it adds new features that ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''Concerning RecentChanges'''&lt;/big&gt;

Starting on 26 September, '''New Filters for Edit Review will become standard on Recent Changes'''. We have decided to do this release because of a long and successful Beta test phase, positive feedback from various users and positive user testing. 

Some features will remain as Beta features and will be added later. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about those different features]].

If your community has specific concerns about this deployment or internal discussion, it can request to have the deployment to their wikis delayed to October 1, if they have ''sensible, consistent with the project, actionable, realistic feedback to oppose'' (at the development team's appreciation). 

You will also be able to opt-out this change in your preferences. 

&lt;big&gt;'''Concerning Watchlists'''&lt;/big&gt;

Starting on '''September 19''', the Beta feature will have a new option. '''Watchlists will have all filters available now on the Beta Recent Changes improvements'''.

If you have already activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot;, you have no action to take. If you haven't activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot; and you want to try the filters on Watchlists, please go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|your Beta preferences]] on September 19.  

&lt;big&gt;'''How to be ready'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

Do you use Gadgets that change things on your RecentChanges or Watchlist pages, or have you customized them with scripts or CSS? You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please ping me if you have questions. 

On behalf of the [[mw:Global Collaboration|Global Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 14 сен 2017, 15:27 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17219431 --&gt;

== Бета (?) мөмкинлекне &quot;кабызу&quot; ==

Инглиз википедиясендә, тычканны искәрмә номеры өстенә китергәч, ул искәрмәнең тексты күренә. Ягъни искәрмә текстын укыр өчен, битнең азагына кадәр төшеп һәм кире менеп торасы юк, бик уңайлы. Безнең википедиядә дә бу мөмкин булсын өчен нишләргә кирәк икән? [[Кулланучы:IlnarSelimcan|IlnarSelimcan]] ([[Кулланучы бәхәсе:IlnarSelimcan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 17:11 (UTC)
:Тәҗрибәле кулланучылар белән аралашканда сорармын. Үзем белмим.--[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 18:03 (UTC)

== Global preferences available for testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

Greetings,

Global preferences, a [[m:2016_Community_Wishlist_Survey/Categories/Miscellaneous#Global_settings|highly request feature in the 2016 Community Wishlist]], is available for testing.

# [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|Read over the help page]], it is brief and has screenshots
# Login or register an account on [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:Login Beta English Wikipedia]
# Visit [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:GlobalPreferences Global Preferences] and try enabling and disabling some settings
# Visit some other language and project test wikis such as [https://en.wikivoyage.beta.wmflabs.org English Wikivoyage], the [https://he.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/%D7%A2%D7%9E%D7%95%D7%93_%D7%A8%D7%90%D7%A9%D7%99 Hebrew Wikipedia] and test the settings
# [[mw:Help_talk:Extension:GlobalPreferences|Report your findings, experience, bugs, and other observations]]

Once the team has feedback on design issues, bugs, and other things that might need worked out, the problems will be addressed and global preferences will be sent to the wikis.

Please let me know if you have any questions. Thanks! --[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 фев 2018, 00:24 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17571042 --&gt;

== Editing News #1—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:VisualEditor/Newsletter/2018/February|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''
&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;
Did you know that you can now use the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|visual diff tool]] on any page?

[[File:Wikitext diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing some changes, in the two-column wikitext diff display|center|frameless|250px]]

Sometimes, it is hard to see important changes in a wikitext diff.  This screenshot of a wikitext diff (click to enlarge) shows that the paragraphs have been rearranged, but it does not highlight the removal of a word or the addition of a new sentence.

If you [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the Beta Feature]] for &quot;{{Int:visualeditor-preference-visualdiffpage-label}}&quot;, you will have a new option.  It will give you a new box at the top of every diff page.  This box will let you choose either diff system on any edit.

[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected|center|frameless|200px]]
Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.

In the visual diff, additions, removals, new links, and formatting changes will be highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.

[[File:Visual diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing the same changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|250px]]

This screenshot shows the same edit as the wikitext diff.  The visual diff highlights the removal of one word and the addition of a new sentence.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2017/May|the last newsletter]], the [[mw:Editing|Editing Team]] has spent most of their time supporting [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor mode]], which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and improving [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]]. Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[mw:Editing team/Current priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor, and improving the visual diff tool.
===Recent changes===
*The '''[[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]]''' is [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|available as a Beta Feature]] on desktop devices.  It has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  The team have been comparing the performance of different editing environments.  They have studied how long it takes to open the page and start typing.  The study uses data for more than one million edits during December and January.  Some changes have been made to improve the speed of the 2017 wikitext editor and the visual editor.  Recently, the 2017 wikitext editor opened fastest for most edits, and the 2010 WikiEditor was fastest for some edits.  More information will be posted at [[mw:Contributors/Projects/Editing performance]].
*The '''[[mw:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' was developed for the visual editor.  It is now available to all users of the visual editor and the 2017 wikitext editor.  When you review your changes, you can toggle between wikitext and visual diffs.  You can also [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the new Beta Feature]] for &quot;Visual diffs&quot;.  The Beta Feature lets you use the visual diff tool to view other people's edits on page histories and [[Special:RecentChanges]].  [https://phabricator.wikimedia.org/T167508]
*[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|'''Wikitext syntax highlighting''']] is available as a Beta Feature for both [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor]] and the 2010 wikitext editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
*The [[mw:Citoid|citoid service]] automatically translates URLs, DOIs, ISBNs, and PubMed id numbers into wikitext citation templates.  It is very popular and useful to editors, although it can be a bit tricky to set up.  &lt;mark&gt;Your wiki can have this service.  Please [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|read the instructions]]. You can [[phab:T127354|ask the team to help you enable citoid at your wiki]]&lt;/mark&gt;.

===Let's work together===
*The team will talk about editing tools at an upcoming [[m:Wikimedia Foundation metrics and activities meetings|Wikimedia Foundation metrics and activities meeting]].
*Wikibooks, Wikiversity, and other communities may have the visual editor made available by default to contributors.  If your community wants this, then please contact [[mw:User talk:Deskana (WMF)|Dan Garry]].
*The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Projects/Columns for references|automatically display long lists of references in columns]] on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{Int:Feedback-thanks-title}} 

—[[mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 2 мар 2018, 20:56 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Notification from edit summary ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings,

The ability to [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|notify other users in edit summaries]] will be available later this week, on 15 March 2018. Other users can be notified if a [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary#How_it_works|link to their user page is provided in an edit summary]]. Some user-made gadgets and scripts that automatically put user names in edit summaries may need to be changed to put a colon in the link, such as &lt;nowiki&gt;[[:User:Example]]&lt;/nowiki&gt;. You can change how you receive these mention notifications in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-echo|preferences]]. This feature was [[m:2017_Community_Wishlist_Survey|highly requested in the 2017 Community Wishlist survey]], and [[m:Talk:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|feedback is welcome]].

Thanks, happy editing to you. -[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 12 мар 2018, 21:09 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17778225 --&gt;

== We need your feedback to improve Lua functions ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello,

(I’m sorry for writing in English. {{Int:Please-translate}})

If you’re regularly using Lua modules, creating and improving some of them, we need your feedback!

The Wikidata development team would like to provide more Lua functions, in order to improve the experience of people who write Lua scripts to reuse Wikidata's data on the Wikimedia projects. Our goals are to help harmonizing the existing modules across the Wikimedia projects, to make coding in Lua easier for the communities, and to improve the performance of the modules.

We would like to know more about your habits, your needs, and what could help you. We have a few questions for you [[d:Wikidata:New convenience functions for Lua|on this page]]. Note that if you don’t feel comfortable with writing in English, you can answer in your preferred language.

{{Int:Feedback-thanks-title}} [[:d:User:Lea Lacroix (WMDE)|Lea Lacroix (WMDE)]] 27 мар 2018, 08:55 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Lea Lacroix (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Lea_Lacroix_(WMDE)/Luannouncement&amp;oldid=17873868 --&gt;

== Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias'''

{{int:please-translate}}

[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Mapframe]] is a feature that enables users to easily display interactive maps right on wiki pages. Currently, most Wikipedias don’t have mapframe. But [[mw:Special:MyLanguage/Maps#Milestones_and_Updates|fifteen Wikipedias]], along with all the other Wikimedia projects, are using mapframe today to display maps on thousands of pages.

A little background: over the last few months, the Foundation’s [[mw:Collaboration|Collaboration team]] has been working to improve the stability and user experience of the maps service. In addition, a question about long-term support for the maps service was recently settled, and a small team has been assigned for routine maintenance. Given these developments, bringing the benefits of mapframe to Wikipedias that lack the feature seems both safe and supportable. [[phab:T191583|Nine Wikipedias]] that use a stricter version of Flagged Revisions will not get mapframe in this release.

Maps are a valuable form of visual data that can improve readers’ understanding across a wide range of topics. If you know of any reasons why mapframe shouldn’t be implemented on your Wikipedia, let us know [[mw:Talk:Map_improvements_2018|on the project talk page]]. Unless we hear from you, we plan to release mapframe to most Wikipedias in May, 2018. So, if you foresee an issue, please let us hear from you. Otherwise, happy mapping!
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 24 апр 2018, 21:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:JMatazzoni_(WMF)/mapframe-to-all-wikipedias-notice/distribution_list&amp;oldid=17969222 --&gt;

== Wikitext highlighting out of beta ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|Wikitext syntax highlighting]], also known as CodeMirror, has been moved out of Beta Features and is available in the [[mw:Special:MyLanguage/2017_wikitext_editor|2017 Wikitext Editor]] on all wikis. Syntax highlighting helps you see problems in your wikitext before previewing or publishing text. Please try out the tool if you did not do so while it was being developed, and [[mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:CodeMirror|feedback is welcome]]. - [[User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt;4 май 2018, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17844049 --&gt;

== Improvements coming soon on Watchlists ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on June 18, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Watchlists. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature is used by default on [[Special:RecentChanges]], [[Special:RecentChangesLinked]] and as a Beta feature on [[Special:Watchlist]]. 

Based on a new design, that feature adds new functions to those pages, to ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''About the release on Watchlists'''&lt;/big&gt;

Over 70,000 people have activated the New Filters beta, which has been in testing on Watchlist for more than eight months. We feel confident that the features are stable and effective, but if you have thoughts about these tools or the beta graduation, [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|please let us know]] on the project talk page. In particular, tell us if you know of a special incompatibility or other issue that makes the New Filters problematic on your wiki. We’ll examine the blocker and may delay release on your wiki until the issue can be addressed.

The deployment will start on June 18 or on June 25, depending on the wiki ([[phab:T195993#4261642|check the list]]). After the deployment, you will also be able to opt-out this change directly from the Watchlist page and also in your preferences. 

&lt;big&gt;'''How to be ready?'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

If you use local Gadgets that change things on your Watchlist pages, or have a customized scripts or CSS, be ready. You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please share your questions and comments on the [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|feedback page]].

On behalf of the [[mw:Collaboration|Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 7 июн 2018, 13:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox2&amp;oldid=18110305 --&gt;

== Update on page issues on mobile web ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Update on page issues on mobile web'''

{{int:please-translate}}
Hi everyone. The [[mw:Reading/Web/Team|Readers web team]] has recently begun working on exposing issue templates on the mobile website. Currently, details about issues with page content are generally hidden on the mobile website. This leaves readers unaware of the reliability of the pages they are reading. The goal of this project is to improve awareness of particular issues within an article on the mobile web. We will do this by changing the visual styling of page issues.

So far, we have [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|drafted a proposal on the design and implementation]] of the project.  We were also able to run [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues/Research Results|user testing on the proposed designs]].  The tests so far have positive results. Here is a quick summary of what we learned:
* The new treatment increases awareness of page issues among participants. This is true particularly when they are in a more evaluative/critical mode.
* Page issues make sense to readers and they understand how they work
* Readers care about page issues and consider them important
* Readers had overwhelmingly positive sentiments towards Wikipedia associated with learning about page issues
Our next step would be to start implementing these changes. We wanted to reach out to you for any concerns, thoughts, and suggestions you might have before beginning development. Please [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|visit the project page]] where we have more information and mockups of how this may look. Please [[mw:Talk:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|leave feedback on the talk page]]. 
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 12 июн 2018, 20:58 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18120916 --&gt;

== Tidy to RemexHtml ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
The [[:mw:Parsing|Parsing]] team will be [[:mw:Parsing/Replacing Tidy|replacing Tidy with RemexHtml]] at this wiki on 5 July 2018.

Some pages at this wiki use outdated HTML.  This change may change the appearance of those pages.  [[Special:LintErrors]] has a complete list of affected pages.

Read [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html this e-mail message] for more information.  Read the instructions at [[:mw:Help:Extension:Linter]].  You can ask questions at [[:mw:Talk:Parsing/Replacing Tidy]].  Thank you for helping fix these problems.
&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]] 2 июл 2018, 14:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Editing/Parsing_change&amp;oldid=18129171 --&gt;

== Consultation on the creation of a separate user group for editing sitewide CSS/JS ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''({{int:please-translate}})''

Hi all,

I'm preparing a change in who can edit sitewide CSS/JS pages. (These are pages like &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Common.css&lt;/code&gt; and &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Vector.js&lt;/code&gt; which are executed in the browser of all readers and editors.) Currently all administrators are able to edit these pages, which poses a serious and unnecessary security risk. Soon, a dedicated, smaller user group will take over this task. Your community will be able to decide who belongs in this group, so this should mean very little change for you. You can find out more and provide feedback at [[m:Special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|the consultation page on Meta]]. If you are involved in maintaining CSS/JS code, or policymaking around adminship requests, please give it a look!

Thanks!
&lt;br/&gt;&lt;span dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Tgr|Tgr]] ([[m:User talk:Tgr|talk]]) 9 июл 2018, 10:50 (UTC) &lt;small&gt;(via [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|global message delivery]])&lt;/small&gt;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tgr@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=18158890 --&gt;

== Enabling a helpful feature for Template editors ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello.

The team working on TemplateStyles at the Wikimedia Foundation would like to enable TemplateStyles on this wiki.

TemplateStyles is a feature to allow non-administrators to write and manage CSS styles for templates. It allows contributors who edit templates to separate content and presentation. A good web practice that makes it easier to manage the layout of templates. If you don't edit templates, this will not have any impact on your contributions. 

TemplateStyles is useful for a few reasons. 

* It makes it possible for templates to work better on mobile.
* It cuts out confusion on where to apply CSS rules.
* Editing CSS is currently limited to administrators, which is a major barrier to participation.
* All stylesheets must be loaded on all pages (whether they actually use the page or not), which wastes bandwidth and makes debugging style rules more difficult.
You can [[mw:Help:TemplateStyles|learn more about TemplateStyles on MediaWiki.org]]. [[mw:Extension:TemplateStyles|Technical documentation is also available]].

This is an optional feature and no one must use it, but template contributors are encouraged to do so! Please discuss and let us know if there are any concerns. If there are no concerns we will proceed to deploy the feature on the 9th of August.

Thank you.
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 6 авг 2018, 21:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18277775 --&gt;

== Editing News #2—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2018/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?
[[File:Mobile editing watchlist star editing pencil.png|alt=Screenshot showing the location of the pencil icon|center|frameless|250px]]

Tap on the pencil icon to start editing.  The page will probably open in the wikitext editor.

You will see another pencil icon in the toolbar.  Tap on that pencil icon to the switch between visual editing and wikitext editing.

[[File:Visual editing mobile switch wikitext.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

Remember to publish your changes when you're done.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[mw:Editing|Editing Team]] has wrapped up most of their work on the [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] and [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]].  The team has begun investigating the needs of editors who use mobile devices.  Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  Their [[mw:Wikimedia Audiences/2018-19 Q2 Goals#Contributors|current priorities]] are fixing bugs and improving mobile editing.   

=== Recent changes ===
*The Editing team has published an [[mw:Mobile editing using the visual editor report|initial report about mobile editing]].  
*The Editing team has begun a design study of visual editing on the mobile website.  New editors have trouble doing basic tasks on a smartphone, such as adding links to Wikipedia articles.  You can [[c:File:Visual Editor Heuristic - Results.pdf|read the report]].
*The Reading team is working on a [[mw:Reading/Web/Advanced mobile contributions|separate mobile-based contributions project]].
*The 2006 wikitext editor is [[mw:Contributors/Projects/Removal of the 2006 wikitext editor|no longer supported]].  If you used [[:File:Edit toolbar - 2.png|that toolbar]], then you will no longer see any toolbar.  You may choose another editing tool in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|editing preferences]], [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|local gadgets]], or [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]].
*The Editing team described the history and status of [[mw:Extension:VisualEditor|VisualEditor]] in [[m:Wikimedia monthly activities meetings/2018-03|this recorded public presentation]] (starting at 29 minutes, 30 seconds).
*The Language team released [[mw:Content translation/V2|a new version of Content Translation]] (CX2) last month, on [[foundationsite:2018/09/30/international-translation-day/|International Translation Day]]. It integrates the visual editor to support templates, tables, and images.  It also produces better wikitext when the translated article is published. [https://wikimediafoundation.org/2018/09/30/content-translation-version-two/]

=== Let's work together ===
* The Editing team wants to improve visual editing on the mobile website.  &lt;mark&gt;Please read [[mw:Visual-based mobile editing/Ideas/October 2018|their ideas]] and tell the team what you think would help editors who use the mobile site.&lt;/mark&gt;  
*The [[m:Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]] begins next week.
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[mw:User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 2 ноя 2018, 14:17 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Editing News #1—July 2019 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
&lt;big&gt;'''Did you know?'''&lt;/big&gt;
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?

Every article has a pencil icon at the top.  Tap on the pencil icon [[File:OOjs UI icon edit-ltr.svg|frameless|16x16px]] to start editing.  

'''&lt;big&gt;Edit Cards&lt;/big&gt;'''

[[File:EditCards-v.20.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

This is what the new '''Edit Cards for editing links''' in the mobile visual editor look like. You can try the prototype here: '''[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].'''
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Welcome back to the [[mw:Editing|Editing]] newsletter.

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2018/October|the last newsletter]], the team has released two new features for the [[mw:VisualEditor on mobile|mobile visual editor]] and has started developing three more.  All of this work is part of the team's goal to [[m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2018-2019/Audiences#Outcome 3: Mobile Contribution|make editing on mobile web simpler]].  

Before talking about the team's recent releases, we have a question for you:  

&lt;strong&gt;Are you willing to try a new way to add and change links?&lt;/strong&gt;

If you are interested, we would value your input!  You can try this new link tool in the mobile visual editor on a separate wiki. 

&lt;em&gt;Follow these instructions and share your experience:&lt;/em&gt;

&lt;strong&gt;[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].&lt;/strong&gt;

=== Recent releases ===
The mobile visual editor is a simpler editing tool, for smartphones and tablets using the [[mw:Reading/Web/Mobile#About|mobile site]].  The Editing team recently launched two new features to improve the mobile visual editor: 

# [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing|Section editing]]
#* The purpose is to help contributors focus on their edits.
#* The team studied this with an A/B test.  [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing#16 June 2019|This test showed]] that contributors who could use section editing were '''1% more likely to publish''' the edits they started than people with only full-page editing.
# [[mw:VisualEditor on mobile#March 1, 2019|Loading overlay]]
#* The purpose is to smooth the transition between reading and editing.

Section editing and the new loading overlay are '''now available to everyone''' using the mobile visual editor.

=== New and active projects ===
This is a list of our most active projects. [[mw:Help:Watching pages|Watch]] these pages to learn about project updates and to share your input on new designs, prototypes and research findings.

*[[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit cards]]: This is a clearer way to add and edit links, citations, images, templates, etc. in articles.  You can try this feature now.  &lt;em&gt;Go here to see how:&lt;/em&gt; [[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 &lt;em&gt;Try Edit Cards&lt;/em&gt;]].
*[[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Mobile toolbar refresh]]: This project will learn if contributors are more successful when the editing tools are easier to recognize.
*[[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|Mobile visual editor availability]]: This A/B test asks:  ''Are newer contributors more successful if they use the mobile visual editor?''  We are collaborating with [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default#26 June 2019 %E2%80%93 Participating wikis and test start date|20 Wikipedias]] to answer this question.
*[[mw:VisualEditor on mobile/Usability improvements|Usability improvements]]: This project will make the mobile visual editor easier to use.  The goal is to let contributors stay focused on editing and to feel more confident in the editing tools.

=== Looking ahead ===

* '''Wikimania:'''  Several members of the Editing Team will be attending [[wmania:|Wikimania]] in August 2019.  They will lead a session about mobile editing in the [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|Community Growth space]].  Talk to the team about how editing can be improved.
* '''Talk Pages:'''  In the coming months, the Editing Team will begin [[mw:Talk pages consultation 2019|improving talk pages]] and communication on the wikis.

=== Learning more ===
The [[mw:VisualEditor on mobile|VisualEditor on mobile]] is a good place to learn more about the projects we are working on. The team wants to talk with you about anything related to editing. If you have something to say or ask, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

[[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:user_talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:user_talk:Whatamidoing (WMF)|talk]]) 
&lt;/div&gt; 23 июл 2019, 18:32 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=19175117 --&gt;

== Editing News #2 – Mobile editing and talk pages ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

Inside this newsletter, the [[mw:Editing|Editing team]] talks about their work on the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]], on [[mw:Talk pages project|the new talk pages project]], and at [[wikimania:|Wikimania 2019]].

=== Help ===
&lt;strong&gt;What talk page interactions do you remember?&lt;/strong&gt; Is it a story about how someone helped you to learn something new? Is it a story about how someone helped you get involved in a group? Something else?  Whatever your story is, we want to hear it!  

Please tell us a story about how you used a talk page.  &lt;mark&gt;Please share a link to a memorable discussion, or describe it on the &lt;strong&gt;[[mw:Topic:V8d91yh8gcg404dj|talk page for this project]]&lt;/strong&gt;.&lt;/mark&gt;  The team wants your examples.  These examples will help everyone develop a shared understanding of what this project should support and encourage.

=== Talk pages project ===
The [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk Pages Consultation]] was a global consultation to define better tools for wiki communication. From February through June 2019, more than 500 volunteers on 20 wikis, across 15 languages and multiple projects, came together with members of the Foundation to create a product direction for a set of discussion tools.  The [[mw:Talk pages consultation 2019/Phase 2 report|Phase 2 Report]] of the Talk Page Consultation was published in August. It summarizes the product direction the team has started to work on, which you can read more about here: [[mw:Talk pages project|Talk Page Project project page]]. 

The team needs and wants your help at this early stage.  They are starting to develop the first idea. Please add your name to the [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;&quot;Getting involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page, if you would like to hear about opportunities to participate.

=== Mobile visual editor ===
The Editing team is trying to make it simpler to edit on mobile devices.  The team is changing the [[mw:VisualEditor on mobile|visual editor on mobile]]. If you have something to say about editing on a mobile device, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit Cards]] ====
[[File:Edit Cards-before-v3-comparison.png|thumb|486x486px|What happens when you click on a link.  The new Edit Card is bigger and has more options for editing links.]]

* On 3 September, the Editing team released [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|version 3 of Edit Cards]]. Anyone could use the new version in the mobile visual editor.
* There is an [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|updated design]] on the Edit Card for adding and modifying links.  There is also a new, [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#2 September 2019 - v3 deployment timing|combined workflow for editing a link's display text and target]].
* Feedback: You can try the new Edit Cards by opening the mobile visual editor on a smartphone. Please post your feedback on the [[:mw:Topic:V5rg0cqmikpubmjj|Edit cards talk page]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Toolbar]] ====
[[File:Toolbar-comparison-v1.png|thumb|486px|The editing toolbar is changing in the mobile visual editor.  The old system had two different toolbars.  Now, all the buttons are together.  [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Tell the team what you think about the new toolbar]].]]

* In September, the Editing team updated the mobile visual editor's editing toolbar.  Anyone could see these changes in the mobile visual editor.
** &lt;em&gt;One toolbar:&lt;/em&gt; All of the editing tools are located in one toolbar.  Previously, the toolbar changed when you clicked on different things.
**&lt;em&gt;New navigation:&lt;/em&gt; The buttons for moving forward and backward in the edit flow have changed.
**&lt;em&gt;Seamless switching:&lt;/em&gt; an [[phab:T228159|improved workflow]] for switching between the visual and wikitext modes.
* Feedback: You can try the refreshed toolbar by opening the mobile VisualEditor on a smartphone. Please post your feedback on the [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Toolbar feedback talk page]].

=== Wikimania ===
The Editing Team attended [[wmania:2019:Program|Wikimania 2019]] in Sweden.  They led a session on [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|the mobile visual editor]] and a session on [[wmania:2019:Community Growth/After Flow: A new direction for improving talk pages|the new talk pages project]].  They tested [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh#v1 prototype|two]] new [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#v3 prototype|features]] in the mobile visual editor with contributors.  You can read more about what the team did and learned in [[mw:VisualEditor on mobile#Wikimania Stockholm: Overview|the team's report on Wikimania 2019]].

=== Looking ahead ===

* &lt;strong&gt;Talk Pages Project:&lt;/strong&gt; The team is thinking about the first set of proposed changes.  The team will be working with a few communities to pilot those changes. The best way to stay informed is by adding your username to the list on the project page: [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;Getting involved&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Testing the mobile visual editor as the default:&lt;/strong&gt;  The Editing team plans to post results before the end of the calendar year. The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|&lt;strong&gt;VisualEditor as mobile default project page&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Measuring the impact of Edit Cards:&lt;/strong&gt;  This study asks whether the project helped editors add links and citations.  The Editing team hopes to share results in November.  The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|&lt;strong&gt;Edit Cards project page&lt;/strong&gt;]].

– [[User:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 29 окт 2019, 11:12 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/VE_201910/5&amp;oldid=19500851 --&gt;

== Google Code-In will soon take place again! Mentor tasks to help new contributors! ==

Hi everybody! Google Code-in (GCI) will soon take place again - a seven week long contest for 13-17 year old students to contribute to free software projects. Tasks should take an experienced contributor about two or three hours and can be of the categories Code, Documentation/Training, Outreach/Research, Quality Assurance, and User Interface/Design. Do you have any Lua, template, gadget/script or similar task that would benefit your wiki? Or maybe some of your tools need better documentation? If so, and you can imagine enjoying mentoring such a task to help a new contributor, please check out [[:mw:Google Code-in/2019]] and become a mentor. If you have any questions, feel free to ask at [[:mw:Talk:Google Code-in/2019|our talk page]]. Many thanks in advance! --[[User:Martin Urbanec|Martin Urbanec]] 5 ноя 2019, 07:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Martin Urbanec@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=19202271 --&gt;

== Tatarca Vikipedide silinecek sayfalar ==

Selam değerli editorlar. [[:Төркем:Тиз_бетерүгә_кандидатлар|Silinecek sayfalar kategorisi]]nde çok sayda sayfa bulunmakta. Ben bu sayfaların temizlenmesinde sizlere yardımda buluna bilirim. Sadece sizin izniniz gerekir. Türkce yazdığım için üzgünüm. Tatarca anlıyorum, lakin konuşamıyorum. Bir çok Türk dillerinde vikilerde çalışıyorum, yardımcı oluyorum. Sizlere de yardım etmek isterim. Sayğılarımla--[[Кулланучы:Turkmen|Turkmen]] ([[Кулланучы бәхәсе:Turkmen|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:31 (UTC)
* {{riza}}. --[[Кулланучы:Derslek|Derslek]] ([[Кулланучы бәхәсе:Derslek|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:43 (UTC)

== Editing news 2020 #1 – Discussion tools ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v1.0.png|thumb|300px|alt=Screenshot showing what the Reply tool looks like|This early version of the Reply tool automatically signs and indents comments.]]

The [[mw:Editing|Editing team]] has been working on [[mw:Talk pages project|the talk pages project]].  The goal of the talk pages project is to help contributors communicate on wiki more easily.  This project is the result of the [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk pages consultation 2019]]. 

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|thumb|300px|alt=Reply tool improved with edit tool buttons|In a future update, the team plans to test a tool for easily linking to another user's name, a rich-text editing option, and other tools.]]

The team is building a [[mw:Talk pages project/replying|new tool for replying]] to comments now.  This early version can sign and indent comments automatically.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20version%201.0|test the new Reply tool]].&lt;/strong&gt;  

*On 31 March 2020, the new {{Int:discussiontools-replylink}} tool was offered as a [[mw:Beta Feature|Beta Feature]] editors at four Wikipedias:  [[w:ar:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Arabic]], [[w:nl:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Dutch]], [[w:fr:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|French]], and [[w:hu:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Hungarian]].  If your community also wants early access to the new tool, contact [[User:Whatamidoing (WMF)]].
*The team is planning some upcoming changes.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying#Version%202.0|review the proposed design]] and share your thoughts on the talk page.&lt;/strong&gt;  The team will test features such as:
**an easy way to mention another editor (&quot;pinging&quot;), 
**a rich-text visual editing option, and 
**other features identified through user testing or recommended by editors.  

To hear more about Editing Team updates, please add your name to the [[mw:Talk pages project#Get involved|&lt;strong&gt;&quot;Get involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page. You can also watch [[File:MediaWiki Vector skin blue star watchlist icon.svg|frameless|16px]] these pages: [[mw:Talk pages project|the main project page]], [[mw:Talk pages project/Updates|Updates]], [[mw:Talk pages project/replying|Replying]], and [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing|User testing]].

– [[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 8 апр 2020, 19:27 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox3&amp;oldid=19967063 --&gt;

== Content Translation tool announcement: Machine translation support through Google Translate enabled for Tatar ==

'''English:'''

Hello!

Recently Google [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ announced the availability] of 5 more languages on Google Translate. This allows us to add machine translation support for Tatar on the [[:mw:CX|Content Translation tool]]. As part of ongoing maintenance, this has now been enabled, and you can use it while translating Wikipedia articles into Tatar.

Please note, machine translation is an optional feature in Content Translation, and translators choose the best options for the content that they are translating. We strongly recommend that you read through the Help documents to get familiar with the process of [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|using machine translation with Content Translation]] and the [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|measures that exist]] to preserve the quality of machine-translated text through reviews and restrictions. If you have any feedback or questions, please do not hesitate to contact us through the [[:mw:Talk:Content_translation|Content Translation Project talk page]], or on [[phab:T246319|Phabricator ticket number 246319]]. 

This message is written in English. Please help us translate it for the benefit of other users of this Wikipedia.

Thank you!

'''По-русски:'''

Здравствуйте!

Недавно компания Гугл [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ объявила о доступности] еще пяти языков в Google Translate. Это позволяет нам добавить поддержку машинного перевода для татарского языка в [[:mw:CX|Инструменте перевода содержания]]. В рамках текущего обслуживания эта функция теперь включена, и вы можете использовать её при переводе статей Википедии на татарский язык.

Обратите внимание, что машинный перевод является дополнительной функцией в Переводе содержания, и именно переводчики выбирают лучшие варианты для содержания, которое они переводят. Мы настоятельно рекомендуем вам ознакомиться с документами справки, чтобы ознакомиться с процессом [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|с использованием машинного перевода с Переводом содержания]] и [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|меры, существующие]] для улучшения качества машинно-переведённого текста посредством проверок и ограничений. Если у вас есть какие-либо отзывы или вопросы, пожалуйста, не стесняйтесь обращаться к нам через [[:mw:Talk:Content_translation|Страницу обсуждения проекта Перевода содержания]] или в [[phab:T246319|Фабрикаторе]].

Спасибо!
[[Кулланучы:Aaharoni-WMF|Амир Э. Аһарони (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:Aaharoni-WMF|бәхәс]]) 15 июн 2020, 19:17 (UTC)

== Editing news 2020 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2020/June|Read this in another language]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|alt=Mockup of the new reply feature, showing new editing tools|thumb|400x400px|The new features include a toolbar.  [[mw:Talk:Talk pages project/replying|What do you think should be in the toolbar?]]]]

This issue of the [[mw:Special:MyLanguage/Editing|Editing]] newsletter includes information the [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Talk pages project]], an effort to help contributors communicate on wiki more easily.

* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|&lt;strong&gt;Reply tool&lt;/strong&gt;]]: This is available as a Beta Feature at the four partner wikis (Arabic, Dutch, French, and Hungarian Wikipedias).  The Beta Feature is called &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot;.  The Beta Feature will get [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying#Version%202.0|new features]] soon.  The new features include writing comments in a new visual editing mode and pinging other users by typing &lt;code&gt;@&lt;/code&gt;. You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20tool%20version%202.0|test the new features]] on the [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|Beta Cluster]] now.  Some other wikis will have a chance to try the Beta Feature in the coming months.
* [[mw:Special:MyLanguage/New requirements for user signatures|&lt;strong&gt;New requirements for user signatures&lt;/strong&gt;]]:  Soon, users will not be able to save invalid custom signatures in [[Special:Preferences]]. This will reduce signature spoofing, prevent page corruption, and make new talk page tools more reliable.  Most editors will not be affected.
* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion|&lt;strong&gt;New discussion tool&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team is beginning work on a simpler process for starting new discussions.   You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion#Design|see the initial design on the project page]].
* [[m:Special:MyLanguage/Research:Usage of talk pages|&lt;strong&gt;Research on the use of talk pages&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team worked with the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Research|Wikimedia research team]] to study how talk pages help editors improve articles.  We learned that new editors who use talk pages make more edits to the main namespace than new editors who don't use talk pages. 

– [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 17 июн 2020, 20:33 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox/temp_MassMessage_list&amp;oldid=20184653 --&gt;

== Editing news 2020 #3 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:50M@2x.png|thumb|alt=A gold star with a blue ribbon, and the text 50m|More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.|400px]]

Seven years ago this month, the [[mw:Editing team|Editing team]] offered the visual editor to most Wikipedia editors.  Since then, editors have achieved many milestones:

* More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.
* More than &lt;strong&gt;2 million new articles&lt;/strong&gt; have been created in the visual editor. More than 600,000 of these new articles were created during 2019.
* The visual editor is &lt;strong&gt;increasingly popular&lt;/strong&gt;.  The proportion of all edits made using the visual editor has increased every year since its introduction.
* In 2019, &lt;strong&gt;35% of the edits by newcomers&lt;/strong&gt; (logged-in editors with ≤99 edits) used the visual editor. This percentage has &lt;strong&gt;increased every year&lt;/strong&gt;.
* Almost &lt;strong&gt;5 million edits on the mobile site&lt;/strong&gt; have been made with the visual editor.  Most of these edits have been made since the Editing team started improving the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]] in 2018.
* On 17 November 2019, the [https://discuss-space.wmflabs.org/t/first-edit-made-to-wikipedia-from-outer-space/2254 &lt;strong&gt;first edit from outer space&lt;/strong&gt;] was made in the mobile visual editor. 🚀 👩‍🚀
* Editors have made more than &lt;strong&gt;7 million edits in the 2017 wikitext editor&lt;/strong&gt;, including starting &lt;strong&gt;600,000 new articles&lt;/strong&gt; in it.  The [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] is VisualEditor's built-in wikitext mode.  You can [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable it in your preferences]].

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])

&lt;/div&gt; 9 июл 2020, 12:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=20232673 --&gt;

== Татар википедиясе конверторы ==

Бүгеннән, ягъни 27.09.2020 алып [[Википедия:Тавыш бирү:Татар Википедиясе конвертеры|Татар википедиясе конверторы хакында тавыш бирү]] уза. Әлеге тавыш бирү ризалык тавышлары өстенлеге белән тәмамланса, татар википедиясендә латин имлясында язылган мәкаләләрне - кирилл һәм кирилл имлясындагы мәкаләләрне латин әлифбасында уку мөмкинлеге ачылачак. Шуны искәртеп үтү зарур:
* Әлеге конвертер латин имлясындагы мәкаләләрнең һәм игезәк мәкаләләрнең язмышын хәл итми. Моның өчен Илнур әфәнде башка тавыш бирүне ачып җибәрде.
* Бу конвертер бер мәкаләне бер үк вакытында латин һәм кирилл имлясында язу яки мөхәррирләүне инкяр итми (хәрефләр һәм иҗекләр буенча төрле имляда язу түгел, ә сүз, җөмлә, абзац күләмендә генә язу). Әмма бу яңа зур мөмкинлек башка тавыш бирүдән соң гына ачылуы мотлак, ягъни әлегә техник мөмкинлек кенә тудыра.
--[[Кулланучы:Фәрһад|Фәрһад]] ([[Кулланучы бәхәсе:Фәрһад|бәхәс]]) 27 сен 2020, 13:51 (UTC)

== Technical maintenance planed‬ ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''A maintenance operation will be performed tomorrow morning UTC time (Wednesday 17th at 07:00 AM UTC).'''

It will impact all wikis and is supposed to last up to one minute.

During this time, new translations may fail, and Notifications may not be delivered. For more details about the operation and on all impacted services, please check [[phab:T273762|on Phabricator]].

A banner will be displayed 30 minutes before the operation.

Thank you, [[user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] 16 фев 2021, 17:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=21037579 --&gt;

== Wikimania 2021: Individual Program Submissions ==

[[File:Wikimania logo with text 2.svg|right|200px]]
Dear all,

Wikimania 2021 will be [[:wikimania:2021:Save the date and the Core Organizing Team|hosted virtually]] for the first time in the event's 15-year history. Since there is no in-person host, the event is being organized by a diverse group of Wikimedia volunteers that form the [[:wikimania:2021:Organizers|Core Organizing Team]] (COT) for Wikimania 2021.

'''Event Program''' - Individuals or a group of individuals can submit their session proposals to be a part of the program. There will be translation support for sessions provided in a number of languages. See more information [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines#Language Accessibility|here]].

Below are some links to guide you through;
* [[:wikimania:2021:Submissions|Program Submissions]]
* [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines|Session Submission Guidelines]]
* [[:wikimania:2021:FAQ|FAQ]]

Please note that the deadline for submission is 18th June 2021. 

'''Announcements'''- To keep up to date with the developments around Wikimania, the COT sends out weekly updates. You can view them in the Announcement section [[:wikimania:2021:Announcements|here]]. 

'''Office Hour''' - If you are left with questions, the COT will be hosting some office hours (in multiple languages), in multiple time-zones, to answer any programming questions that you might have.  Details can be found [[:wikimania:2021:Organizers#Office hours schedule|here.]]

Best regards,

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 16 июн 2021, 04:18 (UTC)

On behalf of Wikimania 2021 Core Organizing Team
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bodhisattwa@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21597568 --&gt;

== Editing news 2021 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2021/June|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:Reply Tool A-B test comment completion.png|alt=Junior contributors comment completion rate across all participating Wikipedias|thumb|296x296px|When newcomers had the Reply tool and tried to post on a talk page, they were more successful at posting a comment. ([https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ Source])]]

Earlier this year, the Editing team ran a large study of [[mw:Talk pages project/Replying|the Reply Tool]].  The main goal was to find out whether the Reply Tool helped [[mw:Talk pages project/Glossary|newer editors]] communicate on wiki.  The second goal was to see whether the comments that newer editors made using the tool needed to be reverted more frequently than comments newer editors made with the existing wikitext page editor.

The key results were:

* Newer editors who had automatic (&quot;default on&quot;) access to the Reply tool were [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ more likely] to post a comment on a talk page.
* The comments that newer editors made with the Reply Tool were also [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ less likely] to be reverted than the comments that newer editors made with page editing.

These results give the Editing team confidence that the tool is helpful.

&lt;strong&gt;Looking ahead&lt;/strong&gt;

The team is planning to make the Reply tool available to everyone as an opt-out preference in the coming months.  This has already happened at the Arabic, Czech, and Hungarian Wikipedias.

The next step is to [[phab:T280599|resolve a technical challenge]]. Then, they will deploy the Reply tool first to the [[phab:T267379|Wikipedias that participated in the study]].  After that, they will deploy it, in stages, to the other Wikipedias and all WMF-hosted wikis.

You can turn on &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot; [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|in Beta Features]] now.  After you get the Reply tool, you can change your preferences at any time in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 24 июн 2021, 14:14 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21624491 --&gt;

== Coolest Tool Award 2021: Call for nominations ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Coolest Tool Award 2021 square_logo.svg|thumb|193x193px]]
The third edition of the [[m:Coolest Tool Award]] is looking for nominations!

Tools play an essential role for the Wikimedia projects, and so do the many volunteer developers who experiment with new ideas and develop and maintain local and global solutions to support the Wikimedia communities. The Coolest Tool Award aims to recognize and celebrate the coolest tools in a variety of categories.

The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December. Deadline to submit nominations is October 27. More information: [[m:Coolest Tool Award]]. Thanks for your recommendations! -- [[User:SSethi (WMF)|SSethi (WMF)]] for the  [[m:Coolest Tool Award#Coolest Tool Award 2021|2021 Coolest Tool Academy team]] 19 окт 2021, 05:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22003007 --&gt;

== Community Wishlist Survey 2022 is coming. Help us! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The [[m:Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey 2022]] starts in less than two weeks ([https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20220110T1800 Monday 10 January 2022, 18:00 UTC]). We, the team organizing the Survey, need your help.

{| width=80% style=&quot;text-align:center; margin:auto;&quot; class=plainlinks
|- valign=top
|width=50%| '''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=agg-Community_Wishlist_Survey&amp;action=page&amp;filter= &lt;span class=&quot;mw-ui-button&quot;&gt;Translate important messages&lt;/span&gt;]'''
| [[Community Wishlist Survey/Help us|&lt;span class=&quot;mw-ui-button&gt;Promote the Survey&lt;/span&gt;]]

Among anyone and everyone you know who has an account on wiki.

Promote the Survey on social media, via instant messaging apps, in other groups and chats, in your WikiProject, Wikimedia affiliate - wherever contributors with registered accounts may be.
|}

'''Only you can make the difference'''

How many people will hear and read about the Survey in their language? How many will decide to participate? Will there be enough of you to vote for a change you would like to see? It all depends on you, volunteers.

'''Why are we asking?'''

* [[m:Community Wishlist Survey/FAQ|We have improved the documentation]]. It's friendlier and easier to use. This will mean little if it's only in English.
* Thousands of volunteers haven't participated in the Survey yet. We'd like to improve that, too. Three years ago, 1387 people participated. Last year, there were 1773 of them. We hope that in the upcoming edition, there will be even more. You are better than us in contacting Wikimedians outside of wikis. We have prepared some images to share. More to come.

'''What is the Community Wishlist Survey?'''
[[File:Community Wishlist Survey banner - translatable.svg|350px|thumb]]
It's an annual survey that allows contributors to the Wikimedia projects to propose and vote for tools and platform improvements. Long years of experience in editing or technical skills are not required.

Thanks, and be safe and successful in 2022! [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 29 дек 2021, 03:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22319964 --&gt;

== Save the Date: Coolest Tool Award 2021: this Friday, 17:00 UTC ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;languages /&gt;

Hello all,

The ceremony of the 2021 [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will take place virtually on [https://zonestamp.toolforge.org/1642179615 Friday 14 January 2022, 17:00 UTC]. 

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! [[m:User:AKlapper (WMF)|andre]] ([[m:User talk:AKlapper (WMF)|talk]])
-08:02, 6 January 2022 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22528634 --&gt;

== Last two days for submitting proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Community Wishlist Survey Lamp.svg|150px|right]]
'''Tomorrow is the last day''' for [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Proposals|submitting proposals for the Community Wishlist Survey 2022]].

Also, everyone is welcome to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Help us|translate, promote]], and discuss proposals. [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 22 гый 2022, 14:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== Rollout of the new audio and video player ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:please-translate}}

Hello,

Over the next months we will gradually change the audio and video player of Wikis from Kultura to Video.js and with that, the old player won’t be accessible anymore. The new player has been active as a beta feature since May 2017.

The new player has many advantages, including better design, consistent look with the rest of our interface, better compatibility with browsers, ability to work on mobile which means our multimedia will be properly accessible on iPhone, better accessibility and many more.

The old player has been unmaintained for eight years now and is home-brewn (unlike the new player which is a widely used open source project) and uses deprecated and abandoned frameworks such as jQuery UI. Removing the old player’s code also improves performance of the Wikis for anyone visiting any page (by significantly reducing complexity of the dependency graph of our ResourceLoader modules. See [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/175/wikipedia_s_javascript_initialisation_on_a_budget/ this blog post.]). The old player has many open bugs that we will be able to close as resolved after this migration.

The new player will solve a lot of old and outstanding issues but also it will have its own bugs. All important ones have been fixed but there will be some small ones to tackle in the future and after the rollout.

What we are asking now is to turn on the beta feature for the new player and let us know about any issues. 

You can track the work in [[phab:T100106|T100106]]

Thank you, [[User:Ladsgroup|Amir]] 17 фев 2022, 17:59 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Ladsgroup@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Editing news 2022 #1&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2022/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/i&gt;
[[File:Junior Contributor New Topic Tool Completion Rate.png|thumb|New editors were more successful with this new tool.]]

The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#New discussion tool|New topic tool]] helps editors create new ==Sections== on discussion pages.  New editors are more successful with this new tool.  You can [[mw:Talk pages project/New topic#21 April 2022|read the report]].  Soon, the Editing team will offer this to all editors at the 20 Wikipedias that participated in the test.  You will be able to turn it off at [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] 2 май 2022, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=22019984 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Coolest Tool Award 2022: Call for nominations&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award]] welcomes your nominations! What is your favorite Wikimedia related software tool? Please [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|submit your favorite tools]] by October 12, 2022! The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December.
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 3 окт 2022, 18:30 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Join the Coolest Tool Award 2022: Friday, Dec 16th, 17:00 UTC&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will happen online on [https://zonestamp.toolforge.org/1671210028 Friday 16 December 2022 at 17:00 UTC]!

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! -[[m:User:SSapaty (WMF)|Komla]]
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 5 дек 2022, 18:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24059435 --&gt;

== Enabling Section Translation: a new mobile translation experience ==

{{int:Hello}} Tatar Wikipedians!

Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The [[mw:Wikimedia_Language_engineering|WMF Language team]] is pleased to let you know that we will like to enable the [[mw:Content_translation/Section_translation|Section translation]] tool in Tatar Wikipedia. For this, our team will love you to read about the tool and test it so you can:

* Give us your feedback

* Ask us questions

* Tell us how to improve it.

Below is background information about Section translation, why we have chosen your community, and how to test it.

'''Background information'''

[[mw:Content_translation|Content Translation]] has been a successful tool for editors to create content in their language. More than one million articles have been created across all languages since the tool was released in 2015. The Wikimedia Foundation Language team has improved the translation experience further with the Section Translation. The WMF Language team enabled the early version of the tool in February 2021 in Bengali Wikipedia. Through their feedback, the tool was improved and ready for your community to test and provide feedback to make it better.

[https://design.wikimedia.org/strategy/section-translation.html Section Translation] extends the capabilities of Content Translation to support mobile devices. On mobile, the tool will:

* Guide you to translate one section at a time in order to expand existing articles or create new ones.

* Make it easy to transfer knowledge across languages anytime from your mobile device.

Tatar Wikipedia seems an ideal candidate to enjoy this new tool since it has Content Translation tool enabled by default.

We plan to enable the tool in the coming weeks if there are no objections from your community. After it is enabled, we’ll monitor the content created with the tool and process all the feedback. In any case, feel free to raise any concerns or questions you may already have in any of the following formats:

* As a reply to this message

* On [[mw:Talk:Content_translation/Section_translation|the project talk page]].

'''Try the tool'''

Before the enablement, you can try the current implementation of the tool in [https://test.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;from=en&amp;to=tt&amp;sx=true#/ our testing instance]. Once it is enabled on Tatar Wikipedia, you’ll have access to https://tt.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation with your mobile device. You can select an article to translate, and machine translation will be provided as a starting point for editors to improve.

'''Provide feedback'''

Please provide feedback about Section translation in any of the formats you are most comfortable with. We want to hear about your impressions on:

* The tool

* What you think about our plans to enable it

* Your ideas for improving the tool.

Thanks, and we look forward to your feedback.

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 6 дек 2022, 02:38 (UTC)

===Section Translation tool enabled in Tatar Wikipedia===

Hello Friends!
 
The WMF Language team is pleased to let you know that the [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Section_translation Section Translation] tool is [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?title=%D7%91%D7%90%D6%B7%D7%96%D7%95%D7%A0%D7%93%D7%A2%D7%A8:%D7%AA%D7%A8%D7%92%D7%95%D7%9D_%D7%AA%D7%95%D7%9B%D7%9F&amp;from=en&amp;sx=true&amp;to=tt#/ now enabled in Tatar Wikipedia]. It means you can translate content one section at a time using your mobile devices with ease.

Now you can also start translating an article on your mobile device right when you notice it is missing in Tatar. From a Wikipedia article in any language, switch languages and search for татарча. If the article does not exist, an option to translate it will appear, as shown in the image below.
 
[[File:Sx-language-selector-invite-th.png|thumb|center|Image of the entry point]]

Content created with the tool will be marked [https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%83%D1%81:%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B4%D3%99%D0%BB%D0%B5%D0%BA?type=&amp;user=&amp;page=&amp;wpdate=&amp;tagfilter=sectiontranslation&amp;wpfilters%5B%5D=newusers&amp;wpFormIdentifier=logeventslist with the “sectiontranslation” tag] for the community to review. We’ll monitor the content created, but we are very interested in hearing about your experience using the tool and reviewing the content created with it. 
 
So, [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation enjoy the tool] and [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation/Section_translation provide feedback] on improving it.

Thank you!

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 гый 2023, 04:52 (UTC)

== Editing news 2023 #1 ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2023/February|Прочитайте это на другом языке]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Подписной лист на этот многоязычный информационный бюллетень]]&lt;/i&gt;

Этот бюллетень включает два ключевых обновления о работе команды [[mw:Special:MyLanguage/Editing team|Редактирование]]:

# Команда редактирования завершит добавление новых возможностей в проект [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Страницы беседы]] и развернет его.
# Они начинают новый проект, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Проверка редактирования]].

&lt;strong&gt;Проект разговорных страниц&lt;/strong&gt;
[[File:Page Frame Features on desktop.png|alt=Скриншот, показывающий изменения дизайна страницы обсуждения, которые в настоящее время доступны в качестве бета-функций во всех википроектах Викимедиа. Эти функции включают информацию о количестве людей и комментариев в каждом обсуждении.|thumb|300px|Некоторые из предстоящих изменений]]

Команда редакторов почти закончила первый этап проекта [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project|Страницы беседы]]. Почти все [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|новые функции]] уже доступны в [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Бета-версия функции для {{int:discussiontools-preference-label}}]].

Он показывает информацию об активности обсуждения, например, дату последнего комментария. Вскоре появится новая кнопка &quot;{{int:skin-action-addsection}}&quot;. Вы сможете отключить их в [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]]. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Talk:Talk_pages_project/Usability#c-PPelberg_(WMF)-20230215001000-Feedback:_Proposed_Revisions_to_%22Add_topic%22_button|скажите им, что вы думаете]].

[[File:Daily edit completion rates mobile talk pages.png|thumb|300px|Ежедневная скорость завершения редактирования по тестовым группам: DiscussionTools (тестовая группа) и наложение MobileFrontend (контрольная группа)]]

Завершился A/B-тест для [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Mobile|{{int:discussiontools-preference-label}} на мобильном сайте]]. Редакторы были [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Mobile#Status_Updates|более успешны с {{int:discussiontools-preference-label}}]]. Команда редакторов включает эти функции для всех редакторов на мобильном сайте.

&lt;strong&gt;Новый проект: Проверка редактирования&lt;/strong&gt;

Команда редакторов начинает [[mw:Special:MyLanguage/Edit check| проект помощи новым редакторам Википедии]]. Он поможет людям выявить некоторые проблемы до того, как они нажмут &quot;{{int:publishchanges}}&quot;. Первый инструмент будет поощрять людей добавлять ссылки, когда они добавляют новый контент. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist|смотрите]] на этой странице для получения дополнительной информации. Вы можете [[mw:Special:MyLanguage/Editing_team/Community_Conversations#20230303|присоединяйтесь к конференц-звонку по 3&amp;nbsp;March&amp;nbsp;2023]], чтобы узнать больше.&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 22 фев 2023, 23:24 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=24611966 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Отключено расширение Graph&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot; /&gt;Вчера [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|«Фонд Викимедиа» оповестил]] о том, что в интересах безопасности наших пользователей было отключено [[mw:Extension:Graph|расширение Graph]]. Это означает, что страницы, использовавшие графики, сейчас отображают небольшой пустой блок. Чтобы проинформировать читателей о причине этого, сообщества могут указать короткое сообщение, которое будет отображено читателям вместо графика до разрешения этой проблемы. Сообщение можно определить в каждой вики на странице &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[MediaWiki:Graph-disabled]]&lt;/bdi&gt;. Сотрудники «Фонда Викимедиа» рассматривают возможные варианты и предполагаемую дату. Подпишитесь на публичную задачу на «Фабрикаторе», чтобы следить за обновлениями: [[phab:T334940|T334940]]&lt;section end=&quot;message&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 19 апр 2023, 17:36 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24483197 --&gt;

== MinT Machine Translation added to your Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!
 
Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The WMF Language team has added another machine translation (MT) system for [https://en.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation Content Translation] in your Wikipedia called MinT; you can use [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Machine_Translation/MinT MinT machine translation] when translating Wikipedia articles using the Content and Section Translation tool.
 
The WMF Language team provides the MinT service. It is hosted in the Wikimedia Foundation Infrastructure with [https://en.wikipedia.org/wiki/Neural_machine_translation neural machine translation] models that other organizations have released with an open-source license. MinT integrates translation based on [https://ai.facebook.com/research/no-language-left-behind/ NLLB-200], [https://opus.nlpl.eu/ OpusMT], [https://ai4bharat.iitm.ac.in/indic-trans2 IndicTrans2] and [https://github.com/Softcatala/nmt-models Softcatalà].  This MT is set as optional in your Wikipedia. Still, you can choose not to use it by selecting &quot;Start with empty paragraph&quot; from the &quot;Initial Translation&quot; dropdown menu.
 
Since MinT is hosted in the WMF Infrastructure and the models are open source, it adheres to Wikipedia's policies about attribution of rights, your privacy as a user and brand representation. You can find more information about the MinT machine translation and the models on [https://www.mediawiki.org/wiki/Content%20translation/Machine%20Translation/MinT this page].
 
Please note that the use of the MinT MT is not compulsory. However, we would want your community to:
*use it to improve the quality of the Machine Translation service
*[https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation provide feedback] about its quality, and '''if you prefer the MinT machine translation as default in your Wikipedia'''.
 
We trust that introducing this MT is a good support to the Content Translation tool.
 
Thank you!
&lt;/div&gt;

[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 июл 2023, 22:02 (UTC) On behalf of the WMF Language team.
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_MinT_announcement_list_2&amp;oldid=25258883 --&gt;

== Deploying the Phonos in-line audio player to your Wiki ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!

Apologies if this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

This wiki will soon be able to use the [[mw:Help:Extension:Phonos#Inline_audio_player_mode|inline audio player]] implemented by the [[mw:Extension:Phonos|Phonos]] extension. This is part of fulfilling a wishlist proposal of providing [[m:Community_Wishlist_Survey_2022/Multimedia_and_Commons/Audio_links_that_play_on_click|audio links that play on click]].

With the inline audio player, you can add text-to-speech audio snippets to wiki pages by simply using a tag:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;audio file&quot; label=&quot;Listen&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;
The above tag will show the text next to a speaker icon, and clicking on it will play the audio instantly without taking you to another page. A common example where you can use this feature is in adding pronunciation to words as illustrated on the [[wiktionary:en:English#Pronunciation|English Wiktionary]] below.

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
{{audio|en|En-uk-English.oga|Audio (UK)}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;

Could become:

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;En-uk-English.oga&quot; label=&quot;Audio (UK)&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;

The inline audio player will be available in your wiki in 2 weeks time; in the meantime, we would like you to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Phonos|read about the features]] and give us feedback or ask questions about it in this [[mw:Help_talk:Extension:Phonos|talk page]].

Thank you!&lt;/div&gt;
&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]], on behalf of the Foundation's Language team&lt;/bdi&gt;
&lt;/div&gt;

27 июл 2023, 02:26 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_announcement_list_(In-line_audio_player)&amp;oldid=25350821 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Временные учетные записи для незарегистрированных редакторов&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot; /&gt;
''[[m:Special:MyLanguage/IP_Editing:_Privacy_Enhancement_and_Abuse_Mitigation/Updates/2023-09|Прочтите это на вашем языке]] • &lt;span class=plainlinks&gt;[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{Int:please-translate}}]&lt;/span&gt; • Пожалуйста, сообщите другим пользователям об этих изменениях''

[[File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 en.gif|alt=Макет страницы истории, показывающий старый и новый стили имени пользователя. IP-адрес 172.0.0.1 изменяется на временную учетную запись ~2024-23126-086 со значком, указывающим базовый IP-адрес|thumb|400px|В следующем году незарегистрированные редакторы начнут использовать [[1 доллар США|временные учетные записи]].]]

В 2024 году редакторы, которые еще не [[1 доллар|зарегистрировали учетную запись]], автоматически начнут использовать [[2 доллара|временные учетные записи]]. Эти редакторы иногда называются &quot;IP-редакторами&quot;, потому что [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Privacy_policy/Glossary_of_key_terms#ip-address|IP-адрес]] отображается в истории страниц.

[[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Команда по продуктам доверия и безопасности]] выступила на Викимании с презентацией об этом изменении. Вы можете [https://www.youtube.com/live/3ygRnVXTAPM?si=lAkJEcvgPl1sV6JO&amp;t=22290 посмотреть это на YouTube].

Более подробная информация доступна по адресу [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|м:Редактирование IP: Повышение конфиденциальности и предотвращение злоупотреблений]].&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;span dir=ltr&gt;[[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]])&lt;/span&gt; 30 сен 2023, 02:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=25636618 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Скоро: новая функция подссылки - попробуйте!&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|{{#ifeq:{{#dir}}|ltr|right|left}}|400px]]
&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello. For many years, community members have requested an easy way to re-use references with different details. Now, a MediaWiki solution is coming: The new sub-referencing feature will work for wikitext and Visual Editor and will enhance the existing reference system. You can continue to use different ways of referencing, but you will probably encounter sub-references in articles written by other users. More information on [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|the project page]].&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;'''We want your feedback''' to make sure this feature works well for you:&lt;/span&gt;

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Test|Please try]] the current state of development on beta wiki and [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|let us know what you think]].&lt;/span&gt; 
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Sign-up|Sign up here]] to get updates and/or invites to participate in user research activities.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|Technical Wishes]] team is planning to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We will reach out to creators/maintainers of tools and templates related to references beforehand.&lt;/span&gt;

Пожалуйста, помогите нам распространить сообщение. --[[m:User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[m:User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]]) 10:36, 19 August 2024 (UTC)
&lt;section end=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=27309345 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving. Find out where... ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;i&gt;Apologies for cross-posting in English. Please consider translating this message.&lt;/i&gt;{{tracked|T66315}}

Hello everyone, a small change will soon be coming to the user-interface of your Wikimedia project.
The [[d:Q16222597|Wikidata item]] [[w:|sitelink]] currently found under the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''General''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section of the '''Tools''' sidebar menu will move into the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''In Other Projects''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section.

We would like the Wiki communities feedback so please let us know or ask questions on the   [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Discussion page]] before we enable the change which can take place October 4 2024, circa 15:00 UTC+2.
More information can be found on [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|the project page]].&lt;br&gt;&lt;br&gt;We welcome your feedback and questions.&lt;br&gt; [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 27 сен 2024, 18:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27524260 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving, finally. ==

Hello everyone, I previously wrote on the 27th September to advise that the ''Wikidata item'' sitelink will change places in the sidebar menu, moving from the '''General''' section into the '''In Other Projects''' section. The scheduled rollout date of 04.10.2024 was delayed due to a necessary request for Mobile/MinervaNeue skin. I am happy to inform that the global rollout can now proceed and will occur later today, 22.10.2024 at 15:00 UTC-2. [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Please let us know]] if you notice any problems or bugs after this change. There should be no need for null-edits or purging cache for the changes to occur. Kind regards, -[[m:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] 22 окт 2024, 11:29 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27535421 --&gt;

== Proposal to enable the &quot;Contribute&quot; entry point in Tatar Wikipedia ==

{{Int:Hello}} Tatar Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called &quot;Contribute&quot; to your Wikipedia.

The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia.

Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Tatar Wikipedia.

'''Who can access it'''

Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the &quot;Contribute&quot; icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to &quot;view contributions&quot; is also available to access the list of your contributions.

[[Файл:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]]                             [[Файл:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]]

For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the &quot;Contributions&quot; option unless they change it to the &quot;Contribute&quot; manually.

This feature is available in four Wikipedia (Albanian, Malayalam, Mongolian, and Tagalog). We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the &quot;Contributions&quot; entry point as default.          

We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th December 2024.

We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the &quot;Contribute&quot; entry point in your Wikipedia.

We look forward to your response soon.

Thank you!

On behalf of the WMF Language and Product Localization team. [[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 28 ноя 2024, 04:31 (UTC)

== Enabling Dark mode for logged-out users in this Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

{{int:Hello}} Wikipedians,

Apologies, as this message is not written in your native language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]] will be enabling [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|dark mode]] here on your Wikipedia by February 2025 now that pages on your wiki have passed our checks for accessibility and other quality checks. Congratulations!

The plan to enable is made possible by the diligent work of editors and other technical contributors in your community who ensured that templates, gadgets, and other parts of pages can be accessible in dark mode. Thank you all for making dark mode available for everybody!

For context, the Web team has concluded work on dark mode. If, on some wikis, the option is not yet available for logged-out users, this is likely because many pages do not yet display well in dark mode. As communities make progress on this work, we enable this feature on additional wikis once per month.

If you notice any issues after enabling dark mode, please create a page: &lt;code&gt;Reading/Web/Accessibility for reading/Reporting/xx.wikipedia.org&lt;/code&gt; in MediaWiki ([[mediawikiwiki:Reading/Web/Accessibility_for_reading/Reporting|like these pages]]), and report the issue in the created page.

Thank you!

On behalf of the [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]].
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21 гый 2025, 22:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_Dark_mode_deployment_list_(February_2025)&amp;oldid=28153450 --&gt;

== Sub-referencing: User testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
&lt;small&gt;''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''&lt;/small&gt;

Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:

#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. 
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.

We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.

Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! &lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])&lt;/bdi&gt; 28 апр 2025, 15:04 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=28628657 --&gt;

== We will be enabling the new Charts extension on your wiki soon! ==

''(Apologies for posting in English)''

Hi all! We have good news to share regarding the ongoing problem with graphs and charts affecting all wikis that use them.

As you probably know, the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|old Graph extension]] was disabled in 2023 [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|due to security reasons]]. We’ve worked in these two years to find a solution that could replace the old extension, and provide a safer and better solution to users who wanted to showcase graphs and charts in their articles. We therefore developed the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Charts extension]], which will be replacing the old Graph extension and potentially also the [[:mw:Extension:EasyTimeline|EasyTimeline extension]].

After successfully deploying the extension on Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedia, as well as on MediaWiki.org, as part of a pilot phase, we are now happy to announce that we are moving forward with the next phase of deployment, which will also include your wiki.

The deployment will happen in batches, and will start from '''May 6'''. Please, consult [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|our page on MediaWiki.org]] to discover when the new Charts extension will be deployed on your wiki. You can also [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|consult the documentation]] about the extension on MediaWiki.org.

If you have questions, need clarifications, or just want to express your opinion about it, please refer to the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:Chart/Project|project’s talk page on Mediawiki.org]], or ping me directly under this thread. If you encounter issues using Charts once it gets enabled on your wiki, please report it on the [[:mw:Extension_talk:Chart/Project|talk page]] or at [[phab:tag/charts|Phabricator]].

Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 6 май 2025, 15:07 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28663781 --&gt;

== Join the 6th Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign – 2025 Edition ==

Dear Wikipedia community,

(''Please help translate to your language'')

We invite your community to participate in the 6th edition of the [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025|Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign]], a global campaign taking place from July 1 to August 31, 2025.

Participants will choose among Wikipedia pages without photos, then add a suitable photo from among the many thousands of photos in the Wikimedia Commons, especially those uploaded from thematic contests ([[:m:Wiki Loves Africa|Wiki Loves Africa]], [[:m:Wiki Loves Earth|Wiki Loves Earth]], [[:m:Wiki Loves Folklore|Wiki Loves Folklore]], [[:m:Wiki Loves Monuments|Wiki Loves Monuments]], etc.) over the years.

More than 80 Wikimedia affiliates have participated since the campaign was launched in 2020 and have added images to more than 400,000 Wikipedia articles in over 245 Wikipedia languages. Thanks to the volunteer contributors!

We now invite your community to organize and lead the campaign within your community. As a local organizer, you may:

*Encourage individual members to take part by adding images to Wikipedia articles.
*Host edit-a-thons focused on improving visual content.
*Organize training workshops to teach contributors how to correctly integrate images into Wikipedia.

These activities will help build local capacity and increase visual content across Wikipedia.

Please note that for participants to be eligible to participate in the campaign, they need to have registered an account for at least a year before the official start date of the contest. That is, for the 2025  edition, they must have registered an account on or before July 1, 2025. The account can be from any Wikimedia project wikis.

The organizing team is looking for a contact person to coordinate WPWP participation at the Wikimedia user group or chapter level (geographically or thematically) or for a language Wikipedia. 

We would be glad for you to [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|sign up directly]] at [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|WPWP Participating Communities]]. 

With kind regards,

[[User:Reading Beans]]
On behalf of the Wikipedia Pages Wanting Photos campaign 2025. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 18 май 2025, 21:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:T Cells@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Pages_Wanting_Photos_2025/Call_for_participation_letter/Village_pump&amp;oldid=28751075 --&gt;

== Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes ==

''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)''

Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations.

The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''.
The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below:
[[File:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]]

These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages.

Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change.

Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]].

Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 14 июл 2025, 12:46 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=28981877 --&gt;

== Funding tech projects ==
Hi everyone,

The [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group|CEE Hub Technical Advancement working group]] is organising an open call to support software development projects related to Wikimedia.

We invite individuals, groups, and affiliates to apply with their tech project ideas. Selected projects will receive funding support.

To apply, please send your proposal by '''January 25, 2026''' to: toni.ristovski@wmceehub.org

For full details, including eligibility and criteria, please read the [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group#Open_call|'''announcement''' on our Meta page]].

Feel free to reach out if you have any questions. [[Кулланучы:MHeidarzadeh-CEEhub|MHeidarzadeh-CEEhub]] ([[Кулланучы бәхәсе:MHeidarzadeh-CEEhub|бәхәс]]) 20 гый 2026, 14:40 (UTC)

== &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын биттән ничек алып куярга ==

Телеграмдагы әңгәмәбездә кулланучы &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын роботлар белән берәрничек эшкәртергә сорады. Робот булдырганчы мин башка ысул тәкъдим итәм. Ул да булса, [[:ru:Регулярные выражения|Regexp]] телен куллану. {{калып|Тәрҗемә ителмәгән 3}} калыбы мисалында аңлатам. Бүгенге көндә (22 февраль 2026) бу калып татар телендә мәкалә булса, үзен алып куярга тәкъдим итә. 
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_3.png|альт=Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган. Калып үзен алып ташларга тәкъдим итә.|юк|мини|375x375пкс|Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган]]
Моның өчен мәкаләне аерым тәрәздә ачабыз һәм вики-текстны үзгәртү режимына керәбез. Аннары эзләүгә басып (&lt;code&gt;Ctrl&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;F&lt;/code&gt;), менә мондый текстны 

&lt;code&gt;\{\{Тәрҗемә ителмәгән 3\|([^|]+)\|.*?\}\}&lt;/code&gt;

һәм бу текстны

&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[$1]]&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

&lt;code&gt;Regexp&lt;/code&gt; режимын кабызып кертәбез:
[[Файл:Regexp_режимы.png|альт=&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану сурәте.|юк|мини|1063x1063пкс|&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану]]
Аннары эзләү төймәләренә баса башлыйбыз:
[[Файл:Вики-редактор_панеле.png|юк|мини|1070x1070пкс|Вики-редактор панелендә эзләү төймәләре]]
Һәм калыпны алып куярга кирәкле текст кисәген табабыз. Вики-текстта югалмас өчен икенче итеп ачылган тәрәзәдә үзгәртелә торган мәкаләне карыйбыз. Кирәкле текст кисәген табабыз:
[[Файл:Текстны_Regexp_ярдәмендә_эзләү.png|юк|мини|1066x1066пкс|Кирәкле текстны Regexp ярдәмендә эзләү]]
Аны тапкач, &quot;Алмаштыру&quot; дигәненә басабыз. Бу мисалда калып эчендәге беренче һәм икенче &lt;code&gt;|&lt;/code&gt; билгеләре арасындагы текстны сылтама итеп куллана. Нәтиҗәдә калып алып куела һәм мәкаләгә сылтама ясала:
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_калыпын_алып_кую.png|юк|мини|1072x1072пкс]]
Кулланыгыз! [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 22 фев 2026, 16:48 (UTC)

== Терминнарны гамәлгә кертү ==

Интерфейс идарәчесе һәм локальләштерүче буларак мин терминологияне мөмкин кадәр тотрыклырак ясау өчен берникадәр [[Википедия:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология|инфраструктура]] булдырдым. [[Википедия:Консенсус|Консенсус]] буенча 4 терминны гамәлгә керттем дип саныйм:

transclusion — кертү, трансклюзия ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#transclusion|бәхәс]])

infobox — инфобокс калыбы, инфобокс ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#infobox|бәхәс]])

message box — хәбәрнамә калыбы ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#message box|бәхәс]])

substitution — субституция, субститутлау ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#substitution|бәхәс]])

Моңа нигезләнеп, булган калыпларның исемнәрен, кулланмаларын әкренләп бердәм тәртипкә китерермен. Әлбәттә, мәкаләләрдә инде кулланылган чараларның эшчәнлеген бозмыйча. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 2 мар 2026, 21:56 (UTC)

== Request for Comment: VisualEditor automatic reference names ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]].

We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community.
* Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently &lt;code&gt;&quot;:n&quot;&lt;/code&gt;, e.g. &lt;code&gt;&quot;:0&quot;&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;&quot;:1&quot;&lt;/code&gt;...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. &lt;code&gt;&quot;book_reference-1&quot;&lt;/code&gt;).
* Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name.
* Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation).
* Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. &quot;title&quot; or &quot;last&quot;+&quot;first&quot;) – defined by the community.

=== Feedback ===
[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]].

'''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism.
We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic.

Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings.

Thank you for participating!&lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 19 мар 2026, 11:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&amp;oldid=30281362 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 3 апр 2026, 17:09 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:ZI Jony@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29905755 --&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

== Survey (proposed direction for Wishlist) ==
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}.

You are invited to voice your opinion on a new [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|community-proposed direction]] for the [[m:Community Wishlist|Community Wishlist]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 29 май 2026, 03:07 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:기나ㅏㄴ@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:%EA%B8%B0%EB%82%98%E3%85%8F%E3%84%B4/MassMessage&amp;oldid=30604233 --&gt;</text>
      <sha1>j855ts1jp4wf452p6z3e84vm4rgrvfo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969220</id>
      <parentid>5969205</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:32:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Архивка китте</comment>
      <origin>5969220</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2346" sha1="a5bq3dsc89x8j0bytgzi1khoa2s9h6v" xml:space="preserve">{{Index box}} __NEWSECTIONLINK__
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Техник_форум&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Техник форум/Архив|Архив]]''' 
}}
|}
{{Ярдәм навигациясе}}
[[File:Preferences-system.svg|thumb|]]
'''Техник форум''' - Википедиягә бәйле техник мәсьәләләр турында мәгълүматлар тупланылышы.&lt;/br&gt;Фикер алышу, ярдәм сорау, яңалыклар һәм үзгәртүләр турында бәхәсләшү урыны өчен [[Википедия бәхәсе:Техник форум|бәхәс бүлеген кара]].[[Төркем:Татар Википедиясе]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]]

&lt;p&gt;{{Викимедиа фонды}} техник төркеме атна-саен әзерли торган соңгы үзгәрешләр турындагы ''[[meta:Tech/News|инглиз телендәге бюллетеньнәр]]'' җыелмасы белән шулай ук '''''[[meta:Tech/News/ru|русча]]''''' һәм кайбер башка телләргә тәрҗемәләре аркылы танышырга була. Шул бюллетеньнәр чыгуга, сезнең бәхәс битегезгә килүләре өчен &lt;u&gt;[[meta:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|аларга язылырга]]&lt;/u&gt; да була.

&lt;p&gt;Шул ук төркемнең айлык җыелышларында катнашу, үткән җыелышлары протоколлары, отчетлары һәм презентацияләре белән танышу өчен '''[[m:WMF Metrics and activities meetings|монда кара]]''' ''(инглизчә)''.</text>
      <sha1>a5bq3dsc89x8j0bytgzi1khoa2s9h6v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969221</id>
      <parentid>5969220</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:32:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969221</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2271" sha1="98ln3tst4agtkufh23bg7n6o0jc9hrl" xml:space="preserve">{{Index box}} __NEWSECTIONLINK__
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|
|{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Техник_форум&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Техник форум/Архив|Архив]]''' 
}}
|}
{{Ярдәм навигациясе}}
[[File:Preferences-system.svg|thumb|]]
'''Техник форум''' - Википедиягә бәйле техник мәсьәләләр турында мәгълүматлар тупланылышы.&lt;/br&gt;Фикер алышу, ярдәм сорау, яңалыклар һәм үзгәртүләр турында бәхәсләшү урыны өчен [[Википедия бәхәсе:Техник форум|бәхәс бүлеген кара]].[[Төркем:Татар Википедиясе]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]]

&lt;p&gt;{{Викимедиа фонды}} техник төркеме атна-саен әзерли торган соңгы үзгәрешләр турындагы ''[[meta:Tech/News|инглиз телендәге бюллетеньнәр]]'' җыелмасы белән шулай ук '''''[[meta:Tech/News/ru|русча]]''''' һәм кайбер башка телләргә тәрҗемәләре аркылы танышырга була. Шул бюллетеньнәр чыгуга, сезнең бәхәс битегезгә килүләре өчен &lt;u&gt;[[meta:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|аларга язылырга]]&lt;/u&gt; да була.

&lt;p&gt;Шул ук төркемнең айлык җыелышларында катнашу, үткән җыелышлары протоколлары, отчетлары һәм презентацияләре белән танышу өчен '''[[m:WMF Metrics and activities meetings|монда кара]]''' ''(инглизчә)''.</text>
      <sha1>98ln3tst4agtkufh23bg7n6o0jc9hrl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Казан Татар укытучылар мәктәбе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175904</id>
    <revision>
      <id>5969292</id>
      <parentid>5900300</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T04:08:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19016" sha1="2ud6lx8lbgcivxrc3lp5185pvucmm5z" xml:space="preserve">{{УК}}

[[Файл:Butyagin yorty.jpg|300px|thumb|right|Уку йорты урнашкан бина, хәзерге Тукай урамы, 73]]
'''Казан татар укытучылар мәктәбе''' — рус-татар казна мәктәпләре өчен укытучылар хәзерләүгә хезмәт иткән уку йорты.

== Башлангыч чоры ==
[[1876 ел]]ның [[13 сентябрь|13 сентябрендә]] Казанда сигезъеллык Татар укытучылар мәктәбе — «Татарская учительская школа» ачыла. Татар укытучылар мәктәбе башлангыч белем бирүче казна башлангыч татар мәктәпләре өчен мөгаллимнәр әзерләргә тиеш була. Шул төрдәге мәктәпләр арасында сан буенча өченче. Аңа кадәр шундыйрак мәктәпләр [[Уфа]] һәм [[Акмәчет]]тә ачыла. Мәктәп Бутягин йортында (хәзер [[Габдулла Тукай урамы (Казан)|Тукай урамы]]) урнаша.

Уку йортын булдыру — [[1871 ел]]да татар казна мәктәпләре инспекторы итеп билгеләнгән бөек тюрколог-галим [[Вилһелм Радлов]] башлангычы. Радлов мәктәп өчен программалар әзерли, дәреслекләр төзи, укытучыларны таба. Уку йортының төп максаты — «мөселман динендәге яшь егетләрне Казан губернасының татар мәктәпләрендә рус телен тарату өчен әзерләү».

[[1917 ел]]ның [[14 июнь|14 июнендә]] Вакытлы хөкүмәт укытучылар мәктәбен укытучылар семинариясе итеп үзгәртелә.&lt;ref&gt;http://rustik68.narod.ru/kazan/1437_kazan_uchit_shkola_tukai-73.html&lt;/ref&gt;

== Уку-укыту процессы ==
Мәктәптә уку 4 ел тәшкил иткән. Мәктәпкә 15 яшькә җиткән егетләр алынган. Укучылар хәрби хезмәттән азат ителә.

Уку-укыту программасына 1-нче сыйныфтан рус теле, математика, дин гыйлеме, табигать белеме, икенче сыйныфтан аларга тарих, география өстәлә. Өченче курстан педагогика һәм дидактика укытыла. Шулай ук рәсем дәресләре, сызым ясау, гимнастика дәресләре керә. Татар теле укытылмый.

Уку-укытуга абруйлы мөгаллимнәр җәлеп ителә. Күпчелек укытучылар руслар була. Татарлардан мәктәптә табигать белемен һәм рус телен [[Ибраһим Терегулов]] белән [[Каюм Насыйри]], дини гыйлемнәрне [[Шиһабетдин Мәрҗани]], аннары [[Таиб Яхин]], рәсем һәм каллиграфияне [[Шакирҗан Таһиров]] укыта. Инспекторлар (хәзергечә — директор булыр иде): [[Мөхәммәтгали Мәхмүтов]] ([[1876 ел|1876]]-[[1881 ел|1881]]), [[Шаһбазгәрәй Әхмәров]] ([[1881 ел|1881]]-[[1900 ел|1900]]), [[Михаил Пинегин]] ([[1900 ел|1900]]-[[1907 ел|1907]]), В.&amp;nbsp;П.&amp;nbsp;Брюханов ([[1907 ел|1907]]-[[1911 ел|1911]]), В.&amp;nbsp;А.&amp;nbsp;Зеленецкий ([[1911 ел|1911]]-[[1912 ел|1912]]), И.&amp;nbsp;М.&amp;nbsp;Крестников ([[1912 ел|1912]]-[[1917 ел|1917]]).

Уку йортына шик белән караучы татар халкының ихтирамын яулау өчен укучыларның әхлак һәм тәртип якларына зур игътибар бирелгән. Укучылар биш вакыт намаз укырга, атнага бер тапкыр булса да мәчеткә барырга, мөселманча киенергә тиеш була. Моны мәктәпнең тәрбиячеләре даими тикшереп торган.

== Бәяләмәләр ==
Мәктәп оештыручылар тоткан максатны акламаган. Рус миссионеры [[Николай Ильминский|Н.&amp;nbsp;Ильминский]], [[Ырынбур Татар укытучылар мәктәбе]] ([[1872 ел|1872]]-[[1890 ел|1890]]) ябылу уңаеннан язганча: «Мәктәпнең ябылуы&amp;nbsp;— бик файдалы гамәл, чөнки бу мәктәп татар-мөселманнарны руслаштыру эшендә үзенең файдасызлыгын күрсәтте, (мәктәпләр) татар фанатизмын киметмиләр, бәлки татар зыялыларын тәрбиялиләр». Ильминский, шулай ук Казан укытучылар мәктәбен дә ябарга киңәш итә.&lt;ref&gt;{{Citation |title=Айдар Хабутдинов. Лидеры нации |url=http://kitap.net.ru/habutdinov/1-10.php |access-date=2017-01-28 |archive-date=2017-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501043848/http://kitap.net.ru/habutdinov/1-10.php |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Шәхесләр ==
=== Җитәкчеләре ===
*

=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан Татар укытучылар мәктәбе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q31444375. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-09-22
| [[Николай Ашмарин]]
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-08-26
|}
{{Wikidata list end}}

=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан Татар укытучылар мәктәбен тәмамлаучылар}}
[[1876 ел|1876]]-[[1917 ел]]ларда эшләү дәверендә әлеге мәктәпнең көндезге бүлеген 396 кеше тәмамлаган. Беренче чыгарылыш [[1880 ел]]да була, ул елны мәктәпне 5 кеше тәмамлый. Укып чыгучылар юллама белән казна мәктәпләренә җибәрелә. Алар мәгърифәт министрлыгы учреждениеләрендә мәҗбүри 6 ел хезмәт куярга тиеш була.

Монда төрле елларда укыган шәхесләрдән язучы һәм сәясәтче [[Гаяз Исхакый]], сәясәтче, II һәм III дәүләт думалары депутаты [[Садри Максуди]], революционер [[Хөсәен Ямашев]], шагыйрь [[Сәгыйть Сүнчәләй]], татар профессиональ театрын оештыручыларның берсе [[Ильяс Кудашев-Ашказарский|Ильясбәк Кудашев-Ашказарский]], галимнәр [[Мөхетдин Корбангалиев]], [[Гыйлем Камай]], [[Гыйбад Алпаров]], педагог [[Нургали Надиев]], дәүләт эшлеклесе [[Мирсәет Солтангалиев]], мөгаллим, [[Хезмәт Батыры]] [[Габдрахман Рәфыйков]]ны атарга була.

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q31444375. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858
| [[Шакирҗан Таһири]]
| [[язучы]]
| 
| [[:commons:Category:Shakirdzhan Tagirov|Shakirdzhan Tagirov]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-01-14
|-
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-10-26&lt;br/&gt;1873-11-07
| [[Мөхетдин Корбангалиев]]
| [[галим]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]&lt;br/&gt;[[Мөселман балалар приюты]]&lt;br/&gt;[[Шәрык клубы]]&lt;br/&gt;[[Казан мөселман хәйрия җәмгыяте]]&lt;br/&gt;[[Казан шәһәр Думасы|Казан шәһәр думасы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]&lt;br/&gt;[[Казан педагогика көллияте]]&lt;br/&gt;[[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]&lt;br/&gt;[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Татарстан Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты]]&lt;br/&gt;[[Мәктәп (журнал)|Мәктәп]]&lt;br/&gt;[[Гыйльми Үзәк]]
| [[:commons:Category:Muhitdin Kurbangaliev|Muhitdin Kurbangaliev]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-06-03
|-
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-03-01
| [[Габдрахман Рәфыйков]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| [[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]
| 
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-05-03
|-
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-03-19
| [[Тимерша Соловьёв]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947
|-
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-02-10
| [[Гаяз Исхакый]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q487596|драматург]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q132349148|Әмирхания мәдрәсәсе]]''&lt;br/&gt;[[Хөсәения мәдрәсәсе]]&lt;br/&gt;[[Таң йолдызы (газета, Казан)|Таң йолдызы]]&lt;br/&gt;[[Ил (гәҗит)|Ил]]&lt;br/&gt;[[Маяк (гәҗит, Петропавел)|Маяк]]
| [[:commons:Category:Ayaz İshaki|Ayaz İshaki]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-07-22
|-
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-07-06
| [[Кәлимулла Хәсәнов|Кәлимулла Хәсәнев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Дума (гәҗит)|Дума]]
| [[:commons:Category:Kalimulla Khasanov|Kalimulla Khasanov]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949
|-
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-01-29
| [[Галимҗан Сәйфетдинев]]
| 
| [[Кызыл байрак (газета)|«Кызыл байрак»]]&lt;br/&gt;[[Аваз (газета)|«Аваз»]]
| 
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-09-10
|-
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-04-09
| [[Гомәр Терегулов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 
| [[:commons:Category:Gomer Teregulov|Gomer Teregulov]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-08-29
|-
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-12-25
| [[Шакир Мөхәммәдъяров]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
|-
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-12-11
| [[Гариф Багданов]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-08-10
|-
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-04-07
| [[Миргазиян Крымов]]
| [[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| [[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]&lt;br/&gt;[[5-нче армия (ЭККА)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1152922|РФ КК гомумгаскәри академиясе]]''&lt;br/&gt;[[МИСиС Илкүләм фән һәм технология университеты]]&lt;br/&gt;[[Россия дәүләт гидрометеорология университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04-15
|-
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-07-13
| [[Мирсәет Солтангалиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[И.В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университеты]]&lt;br/&gt;[[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4313353|Council of People's Commissars on War Affairs]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4397983|Russian Muslim Communist Party]]''
| [[:commons:Category:Mirsaid Sultan-Galiev|Mirsaid Sultan-Galiev]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-01-28
|-
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-01-15
| [[Микъдәт Борындыков|Микъдәт Юныс улы Борындыков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4127433|Бөтенроссия баш штабы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q552978|Эшче-крестьян инспекциясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1695906|РСФСР Милләтләр эшләре халык комиссариаты]]''&lt;br/&gt;[[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q966148|ССРБ Дәүләт банкы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q121806769|БСЭ1/Кожсиндикат]]''&lt;br/&gt;[[Казан утлары (журнал)|Казан утлары]]
| 
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
|-
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-01-13
| [[Фәтхи Бурнаш]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;[[Драматурглар|драматург]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| [[Кызыл Армия (газета, 1918-1921)|«Кызыл Армия»]]&lt;br/&gt;[[Таң (гәҗит, Сембер)|Таң]]&lt;br/&gt;[[«Ватаным Татарстан» газетасы|«Ватаным Татарстан»]]&lt;br/&gt;[[Безнең байрак (гәҗит)|Безнең байрак]]&lt;br/&gt;[[«Чаян» журналы]]&lt;br/&gt;[[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры|Галиәсгар Камал исемендәге Татар театры]]&lt;br/&gt;[[Татарстан китап нәшрияты]]&lt;br/&gt;[[Татар опера студиясе (Мәскәү консерваториясе)|Татар опера студиясе]]&lt;br/&gt;[[КПССның Татарстан өлкә комитеты]]
| [[:commons:Category:Fathi Burnash|Fathi Burnash]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-08-01
|-
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-12-23
| [[Мәкәрим Мәһдиев|Мәкәрим Әдһәм улы Мәһдиев]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| [[Уфа дәүләт «Нур» татар театры]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү татар театры|Мәскәү үзәк татар эшче театры]]&lt;br/&gt;[[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры|Галиәсгар Камал исемендәге Татар театры]]&lt;br/&gt;[[Казан театр укуханәсе|Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсе]]&lt;br/&gt;[[Уфа сәнгать укуханәсе|Уфа сәнгать училищесы]]&lt;br/&gt;[[Башкорт дәүләт академия драма театры]]
| 
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-07-10
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* [http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/main/?path=/pages/ru/2nart/92vistupl/442Sharangina «Казанская татарская учительская школа — новое образовательное заведение для татар (по документам Национального архива Республики Татарстан)»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170703125338/http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/main/?path=%2Fpages%2Fru%2F2nart%2F92vistupl%2F442Sharangina |date=2017-07-03 }}
* [http://tatar-inform.tatar/news/2016/09/13/126004/ Татар укытучылар мәктәбе бик күп татар зыялыларын формалашуга этәргеч биргән, дип саный галимнәр.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160915113152/http://tatar-inform.tatar/news/2016/09/13/126004/ |date=2016-09-15 }}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Инкыйлабкача Казанда югары, урта һәм махсус уку йортлары}}

[[Төркем:Әлифба буенча көллиятләр]]
[[Төркем:1876 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Педагогика көллиятләре]]
[[Төркем:Казан урта һөнәри уку йортлары]]
[[Төркем:1917 елда ябылган уку йортлары]]
[[Төркем:Татар телле урта һөнәри уку йортлары]]</text>
      <sha1>2ud6lx8lbgcivxrc3lp5185pvucmm5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190848</id>
    <revision>
      <id>5969260</id>
      <parentid>5963414</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:47:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34105" sha1="18se7wz3929pwc8mioiman6gewifzvu" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе''' (Югары профессиональ белем бирү федераль дәүләт мәгариф учреждениесе «Н.Э.Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе») — илебезнең иң өлкән ветеринария югары уку йортларыннан берсе. 1873 елның 31 маенда институт булып ачыла, 1994 елда «ветеринария медицинасы академиясе» дәрәҗәсен ала.

Халык хуҗалыгы, шулай ук ветеринария, биология һәм а.х. фәннәре өчен ветеринария табиблары һәм галим-зоотехниклар әзерли, ветеринария институтларын фәнни-педагогик кадрлар белән тәэмин итүдә үзеннән зур өлеш кертте һәм кертә.

2025 елда [[Казан дәүләт аграр университеты]] белән берләштерелә&lt;ref&gt;[https://intertat.tatar/news/agrar-universitet-veterinar-akademiya-belan-kusyla-alda-statny-kyskartu-burycy-tormyi-5870744  Аграр университет ветеринар академия белән кушыла: «Алда штатны кыскарту бурычы тормый».] [[Интертат]], 25.01.2025&lt;/ref&gt;.

== Тарих ==
Ветеринария факультетыннан тыш, академиядә 1930 елдан бирле зооинженерлык факультеты эшләп килә, 1925 елдан 1933 елга кадәр хәрби ветеринария бүлеге була. 1966 елда вуз һәм техникумнарның ветеринария табиблары һәм укытучыларының квалификациясен күтәрү факультеты оештырыла. 1965 елда читтән торып уку факультеты, 1980 елда әзерлек бүлеге ачыла.

1959—1984 елларда академия комплекслы фәнни-тикшеренү һәм уку учреждениесе буларак эшли. Аннары аның фәнни секторы Бөтенсоюз фәнни-тикшеренү ветеринария институты (ВНИВИ) булып үзгәртелә.

Академиядә революциягә кадәр чорда (1878— 1917) 2317 белгеч, 1918 елдан 1992 елга кадәр 12095 ветеринария табибы, 4467 зоотехник әзерләнә, квалификацияне күтәрү факультетында ел саен 600 ләп кеше укый.

1917 елга кадәр гыйльми советта фән магистры дәрәҗәсенә 16 диссертация якланса, 1923 елдан 1992 елгача аларның саны 1340 ка җитә (туларның 250 се докторлык һәм 1090 ы кандидатлык диссертацияләре), шул исәптән институт хезмәткәрләре 762 кандидатлык һәм 112 докторлык диссертацияләре яклый.

Ветеринария академиясен һәм уку, һәм фәнни үзәк итеп формалаштыруда аның Казан университеты белән булган педагогик һәм фәнни элемтәләре зур роль уйный. Бирегә университеттан [[Иван Догел|И. М. Догель]], И.Г.Навалихин, Н.О.Ковальский, [[Борис Арбузов|Б.А. Арбузов]] һәм академик белемле, киң эрудицияле, югары культуралы башка күпләгән профессорлар эшкә килә, Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясендә (КДВМА) безнең илдә һәм чит илләрдә киң танылган ветеринария фәнни мәктәпләре һәм юнәлешләре барлыкка килә. Ветеринария патанатомнары мәктәбен профессор К.Г.Боль терапевт һәм диагностикларныкын профессорлар К.М.Гольцман, Н.П.Рухлядев, Г.В.Домрачев хирургларныкын профессорлар Г. П. Кириллов Л. С. Сапожников, Б. М. Оливков; анатом-физиологларныкын профессорлар Л.А. Третьяков Н.А.Викторов, Е.Н.Павловский; микробиологларныкын академик М.П. Тушнов, профессорлар Х.Х.Абдуллин, А. Н. Сошественский и П. И. Попов; эпизоотологларныкын профессорлар М.Н. Верещагин, X. Г. Гыйззәтуллин; акушерлар мәктәбен профессор А.П. Студенцов һ. б. җитәкли. Алар барысы да — [[ветеринария]] һәм биология фәннәрен үстерү тарихына яңа сәхифәләр язган галимнәр. Академияне тәмамлаган кешеләр арасында 17 Дәүләт премиясе лауреаты, 7 [[Социалистик Хезмәт Каһарманы|Социалистик Хезмәт Герое]], 100 дән артык Россия Федерациясе һәм [[Татарстан Республикасының Атказанган фән эшлеклесе|Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе]], төрле фән академияләренең 11 академигы һәм мөхбир әгъзасы бар.

Академия галимнәренең гистолизатлар турындагы (М.П. Тушнов), гематология буенча (Г.В.Домрачев), ялкынсыну турындагы (К.Г.Боль), хирургия буенча (Б.М.Оливков) хезмәтләре билгеле. И.Н.Ланге себер түләмәсенә каршы вакциналар әзерләү методикасын эшләде. Академиядә ветеринария фәненең күпләгән проблемалары буенча җитди тикшеренүләр алып барыла.

Белгечләр әзерләүгә, фәнне үстерүгә һәм производствога булышлык итүгә керткән зур өлеше өчен академия 1973 елда Ленин ордены белән бүләкләнә.

== Билгеле кешеләре ==
=== Ректорлар ===
* [[Петер Зейфман]] (1873-1881)
* [[Иван Ланге]] (1881-1905)
* К. Гольцман (1905-1907, 1910-1916)
* Г. Кириллов (1907-1910)
* [[Иван Попов (1857)|Иван Попов]] (1916-1918)
* К. Боль (1916-1938)
* В. Мухин (1938-1939, 1943-1945)
* Г. Борисов (1939-1943)
* П. Маширов (1945-1947)
* [[Евгений Павловский]] (1947-1962)
* Хөсәен Гыйззәтуллин (1963-1974)
* Нәҗип Хаҗипов (1975-1988)
* [[Газыйм Идрисов]] (1988-2000)
* Рифат Корбанов (2000-2001)
* ...
* [[Галимҗан Кәбирев]] (2003-2015)
* Рөстәм Равилов (2015-...)

=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан ветеринария институты укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q30257277. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| data-sort-value=&quot;1840&quot; | 1840-07-14
| [[Николай Мельников (1840)|Николай Мельников]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-12-30
|-
| data-sort-value=&quot;1845&quot; | 1845
| [[Иван Ланге]]
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912
|-
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-02-14
| [[Эдуард Леман]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1627196|Pharmazeut]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-03-10
|-
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-07-01
| [[Карл Боль]]
| 
| [[укытучы]]
| 
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-03-25
|-
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-11-07
| ''[[:d:Q18175695|Nikolay Soshestvenskiy]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[укытучы]]
| 
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-01-18
|-
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-11-25
| ''[[:d:Q2995033|Konstantin Skryabin]]''
| ''[[:d:Q12376466|Tartu Veterinary Institute]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27497422|гельминтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| [[:commons:Category:Konstantin Skryabin|Konstantin Skryabin]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-10-17
|-
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-04-13
| [[Леонид Сапожников]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
|-
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-04-30
| [[Михаил Тушнов]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q71135051|патофизиолог]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-09-19
|-
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-04-17
| [[Фердинанд Лая]]
| ''[[:d:Q12376466|Tartu Veterinary Institute]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
| ''[[:d:Q106823762|veterinary scientist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Ferdinand Laja|Ferdinand Laja]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-01-02
|-
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-07-25
| ''[[:d:Q59652687|Boris Olivkov]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]
| 
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-12-09
|-
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-07-08&lt;br/&gt;1895-07-20
| [[Матвей Спиридонов]]
| [[Казан руханилар семинариясе]]&lt;br/&gt;Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-05-01
|-
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-04-23
| [[Александр Демидович]]
| ''[[:d:Q2385041|Беларус авыл хуҗалыгы акдемиясе]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1368409|селекционер]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Alieś Dziemidovič|Alieś Dziemidovič]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-11-05
|-
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-11-25
| [[Андрей Студенцов]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Andrey Studentsov|Andrey Studentsov]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-12-18
|-
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-03-26
| ''[[:d:Q87410939|Васіль Фёдаравіч Пятроў]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-07-05
|-
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-11-21&lt;br/&gt;1904-01-04
| ''[[:d:Q104450584|Кацярына Васілеўна Пятрова]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-01-26
|-
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-01-01
| [[Хәйрулла Абдуллин|Хәйрулла Габдуллин]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
|-
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-09-19
| [[Хөсәен Гыйззәтуллин]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q110528028|veterinary epidemiologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-06-22
|-
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-09-25
| [[Вера Кивалкина]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-06-28
|-
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-04-22
| [[Василий Мосин (1917)|Василий Мосин]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-06-18
|-
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-01-17
| [[Габдуллаҗан Җәләлов]]
| ''[[:d:Q4298331|Мичуринск дәүләт аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| [[:commons:Category:Abdullazyan Zalyalov|Abdullazyan Zalyalov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-09-09
| [[Равис Госманов]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[Казан ветеринария институты]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| [[:commons:Category:Rayis Gosmanov|Rayis Gosmanov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-08-10
| [[Азат Алимов]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q110528028|veterinary epidemiologist]]''
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-05-01
| [[Фатыйх Сибәгатуллин]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[:commons:Category:Fatikh Sibagatullin|Fatikh Sibagatullin]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-06-24
|-
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-04-04
| ''[[:d:Q60830136|Arkady Ivanov]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[галим]]
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-10-01
| [[Рифат Корбанов]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]
| [[:commons:Category:Rifat Dzhamal|Rifat Dzhamal]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-01-03
| [[Анатолий Бозин]]
| 
| ''[[:d:Q2066131|спортчы]]''
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-06-25
| [[Рәис Сөләйманов (1984)|Рәис Сөләйманов]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''
| [[:commons:Category:Rais Suleymanov|Rais Suleymanov]]
| 
|-
| 
| ''[[:d:Q56594566|Eduard Shuralev]]''
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 
| ''[[:d:Q84113109|Danil Mingaleev]]''
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан дәүләт ветеринария институтын тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q30257277. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-06-10
| [[Ибраһим Терегулов|Ибраһим Тереголыв]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875
| [[Исмәгыйль Госманов]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
|-
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-11-07
| ''[[:d:Q18175695|Nikolay Soshestvenskiy]]''
| [[укытучы]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[К. И. Скрябин исемендәге Мәскәү дәүләт ветеринария медицинасы һәм биотехнологиясе академиясе|К.И. Скрябин ис. Мәскәү дәүләт ветеринар медицинасы һәм биотехнология академиясе]]
| 
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-01-18
|-
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-04-13
| [[Леонид Сапожников]]
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[Омск дәүләт аграр университеты|Пётр Аркадьевич Столыпин исемендәге Омск дәүләт аграр университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
|-
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-04-30
| [[Михаил Тушнов]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q71135051|патофизиолог]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-09-19
|-
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882
| ''[[:d:Q24846232|Vasily Kapustin]]''
| [[галим]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-03-29
|-
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889
| ''[[:d:Q20509221|Բորիս Մասինո]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957
|-
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-07-25
| ''[[:d:Q59652687|Boris Olivkov]]''
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[К. И. Скрябин исемендәге Мәскәү дәүләт ветеринария медицинасы һәм биотехнологиясе академиясе|К.И. Скрябин ис. Мәскәү дәүләт ветеринар медицинасы һәм биотехнология академиясе]]
| 
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-12-09
|-
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-06-29
| ''[[:d:Q60827315|Акаевский, Анатолий Иванович]]''
| [[галим]]
| [[Омск дәүләт аграр университеты|Пётр Аркадьевич Столыпин исемендәге Омск дәүләт аграр университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12086829|Bila Tserkva National Agrarian University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304100|Россия биотехнология университеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-10-21
|-
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-07-08&lt;br/&gt;1895-07-20
| [[Матвей Спиридонов]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-05-01
|-
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-05-18
| [[Лев Берг]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-03-30
|-
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-12-26
| [[Александр Барсков]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-05-08
|-
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-11-25
| [[Андрей Студенцов]]
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[:commons:Category:Andrey Studentsov|Andrey Studentsov]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-12-18
|-
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-03-26
| ''[[:d:Q87410939|Васіль Фёдаравіч Пятроў]]''
| 
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;''[[:d:Q4112332|Витебск дәүләт ветеринар медицина академиясе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-07-05
|-
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-09-26
| [[Евгений Павловский|Евгени Павловски]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-01-24
|-
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-11-21&lt;br/&gt;1904-01-04
| ''[[:d:Q104450584|Кацярына Васілеўна Пятрова]]''
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;''[[:d:Q4406401|Самара дәүләт медицина университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4112332|Витебск дәүләт ветеринар медицина академиясе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-01-26
|-
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-01-01
| [[Хәйрулла Абдуллин|Хәйрулла Габдуллин]]
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[Казан ветеринария институты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
|-
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-06-18
| [[Иван Казаков|Ибан Казаков]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-09-02
|-
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-09-04
| [[Хатыйп Казаков]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-11-12
|-
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-11-20
| [[Анатолий Лопырин]]
| [[галим]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-10-08
|-
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-08-27
| [[Вениамин Бушков]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-04-20
|-
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-09-19
| [[Хөсәен Гыйззәтуллин]]
| ''[[:d:Q110528028|veterinary epidemiologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-06-22
|-
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-09-17
| ''[[:d:Q4422633|Georgy Skryabin]]''
| ''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| ''[[:d:Q4201601|Winogradsky Institute of Microbiology RAS]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-03-26
|-
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-04-22
| [[Василий Мосин (1917)|Василий Мосин]]
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-06-18
|-
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-02-18
| ''[[:d:Q131549804|Ирина Хрусталёва]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| [[К. И. Скрябин исемендәге Мәскәү дәүләт ветеринария медицинасы һәм биотехнологиясе академиясе|К.И. Скрябин ис. Мәскәү дәүләт ветеринар медицинасы һәм биотехнология академиясе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12086829|Bila Tserkva National Agrarian University]]''
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-02-02
| [[Җанбәк Әхмәрев]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-01-20
|-
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-03-12
| ''[[:d:Q65031901|Солдатов, Анатолий Петрович]]''
| [[галим]]
| ''[[:d:Q18404991|Федераль хайван үрчетү фәнни үзәге – Академик Л. К. Эрнст исемендәге Бөтенроссия хайван үрчетү институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4398054|Владимир Иванович Вернадский исемендәге Россия дәүләт халык хуҗалыгы университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-05-27
|-
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-10-13
| [[Михаил Жаков (1928)|Михаил Жаков]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| ''[[:d:Q4112332|Витебск дәүләт ветеринар медицина академиясе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-11-16
|-
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-11-01
| ''[[:d:Q4408115|Gennady Sapozhnikov]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q21659422|All-Russian Scientific Research Institute of Fundamental and Applied Parasitology of Animals and Plants named after K.I. Skryabin]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-07-29
|-
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-03-03
| [[Марат Сафин (1935)|Марат Сафин]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-05-09
|-
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-06-14
| [[Әхмәтҗан Булатов]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-03-20
| [[Рафаэль Сибгатуллин]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-03-21
|-
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-04-01
| [[Газыйм Идрисов]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013
|-
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-10-01
| [[Леонид Иванов]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995-06-16
|-
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-09-05
| [[Юныс Кәлимуллин]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-09-04
|-
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-09-09
| [[Равис Госманов]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[:commons:Category:Rayis Gosmanov|Rayis Gosmanov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-03-03
| [[Виктор Бударков]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-03-22
| [[Илдус Ибәтуллин]]
| [[галим]]
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-01-01
| [[Анатолий Калмыков|Анатоли Калмыков]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-11-04
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-09-08
| [[Гөлзадә Сафиуллина]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;[[җырчы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''
| ''[[:d:Q167212|Philharmonia in Samara]]''&lt;br/&gt;[[Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясе]]&lt;br/&gt;[[Татар академия дәүләт опера һәм балет театры|Муса Җәлил исемендәге Татар академия дәүләт опера һәм балет театры]]
| [[:commons:Category:Gulzada Safiullina|Gulzada Safiullina]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-11-12
| [[Рафаил Солтанов]]
| ''[[:d:Q12369333|көрәшче]]''
| [[Останкау]]
| 
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-08-26
|-
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-08-10
| [[Азат Алимов]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q110528028|veterinary epidemiologist]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-01-01
| [[Николай Балакирев]]
| [[галим]]
| [[К. И. Скрябин исемендәге Мәскәү дәүләт ветеринария медицинасы һәм биотехнологиясе академиясе|К.И. Скрябин ис. Мәскәү дәүләт ветеринар медицинасы һәм биотехнология академиясе]]
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-05-20
| [[Рәшит Хәмәдиев]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-08-03
|-
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-06-01
| [[Гальфия Ильясова]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-05-01
| [[Фатыйх Сибәгатуллин]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| [[:commons:Category:Fatikh Sibagatullin|Fatikh Sibagatullin]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-06-24
|-
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-04-04
| ''[[:d:Q60830136|Arkady Ivanov]]''
| [[галим]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-02-02
| [[Рафаэль Юнысов]]
| [[менеджер]]
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-07-22
| ''[[:d:Q25686026|Бурдов, Геннадий Николаевич]]''
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-10-01
| [[Рифат Корбанов]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]
| Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе&lt;br/&gt;[[Татарстан язучылар берлеге]]
| [[:commons:Category:Rifat Dzhamal|Rifat Dzhamal]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-07-15
| [[Әгъзам Гобәйдуллин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Ekzam Gubaydullin|Ekzam Gubaydullin]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-06-16
| [[Марат Әхмәтов (1954)|Марат Әхмәтов]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| [[Татарстан Республикасы Дәүләт Советы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан Республикасы Авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министрлыгы]]
| [[:commons:Category:Marat Akhmetov|Marat Akhmetov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-05-10
| [[Роберт Ильясов (1954)|Роберт Ильясов]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-03-18
| [[Розалия Таҗиева]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-08-18
| [[Фидаил Шакиров]]
| ''[[:d:Q12369333|көрәшче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q220364|zootechnician]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2005&quot; | 2005-09-08
|-
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-12-11
| [[Вәгыйз Минһаҗев]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Vagiz Mingazov|Vagiz Mingazov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-09-19
| [[Ринат Гайзатуллин]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-12
| [[Галимҗан Кәбирев]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-09-28
| [[Рөстәм Равилов|Рөстәм Равилев]]
| 
| 
| [[:commons:Category:Rustam Ravilov|Rustam Ravilov]]
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-01-29
| [[Михаил Афанасьев]]
| [[мэр]]
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-07-23
| [[Тимур Галиев]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''
| [[Татарстан Республикасы Министрлар Кабинеты]]
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-12-21
| [[Алмаз Хисаметдинов|Алмас Хисаметдинев]]
| 
| 
| 
| 
|-
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-11-02
| [[Муса Камалов]]
| [[җырчы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q33999|актёр]]''
| [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры]]
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* Ветеринарная медицина:Русско-татарский энциклопедический словарь / Авт.-сост.: В39 Ф.Набиев, Ф.Кабиров, Г.3.Идрисов, М.X.Харисов; Под общ. ред. Ф.Г.Набиева.— Казань: Магариф, 2010.— 495 с.

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* http://www.ksavm.senet.ru {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170725181213/http://www.ksavm.senet.ru/ |date=2017-07-25 }}

== Моны да карагыз ==
{{Татарстан ЮУЙлары}}

[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:Казан университетлары]]
[[Төркем:Медицина юнәлешле югары уку йортлары]]
[[Төркем:Казан ветеринария медицинасы академиясе]]</text>
      <sha1>18se7wz3929pwc8mioiman6gewifzvu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кирмән яр буе урамы (Казан)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>192598</id>
    <revision>
      <id>5969132</id>
      <parentid>5969081</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:52:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Баныу</username>
        <id>35185</id>
      </contributor>
      <origin>5969132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5967" sha1="cjgxw2hutxbbljixxbqbc9f9mgnbyuh" xml:space="preserve">{{Урам|Казан
|шәһәр       = [[Казан]]
|төбәк     = [[Татарстан]]
|ил      = [[Русия]]
|төзөлә  = 2012
|ачыла = 2015
|исем    }}
'''Кирмән яр буе урамы''' ( ''Кремль яр буе''; {{lang-ru|Кремлевская набережная}}) — Казан үзәгендәге [[Казансу]] елгасы буйлап җәяүлеләр өчен яр буе урамы. [[Казанның Вахитов районы]]на керә.

Хәзерге исемен [[2014 ел]]ның [[25 декабрь|25 декәбренн]]ән йөртә.

== Географиясе ==
Урам [[Киров дамбасы урамы (Казан)|Киров дамбасыннан]] [[Миллениум күпере]]нә кадәр Казансу буйлап бара. Ул якынча бер ярым километр озынлыкта һәм [[Казан кремле|Казан Кремле]] диварларыннан Милли китапханәгә кадәр сузыла.

== Тарих һәм әһәмияте ==
Казансу елгасы буендагы шәһәр аша үтүче җәяүлеләр юлы күп еллар элек була. Ләкин яр буендагы ял итү зонасын тулы хокуклы итеп төзекләндерү 2010 елда башлана. Ул вакытта Кремль янында [[Игенчеләр сарае]] төзелеп, [[Сарай мәйданы (Казан)|Сарай мәйданы ]] комплексы барлыкка килгән була&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.kp.ru/russia/kazan/mesta/kremlevskaya-naberezhnaya/|title=Кремлевская набережная в Казани|accessdate=2026-06-23}}&lt;/ref&gt;.

Яр буе сызы киңәйтелә һәм биредә берничә ел дәвамында заманча йөрү һәм ял итү урыны булдырыла. Яр буеның беренче чираты [[2013 ел]]да — Казанда узган [[Җәйге Универсиада 2013|Бөтендөнья җәйге Универсиада]]га әзер була. Шул вакытта шәһәр халкына һәм кунакларга ике километрлы участок ачыла. Кремль яр буе тулысынча 2015 елда ачыла&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

[[2021 ел]]да Шәһәр көненә ике яңа төзекләндерелгән участок ачыла: су буендагы җәяүлеләр зонасының дәвамы һәм [[Татарстан Республикасы Милли китапханәсе]]ннән «[[Миллениум күпере|Меңьеллык]]» күперенә кадәрге өлеш&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Яр буе — җирле халык һәм туристлар өчен ел әйләнәсендә популяр ял итү урыны. Монда еш кына фестивальләр, күргәзмәләр, иҗади кичәләр, конкурслар һәм башка җәмәгать чаралары үткәрелә&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://visit-tatarstan.com/tt/places/sightseeings/kremlevskaya_naberezhnaya/|title=Кремль яр буе|accessdate=2026-06-23|publisher=visit-tatarstan}}&lt;/ref&gt;.

== Җиһазлар ==
Яр буенда күп санлы рестораннар, кафелар һәм барлар, шулай ук аттракционнар, фонтаннар, скульптуралар һәм башка кечкенә архитектура объектлары урнашкан. Яр башында спорт мәйданчыгы һәм пристань бар.

Йөрү зонасы җәяүлеләр сукмакларын һәм роликта, велосипедта һәм башка транспорт чараларында шуу өчен юлны үз эченә ала, анда шулай ук балалар өчен поезд һәм вагоннар рәвешендәге автопоездлар йөри. Кышын яр буенда «Кышкы шәһәр» төзелә, һәм Россиядә һәм Европада иң озын шугалакларның берсе (бер километр озынлыкта диярлек) оештырыла&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

== Заманча үсеш ==
Кремль яр буе үсешен дәвам итә. «Казан — су өстендәге шәһәр» концепциясе кысаларында монда су транспорты өчен инфраструктура булдырыла. [[Кремль транспорт дамбасы|Ленин дамбасы]] янында кечкенә суднолар, елга трамвайлары һәм шәхси катерлар өчен понтоннар урнаштырыла. Бу яр буен гына түгел, транспорт үзәге дә итә. Ташландык дамбадан Кремль яр буе Казанның иң популяр һәм уңайлы җәмәгать урыннарының берсенә әверелә. Ул тарихи атмосфера белән заманча ял элементларын берләштерә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kzn.ru/meriya/press-tsentr/novosti/na-kremlevskoy-naberezhnoy-v-kazani-ustanovyat-tri-pontona-dlya-vodnogo-transporta/|title=На Кремлевской набережной в Казани установят три понтона для водного транспорта|accessdate=2026-06-23|publisher=kzn.ru}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* [https://www.kp.ru/russia/kazan/mesta/kremlevskaya-naberezhnaya/ Кремлевская набережная в Казани]
[[Төркем:Казанның истәлекле урыннары]]
[[Төркем:Казанның Вахит районы урамнары]]</text>
      <sha1>cjgxw2hutxbbljixxbqbc9f9mgnbyuh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мәхмүтфуат Туктаров</title>
    <ns>0</ns>
    <id>192917</id>
    <revision>
      <id>5969174</id>
      <parentid>5757314</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:18:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yousiphh</username>
        <id>32902</id>
      </contributor>
      <origin>5969174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10433" sha1="piurvmubpme5ls3zt2e64awpgl1xr6e" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем = Мәхмүтфуат Туктаров
| рәсем = Fuad Tuktar.jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = &lt;!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу--&gt;
| рәсем язуы = 
| тулы исем =Мәхмүтфуат Фәсәх улы Туктаров
| һөнәр = публицист,  җәмәгать эшлеклесе
| туу датасы = 05.02.1882
| туу җире = [[РИ]], [[Казан губернасы]], {{туу җире|Чистай өязе|Чистай районында}}, [[Иске Әлмәт вулысы]], [[Күлбай Мораса]]
| гражданлык = {{байраклаштыру|Россия империясе}}→&lt;br/&gt;{{байраклаштыру|Төркия}}
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 19.12.1938
| үлем җире = {{үлем җире|Төркия|Төркиядә}}, [[Әнкара]]
| әти = 
| әни =
| ир = 
| хатын = 
| балалар = 
| бүләк һәм премияләр = 
| сайт =
| башка мәгълүмат = 
}}
{{фш|Туктаров}}
'''Мәхмүтфуат Туктаров''', Мәхмүтфуат Фәсәх улы Туктаров (''[[1882 ел]]ның [[5 февраль|5 феврале]], [[Казан губернасы]], [[Чистай өязе]], [[Күлбай Мораса]] — [[1938 ел]]ның [[19 декабрь|19 декабре]], [[Төркия]], [[Әнкара]]'') — җәмәгать эшлеклесе, сәясәтче, публицист, [[Бөтенрусия оештыру җыелышы]]ның депутаты (''[[1917 ел|1917]]''). [[Казан губернасы]]нда Мөселман комитетының оештыручысы һәм җитәкчесе. [[Париж тынычлык конференциясе|Париж солых конференциясендә]] (''[[1919 ел|1919]]—[[1920 ел|1920]]'') [[Милли Мәҗлес]] вәкиле. Соңгы елларын [[Төркия]]дә [[мөһаҗир]]лектә үткәрә.
[[File:Группа мусульманских депутатов.jpg|thumb|right|300px|[[«Дума» газетасы]]н чыгаручылар. М. Туктаров — уңнан икенче]]
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1882 ел]]ның [[5 февраль|5 февралендә]] [[Казан губернасы]] [[Чистай өязе]] (''хәзерге'' [[Норлат районы]]) [[Күлбай Мораса]] авылында мулла гаиләсендә туган. [[Чистай]] мәдрәсәсен тәмамлагач, төпле белем алу нияте белән [[Казан]]га күчеп килә. [[Казан]]да гимназиядә укый, [[1911 ел]]дан [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]ның юридик факультеты студенты. Казанда яшәгәндә сәүдәгәр Василий Михаил улы Щегловның йортында (''[[Мәскәү урамы (Казан)|Мәскәү урамы]], 54'') фатир алып тора.

Казанда [[татар халкы]]ның милли-азатлык көрәшенә кушылып китә. [[1901 ел]]дан шәкертләрнең сәяси түгәрәге эшендә катнаша. [[1905 ел]]да [[инкыйлаб]] хәрәкәтенә кушыла, халык дружинасына языла һәм [[октябрь]] аенда Казан шәһәр идарәсе бинасында кулга алына. [[1905 ел|1905]]-[[1907 ел]]ларда [[Гаяз Исхакый]], [[Сәгыйть Рәмиев]], [[Шакир Мөхәммәдъяров]] белән берлектә яшьләрнең «Таңчылар» хәрәкәтен оештыра. Хәрәкәтнең исеме [[Таң йолдызы (газета)|«Таң йолдызы»]] газетасы исеменнән алынган. Таңчылар социалист-инкыйлабчылар (''эсэрлар'') фиркасе сәясәте яклы була. [[1906 ел]]дан полиция күзәтүе астына алына. [[1907 ел]]дан [[Петербург]]та яши. II  [[Россия империясенең Дәүләт думасы|Дәүләт Думасының]] мөселманнар фракциясенең түләүле сәркатибе вазифасын башкара. Мөселман хезмәт таифәсе тарафыннан [[татар теле|татар]] һәм [[азәрбайҗан теле|азәрбайҗан]] телләрендә нәшер ителгән [[«Дума» газетасы]]ның төп (эшче) мөхәррире була, [[апрель]]-[[май]] айларында газетаның 6 саны дөнья күрә, аннан  мәхкәмә тарафыннан тыела&lt;ref&gt;[http://www.idmedina.ru/books/encyclopedia/?3386http://www.idmedina.ru/books/encyclopedia/?3386 . Дума (газета). Издательский дом «Медина»]&lt;/ref&gt;.

[[Инкыйлаб]] елларында Ф. Туктаров публицист буларак танылу ала: [[Корылтай (гәҗит)|«Корылтай»]], [[Маяк (гәҗит, Петропавел)|«Маяк»]] газеталары мөхәррире, «[[Казан мөхбире (газета)|Казан мөхбире]]», «[[Ил (газета)|Ил]]», «[[Сүз (газета)|Сүз]]»  газеталары, «[[Мәктәп (журнал)|Мәктәп]]», «[[Ялт-Йолт (журнал)|Ялт-Йолт]]» журналларының авторы була. «Мәхмүт-Фуат Усал» тәхәллүсе белән «''Беренче, икенче вә өченче Думада мөселман депутатлары һәм аларның кылган эшләре''» китабын яза (''[[1909 ел|1909]]'').

[[1917 ел]]гы [[февраль инкыйлабы]]ннан соң [[Казан]]да [[Мөселман комитеты]]ның оештыручысы һәм җитәкчесе (''рәисе'') була.  [[Бөтенрусия мөселманнарының беренче корылтае|Беренче]] (''[[1917 ел]]ның 1-11 мае'') һәм [[Бөтенрусия мөселманнарының икенче корылтае|Икенче]] мөселман корылтайлары эшендә катнаша. Казан шәһәр думасына гласный итеп сайлана. [[Казан губернасы]] Милли Шурасы башкарма комитетына керә. [[1917 ел]]ның азагында [[Казан]] һәм [[Самар]] сайлау округларыннан [[Бөтенрусия оештыру җыелышы]]на (Учредительное собраниегә) депутат булып сайлана. [[Бөтенрусия оештыру җыелышы|Оештыру җыелышы]] [[большевиклар]] тарафыннан куып таратылгач, [[Чистай]] шәһәрендә [[Гариф Бадәмшин]] өендә качып ята. [[1918 ел]]да Комучка ([[Oyıştıru cıyılışı äğzaları komitetı|Оештыру җыелышы әгъзалары комитеты]]) керә.

[[Большевиклар]] [[КПСС|фиркасе]] сәясәтенә кискен каршы булу сәбәпле, [[РСФСР|Совет хакимиятенең]] беренче елларында ук [[мөһаҗир]]леккә китә, [[Париж тынычлык конференциясе|Париж солых конференциясендә]] (18 гыйнвар 1919 — 21 гыйнвар 1920) [[Милләт Мәҗлесе|Милли Мәҗлес]] вәкиле буларак катнаша.

[[1920 ел]]дан башлап, гомеренең соңгы елларын [[Төркия]]дә үткәрә, журналист булып эшли, укыта. [[1938 ел]]ның [[19 декабрь|19 декабрендә]] [[Әнкара]]да вафат.
== Шулай ук карагыз ==
&lt;ul&gt;{{#invoke:wd|properties|linked|qualifier|references|P1038|P1039|format=&lt;li&gt;%p[%r][ (%q)] &lt;/li&gt;}}&lt;/ul&gt;

== Чыганаклар ==
# [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%A2%D0%B0%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%8D%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D1%8C Татарский энциклопедический словарь]. Казань: Институт татарской энциклопедии АН РТ, 1999. ISBN 0-9530650-3-0

== Әдәбият ==
# ''[[Радик Салихов (1965)|Радик Салихов]], [[Рамил Хәйретдинов|Рамиль Хайрутдинов]]''. Республика Татарстан: Памятники истории и культуры татарского народа (конец XVIII – начало XIX веков). К.: Фест, 1995. ISBN 5-900866-01-7

== Сылтамалар ==
* [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%A2%D1%83%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%A4%D1%83%D0%B0%D1%82_%D0%A4%D0%B0%D1%81%D0%B0%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87  Фуат Туктаров турында «Милләттәшләр» сайтында]
* [http://hrono.ru/biograf/bio_t/tuktarov.php   Хронос. Туктаров Махмуд Фуат] 
* [https://socialist-revolutionist.ru/component/content/article/34-people/492-tuktarov-maxmud-fuad  Туктаров Махмуд Фуад. Партия социалистов-революционеров. История]{{Deadlink|date=June 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

{{DEFAULTSORT:Туктаров, Мәхмүтфуат}}
[[Төркем:Журналистлар]]
[[Төркем:Мөхәррирләр]]
[[Төркем:Мәдрәсә тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Россия империясе сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Россия революционерлары]]
[[Төркем:Бөтенрусия оештыру җыелышы депутатлары]]</text>
      <sha1>piurvmubpme5ls3zt2e64awpgl1xr6e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Татарстан Республикасы Хезмәт, халыкны эш белән тәэмин итү һәм социаль яклау министрлыгы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>199580</id>
    <revision>
      <id>5969178</id>
      <parentid>5909969</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:40:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969178</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9538" sha1="tr8devt5mqsgxzq7mxufhikl0zv36k1" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Татарстан Республикасы Хезмәт, халыкны эш белән тәэмин итү һәм социаль яклау  министрлыгы''' ({{lang-ru|{{Label|Q65301186|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q65301186|lang=en}}}}) – Татарстан Республикасы министрлыкларының берсе.
 
== Исемнәре ==
* Казан губерна җәмәгать тәрбиясе Комиссариаты (1917-1918)
* Казан губернасының дәүләт тәэмин итү комиссариаты (1918)
* Казан губернасы башкарма комитетының социаль тәэмин итү бүлеге (1918)
* Хезмәт һәм социаль тәэмин итү Казан губернасы бүлеге (1918-1920)
* ТАССР социаль тәэмин итү халык комиссариаты (1920-1927)
* ТАССР хезмәт һәм социаль тәэмин итү комиссариатының социаль тәэмин итү бүлеге (1927-1928)
* ТАССР социаль тәэмин итү халык комиссариаты (1928-1946)
* ТАССР социаль тәэмин итү министрлыгы (1946-2001)
* ТР Социаль яклау министрлыгы (2001-2007)

== Шәхесләр ==
=== Җитәкчеләр ===
&lt;blockquote&gt;
* 1918-1918 — А. Г. Гинцбург
* 1920–1921 — В. И. Исхаков
* 1921–1923 — С. М. Еникиев
* 1923–1927 — Г. Ф. Фәсхетдинов
* 1928–1930 — А. С. Аитов
* 1930–1937 — Х. М. Җиһаншин
* 1938–1939 — Г. Г. Измайлова
* 1940–1946 — М. Ф. Гайнетдинова
* 1946–1954 — Т. А. Белов
* 1955–1959 — С. А. Александров
* 1959–1977 — Ф. Г. Хәкимова
* 1977–1985 — М. А. Космодемьянская
* 1985–1996 — Г. П. Лоцманова
* 1996–2007 — К. Н. Новикова&lt;ref name=&quot;tatarica&quot;&gt;{{cite web|url=https://tatarica.org/tat/razdely/respublika-tatarstan/ministerstvo-socialnoj-zashchity-respubliki-tatarstan|title = Татарстан Республикасы Социаль яклау министрлыгы|publisher=[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе]]'нең [[Татар энциклопедиясе һәм төбәкне өйрәнү институты]] |work=[[Tatarica (энциклопедия)|Tatarica]] энциклопедиясе|author=|accessdate=[[2025 ел]]ның [[6 март]] көне}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;җитәкчеләр&quot;&gt;{{cite web|url=https://mtsz.tatarstan.ru/tat/rukovoditeli-4710589.htm|title = Җитәкчеләр|publisher=[[Татарстан Республикасы Хезмәт, халыкны эш белән тәэмин итү һәм социаль яклау министрлыгы]] |work= |author=|accessdate=[[2025 ел]]ның [[6 март]] көне}}&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt; 
&lt;blockquote&gt;
* 2007–2014 — А. Р. Шәфигуллин 
* 2014–{{CURRENTYEAR}} — Э. А. Зарипова&lt;ref name=&quot;tatarica2&quot;&gt;{{cite web|url=https://tatarica.org/tat/razdely/respublika-tatarstan/ministerstvo-truda-zanyatosti-i-socialnoj-zashchity-respubliki-tatarstan|title = Татарстан Республикасы Хезмәт, мәшгульлек һәм социаль яклау министрлыгы|publisher=[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе]]'нең [[Татар энциклопедиясе һәм төбәкне өйрәнү институты]] |work=[[Tatarica (энциклопедия)|Tatarica]] энциклопедиясе|author=[https://www.antat.ru/ru/ite/staff/5671/ Евгений Борис улы Долгов]|accessdate=[[2025 ел]]ның [[6 март]] көне}}&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

=== Танылган хезмәткәрләре ===
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q65301186. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q65301186/p580:башлау,p108/Q65301186/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1918-04-08
| 1918-09-11
| ''[[:d:Q133105166|Александр Гинцбург]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-01-04
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| [[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-23
|-
| 1940
| 1957
| ''[[:d:Q133159743|Мәрьям Гайнетдинова]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903
| [[Тимәш]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]&lt;br/&gt;[[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1131600|Дәүләт идарә университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7886765|union organizer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50768646|labor leader]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| No/unknown value
|-
| 1946
| 1954
| [[Тимофей Белов]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-02-13
| [[Тимәш]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-12-22
|-
| 1938
| 1939
| [[Галия Измайлова (халык комиссары)|Галия Измайлова]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-05-15
| [[Казан]]
| 
| ''[[:d:Q19968805|spinner]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28532974|иҗтимагый оештыручысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4345946|фирка эшлеклесе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-09-10
|-
| 1959
| 1977
| ''[[:d:Q133155922|Фәйза Хәкимова]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-03-14
| [[Сәмәкәй]]
| ''[[:d:Q15628703|СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q28532974|иҗтимагый оештыручысы]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4345946|фирка эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-06-13
|-
| 1977
| 1985
| [[Мира Космодемьянская]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-05-03
| [[Сембер]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-05-20
|-
| 1985-03-01
| 2000-06-06
| [[Галина Лоцманова]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-04-04
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q4366447|П. А. Столыпин ис. Идел буе идарә итү институты]]''
| ''[[:d:Q2588761|оста]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1958442|millwright]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
|-
| 1996
| 2007
| [[Клавдия Новикова]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-03-07
| [[Скопин]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]&lt;br/&gt;[[Казан дәүләт медицина университеты]]&lt;br/&gt;[[ТИСБИ]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Klavdiya Novikova|Klavdiya Novikova]]
| 
|-
| 2007
| 2014
| [[Айрат Шәфигуллин]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-09-15
| [[Казан]]
| [[Казан дәүләт финанс-икътисад институты|Казан дәүләт финанс һәм икътисад институты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| 
|-
| 2014
| 
| [[Эльмира Зарипова]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-04-24
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4366447|П. А. Столыпин ис. Идел буе идарә итү институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4397991|Бөтенрусия дәүләт юстиция университеты]]''
| [[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Татарстан министрлыклары}}

[[Төркем:Татарстан Республикасы Хезмәт, халыкны эш белән тәэмин итү һәм социаль яклау  министрлыгы]]
[[Төркем:Татарстан хөкүмәте]]</text>
      <sha1>tr8devt5mqsgxzq7mxufhikl0zv36k1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вепс теле</title>
    <ns>0</ns>
    <id>203103</id>
    <revision>
      <id>5969307</id>
      <parentid>2861075</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T07:43:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8426" sha1="nuk2rlqcpxf6t5gsnwuz733je9248e9" xml:space="preserve">{{тел
|төс= урал
|исем= Вепс теле
|үзисем= vepsän kel'
|илләр =[[РФ]]
|төбәкләр =[[Карелия]],&lt;br /&gt;[[Ленинград өлкәсе]],&lt;br /&gt;[[Вологда өлкәсе]] һ. б.
|сөйләшүче= 3 613 кеше
|дәрәҗә= '''җитди дәрәҗәдә юкка чыгу куркынычы'''&lt;ref&gt;[http://www.unesco.org/languages-atlas/en/atlasmap/language-id-420.html  UNESCO Interactive Atlas of the World’s Languages in Danger]&lt;/ref&gt;
|төркем= Урал гаиләсе
:[[Фин-угыр телләре]]
::Балтик буе-фин теләре
|рәсми тел = [[Вологда өлкәсе]], Бабаев районы, Вепс милли авыл җирлеге (''[[:ru:Сельское поселение Вепсское национальное|ru]]'')
|идарә = {{байрак|Карелия}} [[Карелия]] хөкүмәте
|iso1= –
|iso2= vep
|sil=
}}
'''Вепс теле''' (''үзатамасы'' — vepsän kel') — [[вепслар]]ның теле. [[Карелия]]дә, [[РФ]]нең [[Ленинград өлкәсе|Ленинград]] һәм [[Вологда]] өлкәләрендә, [[Себер]]дә  кулланыла. [[РФ]]дә вепс телендә сөйләшүчеләрнең саны: 5 753 кеше (''[[2002 ел|2002]], халык исәбен алу'') — ↓ 3 613 (''[[2010 ел|2010]], халык исәбен алу'').

== Тарих ==
[[File:Shyoltozero road sign.jpg|thumb|250px|[[Рус теле|Рус]] һәм вепс телләрендә ({{comment|а|аста}}) юл билгесе]]
[[File:Veps bukvar.jpg|thumb|250px|Вепс телендә чыгарылган [[дәреслек]] бите. [[1930 ел|1930]]]]
Вепс теле — [[фин-угыр телләре]]нең берсе, балтика буе-фин төркеменә карый. 3 [[диалект]]ы бар: төньяк, урта һәм көньяк. Диалект аермалыклары башлыча [[фонетика]] һәм [[лексика]] өлкәсендә очрый. Телдәге сөйләшләрнең күпчелеге урта диалектка карый.

== Фонетика ==
[[Фонетика]] өлкәсендә сузыкларның киң һәм тар әйтелеш буенча аерымлануы барлык диалектларда да очрамый. Сузыклар гармониясе (''сингармонизм'') шулай ук барлык диалектларга да хас күренеш түгел. Сингармонизм икенче [[иҗек]]тә туктала. Башка балтик буе-фин теләрендә очрый торган тартыкларның чиратлашуы күренеше вепс телендә күзәтелми. [[Рус теле]]нең көчле йогынтысында тартыкларның алгы рәт сузыклары алдында палатализацияләнү (''йомшару'') күренеше барлыкка килгән, шунлыктан вепс алфавитына нечкә тартыкларны билгеләү өчен өстәмә тамга (’) кабул ителгән.

== Морфология ==
[[Морфология (тел белеме)|Морфология]] өлкәсе [[килеш]]ләрнең күп булуы белән аерылып тора. Вепс телендә ''послелог''лардан яңа килешләр ясалу күренеше дәвам итә. Яңа килешләр ясалу төрле диалектларда һәм сөйләшләрдә бердәй актив бармый. Туганлыкны күрсәтүче терминнарда гына [[тартым]] категориясе бар. [[Фигыль]] күчемле һәм күчемсез төрләнешкә ия, дүрт юнәлеше бар. Фикердән баш тарту махсус баш тарту фигыле ярдәмендә башкарыла.

== Лексика ==
Вепс теле күп гасырлар буе [[рус теле]]ннән [[алынма]]лар алып, үзләштергән.

== Язу ==
{| style=&quot;font-family:Arial Unicode MS; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF&quot;
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | A a
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Ä ä
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | B b
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | C c
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Ç ç
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | D d
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | E e
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | F f
|-
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | G g
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | H h
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | I i
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | J j
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | K k
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | L l
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | M m
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | N n
|-
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | O o
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Ö ö
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | P p
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | R r
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | S s
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Ş ş
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | T t
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | U u
|-
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | V v
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Y y
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Z z
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | Ƶ ƶ
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | ı
| style=&quot;width:3em; text-align:center; padding: 3px;&quot; | ’
| ||
|}
[[1930 ел]]лар башында вепс язуы [[көнбатыш]]тагы урта диалект сөйләшләренә таянып, [[латин алфавиты|латин графикасы]] нигезендә барлыкка килгән. [[1937 ел]]га кадәр вепс телендә урта һәм башлангыч мәктәпләр өчен [[дәреслек]]ләр басылган, әлеге телдә мәктәпләрдә укытылган. Аннары берничә дистә ел буена вепс теле сөйләм теле формасында гына яши.
 
[[1989 ел]]да [[латин алфавиты|латин язуындагы]] вепс әлифбасы торгызылган, вепс теле өчен [[кириллица|кирилл әлифбасы]] да кабул ителгән&lt;ref&gt;[https://regnum.ru/news/814211.html  Алфавит карельского и вепсского языков утвержден в латинской графике.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180325045204/https://regnum.ru/news/814211.html |date=2018-03-25 }} ИА REGNUM, 17.04.2007&lt;/ref&gt;, әмма кириллицада бер генә исемдә [[дәреслек]] басылган. Хәзерге язма вепс теле урта диалектка нигезләнгән, шулай ук башка диалектлардан да кайбер үзенчәлекләр искә алынган.

== Чыганаклар ==
# Большая российская энциклопедия. В 35 томах. Том 5 (Ве-Во). М.: НИ БРЭ, 2006. ISBN 978-5-85270-334-6

== Әдәбият ==
# ''Зайцева М. И.'' Грамматика вепсского языка. Л., 1981.
# Вепсы. ''Китапта'': Прибалтийско-финские народы России. М., 2003.

== Сылтамалар ==
* [https://www.ethnologue.com/18/language/vep/   Veps.] Ethnologue.com

== Искәрмәләр ==
&lt;small&gt;{{искәрмәләр}}&lt;/small&gt;

{{Фин-угыр телләре}}

[[Төркем:Балтыйк буе фин телләре]]
[[Төркем:Вепс теле]]</text>
      <sha1>nuk2rlqcpxf6t5gsnwuz733je9248e9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алманиянең Русиядәге илчелеге</title>
    <ns>0</ns>
    <id>205111</id>
    <revision>
      <id>5969225</id>
      <parentid>4131991</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:34:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969225</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1363" sha1="khd5o6fef0waw2ts9xcgr2koymm7a22" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Алманиянең Русияда илчелеге''' ({{lang-de|Deutsche Botschaft Moskau}}) — [[Россия Федерациясе]]ндә эшләгән [[Алмания]] дипломатик вәкиллек, [[Мәскәү]]нең [[Мосфильмовская урамы]], 56 адресы буенча урнашкан.

[[Алмания]]нең дөньяда иң эре илчелеге булып тора.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20100130055601/http://www.moskau.diplo.de/Vertretung/moskau/ru/02/__Botschaft.html Посольство Федеративной Республики Германия Москва — Посольство&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;]&lt;/ref&gt;

Илчесе резиденциясе [[1956 ел]]дан [[Поварская урамы]], 46 адресы буенча урнашкан.

*Гадәттән тыш һәм тулы вәкаләтле илчесе — [[Рюдигер фон Фрич-Зеерхаузен]].

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://web.archive.org/web/20120908153031/http://www.moskau.diplo.de/Vertretung/moskau/ Германиянең Русияда илчелеге сайты.]

[[Төркем:Россиядә дипломатик вәкиллекләр]]
[[Төркем:Мәскәү]]</text>
      <sha1>khd5o6fef0waw2ts9xcgr2koymm7a22</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>209797</id>
    <revision>
      <id>5969274</id>
      <parentid>5963792</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T22:19:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="114761" sha1="3ga2djqts82cwotvz39yohqznfjrqtg" xml:space="preserve">{{ҮК}}
'''Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты''' ({{lang-ru|Российская академия народного хозяйства и государственной службы при Президенте Российской Федерации}}) — социаль-икътисади һәм гуманитар юнәлештәге белгечләрне әзерләү белән шөгыльләнүче Россия югары уку йорты.

2010 елда Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы Академиясе һәм Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия дәүләт хезмәте академиясе берләшүе, шулай ук башка федераль дәүләт белем бирү учреждениеләрен кушу юлы белән нигез салына.

2024 елның апрель аенда 47 филиал, шулай ук 12 институт, 10 белем бирү үзәге һәм 65 фәнни үзәк эшли иде&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ng.ru/education/2024-04-16/100_162209042024.html|title=Крупнейшие вузы России: анализируем востребованность российских университетов / Образование / Независимая газета|website=www.ng.ru|access-date=2024-10-25}}&lt;/ref&gt;. 

==Белем бирү==
Мәгариф һәм фән министрлыгы мониторингы мәгълүматлары буенча, Академиядә төп вузларда 17 412 студент һәм филиалларны да исәпкә алып, 96 000 артык суммар студент белем алган. Баш вузда көндезге укуны 12 243 студент узды. Студентларның яртысыннан күбрәге көндезге-читтән торып яисә читтән торып 56 000 студент белем ала. Президент академиясендә ел саен Россиядә икътисад өлкәсендә ел саен үткәрелә торган иң зур фәнни вакыйгаларның берсе — «Гайдар форумы»н үткәрелә.

Академия ел саен укучылар, аспирантлар һәм яшь галимнәр өчен Халыкара җәйге мәктәп үткәрә.

== Шәхесләр ==
{{seealso|ru:Институт красной профессуры|ru:Высшая партийная школа при ЦК КПСС}}
=== Җитәкчеләр/Ректорлар ===
'''Кызыл профессура институты'''
* 1921—1931 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Михаил Покровский||ru|Покровский, Михаил Николаевич}}
* 1932—1938 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Павел Юдин||ru|Юдин, Павел Фёдорович}}

'''СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе'''
* 1938—1977 ― ????

'''ССРБ Министрлар Советы каршындагы халык хуҗалыгы академиясе'''
* 1977—1980 — [[Николай Мельников]]{{sfn|Ратькина|1986|с=199}}
* 1981—1986 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Евгений Сергеев||ru|Сергеев, Евгений Михайлович}}
* 1986—1989 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Евгений Смирницкий||ru|Смирницкий, Евгений Константинович}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare|title=Абел Аганбегян, Ректор АНХ (1989–2002): Воспоминания об Академии, о времени и о Гайдаре|publisher=executive.ranepa.ru|access-date=2016-08-19|archive-date=2021-08-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825095543/https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare|url-status=live|accessdate=2025-10-31|archivedate=2021-08-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210825095543/https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://blog.business-analyst.info/2011/09/11/niiorgprom-pervii-direktor/|title=НИИОргпром: первый директор|date=2011-09-11|publisher=Мастерская бизнес-анализа|access-date=2016-08-19|archive-date=2016-08-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20160820004057/https://blog.business-analyst.info/2011/09/11/niiorgprom-pervii-direktor/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* 1989—1992 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Абел Аганбегян||ru|Аганбегян, Абел Гезевич}}{{sfn|БЭС|2002|с=}}

'''Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы академиясе'''
* 1992—2002 — Абел Аганбегян
* 2002—2010 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Владимир Мау||ru|Мау, Владимир Александрович}}

'''Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты'''
* 2010—2023 — Владимир Мау
* 2023—{{CURRENTYEAR}} — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Алексей Комиссаров||ru|Комиссаров, Алексей Геннадиевич}}

=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q2822458. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q2822458/p580:башлау,p108/Q2822458/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4401166|Mikhail Rutkevich]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-10-02
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q4483619|Faculty of Physics of the Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-07-16
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60695133|Астахов, Александр Семёнович]]''
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-07-13
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q1961160|Мәскәү дәүләт таучылык университеты]]''
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-07-21
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4458584|Yury Tikhomirov]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-07-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Yury Tikhomirov|Yury Tikhomirov]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-11-17
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q318430|Abel Aganbegyan]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-10-08
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Abel Aganbegyan|Abel Aganbegyan]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q22045790|Sandzhi Koteev]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-04-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-09-16
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q24925000|Valery Kushlin]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-07-01
| 
| ''[[:d:Q4123106|Идел ил су ташымасы үнивиристите]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109884720|Ростислав Леонидович Ковалевский]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-01-06
| ''[[:d:Q2472971|Krasne]]''
| ''[[:d:Q9397809|Zhytomyr Ivan Franko State University]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-12-25
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4516801|Valery Chichkanov]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-07-25
| [[Верхотурье шәһәр бүлгесе]]
| [[Урал дәүләт тау университеты|Урал дәүләт тау эше университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| [[:commons:Category:Valery Chichkanov|Valery Chichkanov]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-09-18
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4427092|Andrey Sokolov]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-02-01
| [[Юрьев-Польский]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-09-11
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18428036|Afrand Dashdamirov]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-03-12
| [[Бакы]]
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-04-07
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15063892|Galina Avanesova]]''
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-11-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15075259|Vladimir Sulitskiy]]''
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-04-06
| [[Пермь]]
| 
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q55168646|Âkov Andreevič Plâjs]]''
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-02-16
| [[Костанай өлкәсе|Куштанай өлкәсе]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109488456|Деркач, Анатолий Алексеевич]]''
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-08-07
| [[Киев өлкәсе]]
| ''[[:d:Q4267928|University of Luhansk]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-06-07
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4495437|Aleksandr Khandruev]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-08-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4173373|Vadim Yevseyev]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-03-12
| 
| ''[[:d:Q1751487|Көньяк Россия дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16668997|Aleksandr Kurennoy]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-05-26
| [[Клинцы]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q78195882|Lidia A. Nudnenko]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-03-30&lt;br/&gt;1947
| ''[[:d:Q201979|Talmenka]]''
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| [[хокук белгече]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97315925|Aleksandr Nagorny]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-12-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-04-16
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60695079|Солдатов, Сергей Александрович]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-04-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| [[галим]]
| 
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-10-17
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q24010743|Анцупов, Анатолий Яковлевич]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-07-09
| 
| ''[[:d:Q1751487|Көньяк Россия дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q50843002|Viktor Vasilevitsj Voronov]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-09
| [[Чита]]
| [[Иркутск илкүләм тикшеренү техник университеты]]
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q21133465|Шарков, Феликс Изосимович]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-07-20
| [[Карабаш (Мария Посады районы)]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Чуаш дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15088636|Vladimir Razuvayev]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-09-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 
| 
|-
| 2015
| 2021
| ''[[:d:Q16145734|Sergei Scherbov]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| 
| ''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
| ''[[:d:Q12360779|демограф]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Елена Зарецкая]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-04-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]
| 
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-03-30
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4420604|Yury Sinyagin]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-06-22
| [[Сембер]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты|Илья Николаевич Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15074621|Sergej Mjasojedov]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-10-01
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108885758|Sergei Zuev]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-04-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q61750959|Military Institute of Foreign Languages]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97209072|Irina Lwowna Timonina]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-05-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q112989347|Залужный, Александр Гаврилович]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-06-05
| [[Жовти Воды|Жовти-Воды]]
| ''[[:d:Q4166273|Donetsk High Military Political School of Engineering and Communication Forces]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201806|Hryhoriy Skovoroda Institute of Philosophy of the National Academy of Sciences of Ukraine]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4113278|Александр һәм Николай Григорьевич Столетовлар исемендәге Владимир дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15204746|Aleksandr Agadzhanyan]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-05-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q58914999|Veniamin Kaganov]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-04-23
| ''[[:d:Q7280758|Derevyannoye]]''
| ''[[:d:Q4361461|Петрозаводск дәүләт университеты]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4285526|Владимир Мау]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-12-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| [[:commons:Category:Vladimir Mau|Vladimir Mau]]
| 
|-
| 2002
| 
| [[Ольга Васильева]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-01-13
| [[Бөгелмә]]
| ''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304073|М.А. Шолохов ис. Мәскәү дәүләт гуманитар университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| ''[[:d:Q83307|министр]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[:commons:Category:Olga Vasilyeva|Olga Vasilyeva]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q112498056|Natalya Krivova]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-01-27
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4480363|Sergey Fabrichny]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-01-10
| ''[[:d:Q2628154|Starobesheve Raion]]''
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[:commons:Category:Sergey Fabrichny|Sergey Fabrichny]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q71782085|Ibragim Fargiyev]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| ''[[:d:Q4077181|Bamut]]''
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4114529|ССРБ Саклану министрлыгының хәрби институты]]''
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q462390|доцент]]''
| [[:commons:Category:Ibragim Fargiyev|Ibragim Fargiyev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q121849543|Svetlana Eremeeva]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q19829999|культуролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4077291|Կոնստանտին Բանդուրովսկի]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964
| [[Луганск]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[шагыйрь]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60975133|Блинов, Владимир Игоревич]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-12-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 2014-03
| 
| ''[[:d:Q4491169|Yuliya Florinskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
| 
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12360779|демограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19908834|Michail Olegovitsj Sjachov]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-05-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4400088|Elena Rumyantseva]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-10-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q116234703|Oleg V. Aurov]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-10-08
| [[Обнинск]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q104524412|Igorʹ Vladislavovich Ponkin]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-03-18
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4351538|Пирем хәрби ракета гаскәрләре институты]]''
| [[хокук белгече]]
| [[:commons:Category:Igor Ponkin|Igor Ponkin]]
| 
|-
| 2012
| 
| ''[[:d:Q136290852|Konstantin Kazenin]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-06-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12360779|демограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q116234171|Caucasologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]
| 
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-12-30
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4245114|Olga Kuznetsova]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-12-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4217699|Кафедра сацыяльна-эканамічнай геаграфіі замежных краін]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15686434|Andreĭ Rossomakhin]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-04-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q214341|Амстердам университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q929378|Санкт-Петербургтагы Европа университеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q58968|интеллектуал]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33176607|мәгърифәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11814411|documentarian]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16272019|Sergey Alekseyev]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-05-29
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304076|Мәскәү дәүләт индустрия университеты]]''
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Sergej Alekseev (jurist)|Sergej Alekseev (jurist)]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4203533|Aleksey Isayev]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-08-15
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1493121|хәрби тарих белгече]]''
| [[:commons:Category:Alexey Isaev (historian)|Alexey Isaev (historian)]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q107555904|Tanshina, Natalya Petrovna]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-07-04&lt;br/&gt;1974
| [[Коломна]]
| ''[[:d:Q4304085|Дәүләт социаль-гуманитар университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 
| 
|-
| 2018-05-28
| 
| ''[[:d:Q50248216|Nikolai Litvinov]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-09-07
| ''[[:d:Q4154278|Dalniye Zelentsy]]''
| ''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q41546637|викимедиачы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038345|википедияче]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Litvinov (wikimedian)|Nikolai Litvinov (wikimedian)]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56886003|Alexei Kassian]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-02-29
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 2013
| 2022
| [[Екатерина Шульман]]
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-08-19
| [[Тула]]
| ''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5537326|George Brown Polytechnic]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Ekaterina Schulmann|Ekaterina Schulmann]]
| 
|-
| 2015-09-01
| 
| ''[[:d:Q112563215|Richard Connolly]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979
| 
| 
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 2016
| 2022
| ''[[:d:Q125689503|Ksenia Luchenko]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-06-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
| [[:commons:Category:Xenia Luchenko|Xenia Luchenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q20819745|Mikhail Nemtsev]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-02-28
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q779992|Алтай дәүләт педагогика университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q757391|Central European University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201572|РФА СБ математика институты]]''
| [[шагыйрь]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4154699|Anna Danilova]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-11-24
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33231|фотограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q102738459|Viktor Vakhstayn]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-01-23
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q2324493|Виссарион Григорьевич Белинский исемендәге Пенза педагогика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4303876|Moscow School of Social and Economic Sciences]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q230899|Манчестер университеты]]''&lt;br/&gt;[[Югары икътисад мәктәбе|&quot;Югары икътисад мәктәбе&quot; илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| [[:commons:Category:Viktor Vakhstayn|Viktor Vakhstayn]]
| 
|-
| 2016-01-01
| 
| ''[[:d:Q55654255|Vladimir Nazarov]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-12-23
| [[Мәскәү]]
| 
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19909514|Dmitry Uzlaner]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-01-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Uzlaner|Dmitry Uzlaner]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16929631|Siranush Petikyan]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-06-02
| ''[[:d:Q39565|Gavar]]''
| ''[[:d:Q492766|Нижгар ил үнивирситите]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q124002453|Mikhail Shumilin]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-11-13
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q136651561|Nikita Pivovarov]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-01-22
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q65128484|Тимонин, Сергей Андреевич]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-07-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| [[галим]]
| 
| 
|-
| 2013
| 
| ''[[:d:Q44293680|Aleksandr Piperski]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-10-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15143191|science communicator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[Гыйльми хезмәткәр]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
|-
| 2011
| 
| ''[[:d:Q41798558|Alexandra Bozhechkova]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 2016-06-01
| 2023-05-26
| ''[[:d:Q56458773|Sergey Parinov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2013-09-01
| 2020-01-16
| ''[[:d:Q57005759|Christopher J Gerry]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1075104|Эссекс университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 2013-11-01
| 
| ''[[:d:Q57359155|Tatyana Kotova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2019-03-26
| 
| ''[[:d:Q57412689|Mikhail Rogov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4201516|И. Е. Репин исемендәге Санкт-Петербург сынлы сәнгать, скульптура һәм архитектура институты]]''&lt;br/&gt;[[Россия дәүләт гуманитар университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304031|Мәскәү дәүләт автомобил-юл техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2021-09-01
| 
| ''[[:d:Q57486992|Vladimir Osipov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 2015-08-10
| 
| ''[[:d:Q58210227|Mikhail Alexandrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2014-09-01
| 
| ''[[:d:Q64865014|Ekaterina Ilyushechkina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q65040144|Dmitry Maslov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2013-02-17
| 
| ''[[:d:Q92343260|Evgeny A Demekhin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2019-09-01
| 2020-03-01
| ''[[:d:Q95661215|Denis Davydov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 2016-05-26
| 
| ''[[:d:Q96223760|Marianna Sachkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97976129|Peter Kaznacheev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q193727|Джон Һопкинс үниверситеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4138528|Гимназия № 1515]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
|-
| 2013-09-02
| 2018-12-31
| ''[[:d:Q111281844|Mikhail Zhivlov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q124363309|Daniil Aleksandrovich Burov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q131927851|Dmitry Repin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q132234338|Dmitry Katalevsky]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

=== Тәмамлаучылар === 
{{seealso|Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясен тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q2822458. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q2822458/p580:башлау,p69/Q2822458/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 
| 
| [[Алексей Насакин]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-03-28
| ''[[:d:Q23957952|Теләтники]]''
| 
| [[КамАЗ]]
| 
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-11-23
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108786528|Сахаров, Владимир Севастьянович]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-28
| [[Брянск]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-02-19
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q63313322|Leonard Vid]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-11-09
| [[Запорожье]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97163938|Ryszard Rafajłowicz]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-05-12
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Мөхәммәт Сабиров]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-03-29
| [[Кушнаренко районы|Кушнарин районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-03-09
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4344058|Nikolay Aleksandrovitsj Panitsjev]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-08-03
| ''[[:d:Q675279|Drybin district]]''
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 1980
| ''[[:d:Q97746553|Мікалай Аляксеевіч Сташанкоў]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-15
| ''[[:d:Q4168986|Драгелі]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 1980
| ''[[:d:Q4492496|Anatolii Franchuk]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-09-08
| ''[[:d:Q4113153|Volodymyrivka]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]
| ''[[:d:Q4426236|Council of Ministers of Autonomous Republic of Crimea (Ukraine)]]''&lt;br/&gt;[[Украинаның Югары Радасы]]
| 
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-07-07
|-
| 
| 1981
| ''[[:d:Q55103867|Kerim Kerimov]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-11-07
| [[Фыстыглы]]
| [[инженер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56309993|Логинов, Лев Николаевич]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-10-23
| [[Иланский|Илански]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-10-06
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q86606944|Шестаков, Альфред Евгеньевич]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-01-17
| [[Салехард]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4297325|Viktor Mikhailov]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-04-01
| [[Куандык]]
| [[инженер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Victor Mikhailov|Victor Mikhailov]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-11-30
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18045004|Valentin Ivanovitsj Dvoeretsjenskiy]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-01-07
| ''[[:d:Q16655141|Izberdeyevskiy Raion]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-09-02
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q43559366|Aleksandr Maslov]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-05-07
| [[Сергиев Посад]]
| ''[[:d:Q1979607|финансист]]''
| ''[[:d:Q488981|Европа реконструкция һәм үсеш банкы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304015|Moscow Narodny Bank]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q670084|Vnesheconombank]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q966148|ССРБ Дәүләт банкы]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013
|-
| 
| 1985
| [[Ринат Кудашев]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-03-21
| [[Табанлыкүл (Бүздәк районы)|Табанлыкүл]]
| ''[[:d:Q811122|төзүче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-11-09
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4497489|Georgy Khizha]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-05-02
| [[Ашкабад]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q71164264|Спицын Анатолий Тихонович]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-05-24
| [[Апшеронск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-07-12
|-
| 
| 1988
| [[Гаяз Сәхәпов]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-01-14
| [[Яңа Нәдер]]
| 
| [[Татнефть]]&lt;br/&gt;[[Түбәнкаманефтехим]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4336636|Viktor Orlov]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-03-23&lt;br/&gt;1940-03-22
| [[Черногорск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Victor Orlov|Victor Orlov]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-08-23
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16692683|Yury Rossikhin]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-12-15
| [[Красноярск крае]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-01-17
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4244590|Gennady Kudryavtsev]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-10-09
| [[Спасск-Дальний]]
| [[инженер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q25483992|Қалық Абдуллаұлы Абдуллаев]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-06-28
| [[Каскасу]]
| [[галим]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-12-13
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q96371169|Petr Matyashov]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-01-03
| ''[[:d:Q4462766|Трехстенки]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Petr Matyashov|Petr Matyashov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15067260|Viktor Ivanov]]''
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-01-17
| [[Болотное]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97279782|Kazimierz Nowak]]''
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-05-07
| [[Седльце|Чедлсе]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97343663|Ильясов, Сиражутдин Магомедович]]''
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-12-05
| ''[[:d:Q6662994|Chitur]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1438721|Laksky District]]''
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-05-13
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q47486719|Разумов, Владимир Владимирович]]''
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-01-25
| [[Балакау]]
| [[эшкуар]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-05-27
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4075193|Aleksey Bazarov]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-10-12
| [[Новгород өлкәсе]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-02-25
|-
| 
| 1984
| ''[[:d:Q43315538|Jagmoer Ovezovitsj Ovezov]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945
| [[Сәрдар (Төрекмәнстан)|Сәрдар]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60172267|Yuri Mischeryakov]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-01-01
| [[Агадыр]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q266569|рәссам-мультипликатор]]''
| 
| [[:commons:Category:Yuri Mischeryakov|Yuri Mischeryakov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97280605|Viktor Tiatin'kin]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-12-14
| [[Түбән Новгород]]
| [[инженер]]&lt;br/&gt;[[галим]]
| 
| [[:commons:Category:Viktor Tyatinkin|Viktor Tyatinkin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q40006426|Viktor Gnevko]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-02-28
|-
| 
| 
| [[Евгений Ипполитов]]
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-06-03
| [[Сәмәрканд]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[эшкуар]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2005&quot; | 2005-01-17
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q24678|Amangeldy Muraliyev]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-08-07
| ''[[:d:Q12830707|Kum-Arık]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 1992
| ''[[:d:Q16693499|Mykola Butko]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-11-07
| ''[[:d:Q4242555|Kruty]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4513533|Chernihiv Polytechnic National University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4513537|Chernihiv Radio Equipment Plant]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q26243760|Aleksandr Zharkov]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-08-06
| 
| [[галим]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-07-20
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q84314157|Tatsyana Holubeva]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-06-27
| [[Кричев|Крычау]]
| [[инженер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97165298|Wiesław Słomka]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-08-14
| [[Радом]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-02-25
|-
| 
| 
| [[Валентин Друсинов]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-04-05
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Valentin Drisinov|Valentin Drisinov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q105941942|Valery Sukhanov]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-11-28
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q190414|Профессор Николай Егорович Жуковский исемендәге Үзәк аерогидродинаминка институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q111419918|Косиков, Михаил Филиппович]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-10-30
| [[Рязань]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q2995350|Nikolai Kharitonov]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-10-30
| ''[[:d:Q23837938|Rezino]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26252897|agricultural economist]]''
| 
| [[:commons:Category:Nikolay Kharitonov|Nikolay Kharitonov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q12555300|Kamaltun Muchamedschanow]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-09-20
| ''[[:d:Q2550792|Katonkaragay District]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q29883665|Vasily Tarasyuk]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-10-10
| ''[[:d:Q4266133|Lomachyntsi]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vasily Tarasyuk|Vasily Tarasyuk]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-05-06
|-
| 
| 
| [[Валентина Савостьянова]]
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-09-21
| [[Донецк]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2026&quot; | 2026-04-07
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q96172322|Vyacheslav Kiselev]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-06-03
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vyacheslav Kiselev|Vyacheslav Kiselev]]
| 
|-
| 
| 
| [[Валентина Матвиенко]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-04-07
| [[Шепетивка]]
| ''[[:d:Q4379628|провизор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[губернатор]]
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Valentina Matviyenko|Valentina Matviyenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q9367670|Uladzimir Adaszkevich]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-11-15
| [[Казловшчына (Ашмянский районы)|Казловшчына]]
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q13031358|MaAZ]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Олег Ермилов]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-12-12
| [[Уфа]]
| [[галим]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q70252956|Sergey Opyonyshev]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-01-03
| ''[[:d:Q776191|Rodino, Rodinsky District, Altai Krai]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110830157|Aleksandr Suvorov]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-02-23
| [[Гагарин (Смоленск өлкәсе)|Гагарин]]
| 
| [[Федерация Советы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4163341|Igor Dobayev]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-05-20
| ''[[:d:Q182902|Chita Oblast]]''
| [[галим]]
| ''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 1991
| ''[[:d:Q24954869|Эсенгул Касымович Омуралиев]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-09-14
| ''[[:d:Q20629371|Тон]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-02-25
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q91964869|Светлана Гвоздева]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-05-24
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 
| 
|-
| 1989
| 1989
| ''[[:d:Q124818793|Ələkbər Qəmərli]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-12
| [[Нахчыван]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q105425483|arbitrator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| ''[[:d:Q4294856|Ministry of Justice]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Рафаэль Юнысов]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-02-02
| [[Мәлләтамак]]
| [[менеджер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 1988
| ''[[:d:Q4209170|Sergey Kalashnikov]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-07-03
| [[Астана]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q1467445|Новосибирск дәүләт техник университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| [[:commons:Category:Sergey Kalashnikov|Sergey Kalashnikov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q448872|Valeri Tokarev]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-10-29
| ''[[:d:Q753201|Kapustin Yar]]''
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''&lt;br/&gt;[[Галәмче|космонавт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Valery Tokarev|Valery Tokarev]]
| 
|-
| 
| 1999
| ''[[:d:Q754209|Anatoly Kvochur]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-04-16
| ''[[:d:Q4274639|Mazurivka]]''
| ''[[:d:Q105550321|military aviator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q730242|очучы-сынаучы]]''&lt;br/&gt;[[офицер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| ''[[:d:Q420843|Komsomolsk-on-Amur Aircraft Production Association]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188508|Russian Aircraft Corporation MiG]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q282717|Gromov Flight Research Institute]]''
| [[:commons:Category:Anatoly Kvochur|Anatoly Kvochur]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-04-15
|-
| 
| 1996
| ''[[:d:Q4142300|Valery Golubev]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Valery Golubev|Valery Golubev]]
| 
|-
| 
| 1995
| ''[[:d:Q4506042|Valentin Tsoy]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-11-29
| [[Җома]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4315137|Национальный центр развития инновационных технологий]]''
| [[:commons:Category:Valentin Tsoi (economist)|Valentin Tsoi (economist)]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-06-12
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4204410|Yevgeny Istomin]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-07-23
| ''[[:d:Q1103108|Кабанск районы]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q1628775|Санкт-Петербург дәүләт су коммуникацияләре университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4443030|Mikhail Stolyarov]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-10-19
| [[Нәриман районы|Нариман районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q31452821|Abdoujapar Tagaev]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-03-31
| ''[[:d:Q2556736|Ozgon District]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-01-12
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60677612|Natalia Pilyus]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-10-10
| [[Лебедын]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Natalia Pilus|Natalia Pilus]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4265094|Vladimir Loginov]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-11-18
| [[Онега (шәһәр)|Онега]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-10-17
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q26776668|Sergey Bazhanov]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-08-23
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q806798|банкир]]''&lt;br/&gt;[[эшкуар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт икътисад университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4231615|Контактор (завод)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201126|Incombank]]''
| [[:commons:Category:Sergey Bazhanov|Sergey Bazhanov]]
| 
|-
| 
| 1995
| ''[[:d:Q60834993|Mikhail Ponomaryov]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-01-01
| ''[[:d:Q4429544|Sonsovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-03-13
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q116490461|Аляксандр Мікалаевіч Каўтуненка]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-02-08
| [[Иркутск]]
| 
| ''[[:d:Q2628140|Беларус дәүләт техника университеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-04-20
|-
| 
| 
| [[Алексей Гордеев]]
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-02-28
| [[Франкфурт-ам-Одер]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q83307|министр]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexey Gordeyev|Alexey Gordeyev]]
| 
|-
| 
| 1991
| ''[[:d:Q3954606|Nikolay Shipil']]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1200975|Pulkovo Aviation Enterprise]]''&lt;br/&gt;[[Hawa transportı buyınça federal' agentlıq]]&lt;br/&gt;[[Аэрофлот]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q727452|Rossiya]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Shipil|Nikolai Shipil]]
| 
|-
| 
| 1992
| ''[[:d:Q4126109|Valery Voskoboynikov]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-11-29
| [[Краснодар крае]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[ССРБ Югары Шурасы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4146817|Goskomoboronprom Rossii]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q97197871|Ministry of defence industries of the Russian Federation]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1961355|NPO Saturn]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3442298|Росавиакосмос]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4294632|Ministry of Industry and Energy of the Russian Federation]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2028312|Россия Федерациясенең сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы]]''
| [[:commons:Category:Valery Voskoboynikov|Valery Voskoboynikov]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-02-07
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18278938|Fedot Tumusov]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-06-30
| ''[[:d:Q20628152|Yedyugeysky Rural Okrug]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Fedot Tumusov|Fedot Tumusov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q98497160|Yuriy Kurin]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-04-29
| [[Иркутск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Yuriy Kurin|Yuriy Kurin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q111794304|Aleksandr Pekarsh]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-06-30
| [[Кенәл]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''
| ''[[:d:Q420843|Komsomolsk-on-Amur Aircraft Production Association]]''
| [[:commons:Category:Aleksandr Pekarsh|Aleksandr Pekarsh]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q744157|Vyacheslav Nagovitsyn]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-03-02
| [[Глазов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Vyacheslav Nagovitsyn|Vyacheslav Nagovitsyn]]
| 
|-
| 
| 1997
| ''[[:d:Q4518244|Sergey Aleksandrovitsj Tsjoerkin]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-11-22
| [[Вологда]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q91966370|Yuliya Peskovskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-07-10
| [[Сызран]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Yuliya Peskovskaya|Yuliya Peskovskaya]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109490538|Виталий Николаевич Демидкин]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-01-23
| [[Коломна]]
| 
| ''[[:d:Q294405|Alpha Group]]''
| [[:commons:Category:Vitaly Demidkin|Vitaly Demidkin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4083373|Andrey Belyaninov]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-07-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q806798|банкир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Andrey Belyaninov|Andrey Belyaninov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4112013|Irina Virganskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-06
| [[Ставрополь]]
| ''[[:d:Q1227195|political economist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 
| [[:commons:Category:Irina Virganskaya|Irina Virganskaya]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4233541|Maxim Korobov]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-12-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 
| 
|-
| 
| 1991
| ''[[:d:Q4197243|Aleksey Ivonin]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-01-20
| [[Зуи (Зуевка районы)|Зуи]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4495792|Хардиков, Юрий Анатольевич]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-05-03
| ''[[:d:Q1799536|Melnikovo]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2001
| ''[[:d:Q16646745|Boris Dubrovsky]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-11-22
| [[Магнитогорск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Boris Dubrovsky|Boris Dubrovsky]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q55200038|Alasgar Tagiyev]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-07-01
| [[Бакы]]
| [[галим]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56308410|Владимир Уйба]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-10-04
| [[Омск]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| [[:commons:Category:Vladimir Uyba|Vladimir Uyba]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q137298646|Байкадамов, Наурызбай Сейткалиевич]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-01-17
| [[Махамбетов]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4110582|Viktor Videneyev]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-12-15
| [[Ишембай]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2007
| ''[[:d:Q55107197|Nina Chernyaeva]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-04-29
| ''[[:d:Q24565237|Podolkhovsky]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Nina Chernyaeva|Nina Chernyaeva]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q111669594|Юрий Клепиков]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-02-27
| [[Валуйки]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4059393|Әдһәм Акбулатов]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-06-18
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Edkham Akbulatov|Edkham Akbulatov]]
| 
|-
| 
| 1998
| ''[[:d:Q4133844|Aleksandr Garnayev]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-09-01
| [[Жуковский (Мәскәү өлкәсе)|Жуковски (Мәскәү өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q730242|очучы-сынаучы]]''&lt;br/&gt;[[офицер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2095549|очучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q188508|Russian Aircraft Corporation MiG]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q282717|Gromov Flight Research Institute]]''&lt;br/&gt;[[Аэрофлот]]
| [[:commons:Category:Alexander Garnaev|Alexander Garnaev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4300285|Молдавер, Владимир Ильич]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-01-18
| [[Стародуб]]
| [[инженер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4382568|Mikhail Prusak]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-02-23
| ''[[:d:Q4160644|Dzhurkiv]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Mikhail Prusak|Mikhail Prusak]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-08-26
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16669885|Renat Layshev]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-10-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q41583|тренер]]''
| ''[[:d:Q4406508|Sambo 70]]''
| [[:commons:Category:Renat Lajshev|Renat Lajshev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16699429|Irina Solovyova]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-08-23
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Irina Solovieva|Irina Solovieva]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18740988|Oleg Igorevitsj Orlov]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-07-02
| [[Житомир]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| ''[[:d:Q4304082|Россия медицина университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 2007
| ''[[:d:Q28497406|Viktor Grib]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-04-11
| [[Жуков (шәһәр)]]
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-04-09
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q41199756|Valery Ivanov]]''
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-09-14
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Valery Ivanov|Valery Ivanov]]
| 
|-
| 
| 2007
| [[Таһир Саматов]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-07-01
| [[Казан]]
| [[мөфти]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27849290|экскаватор машинисты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2561741|crane driver]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2775569|train driver]]''
| [[Хант-Манси автономияле округы мөселманнары Диния нәзарәте]]&lt;br/&gt;[[Россия мөселманнары Диния нәзарәте]]&lt;br/&gt;[[Үзәк диния нәзарәте]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4188622|Andrey Zakharov]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-08-10
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q4064597|Амур дәүләт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q128509|School of Civic Education]]''
| [[:commons:Category:Andrey Zakharov|Andrey Zakharov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4292774|Alexander Anatolevich Migulya]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-12-24
| [[Междуреченск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4327599|Сергей Носов]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-02-17
| [[Магнитогорск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Sergei Nosov|Sergei Nosov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19478804|Александр Котов]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-04-10
| ''[[:d:Q3738786|Strugi Krasnye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexander Kotov|Alexander Kotov]]
| 
|-
| 
| 1995
| ''[[:d:Q30345617|Яков Силин]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-05-17
| ''[[:d:Q893317|Glubokoye District]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Урал дәүләт икътисад университеты]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q39391943|Aleksey Shabunin]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-03-13
| [[Кемерово]]
| [[хирург]]&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4397981|Россия дәвамлы медицина һөнәри белем алу академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145421|С. П. Боткин исемендәге шәһәр клиник хастаханәсе]]''
| [[:commons:Category:Alexey Shabunin|Alexey Shabunin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q72593899|Василь Тихонов]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-04-17
| [[Тамбов]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2010
| ''[[:d:Q111695286|Vasily Shapkin]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-06-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4304092|Мәскәү дәүләт техник граждан авиациясе университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24935259|State Scientific Research Institute of Civil Aviation]]''
| 
| 
|-
| 
| 1993
| [[Сергей Кириенко]]
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-07-26
| [[Сухум]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 
| [[:commons:Category:Sergey Kiriyenko|Sergey Kiriyenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4399366|Igor Rudenskiy]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-09-11
| ''[[:d:Q589558|Iksha]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Igor Rudenskiy|Igor Rudenskiy]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q29312261|Евгений Овечкин]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-10-16
| [[Новосибирск]]
| [[галим]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60835555|Aleksandr Bashkin]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-06-10
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Bashkin|Aleksandr Bashkin]]
| 
|-
| 
| 2008
| ''[[:d:Q106513293|Aleksandr Savin]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-01-28
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Savin|Aleksandr Savin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q2484971|Dmitry Yakubovskiy]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-09-05
| ''[[:d:Q4091084|Bolshevo]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;[[эшкуар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q2070502|ССРБ генераль прокуратурасы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1538644|Gossnab]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204195|Executive Committee of Moscow City Council of Workers Deputies]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21644094|Мәскәү прокуратурасы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4294505|ССРБ Саклану министрлыгы]]''&lt;br/&gt;[[Россия Федерациясенең эчке эшләр министрлыгы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1400115|FAPSI]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1479649|REN TV]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q30257678|Institute of International Law and Economics named after AS Griboedova]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Yakubovskiy|Dmitry Yakubovskiy]]
| 
|-
| 
| 1999
| [[Аслан Бжания]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-04-06
| ''[[:d:Q621888|Tamishi]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aslan Bzhania|Aslan Bzhania]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4097216|Yelena Brusilova]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-04-06
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 
| [[:commons:Category:Elena Brusilova|Elena Brusilova]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q28497436|Александр Гусев]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-07-27
| ''[[:d:Q14620755|Озерское]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Viktorovich Gusev|Aleksandr Viktorovich Gusev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60836532|Valeriy Skrug]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-06-20
| ''[[:d:Q4332587|Vikno]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Valeriy Skrug|Valeriy Skrug]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q61109320|Njurgun Timofejev]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-02-07
| [[Якутск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-12-13
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q106107894|Бекетжан Махатжанович Жумаханов]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-07-19
| 
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q121998|илче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110051636|Olga Kirillova]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-05-06
| [[Миллерово]]
| ''[[:d:Q384593|полиция хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Olga Kirillova|Olga Kirillova]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q115608713|Александр Линец]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-01-11
| ''[[:d:Q1011327|Starominskaya]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4140476|Pyotr Glybochko]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-07-21
| ''[[:d:Q21669976|Кувшиново]]''
| ''[[:d:Q17345122|уролог]]''
| ''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''
| [[:commons:Category:Pyotr Glybochko|Pyotr Glybochko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4199890|Konstantin Ilkovsky]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-01-12
| ''[[:d:Q2359080|Batagay]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Konstantin Ilkovsky|Konstantin Ilkovsky]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4525260|Aleksandr Shkolnik]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-25
| [[Түбән Тагил]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexander Shkolnik|Alexander Shkolnik]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q11756298|Aleksandr Zharov]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-08-11
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Zharov|Aleksandr Zharov]]
| 
|-
| 
| 2012
| ''[[:d:Q21856779|Svetlana Agapitova]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 
| [[:commons:Category:Svetlana Agapitova|Svetlana Agapitova]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q29865300|Sultan Mirsayev]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-08-25
| ''[[:d:Q4059822|Aksay]]''
| [[мөфти]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q64607858|Tahmasib Ajdarov]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-04-17
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| 
| [[:commons:Category:Təhmasib Əjdərov|Təhmasib Əjdərov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q95747658|Mikhail Vakulenko]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-05-07
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Mikhail Vakulenko|Mikhail Vakulenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q99210054|Лебедева, Марина Яковлевна]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-07-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110677699|Юрий Амерев]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-10-26
| ''[[:d:Q18778028|Znamenka]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q120278652|Михалёв, Игорь Васильевич]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-05-07
| 
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q72579819|Mikhail Timonov]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-05-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Mikhail Timonov|Mikhail Timonov]]
| 
|-
| 
| 
| [[Илдар Хәйруллин (1965)|Илдар Хәйруллин]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-09-30
| [[Казан]]
| [[хирург]]
| ''[[:d:Q4145424|1нче санлы шәһәр клиник хастаханәсе (Мәскәү)]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q1778713|Alexander Tishanin]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-04-20
| [[Троицк (Чиләбе өлкәсе)|Троицк]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexander Tishanin|Alexander Tishanin]]
| 
|-
| 
| 
| [[Михаил Мишустин]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-03-03
| [[Лобня]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16258947|beamter]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2285706|хөкүмәт башлыгы]]''
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]&lt;br/&gt;[[Россия Хөкүмәте|Россия Федерациясе Хөкүмәте]]
| [[:commons:Category:Mikhail Mishustin|Mikhail Mishustin]]
| 
|-
| 
| 2001
| ''[[:d:Q15079286|Oleg Siyenko]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-02-11
| [[Батайск]]
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
| 
| [[:commons:Category:Oleg Siyenko|Oleg Siyenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q29358938|Igor Zubarev]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-07-20
| ''[[:d:Q76785|Yantarny]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Igor Zubarev|Igor Zubarev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q51669929|Василий Петрович Альмяшкин]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-06-25
| 
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 2018
| ''[[:d:Q126845095|Nazim Hüseynov (prodüser)]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-09-06
| [[Бакы]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4446768|Mikhail Susov]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-10-08
| 
| [[менеджер]]&lt;br/&gt;[[эшкуар]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q15063968|Алехин, Игорь Иванович]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-09-07
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Игорь Артамонов]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-03-14
| [[Будённовск|Будённовск шәһәре]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Igor Artamonov|Igor Artamonov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97382705|Арман Төлешұлы Қожахметов]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-10-09
| [[Сәтбаев]]
| 
| 
| [[:commons:Category:Arman Qojahmetov|Arman Qojahmetov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q100844510|Vasily Kopylov]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-11-24
| ''[[:d:Q21672681|Покрово-Васильевка]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vasily Kopylov|Vasily Kopylov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q101584321|Artur Sogomonyan]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-06-15
| [[Ереван]]
| [[эшкуар]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q111383847|Aleksey Kostyukov]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-09-24
| [[Калуга]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexey Kostyukov|Alexey Kostyukov]]
| 
|-
| 
| 2014
| ''[[:d:Q136914094|Ерлан Хайланович Барлыбаев]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-08-15
| [[Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Алексей Русских]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-07-17
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24930613|Governor of Ulyanovsk Oblast]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexey Russkih|Alexey Russkih]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4492498|Igor Franchuk]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-07-06
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Ihor Franchuk|Ihor Franchuk]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19818066|Sergey Poddubny]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-10-01
| [[Осинники]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Sergey Poddubny|Sergey Poddubny]]
| 
|-
| 
| 
| [[Айрат Фәррахов]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-02-17
| [[Әгерҗе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Ajrat Farrakhov|Ajrat Farrakhov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q28496559|Elena Bondarenko]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-06-10
| [[Светлоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Elena Bondarenko|Elena Bondarenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108886713|Oleg Golikov]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-10-21
| [[Чесма (Чиләбе өлкәсе)|Чесма]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Oleg Golikov|Oleg Golikov]]
| 
|-
| 
| 2005&lt;br/&gt;2008
| ''[[:d:Q139751583|Ташкараев, Гани Абдуганиевич]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-08-29
| [[Чимкәнт]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Ростислав Гольдштейн]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-03-15
| ''[[:d:Q1970038|Selizharovo]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Rostislav Goldstein|Rostislav Goldstein]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q27057495|Larisa Tutova]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-10-18
| ''[[:d:Q3335264|Peschanokopskoye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Larisa Tutova|Larisa Tutova]]
| 
|-
| 
| 2020
| ''[[:d:Q27734071|Andrey Rostenko]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-04-06
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Rostenko Andrey Olegovich|Rostenko Andrey Olegovich]]
| 
|-
| 
| 
| [[Александр Осипов]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-09-28
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[галим]]
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Osipov (politician)|Aleksandr Osipov (politician)]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q62713982|Olga Starostina]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-03-13
| [[Нарьян-Мар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Olga Starostina|Olga Starostina]]
| 
|-
| 
| 2005
| ''[[:d:Q65297829|Неъматулло Ҳикматуллозода]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-05-07
| [[Дүшәнбе]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q89313536|Юрий Бездудный]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-05-01
| [[Брянск өлкәсе]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| [[:commons:Category:Yury Bezdudny|Yury Bezdudny]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q102076857|Вячеслав Гладков]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-01-15
| ''[[:d:Q19638795|Кучки]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vyacheslav Gladkov|Vyacheslav Gladkov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108807721|Natalya Orlova]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-08-29
| [[Рубцовск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Natalya Orlova|Natalya Orlova]]
| 
|-
| 
| 2012
| ''[[:d:Q112987778|Rishat Yuzmukhametov]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-04-05
| [[Мирный (Якутия)|Мирный]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q294508|ALROSA]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1094915|Мирный районы]]''
| [[:commons:Category:Rishat Yuzmukhametov|Rishat Yuzmukhametov]]
| 
|-
| 
| 2002
| [[Гүзәл Хәбетдинова]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-11-14
| [[Әлмәт]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| [[Татнефть]]&lt;br/&gt;[[Әлмәтнефть]]&lt;br/&gt;[[Әлмәт районы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18203064|Sergey Rudenko]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-11-04
| [[Курган]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q21091702|Заур Аскендеров]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-07-12
| ''[[:d:Q3284970|Mamedkala]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Askenderov Zaur|Askenderov Zaur]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56708540|Vladimir Sipyagin]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-02-19
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Vladimir Sipyagin|Vladimir Sipyagin]]
| 
|-
| 
| 2018
| ''[[:d:Q109010794|Ольга Сергеевна Ярилова]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-05-17
| [[Ярославль]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Федерациясе мәдәният министрлыгы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q118590048|Полосин, Андрей Владимирович]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-11-11
| [[Мәскәү]]
| 
| ''[[:d:Q514140|Rosatom]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q133797934|Аноприенко, Сергей Михайлович]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-11-24
| [[Яңа Оскол]]&lt;br/&gt;[[Белгород өлкәсе]]
| 
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Sergey Anoprienko|Sergey Anoprienko]]
| 
|-
| 
| 2013
| ''[[:d:Q4137169|Suleyman Geremeev]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-01-20
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Suleyman Geremeev|Suleyman Geremeev]]
| 
|-
| 
| 2000
| ''[[:d:Q4482390|Mark Feygin]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-06-03
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 
| [[:commons:Category:Mark Feygin|Mark Feygin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4496734|Danil Khachaturov]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-10-30
| [[Мәскәү]]
| [[эшкуар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4397745|Rosgosstrakh]]''
| 
| 
|-
| 
| 2018
| ''[[:d:Q4502627|Muslim Khuchiev]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-08-05
| ''[[:d:Q4184611|Zakan-Yurt]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Muslim Khuchiev|Muslim Khuchiev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19818062|Dmitry Savelyev]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-05-25
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Dmitriy Saveliev|Dmitriy Saveliev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q21856924|Илья Докучаев]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4230202|Амурдагы Комсомольск дәүләт университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q41657764|Андрей Травников]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-02-01
| [[Череповец]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Andrei Travnikov|Andrei Travnikov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q58438760|Aleksandr Nikolajevitj Sergijenko]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-12-02
| ''[[:d:Q4237672|Krapivnoye]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2006
| ''[[:d:Q70254663|Mukharbek Barakhoyev]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-01-04
| ''[[:d:Q4062519|Alkun]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Mukharbek Barakhoev|Mukharbek Barakhoev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108894601|Vladimir Ivanov]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-02-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vladimir Valeryevich Ivanov|Vladimir Valeryevich Ivanov]]
| 
|-
| 
| 
| [[Айсен Николаев]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-01-22
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aysen Nikolayev|Aysen Nikolayev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q22283716|Роман Старовойт]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-01-20
| [[Курск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
| 
| [[:commons:Category:Roman Vladimirovich Starovoyt|Roman Vladimirovich Starovoyt]]
| No/unknown value
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60835547|Aleksey Dmitriyenko]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-08-23
| [[Палласовка]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q61914197|Nikolay Parshin]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-08-14
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Nikolay Parshin|Nikolay Parshin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q119163909|Anna Tsivilyova]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-05-09
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 
| [[:commons:Category:Anna Tsivilyova|Anna Tsivilyova]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q128794189|Dmitry Chistyakov]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-05-11
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q18122867|Алексей Шапошников]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-06-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexey Shaposhnikov|Alexey Shaposhnikov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q19911023|Andrey Ryabinskiy]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-07-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42843876|boxing promoter]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q19910119|MIC (organization)]]''
| [[:commons:Category:Andrey Ryabinskiy|Andrey Ryabinskiy]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q53562638|Vadim Kumin]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-01-01
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vadim Kumin|Vadim Kumin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56311119|Олег Мельниченко]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-05-21
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| [[:commons:Category:Oleg Melnichenko|Oleg Melnichenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q63515454|Evgeniy Markov]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-11-08
| ''[[:d:Q2523420|Abatskoye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Evgeniy Markov|Evgeniy Markov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q94694242|Sergey Lomakin]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-08-23
| [[Мәскәү]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q130285819|Sergej Efremov]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-02-02
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q136265287|Eldar Jumagaziev]]''
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-05-12
| [[Атырау өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Eldar Jumagaziev|Eldar Jumagaziev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4153625|Denis Aleksandrovitsj Davitiasjvili]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-05-17
| [[Архангельск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4264593|Ivan Vasilevitsj Lobanov]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-01-28
| [[Сарытау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Ivan Vasilievich Lobanov|Ivan Vasilievich Lobanov]]
| 
|-
| 
| 
| [[Александр Моор]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-01-06
| [[Төмән районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexander Moor|Alexander Moor]]
| 
|-
| 
| 
| [[Марат Заһидуллов]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-06-05
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Marat Zagidullov|Marat Zagidullov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q66374284|Elmira Khaimurzina]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-04-05
| [[Архангелька (Төньяк Казакъстан өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Elmira Khaimurzina|Elmira Khaimurzina]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q106252654|Юдин, Владислав Юрьевич]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-05-23
| [[Дмитров]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109489031|Геннадий Новосельцев]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-08-19
| [[Валуйки]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q39390389|Victoria Abramchenko]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-05-22
| [[Черногорск]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Victoria Abramchenko|Victoria Abramchenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q125205676|Ҡыҙрасов Юлай Фәүҡәт улы]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-10-01
| [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1055894|deputy]]''
| [[Башкортстан Корылтае]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q2413230|Aleksei Igonin]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18515558|мини-футбулчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexei Igonin|Alexei Igonin]]
| 
|-
| 
| 
| [[Альбир Крганов]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-10-10&lt;br/&gt;1974-10-10
| [[Чуашстан]]
| [[мөфти]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Albir Krganov|Albir Krganov]]
| 
|-
| 
| 2015
| ''[[:d:Q21089079|Olga Belova]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-07-19
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''
| ''[[:d:Q2386094|TV-6]]''&lt;br/&gt;[[НТВ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q7274874|Zvezda]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q22919623|Александр Просеков]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-05-01
| [[Топки (Кемерово өлкәсе)|Топки]]
| [[галим]]
| [[Кемерово дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4219243|Kemerovo Institute of Food Science and Technology]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q26255634|Ilyas Ispanov]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-01-01
| 
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Алексей Цыденов]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-03-16
| [[Петровск-Забайкальский]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksey Tsydenov|Aleksey Tsydenov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q29865021|Aleksandr Griecziszczew]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-06-12
| [[Егорьевск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Сергей Иванов (1976)|Сергей Иванов]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-08-02
| [[Северодвинск]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8246794|блогер]]''
| ''[[:d:Q87759809|Татарстан Республикасының Туристлык буенча дәүләт комитеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q106768046|Vladimir Georgijevič Kiknadze]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-04-22&lt;br/&gt;1976
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1493121|хәрби тарих белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q104176943|military scientist]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109484818|Корголиев, Корголи Магомедович]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-09-20
| ''[[:d:Q4099884|Burtunay]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q112987786|Maria Bregman]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12144794|прозачы]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 
| [[:commons:Category:Maria Bregman|Maria Bregman]]
| 
|-
| 
| 2005
| ''[[:d:Q4337647|Yelizaveta Osetinskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-05-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 
| [[:commons:Category:Elizabeth Osetinskaya|Elizabeth Osetinskaya]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q12528339|Alexey Tsoi]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-04-02
| [[Чимкәнт]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 2013
| ''[[:d:Q60829622|Райымкулов Бактыбек Кемелбекович]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-10-21
| [[Кара-Балта|Карабалта]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q91126532|Dmitry Kononenko]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-01-03
| [[Щёлково]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Dmitriy Kononenko|Dmitriy Kononenko]]
| 
|-
| 
| 2012
| ''[[:d:Q107847249|Yelena Istyagina-Yeliseyeva]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-02-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2312637|physical education teacher]]''
| ''[[:d:Q4504318|State Museum of Sport]]''&lt;br/&gt;[[Югары икътисад мәктәбе|&quot;Югары икътисад мәктәбе&quot; илкүләм тикшеренү университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4398072|Россия дәүләт физкультура, спорт, яшьләр һәм туризм университеты]]''
| [[:commons:Category:Yelena Istyagina-Yeliseyeva|Yelena Istyagina-Yeliseyeva]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-09-28
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108044859|Vyacheslav Damdintsurunov]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-09-21
| ''[[:d:Q4217145|Katangar]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vyacheslav Damdintsurunov|Vyacheslav Damdintsurunov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q109493646|Alexander Vedyakhin]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q806798|банкир]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Vediakhin|Aleksandr Vediakhin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110658328|Роман Бойко]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-05-11
| ''[[:d:Q1191779|Prjevalsk pristanı]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 2015
| [[Олег Коробченко]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-05-12
| [[Беларус Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q3479990|слесарь]]''&lt;br/&gt;[[бухгалтер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[эшкуар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Татарстан Республикасы Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q126974157|Устинов, Антон Алексеевич]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-04-20
| [[Балакау]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q131862644|Zhumabek Salymbekov]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-01-01
| ''[[:d:Q2349598|At-Bashi]]''
| ''[[:d:Q1055894|deputy]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q133787232|Mikhail Klinkov]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-04-25
| [[Красноярск]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4492294|Petr Fradkov]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-02-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q806798|банкир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16919633|Россия чыгышлы олигарх]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|&quot;Югары икътисад мәктәбе&quot; илкүләм тикшеренү университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q649100|Promsvyazbank]]''
| [[:commons:Category:Petr Fradkov|Petr Fradkov]]
| 
|-
| 
| 
| [[Иван Сухарев]]
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-06-10
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Ivan Suharev|Ivan Suharev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q23656509|Irina Rossius]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-10-22
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q270389|яңалыклар алып баручы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16961937|дискуссия модераторы]]''
| ''[[:d:Q2627117|RBK TV]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q628101|Russia-24]]''&lt;br/&gt;[[Россия Федерациясе ватандашлар саклануы эшләре, гадәттән тыш хәлләр һәм бәла-каза нәтиҗәләрен бетерү министрлыгы]]&lt;br/&gt;[[Россия-1]]
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q76433109|Murad Kerimov]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-07-10
| [[Дәрбәнт]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q95230996|Ирина Волынец]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-08-02
| [[Казан]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Irina Volynets|Irina Volynets]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108881789|Maria Vasilkova]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-02-13
| [[Мегион]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Maria Vasilkova|Maria Vasilkova]]
| 
|-
| 2001
| 2005
| ''[[:d:Q111239656|Marina Ovsyannikova]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-06-19
| [[Одесса]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23016178|television editor]]''
| [[Первый канал (Россия)|Первый канал]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q29872|Die Welt]]''
| [[:commons:Category:Marina Ovsyannikova|Marina Ovsyannikova]]
| 
|-
| 
| 2017
| ''[[:d:Q118179320|Александр Евгеньевич Дёмин]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-10-14
| [[Пущино]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q17525059|Rauan Kenzhekhanuly]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-05-01
| [[Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 
| [[:commons:Category:Rauan Kenzhekhanuly|Rauan Kenzhekhanuly]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q30345117|Musa Khaitov]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-08-31
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q30897635|Institute of Immunology]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q30889442|Dmitry Voloshin]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-11-07
| [[Луганск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Dmitry Voloshin|Dmitry Voloshin]]
| 
|-
| 
| 2014
| ''[[:d:Q41227888|Александр Цыбульский]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-07-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexander Tsybulskiy|Alexander Tsybulskiy]]
| 
|-
| 
| 2012
| ''[[:d:Q60997838|Vyacheslav Loginov]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-01-09
| ''[[:d:Q4375705|Poyarkovo]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vyacheslav Loginov|Vyacheslav Loginov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108202640|Виктор Гузун]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-08-22
| ''[[:d:Q219547|Dnestrovsc]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q132188172|Alexander Dronov]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-07-05
| [[Моздок|Мәздәк]]
| 
| 
| [[:commons:Category:Alexander Dronov|Alexander Dronov]]
| 
|-
| 
| 2018
| ''[[:d:Q139710188|Омиргали, Ерлик Кайдарулы]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-05-25
| [[Краснофлотское (Акмола өлкәсе)]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2011
| [[Бату Хасиков]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-06-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q9017214|karateka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11296761|kickboxer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Batu Khasikov|Batu Khasikov]]
| 
|-
| 
| 2005
| ''[[:d:Q16172176|Oleksiy Honcharenko]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-09-16
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17125263|ютубчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| 
| [[:commons:Category:Oleksiy Honcharenko|Oleksiy Honcharenko]]
| 
|-
| 
| 
| [[Михаил Развожаев]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-12-30
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Mikhail Razvozhaev|Mikhail Razvozhaev]]
| 
|-
| 
| 
| [[Антон Котяков]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-08-15
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Anton Kotyakov|Anton Kotyakov]]
| 
|-
| 2005
| 2007
| ''[[:d:Q107054024|Vladimir Antokhin]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-07-28
| [[Люберцы]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
| 
| [[:commons:Category:Vladimir Antokhin|Vladimir Antokhin]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q122965314|Alexander Zlobin]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-06-15
| 
| 
| ''[[:d:Q2664673|Havas Creative]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q126974143|Roman Ivanovič Čencov]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-11-12
| ''[[:d:Q4450468|Talitskiy Chamlyk]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4156642|Михаил Дегтярёв]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-07-10
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Mikhail Degtyarev|Mikhail Degtyarev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q28120974|Alexander Vladimirovich Martynov]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-01-12
| [[Тирасполь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Vladimirovich Martynov|Aleksandr Vladimirovich Martynov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q56310089|Gennadiy Panin]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-06-13
| ''[[:d:Q4107792|Vereya]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Gennadiy Panin|Gennadiy Panin]]
| 
|-
| 
| 
| [[Ольга Редько]]
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-06-12
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q97198619|Natalia Poluyanova]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-03-11
| [[Белгород]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q105674235|Gennady Bekoyev]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-08-26
| [[Цхинвал]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 2020
| ''[[:d:Q106634946|Natalia Rotenberg]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-01-18
| [[Курган]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110266339|Elena Mironenko]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-06-21
| [[Минусинск]]
| [[менеджер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q382887|дәүләт вазифаи заты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| ''[[:d:Q4304134|Malaya Bronnaya Theatre]]''
| [[:commons:Category:Elena Mironenko|Elena Mironenko]]
| 
|-
| 
| 2016
| ''[[:d:Q122421765|Yury Nesterenko]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-03-24
| [[Кропивницкий|Кропывнытскый]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[эшкуар]]
| [[Акмәсҗит шәһәр шурасы]]&lt;br/&gt;[[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Yury Nesterenko|Yury Nesterenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q126020375|Isa Tumkhadzhiev]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981
| 
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q1964282|Maria Gaidar]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-10-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Maria Gaidar|Maria Gaidar]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4321347|Yaroslav Nilov]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-03-20
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Yaroslav Nilov|Yaroslav Nilov]]
| 
|-
| 
| 2015
| ''[[:d:Q19818067|Pavel Fedyayev]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-07-31
| [[Кемерово]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Pavel Fedyaev|Pavel Fedyaev]]
| 
|-
| 
| 2021
| [[Анна Кузнецова]]
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-01-03
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17276321|РФ Дәүләт думасы депутаты]]''
| 
| [[:commons:Category:Anna Kuznetsova|Anna Kuznetsova]]
| 
|-
| 2018
| 2020
| ''[[:d:Q48954514|Антон Горелкин]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-01-22
| [[Кемерово]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]
| 
| [[:commons:Category:Anton Gorelkin|Anton Gorelkin]]
| 
|-
| 
| 2019
| ''[[:d:Q107373820|Sergei Chebotarev]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-02-26
| 
| 
| ''[[:d:Q4304106|Кирилл Григорьевич Разумовский исемендәге Мәскәү дәүләт технология һәм идарә университеты]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q110814800|Кохоев, Артур Павлович]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-06-01
| [[Таулы Алтай]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Artur Kohoev|Artur Kohoev]]
| 
|-
| 
| 2019
| ''[[:d:Q108128743|Dmitry Abaryonov]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-01-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11313148|sports journalist]]''
| ''[[:d:Q4375970|Government of Moscow Oblast]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2097006|Sovetsky Sport]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Abaryonov|Dmitry Abaryonov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q111974812|Волков Дмитрий Владимирович]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-03-06
| [[Орёл өлкәсе]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q16021046|Vladimir Antmanis]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-03-12
| 
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q64931643|Maksim Popov]]''
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-03-24
| [[Амурдагы Комсомольск]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q70254047|Alexey Sergeevich Kopaygorodsky]]''
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-03-26
| [[Краснодар]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q123739175|Phillip Naumenko]]''
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-12-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-12-13
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q4380372|Alexander Prokopyev]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-08-05
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexandr Prokopiev|Alexandr Prokopiev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q60368106|Aleksandr Gribov]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-05-22
| [[Ярославль]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Aleksandr Gribov|Aleksandr Gribov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108882840|Mihail Kiselev]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-06-18
| ''[[:d:Q28520854|Новоселово (Томскан область)]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Mihail Kiselev|Mihail Kiselev]]
| 
|-
| 
| 
| [[Виталий Хоценко]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-03-18
| [[Днипро]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Vitaliy Khotsenko|Vitaliy Khotsenko]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q131908145|Boris Khanchalyan]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-06-08
| ''[[:d:Q4027519|Heshtia]]''
| ''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| ''[[:d:Q260542|Gazprom-Media]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q24258837|Рөстәм Имамгали]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-12-19
| ''[[:d:Q2565377|Danghara District]]''
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Rustam Emomali|Rustam Emomali]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q28500483|Egor Russkiy]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-02-14
| [[Ухта]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Egor Russkiy|Egor Russkiy]]
| 
|-
| 
| 2013
| ''[[:d:Q55663482|Ahmed Dudaev]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-08-02
| ''[[:d:Q4169056|Duba-Yurt]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4150108|Grozny (TV channel)]]''
| 
| 
|-
| 2004
| 2009
| ''[[:d:Q66458976|Alexey Suharev]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-07-04
| [[Магадан]]
| ''[[:d:Q355242|showman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q45217546|Instagram blogger]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4610556|модель]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 
| [[:commons:Category:Alexey Suharev|Alexey Suharev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q108882737|Maksim Ivanov]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-05-23
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Maksim Ivanov (1987)|Maksim Ivanov (1987)]]
| 
|-
| 
| 2019
| ''[[:d:Q110606997|Maksim Baranov]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-04-22
| 
| ''[[:d:Q2912172|шәхси эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8246794|блогер]]''
| 
| [[:commons:Category:Maksim Baranov|Maksim Baranov]]
| 
|-
| 
| 
| [[Радмир Беляев]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-06-11
| [[Чаллы]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98058553|municipal employee]]''
| 
| 
| 
|-
| 2012
| 2018
| ''[[:d:Q131298620|Maksim Rudnev]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-09-10
| 
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| [[Дмитрий Артюхов]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-02-17
| [[Төмән]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 
| [[:commons:Category:Dmitry Artyukhov|Dmitry Artyukhov]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q40052218|Denis Davydov]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-04-15
| ''[[:d:Q24327866|Volgodonskoy (rural locality)]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| [[:commons:Category:Denis Alexandrovich Davydov|Denis Alexandrovich Davydov]]
| 
|-
| 2006&lt;br/&gt;2010
| 2010&lt;br/&gt;2012
| ''[[:d:Q101094329|Aram Poghosyan]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-09-11
| [[Ереван]]
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q56425414|media manager]]''
| 
| [[:commons:Category:Aram Poghosyan|Aram Poghosyan]]
| 
|-
| 
| 2016
| ''[[:d:Q112993211|Ёлкин, Борис Андреевич]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-03-22
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q126207710|Вячеслав Федорищев]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-07-14
| [[Волгодонск]]
| 
| 
| [[:commons:Category:Vyacheslav Fedorishchev|Vyacheslav Fedorishchev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q135431138|Иван Николаевич Лебедев]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-06-07
| [[Үскәмән]]
| [[менеджер]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q138165024|Maxim Moroșan]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-09-06
| ''[[:d:Q37801|Bălți]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[эшкуар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15253558|активист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6665249|дзюдочы]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| 
| 
| 
|-
| 
| 2021
| ''[[:d:Q140180493|Ivan Lebedev]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-06-07
| [[Үскәмән]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q137573254|Nomma Zarubina]]''
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| [[Тум|Томск]]
| ''[[:d:Q3738862|agent of influence]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q107295383|Artem Metelev]]''
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-08-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Artem Metelev|Artem Metelev]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q112993657|Емельянов, Сергей Витальевич]]''
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-09-03
| [[Ухта]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 2016
| ''[[:d:Q133927810|Daria Blokhina]]''
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-10-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8246794|блогер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2405480|тавыш яздыру актеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;[[җырчы]]
| 
| [[:commons:Category:Daria Blokhina|Daria Blokhina]]
| 
|-
| 
| 2024
| ''[[:d:Q138798687|Iliya Burlyayev]]''
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-09-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q130355256|Elisabeth Lyukshinova]]''
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-08-15
| 
| 
| 
| [[:commons:Category:Elisabeth Lyukshinova|Elisabeth Lyukshinova]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q133272497|Alla Bruletova]]''
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-09-15
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q4610556|модель]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2045208|Internet celebrity]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q94791573|TikToker]]''
| 
| 
| 
|-
| 2008-09-01
| 2012-03
| ''[[:d:Q61163622|Alexander S Fedonnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4408455|Сарытау дәүләт медицина университеты]]''
| 
| 
|-
| 2011-09-01
| 2014-02-03
| ''[[:d:Q92576283|Alexey Kalyagin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
|-
| 2012&lt;br/&gt;2010
| 2014&lt;br/&gt;2012
| ''[[:d:Q104179297|Marina Pisklakova-Parker]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| 
| [[:commons:Category:Marina Pisklakova-Parker|Marina Pisklakova-Parker]]
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q135233543|Imadeddine Aziez]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1161666|Thales Group]]''
| 
| 
|-
| 2015
| 2018
| ''[[:d:Q137881652|Анастасия Леонид кызы Коныхова]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q123505457|синхрон тәрҗемәчесе]]''
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q138609723|Захаров, Михаил Иванович]]''
| 
| ''[[:d:Q4397307|Romanovka]]''&lt;br/&gt;[[Сарытау өлкәсе]]
| 
| 
| 
| 
|-
| 
| 
| ''[[:d:Q140084431|Andrey Yukhanaev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәгариф}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]

[[Төркем:1921 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча академияләр]]
[[Төркем:Россия югары уку йортлары]]
[[Төркем:Икътисад юнәлешле югары уку йортлар]]
[[Төркем:Менеджмент юнәлешле югары уку йортлар]]
[[Төркем:Мәскәү югары уку йортлары]]
[[Төркем:Петербург югары уку йортлары]]</text>
      <sha1>3ga2djqts82cwotvz39yohqznfjrqtg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>А.Р.Натараджан</title>
    <ns>0</ns>
    <id>232623</id>
    <revision>
      <id>5969118</id>
      <parentid>2601811</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:05:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969118</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3455" sha1="pr705321mtl0skxkx0nlgy1caq5nlo0" xml:space="preserve">{{Orphan|date=гыйнвар 2020}}

'''A. Р. Натараджан''' ул гурусы турында күп китаплар бастырган [[Шри Рамана Махарши]]ның өйрәнчеге булган. Ул Рамана Махарши Өйрәнү Үзәге һәм Бхагаван Шри Рамана Махарши Өйрәнү Үзәгенең президенты һәм Рамана Кендраның вице−президенты булган. Ул The Mountain Path (&quot;Тау Юлы&quot;) журналының мөхәррире булган.&lt;ref&gt;[http://www.worldwisdom.com/Public/Authors/Detail.asp?AuthorID=143&amp;WhatType=1 Author Page] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20061117184217/http://www.worldwisdom.com/Public/Authors/Detail.asp?AuthorID=143&amp;WhatType=1 |date=November 17, 2006 }}&lt;/ref&gt;

==Әдәбият==
*''Timeless in Time: Sri Ramana Maharshi'' ([[World Wisdom]], 2006) ISBN 978-1-933316-15-4
*''Illustrated Stories/Daily Life Incidents of Bhagavan Ramana'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 2006)
*''Years in the presence of Ramana My Master'' (Ramana Maharshi Centre for learning; 01 edition, 2006) ISBN 978-81-88261-52-9
*''Holistic Meditation the Straight Path'' (Sri Ramana Maharshi Research Centre, 2005) ISBN 978-81-89231-02-6
*''The Silent Mind ; The Ramana Way'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 2004) ISBN 81-85378-23-1
*''Arunachala: From Rigveda To Ramana Maharshi'' (Amana Maharshi Centre For Learning, 2002) ISBN 978-81-85378-91-6
*''Living with Ramana Maharshi'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 2002) ISBN 81-85378-55-X
*''Self Discovery : Understanding the Mind ; The Ramana Way'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 2000) ISBN 81-85378-74-6
*''Ramana Maharshi ; The Living Guru'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 2000) ISBN 81-85378-58-4
*''Ramana Gita'' (Motilal Banarsidass Publishers P. Ltd., 1999) ISBN 81-85378-33-9
*''The Hidden Power'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1995)
*''Ramana Maharshi's Miracles: They Happen Everyday First Person Accounts'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1995)
*''Sayings of Sri Ramana Maharshi'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1994) ISBN 81-85378-14-2
*''First Meetings with Ramana Maharshi: First Person Accounts'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1994)
*''Jagadguru Sri Chandrasekhara Bharati Mahaswami: Mystic &amp; seer'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1994) ISBN 978-81-85378-36-7
*''Inner Circle, The'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1994) ISBN 81-85378-26-6
*''Insights into the Ramana Way'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1992)
*''Meditations the Ramana Way'' (Ramana Maharshi Centre for Learning, 1991) ISBN 81-85378-00-2
*''Bhagavan Ramana &amp; Mother'' (Ramana Maharshi Centre, 1982)

==Шулай ук карагыз==
*[[Шри Рамана Махарши]]

==Искәрмәләр==
&lt;references /&gt;

==Тышкы сылтамалар==
*[https://web.archive.org/web/20080611115553/http://living.oneindia.in/expressions/personal-expressions/2008/a-r-natarajan-maharshi-ramana.html A Tribute A.R. Natarajan]
*[https://web.archive.org/web/20061117184217/https://www.worldwisdom.com/Public/Authors/Detail.asp?AuthorID=143&amp;WhatType=1 A.R. Natarajan: Life and Work]
*[https://web.archive.org/web/20090429195117/http://members.tripod.com/~rmclb/index.htm Ramana Maharshi Centre for Learning]

[[Төркем:Һинд дине]]
[[Төркем:Һинд дине шәхесләре]]</text>
      <sha1>pr705321mtl0skxkx0nlgy1caq5nlo0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Австриядә ислам</title>
    <ns>0</ns>
    <id>233088</id>
    <revision>
      <id>5969127</id>
      <parentid>4407819</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:41:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10652" sha1="bstuw3834ljgnvry1g69xu398k6o7m5" xml:space="preserve">'''Австриядә ислам''' ({{lang-de|Islam in Österreich}}) — [[Австрия]] территориясендә [[ислам]] дине.
[[Файл:Bruckhaufen (Wien) - Moschee, Hauptportal.JPG|200px|thumb|right|[[Вена ислам үзәге]]]]

== Тарих ==
Австриядә [[мөселманнар]] турында беренче тапкыр [[895 ел]]да төбәккә килгән [[Азия]] күчмә кабиләләре аша беләләр. Беренче мөселманнар Австриядә [[1476 ел]]дан бирле яши. Илне [[Госманлы империясе]] яулап алганнан соң, [[XV гасыр]] ахырында мөселманнар саны арта бара.  Австрия [[Көнбатыш Европа]] илләре арасында үз илендә мөселманнарга дәүләт тарафыннан танылган дини җәмгыять статусын бирүе белән аерылып тора. [[1878 ел]]да [[Австро-Венгрия империясе|Австро-Венгрия]], [[Босния һәм Герцеговина]] җирләрен басып алганнан соң, дәүләтнең мөселман җәмгыяте белән мөнәсәбәтләре [[1912 ел]]гы тану акты ({{lang-de|Anerkennungsgesetz}}) белән җайга салына. Шулай итеп, Австрия үз илендә мөселман динен таныган беренче Көнбатыш Европа иле була.

[[2012 ел]]да Австрия парламенты илнең йөз ел үзгәрмәгән Ислам турында канунына үзгәрешләр кертә. Ислам радикальлегенә каршы көрәшне күздә тоткан канун австрияле мөселманнарга [[мәчет]]ләрне һәм [[имам]]нарны тоту өчен чит илләрдән финанс алуны тыя (''шул ук вакытта [[христианлык|христианннарга]], [[яһүдләр]]гә андый тыю кертелми'')&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/azeri/international/2015/02/150226_austria_islam_law   Avstriya: İslam haqqında qanuna mübahisəli dəyişiklər.] bbc.com, 26.02.2015{{ref-az}}&lt;/ref&gt;. Австриянең интеграция министры [[Себастьян Курц]] канунга үзгәрешләр кертүне яклап чыга. Канундагы яңа үзгәрешләрне тәнкыйтьләүче Ислам дини җәмгыяте лидерлары канундагы реформалар мөселманнарны башка дин тарафдарлары белән тигезләми, диләр.

[[2018 ел]]ның [[июнь]] башында  Австрия канцлеры [[Себастьян Курц]] җиде мәчетне ябу һәм, чит илдән финанс алу тыелган булу сәбәпле, күп санлы имамнарны илдән җибәрү турында игълан итә. [[Төркия]] президенты [[Рәҗәп Таййип Әрдоган]] бу адымны кискен тәнкыйтьли: «әлеге  чаралар хач белән ярымай арасындагы сугышка китерәчәк», дип белдерә&lt;ref&gt;[https://www.faz.net/aktuell/politik/ausland/erdogan-wettert-gegen-schliessung-von-moscheen-in-oesterreich-15632265.html   Erdogan wettert gegen Schließung von Moscheen in Österreich (Әрдоган Австриядә мәчетләрне ябуга каршы чыгыш ясый).] faz.net, 10.06.2018{{ref-de}}&lt;/ref&gt;.
[[Файл:Telfs-Moschee.jpg|200px|thumb|right|[[Тельфс]]тагы мәчет (''Тироль'')]]

== Австрия мөселманнары ==
Австриядәге диннәр арасында, тарафдарлары саны буенча, [[ислам]] [[христиан дине]]ннән кала икенче урында тора. Иң көчле дини җәмгыять булып [[Рим католик чиркәве]] санала, ул, тарафдарлары кимүгә карамастан, барлык халыкның 64 % ын тәшкил итә; халыкның якынча 7 % ы (400 000 — 500 000 кеше) ислам динен тота (''[[2010 ел|2010]], бәяләмә'')&lt;ref&gt;[http://www.euro-islam.info/2010/02/09/how-many-muslims-live-in-austria/   How many Muslims live in Austria? (Австриядә ничә мөселман яши?).] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170807015933/http://www.euro-islam.info/2010/02/09/how-many-muslims-live-in-austria/ |date=2017-08-07 }} euro-islam.info, 9.02.2010{{ref-en}}&lt;/ref&gt;, [[2016 ел]]да мөселманнар бөтен халыкның 8% ын (700 000 кеше) тәшкил итә&lt;ref&gt;[https://www.diepresse.com/5263601/zahl-der-muslime-in-osterreich-seit-2001-verdoppelt   Zahl der Muslime in Österreich seit 2001 verdoppelt (Австриядә мөселманнар саны 2001 елдан соң икеләтә арткан).] diepresse.com, 04.08.2017{{ref-de}}&lt;/ref&gt;.
 
Австрия мөселманнарының күпчелеге — [[сөнниләр]]. Аларның күбесе Австриягә [[1960-еллар]]да [[Төркия]]дән һәм [[Босния һәм Герцеговина]]дан эш эзләп килгән. Шулай ук [[гарәпләр]] һәм [[пакистан]]лылар оештырган ислам җәмгыятьләре дә бар.

Австрия мөселманнары [[1979 ел]]да Австриянең ислам дини җәмгыятенә ({{ref-de}}Islamische Glaubensgemeinschaft in Österreich) нигез сала. Әлеге дини оешма Австриянең дәүләт мәктәпләрендә дин дәресләре укытырга хокуклы. Шулай ук [[зәкят]] җыярга хокуклы булса да, әлегә  Австриянең ислам дини җәмгыяте илдә мәчетләр төзүне финанслау өчен бу хокукыннан файдаланмаган.

Ислам дини җәмгыятендә параллель төркемнәр (''дини агымнар'') яшәп килә. Австрия мөселманнарының дини тормышы [[Төркия]], [[Босния һәм Герцеговина|Босния]] һәм [[гарәпләр|гарәп]] мөселманнары җәмгыятьләренә карый торган мәчетләрдә бара.

== Австрия мөселманнары этник төркемнәре буенча ==
{| class=&quot;sortable wikitable&quot;
! Милләт
! Сан
! Искәрмә
|-
| [[Төрекләр]] || align=&quot;right&quot; | 500,000+ ||&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.andreas-moelzer.at/index.php?id=24 |title=Andreas MÃ¶lzer MdEP: Die Ortstafel-Groteske&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt; |accessdate=2020-01-27 |archivedate=2018-12-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225063611/http://www.andreas-moelzer.at/ }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Босниялеләр]] || align=&quot;right&quot; | 128,047 ||
|-
| [[Әфганстан]]лылар || align=&quot;right&quot; | 31,300 ||
|-
| [[Көрдләр]] || align=&quot;right&quot; | 26,770 ||
|-
| [[Чеченнар]] || align=&quot;right&quot; | 25,000 ||&lt;ref&gt;[http://www.refworld.org/country,,,,AUT,,5139cf902,0.html Refworld | Continuing Human Rights Abuses Force Chechens to Flee to Europe]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Иран]]лылар || align=&quot;right&quot; | 12,452 ||
|-
| [[Гарәпләр]] || align=&quot;right&quot; | 12,100 ||
|-
| [[Пакистан]]лылар || align=&quot;right&quot; | 8,490 ||
|}
== Австрия мөселманнары ил буенча==
Мөселманнарның иң күп өлеше сәнәгать үскән көнбатыш Форарльберг җирендә (8,36 %) яши. Аннан кала илнең башкаласы [[Вена шәһәре|Венада]] 7,82 % мөселман исәптә. Илнең үзәк җирләре: Зальцбург, Югары Австрия, Тироль һәм Түбән Австриядә мөселман халкы проценты уртача дәрәҗәдә. Көньяк-көнчыгыш җирләре: Штирия, Каринтия, шулай ук Бургенландта мөселманнар ил буенча иң түбән процентны күрсәтә. 300 [[Әхмәдия|әхмәдинең]] якынча өчтән бер өлеше ил башкаласы Венада яши.

[[Файл:Moschee_Wien.jpg|мини|250x250пкс| Вена ислам үзәге мәчете]]
== Вена ислам үзәге ==
{{төп мәкалә|Вена ислам үзәге}}
[[1969 ел]]га кадәр Австрия [[мөселманнар]]ының [[манара]]лы [[мәчет]]ләре булмый. Мөселман дәүләтләре ярдәме белән [[Вена шәһәре|Вена]] мөселманнар җәмгыяте мәчет төзү өчен мәйданы 8 300 [[квадрат метр]] булган җир участогы сатып ала. [[Австрия]] хакимияте башкалада мәчет төзү фикерен хуплый. [[Акча]] җитмәү сәбәпле, мәчет төзелешен башлый алмыйлар. [[1975 ел]]да [[Согуд Гарәбстаны]] короле {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Фейсал ибн Габделгазиз әс-Согуд|Фейсал ибн Габделгазиз әс-Согуд||Фейсал ибн Абдель Азиз ас-Сауд}} (''[[1906 ел|1906]]—[[1975 ел|1975]]'') мәчет төзелешен фиинанслауны үз өстенә ала. [[1977 ел]]ның [[1 июль|1 июлендә]] мәчет төзелә башлый. Мәчетне [[1979 ел]]ның [[20 ноябрь|20 ноябренда]] Австрия президенты {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Рудольф Кирхшлегер|Рудольф Кирхшлегер|de|Rudolf Kirchschläger}} (''[[1915 ел|1915]]—[[ел|2000]]'') ача.

== Сылтамалар ==
* [https://web.archive.org/web/20160304081200/http://themwl.org/GLOBAL/content/islamic-center-austria  Islamic Center in Austria]{{ref-en}}

== Искәрмәләр ==
&lt;small&gt;{{искәрмәләр}}&lt;/small&gt;

{{Европада ислам}}

[[Төркем:Илләр буенча ислам]]
[[Төркем:Австриядә дин]]</text>
      <sha1>bstuw3834ljgnvry1g69xu398k6o7m5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Яңалыклар форумы</title>
    <ns>4</ns>
    <id>258879</id>
    <revision>
      <id>5969189</id>
      <parentid>5967360</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:12:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>13641</id>
      </contributor>
      <comment>/* RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons */ яңа бүлек</comment>
      <origin>5969189</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47184" sha1="7tspkwjjtpftbqqf0prmb1ld5xsk6xr" xml:space="preserve">{{Index box}}
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Яңалыклар форумы/Архив|Архив]]''' 
}}
{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Яңалыклар_форумы&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
|}
[[Төркем:Википедия:Форум]]
{{TOC right}}

== ''The Signpost'': 10 November 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/News and notes|Temporary accounts go live and WMF board member self-suspends]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Community view|Six Wikipedians' thoughts on Grokipedia, and the humanity of it all]]

* Wikicup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Wikicup report|BeanieFan11, WikiCup victor of 2025, covers the results]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/In the media|Jimbo's book, an argument about genocide, and a train of shame]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Recent research|Taking stock of the 2024–2025 research grants]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Opinion|With Grokipedia, top-down control of knowledge is new again]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Obituary|Struway]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Traffic report|The documentaried, the disowned, the deceased, Diwali and the Dodgers]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Comix|Head of steam]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10 ноя 2025, 12:56 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29568932 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function2&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki&lt;/span&gt;. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function2&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 20 ноя 2025, 14:22 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29583860 --&gt;

== ''The Signpost'': 1 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/News and notes|Election cycles come and go, and Wikimedia Foundation achieves record revenue in 2024–2025!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/In the media|Wales walk-off, antisemitism, supernatural powers, feminism turmoil, saints, and sex]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Recent research|At least 80 million inconsistent facts on Wikipedia – can AI help find them?]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Disinformation report|Epstein email exchanges planned strategy, edits and reported progress]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Traffic report|It's a family affair]]

* Book review: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Book review|''The Seven Rules of Trust'']]

* From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/From the archives|&quot;I have been asked by Jeffrey Epstein ...&quot;]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Humour|An interview with Wikipe-tan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Opinion|AI finds errors in 90% of Wikipedia's best articles]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Serendipity|Highlights from the itWikiCon 2025]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Comix|Madness]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 1 дек 2025, 00:16 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 --&gt;

== ''The Signpost'': 17 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Interview|Part 1: Bernadette Meehan]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/News and notes|We're gonna have a party!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/In the media|The &quot;bigg&quot; bosses: Robertsky and the Pope]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Traffic report|Death and stranger things]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Gallery|A feast of holidays and carols]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Obituary|Michal Lewi (Iwelam) and Alan R. King (A R King)]]

* Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Concept|List of xxtreme sports (redirected from Electrojousting)]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Comix|display: flex-inline;]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 17 дек 2025, 20:05 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 --&gt;

== ''The Signpost'': 15 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/News and notes|Wikipedia's 25th anniversary is here!]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Special report|Wikipedia at 25: A Wake-Up Call]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Serendipity|The WMF wants to buy you books!]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/WikiProject report|Time for a health check: the Vital Signs 2026 campaign]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/In the media|Fake Acting President Trump and a Wikipedia infobox]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Community view|The inbox behind Wikipedia]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Recent research|Art museums on Wikidata; comparing three comparisons of Grokipedia and Wikipedia]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Traffic report|Tonight I'm gonna rock you]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Comix|Oh come on man.]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15 гый 2026, 15:18 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29899914 --&gt;

== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&quot;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 

Dear Wiki Community,

We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.

The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.

;About the Campaign 
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.

;What Can Participants Write About? 
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:

* Folk festivals, rituals, and celebrations  
* Folk dances, music, and traditional performances  
* Women and queer figures in folklore  
* Women in mythology and oral traditions  
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives  
* Fairy tales, folk stories, and legends  
* Folk games, sports, and cultural practices  

Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.

;How to Sign Up as an Organizer 
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:

# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] 
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool  
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline  
#* Local and international prizes  
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]  
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''

;Campaign Tools

The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:

* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.

Both tools are now available for use in the campaign.  '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''

;Learn More &amp; Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.

If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.

;Join Us 
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.

Thank you and best wishes,
  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''

----

''Stay connected:''  
[[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp;
[[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,

We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.

;About Wiki Loves Folklore 

'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals  
* Cultural festivals and celebrations  
* Traditional attire and crafts 
* Performing arts, music, and dance  
* Everyday practices rooted in folk heritage  

Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.

[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] 

; Host a Local Edition 

As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture  
* Engage new contributors in your community  
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content  

'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''  

If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.

If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.

;Get in Touch 
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:

* The project Talk pages  
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''

We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.

Warm regards,  

'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
&lt;/div&gt;
[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 18 гый 2026, 13:21 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tiven2240@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=29228188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Ежегодный пересмотр Универсального кодекса поведения и Руководства по правоприменению&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Пишу вам, чтобы сообщить о начале ежегодного пересмотра Универсального кодекса поведения (Universal Code of Conduct) и Руководства по его применению. Вы можете вносить предложения по изменениям до 9 февраля 2026 года. Это первый из нескольких этапов ежегодного пересмотра. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Дополнительную информацию и возможность присоединиться к обсуждению можно найти на странице UCoC в Мета-вики]].

[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения]] (U4C) — это глобальная группа, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения Универсального кодекса поведения. Эта процедура ежегодного пересмотра была спланирована и реализована U4C. Получить дополнительную информацию и узнать об обязанностях U4C можно, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомившись с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь этой информацией с другими участниками вашего сообщества там, где это уместно.

— В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|Обсуждение]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

19 гый 2026, 21:02 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration to Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]&lt;/em&gt;

Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier.

If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation.

There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki.

To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt; 23 гый 2026, 21:59 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:ABreault (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-01-26_Wikipedias&amp;oldid=29972868 --&gt;

== ''The Signpost'': 29 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Traffic report|The most viewed articles of 2025]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News and notes|Good news... but also bad news for the Public Domain]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News from Diff|Solving puzzles together]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/In the media|Every view on the 25th anniversary of everything]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Comix|Perspectives]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 29 гый 2026, 06:31 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29988053 --&gt;

== ''The Signpost'': 17 February 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/In the media|Global powers see Wikipedia as fundamental target for manipulation]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/News and notes|Discussions open for the next WMF Annual Plan]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Serendipity|Maintenance crews continue to slog through Wikipedia's oldest Featured Articles]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Disinformation report|Epstein's obsessions]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Technology report|Wikidata Graph Split and how we address major challenges]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Traffic report|Deaths, killings, films, and the Olympics]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Opinion|Incoming Incurables]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Crossword|Pop quiz]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Comix|herculean]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 17 фев 2026, 08:03 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30039447 --&gt;

== ''The Signpost'': 10 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Interview|Bernadette Meehan, new Wikimedia Foundation CEO]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/News and notes|Security testing unleashes computer worm on Meta-wiki]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Special report|What actually happened during the Wikimedia security incident?]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In the media|Indonesian government blocks Wikimedia logins; archive site scoured from Wikipedia after owner runs malware]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Recent research|To wiki, perchance to groki]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Obituary|Madhav Gadgil, Fredrick Brennan, Mark Miller, Chip Berlet]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Opinion|Interface administrators and trusting trust]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Technology report|English Wikipedia deprecates archive.today after DDoS against blog, altered content]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Op-ed|Why is &quot;Trypsin-sensitive photosynthetic activities in chloroplast membranes&quot; cited in &quot;List of tallest buildings in Chicago&quot;?]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Essay|The pursuit of a button click]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In focus|Short descriptions: One year later]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/WikiProject report|Unreferenced articles backlog drive]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Community view|Speaking of planning ...]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Traffic report|Over the mountain, kissing silver inlaid clouds]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Crossword|&quot;It will never happen&quot;]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Comix|BRIEn't]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10 мар 2026, 04:14 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30121359 --&gt;

== ''The Signpost'': 31 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/News and notes|Entirety of Wikinews to be shut down]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/In the media|AI ban, newspapers disrupt archiving; and antisemitism complaints]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Community view|Videos from WikiConference North America 2025 in NYC]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Disinformation report|Cleaning up after Jeffrey Epstein, Peter Nygard, and Mohamed Al-Fayed]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/WikiConference report|WikiConference North America 2025 in NYC review]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Obituary|Dr. Subas Chandra Rout]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Traffic report|Call in the dogs of war, soldier of fortune]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Gallery|Canadian Rangers participate in Operation ''Enduring Encyclopedia'']]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Comix|n00bsitting]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 31 мар 2026, 10:08 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30329870 --&gt;

== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}

Dear Wikipedians!

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.

The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.

🧩'''How to participate?'''

Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.

🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.

'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''

If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&amp;messages=&amp;language=en&amp;x=D banner] into your own language.

Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! 

[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== ''The Signpost'': 21 April 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21 апр 2026, 06:50 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30434643 --&gt;

== Request for comment (global AI policy) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 26 апр 2026, 00:58 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Codename Noreste@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30424282 --&gt;

== Invitation: Call for Delegates Nominations and registration for Wikimedia CEE Meeting 2026 in Cluj-Napoca ==

Dear Tatar language community,

On behalf of the Wikimedians of Romania and Moldova User Group, we are thrilled to invite you to the [[:m:Wikimedia_CEE_Meeting_2026/Registration|Wikimedia CEE Meeting 2026]]! This year, our regional gathering will take place in the heart of Transylvania, in the vibrant city of Cluj-Napoca, Romania.

&lt;span style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''Dates: 18–20 September 2026. Location: Cluj-Napoca, Romania'''&lt;/span&gt;

=== Call for Delegate Nominations ===

We are now officially opening the call for affiliates to nominate their delegates. Each affiliate is encouraged to select representatives who will actively contribute to the sessions, share local successes, and help strengthen our regional network.

It is crucial to check the '''[[:m:Wikimedia CEE Meeting 2026/Eligible affiliates|eligibility subpage]]''' to see the number of delegates allocated to your community. This number tells you how many delegate scholarships are reserved for your community.

&lt;span style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''Nomination Deadline: 30 May 2026'''&lt;/span&gt;

Please ensure that your nominations are submitted by this date to allow our organizing team enough time to manage travel logistics and visa support where necessary.

=== Registration process ===

Delegates, scholarship recipients, and all self-funded attendees can register using the Registration Form (given below). It is mandatory for each delegate application to contain a link to the documents supporting the respective nomination as delegate. All travel, accommodation, and food expenses (during the conference days) will be organized and covered by Wikimedians of Romania and Moldova User Group only for delegates and scholarship recipients.

Registration is required for everyone to participate in the Wikimedia CEE Meeting.

&lt;p style=&quot;font-family:monospace,monospace;background-color:#bbb&quot;&gt;'''Registration Form is here: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdrSQ3JZCGa21AInWOCXnNjzhUZLV1n7LcSt8-0pd1L0Z4rMw/viewform Apply]'''&lt;/p&gt;

* '''Registration period for representatives of Wikimedia affiliations: &lt;u&gt;13 May 2026, 00:00 (UTC) — 30 May 2026, 23:59 (UTC)&lt;/u&gt;.'''
* Registration period for self-funded participants and for everyone else: 13 May 2026, 00:00 (UTC) — 30 June 2026, 23:59 (UTC).

For any questions or unclear issues, please reach out to us at our official conference email:
&lt;p style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''wmceem2026[[File:At sign.svg|17px|link=|@|class=skin-invert]]icf-fri.org'''&lt;/p&gt;

We look forward to welcoming you to Cluj-Napoca this September to share knowledge, foster new ideas, and celebrate our collective achievements.

Warm regards,&lt;br/&gt;Wikimedia CEE Meeting 2026 Organizing Team&lt;br/&gt;Wikimedians of Romania and Moldova User Group&lt;br/&gt; [[Кулланучы:Gikü|Gikü]] ([[Кулланучы бәхәсе:Gikü|бәхәс]]) 13 май 2026, 20:54 (UTC)

== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]

* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22 май 2026, 05:19 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30513885 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote now in the 2026 U4C election&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 май 2026, 17:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21 июн 2026, 03:21 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30604303 --&gt;

== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 23 июн 2026, 17:12 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Codename Noreste@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;</text>
      <sha1>7tspkwjjtpftbqqf0prmb1ld5xsk6xr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969193</id>
      <parentid>5969189</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:14:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Архивка китте</comment>
      <origin>5969193</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4752" sha1="lqbpdoi3lg9du4rx80a1ayh6qv1ggp0" xml:space="preserve">{{Index box}}
{| cellspacing=&quot;3&quot; width=&quot;100%&quot;
|-
|style=&quot;padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px&quot;| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id       = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c   = #f9f9f9
|info     = '''[[Википедия:Яңалыклар форумы/Архив|Архив]]''' 
}}
{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз&lt;/br&gt;Press here to start a new topic&lt;/br&gt;Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Яңалыклар_форумы&amp;action=edit&amp;section=new|class=mw-ui-constructive}}
|}
[[Төркем:Википедия:Форум]]
{{TOC right}}

== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21 июн 2026, 03:21 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30604303 --&gt;

== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 23 июн 2026, 17:12 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Codename Noreste@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;</text>
      <sha1>lqbpdoi3lg9du4rx80a1ayh6qv1ggp0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Былбыл (Хәмиди)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>261713</id>
    <revision>
      <id>5969294</id>
      <parentid>4412844</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T04:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10420" sha1="7k2nlh98qa2ttcb58scthxiolmoxpqt" xml:space="preserve">{{Җыр}}{{Башка мәгънәләр1|Былбыл (мәгънәләр)}}'''Былбыл''' ({{Lang-kk|Бұлбұл}}) — [[Латыйф Хәмиди]] тарафыннан казакъ шагыйре Нурсолтан Әлимкулов шигыренә иҗат ителгән иң танылган җырларның берсе, даими рәвештә [[«Татарстан» радиосы|«Татарстан» радиосында]] [[Татар теле|татар]] һәм [[Казакъ теле|казакъ]] вариантлары трансляцияләнә&lt;ref&gt;{{Cite web|publisher=[[Татарстан радиосы]]|url=https://trt-tv.ru/radio-tatarstana/tatarstan-dulkynynda/tatarstan-dulkynynda-5-gyjnvar/|title=&quot;Татарстан дулкынында&quot;|accessdate=2020-07-23|date=2020-01-12}}&lt;/ref&gt;.   

== Тарих ==
[[Латыйф Хәмиди]] әсәрен [[1945 ел|1945 елда]] иҗат итә һәм аның беренче башкаручысы [[Күләш Байсәетева|Күләш Байсәетевага]] тапшыра&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.tarih-begalinka.kz/ru/history/postwar/figures/page3297/?sid=mtsqf377jcaio5rel5skmms3u1|title=&quot;Тарих&quot; - история Казахстана - школьникам|accessdate=2020-07-23|publisher=tarih-begalinka.kz}}&lt;/ref&gt;. Икенче башкаручысы - Бибигөл Түләгәнова - аны [[1954 ел|1954 елда]] башкара&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://latifkhamidi.narod.ru/interview.htm|title=О Латыфе Хамиди!|publisher=latifkhamidi.narod.ru|accessdate=2020-07-23}}&lt;/ref&gt;.

== Башкаручылар ==
[[Казакъстан|Казакъстанда]] Бибигөл Түләгәнова һәм [[Күләш Байсәетева]] (коллоратур сопрано) башкарулары классика буларак санала&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Как Латиф Хамиди стал народным любимцем Казахстана|language=ru|url=https://ia-centr.ru/publications/kak-latif-khamidi-stal-narodnym-lyubimtsem-kazakhstana/|accessdate=2020-07-23|publisher=ia-centr.ru|date=|author=Нурлыайым Нурсаин}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200724142214/https://ia-centr.ru/publications/kak-latif-khamidi-stal-narodnym-lyubimtsem-kazakhstana/ |date=2020-07-24 }}&lt;/ref&gt;. [[«Татарстан» радиосы|«Татарстан» радиосында]] әсәр [[Нәҗия Теркулова|Нәҗия Теркулованың]] [[Натан Рахлин]] җитәкчелегендәге [[ТРДСО|ТРСДО]] кушылып җырлавында даими трансляцияләнә. Яңа татар телендәге тәрҗемәи шигырь [[Госман Әхмәтҗанов]] тарафыннан иҗат ителә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://shahrikazan.ru/news/kyiskacha-ya%D2%A3alyiklar/tatar-halkyinyi-yagyiravyik-byilbyilyi-naiya-terku|title=Татар халкының яңгыравык былбылы Наҗия Теркулова вафат булды|accessdate=2020-07-24|language=tt|coauthors=2016-10-14|publisher=shahrikazan.ru}}  &lt;/ref&gt;. [[1973]]-[[1984 ел|1984 еллар]] аралыгында Наҗия Теркулова җырлавында &quot;Мелодия&quot;дә яздырыла һәм [[1986 ел|1986 елда]] пластинка буларак чыгарыла&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://search.rsl.ru/ru/record/01008461462|title=Поет Наджия Теркулова (Звукозапись)|publisher=rsl.ru|accessdate=2020-07-24}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Пластинкасында хата киткән, музыка авторы буларак шагыйрь Нурсолтан Әлимкуловны билгеләгәннәр.&lt;/ref&gt;.  
{{Тышкы медиафайллар|аудиофайл1=[https://moosic.my.mail.ru/file/9e2267841edc72309891d15906389290.mp3 Латыф Хәмиди - Нәҗия Теркулова - &quot;Былбыл&quot; (тат.тел.)]}}

== Сүзләре ==
{|
|+
! colspan=&quot;4&quot; |Казакъ телендә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://pesni.guru/text/%D0%BA%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%B5%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%B1%D0%BB%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80-%D0%BB%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%B8%D0%B4%D0%B8|title=К.Байсеитова - “Бұлбұл”(автор Л.Хамиди) - текст песни|accessdate=2020-07-23|publisher=pesni.guru|archivedate=2020-07-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200723193058/https://pesni.guru/text/%D0%BA%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%B5%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%B1%D0%BB%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80-%D0%BB%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%B8%D0%B4%D0%B8}}&lt;/ref&gt;
! colspan=&quot;4&quot; |Татар телендә
|-
| colspan=&quot;4&quot; |Айлы түн, айнадайын ашық аспан,
Бақыттың жұлдызындай жымың қаққан.

Секілді не бар тәтті бұл дүнияда,

Жарасқан екі жасқа махаббаттан.
| colspan=&quot;4&quot; |Айлы төн, саф көзгедәй аяз һава,
Йолдызлар җем-җем итә, керфек кага.

Яраткан яшь йөрәккә мәхәббәттән

Татлырак ни бар табам бу дөньяда!
|-
|
|
|
|'''Қайырмасы:'''
|
|
|
|'''Кушымта:'''
|-
|
|
|
|«А!», - десе бұлбұл бақшадан,
Жүрекке болсын деп дауа.

&quot;Қамықпа, сұлу қалқажан,

Бақытың әлі алдыңда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Деп сайрайды ол маған.
|
|
|
|&quot;А!&quot;, - кайтса, дидем былбылга,
Йөрәгемә бирдер дәва.

&quot;Моңланма, сылу кыз бала,

Бәхетең әле гел алда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Дип сайрады былбыл миңа.
|-
| colspan=&quot;4&quot; |Сайрайды бұлбұл әнін тал бағында,
Айтқандай тәтті сырын жан досына.

Дариға, төбем көкке жетер еді,

Болса егер жалғыз еркем жар қасымда.
| colspan=&quot;4&quot; |Көчлерәк хис тапмадым мәхәббәттән,
Күңелгә тула шатлык дулкыннары.

Ачмадым сиңа бүген серләремне,

Сүрелмәс йөрәгемнең ялкыннарын.
|-
|
|
|
|'''Қайырмасы:'''
|
|
|
|'''Кушымта:'''
|-
|
|
|
|«А!», - десе бұлбұл бақшадан,
Жүрекке болсын деп дауа.

&quot;Қамықпа, сұлу қалқажан,

Бақытың әлі алдыңда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Деп сайрайды ол маған.
|
|
|
|&quot;А!&quot;, - кайтса, дидем былбылга,
Йөрәгемә бирдер дәва.

&quot;Моңланма, сылу кыз бала,

Бәхетең әле гел алда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Дип сайрады былбыл миңа.
|-
| colspan=&quot;4&quot; |Айлы түн, айнадайын ашық аспан,
Бақыттың жұлдызындай жымың қаққан.

Секілді не бар тәтті бұл дүнияда,

Жарасқан екі жасқа махаббаттан.
| colspan=&quot;4&quot; |Айлы төн, саф көзгедәй аяз һава,
Йолдызлар җем-җем итә, керфек кага.

Яраткан яшь йөрәккә мәхәббәттән

Татлырак ни бар табам бу дөньяда!
|-
|
|
|
|'''Қайырмасы:'''
|
|
|
|'''Кушымта:'''
|-
|
|
|
|«А!», - десе бұлбұл бақшадан,
Жүрекке болсын деп дауа.

&quot;Қамықпа, сұлу қалқажан,

Бақытың әлі алдыңда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Деп сайрайды ол маған.
|
|
|
|&quot;А!&quot;, - кайтса, дидем былбылга,
Йөрәгемә бирдер дәва.

&quot;Моңланма, сылу кыз бала,

Бәхетең әле гел алда.

А-ха-ха-ха-ха!&quot; -

Дип сайрады былбыл миңа.
|}

== Чыганаклар ==

* {{Cite web|url=https://search.rsl.ru/ru/record/01008461462|title=Поет Наджия Теркулова (Звукозапись)|publisher=rsl.ru|accessdate=2020-07-24}}
* {{Cite web|url=http://latifkhamidi.narod.ru/interview.htm|title=О Латыфе Хамиди!|publisher=latifkhamidi.narod.ru|accessdate=2020-07-23}}
* {{Cite web|url=http://www.tarih-begalinka.kz/ru/history/postwar/figures/page3297/?sid=mtsqf377jcaio5rel5skmms3u1|title=&quot;Тарих&quot; - история Казахстана - школьникам|accessdate=2020-07-23|publisher=tarih-begalinka.kz}}

*{{Cite web|publisher=[[Татарстан радиосы]]|url=https://trt-tv.ru/radio-tatarstana/tatarstan-dulkynynda/tatarstan-dulkynynda-5-gyjnvar/|title=&quot;Татарстан дулкынында&quot;|accessdate=2020-07-23|date=2020-01-12}}
* {{Cite web|url=http://shahrikazan.ru/news/kyiskacha-ya%D2%A3alyiklar/tatar-halkyinyi-yagyiravyik-byilbyilyi-naiya-terku|title=Татар халкының яңгыравык былбылы Наҗия Теркулова вафат булды|accessdate=2020-07-24|language=tt|coauthors=2016-10-14|publisher=shahrikazan.ru}}

* {{Cite web|url=https://pesni.guru/text/%D0%BA%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%B5%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%B1%D0%BB%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80-%D0%BB%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%B8%D0%B4%D0%B8|title=К.Байсеитова - “Бұлбұл”(автор Л.Хамиди) - текст песни|accessdate=2020-07-23|publisher=pesni.guru|archivedate=2020-07-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200723193058/https://pesni.guru/text/%D0%BA%D0%B1%D0%B0%D0%B9%D1%81%D0%B5%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%B1%D0%BB%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80-%D0%BB%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%B8%D0%B4%D0%B8}}
* {{Cite news|title=Как Латиф Хамиди стал народным любимцем Казахстана|language=ru|url=https://ia-centr.ru/publications/kak-latif-khamidi-stal-narodnym-lyubimtsem-kazakhstana/|accessdate=2020-07-23|publisher=ia-centr.ru|date=|author=Нурлыайым Нурсаин}}{{Deadlink|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;
[[Төркем:Татар музыкасы]]
[[Төркем:Латыйф Хәмиди]]
[[Төркем:Җырлар]]</text>
      <sha1>7k2nlh98qa2ttcb58scthxiolmoxpqt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аркадий Осташев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>275934</id>
    <revision>
      <id>5969257</id>
      <parentid>5517530</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:36:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969257</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32164" sha1="k9zbgqry3l4txn838auto0ucehwgqu4" xml:space="preserve">{{Ук}}
'''Осташев Аркадий Ильич''' ({{Туу датасы|30|9|1925}} — {{Үлем датасы|12|7|1998}}) — совет һәм Россия галиме, инженер-механик, [[Җир]]нең беренче ясалма юлдашын һәм [[Юрий Гагарин|беренче космонавтын]] очыруда катнашучы, техник фәннәр кандидаты, доцент, Ленин һәм Дәүләт премияләре лауреаты, ракеталарны һәм ОКБ-1 ракета-галәм комплексларын төп сынаучы, Королёв Сергей Павловичның укучысы һәм фикердәше.

== Биографиясе ==
1925 елның 30 сентябрендә [[Мәскәү]] өлкәсенең Ногинск районы Малое Васильево авылында туган. Әнисе — Осташева Серафима Васильевна (кыз фамилиясе Гирсовка) [[1888 ел]]да туган. Әтисе — Илья Василий улы Осташев [[1881 ел]]да туган.

Аркадий олы [[Туганлык|агасы]] Евген белән бергә мәктәп елларында «Белем — көч» журналы җитәкчелегендә 10 тапкыр зурайтучы, кирәкле станицасы һәм ике яссылыкта борылыш механизмнары булган [[телескоп]] төзей, окуляр һәм гадел өчен линзаларны атналык редакциясе әҗерсез ебәрә. Аннан [[Ай (иярчен)|Айлы]] күзәтәләр, [[Кояш системасы]] планеталарына очу турында хыялланалар. Евген Аркадийга икенче класта немец телен өйрәтә башлый. Бу Аркадийга алдынгы фәнни-техник әдәбиятне өйрәнүгә гомер буе ярдәм итә.

А. И. Осташев [[1942 ел]]да Мәскәү өлкәсенең Ногинск районы Электругли шәһәрендә 32-се урта мәктәпнең 9 классын тәмамлагач, С. Орджоникидзе исемендәге Мәскәү авиация институты янындагы әзерлек курсларында 2,5 ай укый һәм 10 сыйныф программасы буенча имтиханнар тапшырып, шуның сөземтәләре буенча С. Орджоникидзе исемендәге Мәскәү авиация институтына укырга керә. Институтның дүртенче курсында укыганда А. И. Осташевка ракета техникасы буенча немец документлары белән таныша. Аны ил җитәкчелеге җибәргән белгечләр группасы [[Бөек Ватан сугышы]]ннан соң [[Алмания|Германиядан]] алып чыга. Немец белгечләре ракета эшләү өлкәсендә өләшкәннәрен җентекле тикшергәннән соң, А. И Осташев диплом проекты темасын тулысынча билгели: «Составная ракета с крылатый последней ступенью, со спецчастью — устойчивость движения крылатый ступени». Әммә диплом проектының темасы киңәшче сайлау белән кыенлык тудыра. Темасы яңа булганлыктан консультациядан баш тарталар:

* МАИның 2нче факультеты деканы, техник фәннәр докторы, профессор, генерал-майор Владимир Михайлович Мясищев;
* ЛИИ начальнигы урынбасары, техник фәннәр докторы, профессор Иван Васильевич Остославский;
* Н. Н. Поликарповның урынбасары, истребительләр өчен сыек ягулыкта эшләүче ракета двигательләре тизләткечләренең баш конструкторы [http://www.airwar.ru/enc/fww2/i21.html Михаил Михайлович Ашинин].

Декан ярдәмчесе Гапоненко Михаил Прокопьевич аңа Сергей Павлович Королёвка мөрәҗәгать итәргә тәкъдим итә. Шулай итеп, [[1947 ел]]да А. И. Осташев С. П. Королёв белән таныша. Һәм 1947 елдан алып 1948 елда МАИ-ны тәмамлаганга кадәр, А. И. Осташев оборона сәнәгате министрлыгының фәнни-тикшеренү институты-88нең студентлар конструкторлык бюросы-3тә өлкән техник булып эшли, Сергей Павлович Королёв җитәкчелеге астында диплом яклауга әзерләнә.

[[1948 ел|1948]] -[[1951 ел]]ларда гыйльми-тикшеренү институты-88-дә оборона конструкторлары бюросында (ОКБ-1) инженер һәм өлкән инженер, [[1951 ел|1951]] — [[1953 ел]]ларда НИИ-88 КБ-1 5-се бүлек группасы начальнигы булып эшли. [[1952 ел]]да Н. Э. Бауман исемендәге Мәскәү дәүләт техник университеты янындагы Югары инженерлар курсында белем ала. Шулай ук елда Марксизм-Ленинизм университетын (ВУМЛ) тәмамлый. [[1953 ел|1953]] -[[1959 ел]]ларда — ОКБ-1 19нчы бүлек начальнигы урынбасары. [[1956 ел]]да [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|КПСС]] сафына керә.

[[1959 ел|1959]] — [[1969 ел]]ларда — ОКБ-1 721-се бүлек начальнигы. [[1969 ел|1969]] — [[1973 ел]]ларда — ЦКБЭМ МОМ сынау буенча баш конструкторның гыйльми консультанты. [[1973 ел|1973]]-[[1980 ел]]ларда— ЦКБЭМ МОМ 7нче комплекс (ракеталар сынау һәм КА) урынбасары һәм җитәкчесе (1974 елдан [[:ru:Энергия (РКК)|НПО «Энергия»]] МОМ 10нчы комплексы). [[1975 ел]]да А. И. Осташев Байконур космодромы техник комплексында Россия-Америка [[:ru:Союз — Аполлон|«ЭПАС»]] программасы буенча техник җитәкче урынбасары сыйфатында сынау җитәкчесе була.

[[1980 ел|1980]] -[[1986 ел]]ларда — 102нче бүлекнең сынау буенча гыйльми консультанты һәм НПО «Энергия» МОМ баш конструкторы. [[1986 ел]]дан 382нче бүлекнең сынау буенча гыйльми консультанты һәм НПО «Энергия» МОМ баш конструкторы (1994 елдан — П. С. Королёв исемендәге РКК «Энергия»). [[1947 ел]]дан алып А. И. Мостаевның бөтен гыйльми-инженерлык эшмәкәрлеге ракетларны һәм ракета-галәм комплексын сынау системасын эшләү һәм әйләнешкә кертү белән бәйле. А. И. Осташево җитәкчелегендә тулысынча ракеталарны сынауга багышланган 14нче том төзелгән. Аркадий Ильич 200дән артык тикшеренү, мәкаләләр һәм уйлап табулар авторы һәм автордашы.
[[Файл:Аттестат_доцента.JPG|мини|300x300пкс|доцент А. И. Осташевның аттестаты.]]
А. И. Осташево инженерлык һәм гыйльми эштән тыш укыту эшмәкәрлеге дә алып бара.

[[1964 ел]]дан С. Орджоникидзе исемендәге МАИ («Комплексные системы измерений летательных аппаратов» кафедрасы) доценты, 308нче кафедрада лекцияләр укый.

Предприятие хезмәткәрләре өчен «ракета-галәм техникасын сынау» курсы буенча лекцияләр укый. Предприятиенең һәм галәм тармагының үсеш тарихын язуда катнаша. Королёв һәм Гагарин фәнни укуларында актив катнаша.

А. И. Осташев 1998 елның 12 июлендә Мәскәү шәһәрендә вафат була. Аркадий Ильич Осташевның шәхси васыяты буенча олы агае Аркадий Ильич Осташевның каберендә җирләү өчен кремацияләнә. 1998 елның декабрендә, [[Казакъстан]] җитәкчелегеннән тиешле рөхсәт һәм ризалык алганнан соң, А. И. Осташевның көлен катыны һәм улы [[Байкоңгыр|Байконур]] шәһәренә алып баралар һәм биредә 1960 елның 24 октябрендә Байконур космодромының 41нче майданчыгында кыйтга-арa Р-16нчы ракетасын очоруга әзерлек барган чакта һәлак булган аның олы агасы Осташев Евгений Ильич каберендә җирлиләр.

== Гаиләсе ==
Хатыны — Осташева (кияүгә чыкканга кадәр Васильева) Людмила Васильевна (1924-2003 й.й.).

Кызы — Ольга Аркадьевна Осташева (1951 елда туган).

Улы — Михаил Аркадьевич Осташев (1956 елда туган).

Оныгы — Осташев Никита Олегович (1977 елда туган).

Ейәнсәре — Осташева Юлия Михайловна (1979 елда туган).

Ейәнсәре — Осташева Анна Михайловна (1982 елда туган).

Оныгы — Осташев Илья Олегович (1984 елда туган).

Бүләсәре — Алена (2007 елда туган).

Бүләсәре — Александра (2009 елда туган).

Бүләсе — Никита (2014 елда туган).

Бүләсе — Александер Лиам (2018 ел туган).

Бүләсәре — Миа Джулиана (2020 елда туган).

== Наградалары ==
[[Файл:Благодарность_Президента.JPG|мини|Россия Федерациясе Президентының ватан космонавтикасы үсешенә зур шәхси өлеш индергәне өчен Рәхмәт хаты.]]
Профессиональ эшмәкәрлегендә өлгәшкән сөземтәләре өчен А. И. Осташевка түбәндәге бүләкләр бирелә:
* «1941-1945 елларда Бөек Ватан сугышында фидакарь эшчәнлеге өчен» медале — 1945 й.
* [[Кызыл Байрак Хезмәт ордены]] — ракета техникасын үзләштерүдә өлгәшкән уңышлары өчен һәм ОКБ-1нең 10-еллыгы белән бәйле — 1956 й.
* [[Ленин ордены]] — Җирнең беренче юлдашын очырган өчен — 1957 ел.
* Нче елда СССР Фәннәр академиясенең медале, беренче юлдаш өчен.
* Ленин премиясе — [[Җир]]нең тышкы радиация бүлкәләрен ачуда һәм тикшерүдә һәм Җир белән Айның магнит кырын тикшерүдә катнашкан өчен — 1960 й.
* Ленин ордены — Җирнең [[Юрий Гагарин|беренче космонавты]] очкан өчен— 1961 й.
* Кызыл Байрак Хезмәт ордены — беренче берлектәге халыкара очышка — СОЮЗ-АПОЛЛОНды очуга әзерләгән һәм тормышка ашырган өчен — 1976 ел
* Дәүләт премиясе — галәмне тикшеренү өлкәсендә эшләре өчен (&quot;Прогресс&quot; йөк карабын сынау методикасын булдырган һәм гамәлгә индергән өчен) — 1979 й.
* [[Хезмәт ветераны медале|«Хезмәт ветераны» медале]].
* «Фидакарь эшчәнлеге өчен (хәрби батырлык өчен) юбилей медале. Владимир Ильич Ленинның тууына 100 еллык хөрмәтенә».
* Башка медальләр.
* Россия Федерациясе Президентының Рәхмәт хаты ([[9 апрель]], [[1996 ел]]) — ватан космонавтикасы үсешенә зур шәхси өлеш индергәне өчен&lt;ref&gt;[http://kremlin.ru/acts/bank/9156 Распоряжение Президента Российской Федерации от 9 апреля 1996 года № 174-рп «О поощрении ветеранов ракетно-космической отрасли, внёсших большой вклад в развитие отечественной космонавтики»]&lt;/ref&gt;.

1959 елда А. И. Осташевка техник фәннәр кандидаты гыйльми исеме бирелә. Профессиональ эшмәкәрлегендә өлгәшкән сөземтәләре өчен А. И. Осташевка Республика әһәмиәятендәге шәхси пенсия тәгаенләнә ([http://vystavki.rgantd.ru/ostashev/razdel1/foto_01_01.jpg шәхси пенсия кую өчен характеристика] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190412063051/http://vystavki.rgantd.ru/ostashev/razdel1/foto_01_01.jpg |date=2019-04-12 }}).

Үлчәү йолдызлыгындагы йолдыз А. И. Осташев исеме белән, Аркадий дип, атала.

== Хәтер ==
[[Файл:В музее площадки № 2 космодрома Байконур.jpg|мини|300x300пкс|Байконур космодромында 2нче мәйданчык музее]]

* Байконур космодромының 2нче мәйданчык музеенда А. И. Осташевка багышланган экспозиция оештырылган.
* Мәскәү өлкәсенең Ногинск районы Электроугли шәһәрендәге крайны өйрәнү музеенда агалы-кустылы Осташевларга багышланган стенд бар. Малое Васильево авылында Осташевлар бала чагында яшәгән 17нче йортка мемориаль тактаташ куела.
* Мәскәү шәһәрендәге космонавтика Мемориаль музеенда А. И. Мостаевның шәхси архивыннан документлар саклана.
* А. И. Осташев 50 елдан артык эшләгән предприятие музеенда (РКК «Энергия»), аңа багышланган материал бар.
* 1993 елда РГАНТДда А. И. Осташевның шәхси архив документлары куелган.

== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}

== Әдәбият ==
* ''Королева Н. С. '' «С. П. Королев Атасы» — {{М.}}: «Фән», 2007. — ISBN 5-02-034428-1.
* ''Е. б чертка''[http://epizodsspace.airbase.ru/bibl/chertok/kniga-1/01.html кеше һәм ракета] — {{М.}}.: «Машина», 1999. — ISBN 5-217-02942-0.
* ''В. п мишина'' «Записки ракетчик» ясе — полиграфия компаниясе «Лават», 2013. — ISBN 978-5-904341-26-8.
* ''Николая Каманин. П. '' [http://www.books.sh/blib_108577.html «галәм Яшерен»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201004222347/http://www.books.sh/blib_108577.html |date=2020-10-04 }} — {{М.}}.: «Инфотекс-ИФ», 1995.
* ''В. к. Герчик'' [http://epizodsspace.airbase.ru/bibl/ziv/1991/5/proryv.html «галәм Прорыв»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191119202625/http://epizodsspace.airbase.ru/bibl/ziv/1991/5/proryv.html |date=2019-11-19 }} — {{М.}}.: АЛАТАУ «Велес», 1994. — ISBN 5-87955-001-X;
* Голованов Я. К. Королев: Факты и мифы —  М.: «Наука», 1994. — 798 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-02-000822-2&lt;/nowiki&gt;.  Архивная копия 1 февраль 2014 н Wayback Machine
* Белоглазова Е. Т. Совершенно секретный генерал —  М.: «Герои Отечества», 2005. — 344 б. — 1500 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-98698-012-3&lt;/nowiki&gt;.
* Позамантир Р. Д., Бондаренко Л. К.  Калининград-Королев: к космический высота - из глубины веков — 2-е.  —  М.: «Московский атналык», 1998. — 301 б.
* Туль А. А. В зоне риска —  Калуга: «Золотая аллея», 2001. — 464 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-7111-0333-1&lt;/nowiki&gt;.
* [http://kik-sssr.ru/CNII-50-1.htm ''Җир Ануфриев А. ''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140415040955/http://www.kik-sssr.ru/CNII-50-1.htm |date=2014-04-15 }} [http://kik-sssr.ru/CNII-50-1.htm «Минем беренче тормыш»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140415040955/http://www.kik-sssr.ru/CNII-50-1.htm |date=2014-04-15 }};
* ''С. а. Лоскутов'' «ОКБ Телеметрия-1»;
* Корешков А. А. За стеной секрета: записки испытатель —  Владимир: «Собор», 2010. — 287 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-904418-74-4&lt;/nowiki&gt;.
* Harford, James Korolev: How One Man Masterminded the Soviet Drive to Beat America to the Moon —  New York: John Wiley &amp; Sons, 1997. — 392 p. — &lt;nowiki&gt;ISBN 0-471-14853-9&lt;/nowiki&gt;.
* ''А. а. Шмелев'' «бурычлары һәм намуслы кеше» — {{М.}}.: «Борисым пастернак», 1996. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-86568-133-3&lt;/nowiki&gt; (ошибочно.&lt;span title=&quot;Хотя данный ISBN номер не соответствует стандарту, именно в таком виде он указан в источнике.&quot; style=&quot;border-bottom:1px dotted gray; cursor:default&quot;&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span&gt; &lt;/span&gt;;
* Шмелёв А. А Люди долга и чести. — Кн. 2-я —  М.: Изд-во «Московский атналык», 1998.
* Сковорода-Лузин В. И. Телеметрия. Глаза и уши главного конструктора —  М.: «Верли», 2009. — 320 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-85493-134-2&lt;/nowiki&gt;.
* Марков Ю. Космонавтика с веселыми лицом: полковая история космонавтики в парадокс и курьез, шутках и анекдот —  «Маска», 2011. — 473 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-91146-550-6&lt;/nowiki&gt;.
* Неизвестный Байконур: сборник воспоминаний ветеранов Байконура / под ред. Б. И. Посысаева —  М.: «Глобус», 2001. — 528 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-8155-0051-8&lt;/nowiki&gt;.
* Порошков В. В. Ракетно-космический подвиг Байконур —  М.: «Милләтче», 2007. — 291 б. — 1000 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-7030-0969-3&lt;/nowiki&gt;.
* Берег Вселенной: воспоминания ветеранов космодрома Байконур / под общ. ред. А. С. Болтенко —  К.: Феникс, 2014. — 537 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-966-136-169-9&lt;/nowiki&gt;.
* С. П. Королёв. Энциклопедия жизни и творчества / под ред. В. А. Лопота —  РКК «Энергия» им. С. П. Патшабикә, 2014. — 704 б. — 5000 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-906674-04-3&lt;/nowiki&gt;.
* Осташев А. И. Испытания ракетно-космической техники — эш моей жизни: события и факты —  Королев, 2005. — 284 б.
* Осташев А. И. Сергей Павлович Королев − даһи XX века: прижизненные личные воспоминания об академик С. П. Королев —  М.: Изд-во Московского гос. ун-та леса, 2010. — 128 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-8135-0510-2&lt;/nowiki&gt;.
* Лебедв В.В. «Стоять на дороге в галәм» —  М.: ИТРК, 2016. — 400 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-88010-400-0&lt;/nowiki&gt;.
* Елисеев В.И. «Мы в Байконур росли сердцам» —  М.: ОАПК, 2018. — 766 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-8493-0415-1&lt;/nowiki&gt;.
* Позамантир Р. Д. «Ракетно-космический наукоград Королев» —  М.: МӘН Струнская О.В., 2018. — 260 б. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-905234-12-5&lt;/nowiki&gt;.

== Сылтамалар ==
* {{Cite web|url=http://sm.evg-rumjantsev.ru/|title=Сайт «Космический мемориал» (sm.evg-rumjantsev.ru)|accessdate=2016-02-24}}
** [http://sm.evg-rumjantsev.ru/des3/ostashev-arkadij-iljich.htm Осташево А. И.] на сайте «Космический мемориал».
* {{Cite web|url=http://vystavki.rgantd.ru/ostashev/index.htm|title=«Осташев Аркадий Ильич». Интернет-выставка из серии «Архив и личность: сотрудничество для истории»|accessdate=2015-12-20|archivedate=2014-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140222035456/http://vystavki.rgantd.ru/ostashev/index.htm}}
* [http://www.gazetakoroleva.ru/?number=2010111&amp;&amp;st=248 Гвардеец королевское школы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140221230447/http://www.gazetakoroleva.ru/?number=2010111&amp;&amp;st=248 |date=2014-02-21 }} // ''«Калининградская правда»''
* [http://www.mosoblpress.ru/regions/18/mass_media/3/93/item26457/ Братья Осташево из Электроли] // ''Агентство новостей Подмосковья''
* [http://www.cosmoworld.ru/spaceencyclopedia/thisday/index.shtml?09-30.html Календарь энциклопедии космонавтики] // А. Железняков.
* [http://cosmosinter.ru/data/witness/detail.php?ID=1715 Об испытания ракеты Р-7 вспоминает известный испытатель фирмы С. П. Патшабикә, Лауреата Ленинской и Дәүләт премий Аркадий Ильич Осташево] // ''Социально-просветителей портал «Труженики космоса»''
* [http://www.gazetakoroleva.ru/index.php?arhivyear=2011&amp;month=7&amp;number=2010070&amp;st=142 Еще одна встреча с Королевым] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140221230444/http://www.gazetakoroleva.ru/index.php?arhivyear=2011&amp;month=7&amp;number=2010070&amp;st=142 |date=2014-02-21 }} // ''«Калининградская правда»''
* [http://projects.rusarchives.ru/12april/pages/02_53.php Заметки ведущего испытатель ОКБ-1 А. И. Осташева «Незабываемые дни» о днях перед стартым Ю. А. Гагарина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191204152750/http://projects.rusarchives.ru/12april/pages/02_53.php |date=2019-12-04 }} // ''Федеральное архивное агентство''
* [http://www.lawmix.ru/pprf/109532 Распоряжение Президента РФ от 09.04.1996 г.]
* Осташев А. И. Раздел 3. Конструктор // С. П. Королев. Ученый. Инженер. Человек. Творческий рәсем по воспоминаниях современников: Сб. статей —  М.: «Наука», 1986. — 519 б.
* Осташев А. И. Раздел 4. С. П. Королев — организатор // С. П. Королев. Ученый. Инженер. Человек. Творческий рәсем по воспоминаниях современников: Сб. статей —  Наука, 1986. — 519 б.
* Осташев А. И. Эш моей жизни // «Наше Наследие» : атналык.  — 2011.  — № 97.
* [https://www.youtube.com/watch?v=dqT90VmYgEU День, когда не старту ракеты. Бүлек первая]
* [https://www.youtube.com/watch?v=pvHfdDrenaA День, когда не старту ракеты. Бүлек вторая]
* [https://www.youtube.com/watch?v=qqBa_uxs6v8 Открытый галәм. 1 серия]
* [http://users.livejournal.com/___lin___/250471.html История РКК «Энергия» с 1946 по 2011 год. Три тома в электронном виде.]{{Deadlink|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://astronaut.ru/bookcase/books/chert2/text/43.htm?reload_coolmenus Фото покорители космоса]
* [http://www.famhist.ru/famhist/chertok/003802ba.htm#002a97e4.htm Осташево Аркадий Ильич] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141214141051/http://www.famhist.ru/famhist/chertok/003802ba.htm#002a97e4.htm |date=2014-12-14 }} // ''Семейные истории''
* [http://nature.web.ru:8001/db/msg.html?mid=1171376 Российский общеобразовательный портал РОО «Мир Науки и Культуры». ISSN 1684-9876 Космический календарь. 30 сентября] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140421050633/http://nature.web.ru:8001/db/msg.html?mid=1171376 |date=2014-04-21 }}
* [http://tripulacion.narod.ru/ Воспоминания ветерана ракетно-космической корпорации «Энергия», соратник С. П. Патшабикә, инженер-испытатель ракетно-космических комплексов, лауреата Ленинской и Дәүләт премий ССРБ Аркадия Ильича Осташева]
* [http://pomnipro.ru/memorypage67799/biography Осташево А. И. на электронном мемориал памяти] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191204152539/http://pomnipro.ru/memorypage67799/biography |date=2019-12-04 }}
* Эдуард Щербаков [https://soyuzveteranov.ru/content/gazeta-raketno-kosmicheskoy-korporacii-energiya-za-novuyu-tehniku-pishet-o-veterane-raketno «Из когорны первопроходцев»]
* [http://www.mk.ru/incident/2015/10/29/katastrofa-na-baykonure-pochemu-pogibli-124-cheloveka-vo-glave-s-marshalom.html ''Саниева Е. '' Һәлакәт на Байконур: почему погибли 124 человека во главе с маршалы. &lt;small&gt;«Ыслау я скажу Никите Сергеевичу?!» &lt;/small&gt; // Сайт газеты «Московский комсомолец» (www.mk.ru) 29 октября 2015], опубликовано:&lt;br /&gt;''Саниева Е. '' «Причин не раскрывать, а если спросят — взорвался бензовоз...» // Газета «Московский комсомолец», 30 октября 2015. — № 26951.
* [http://www.r-kosmos.ru/issue/118/ Племя титанов // Научно-популярный атналык «Российский Галәм» — 2015. — № 10. — С. 46.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151004185834/http://www.r-kosmos.ru/issue/118/ |date=2015-10-04 }}
* [http://www.soyuzveteranov.ru/?q=content/zhurnal-rossiyskiy-kosmos-no-10-za-2015-goda-ob-arkadii-iliche-ostasheve Общероссийская общественная организация ветеранов «Российский совет ветеранов»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191009053253/https://soyuzveteranov.ru/?q=content%2Fzhurnal-rossiyskiy-kosmos-no-10-za-2015-goda-ob-arkadii-iliche-ostasheve |date=2019-10-09 }}
** [https://soyuzveteranov.ru/content/delegaciya-rossiyskogo-soyuza-veteranov-pochtila-pamyat-ispytateley-pogibshih-pri-ispolnenii День Памяти и уважения // Российский Союз Ветеранов].
* [https://web.archive.org/web/20170406021710/http://www.elugli.info/gazeta/articles.php?ELEMENT_ID=9410 Космический подвиг Евгения Осташева//Газета «ЭЛЕКТРОЛИ ДЕНЬ ЗА ДНЕМ» 12/04/2011]
* [http://epizodsspace.airbase.ru/bibl/press-byulleten-gagarin/press_bull_3-2011.pdf К 50-летию полета Ю. А. Гагарина //Бастыргыч-бюллетень № 3 |Январь — апрель| 2011].
* [https://aboutspacejornal.net/2017/09/30/30-сентября-1925-года-родился-осташев-аркад/ Атналык «Все о космосе»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200804045424/https://aboutspacejornal.net/2017/09/30/30-%D1%81%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8F%D0%B1%D1%80%D1%8F-1925-%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0-%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D1%81%D1%8F-%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%88%D0%B5%D0%B2-%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%B0%D0%B4/ |date=2020-08-04 }}.
* Военный энциклопедический словарь ракетных войск стратегического назначения / Министерство обороны РФ; Гл. ред.: И. Д. Сергеев, В. Н. Яковлев, Н. Е. Соловцов —  М.: Большая Российская энциклопедия, 1999. — 632 б. — 8500 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-85270-315-X&lt;/nowiki&gt;.
{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:30 сентябрь көнне туганнар]]
[[Төркем:1925 елда туганнар]]
[[Төркем:12 июль көнне вафатлар]]
[[Төркем:1998 елда вафатлар]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:«Бөек Ватан сугышында фидакарь хезмәт өчен» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Ленин премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр]]
[[Төркем:СБКФ әгъзалары]]
[[Төркем:ССРБ галимнәре]]
[[Төркем:Техник фәннәр кандидатлары]]
[[Төркем:Ленин ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Россиядә туганнар]]</text>
      <sha1>k9zbgqry3l4txn838auto0ucehwgqu4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виктор Леонов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>277401</id>
    <revision>
      <id>5969317</id>
      <parentid>5704673</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:20:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20980" sha1="ohwf226e8j56au6symq82j2saocy3a3" xml:space="preserve">{{Шәхес}}{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Леонов}}
'''Виктор Николаевич Леонов''' (1916—2003) — совет хәрби диңгезчесе, ике тапкыр [[Советлар Союзы Герое]], Төньяк һәм Тын океан флотларының аерым разведка отрядлары командиры.

== Биографиясе ==
Виктор Иколаевич Леонов 1916 елның 21 ноябрендә [[Рязань губернасы]]ның Зарайск шәһәрендә эшче гаиләсендә туа. Рус. 1931 елдан 1933 елга кадәр [[Мәскәү]]нең «Калибр» заводы каршындагы фабрика-завод укучысы мәктәбендә укый, аны тәмамлагач, слесарь-лекальщик булып эшли, ВЛКСМ завод комитеты әгъзасы, уйлап табучылар цех комитеты рәисе, яшьләр бригадасы җитәкчесе.

[[1937 ел]]дан Хәрби-Диңгез флоты сафларында. Төньяк флотка чакырылган, анда Мурманск өлкәсенең Полярный шәһәрендә С.М. Киров исемендәге су асты йөзү отрядында уку курсы уза, һәм алга таба Щ-402 су асты көймәсенә хезмәт итү өчен җибәрелә.

[[Бөек Ватан сугышы]] башлану белән өлкән Кызыл флотчы В.Н. Леонов  Төньяк флотның 181 нче аерым разведка отрядына кабул итү турында рапорт белән мөрәҗәгать итә, аның составында 1941 елның 18 июленнән дошман тылында 50гә якын хәрби операция ясый.  1942 елдан ВКП(б) /КПСС әгъзасы. 1942 елның декабреннән, офицер исемен алганнан соң-сәяси өлеш буенча отряд командиры урынбасары, Ә бер елдан соң, 1943 елның декабрендә Төньяк флотның 181 нче махсус разведка отряды командиры. 1944 елның апрелендә аңа лейтенант исеме бирелә.

1944 елның октябрендә, Совет гаскәрләренең Петсамо-Киркенес һөҗүм итү операциясе вакытында,  В.Н.Леонов җитәкчелегендәге разведчиклар дошманның ярына төшәләр һәм ике тәүлек билгеләнгән пунктка юлсызлык шартларында килеп җитәләр.  Иртән [[12 октябрь]]дә алар, кинәт Крест борынында дошманның 88-миллиметрлы батареясына һөжүм итәләр, аны яулап алалар, әсирлеккә күп санлы гитлерчыларны алалар. Гитлер десанты белән катер барлыкка килгәч, капитан  И.П. Барченко-Емельянов отряды белән бергә 60лап гитлерчыны әсир итеп, дошман атакаларын чагылдыра. Бу сугыш десантның Линахамарида уңышын, портны һәм шәһәрне алуны тәэмин итә.

Шулай итеп, Леонов отряды үз гамәлләре белән Линахамариның алыштыргысыз портында совет десанты утырту һәм Петрсамоны (хәзер Печенг) һәм Киркенесны азат итү өчен уңайлы шартлар тудыра.

СССР Югары Советы Президиумының 1944 елның 5 ноябрендәге Указы белән лейтенант В. Н. Леоновка [[Ленин ордены]] һәм «Алтын Йолдыз» (5058 номерлы) медале белән ''«дошман тылында командованиенең хәрби биремнәрен үрнәк үтәгән һәм шул ук вакытта батырлык һәм батырлык күрсәткән өчен»''  Советлар Союзы Герое исеме бирелә.

Фашистлар Германиясен тар-мар иткәннән соң, фронтовик разведчик Леонов өчен сугыш [[Ерак Көнчыгыш]]&lt;nowiki/&gt;та дәвам итә, анда Тын океан флоты РО штабының 140нчы аерым разведка отряды аның җитәкчелегендә беренче булып Расин, Сэйсин һәм Гэндзан портларында утыра.  В. Н.Леонов отрядының иң «яңгыравыклы» эшләренең берсе — [[Корея]] портында өч мең ярымга якын Япон солдаты һәм офицерын әсир итү. Ә Гэнзан (Гензан, хәзер Вонсан) портында разведчик-леоновчылар ике меңгә якын солдатны һәм ике йөз офицерны коралсызландырып, 3 артиллерия батареясын, 5 самолет, берничә сугыш кирәк-яраклары складын кулга ала.
 
СССР Югары Советы Президиумының 1945 елның 14 сентябрендәге Указы белән өлкән лейтенант В. Н.Леонов икенче [[«Алтын Йолдыз» медале]]нә лаек була.

Сугыштан соң В.Н. Леонов хәрби хезмәтне Төньяк флотта һәм СССР Хәрби-Диңгез Флотының үзәк аппаратында дәвам итә. 1950 елда ул С.М.Киров исемендәге Каспий югары хәрби-диңгез училищесын тәмамлый.  1952 елда аңа 2 нче ранг капитаны хәрби исем бирелә. Хәрби-диңгез академиясендә укыый, ике курсны тәмамлый. 1956 елның июленнән-запаста.

Ленин ордены, ике Кызыл Байрак, Александр Невский, 1 нче дәрәҗә Ватан сугышы, Кызыл Йолдыз орденнары, медальләр, шулай ук КХДР ордены белән бүләкләнгән. «Полярный шәһәренең Мактаулы гражданины»исеменә лаек була

В. Н. Леонов  Мәскәүдә 2003 елның [[7 октябрь|7 октябрендә]] вафат була. Мәскәүнең  Леонов зиратында жирләнә.

== Хезмәтләре ==

* ''Леонов В. Н.'' Лицом к лицу: воспоминания морского разведчика / В. Н. Леонов; лит. запись С. Глуховского. — {{М.}}: Воениздат, 1957. — 152 с.: ил.
* ''Леонов В. Н.'' Красота человека / В.Н. Леонов // Моск. комсомолец. — 1965. — 21 апр. — С. 2.
* ''Леонов В. Н.'' Впередсмотрящие // Через фиорды: воспоминания. — {{М.}}: Воениздат, 1969. — С. 157—178.
* [[Файл:Удостоверение_100_лет_Леонова_В.Н..jpg|мини|Юбилей медаленә таныклык.]]''Леонов В. Н.'' В огне рождалось мужество / В.Н. Леонов // Подъём. — 1971. — № 4. — С. 101—109.
* ''Леонов В. Н.'' Человек рождён для подвига / В.Н. Леонов // Молодая гвардия. — 1971. — № 9. — С. 256—271.
* ''Леонов В. Н.'' Память воскрешает... /В.Н. Леонов // Воен.-ист. журн. — 1972. — № 1. — С. 63-67.
* ''Леонов В. Н.'' Готовься к подвигу сегодня / В.Н. Леонов. — {{М.}}: Воениздат, 1973. — 47 с.: ил. — (Библиотека солдата и матроса).
* ''Леонов В. Н.'' Побеждают сильные, умелые, смелые / В.Н. Леонов; записал В. Журавлёв // Совет. патриот. — 1974. — 1 сент.
* ''Леонов В. Н.'' Уроки мужества / В.Н. Леонов. — {{М.}}: Молодая гвардия, 1975. — 80 с.: ил.
* ''Леонов В. Н.'' В разведку — в Норвегию / В.Н. Леонов // Война. Народ. Победа, 1941—1945 / сост. Ж. В. Таратута. — {{М.}}: Воениздат, 1984. — Кн. 4. — С. 74—76.
* ''Леонов В. Н.'' Тот памятный десант / В.Н. Леонов // Красная звезда. — 1985. — 25 авг.
* ''Леонов В. Н.'' Готовься к подвигу / В.Н. Леонов. — {{М.}}: ДОСААФ, 1985. — 103 с., 1 л. портр. — (Герои войны и труда — юным патриотам).

== Хәтер ==
[[Файл:Леонов_В._Н.jpg|альт=|сулда|мини|300x300пкс|В. Н.Леонов истәлегенә мемориаль такта.]]
&lt;br/&gt;1950 елда Геройның туган шәһәрендә бронза бюст куела.
&lt;br/&gt;Краснодар шәһәрендә разведчик Леонов хөрмәтенә урам аталды.
&lt;br/&gt;1998 елда Полярный шәһәренең балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбе в. Н.Леонов исеме белән атала.
&lt;br/&gt;Викктор Леонов исемен Төньяк флот составында ССВ-175 разведка корабле йөртә&lt;ref&gt;&amp;nbsp;// Морской сборник.&amp;nbsp;— 2004.&amp;nbsp;— № 5 (1890).&amp;nbsp;— С. 6.&lt;/ref&gt;

Җиңүнең 65 еллыгын бәйрәм итү алдыннан РТР каналында Александр Сладковның Виктор Леоновка багышланган «Хәрби программа» (2010 елның 8 мае) чыкты. Үз командиры турында программада аның элеккеге сугышчылары һәм кызы Татьяна Леонова сөйли. Фронт разведчысының тормышыннан алынган гаилә архивыннан кадрлар китерелгән, Виктор Николаевич үзе аның хәрби биографиясе турында сөйли.

2015 елда Русский утравында Тын океан флотының диңгез спецназының бер өлеше территориясендә ике тапкыр Советлар Союзы Герое Виктор Николаевич Леоновка һәйкәл ачыла.

2016 елда, легендар разведчик,  ике тапкыр Советлар Союзы Герое капитан В.Н. Леоновның тууына 100 ел тулу уңаеннан  юбилей медале гамәлгә куела һәм чыгарыла&quot;

2018 елда Рус сәяхәтчесе Федор Конюхов резиденциясе фасадында, Мәскәүдә, «хәрби диңгезчеләр союзы» тарафыннан СССР Хәрби-Диңгез Флоты легендар разведчик - диверсанты Виктор Николаевич Леонов хөрмәтенә мемориаль такта куела.

Краснодар шәһәрендә 2019 елның көзендә 11нче  мәктәпкә керү юлы янында бюст урнаштырылган.

== Файллар ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[http://archive.fo/GndCX/a1c167591fdb6fa7b150db8c7b609273194b7aff.jpg Виктор Леонов. Фотограф Евгений Халдей]
|-
|[http://archive.li/BvatT/c8d70ee2a108ab328872877063f1fe8816499054.jpg Дважды Герой Советского Союза Виктор Николаевич Леонов]
|-
|[http://archive.li/OWz7f/f1409af1bf6eaf086b52321b893e060a9bd417aa.jpg Дважды Герой Советского Союза Виктор Николаевич Леонов]
|-
|[http://archive.li/S5VR3/dced0696bfe005e80927a51c58c82aea42a55401.jpg Виктор Леонов]
|-
|[http://archive.li/AtzQA/1d4820e3acc685cc084a53b9060c44414bbbc8fa.jpg После награждения за бой на мысе Могильный. Сидят (слево направо) Виктор Леонов, Георгий Сафонов, Алексей Радышевцев, Степан Мотовилин, стоят Семен Агафонов, Павел Барышев, Дмитрий Ковалев, 1941. Фотограф Евгений Халдей]
|-
|[http://archive.li/wqld3/5454541532d0e1be3197b53a1dc2c2027d0d6981.jpg Фронтовая разведка]
|-
|[http://s8.hostingkartinok.com/uploads/images/2017/01/81a900a2dc22d4116c2c2bc502da060c.jpg Василий Кашутин и Виктор Леонов, 1942]
|-
|[http://archive.li/PcYf4/030b20c6e5ff6a8225c815c260780a32f40521e3.jpg Отряд Леонова, конец 1943 года]
|-
|[http://archive.li/ZqvfN/d446bceb07b03366cca9f6db32f663eb57b304a0.jpg Залевский, Леонов, Бабиков (в шапке). Мыс Крестовый, 1944]
|-
|[http://archive.li/468cc/a6d7e1875142877afcc05cbbc77f21402088b5d1.jpg 181-й отдельный разведывательный отряд Северного флота после взятия мыса Крестового, 1944. В 3-м ряду 3-й слева Семён Агафонов, 5-й слева Виктор Леонов, 6-й слева Дмитрий Соколов.]
|-
|[http://archive.li/AfNDF/2988b28cdd37e0008c769fd2c5c368c37076343c.jpg Виктор Леонов и его товарищи после боя за Сейсин]
|-
|[https://archive.li/X9Iuk/e93aa335804b46f3f56ae18d22d81c34adf0f77f.jpg Виктор Леонов после войны]
|-
|[http://archive.fo/h62LK/b4c6258569da06c072895c865e3c10c8a06fcce7.jpg Виктор Леонов после войны]
|-
|[http://archive.li/yd0yt/72e2a1cdd57ae08abc5ce3887893ecc32de91ebd.jpg Слева направо, верхний ряд: слева направо Шабалин Александр Осипович, Поляков Василий Васильевич; нижний ряд: Гуманенко Владимир Поликарпович, Афанасьев Алексей Иванович, Леонов Виктор Николаевич]
|-
|[http://archive.li/xZSNH/23baad68370212eea09bb1c01193726cacd79369.jpg Гуманенко, Афанасьев, Шабалин, Поляков, Леонов во время учебы в академии, 1948]
|-
|[http://archive.li/Y18ei/cc267e6ba17688f1883ff479eee2afc7cb668685.jpg Встреча в Ленинграде: Барышев, Бабиков, Радышевцев, Леонов, Колосов]
|-
|[http://archive.li/xg1eK/4161d8a2b03b1e6d4f102dcc234747202e43dd36.jpg Капитан второго ранга запаса Виктор Николаевич Леонов]
|-
|[http://archive.li/xYsSs/2371e214a9f71523e01e492efb1c75f4ab5bd3f7.jpg Виктор Леонов в отряде морского спецназа «Холуай», 1965. Фото из архива В. М. Федорова]
|-
|[http://archive.li/CnXvx/04b7c802903cd0810a25a345ca8d8ff8e1e92e23.jpg Виктор Леонов во время посещения кораблей 159-й БРРЗК КСФ]
|-
|[http://archive.li/NdFtv/a99a811786ab54ff8cefccab17cba7c9e9d40153.jpg Бойцы вспоминали минувшие дни]
|-
|[http://archive.li/XtE12/d8b11f54153e19444151e971cd6b485195e06dbd.jpg Виктор Леонов]
|-
|[http://archive.li/5AtOX/670cccc705fe5759e2b22b2519e5e673faddd332.jpg Виктор Леонов]
|-
|[http://archive.li/UEKCa/9ba4835d309b81d5abde3a0a7354002048ffea8e.jpg Могила Виктора Леонова]
|-
|[http://archive.li/JoyBK/a0e0f46a4f256958ea514dcb212314ef71ab495e.jpg Памятная доска на школе в городе Зарайске]
|-
|[http://archive.li/R0sKH/6313628a2cba449713bd8580dd3c1b132bdb0264.jpg Мемориальная доска в Москве (улица Докукина, дом 5, корпус 1). Открыта 6 мая 2006 года. Фотограф Станислава Лебедев, 10.04.2011]
|-
|[http://archive.li/9Ih1f/3e7bec9fd9af1839ac22903a68258e5bc1bc8735.jpg Памятник Виктору Леонову на острове Русский, открытый в 2015 году. Фотограф Игорь Дульнев]
|-
|[http://archive.li/qMcAh/65193927b313f26eb6a4799f815f160c19354d2e.jpg Средний разведывательный корабль «Виктор Леонов» проекта 864]
|-
|[http://archive.li/cG59Z/baf7b1dec1ed7296d63bf6aeb4bcf0fd9e432b9e.jpg Спасибо за Победу!]
|}

== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}

== Әдәбият ==

* Леонов Виктор Николаевич: [биогр. справка] // Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.
* ''Бабиков М.&amp;amp;nbsp;А.'' [http://www.vrazvedka.ru/artwork/180-babikov.html?start=6 Мыс Крестовый] // Их не называли в сводках. {{М.}}: ДОСААФ 1987. 160 с.

== Сылтамалар ==

* {{Warheroes|id=1095}}
* [https://web.archive.org/web/20161203010713/http://sovietmedals.ucoz.com/forum/6-47-1 181 ОРО ШСФ (Особый Развед Отряд при Штабе Северного Флота)]
* [https://web.archive.org/web/20161119041304/http://iremember.ru/memoirs/razvedchiki/kolosov-pavel-gordeevich/ 181 Колосов Павел Гордеевич)]
* [https://web.archive.org/web/20161220145819/http://gorodskoyportal.ru/vladivostok/news/society/27030843/ Легендарный морской спецназ «Холуай»: мифы и правда о самой секретной части ТОФ]
* [https://zen.yandex.ru/media/rusblog/-dvajdy-geroi-sovetskogo-soiuza-leonov-viktor-nikolaevich-rasskazyvaet-o-zakonah-rukopashnogo-boia-v-gody-voiny-5bdc076ab9c26d00a9557122?&amp;from=feed О законах рукопашного боя в годы войны]
{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:Ике тапкыр Советлар Берлеге Каһарманнары]]
[[Төркем:СБКФ әгъзалары]]
[[Төркем:Совет-япон сугышында катнашучылар]]
[[Төркем:Азәрбайҗан югары хәрби-диңгезчелек мәктәбен тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр]]
[[Төркем:«Японияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Алманияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләре]]
[[Төркем:Сугышчан хезмәтләре өчен медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Жуков медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«Батырлык өчен» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Кызыл Йолдыз ордены кавалерлары]]
[[Төркем:I дәрәҗә Ватан сугышы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Александр Невский ордены (ССРБ) кавалерлары]]
[[Төркем:Кызыл Байрак ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Ленин ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Советлар Берлеге Каһарманнары]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:2003 елда вафатлар]]
[[Төркем:7 октябрь көнне вафатлар]]
[[Төркем:1916 елда туганнар]]
[[Төркем:21 ноябрь көнне туганнар]]</text>
      <sha1>ohwf226e8j56au6symq82j2saocy3a3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бондо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>354474</id>
    <redirect title="Бондо (Тренто)" />
    <revision>
      <id>5969236</id>
      <parentid>4749475</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:17:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Бондо (Тренто)]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43" sha1="fjomg9xrm3b5iliwe5njlsur8i0ic31" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Бондо (Тренто)]]</text>
      <sha1>fjomg9xrm3b5iliwe5njlsur8i0ic31</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Палата</title>
    <ns>0</ns>
    <id>357421</id>
    <revision>
      <id>5969249</id>
      <parentid>3167266</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:46:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Палата (Кампобасо)]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969249</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51" sha1="j0q8lims8lijjpni8epsle5crjv0ji6" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Палата (Кампобасо)]]</text>
      <sha1>j0q8lims8lijjpni8epsle5crjv0ji6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969251</id>
      <parentid>5969249</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:09:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Палата (Кампобасо)]] гә юнәлтү алып ташланган</comment>
      <origin>5969251</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1053" sha1="s1dwyrau8qmjrlfs0fuwox47xoag07n" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Палата''' — [[Италия]]нең [[Молизе]] төбәгендә урнашкан [[Италия коммуналары|коммуна]]. {{АДБ}} провинциясе составына керә.

== Географиясе ==

Диңгез дәрәҗәсе өстеннән {{ДДВМ}} биеклектә урнашкан. {{ЧиктәшлекВМ}} коммуналары белән чиктәш.

== Халкы ==
{{ХСВМ||Таблица}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==

* [http://www.istat.it/ Cтатистика милли институты]{{ref-it}}
* [http://www.istat.it/english/ Cтатистика милли институты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091207102304/http://www.istat.it/english/ |date=2009-12-07 }}{{ref-en}}

[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Италия коммуналары]]
[[Төркем:Молизе төбәге шәһәрләре]]

{{italy-geo-stub}}</text>
      <sha1>s1dwyrau8qmjrlfs0fuwox47xoag07n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алабуга (махсус икътисади зона)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>389809</id>
    <revision>
      <id>5969159</id>
      <parentid>5523459</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:47:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28115" sha1="8i1mpb0i09rrg78dfbs4ia20ggkexji" xml:space="preserve">{{Компания|исем=«Алабуга» (ОЭЗ ППТ «Алабуга»)|логотип=Logoprintrus.png|урнашуы={{Байрак|Татарстан}}[[Татарстан]], [[Алабуга районы]], [[Алабуга]]|нигезләнгән=[[2005 ел]]ның [[21 декабрь|21 декабре]]|тип=Сәнәгать-җитештерү тибындагы махсус икътисадый зона|хуҗа=Татарстан Республикасының Җир һәм мөлкәт мөнәсәбәтләре министрлыгы (100%)&lt;ref&gt;{{cite web|title=ОЭЗ &quot;Иннополис&quot; и &quot;Алабуга&quot; полностью перешли под управление Татарстана|url=http://tass.ru/ekonomika/4876474|website = ТАСС|accessdate=2018-07-24|lang = ru}}&lt;/ref&gt;|сурәт=Alabuga airview 2017.jpg|сурәт язуы=«Алабуга» МИЗга гомуми күренеш, 2017 ел|эшчеләр саны=698 кеше (2015)|нигезләүче=рпопп}}

'''«Алабуга»''' — [[Татарстан|Татарстан Республикасының]] [[Алабуга районы]]нда урнашкан сәнәгать-җитештерү тибындагы махсус икътисадый зона. [[Алабуга]]дан 10 км, [[Чаллы|Яр Чаллыдан]] 25 км, [[Түбән Кама]]дан 40 км һәм [[Казан]]нан 210 км ераклыкта урнашкан. 3903,5 га мәйдан били.

АО ОЭЗ ППТ «Алабуга» компаниясенең йөз процент акционеры — Татарстан Республикасының Җир һәм мөлкәт мөнәсәбәтләре министрлыгы.

== Тарих ==
=== Алабуга автомобиль заводы ===
1980 нче елларда [[Чулман|Каманың]] уң яры өметле сәнәгать үзәге буларак карала. [[Чаллы|Яр Чаллы]] районында автомобиль һәм тимер юл буенча хәбәр җайга салынган була, «КамАЗ»ның яңа сәнәгать егәрлекләре җәелдерелгән, Транспорт җиһазлары заводы һәм Катыргы-кәгазь комбинаты ачылган, [[Түбән Кама ГЭСы]] сафка кертелгән була. 1984 елда [[ССРБ Министрлар Шурасы|СССР Министрлар Советы]] Алабуга районында универсаль тракторлар, двигательләр заводы, ягулык арматурасы заводы, турбокомпрессорлар заводы, кою-тимер заводы һәм станок төзү заводын үз эченә алган [[Кама трактор заводы]]н (КамТЗ) төзү турында карар кабул итә. Булачак завод дирекциясен «КамАЗ» җитештерү берләшмәсенең кою заводы директоры [[Николай Бех]] җитәкли. Аның җитәкчелегендә КамТЗ генераль планы әзерләнә. Генераль подрядчы булып «КамГЭСэнергострой» җитештерү берләшмәсе чыга, баш проектчы — Харьков шәһәрдә урнашкан «Гипротракторссельмаш» җитештерү берләшмәсе, төзелешнең заказчысы — СССР Трактор һәм авыл хуҗалыгы машина төзелеше министрлыгы. 1984 елның 12 октябрендә булачак завод нигезенә беренче куб метр бетон салына, 1985 елда торак йортлар, завод корпуслары, чистарту корылмалары, Казан — Яр Чаллы автомагистраленнән завод мәйданнарына кадәр юллар төзү эшләре башлана. 1988 елда заводның 6 корпусы урнаштырыла, җылылык электр үзәге төзелә, Удмуртиядән 90 км югары басымлы газүткәргеч салына һәм тракторның 4 үрнәге җыела, әмма [[Михаил Горбачёв]] зур трактор производствосын эксплуатацияләүнең максатка ярашлы булуына шикләнә. 1988 елның июлендә Министрлар Советы «КамТЗ»ны Алабуга автомобиль төзелеше заводына үзгәртеп кору турында карар кабул итә, 1988 елның 9 августындагы боерыгы белән завод автомобиль сәнәгате министрлыгы карамагына күчә{{sfn|Яковлева|2013|сс=22—24}}.

=== Ирекле икътисадый зона ===
Алабугада финанслауны җәлеп итү һәм эшсезлекне җиңү өчен республика Хөкүмәте 1990 елларда Россиядә киң таралыш алган, салым ташламалары аша төбәк икътисадын стимуллаштыру һәм чит ил капиталын җәлеп итү өчен билгеләнгән ирекле икътисадый зоналар булдыру тәҗрибәсенә мөрәҗәгать итә. «&quot;Алабуга&quot; ирекле икътисадый зонасы турында» Татарстан Республикасы законы 1998 елның 22 апрелендә [[Татарстан Республикасы Дәүләт Советы]] депутатларының 33 «риза» һәм 1 «каршы» тавышы белән кабул ителә.

Федераль законнарда хуҗалык итүнең аерым режимнары булган ирекле икътисадый зоналар булдыруга турыдан-туры тыю булмауга карамастан, Россия Югары суды субъект территориясендә махсус икътисади зоналар төзүне Татарстан Дәүләт Советы вәкаләтләре кысаларыннан чыга торган дип саный һәм 2003 елның 21 мартында «„Алабуга“ ирекле икътисадый зонасы турында» Татарстан Республикасы законының гамәлен юкка чыгара. 2003 елның 23 апрелендә Дәүләт Советы республика территориясендә законны рәсми рәвештә туктата&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/372667|title=Век зоны не видать|date=24 марта 2003|publisher=Коммерсантъ|author=Шамиль Идиаттулин}}&lt;/ref&gt;.

=== Махсус икътисади зона ===
[[Файл:Alabuga_Pano_2.jpg|мини|250x250пкс| Көнбатыш ягыннан Ш-2 урамының гомуми күренеше]]2005 елның 21 декабрендә Россия Федерациясе хөкүмәте «Татарстан Республикасы Алабуга районы территориясендә сәнәгать-җитештерү тибындагы махсус икътисадый зонаны төзү турында» 784 номерлы карар кабул итә. 2006 елның 24 июлендә «„Алабуга“ сәнәгать-җитештерү тибындагы махсус икътисадый зонасы» ачык акционерлык җәмгыяте гамәлгә куела. «Алабуга»ның рәсми ачылышы 2007 елның 20 ноябрендә Татарстан Президенты [[Минтимер Шәймиев]], махсус икътисади зоналар белән идарә итү буенча Федераль агентлык җитәкчесе [[Михаил Мишустин]], икътисади үсеш һәм сәүдә министры [[Эльвира Нәбиуллина]], сәнәгать һәм энергетика министры урынбасары [[Денис Мантуров]] һәм хөкүмәт рәисе урынбасары [[Сергей Иванов (1953)|Сергей Иванов]] катнашында уза&lt;ref&gt;[https://alabuga.ru/upload/iblock/469/report_2014.pdf Годовой отчёт за 2014 год.] — Открытое акционерное общество «Особая экономическая зона „Алабуга”». — 110 с&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://realnoevremya.ru/articles/36065|title=10-летие ОЭЗ «Алабуга»: «наполеоновские» планы Гафурова, «турецкий вопрос» и визит Ли Куан Ю|author=Сергей Афанасьев|date=5 июля 2016|publisher=Реальное время|accessdate=2021-01-25|archivedate=2020-07-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200702162538/https://realnoevremya.ru/articles/36065}}&lt;/ref&gt;.

== Резидентлар ==
Резидент статусын алу процедурасы закон белән билгеләнгән була: претендент-компания Алабуга муниципаль районында юридик затны теркәргә һәм 120 млн. сумнан да ким булмаган инвестицияләр белән бизнес-план тапшырырга тиеш була. Гариза «Алабуга» күзәтү советы тарафы белән карала. Статус алуның уртача вакыты - 3 ай&lt;ref name=&quot;alabuga-rbc2&quot;&gt;{{cite web|url=http://alabuga.rbc.ru/article/alabuga-about/|title=ОЭЗ от древности до наших дней|author=Полина Абдуллина, Марина Смирнова, Ирина Белова, Роман А. Сафронов, Иван Волков|publisher=РБК|accessdate=2017-09-14|archivedate=2017-10-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171025063413/http://alabuga.rbc.ru/article/alabuga-about/}}&lt;/ref&gt;. 2017 елның октябренә «Алабуга»да 57 резидент компания теркәлгән, 23 завод файдалануга тапшырылган була, калганнары төзелеш яки проект стадиясендә булган&lt;ref name=&quot;fDi20172&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.business-gazeta.ru/news/360151|title=«Алабуга» в третий раз подряд признана лучшей ОЭЗ в Европе|date=2014-10-09|publisher=Бизнес Online|accessdate=2017-10-16}}&lt;/ref&gt;.

=== Салым режимы ===
«Алабуга» резидентларына салым салу махсус икътисадый зоналар турында Россия законнары нигезендә гамәлгә ашырыла. Резидент-компанияләр федераль хокукый актлар һәм Татарстан Республикасының хокукый актлары белән билгеләнгән берничә салым преференциясе һәм ташламаларга ия&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://economy.gov.ru/wps/wcm/connect/3ba8d28044e5e4b3be42ffaf753c8a7e/Налоговые+льготы+-+новое.doc?MOD=AJPERES|title=Налоговые льготы, действующие на территориях ОЭЗ|accessdate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170709091220/http://economy.gov.ru/wps/wcm/connect/3ba8d28044e5e4b3be42ffaf753c8a7e/%D0%9D%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D0%B5+%D0%BB%D1%8C%D0%B3%D0%BE%D1%82%D1%8B+-+%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B5.doc?MOD=AJPERES|archivedate=2017-07-09|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nalog-iz2&quot;&gt;{{cite web|url=http://nalog-iz.ru/oez-alabuga|title=ОЭЗ Алабуга|publisher=Издательский дом «Налоговые известия»|accessdate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914220210/http://nalog-iz.ru/oez-alabuga|archivedate=2017-09-14|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;:[[Файл:Alabuga_Pano_1.jpg|мини|314x314px| Көнчыгыш ягыннан Ш-2 урамының гомуми күренеше|сулда]]
* табышка салым беренче 5 ел дәвамында 2 % тәшкил итә, 6 елдан 10 елга кадәр 7% һәм 2055 елга кадәр 15,5%. Предприятие беренче табыш алынганнан бирле исәпләнә (2006 елның 10 февралендәге 5-ЗРТ номерлы Татарстан Республикасы Законы нигезендә);
* милеккә салым — салым салу базасын формалаштырганнан соң 10 ел дәвамында 0%, гамәлдә булу срогы Татарстан Республикасы законы белән озайтылырга мөмкин (Россия Федерациясе Салым кодексының 381 статьясындагы 17 пункты нигезендә);
* «Алабуга» резидентлары исәпкә куелганнан соң 10 елга транспорт салымын түләүдән азат ителгән (2002 елның 29 ноябрендәге  24-ЗРТ номерлы Татарстан Республикасы Законы нигезендә) һәм җир кишәрлегенә милек хокукы барлыкка килгәннән соң, шул ук вакытка җир салым түләүеннән азат ителде (Алабуга муниципаль районы Советының 2006 елның 25 гыйнварындагы 38 номерлы карары нигезендә);
* ирекле таможня зонасы режимына туры китереп, «Алабуга» территориясендә кулланыла торган җиһазлар һәм продукция таможня пошлиналарыннан (10 %) һәм өстәмә кыйммәткә салымнан (20%) азат ителгән.

=== Гамәлдәге предприятиеләр ===
[[Файл:Alabuga_Air_Liquide.jpg|мини|230x230пкс| «Эр Ликид Алабуга» предприятиясе]][[Файл:Alabuga_Rockwool_Volga.jpg|мини|230x230пкс| «Роквул-Волга» предприятиясе]]
# «Драйлок Текнолоджиз» — Drylock Technologies [[Бельгия]] компаниясенең санитар-гигиена әйберләрен җитештерү заводы. Предприятие 2016 елның 8 октябрендә ачыла&lt;ref name=&quot;drylock20172&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.tatar-inform.ru/news/2017/09/13/572154/|title=Рустам Минниханов принял участие в открытии завода «Драйлок-Технолоджиз» в ОЭЗ «Алабуга»|date=2017-09-13|publisher=Татар-информ|accessdate=2017-10-16}}&lt;/ref&gt;.
# «Тракья Гласс Рус» — «Шишеджам» төрек холдингының һәм «Saint-Gobain» француз компаниясенең табаклы пыяла, көзгеләр һәм юылышлы пыяла җитештерү буенча уртак проект. Заводның куәте - елына 230 мең тонна табаклы пыяла. Предприятие 2016 елның 8 октябрендә ачыла&lt;ref name=&quot;glass20143&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.business-gazeta.ru/article/325077|title=Рустам Минниханов открыл турецкие стекольные заводы в ОЭЗ «Алабуга»|date=2016-10-08|publisher=Бизнес Online|accessdate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;.
# «Аутоматив Гласс Альянс Рус» — автомобиль пыяласы җитештерү предприятиесе. Проект егәрлеге — елына 800 мең комплект автомобиль пыяласы. Предприятие 2016 елның 8 октябрендә ачыла&lt;ref name=&quot;glass20143&quot;/&gt;.
# «Дизайн-Рус Алабуга» — Dizayn Group [[Төркия]] компаниясенең полимер торбалар җитештерү предприятиесе. Җитештерү куәте елына 23,3 мең тонна продукция җитә. Предприятие 2015 елның 25 ноябреннән эшли&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.rupec.ru/news/32390/|title=Турецкое производство полимерных труб в ОЭЗ Алабуга откроется 25 ноября|date=2015-11-19|publisher=Информационно-аналитический центр Rupec.ru|accessdate=2017-09-14|archivedate=2020-07-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200702124858/http://www.rupec.ru/news/32390/}}&lt;/ref&gt;.
# «3M Волга»» — 3M компаниясе проекты, сәнәгать товарлары, коррозиягә каршы капламалар, абразив материаллар, пыяла микросфералар, сәнәгать ябышу материаллары һәм ябышу тасмалар җитештерә{{sfn|Годовой отчёт за 2014 год|сс=43—50}}. Завод 2015 елның октябрендә файдалануга тапшырыла&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.elabugacity.ru/news/12871.html|deadlink=yes|title=В ОЭЗ «Алабуга» открылся завод «3М Волга»|date=2015-10-21|publisher=Елабужский муниципальный район|accessdate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914221627/http://www.elabugacity.ru/news/12871.html|archivedate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;.
# «Армстронг Билдинг Продактс» -— Armstrong World Industries компаниясенең асылмалы түшәм системаларын җитештерү заводы. Игълан ителгән җитештерү күләме — елына 22 млн. м² эшләнмә. Предприятие 2015 елның 9 июнендә ачыла&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.business-gazeta.ru/article/134223|title=В ОЭЗ «Алабуга» открылся первый в РФ завод по производству навесных потолочных плит|date=2015-07-09|publisher=Бизнес Online|accessdate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;.
# «Хави Логистикс Елабуга» — Havi Logistics компаниясенең җитештерү-бүленеш үзәге. McDonald's. тиз туклану рестораннары челтәрен тәэмин итүче. 5832 м² склад бүлмәләрен һәм 1080 м² административ бинаны үз эченә алган комплекс 2015 елның июнендә файдалануга тапшырыла{{sfn|Годовой отчёт за 2014 год|сс=43—50}}&lt;ref name=&quot;mc.regnum2&quot;&gt;{{cite web|url=https://regnum.ru/news/polit/1930383.html|title=Выборный вопрос и разовая посуда: Татарстан 3 июня|date=2015-06-03|publisher=Regnum|accessdate=2017-09-14|archivedate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914220307/https://regnum.ru/news/polit/1930383.html}}&lt;/ref&gt;.
# «Хухтамаки Фудсервис Алабуга» — Huhtamäki фин компаниясенең, McDonald's тиз туклану рестораннары челтәре белән хезмәттәшлек итүче, бер тапкыр кулланыла торган савыт-сабаларны җитештерүче компания{{sfn|Годовой отчёт за 2014 год|сс=43—50}}&lt;ref name=&quot;mc.regnum2&quot;/&gt;.
# «Алабуга-Волокно»» — углерод җепселләре җитештерү буенча «Росатом» дәүләт корпорация предприятиесе. Предприятие 2015 елның 15 маенда ачыла&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.business-gazeta.ru/article/132468|title=В ОЭЗ «Алабуга» открылся завод по производству углеродного волокна стоимостью 3 млрд рублей|date=2015-05-15|publisher=Бизнес Online|accessdate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;.
# «Хәят Кимья» — санитар-гигиена кәгазьләрен (бәдрәф кәгазе, сөлге, салфеткалар, борын һәм косметик кулъяулыклар) чыгару заводы. Елына 65 мең тонна продукция проект егәрлеге белән җитештерү 2015 елның мартында җибәрелгән була{{sfn|Годовой отчёт за 2014 год|сс=43—50}}&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.vestifinance.ru/videos/21281|title=&quot;Алабуга&quot; приютила турецкую компанию &quot;Хаят Кимья&quot;|date=2015-03-30|publisher=Вести Экономика|accessdate=2017-09-14|archivedate=2017-10-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171009202527/http://www.vestifinance.ru/videos/21281}}&lt;/ref&gt;.
# «Интерскол-Алабуга» — электр инструментлары һәм кече механизация чаралары җитештерүче. Предприятие 2014 елның октябрендә эшли башлый. Гамәлдәге линиянең проект егәрлеге елына 1,25 млн. берәмлек җиһаз тәшкил итә{{sfn|Годовой отчёт за 2014 год|сс=43—50}}. Компания предприятиенең 2 нче һәм 3 нче чираты төзелешен алып бара, алар җитештерүне елына 5 миллион берәмлеккә кадәр арттырырга мөмкинлек бирәчәк&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://prioritetaward.ru/news/944-albg|title=Компания «ИНТЕРСКОЛ»: история, вызывающая гордость|date=2016-09-28|publisher=Национальная премия в области импортозамещения|accessdate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914222349/http://prioritetaward.ru/news/944-albg|archivedate=2017-09-14|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery widths=&quot;250&quot; heights=&quot;210&quot; class=&quot;center&quot;&gt;
Файл:Alabuga Trakya Glass Rus.jpg|«Тракья Гласс Рус» заводы
Файл:Alabuga Ford Sollers 2016.jpg|«[[Форд Соллерс Алабуга]]» заводы
Файл:Alabuga Interskol.jpg|«Интерскол» заводы
Файл:Alabuga SARIA Bio-Industries Volga.jpg|«Сария Био-Индастрис Волга» заводы
Файл:Alabuga Belaya Dacha.jpg|«Белая Дача Алабуга» заводы
&lt;/gallery&gt;

== Бүләкләр ==
2012 елдан башлап «Алабуга»  fDi Intelligence ирекле икътисадый зоналары рейтингына керә — The Financial Times эшлекле басмасы бүлегенә. 2012-2013 еллар рейтингында «Алабуга» 40 нчы урынны ала&lt;ref&gt;{{статья|автор=Gráinne Byrne, Courtney Fingar|ссылка=http://www.utu.fi/en/units/tse/units/PEI/Documents/FDI%200615%20Russia%20SEZs.pdf|язык=en|издание=fDi Intelligence|год=2012|месяц=June/July|страницы=20—30|башлык=Global Free Zones of the Future 2012/13 Winners}}&lt;/ref&gt;. 2014 елда ул региональ категориядә (Европа) мактаулы искә алынуга лаек була&lt;ref&gt;{{статья|автор=Cathy Mullan|ссылка=http://www.zrenjanin.rs/userfiles/file/fDiGlobalFreeZonesoftheYear2014.pdf|язык=en|издание=fDi Intelligence|год=2014|месяц=October/November|страницы=16—24|башлык=Global Free Zones of the Year 2014 — Winners}}&lt;/ref&gt;. 2015, 2016 һәм 2017 елларда «Алабуга» глобаль рейтингларда эре бизнес өчен Европада иң яхшы махсус икътисадый зона дип атала. 2016 һәм 2017 елларда ул шулай ук эре компанияләр өчен МИЗлар глобаль рейтингында мактаулы исем ала.

«Алабуга» шулай ук Россия тармак бүләкләре белән билгеләп үтелә: 2015 елда Петербург халыкара икътисадый форумы кысаларында махсус икътисадый зона «Территорияләрне комплекслы үстерү буенча иң яхшы проект» буларак Внешэкономбанкның «Үсеш Премиясе» белән билгеләп үтелә&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/2748046|title=Первая среди особых|author=Мария Чернышева|date=2015-06-29|publisher=Коммерсантъ|accessdate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://tida.tatarstan.ru/rus/index.htm/news/444819.htm|title=ОЭЗ «Алабуга» удостоена Премии развития «Внешэкономбанка»|date=2015-06-19|publisher=Агентство инвестиционного развития Республики Татарстан|accessdate=2017-09-14|archivedate=2017-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914220013/http://tida.tatarstan.ru/rus/index.htm/news/444819.htm}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==

* {{книга |автор= |заглавие= Индустриализация 2.0 на примере площадки Особой экономической зоны «Алабуга» |ответственный=под ред. И. Н. Яковлевой |ссылка=https://books.google.ru/books?id=kwogBAAAQBAJ |место=Казань |издательство=Татмедиа |год=2013 |страниц=135 |ref=Яковлева}}
* {{книга |заглавие=Годовой отчёт за 2014 год |ссылка=https://alabuga.ru/upload/iblock/469/report_2014.pdf |издательство=Открытое акционерное общество «Особая экономическая зона „Алабуга”» |страниц=110 |ref=Годовой отчёт за 2014 год}}
* {{книга |заглавие=Годовой отчёт за 2015 год |ссылка=https://alabuga.ru/upload/iblock/538/1.1.-godovoy-otchet-2015.pdf |издательство=Открытое акционерное общество «Особая экономическая зона „Алабуга”» |страниц=148 |ref=Годовой отчёт за 2015 год}}
* {{книга |заглавие=Проект планировки Особой экономической зоны промышленно-производственного типа на территории Елабужского муниципального района Республики Татарстан и прилегающей территории |ссылка=http://кск.городелабуга.рф/tinybrowser/files/organy-mestnogo-samouprav/ispolkom-emr/npa/skhemy/2016/03oezalabuga_pp_plan_onustroystva.pdf |год=2015 |страниц=65 |ref=Проект планировки ОЭЗ ППТ «Алабуга»}}

== Сылтамалар ==

* [https://alabuga.ru/ru/ «Алабуга» махсус икътисадый зонасының рәсми сайты»]

{{MyTatarstan2020}}

[[Төркем:Алабуга]]
[[Төркем:Алабуга районы]]
[[Төркем:Татарстан икътисады]]
[[Төркем:Махсус икътисади зоналар]]</text>
      <sha1>8i1mpb0i09rrg78dfbs4ia20ggkexji</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>390089</id>
    <revision>
      <id>5969297</id>
      <parentid>3342799</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T05:48:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20785" sha1="oq97174qmzg61xa7qipd7k2x8u24xdu" xml:space="preserve">{{Ук}}
{{РФ халыкларының мәдәни мирасы}}Казан дәүләт университетының '''В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе'''  (АОЭ) —  [[Казан]]нан көнбатышка таба 20 км ераклыкта [[Татарстан]]ның [[Яшел Үзән районы]]ның Октябрьский бистәсендә урнашкан Россия астрономия обсерваториясе диңгез дәрәҗәсеннән 92 метр биеклектә урнашкан. 1903 елдан ул Энгельгардт обсерваториясе дип атала. АЭО директоры — Ю. А. Нефедьев.  Структурага дүрт фәнни бүлек керә:  метеорлы, астрометрик, фотографик астрометрия, конструкторлык төркеме

Обсерватория янында аның базасында заманча мәгърифәт-күңел ачу комплексы-Казан планетарие һәм астропарк төзелә.

28 апрельдән Казан Федераль Университеты Планетарийы килүчеләр өчен ачык.

== В. П. Энгельгардт исемендәге обсерватория директорлары ==

# [[1901 ел|1901]]—[[1918 ел|1918]] [[Дмитрий Дубяго|Дубяго Дмитрий Иванович]]
# [[1918 ел|1918]]—[[1925 ел|1925]] [[Михаил Грачев (1866)|Грачёв  Михаил Аврамиевич]]
# [[1925 ел|1925]]—[[1931 ел|1931]] Яковкин Авенир Александрович
# [[1931 ел|1931]]—[[1954 ел|1954]] [[Дмитрий Мартынов|Мартынов  Дмитрий Яковлевич]]
# [[1954 ел|1954]]—[[1958 ел|1958]] [[Александр Дубяго|Дубяго  Александр Дмитриевич]]
# [[1958 ел|1958]]—[[1976 ел|1976]] [[Анатолий Нефедьев|Нефедьев  Анатолий Алексеевич]]
# [[1976 ел|1976]]—[[1991 ел|1991]] [[Олег Белькович|Белькович  Олег Игоревич]]
# [[1991 ел|1991]]—[[2008 ел|2008]] [[Наил Сәхибуллин|Сахибуллин  Наиль Абдуллович]]
# [[2008 ел|2008]] елдан Нефедьев  Юрий Анатольевич

== Тарих ==
Обсерватория Д.И.Дубяго Энгельгардт васыять иткән акчага нигез салган,  һәм [[1897 ел|1897 елда]] Энгельгардт [[Казан университеты]]&lt;nowiki/&gt;на күчерелгән җиһазлар белән җиһазландырылган. Обсерваториягә нигез салуның сәбәбе - шәһәр үзәгендә күзәтүнең уңайсызлыгы (көчле яктырту). [[1898 ел|1898]] елның җәендә В.П. Энгелгардт үзенең коралларын тапшырганнан соң (12 &quot;экваториаль Грубба, 6&quot; экват-комета табучы, 4 &quot;кечкенә комета табучы, Бамбергның пассаж коралы, Фенельнең универсаль коралы, Кноблих сәгате һәм Тайд сәгате), Д.И. Дубяго обсерватория төзелешенә акча бүлеп бирү һәм җир бүлеп бирү турындагы үтенечнамәсе канәгатьләндерелде. Обсерватория биналарына 1899 елның 7 мартында нигез салына.

Меридиан залның конструкциясе тышкы һәм эчке температураны тиз тигезләргә мөмкинлек бирде, бу исә залны  бу залны үзенчәлекле итә.  Обсерваториянең төп бинасыннан тыш, кечкенә күчмә инструментларда күзәтү өчен түбәләр белән ике агач йорт төзелә. 1908 елда гелиометр өчен әйләнүче гөмбәзле таш манара һәм икенче агач торак йорт төзелә. 1914 елда өченче торак йорт, аннары астрограф өчен павильон төзелә. 1934 елда сейсмик подвал төзелә башлый.  

Д.И. Дубяго вафатыннан соң обсерватория директоры итеп революция һәм гражданнар сугышы вакытында обсерваторияне саклап кала алган М. А. Грачев билгеләнә. М. А. Грачев вафатыннан соң, Д.И. Дубяго җирләнгән Курган нигезендә җирләнә.

Киләсе директор  А.А. Яковкин була, ул 1929 елда астрограф Гейде өчен 120 мм  Цейс фирмасы объективы һәм объектив призма ала. Шуның аркасында йолдыз басуларын фотога төшерү һәм йолдыз спектрларын алу мөмкинлеге барлыкка килә.   Бу фотосурәтләр Энгельгардт обсерваториясенең пыяла китапханәсенә нигез сала, хәзерге вакытта дистәләрчә мең фотографик тәлинкәләр бар. А. А. Яковкин үзе дә гелиометрда күзәтүләр үткәрде, аларны эшкәртү нәтиҗәсендә Айның физик либрациясенең аныкланган зурлыгын ала.

Яковкин А.А обсерваториясеннән киткәч, Д.Я. Мартынов директор булып эшли, соңрак КДУ ректоры  вазифасын били  (1951—1954). Мартыновны билгеләү КДУ каршындагы фәнни-тикшеренү институтына үзенең аерым бюджеты һәм штатлары белән АОЭны күчерү белән туры килә.  1943 елда Шмидт системасының телескоп-рефлекторы сафка баса. Шмидтның 38 см фотографик рефлекторы Казан авиация институты һәм Казан университеты остаханәләрендә төзелгән. 1943 елда Шмидт рефлектор телескопы файдалануга тапшырылды. Шмидтның 38 см фотографик рефлекторы Казан авиация институты һәм Казан университеты остаханәләрендә төзелгән. Оптик өлеш Ленинград дәүләт оптик институтында Д. Д.Максутов җитәкчелегендә ясалган. Кырыкынчы елга AOЭда совет неоклассицизмы стилендә яңа таш бина төзелә. Анда лаборатория һәм китапханә урнаша. Икенче [[Бөек Ватан сугышы]] вакытында Энгельгардт обсерваториясе [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|СССРда]] үз эшен дәвам иткән бик азларның берсе була (шулай ук Ташкент һәм Свердловск). Сугыш елларында йолдыз кырларының, кометаларның һәм кечкенә планеталарның йөзләгән фотографик тәлинкәләре алынган. 1941 елның 21 октябрендә Д. Я. Мартынов җитәкчелегендә берничә AОЭ хезмәткәре Алма-Атада кояш тотылуны уңышлы күзәтәләр, берничә мөһим спектраль күзәтү ясыйлар. 1932 елдан киңлекнең үзгәрүенә күзәтүләр ясала. 1945 елга кадәр пассаж коралда күзәтүләр үткәрелә, һәм 1946 елда 90 мм Бамберг зенит телескопы куела. XX гасырның 50нче елларында киң күренешле зенит-телескоп төзелеше башлана.  Тугыз  ZTL-180 (диаметры - 180 мм, фокаль озынлыгы - 2360 мм) телескоп җитештерелгән, аларның берсе Энгельхардт обсерваториясендә урнаштырылган.{{Тышкы медиафайллар}}1950 елда рефрактор башнясына капиталь ремонт ясала. Югары агач өлеш яңадан эшләнә. Ремонттан соң рефракторда кечкенә планеталар, комет, йолдызларның капламалары, шулай ук йолдызларның спектраль күзәтүләре яңартыла. А.Д. Дубягоның кометалар хәрәкәте теориясе буенча эшләре дөньякүләм танылу ала. XIX гасырда М.А. Ковальский башланган тикшеренүләрнең йолдызлы-астрономия юнәлеше яңа дәрәҗәдә торгызыла.  Күктә күзәтелгән йолдызлар бүленешенә нигезләнеп, безнең Галактика структурасын өйрәнү башлана. Ш. Т. Хабибуллин эше турында (ике нурда йолдызларны исәпләү ысулы һәм Хабибуллин методы буларак йолдыз астрономиясе дәреслекләренә кертелгән кара тумбаны өйрәнү ысулы) аерым искә алырга кирәк. Айның физик либрациясе  параметрын бертөрле билгеләү өчен метод эшләнә. 1957  елда Казанда һәм АОЭда [[Cirneñ yasalma iärçene|спутник]] күзәтү станцияләре оештырыла. Казанның өзлексез үсеше белән бәйле яктырту арту күзәтүләргә сизелерлек киртә булып китә.  1967 елда обсерватория филиалы төзелеше өчен яраклы җир эзләү башлана. Ул вакытта дөньяда иң зур саналган 6 м диаметрлы телескоптан 1,5 км ераклыкта САО территориясенә тоташкан участок сайлап алына. 1976  елда Казан университетының Төньяк Кавказ астрономик станциясе эшли башлый. 1986 елда Казан университеты [[Галлей кометасы]]&lt;nowiki/&gt;н өйрәнү буенча совет программасында катнаша. 1985 елның августында Галлейның беренче фотосурәтләре алына. Гомумән алганда, СКАС КДУда 100 дән артык комета позициясе алынган. Соңрак, бу күзәтүләр СССРдагы күзәтүләр арасында иң төгәл комета позицияләренең берсе дип танылган. Обсерватория космик корабларның Марс иярченнәренә координацияләү өчен халыкара ФОБОС проектында катнаша (1986—1987).
[[Файл:EngelgardtTelescope.jpg|мини| Энгельхард телескопы &lt;ref&gt;В настоящий момент на его базе установлен 16-ти дюймовый рефрактор&lt;/ref&gt;]]

== Бүгенге көн ==
1989 елда, обсерватория кометаларны күзәтү активлыгы буенча дөньяда 20нче урында иде .

== Төп кораллар &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ksu.ru/aoe/oborud.php|title=Список оборудования обсерватории|accessdate=2009-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070824171434/http://www.ksu.ru/aoe/oborud.php|archivedate=2007-08-24}}&lt;/ref&gt; ==

* Гелиометр
* Бамберг 90 мм Зенит телескопы (1946)
* Зенит телескопы ZTL-180 (D = 180 мм, F = 2360 мм)
* Меридиан түгәрәге
* Рефрактор (12 дюймлы Энгельхардт Экватор нигезендә)
* 48 см рефлектор AZT-14 (D = 480 мм, F = 7715 мм)
* Астрограф Гейде (D = 120 мм) + объектив призма - йолдызлар спектрын алу өчен
* AST-452 - Максутов мениск телескопы (D = 350 мм, F = 1200 мм) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ksu.ru/aoe/menisc.php|title=АСТ-452|accessdate=2010-03-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070823220856/http://www.ksu.ru/aoe/menisc.php|archivedate=2007-08-23}}&lt;/ref&gt;
* Астрограф AFR-18 (D = 200 мм, F = 2000 мм)

== Күренекле обсерватория хезмәткәрләре ==

* [[Дмитрий Дубяго|Дубяго, Дмитрий Иванович]]
* [[Тадеуш Банахевич|Баначевич, Тадеус]]

== Төрлеләр ==
[[Файл:DubyagoBurial.jpg|мини| Д. И. Дубяго кабере]]

—Планетарий 2013 елның июнендә ачыла&lt;ref&gt;{{Cite web|author=|url=https://regnum.ru/news/innovatio/1675258.html|title=Под Казанью открылся новый планетарий|date=2013-06-24|publisher=[[Regnum]]|accessdate=2020-05-08|archivedate=2016-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304212401/http://regnum.ru/news/innovatio/1675258.html}}&lt;/ref&gt;
— 1904 елның язында, меридиан түгәрәген тигезләү өчен, Мир телескоп төзелеше урнаштыра башлыйлар. Көньяк мираны урнаштыру өчен, 5,5 м биеклектәге курган салырга туры килә. Обсерваториягә нигез салучы [[Дмитрий Дубяго|Д.И. Дубяго]] үлгәннән соң ул архитектор [[Karl Müfke|Муфке]] проекты буенча  ясалган склепта  җирләнә. 1915 елда Дрезден зиратында күмелгән В.П. Энгельгардт  2014 елда шул ук склепка күчереп җирләнә.

[[Файл:EAO_museum.JPG|мини| Обсерватория музее]]

— Обсерватория биналарының берсендә музей бар

— 1970 еллар башында обсерваториядә рәссам [[Константин Васильев|Константин Алексеевич Васильев]] берникадәр вакыт эшли, ул обсерватория бинасы белән көзге пейзажны буяган һәм Константин Васильевның Казан музеенда күрсәтелгән &quot;Йолдызлы күк&quot; картиналар сериясен ясаган&lt;ref&gt;''Оксана Романова, фото: Рамиль Гали.''&amp;#x20;Константин Васильев: малая планета непризнанного при жизни гения снова в тени.&amp;#x20; События&amp;#x20;(13&amp;nbsp;сентября 2017).&amp;nbsp;— Сетевое издание.&amp;nbsp;— «Некоторое время, чтобы иметь хоть какие-то средства к существованию, Константин Васильев работал в Казанской обсерватории. Устроиться туда ему помог его друг и поныне занимающийся астрономией Олег Шорников. Когда однажды начальство спросило: «А где же Васильев?», приятель, прикрывая художника, ответил: «Главное, что он выполняет свою работу, а не то, где он сейчас». «Так пусть что-нибудь напишет!», – улучил момент начальник. Так появился осенний пейзаж «Обсерватория», написанные для друга картина-карта «Звездное небо» и другие произведения из этой серии.».&amp;#x20;&lt;small&gt;Дата обращения: 6 января 2019.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Картины — 5. Звёздное небо.&amp;#x20; konstantinvasiliev.ru.&amp;nbsp;— Музей Константина Васильева в Казани.&amp;#x20;&lt;small&gt;Дата обращения: 6 января 2019.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Шулай ук карагыз ==

* [[Казан (Идел буе) федераль университеты|Казан дәүләт университеты]]
* Казан дәүләт университетының астрономик обсерваториясе
* Россиядә астрономия
* Астрономик кораллар исемлеге
* Энгелхардт, Василий Павлович
* [[Игорь Белькович|Белкович, Игорь Владимирович]]

== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}

== Сылтамалар ==
* [https://info.tatcenter.ru/science/76778.htm Обсерватория КГУ может попасть под охрану ЮНЕСКО]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2018|bot=InternetArchiveBot}}
* [https://web.archive.org/web/20070824171434/http://www.ksu.ru/aoe/oborud.php Научно — методическое описание учебно — наблюдательного комплекса Астрономической обсерватории им. В. П. Энгельгардта]
* {{Мәкалә|автор=|ссылка=https://e-vid.ru/en/node/15066|издание=Время и деньги|год=2006|номер=175—176(2385—2386)|страницы=|issn=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306124709/http://www.e-vid.ru/index-m-192-p-63-article-15066-forgot-1-year-2005-month-8.htm|archivedate=2016-03-06}}
* [http://www.e-vid.ru/index-m-192-p-63-article-19351.htm Г. Милашевский «Ангел-хранитель» Казанской обсерватории // Время и деньги, № 147 (2602), 9 августа 2007 года]
* [http://www.spacephys.ru/astronomicheskaya-observatoriya-im-vpengelgardta АСТРОНОМИЧЕСКАЯ ОБСЕРВАТОРИЯ им. В. П.ЭНГЕЛЬГАРДТА]
* [http://www.wff44.com/ru/news/show/1308/ WAO экспедиция в Казанскую Астрономическую Обсерваторию им. В. П. Энгельгардта. Отчет.]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Недоступная ссылка|date=Ноябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}
* Эдуард Зинатуллин. Экскурсия в казанский планетарий и обсерваторию имени Энгельгардта (неопр.).  kazancat.ru (7 июня 2014). Дата обращения: 10 мая 2020.
* Н.Г. Ризванов, М. Е. Прохоров. Сто лет это много! (неопр.).  Астронет (13 сентября 2001). Дата обращения: 10 мая 2020.

'''Публикации наблюдений в Центре малых планет:'''

* [http://hamilton.dm.unipi.it/~astdys/mpcobs/sites/136.rwo Астрометрические наблюдения малых планет]
* [http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=2.1.2&amp;o=136 Астрометрические наблюдения малых планет]
{{Казан университеты}}
[[Төркем:Татарстан фәне]]
[[Төркем:Яшел Үзән районы]]
[[Төркем:Казан университеты]]
[[Төркем:Татарстанда Россиянең мәдәни мирас объектлары]]
[[Төркем:Казан университетының астрономия обсерваторияләре]]
{{MyTatarstan2020}}</text>
      <sha1>oq97174qmzg61xa7qipd7k2x8u24xdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Волга-Волга ВИА</title>
    <ns>0</ns>
    <id>391790</id>
    <revision>
      <id>5969337</id>
      <parentid>4414109</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:30:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22508" sha1="on7cph2ivvy1ie3k8kcqjogfgp0jjhy" xml:space="preserve">{{Музыкаль коллектив|Жанр=Ска, фолк-рок, диско-ска|Барлыкка килгән=[[1997]]|Шәһәр={{Байрак|Казан}} [[Казан]]|Ил=Россия|Тел=рус, татар|Лейбллар=Gala Records, Мороз Records|Состав=Антон Салакаев, Сергей Татарский, Артём Шутов, Сергей Черепенин, Тимур Айбетов, Александр Аблаев, Юрий Ожегин, Эдуард Нурмеев, Александр Сухарев|Элекке катнашучылар=Александр Макаров, Денис Матвеев, Эдуард Фазульянов, Марат Мания, Роман Кузнецов, Андрей Фролов, Рустем Сафаров, Юрий Елькин, Иван Хуторной.|Сайт=http://www.volgavolga.band/|Логотип=Волга-Волга ВИА.jpg}}

'''«Волга-Волга» вокаль-инструменталь ансамбле''' (ВИА) — 1997 елда [[Казан]] шәһәрендә нигез салынган [[Русия|Россиянең]] музыкаль төркеме. Музыкантлар төркемнең стилен «җиңел шәһәр романсы булган бардак — ска-фолк-рок» буларак сурәтли&lt;ref name=&quot;офсайт&quot; group=&quot;https://volgavolga.band/about/#hist&quot; /&gt; .

== Тарих ==

=== 1991—2000 еллар ===
«Н. З.» («Нейтральная Зона») коллективы 1991 елда Казанның 89 нчы урта мәктәбе базасында оештырыла. Төркемнең барлыкка килүе башында Антон Салакаев һәм Александр Макаров тора. 1997 елда музыкантлар үзләренең беренче «Оркестр колёс» студия альбомын яздыралар. Бераз соңрак «Нейтральная зона» төркеменең төп составына (Антон Салакаев, Александр Макаров, Александр Сухарев) «КуКуКиКиЛАЙ» төркеме гитарачысы Эдуард Фазылҗанов, ә тагын берникадәр вакыттан соң шул ук ансамбльнең саксофончысы Роман Кузнецов та кушыла. Яңартылган составта төркем «Н. З.» исеме астында чыгыш ясавын дәвам итә. 2000 елның кышы аенда төркем үз исемен «Волга-Волга» ВИА итеп үзгәртә. Коллектив «Автоград» ([[Тольятти]]), «Живая волна» ([[Чаллы|Яр Чаллы]]), «Свежий Ветер» ([[Уфа]]), «Teen Star», «Равноденствие», «Укол» ([[Идел буе]]) төрле рок-фестивальләрдә җиңүче һәм дипломант була&lt;ref group=&quot;https://volgavolga.band/about/#hist&quot;&gt;{{Сылтама|https://volgavolga.band/about/#hist|Волга-Волга - Биография}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.zvuki.ru/R/P/6147/ ФЕСТИВАЛЬ - Автоград-95 / Автоград-96: Ежегодный рок-фестиваль в Тольятти - Звуки.Ру]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation |title=Живая волна. Откат. Архивы. Антон Ватман |url=http://watman.ru/archives/zhivaya-volna-otkat |access-date=2021-01-24 |archive-date=2020-02-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200217124143/http://watman.ru/archives/zhivaya-volna-otkat |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.&lt;blockquote&gt;«Волга-Волга» — ул иске фильм, һәм фильмның җанлылыгы, аның күңелле кәефе күпмедер дәрәҗәдә безгә тапшырылды. Өстәвенә, ул вакытта без кавер-версияләрне эшли башлаган идек, һәм беренче каверларның берсе Совет фильмнарының җырларына була. — Антон Салакаев&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;&gt;[https://m.business-gazeta.ru/article/129995 Антон Салакаев, «Волга-Волга»: «Мы не тупая кавер-группа, которая катается по корпоративам»]&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

=== 2000 — 2010 еллар ===
«Лютая» җыры Алексей Балабановның 2002 елда чыккан «Война» фильмы буенча саундтрекка керә&lt;ref&gt;{{Citation |title=Война саундтрек, OST, музыка из фильма |url=https://www.kinomania.ru/film/443040/soundtracks |access-date=2021-01-24 |archive-date=2020-02-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200218152806/https://www.kinomania.ru/film/443040/soundtracks |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

2003 елның 5 декабрендә төркем Гарик Сукачёв һәм Горбунов исемендәге Мәдәният сараенда Billy's Band төркеме белән Сукачёв юбилеена багышланган уртак концертта чыгыш ясый&lt;ref&gt;[https://www.kommersant.ru/doc/433723 Сегодня вечером – Газета Коммерсантъ № 223 (2826) от 05.12.2003]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://text.justmj.ru/publ/205-1-0-2495 Биография Гарика Сукачева - продолжение - Информация о Игоре (Гарике) Сукачеве - Сукачев, Игорь (Гарик) - Каталог статей - Персоны] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200218153543/http://text.justmj.ru/publ/205-1-0-2495 |date=2020-02-18 }}&lt;/ref&gt;.

Шулай ук 2003 елда төркем [[Борис Гребенщиков]] трибьютын язуда катнаша&lt;ref&gt;[https://www.discogs.com/ru/Various-Трибьют-Бориса-Гребенщикова-Небо-Земля-Земля/master/413910 Трибьют Бориса Гребенщикова. Небо И Земля - Земля | Discogs]&lt;/ref&gt;.

2004 елда «Дальнобойщики 2» сериалының саундтрекына төркемнең 4 җыры керә, моннан тыш, серияләрнең берсендә музыкантлар үзләрен актёрлар сыйфатында сынап карыйлар&lt;ref&gt;[https://www.zvuki.ru/R/P/11732/ ВОЛГА-ВОЛГА - Дальнобойщики с Волги - Звуки.Ру]&lt;/ref&gt;.

2004 елда төркем ТВЦ телеканалының «Шире круг» Яңа ел телевизион программасын төшерүдә катнаша&lt;ref name=&quot;автоссылка2&quot;&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/14-12-2004/gruppa-volga-volga-zasvetitsya-v-novogodnyuyu-noch-na-tvts-5627739 Группа «Волга-Волга» засветится в новогоднюю ночь на ТВЦ | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.

2005 елда Майк Науменконың «Өяз шәһәре N 20 елдан соң» дигән трибьюты чыга, анда музыкантлар «Blues de Moscou» җырының үз версиясен тәкъдим итәләр&lt;ref&gt;[https://www.discogs.com/ru/Various-Уездный-Город-N-20-Лет-Спустя/release/1940223 Уездный Город N 20 Лет Спустя (2005, CD) | Discogs]&lt;/ref&gt;.

2005 елда «Татарская» һәм «Ира» клиплары «О2ТВ» телеканалының гомумроссия (ул вакытта) ротациясенә эләгә&lt;ref&gt;{{Citation |title=Красивая и приятная музыка |url=http://forumru.tele-satinfo.ru/index.php?topic=1310.30 |access-date=2021-01-24 |archive-date=2018-01-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180107233044/http://forumru.tele-satinfo.ru/index.php?topic=1310.30 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

=== 2010 — 2020 еллар ===
2011 елда төркем 2010—2011 еллар Казан ВТБ Бердәм лигасының «Дүртлек финалы»ның хедлайнеры була. Концерт 22 апрельдә Казанның «[[Баскет-холл]]» аренасы сәхнәсендә беренче һәм икенче ярымфинал матчлары арасындагы тәнәфестә уза&lt;ref&gt;{{Сылтама|http://old.vtb-league.com/ru/news/final-chetyreh-na-scene-basket-holla---volga-volga.htm|«Финал четырёх» на сцене Баскет-холла}}&lt;/ref&gt;.

2012 елдан башлап ансамбль ел саен [[Сочи|Сочида]] КиВиН КВН командаларының халыкара фестивалендә катнашучылар алдында концертлар белән чыгыш ясый&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;/&gt;.

2013 елда төркем «Ээх, разгуляй!» ел саен «Олимпийский» спорт комплексында ([[Мәскәү]]) һәм «Юбилейный» спорт комплексында ([[Санкт-Петербург]]) үткәрелә торган «Шансон» радиосының фестивален ачырга чакырыла&lt;ref name=&quot;офсайт&quot; group=&quot;https://volgavolga.band/about/#hist&quot;&gt;{{Citation|title=История {{!}} ВИА «Волга-Волга»|url=http://www.volga-volga.ru/history/|access-date=2021-01-24|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213153119/http://volgavolga.band/about/#hist/|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Сылтама|1=https://www.youtube.com/watch?v=W70t3Pfax-4|2=ВИА &quot;Волга-Волга&quot; - Знаешь ли ты (Фестиваль &quot;Эх, разгуляй! 2013&quot; в Олимпийском)}}&lt;/ref&gt;.

2014 елда төркем «Кавказская пленница!» фильмына саундтрек төзүдә катнаша&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;/&gt;

2016 елның июненнән башлап Казанда ансамбль тарафыннан Антон Салакаев инициативасы буенча оештырылган «Волга-Волга» музыкаль фестивале ел саен үткәрелә. Фестивальдә Россиянең төрле төбәкләреннән һәм якын чит илләрдән 100дән артык музыкаль коллектив катнаша&lt;ref&gt;[http://tatarnews.ru/shortnews/18465 Известия Татарстана. ВИА «Волга-Волга» проведет летом V музыкальный фестиваль]{{Deadlink|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/11-02-2020/volga-volga-obnovit-format-i-nazvanie-odnoimennogo-muzykalnogo-open-air-festivalya-5721935 «Волга-Волга» обновит формат и название одноименного музыкального оpen-аir фестиваля | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.
[[Файл:ВИА Волга-Волга.jpg|сулда|мини|298x298пкс|Состав]]
2017 елда «Волга-Волга» ВИА үзенең 20 еллыгын Россия шәһәрләре буенча зур тур белән билгеләп үтә. Утыз шәһәр арасында Санкт-Петербург («MOD» клубы) һәм Мәскәү («16 тонн» клубы) була&lt;ref name=&quot;офсайт&quot; group=&quot;https://volgavolga.band/about/#hist&quot; /&gt;&lt;ref&gt;http://www.modclub.info {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220328175548/http://www.modclub.info/ |date=2022-03-28 }} › events › via-volga-volga-3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://m.16tons.ru/concert/2019-volga-volga-11may Концерт ВИА «Волга-Волга» в клубе «16 Тонн»]&lt;/ref&gt;. 20 ел эчендә коллектив чыгыш ясаган шәһәрләр арасында шулай ук Самара, Ижевск, Киров, Пермь, Ульяновск, Саратов, Волгоград, Әстерхан, Түбән Новгород, Норильск һ.б. шәһәрләр бар.

2018 елның 24 мартында коллектив Төмәндә [[биатлон]] буенча Дөнья Кубогының финал этабын ябу тантанасында чыгыш ясый&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/23-03-2018/volga-volga-vystupit-na-kubke-mira-po-biatlonu-v-tyumeni-5046008 «Волга-Волга» выступит на Кубке мира по биатлону в Тюмени | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.

2018 елда Фёдор Бондарчукның кино мәктәбе яшь режиссёр Виктория Рунцова сценарие буенча «Твою мать» дигән кыска метражлы фильм чыгара, анда төркемнең «Ира» җыры яңгырый&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/20-06-2018/pesnya-kazanskogo-via-volga-volga-stala-saundtrekom-k-filmu-kinoshkoly-fedora-bondarchuka-5477338 Песня казанского ВИА «Волга-Волга» стала саундтреком к фильму киношколы Федора Бондарчука | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.

2019 елда коллектив «Квартирник НТВ у Маргулиса» программасы кысаларында өч тапкыр катнаша, шул исәптән «Новогодний Квартирник НТВ у Маргулиса»нда да, анда Андрей Норкин белән бергә «Волга-Волга» фильмында яңгыраган «Пароход» җырын башкаралар.

2019 елның 26 августында Казанда узган [[WorldSkills Kazan 2019]] һөнәри осталык буенча 45 нче дөнья чемпионатының мәдәни программасы кысаларында, чараның хедлайнеры Зилә Камалова белән бергә, «Волга-Волга» ВИА концерты була&lt;ref&gt;[https://www.idelreal.org/a/30112880.html Хедлайнерами культурной программы WorldSkills Kazan 2019 станут &quot;Волга-Волга&quot; и Зуля Камалова]&lt;/ref&gt;, ә сентябрь аенда төркем янәдән «Ээх, разгуляй!» фестиваленә Михаил Гуцериевның «Поручни любви» җыры белән чакырыла&lt;ref&gt;[http://gutserievmedia.ru/news/10417/ «ПОРУЧНИ ЛЮБВИ» ОТ «ВОЛГИ-ВОЛГИ». ВТОРОЕ ДЫХАНИЕ ИЗВЕСТНОЙ ПЕСНИ МИХАИЛА ГУЦЕРИЕВА – Продюсерский центр поэта Михаила Гуцериева]&lt;/ref&gt;.

2019 елның 1 сентябрендә «Волга-Волга» ВИА Уфаның «Есть!» гастрофестында «Моя Мишель» төркеме белән бергә чыгыш ясый&lt;ref&gt;[http://www.sobaka.ru/ufa/city/city/94881 Праздник живота: как пройдет гастрономический фестиваль «Есть!»]&lt;/ref&gt;.

Төркем 2019 ел сезонының «КВН» финал уенында катнаша, анда Снежногорск җыелма командасына ярдәм итәләр&lt;ref&gt;[http://kvn.ru/journal/15758 Высшая лига. Финал 2019 года. Текстовый онлайн / Журнал / КВН]&lt;/ref&gt;.

Шулай ук 2019 елда Булат Окуджаваның 95 еллыгына&lt;ref&gt;{{Citation |title=Булат 95 tribute. К 95-летию Булата Окуджавы. Part I. Слушать онлайн на Яндекс.Музыке |url=https://music.yandex.ru/album/7330284 |access-date=2021-01-24 |archive-date=2020-02-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200214152405/https://music.yandex.ru/album/7330284 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; һәм Юрий Визборның 85 еллыгына&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://regnum.ru/news/2780311.html |title=К 85-летию Юрия Визбора выпустили трибьют-альбом - ИА REGNUM |accessdate=2021-01-24 |archivedate=2020-02-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200217132151/https://regnum.ru/news/2780311.html }}&lt;/ref&gt; багышланган трибьютлар чыга.

2019 ел ахырында төркем Казанда үз тавыш яздыру студиясен ача&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/24-10-2019/via-volga-volga-k-kontsu-goda-otkroet-v-kazani-sobstvennuyu-studiyu-zvukozapisi-5571007 ВИА «Волга-Волга» к концу года откроет в Казани собственную студию звукозаписи | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation |title=Антон Салакаев о студии для ВИА &quot;Волга-Волга&quot; — Реальное время |url=https://realnoevremya.ru/articles/153232-anton-salakaev-o-studii-dlya-via-volga-volga |access-date=2021-01-24 |archive-date=2020-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213225152/https://realnoevremya.ru/articles/153232-anton-salakaev-o-studii-dlya-via-volga-volga |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/05-12-2019/gruppa-volga-volga-otkryla-v-kazani-sobstvennuyu-studiyu-5698213 Группа «Волга-Волга» открыла в Казани собственную студию | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/11-10-2019/via-volga-volga-otkryl-v-kazani-muzykalnuyu-studiyu-5552349 ВИА «Волга-Волга» открыл в Казани музыкальную студию | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.

Төркемнең җырлары «Шансон», «Наше радио», «Милицейская волна» радиолары ротацияләрендә урнашкан&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/culture/11-10-2019/novaya-pesnya-via-volga-volga-popala-v-rotatsiyu-federalnyh-radiostantsiy-5552738 Новая песня ВИА «Волга-Волга» попала в ротацию федеральных радиостанций | tatar-inform.ru]&lt;/ref&gt;.

Төркем «Нашествие», «Доброфест», «[[Тынычлыкның яратылышы (фестиваль)|Тынычлыкның яратылышы]]», «Рок-лайн» кебек фестивальләрдә катнаша.

Антон Салакаев сүзләренәчә, Хорватиядән тыш, коллектив Кипрда, Төркиядә, Сицилиядә, Австриядә, Казахстанда, Беларусиядә, Эстониядә, Латвиядә, Әрмәнстанда чыгыш ясаган. Кытай буенча гастрольләр тәкъдименнән озынлыгы аркасында баш тарталар (ярты елга кадәр вакыт яңгырый)&lt;ref&gt;[https://www.business-gazeta.ru/article/365232 Антон Салакаев: «Негатив в творчестве не является движущей силой. Это я на себе проверил»]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation |title=Группа «Волга-Волга»: «Мы злостные пираты и узаконить нас сложно» |url=https://mkset.ru/news/culture/01-06-2011/gruppa-volga-volga-my-zlostnye-piraty-i-uzakonit-nas-slozhno |access-date=2021-01-24 |archive-date=2020-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200221002426/https://mkset.ru/news/culture/01-06-2011/gruppa-volga-volga-my-zlostnye-piraty-i-uzakonit-nas-slozhno |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

== Состав ==

* Антон Салакаев — вокал, баян, җырлар
* Сергей Татарский — вокал, гитара, җырлар
* Артём Шутов — труба, бэк-вокал
* Сергей Черепенин — тромбон, бэк-вокал
* Тимур Айбетов — бас-гитара
* Кирилл Васильев — барабаны, бэк-вокал
* Эдуард Нурмеев — концертларда тавыш, бэк-вокал
* Александр Сухарев — студиядә тавыш, перкуссия

== Дискография ==

* 1998 — Оркестр Колёс («Н. З.» буларак)
* 2000 — Дудки-Выдумки («Н. З.» буларак)
* 2002 — Бродяги
* 2003 — Песня.Ры
* 2004 — 21 хорошая песня для детей и взрослых («Мамульки Bend» төркеме белән сплит)
* 2004 — Яйцебород
* 2005 — Чак-чак
* 2008 — PESNYA.RЫ
* 2009 — … и даже любовь
* 2012 — Волгонавты
* 2013 — 7 гномов
* 2015 — #Гениальноипросто
* 2017 — Волгонавты 2.0
* 2018 — Суши за репост
* 2019 — Поручни любви
* 2020 — Гуси-Лебеди

== Клиплар ==

* Американ бой
* Вот и лето прошло
* Залетела
* Земля в иллюминаторе
* Ира
* Кибитка (Лампасы һәм ЯйцЫ Fаберже коллективлары белән бергә)
* Лютая
* Поручни любви
* Последний герой
* Рая
* Рингтон
* Русский хит
* Спи, Фидель
* С тобой
* Татарская
* Чёрный ворон

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==

* [http://volgavolga.band/ Рәсми сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210121164919/http://volgavolga.band/|date=2021-01-21 }}
* [https://sntat.ru/news/interview/09-11-2019/anton-salakaev-via-volga-volga-ranshe-modno-bylo-hodit-v-kachalku-potom-v-trend-voshla-yoga-a-seychas-modno-zanimatsya-na-barabanah-5652009 Большое интервью Антона Салакаева для АО &quot;ТатМедиа&quot;]
* [https://sntat.ru/news/culture/01-04-2018/anton-salakaev-via-volga-volga-my-ne-prosimsya-na-kontserty-nas-zovut-5639179 Большое интервью Антона Салакаева Динаре Прокопьевой]
[[Төркем:Казанның музыкаль коллективлары]]
[[Төркем:Татарстан җырчылары]]
[[Төркем:Татар музыкасы]]
{{MyTatarstan2020}}</text>
      <sha1>on7cph2ivvy1ie3k8kcqjogfgp0jjhy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Зеленый Бор (Акмола өлкәсе)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>404660</id>
    <revision>
      <id>5969347</id>
      <parentid>4683978</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:50:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4251" sha1="e494rggbpp5p8kek1u9u0ltkyzkaq61" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 117049100
}}
'''Зеленый Бор''' ({{lang-kk|Зеленый Бор}}) — [[Казакъстан]]ның [[Акмола өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-01-01 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 2771 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 49,87 %, [[урыслар]] — 31,04 %, башка халыклар — 19,09 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q7683139. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Акмола өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>e494rggbpp5p8kek1u9u0ltkyzkaq61</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Караүзек (Зеренде районы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405183</id>
    <revision>
      <id>5969265</id>
      <parentid>4683739</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:10:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4418" sha1="3q8dt632r7cj63y9nbmgjd2yi625m1y" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 115673400
}}
'''Караүзек''' ({{lang-kk|Қараөзек}}) — [[Казакъстан]]ның [[Акмола өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-01-01 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 97 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 92,78 %,
башка халыклар — 7,22 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13641959. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-11-17
| ''[[:d:Q109484885|Ахметов, Бижан Саутбаевич]]''
| 
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-07-16
| 
|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Акмола өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>3q8dt632r7cj63y9nbmgjd2yi625m1y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Күкадыр</title>
    <ns>0</ns>
    <id>405849</id>
    <revision>
      <id>5969264</id>
      <parentid>4682805</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4203" sha1="1v90k8kh8rex6f2iz7962vaht8d4eu6" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 314832400
}}
'''Күкадыр''' ({{lang-kk|Көкадыр}}) — [[Казакъстан]]ның [[Җамбыл өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-01-01 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 187 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 93,58 %,
башка халыклар — 6,42 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13664178. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Җамбыл өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>1v90k8kh8rex6f2iz7962vaht8d4eu6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Серек (авыл)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>407398</id>
    <revision>
      <id>5969318</id>
      <parentid>4681647</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:21:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4201" sha1="sjkctxnwyg389dxo6kxrlcrdqedn4u0" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 274853400
}}
'''Серек''' ({{lang-kk|Серік}}) — [[Казакъстан]]ның [[Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-08 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 74 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 100 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13652562. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>sjkctxnwyg389dxo6kxrlcrdqedn4u0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Таскодык (Алматы өлкәсе)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>407698</id>
    <revision>
      <id>5969262</id>
      <parentid>4685016</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4201" sha1="fxtssq1yodu2hyv2nx0zsx4lk3crr7u" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 196037300
}}
'''Таскодык''' ({{lang-kk|Тасқұдық}}) — [[Казакъстан]]ның [[Җидесу өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-08 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 280 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 98,57 %,
башка халыклар — 1,43 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13647309. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Җидесу өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>fxtssq1yodu2hyv2nx0zsx4lk3crr7u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1-Шеҗен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>408202</id>
    <revision>
      <id>5969135</id>
      <parentid>4680226</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:05:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4243" sha1="03e638zth7fkv81inze04ojt2xpjxgk" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 276035400
}}
'''1-Шеҗен''' ({{lang-kk|1-Шежін}}) — [[Казакъстан]]ның [[Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 1 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 100 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13653547. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ торак пунктлары]]


{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>03e638zth7fkv81inze04ojt2xpjxgk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>496 разъезд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>408207</id>
    <revision>
      <id>5969125</id>
      <parentid>4672169</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:34:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3154" sha1="cj9i9ofb94qto1r4c3n14iwc8f3hgiw" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 231039500
}}
'''496 разъезд''' ({{lang-kk|496 разъезд}}) — [[Казакъстан]]ның [[Атырау өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13651897. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Атырау өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>cj9i9ofb94qto1r4c3n14iwc8f3hgiw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Амантогай</title>
    <ns>0</ns>
    <id>408887</id>
    <revision>
      <id>5969348</id>
      <parentid>4679423</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:55:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4213" sha1="86xkt4yr6yzcaevfbztqpu7vr07wxa2" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 393437100
}}
'''Амантогай''' ({{lang-kk|Амантоғай}}) — [[Казакъстан]]ның [[Костанай өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 748 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 96,79 %,
башка халыклар — 3,21 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q12529004. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Костанай өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>86xkt4yr6yzcaevfbztqpu7vr07wxa2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Атырау (авыл)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>409000</id>
    <revision>
      <id>5969344</id>
      <parentid>4679582</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:20:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4200" sha1="mj71f2ipricvnuvoxvsp0pxfcdv35ed" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 231035100
}}
'''Атырау''' ({{lang-kk|Атырау}}) — [[Казакъстан]]ның [[Атырау өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 3180 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 97,99 %,
башка халыклар — 2,01 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13651918. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Атырау өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>mj71f2ipricvnuvoxvsp0pxfcdv35ed</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бейестерек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>409222</id>
    <revision>
      <id>5969319</id>
      <parentid>4679929</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:10:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4221" sha1="0xyxfrmm6n14y4cawn7mr28fo2rj3lv" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 274859200
}}
'''Бейестерек''' ({{lang-kk|Бейістерек}}) — [[Казакъстан]]ның [[Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 83 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 100 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13652581. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>0xyxfrmm6n14y4cawn7mr28fo2rj3lv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бостандык (Бостандык авыл округы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>409554</id>
    <revision>
      <id>5969342</id>
      <parentid>4751700</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:58:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4325" sha1="hm2wtldak51fz3ghdhjjsh56txfv92r" xml:space="preserve">{{мәгънәләр|Бостандык (мәгънәләр)}}
{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 274839100
}}
'''Бостандык''' ({{lang-kk|Бостандық}}) — [[Казакъстан]]ның [[Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 1551 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 99,81 %,
башка халыклар — 0,19 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13652523. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>hm2wtldak51fz3ghdhjjsh56txfv92r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>15 бекет</title>
    <ns>0</ns>
    <id>410795</id>
    <revision>
      <id>5969129</id>
      <parentid>4680357</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:48:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4212" sha1="8my3rr8caieszvai09lgd76bnnt5hon" xml:space="preserve">{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 474644200
}}
'''15 бекет''' ({{lang-kk|15 бекет}}) — [[Казакъстан]]ның [[Маңгыстау өлкәсе‎]]ндә урнашкан авыл.&lt;ref&gt;{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.&lt;ref&gt;Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.&lt;/ref&gt;

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 54 кеше яши&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]&lt;/ref&gt;, шул исәптән:
[[казакълар]] — 98,15 %,
башка халыклар — 1,85 %&lt;ref&gt;[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]&lt;/ref&gt;.

== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16271862. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}


== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.

== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.

[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Маңгыстау өлкәсе‎ торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}</text>
      <sha1>8my3rr8caieszvai09lgd76bnnt5hon</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Варачан</title>
    <ns>0</ns>
    <id>425303</id>
    <revision>
      <id>5969299</id>
      <parentid>3733356</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:41:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2241" sha1="1f0wzqdz3awdbtkpzo1w90q7gcd8lvr" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Варачан''' –  борынгы шәһәр, [[Һуннар патшалыгы (Каспий)|Һуннар патшалыгың]] беренче башкаласы &lt;ref&gt;Гмыря Л. Б. «Царство гуннов» (савир) в Дагестане (IV—VII вв.) М., 1980.&lt;/ref&gt;.

VII йөздә яшәгән әрмән галиме Мовсес Каганкатваци «Алуанк тарихы» дигән мәшһүр китабында&lt;ref&gt; Мовсэс Каланкатуаци. История страны Алуанк / Пер. с древнеарм. Ш. В. Смбатяна. — Ереван: Институт древних рукописей им. Месропа Маштоца, 1984.&lt;/ref&gt; {{цитата|автор= Мовсес Каганкатваци | Варачан - һуннарның искиткеч шәһәре }} дип яза.

Археологик тикшеренүгә М.И.Артамонов һәм  В.Г.Котович кебек галимнәр үз өлешләрен кертәләр&lt;ref&gt; Котович В. Г., О местоположении раннесредневековых городов Варачана, Беленджера и Таргу, в сборнике: Древности Дагестана, Махачкала, 1974.&lt;/ref&gt;. Шәһәр зур ныгытма булып тора.

== Чыганаклар ==
* [http://kronk.narod.ru/library/artamonov-mi-1962-11.htm  М.И.Артамонов. История хазар]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121101235420/http://www.kronk.narod.ru/library/artamonov-mi-1962-11.htm |date=2012-11-01 }}
* [http://www.suvar.net/saviry Савиры (Сувары) - выдержки из книги Мифтахова З.З. и Мухамадеева Д.Ш. &quot;История Татарстана и татарского народа&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308141212/http://suvar.net/saviry |date=2012-03-08 }}
== Шулай ук карагыз ==
* [[Һуннар патшалыгы (Каспий)]]
* [[Алып Илтәбәр]]
* [[Хәзәр каһанлыгы]]

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
[[Төркем:Юкка чыккан шәһәрләр]]</text>
      <sha1>1f0wzqdz3awdbtkpzo1w90q7gcd8lvr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Әлфия Галләмова (1977)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>426526</id>
    <revision>
      <id>5969325</id>
      <parentid>2997423</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:41:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Әмир юнәлтү калдырмыйча [[Әлфия Галләмова]] сәхифәсен [[Әлфия Галләмова (1977)]] итеп күчерде: Шундый ук исемле башка битләрдән аеру өчен</comment>
      <origin>2997423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5054" sha1="h7usycfyezxr7pkpurc6yjmhtwto28p" xml:space="preserve">{{Шәхес|тулы исем=Галләмова Әлфия Марс кызы|туу датасы=26.08.1977|туу җире=Башкорт АССР ның Әбҗәлил районы Дәүләт авылы|һөнәр=җырчы}}'''Галләмова Әлфия Марс кызы'''— башкорт җырчысы. Халыкара һәм республика күләмендәге конкурслар лауреаты.

== Биографиясе ==
'''Галләмова Әлфия Марс кызы''' [[1977 ел|1977]] елның [[26 август|26 августында]] [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы|Башкорт АССР ның]] [[Әбҗәлил районы]] [[Дәүләт (Әбҗәлил районы)|Дәүләт]] авылында туган.

* 1996 елда [[Уфа сәнгать укуханәсе|Уфа сәнгать училищесының]] җыр бүлеген бишле билгеләренә генә тәмамлый. [[Уфа дәүләт сәнгать институты|Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать академиясенең]] вокал сәнгате кафедрасы мөдире профессор Сәгыйтова Фәрзәнә Фәтхулла кызы классында укый.

* Хезмәт юлын [[Башкортстан дәүләт опера һәм балет театры|Башкорт дәүләт опера һәм балет театрының]] хор коллективында башлый. Бу коллектив белән Гирн шәһәрендә (Төньяк Кипр) төрки телле илләрнең халыкара опера җырчылары фестивалендә башкорт опера сәнгате вәкиле булып чыгыш ясый.

* 2001 елдан [[Хөсәен Әхмәтов исемендәге Башкорт дәүләт филармониясе|Башкорт дәүләт филармониясендә]] солист-вокалист булып эшли. Җырчының репертуарында — халык җырлары, шулай ук, башкорт, татар, рус һәм композиторларының  җырлары һәм романслары.

== Казанышлары ==
Сәнгать училещесында укыганда ук төрле конкурсларда катнашып призлы урыннар яулый:

* Галләмова Әлфия Марс кызының исеме &quot;XX гасырдан — XXI гасырга «Яңа исемнәр» Алтын китабы&quot;на (1995) кертелгән;
* Яшь музыкантларның «Язгы тамчылар» X Ачык республика смотр-конкурсында беренче урын яулый (1995);
* [[Заһир Исмәгыйлев]] исемендәге I Ачык конкурс-фестивальдә беренче урын яулый (1996);
* Салих Сәйдәшев исемендәге IV региональ ачык җырчылар конкурсында беренче премиягә лаек була(Нижнекамск, 1998).
* [[Газиз  Әлмөхәммәтов]] исемендәге Ачык республика җырчылар конкурсында беренче дәрәҗәле  диплом белән бүләкләнә(1999).
* 2004 елда Уфа дәүләт сәнгать академиясенең «Вокал сәнгате» бүлеген тәмамлап «Камера концерты җырчысы» квалификациясенә ия була. Филормониядә, шулай ук, гастрольләрдә концертларда катнаша.
* 2012 елның ноябрендә III халыкара «Илһам» («Вдохновение») конкурс-фестивалендә «Кызлар» дуэты (филармониянең музыка-әдәбият лекторие артисткасы Зөлфия Авзалова белән) чыгышы өчен «Академик вокал» номинациясе буенча III дәрәҗә дипломга ия була (Уфа шәһәре).

== Гаиләсе ==
Билгеле курайчы мәрхүм (2013) Шәрипов Рөстәм Фазылҗан улының хатыны. Гаиләләрендә ике бала (ул һәм кыз) үсә.

== Сылтамалар ==

* [[https://www.youtube.com/watch?v=jZJbibOKwXU]]
* [[http://bashgf.ru/index.php?persons_id=33&amp;pg=persone_full]]
[[Төркем:Башкорт җырчылары]]
[[Төркем:Уфа сәнгать институтын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Уфа сәнгать училищесын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Әбҗәлил районында туганнар]]
[[Төркем:Википедия:Карточкада даталары кулдан викиләштергән мәкаләләр]]</text>
      <sha1>h7usycfyezxr7pkpurc6yjmhtwto28p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969327</id>
      <parentid>5969325</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:43:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>{{Фш|}}</comment>
      <origin>5969327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5134" sha1="4yk14yub3gq13whqyj72z3h1y3harwe" xml:space="preserve">{{Шәхес|тулы исем=Галләмова Әлфия Марс кызы|туу датасы=26.08.1977|туу җире=Башкорт АССР ның Әбҗәлил районы Дәүләт авылы|һөнәр=җырчы}}
{{Фш|Галләмова}}
'''Галләмова Әлфия Марс кызы'''— башкорт җырчысы. Халыкара һәм республика күләмендәге конкурслар лауреаты.

== Биографиясе ==
'''Галләмова Әлфия Марс кызы''' [[1977 ел|1977]] елның [[26 август|26 августында]] [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы|Башкорт АССР ның]] [[Әбҗәлил районы]] [[Дәүләт (Әбҗәлил районы)|Дәүләт]] авылында туган.

* 1996 елда [[Уфа сәнгать укуханәсе|Уфа сәнгать училищесының]] җыр бүлеген бишле билгеләренә генә тәмамлый. [[Уфа дәүләт сәнгать институты|Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать академиясенең]] вокал сәнгате кафедрасы мөдире профессор Сәгыйтова Фәрзәнә Фәтхулла кызы классында укый.

* Хезмәт юлын [[Башкортстан дәүләт опера һәм балет театры|Башкорт дәүләт опера һәм балет театрының]] хор коллективында башлый. Бу коллектив белән Гирн шәһәрендә (Төньяк Кипр) төрки телле илләрнең халыкара опера җырчылары фестивалендә башкорт опера сәнгате вәкиле булып чыгыш ясый.

* 2001 елдан [[Хөсәен Әхмәтов исемендәге Башкорт дәүләт филармониясе|Башкорт дәүләт филармониясендә]] солист-вокалист булып эшли. Җырчының репертуарында — халык җырлары, шулай ук, башкорт, татар, рус һәм композиторларының  җырлары һәм романслары.

== Казанышлары ==
Сәнгать училещесында укыганда ук төрле конкурсларда катнашып призлы урыннар яулый:

* Галләмова Әлфия Марс кызының исеме &quot;XX гасырдан — XXI гасырга «Яңа исемнәр» Алтын китабы&quot;на (1995) кертелгән;
* Яшь музыкантларның «Язгы тамчылар» X Ачык республика смотр-конкурсында беренче урын яулый (1995);
* [[Заһир Исмәгыйлев]] исемендәге I Ачык конкурс-фестивальдә беренче урын яулый (1996);
* Салих Сәйдәшев исемендәге IV региональ ачык җырчылар конкурсында беренче премиягә лаек була(Нижнекамск, 1998).
* [[Газиз  Әлмөхәммәтов]] исемендәге Ачык республика җырчылар конкурсында беренче дәрәҗәле  диплом белән бүләкләнә(1999).
* 2004 елда Уфа дәүләт сәнгать академиясенең «Вокал сәнгате» бүлеген тәмамлап «Камера концерты җырчысы» квалификациясенә ия була. Филормониядә, шулай ук, гастрольләрдә концертларда катнаша.
* 2012 елның ноябрендә III халыкара «Илһам» («Вдохновение») конкурс-фестивалендә «Кызлар» дуэты (филармониянең музыка-әдәбият лекторие артисткасы Зөлфия Авзалова белән) чыгышы өчен «Академик вокал» номинациясе буенча III дәрәҗә дипломга ия була (Уфа шәһәре).

== Гаиләсе ==
Билгеле курайчы мәрхүм (2013) Шәрипов Рөстәм Фазылҗан улының хатыны. Гаиләләрендә ике бала (ул һәм кыз) үсә.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==

* [[https://www.youtube.com/watch?v=jZJbibOKwXU]]
* [[http://bashgf.ru/index.php?persons_id=33&amp;pg=persone_full]]
[[Төркем:Башкорт җырчылары]]
[[Төркем:Уфа сәнгать институтын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Уфа сәнгать училищесын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Әбҗәлил районында туганнар]]
[[Төркем:Википедия:Карточкада даталары кулдан викиләштергән мәкаләләр]]</text>
      <sha1>4yk14yub3gq13whqyj72z3h1y3harwe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Әлфия Галләмова (1977)</title>
    <ns>1</ns>
    <id>426527</id>
    <revision>
      <id>5969326</id>
      <parentid>2997422</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:41:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Әмир юнәлтү калдырмыйча [[Бәхәс:Әлфия Галләмова]] сәхифәсен [[Бәхәс:Әлфия Галләмова (1977)]] итеп күчерде: Шундый ук исемле башка битләрдән аеру өчен</comment>
      <origin>2997422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="377" sha1="dp4pg21vcrm2y2kor3tnm0o8jzsj6f9" xml:space="preserve">{{«Вики-яз» проекты мәкаләсе (2021) |кулланучы= Римма Васильева |тема= мәдәният|тема2=Хатын-кызлар |ил=Башкортстан }}
{{ТИМ|ba| Ғәлләмова Әлфиә Марс ҡыҙы}}
{{«WikiGap 2021 Russia» бәйгесе мәкаләсе |кулланучы= Римма Васильева}}</text>
      <sha1>dp4pg21vcrm2y2kor3tnm0o8jzsj6f9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Врончи Ласек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>457338</id>
    <revision>
      <id>5969152</id>
      <parentid>5031946</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:47:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <origin>5969152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2500" sha1="ftp3zelacsk6hlhu70mz3g0h91xxpuq" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{delete}}
{{УК}}
'''Врончи Ласек''' — [[Польша]]ның [[Люблин воеводалыгы]] {{АТБВ}} [[гмина]]cында урнашкан авыл.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130607024759/http://www.budgetrf.ru/Publications/Magazines/VestnikSF/2004/vestniksf246-26/vestniksf246-26200.htm Территориальное самоуправление в Польше]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Территориальное самоуправление в Польше// Актуальные проблемы реформы местного самоуправления/ Аналитический вестник Совета Федерации ФС РФ. — 2004. № 26 (246)&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Врончи Ласек Польшаның башкаласы [[Варшава]]дан көньяк-көнчыгышка таба 242 чакрым ераклыкта урнашкан.

== Климаты ==
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1&amp;nbsp;°C — -5&amp;nbsp;°C, июльдә +17&amp;nbsp;°C — +19&amp;nbsp;°C.&lt;ref&gt;Польша // Словарь современных географических названий / Рус. геогр. о-во. Моск. центр; Под общ. ред. акад. В. М. Котлякова. Институт географии РАН. — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.&lt;/ref&gt; Явым-төшем 500-800 мм.&lt;ref&gt;{{Citation |title=Poland — CIA — The World Factbook |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/pl.html |access-date=2021-06-18 |archive-date=2019-08-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190818041414/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/pl.html |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* «Morąg — z dziejów miasta i powiatu», Pojezierze, Olsztyn 1973
* Мякотин В. А. Воеводство // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

[[Төркем:Польша торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Люблин воеводалыгы торак пунктлары]]


{{Poland-geo-stub}}</text>
      <sha1>ftp3zelacsk6hlhu70mz3g0h91xxpuq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айрат Кобагошов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>460107</id>
    <revision>
      <id>5969149</id>
      <parentid>4409159</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:34:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7541" sha1="6zybwgyz7bwwlm2i5bhpi97e7m1wzj7" xml:space="preserve">{{TurkicMarathon2021}}
{{Шәхес}}'''Кобагошов Айрат Миңлеәхмәт улы''' ([[1 февраль]] [[1950 ел]]) — композитор, фольклорчы. 1986 елдан хәзерге [[Уфа дәүләт сәнгать институты|Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать институты]] укытучысы, шул исәптән 1996-2012 елларда башкорт музыкасы факультеты деканы, бер үк  вакытта 1996 елдан — традицион музыка башкару кафедрасы мөдире. 1989 елдан СССР Композиторлар берлеге әгъзасы. Профессор (2013). [[Россия|Россия Федерациясенең]] (2009) һәм [[Башкортстан|Башкортстан Республикасының]] (1995) атказанган сәнгать эшлеклесе.

== Биографиясе ==
Айрат Миңлеәхмәт улы Кобагошов 1950 елның 1 февралендә Башкортстанның Күмертау районы Таймас авылында туган.

1981 елда Уфа сәнгать институтын З. Г. Исмәгыйлев классы буенча тәмамлаганнан соң, БАССРның ТВ һәм радиотапшырулар буенча дәүләт комитетытының музыка мөхәррире. 1985 елдан алып Уфа сәнгать институтының фольклор кабинеты мөдире, 1986 елдан — укытучысы, 1996 елдан башлап башкорт музыка факультеты деканы һәм традицион музыка башкару кафедрасы мөдире. Профессор (2012).

== Эшчәнлеге ==
Аның музыкасы романтизм һәм милли колорит сызатларын берләштерә, башлыча озын көй стилистикасына нигезләнеп иҗат ителгән. Әсәрләре арасында «Шоңкар» операсы (1985, Г. Сәләмнең ш. ук исемле поэмасына үзе язган либреттосы), “Гыйльмияза”, симфоник поэмасы (1985), Р. Назаров шигырьләренә «Таулар турында уйлану» хор поэмасы (1986); камера-инструменталь әсәрләр, башкорт шагыйрьләре шигырьләренә 150—дән артык вокаль әсәр. Башкорт халык музыкасы кораллары оркестры өчен 20—дән артык әсәр, драма спектакльләренә, к/ф музыкасы, укыту-методик дәреслекләр һәм программалар авторы; балалар өчен фольклор—музыкасы җыентыкларның автор—төзүчесе. 250 дән артык башкорт халык җырын һәм көен нотага сала, 200—дән артыгын эшкәртә. Башкорт халык музыка коралларын (думбыра, дөңгер, кыл кумыз һ.б.) тергезү инициаторы. Сәнгать училищесында башкорт халык музыкасы кораллары оркестрын (1992), Сәнгать академиясендә башкорт музыкасы факультетын оештыручысы (1996). Аның укучылары арасыннан Башкортстан Республикасының халык артистлары Ришат Рәхимов, Айбулат Рәхмәтуллин, Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре Н. М. Кеекбирдин һәм башка күпләр республикада киң билгелелек  яулаган.

== Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре ==

* Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 45 һәм 50 еллыгына (1990, 1995), Салават Юлаевның тууына 250 ел тулуга (2004) багышланган рЕСПУБЛИКА музыкасы әсәрләр конкурслары лауреаты.
* Россия Федерациясенең (2009) һәм Башкортстан Республикасының (1995) атказанган сәнгать эшлеклесе.

== Хезмәтләре ==
* Традиционные башкирские народные инструменты. Уфа, 1997; Курай: учеб. пособие. Уфа, 2012.
== Хәтер ==
* [[2024 ел]]да Башкортстан Республикасы Хөкүмәтенең 2024 елның 28 декабрендәге 556нчы номерлы «Мәдәният өлкәсенең өстәмә белем бирү муниципаль учреждениеләренә Башкортстан Республикасының күренекле мәдәният эшлеклеләре исемнәрен бирү турында» карары белән [[Куергазы районы]] административ үзәге [[Ермолаево (Куергазы районы)|Ермолаево]] авылы балалар сәнгать мәктәбенә Айрат һәм {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Өлфәт Кобагошов|Өлфәт|d|Q112939333}} Кобагошовлар исеме бирелгән&lt;ref&gt;[https://npa.bashkortostan.ru/45045/ Башкортстан Республикасы Хөкүмәтенең 2024 елның 28 декабрендәге 556нчы номерлы «Мәдәният өлкәсенең өстәмә белем бирү муниципаль учреждениеләренә Башкортстан Республикасының күренекле мәдәният эшлеклеләре исемнәрен бирү турында» карары.]{{Deadlink|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  Правовой акт&lt;/ref&gt;.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* Галина Г. Айрат Кобагошов //Соклансын бар дөнья. — Уфа, 1999.
* Кобагошов Айрат Миңләхмәт улы // Башкорт энциклопедиясе —  Уфа: «Башкорт энциклопедиясе» гыйльми-нәшрият комплексы, 2015-2020. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-88185-143-9&lt;/nowiki&gt;.

== Сылтамалар ==
* http://www.uchbash.ru/attachments/074_№2{{Deadlink|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, %202010%г..pdf
* Кобагошов Айрат Миңләхмәт улы // Башкорт энциклопедиясе —  Уфа: «Башкорт энциклопедиясе» гыйльми-нәшрият комплексы, 2015-2020. — &lt;nowiki&gt;ISBN 978-5-88185-143-9&lt;/nowiki&gt;.
* [http://www.bashinform.ru/news/242284/ Композитор Айрат Кубагушев отметит 60-летний юбилей]

[[Төркем:Башкортстан композиторлары]]
[[Төркем:Куергазы районында туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:1950 елда туганнар]]
[[Төркем:1 февраль көнне туганнар]]</text>
      <sha1>6zybwgyz7bwwlm2i5bhpi97e7m1wzj7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Андрес Веленкосо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>483030</id>
    <revision>
      <id>5969246</id>
      <parentid>4065571</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:29:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969246</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8519" sha1="jhmp8gnrnmlhk0iaw1i3l2plhh4wskc" xml:space="preserve">{{Шәхес}}

'''Андрес Веленкосо Сегура''' ({{Lang-es|Andrés Velencoso Segura}}; [[1978 ел|1978 елның]] [[11 март|11 марты]], [[Тосса-де-Мар]], [[Испания]]) ― Испания моделе һәм актёры. Ул Chanel һәм Louis Vuitton йөзе буларак танылган.

== Карьера ==
Андрес Веленкосо [[Испания|Испаниядә]], [[Каталония|Каталониядә]] [[Тосса-де-Мар|Тосса-де-Марда]] туа&lt;ref name=&quot;CoverMen&quot;&gt;{{cite web|url=http://covermenmag.com/andresvelencoso/interview.html|work=CoverMen Mag|title=''Interview – CoverMen Mag''|access-date=15 July 2014|archive-url=https://archive.is/20140717204840/http://covermenmag.com/andresvelencoso/interview.html|archive-date=17 July 2014|deadlink=yes|accessdate=2021-10-17|archivedate=2014-07-17|archiveurl=https://archive.is/20140717204840/http://covermenmag.com/andresvelencoso/interview.html}}&lt;/ref&gt;.
[[Файл:080 Bcn Fashion Week 2014 4 (59793904).jpeg|сулда|мини|270x270пкс|Андрес Веленкосо 2014 елда Мода атнасында]]
Веленкосо модель карьерасын урта мәктәпне тәмамлагач, Испания модель агентлыгы Group Model Management белән килешү төзегәннән соң башлый. Ләкин аңа ихтыяҗ булмаган. Веленкосо [[Милан|Миланга]] киткәч, күпчелек агентлыклар аны кирәксез дип санаган. [[Нью-Йорк|Нью-Йоркта]] урнашкан Q Model Management агентлыгы агенты Натали Кейтс аны инглизчә сөйләшмәсә дә 2001 елда эшкә ала һәм шуннан соң Андрес өчен барысы да үзгәрә. Кейтс дүрт полароид сурәтеннән портфолио ясый һәм Веленкосоны кешеләр белән танышырга җибәрә.

Шундый кешеләр арасында фотограф Мэтт Альбиани була. Икенче көнне Андрес Нью-Йоркның Ист-Хэмптонда урнашкан төшерү мәйданчыгында була. Шәһәрдә берничә көн үткәргәннән соң, ул кайбер танылган фотографларның игътибарын җәлеп итә, алар арасында Майкл Томпсон һәм Франсуа Нарс була&lt;ref&gt;[http://www.mostbeautifulman.com/misc/andresvelencoso/bio.shtml Andres Segura bio at Most Beautiful Man] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080403120302/http://www.mostbeautifulman.com/misc/andresvelencoso/bio.shtml|date=3 April 2008}} 18 June 2009&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://model-max.com/andres_segura.htm|title=Archived copy|access-date=18 August 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20120310170003/http://model-max.com/andres_segura.htm|archive-date=10 March 2012|deadlink=yes|accessdate=2021-10-17|archivedate=2012-03-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120310170003/http://model-max.com/andres_segura.htm}}&lt;/ref&gt;. 2002 елда аны Banana Republic язгы реклама кампаниясен төшерергә чакыралар, ә бер елдан соң ул [[Дженнифер Лопес]] белән Louis Vuitton реклама кампаниясендә төшә. Ул Chanel Allure Homme Sport белән парфюмерия килешүе төзи һәм 2004 елда Loewe йөзе була. Аннары ул беренче тапкыр «Arena Homme +» журналы тышлыгында пәйда була, шулай ук ​​[[Жизель Бюндхен]] һәм Диана Дондо белән [[Жан-Поль Готье|Жан-Пол Готье]] реклама кампаниясендә төшә.

Веленкосо «L'Officiel Hommes», «Hercules», «Arena Homme +» кебек күп әйдәп баручы мода журналларының тышлыкларында, шулай ук «​​Elle», «Vanity Fair» һәм «L'Officiel Hommes» халыкара басмаларында урын ала. Дебютыннан бирле ул Banana Republic, Louis Vuitton, H&amp;M, Trussardi, Chanel, Ermenegildo Zegna, Loewe, Jean Paul Gaultier, Elie Tahari һәм Etro кебек күп реклама кампанияләренең йөзе була. Фотографлар Томпсон һәм Нарстан кала, ул Терри Ричардсон, Карл Лагерфельд, Инес ван Ламсвирде һәм Винуд Матадин кебек танылган фотографлар белән эшли&lt;ref name=&quot;NYmag&quot;&gt;[https://nymag.com/fashion/models/avelencoso/andresvelencoso/# Andres Segura profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210426082028/https://nymag.com/fashion/models/avelencoso/andresvelencoso/ |date=2021-04-26 }}, nymag.com, 18 June 2009.&lt;/ref&gt;.

Ул [[Нью-Йорк|Нью-Йорктагы]] IMG Models, [[Париж|Париждагы]] MGM, [[Копенһаген|Копенгагендагы]] 2pm Model Management, [[Милан|Миландагы]] I LOVE Models һәм [[Токио|Токиодагы]] Donna Models белән килешүләр төзи&lt;ref&gt;[http://models.com/models/Andres-Velencoso-Segura Andres Segura profile at Models.com] 18 June 2009&lt;/ref&gt;.

== Актёр карьерасы ==
Веленкосо модельләштерү эше белән беррәттән актёр да булып тора. Ул «Җәйге лагерь»&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt2638662|title=Summer Camp|website=IMDB}}&lt;/ref&gt; һәм «B&amp;b, de boca en boca»&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.imdb.com/title/tt3214648|title=B&amp;b, de boca en boca|website=IMDB}}&lt;/ref&gt; фильмнарында роль уйный. 2017 елда аның режиссёр Дэниел Бирманның [[Аргентина|Аргентинада]] төшереләчәк [[Netflix]] каналының «Эда» драмасында төп рольне уйнавы игълан ителә&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.abc.es/play/series/noticias/abci-andres-velencoso-formara-parte-edha-primera-serie-original-argentina-netflix-201706121810_noticia.html|title=Andrés Velencoso will be part of &quot;Edha&quot;, the first Argentinean Netflix series|date=12 June 2017|work=ABC}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://variety.com/2016/tv/global/netflix-orders-first-original-series-argentina-daniel-burman-edha-exclusive-1201778442/|title=Netflix Orders First Original Series from Argentina: Daniel Burman’s ‘Edha’ (EXCLUSIVE)|last=Hopewell|first=John|date=19 May 2016|work=Variety}}&lt;/ref&gt;. 2021 елда ул Армандо ролендә [[Netflix]] каналының «Элита» сериалында дүртенче сезонда катнаша.

== Шәхси тормыш ==
2008 елдан 2013 елга кадәр Веленкосо җырчы [[Кайли Миноуг]] белән очраша. 2013 елдан 2015 елга кадәр ул Испания актрисасы Урсула Корберо белән мөнәсәбәтләрдә була. Ул [[Испан теле|испан]], [[Каталан теле|каталан]], [[Француз теле|француз]] һәм [[Итальян теле|итальян]] телләрендә сөйләшә&lt;ref&gt;[https://www.standard.co.uk/lifestyle/esmagazine/could-andrs-velencoso-be-any-more-of-a-model-man-8226892.html Profile] ''Standard.co.uk''&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==

* [http://models.com/models/Andres-Velencoso-Segura Андрес Веленкосо Models.com сайтында]
* [https://web.archive.org/web/20140715125124/http://covermenmag.com/andresvelencoso/interview.html Andres Velencoso Segura, top male model] at CoverMen Mag
* {{Imdb name|1846255}}
* {{Twitter}}

{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:Википедия:Кулланылган геомәгълүмат чылбырында шик тудыручы урыннар булган битләр]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1978 елда туганнар]]
[[Төркем:11 март көнне туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча фотомодельләр]]</text>
      <sha1>jhmp8gnrnmlhk0iaw1i3l2plhh4wskc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Александр Толстиков</title>
    <ns>0</ns>
    <id>483680</id>
    <revision>
      <id>5969180</id>
      <parentid>5838700</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:41:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969180</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21696" sha1="nt48qrm9xz9q8fia2hkzpyfn74toyph" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Ук}}
'''Толстиков Александр Генрихович''' ([[16 август]] [[1957 ел|1957]], [[Алматы]]) — Россия рәссамы һәм галим-химигы, Россия сәнгать академиясенең (Рәсем сәнгате бүлеге) мөхбир әгъзасы (академигы), Россия  Фәннәр академиясенең (Материаллар фәне турында химия бүлеге) әгъза-корреспонденты. Фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясе Дәүләт премиясе лауреаты.

== Биографиясе ==
Александр Генрихович Толстиков Россия Фәннәре академиясенең булачак академигы Г. А.Толстиков (1933-2013) гаиләсендә туган, сеңлесе Татьяна (1960) — биохимик, Новосибирск дәүләт университеты профессоры&lt;ref&gt;[https://www.famous-scientists.ru/9274/ Толстикова Татьяна Генриховна]{{Deadlink|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation |title=Татьяна Толстикова: «В СО РАН есть все предпосылки, чтобы решить проблему импортозамещения лекарств» |url=http://www.sib-science.info/ru/news/doklinicheskie-12012016 |access-date=2021-11-01 |archive-date=2020-02-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200214210715/http://www.sib-science.info/ru/news/doklinicheskie-12012016 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

1980 елда [[Башкорт дәүләт медицина университеты]]ның химия факультетын тәмамлый.

1980 елдан 1983 елга кадәр А.Г. Толстиков [[Уфа дәүләт сәнгать институты]]нда укый.

1986 елда «Синтез лейкотриенов серий А,С,Е и их аналогов» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһын, 1993 йылда  «Синтез природных биорегуляторов ацетогенинового типа и их аналогов» темасына докторлык диссертациясе яклый (рәсми оппонентлары А. Н. Касаткин, И.В.Торгов һәм В.Н.Чарушин).

1989 елдан 1993 елга кадәр — СССР Фәннәр академиясенең Уфа гыйльми үзәгендә липидлар синтезы лабораториясе мөдире.

1993 елдан 2000 елга кадәр — Россия Фәннәр академиясе Себер бүлегенең Г.К. Боресков исемендәге Катализ институтында (Новосибирск) биологик актив катнашмаларның тимер комплексы һәм биохимия каталитик синтезы бүлеге мөдире. 2000 елдан — Катализ институтының баш гыйльми хезмәткәре.

2000 елда профессор дәрәҗәсе бирелә, шул ук елның 26 маенда Россия Фәннәр академиясе Материаллар турында фән һәм химия бүлегенең әгъза-корреспонденты.

2000 елдан алып 2003 елга кадәр РФА Җаек бүлегенең (Пермь) техник химия институты директоры. 2001 елдан алып 2004 елга кадәр Пермь дәүләт университетының химия факультетында Табигый кушылмалар химиясе кафедрасы мөдире.

2003 елдан 2013 елга кадәр — РФА Президиумының (Мәскәү) баш гыйльми секретаре урынбасары.

2005 елдан ике урында РФА Уфа гыйльми үзәгенең Нефть химиясе һәм катализ институтының төп гыйльми хезмәткәре (ике урында эшли).

2013 елдан ике урында РФА Арихивында эшли. 2015 елдан — РФА Архивының Музей-күргәзмә эшчәнлеге үзәгендә җитәкче (Мәскәү), Архивның директоры вазифасын башкаручы (2018-2019).

2013 елдан алып — Россия сәнгатьле академиясе академигы. 2014 елдан 2016 елга кадәр — Россия сәнгатьле академиясе президентының фәнни-оештыру эше буенча урынбасары. 2014 елда Россия Федерациясе Президенты В.В.Путинның Украинада һәм Кырымда сәясәтенә ярдәм йөзеннән РФ мәдәният эшчәнлегенең күмәк мөрәҗәгатенә кул куя&lt;ref&gt;[http://mkrf.ru/press-tsentr/novosti/ministerstvo/deyateli-kultury-rossii-v-podderzhku-pozitsii-prezidenta-po-ukraine-i-krymu Деятели культуры России — в поддержку позиции Президента по Украине и Крыму] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200201061008/https://www.mkrf.ru/press-tsentr/novosti/ministerstvo/deyateli-kultury-rossii-v-podderzhku-pozitsii-prezidenta-po-ukraine-i-krymu/ |date=2020-02-01 }} // Официальный сайт Министерства культуры Российской Федерации&lt;/ref&gt;.

== Фәнни эшчәнлеге ==
Органик синтез, ассиметрик тимер комплекслы катализ, медицина химиясе, шикәр-галилейлар химиясе, табигый һәм биологик актив берләшмәләр химиясе, гетероциклик берләшмәләрнең химиясе өлкәсендәге белгеч.

Медицина һәм ветеринария өчен «Клатрапростин», «Эстуфалан», «Клатирам» кебек простагландиннар беренче ватан препаратларын булдыруда актив катнашучы.

Хирургия өчен өр-яңа җөй елеме материалларын сәнәгатле алу ысулларында актив катнаша. Үсемлекләрнең югары терпеннар нигезендә ассиметрик гидрирлауның яңа катализаторларын эшли. Составында азотлы булган гетероциклик берләшмәләрнең биологик активлык белән асимметрик синтезлауның яңа ысулларын эшли.

Ватан һәм чит ил басмаларында 370 тән артык гыйльми басма, 6 күмәк монография, фән һәм мәдәният тарихы буенча 15 фәнни-популяр электрон матбугат басмалары авторы һәм автордашы.

«[[:ru:Вопросы истории естествознания и техники|Вопросы истории естествознания и техники]]» журналы редколлегия әгъзасы»&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://vietmag.org/?page_id=96&amp;lang=ru|title=Вопросы истории естествознания и техники » Редколлегия|publisher=vietmag.org|accessdate=2017-8-2|archivedate=2017-08-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170820211826/http://vietmag.org/?page_id=96&amp;lang=ru}}&lt;/ref&gt;.{{Collapsible list|* ''Толстиков А. Г., Толстиков Г. А.'' Обзор. Гликали в энантиоспецифическом синтезе. Успехи химии, 1993г., Т.62, Вып.6.С.621-643.
* ''Толстиков А. Г., Толстиков Г. А.'' Обзор. Природные алифатические непредельные кислоты, содержащие кислородные функции. Синтез и биологическая активность. Обзор. Успехи химии, 1996 г., Т.65, Вып.5. С.474-495.
* ''Толстиков А. Г., Хлебникова Т. Б., Толстикова О.В., Толстиков Г. А.'' Обзор. Природные соединения в синтезе хиральных фосфорорганических лигандов. Успехи химии. Т.72, Вып. 9. С.902-922. 2003 г.,
* ''KhlebnikovaT. B., Karpyshev N. N., Tolstikova O. V., Tolstikov A. G.'' «Synthesis of New Chiral Phosphorous – and Nitrogen — Containing Ligands From Resin Asids», Rew., Chirality, № 16, S.40-50, 2004
* ''Глушков В. А., Толстиков А. Г.'' Обзор, Хиральные 1,2,3-оксазаборолидины в асмметрическом синтезе: последние достижения, Успехи химии, Т.73, №6, С.632-661, 2004г.
* ''Толстиков А. Г., Толстикова Т. Г., Сорокина И. В., Толстиков Г. А., Флехтер О. Б.'' Обзор. Терпеноиды ряда лупана – биологическая активность и фармакологические перспективы. Биоорганическая химия. Т.32. №3. С.300-316. 2006г.
* ''Vorobeva A. I., Gorbunova M. N., Kuznetsov S. I., Muslukhov R. R., Kolesov S. V., Tolstikov A. G., Monakov Yu. B.'' Rew., Watersoluble Polymers Based On N,N,-Diallil-N’-Acetylhydrazine, In: Order and Disormerin Polimer Reactivity, Editors: G.E. Zaikov and B.A. Howell, pp.125-135, 2006, Nova Science Publishers. Inc.
* ''Толстиков А. Г., Толстиков Г. А.'' Обзор, Непредельные сахара в энантиоспецифическом синтезе природных низкомолекулярных биорегуляторов и их структурных аналогов, Биоорганическая химия, Т. 33, № 1,С.7-27, 2007 г.
* ''Шкляев Ю. В., Ельцов М. А., Рожкова Ю. С., Толстиков А. Г.'' «Новый подход к получению производных 3,3-диалкил-3,4-дигидроизохинолина» В кн.: Изохинолины: Химия и биологическая активность. Т.7.-Изд. Международный благотворительный фонд «Научное партнерство» — Москва, С. 340-356, 2008г.
* ''Толстиков А. Г., Глушков В. А.'' Обзор, «Синтез замещенных 1,2,3,4- тетрагидрохинолинов с использованием реакции Поварова. Новые возможности классической реакции», Успехи химии, Т. 77, № 2, С.138-158, 2008 г.
* ''Толстиков Г. А., Джемилев У. М., Толстиков А. Г.'' Монография, «Алюминийорганические соединения в органическом синтезе», «Гео», Новосибирск, 2009 г., 644 с.
* ''Толстикова Т. Г., Толстиков А. Г., Толстиков Г. А.'' Монография, «Лекарства из растительных веществ», «Гео», Новосибирск, 2010 г 206 с..|title=Список публикаций&lt;ref name=&quot;isaran&quot; /&gt;. ''Чтобы открыть, нажмите кнопку «показать» справа''}}

== Сынлы сәнгаттә ==
Гыйльми эшчәнлегенән тыш А.Г. Толстиков сынлы сәнгать белән дә мавыга. Музейларга еш йөри. Музейда Толстиковның [[Башкортстан]]да майлы рәсем сәнгатенә нигез төзәүче Юрий Тимофеевич Игнатьев (1937-1999) белән дуслаша. Шуңа күрә бүгенге көндә Александр Толстиков — РФА Архивы реставрация үзәгенең җитәкчесе дә булып тору очраклы түгел&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=17920|title=Толстиков Александр Генрихович|publisher=rah.ru|accessdate=2017-8-2|archivedate=2018-04-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180402163740/http://www.rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=17920}}&lt;/ref&gt;.

Бүгенге көндә А.Г. Толстиков майлы сынлы сәнгатнең традицион техникасында эшли. 1986 елдан — Россиядә һәм чит илләрдә күп санлы күргәзмәләрдә катнаша.

* Россия Сәнгать академиясе академигы (Сынлы сәнгать бүлеге, 2013)
* Мәскәү Рәссамнар берлеге әгъзасы (2008)
* Россиянең Профессиональ рәссамнар иҗади берлеге әгъзасы, (2005)
* [[Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасы|ЮНЕСКО]] карамагында Россия профессиональ рәссамнар берлеге әгъзасы.

2017 елда А.Г. Толстиков [[Башкорт дәүләт сәнгать музее|М. В. Нестеров исемендәге Башкорт дәүләт сәнгатьле музеена]] күренекле галимнәрнең, рәссамнарның һәм сәнгать белгечләренең үзе язган ун өч портретын бүләк итә. Бүләк Өфөлә туган, күренекле рәссам М.В. Нестеровның тууының 155-еллыгына арнала. Портретларының күбесе 2016 елның апрелендә РФ Архив залларында Александр Толстиковның «Йөзләрдә сәнгать һәм фән. Замандашлар портретлары» документаль-нәфис күргәзмәсендә куела.

А.Г. Толстиков музейга барча 60-тан артык авторлык полотноларын бүләк итә.

Александр Толстиковның күп санлы шәхси күргәзмәләре Россиянең калаларында (Мәскәү, [[Санкт-Петербург]], [[Уфа]], [[Екатеринбург]], [[Новосибирск]] һ. б.) һәм чит илләрдә — [[Франция]], [[Америка Кушма Штатлары|АКШ]], [[Финляндия]], [[Көньяк Корея]], [[Эстония]]да үтә.

Г. А. Толстиковның 2008-2018 еллар чорында төп күргәзмәләре:

* «Сергей Краснов һәм дуслар». Россия сәнгатьле академиясенең күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2008 й.
* «Реализм кысалары» (шәхси күргәзмәсе). Россия сәнгать академиясенең күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2011 й.
* «Петербург сецессионы-1». СПб АХ күргәзмәләр залы. Санкт-Петербург, 2012 й.
* «Петербург сецессионы-2».СПб АХ күргәзмәләр залы. Санкт-Петербург, 2013 й.
* «Фәрештәләр һәм кешеләр» А.Н. Бурганов белән бергә). РФА Архивының күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2013 й.
* «Петербург сецессионы-3». СПб АХ күргәзмә залы. Санкт-Петербург, 2014
* «Рәсем көзгесендә» (шәхси күргәзмәсе). « С. К. Коненковның иҗат остаханәсе» мемориаль музее. Мәскәү, 2014
* Күргәзмә «18 +» В.Ф.. Волосенков белән бергә). РФА Архивы күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2015 й.
* «TOP-LIST Александр Толстиков. Мане белән диалог». РФА Архивы күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2016 й.
** «Ялангач натура». Архитекторлар Үзәк йортының күргәзмәләр залы (ДА). Мәскәү, 2016 й.
* «Йөзләрдә фән һәм сәнгать. Замандашлар портреты».  РФА Архивы күргәзмәләр залы. Мәскәү, 2017 ел
* «Сиңа -иң иркә сылукайга» (М.В. Горшунов, Наталия Шушанян, Дмитрий Шеин белән бергә). Максим Горьковское исемендәге Галимнәр йортының күргәзмәләр залы. Санкт-Петербург, 2018 ел
* «Замандашлар» (шәхси күргәзмәсе). М.В. Нестеров исемендәге Башкорт Дәүләт сәнгать музее. Уфа, 2018 ел

== Наградалары ==

* Фән һәм техника өлкәсендә Ленин комсомолы премиясе (1986) — «Простаноидтарның фундаменталь һәм гамәли тикшеренүләре» эше өчен
* Фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясенең дәүләт премиясе (төркем составында, 1992 ел өчен) — эйкозаноидтарның тулы синтезы, яңа югары эффектлы простагландиннар препаратларын эшләү өчен.
* «Академиягә алдындагы казанышлары өчен» Россия сәнгатьле академиясе медале (2017 ел)
* Россия сәнгатьле академиясенең көмеш медале (2018 ел.)

== Искәрмәләр ==
{{Reflist|refs=&lt;ref name=&quot;isaran&quot;&gt;{{cite web|url=http://isaran.ru/?q=ru/person&amp;guid=642A21B0-D547-0FDF-51E1-43DA47A11FD1|title=Толстиков Александр Генрихович (ИС АРАН)|publisher=isaran.ru|accessdate=2017-8-1}}&lt;/ref&gt;}}

== Сылтамалар ==

* Профиль Александра Генриховича Толстикова РФА рәсми сайтында
* [https://www.rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=51819 Профиль Александра Генриховича Толстикова] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030164304/https://www.rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=51819 |date=2021-10-30 }} на официальном сайте РАХ
* http://yatol.ru/. Официальный сайт Александра Генриховича Толстикова
* Толстиков Александр Генрихович (Башкирская энциклопедия) (неопр.).  башкирская-энциклопедия.рф. Дата обращения: 2 августа 2017.
* «Музы в храме науки» Толстиков Александр Генрихович (Архивы Российской академии наук) (неопр.).  arran.ru. Дата обращения: 2 августа 2017.
* ACADEMIA / Александр Толстиков. «Фитохимия вчера, сегодня, завтра». 1-я лекция (неопр.).  tvkultura.ru. Дата обращения: 2 августа 2017.
* ACADEMIA / Александр Толстиков. «Фитохимия вчера, сегодня, завтра». 2-я лекция (неопр.).  tvkultura.ru. Дата обращения: 2 августа 2017.
* А.Г. Толстиков, М.В. Вяжевич. Четыре портрета (Художники) (неопр.). Архив РАН.
* А.Г. Толстиков, В.Ю. Афиани Четыре портрета (Ученые. часть 1) (неопр.). Архив РАН.
* А.Г. Толстиков, М.В. Вяжевич. Четыре портрета (Ученые. часть 2) (неопр.). Архив РАН.
* http://artrussia.ru/Alexandr_Tolstikov ГАЛЕРЕЯ СОВРЕМЕННОГО ИСКУССТВА ARTRUSSIA
* [https://www.youtube.com/watch?v=u5WZQVrBzzQ&amp;t=2s Фиан — 1]
* [https://www.youtube.com/watch?v=IsOkhylAk98&amp;t=56s Фиан — 2]

[[Төркем:Рәссамнар]]
[[Төркем:16 август көнне туганнар]]
[[Төркем:1957 елда туганнар]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Алматыда туганнар]]
[[Төркем:Химия фәннәре докторлары]]
[[Төркем:РФ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Ленин комсомолы премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Башкорт дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Страницы с непроверенными переводами]]</text>
      <sha1>nt48qrm9xz9q8fia2hkzpyfn74toyph</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виталий Вульф</title>
    <ns>0</ns>
    <id>483893</id>
    <revision>
      <id>5969320</id>
      <parentid>5881656</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:12:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19625" sha1="czletsy8mcju020thf5d6xncc9n86se" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Шәхес}}
{{фш|Вульф}}
'''Виталий Яковлевич Вульф''' ([[1930 ел|1930 елның]] [[23 май|23 мае]], [[Бакы]], [[Азәрбайҗан Совет Социалистик Республикасы|Азәрбайҗан ССР]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]] — [[2011 ел|2011 елның]] [[13 март|13 марты]], [[Мәскәү]], [[Россия]]) — совет һәм Россия сәнгать белгече, театр белгече, киновед һәм әдәбият белгече, тәрҗемәче, тәнкыйтьче, публицист. Россия Федерациясенең атказанган сәнгать эшлеклесе (1998). «Минем көмеш шарым» программасының авторы һәм алып баручысы. Юридик фәннәр кандидаты, тарих фәннәре докторы.

== Тормыш юлы ==

1930 елның 23 маенда [[Бакы|Бакыда]] туган, аның сүзләре буенча — 1932 елда&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://tv.kp.ru/daily/22554/17621/|title=Виталий Вульф «состарил» себя на два года, чтобы поступить в институт|author=Белый А.|date=23 мая 2002|work=Общество|publisher=«Комсомольская правда»|accessdate=2013-03-02|archiveurl=https://www.webcitation.org/6F0VjRxXX?url=http://tv.kp.ru/daily/22554/17621/|archivedate=2013-03-10}}&lt;/ref&gt;. Әтисе Яков Сергеевич Вульф Бакыда танылган адвокат була (1956 елның гыйнварында вафат була). Вульфның әнисе Елена Львовна Беленькая [[Бакы дәүләт университеты|Азәрбайҗан дәүләт университетын]] тәмамлаган һәм рус теле укытучысы булган, 1974 елда вафат булган.

Виталий Вульф ГИТИСка керергә хыялланган. Әмма әтисе аның «җитди» белем алуын таләп иткән&lt;ref&gt;[http://www.jewish.ru/culture/cinema/2009/05/news994273796.php Интервью Виталия Вульфа]// Jewish.ru {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110108135114/http://www.jewish.ru/culture/cinema/2009/05/news994273796.php |date=2011-01-08 }}&lt;/ref&gt;. Шуңа күрә мәктәпне тәмамлаганнан соң Виталий Вульф [[Мәскәү дәүләт университеты|Мәскәү дәүләт университетының]] юридик факультетына укырга керә.

Виталий Вульф университетны тәмамлагач, дүрт тапкыр аспирантурага укырга керергә теләгән&lt;ref&gt;[http://kp.md/daily/25650/814515/ Скончался ведущий «Моего серебряного шара» Виталий Вульф] // kp.md&lt;/ref&gt;. 1957 елда Вульф аспирант була. Адвокатурада эшли. 1961 елда ул Бөтенроссия юридик фәннәр институтында «Совет җинаять процессында исбатлау бурычы» дигән темага юридик фәннәр кандидаты гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый.

Виталий Вульф бу вакытта театр белән кызыксына, ул көн саен диярлек МХАТ, Кече театр, театр, Вахтангов исемендәге театр, Маяковский исемендәге театр спектакльләренә йөри.

1962 елдан Виталий Вульфның «Современник» театрының күп кенә эшлеклеләре белән дустанә мөнәсәбәтләр урнаша. Ул Олег Ефремов, Галина Волчек белән аралаша, ә театр директоры Леонид Эрман белән алар якын дусларга әйләнәләр. Театрның күп кенә эшлеклеләре белән очрашулардан алган хис-кичерешләре Вульф үз китапларында, мәкаләләрендә, эссе һәм телевизион тапшыруларында куллана.

1967 елдан 1997 елга кадәр Виталий Вульф ССРБ Фәннәр академиясе халыкара эш хәрәкәте институтында (1991 елдан соң — Россия фәннәр академиясе чагыштырма политология институты) эшли. Ул Көнбатыш илләрендәге яшьләр аңын өйрәнгән. Шул ук вакытта ул [[Америка Кушма Штатлары|Америка]] театры белән шөгыльләнә башлый. 1989 елда ул «Америка культурасында иҗтимагый-сәяси каршылыкларны һәм иҗтимагый хәрәкәтләрне чагылдыру» темасы буенча тарих фәннәре докторы дәрәҗәсенә диссертация яклый&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://old.rsl.ru/view.jsp?f=1003&amp;t=3&amp;v0=%D0%92%D0%B8%D1%82%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B9&amp;f=1003&amp;t=1&amp;v1=&amp;f=4&amp;t=2&amp;v2=&amp;f=21&amp;t=3&amp;v3=&amp;f=1016&amp;t=3&amp;v4=&amp;f=1016&amp;t=3&amp;v5=&amp;cc=a1&amp;i=906&amp;v=card&amp;s=2&amp;ss=-31&amp;ce=4 |title=Российская государственная библиотека. Электронный каталог. Запись № 906. |accessdate=2021-11-05 |archivedate=2016-08-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160817171821/http://old.rsl.ru/view.jsp?f=1003&amp;t=3&amp;v0=%D0%92%D0%B8%D1%82%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B9&amp;f=1003&amp;t=1&amp;v1=&amp;f=4&amp;t=2&amp;v2=&amp;f=21&amp;t=3&amp;v3=&amp;f=1016&amp;t=3&amp;v4=&amp;f=1016&amp;t=3&amp;v5=&amp;cc=a1&amp;i=906&amp;v=card&amp;s=2&amp;ss=-31&amp;ce=4 }}&lt;/ref&gt;.

1970 елларда Виталий Вульф матбугатта театр һәм театр эшлеклеләре турында мәкаләләр һәм китаплар бастыра башлый. 1982 елда Вульфның «Бродвейдан бераз читкә, 1970 еллар» дигән беренче китабы чыга («АКШның театр тормышы турында очерк, һәм аның турында гына түгел»).

1972 елдан Виталий Вульф инглиз-америка драматургиясен тәрҗемә итү белән шөгыльләнә. Ул [[Юҗин О'Нил]], Эдвард Олби, [[Сомерсет Моэм]], Теннесси Уильямс пьесаларын тәрҗемә итә. Вульф тәрҗемә иткән пьесалар МХАТ, Маяковский исемендәге театр, Моссовет исемендәге театр, «Современник» театры, Кече театр, Н. В. Гоголь исемендәге Мәскәү драма театры сәхнәләрендә күрсәтелә. Барлыгы Вульф 40лап пьеса тәрҗемә иткән, аларның күбесе дусты Александр Чеботарь белән берлектә эшләнгән.

1990 елдан Виталий Вульф телевидение тапшыруларын алып бара башлый; беренче тапшыруы — актриса Мария Бабанова турында.

1992 елда Виталий Вульф [[Америка Кушма Штатлары|АКШка]] китә, анда ике ел Нью-Йорк университетының театр факультетында укыта. Ул «[[Антон Чехов|Чехов]] һәм театр», «Рус драматургиясе тарихы», «[[Иосиф Сталин|Сталин]] һәм театр» темаларына лекцияләр укый.

1994 елдан телевидениедә Виталий Вульфның «Көмеш шар» (2003 елдан — «Минем көмеш шарым») авторлык программасы чыга башлый. «Влад Листьев. Пристрастный реквием» китабында тапшыруының [[Владислав Листьев]] һәм Альбина Назимова инициативасы буенча барлыкка килүе турында сөйләнә&lt;ref&gt;[http://kp.ru/daily/25844.4/2814871/ Влад Листьев — чужой среди своих] // kp.ru&lt;/ref&gt;. Тапшыруның беренче геройлары — актёрлар һәм язучылар, соңрак сәяси эшлеклеләр дә тапшыруның геройлары булалар. Виталий Вульф үз тапшыруларында [[Марлен Дитрих]], [[Грета Гарбо]], Франсуаза Саган, [[Уинстон Черчилль]], [[Franklin Delano Ruzvelt|Франклин Рузвельт]], [[Шарль де Голль]], Ольга Чехова, Алла Тарасова, Ангелина Степанова, Александр Фадеев, [[Максим Горький]], [[Марина Цветаева]], Мария Миронова, Ив Монтан, Олег Ефремов, Марина Ладынина, Людмила Целиковская, Екатерина Фурцева, Татьяна Доронина, Валентина Караваева, Юрий Григорович, Валентин Гафт, Алексей Серебряков, Даниил Страхов турында, Ниццада рус эмиграциясе турында сөйли.

Виталий Вульф Россия Театр әһелләре берлеге әгъзасы була.

2001 елдан алып 2003 елга кадәр Серафима Чеботарь белән берлектә Виталий Вульф «L'Officiel» журналының рус телендәге чыгарылышында «Кумирлар. Легендалар» рубрикасын алып бара; 2005 елдан алар үткән көннәрнең күренекле кешеләре турында җиде биографик җыентык чыгарганнар. 2007 елның 21 ноябреннән Виталий Вульф «Культура» (ВГТРК) радиосының баш мөхәррире була.

[[Мәскәү|Мәскәүдә]] яшәгән һәм эшләгән.

2011 елның 15 февралендә Виталий Вульф Боткин исемендәге хастаханәгә салына. 11 мартта аның хәле начарлана һәм ул реанимация бүлегенә күчерелә. 13 мартта 81 яшендә вафат була&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110316174314/http://www.izvestia.ru/news/news267732 Виталий Вульф будет похоронен на Троекуровском кладбище] // izvestia.ru&lt;/ref&gt;. 16 мартта Троекуров зираты җирләнә&lt;ref name=&quot;rbc&quot;&gt;[http://www.rbcdaily.ru/news/562949979858207.shtml Похороны Виталия Вульфа назначены на 16 марта] // РосБизнесКонсалтинг&lt;/ref&gt;. 2012 елның 30 сентябрендә кабердә А. Боровский эшләгән һәйкәл ачыла.

== Бүләкләр ==

* III дәрәҗә «[[Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены|Ватан алдындагы казанышлар өчен]]» ордены (2010 елның 14 марты) — ''Ватан мәдәнияты һәм телерадиотапшырулар үсешенә зур өлеш керткән, күпьеллык нәтиҗәле эшчәнлеге өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://giod.consultant.ru/documents/1262253|title=Указ Президента российской Федерации от 14 марта 2010 года № 309 «О награждении орденом „За заслуги перед Отечеством“ III степени Вульфа В. Я.»|accessdate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180524011610/https://giod.consultant.ru/documents/1262253|archivedate=2018-05-24|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;'';
* IV дәрәҗә «Ватан алдындагы казанышлары өчен» ордены (2006 елның 27 ноябре) — ''Ватан телерадиотапшырулар үсешенә зур өлеш керткән һәм күпьеллык нәтиҗәле эшчәнлеге өчен&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.ru/acts/bank/24616 Указ Президента российской Федерации от 27 ноября 2006 года № 1316 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»]&lt;/ref&gt;'';
* Почёт ордены (2003 елның 19 мае) — ''мәдәният һәм сәнгать өлкәсендә озак еллар нәтиҗәле эшчәнлеге өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://giod.consultant.ru/documents/752576?items=1&amp;page=1|title=Указ Президента Российской Федерации от 19 мая 2003 года № 537 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»|accessdate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180524010035/https://giod.consultant.ru/documents/752576?items=1&amp;page=1|archivedate=2018-05-24|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;'';
* Россия Федерациясенең атказанган сәнгать эшлеклесе (1998 елның 26 гыйнвары) — ''сәнгать өлкәсендәге казанышлары өчен&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.ru/acts/bank/11922 Указ Президента Российской Федерации от 26 января 1998 года № 80 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101226052952/http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=067085|date=2010-12-26}}&lt;/ref&gt;'';
* Россия Федерациясе Президентының Рәхмәт хаты (2005 елның 23 мае) — ''мәдәният өлкәсендә озак еллар нәтиҗәле эшчәнлеге өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://giod.consultant.ru/documents/824617|title=Распоряжение Президента Российской Федерации от 23 мая 2005 года № 217-рп «О поощрении Вульфа В. Я.»|accessdate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180524004536/https://giod.consultant.ru/documents/824617|archivedate=2018-05-24|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;'';
* ТЭФИ Милли премиясе лауреаты.

== Библиография ==

* ''Вульф В.'' От Бродвея немного в сторону: Очерки о театральной жизни США, и не только о ней, 70-е годы. — {{М.}}: Искусство, 1982.
* ''Вульф В.'' А. И. Степанова — актриса Художественного театра. — {{М.}}: Искусство, 1985.
* Письма. Николай Эрдман. Ангелина Степанова / Составитель и редактор В. Вульф. — {{М.}}: Иван-Пресс, 1995.
* ''Вульф В.'' Идолы, «звёзды», люди. — {{М.}}: Искусство, 1995.
* ''Вульф В.'' Звёзды трудной судьбы. — {{М.}}: Знание, 1997.
* ''Вульф В.'' Театральный дождь. — {{М.}}: Знание, 1998.
* ''Вульф В.'' Серебряный шар. Преодоление себя. Драмы за сценой. — {{М.}}: Авантитул; Олма-Пресс, 2003.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Женское лицо России. — {{М.}}: Эксмо, Яуза, 2005.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Женское лицо Запада. — {{М.}}: Яуза, 2006.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Музы и жёны. — {{М.}}: Эксмо; Яуза, 2006.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Великие женщины XX века. — {{М.}}: Эксмо; Яуза, 2009.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Кумиры XX века. — {{М.}}: Текстура-пресс; Эксмо; Яуза; 2009.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Великие имена XX века. — {{М.}}: Текстура-пресс; Эксмо; Яуза, 2010.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Женщины, изменившие мир. — М.: Эксмо, 2010.
* ''Вульф В., Чеботарь С.'' Женщины-легенды: Они покорили мир. — М.: Эксмо, 2011.
* ''Вульф В., Чеботарь С., Дегтярёва В.'' Неотразимые женщины. — {{М.}}: Текстура-пресс; Эксмо; Яуза, 2011.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==

* [http://echo.msk.ru/programs/dithyramb/508821-echo/ Виталий Вульф интервьюсы] // «[[Эхо Москвы]]» радиосы
* [http://www.kino-teatr.ru/teatr/person/125 «Европеец» (Голландия) газетасына Виталий Вульф интервьюсы] // kino-teatr.ru
* [https://web.archive.org/web/20091119085427/http://iskusstvo-tv.ru/Imena/V-vulf_2005.htm «Избранное» программасына Виталий Вульф интервьюсы] // «Искусство ТВ» интернет-телеканалы
* [https://web.archive.org/web/20110108135114/http://www.jewish.ru/culture/cinema/2009/05/news994273796.php Виталий Вульф интервьюсы] // Jewish.ru
* ''Понасенков Е. Н.'' [http://www.artrepriza.ru/hron/460-na-yazyke-bolshogo-originala.html «На языке большого оригинала»: Некролог Виталию Вульфу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211105001539/http://www.artrepriza.ru/hron/460-na-yazyke-bolshogo-originala.html |date=2021-11-05 }}
[[Төркем:Урыс тарихчылары]]
[[Төркем:ССРБ тарихчылары]]
[[Төркем:Русиянең атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
[[Төркем:Почет ордены кавалерлары]]
[[Төркем:4 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:3 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Юридик фәннәр кандидатлары]]
[[Төркем:Тарих фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр]]
[[Төркем:2011 елда вафатлар]]
[[Төркем:13 март көнне вафатлар]]
[[Төркем:Бакыда туганнар]]
[[Төркем:1930 елда туганнар]]
[[Төркем:23 май көнне туганнар]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>czletsy8mcju020thf5d6xncc9n86se</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Владимир Литвиненко</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484567</id>
    <revision>
      <id>5969333</id>
      <parentid>4414103</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:54:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16875" sha1="pwnpcy76c0pxfewh1twmbyoekczgcyq" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Шәхес}}

'''Владимир Стефанович Литвиненко''' ([[1955 ел|1955 елның]] [[14 август|14 августы]], Новоленинский, [[Краснодар крае]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]) — совет һәм Россия тау инженеры, техник фәннәр докторы (1991), профессор, [[Санкт-Петербург дәүләт тау университеты|Санкт-Петербург тау университеты]] ректоры (1994), тау токымнарын эретү ысулы белән скважиналар бораулау белгече. Сәясәт эшлеклесе. Миллиардер, 2016 елдан Россиядә иң бай ректор&lt;ref&gt;''Крылова А.'' [https://www.spb.kp.ru/daily/26691/3715073/ Ректор Санкт-Петербургского горного университета стал самым богатым академиком в России]: В 2016 году Владимир Литвиненко заработал 195,7 миллионов рублей // Комсомольская правда, СПб. 13 июня 2016.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://regnum.ru/news/2304328.html Самый богатый ректор российского вуза обеднел на $50 млн.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180403051533/https://regnum.ru/news/2304328.html |date=2018-04-03 }}// regnum.ru 24 июля 2017.&lt;/ref&gt;.

== Тормыш юлы ==
Владимир Литвиненко 1955 елның 14 августында [[Краснодар крае|Краснодар краеның]] Новоленинский утарында (башка мәгълүматлар буенча Краснодар краеның [[Тимашёвск]] шәһәрендә&lt;ref&gt;Литвиненко Владимир Стефанович // История создания и развития Санкт-Петербургского государственного горного института. Т. 1. СПб.: Медиа-маркет, 1998. C. 164. тираж 2000.&lt;/ref&gt;) туа. Әтисе тимерче булып эшләгән, әнисе колхозда&lt;ref&gt;[http://novayagazeta.spb.ru/articles/11628/ Счастливый билет под грифом «секретно»] // Новая газета СПб. 13 марта 2018.&lt;/ref&gt;.

[[Воронеж өлкәсе|Воронеж өлкәсенең]] Зур Хвощеватка авылында сигезьеллык мәктәп тәмамлый. [[Новочеркасск]] тау (геология-разведка) техникумында укыган. Геологик разведка партияләрендә эшли. 

Совет армиясендә хезмәт итә. [[Санкт-Петербург|Ленинградка]] күчкәч Ленинград тау институтының (ЛТИ) тулай торагында комендант, аннан соң ЛТИның хуҗалык бүлеге башлыгы булып эшли.

1977—1982 елларда Ленинград тау институтында укый. «Файдалы казылма ятмаларын эзләү технологиясе һәм техникасы» белгечлеге буенча геологоразведка факультетын тәмамлый&lt;ref&gt;[http://old.spmi.ru/univer/univer_4028 Биография] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180403051629/http://old.spmi.ru/univer/univer_4028 |date=2018-04-03 }} на сайте СПб. Горного университета.&lt;/ref&gt;. Аспирантурада «Скважиналарны бораулау технологиясе һәм техникасы» кафедрасында кала.

1987 елда «Тау токымнарны эретеп бораулау процессын тикшеренү» темасына техник фәннәр кандидаты гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый. 1991 елда «Тау токымнарын эретүнең теоретик һәм эксперименталь нигезләре» темасына техник фәннәр докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый&lt;ref&gt;[http://tekhnosfera.com/teoreticheskie-i-eksperimentalnye-osnovy-bureniya-gornyh-porod-plavleniem Автореферат докторской диссертации]. М.: МГРИ, 1991. 38 с.&lt;/ref&gt;.

Нигездә, таш бораулау белән бәйле 47 патентның авторы&lt;ref&gt;Список публикаций, патентов и отчётов Литвиненко В. С. на [https://elibrary.ru/author_items.asp?authorid=60432 elibrary.ru]&lt;/ref&gt;. 50дән артык фәнни мәкаләләр һәм монографияләр авторы һәм автордашы, алар арасында 5 уку әсбабы, фәнни журналлар һәм тау эше буенча мәкаләләр җыентыклары редакторы&lt;ref&gt;[http://scirus.benran.ru/higeo/view-record.php?tbl=person&amp;id=771 Библиография В. С. Литвиненко] в Информационной системе «История геологии и горного дела» ГИН РАН.&lt;/ref&gt;.

1984—1986 елларда — Г. В. Плеханов исемендәге Ленинград тау институтының административ-хуҗалык эшләре буенча проректоры, бер үк вакытта укытучы булып эшләгән.

1986—1994 елларда — тышкы икътисади һәм коммерция эшчәнлеге буенча Тау институты проректоры.

1994 елның июнендә, 39 яшендә [[Санкт-Петербург дәүләт тау университеты|Тау институты]] ректоры итеп сайлана. 2011 елда институт Санкт-Петербург дәүләт тау университеты дип үзгәртелә, 2012 елда — «Тау» милли минераль-чимал университеты, 2016 елда —  Санкт-Петербург тау университеты.

Кайбер дәүләт эшлеклеләре бу университетта кандидатлык диссертацияләрен яклаганнар, аерым алганда: [[Владимир Путин]] (1997)&lt;ref name=&quot;РС&quot;&gt;''Дмитрий Волчек''. [https://www.svoboda.org/a/28620525.html Нелюбимая дочь друга Путина] // Радио «Свобода», июль 2017 г.&lt;/ref&gt;, Игорь Сечин (1998)&lt;ref&gt;''Кириленко А.'' [https://theins.ru/korrupciya/66920 Горняки-разбойники. Как «литературный негр» Путина и Сечина стал ректором-миллиардером]&lt;/ref&gt;, Виктор Зубков (2000).

=== Сәяси эшчәнлек ===
[[Файл:Vladimir_Putin_visit_to_the_Mining_University_in_St_Petersburg_(2015-01-26)_01.jpg|мини|[[Владимир Путин]] белән]]
1995 елдан — «Безнең йорт — Россия» Бөтенроссия иҗтимагый-сәяси хәрәкәтенең Санкт-Петербург төбәк бүлеге советы әгъзасы.

1997 елдан «Безнең йорт — Россия» сәяси советы әгъзасы, 1999 елдан — Санкт-Петербург бүлеге советы рәисенең беренче урынбасары, 2000 елдан — совет рәисе.

«[[Бердәм Русия|Бердәм Россия]]» партиясе әгъзасы. 2000 елдан — «Петербург ихтыяры» хәрәкәте сәяси советы әгъзасы.

2000, 2004 һәм 2012 елларда — президентлыкка кандидат [[Владимир Путин|Владимир Путинның]] [[Санкт-Петербург]] буенча сайлау штабы җитәкчесе&lt;ref name=&quot;РБК&quot;&gt;''Артём Филипенок''. [http://www.rbc.ru/business/24/07/2017/597580c69a7947b70a07272f «Ведомости» объяснили происхождение $1 млрд у экс-главы штаба Путина] «РБК», 24.07.2017.&lt;/ref&gt;. 2018 елда — В. В. Путин сайлау штабы рәистәше.

2003 елда [[Валентина Матвиенко|Валентина Матвиенконың]] сайлау алды штабын җитәкләгән.

=== Икътисадый эшчәнлек ===
2004 елда «Нефть-газ комплексының төбәкара биржасы» (МБНК) коммерцияле булмаган партнерлыкның биржа советы әгъзасы итеп сайлана.

2014 елда Россия югары уку йортларының иң бай җитәкчеләре исемлегенә керә&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;[http://www.bbc.com/russian/news-40619590 Дочь друга Путина ушла в «Открытую Россию» Ходорковского] «Русская служба Би-би-си», 15.07.2017&lt;/ref&gt;. 2017 елның июлендә «Фосагро» акцияләренең 19,35% ын үз эченә алган Литвиненко торышы миллиард долларга җитә. Акцияләр пакетын алу шартлары билгеле түгел.

«Фосагро», «ВНИИгеофизика», «Росгео» компанияләре директорлар советы әгъзасы. Россия газ җәмгыяте вице-президенты.

== Бүләкләр ==

* 1998 — Почёт Ордены
* 2003 — IV дәрәҗә [[Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены|«Ватан алдындагы хезмәтләр өчен» ордены]];
* 2003 — III дәрәҗә «Ватан алдындагы хезмәтләр өчен» ордены;
* Commandeur «Le Mérite de l’Invention» («Уйлап табулардагы казанышлары өчен», Бельгия)
* 2000 — «Россиянең геологик атласы» өчен фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясе Дәүләт премиясе лауреаты
* 2010 — Россия Федерациясе президентының мактау грамотасы — ''мәгариф, фән өлкәсендәге казанышлары һәм минераль чимал комплексы өчен квалификацияле белгечләр әзерләүгә зур өлеш кертүе өчен&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.ru/acts/bank/30951 Распоряжение Президента Российской Федерации от 19 апреля 2010 года № 243-рп «О награждении Почётной грамотой Президента Российской Федерации Литвиненко В. С.»]&lt;/ref&gt;''.
* 2014 — [[Фрайберг]] тау академиясенең мактаулы докторы ([[Алмания]])&lt;ref&gt;[https://tu-freiberg.de/en/presse/rector-of-the-st-petersburg-mining-institute-to-receive-an-honorary-doctorate Rector of the St. Petersburg Mining Institute to receive an honorary doctorate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190504182902/https://tu-freiberg.de/en/presse/rector-of-the-st-petersburg-mining-institute-to-receive-an-honorary-doctorate |date=2019-05-04 }} 2014-06-11.&lt;/ref&gt;.
* 2020 — II дәрәҗә «Ватан алдындагы хезмәтләр өчен» ордены — ''фәнни-педагогик эшчәнлектә, квалификацияле белгечләр әзерләүдә һәм күпьеллык намуслы хезмәте өчен''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/0001202010140061|title=Указ Президента Российской Федерации от 12.10.2020 № 617 ∙ Официальное опубликование правовых актов ∙ Официальный интернет-портал правовой информации|accessdate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;.

== Гаилә ==
Хатыны — Татьяна Петровна Литвиненко (1958), «Урамда хезмәт күрсәтү үзәге» ҖЧҖ гамәлгә куючы.

Кызы — Ольга Владимировна Литвиненко (1983 елның 19 июле), [[Санкт-Петербург дәүләт университеты|Санкт-Петербург дәүләт университетының]] юридик факультетын һәм [[Төньяк-Көнбатыш идарә институты|РФ Президенты каршындагы Төньяк-Көнбатыш дәүләт хезмәте академиясен]] тәмамлаган. Психология фәннәре кандидаты. 2000 елдан 2006 елга кадәр — Тау университетының икътисад буенча проректоры ярдәмчесе. 2007—2011 елларда — Санкт-Петербургның Закон чыгару җыены депутаты&lt;ref name=&quot;Daughter&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.rosbalt.ru/piter/2012/04/24/973803.html|title=Дочь Владимира Литвиненко: У моего отца «синдром Ивана Грозного»|publisher=Rosbalt.ru|accessdate=June 8, 2012|archivedate=2012-05-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120502064746/http://www.rosbalt.ru/piter/2012/04/24/973803.html}}&lt;/ref&gt;, «Гадел Россия» яшьләр оешмасы лидеры. 2011 елда Россиядән [[Польша|Польшага]] китеп, аның гражданлыгын ала&lt;ref name=&quot;svoboda&quot;&gt;[https://www.svoboda.org/a/29076908.html Ксерокс на даче: тайна фальшивой диссертации Владимира Путина]&lt;/ref&gt;. 2012 елның 9 февралендә «Гадел Россия» партиясенең үзәк советы аны «сәяси партиягә зыян сала торган гамәлләр өчен» төшереп калдыра.

Оныклары — Михаил, Эстер-Мария, Динә һәм Сара. Эстер-Мария Россиядә яши. Ольга Литвиненко, әтисен кызын урлауда, шулай ук заказга фәнни диссертацияләр әзерләү буенча бизнес булдыруда гаепли (шул исәптән 1997 елда илнең [[Владимир Путин|булачак президенты]] өчен дә)&lt;ref name=&quot;newtimes&quot;&gt;[https://newtimes.ru/news/detail/150622 Диссертацию Владимиру Путину написал ректор Горного университета Петербурга]&lt;/ref&gt;. 

== Искәрмәләр ==
&lt;references responsive=&quot;&quot; /&gt;

== Сылтамалар ==

* [http://www.forbes.ru/profile/237255-litvinenko Литвиненко В. С.] — Форбс, 2017.

{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:Русия миллиардерлары]]
[[Төркем:Бердәм Русия фиркасе әгъзалары]]
[[Төркем:Шәхесләр:Красноярск крае]]
[[Төркем:XXI гасыр сәясәтчеләре]]
[[Төркем:XX гасыр сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Русия сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Фән һәм техника өлкәсендә РФ Хөкүмәте премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:РФ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Почет ордены кавалерлары]]
[[Төркем:4 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:3 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:2 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Техник фәннәр докторлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1955 елда туганнар]]
[[Төркем:14 август көнне туганнар]]
[[Төркем:Санкт-Петербург тау университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>pwnpcy76c0pxfewh1twmbyoekczgcyq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алексей Учитель</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484626</id>
    <revision>
      <id>5969188</id>
      <parentid>5521416</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:11:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969188</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9844" sha1="dweypml5g6lb17s8gw4ieh1uu9784u5" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Шәхес}}
{{фш|Учитель}}
'''Алексей Ефимович Учитель''' ([[1951 ел]]ының [[31 август]]ы, [[Санкт-Петербург|Ленинград]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]) — совет һәм Россия кинорежиссёры, сценарист, [[Россия Федерациясенең халык артисты]] (2002), «Рок» киностудиясенең сәнгать җитәкчесе.

== Тормыш юлы ==
Алексей Учитель 1951 елның 31 августында [[Санкт-Петербург|Ленинградта]] туа. Әтисе — [[Ефим Учитель|Ефим Юльевич Учитель]] (1913—1988), совет операторы, режиссёр, [[ССРБның Халык артисты|ССРБның халык артисты]]. Әнисе — Нина Константиновна Войцеховская (1922—1995), «Искусство» нәшриятында мөхәррир.

1975 елда ВГИК тәмамлаган, Ленинград документаль фильмнар студиясендә эшләгән.

1990 елда «Рок» киностудиясенә нигез сала. Алексей өчен уен фильмнары режиссёры сыйфатында дебют булып «Мания Жизели» фильмы тора.

2000 елда «Аның хатыны көндәлеге» фильмы өчен «Ника» премиясен, «Кинотавр» гран-приен һәм «Бәллүр глобус»ка номинация ала. 2002 елда Алексей Учитель [[Россия Федерациясенең халык артисты]] була&lt;ref name=&quot;35-2002&quot;&gt;[http://kremlin.ru/acts/bank/17737 Награждён указом президента № 35 от 14 января 2002 года]&lt;/ref&gt;.

2005 елда төшерелгән «Космос алдан сизү кебек» фильмы XXVII Мәскәү Халыкара кинофестиваленең төп бүләген — «Алтын Изге Георгий» һәм иң яхшы режиссёрлык эше өчен «Алтын бөркет» премиясен ала.
[[Файл:Alexei_Uchitel.jpg|мини|Алексей Учитель 2008 елда]]
2010 елдан — Санкт-Петербургта «Кешегә хат» («Message to Man») документаль, кыска метражлы уен һәм анимацион кино Халыкара кинофестивале президенты.

«Матильда» (2017) фильмының чыгуы җәнҗал белән үрелеп барган. Фильм православие җәмәгатьчелеге тарафыннан протест уята, аны оештыручыларны дин тотучыларның хисләрен мыскыл итүдә гаеплиләр&lt;ref&gt;[https://sites.google.com/view/publicpost/%D1%8D%D0%BA%D1%81%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%B0 Заключение по запросу депутата Государственной Думы Н. В. Поклонской]&lt;/ref&gt;.

Алексей Учитель «Ника» Россия кинематография сәнгате академиясе президиумы әгъзасы булып тора.

2020 елда [[Александр Пушкин|Пушкинның]] тормышына һәм иҗатына багышланган фильм өстендә эш башлану анонсланган. Проект америка тәрҗемәчесе Джулиан Генри Лоуэнфельд белән берлектә эшләнә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tass.ru/kultura/8696239|title=Переводчик Лоуэнфельд и режиссер Учитель планируют снять фильм о Пушкине|website=ТАСС|accessdate=2020-06-15}}&lt;/ref&gt;.

== Иҗтимагый позиция ==
2008 елның октябрендә ЮКОС нефть компаниясе юристы Светлана Бахминаны яклауга һәм азат итүгә ярдәм өчен ачык хатка кул куя&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.novayagazeta.ru/articles/2008/10/30/36012-v-zaschitu-svetlany-bahminoy|title=В защиту Светланы Бахминой. Открытое письмо деятелей культуры президенту России|author=|website=[[Новая газета]]|date=2008-10-30}}&lt;/ref&gt;.

2014 елның 11 мартында Россия Федерациясе мәдәният эшлеклеләренең [[Украина]]да һәм [[Кырым]]да [[Россия Федерациясе Президенты]] [[Владимир Путин]]ның сәясәтен хуплау мөрәҗәгатенә кул куя&lt;ref&gt;[http://mkrf.ru/press-tsentr/novosti/ministerstvo/deyateli-kultury-rossii-v-podderzhku-pozitsii-prezidenta-po-ukraine-i-krymu Деятели культуры России — в поддержку позиции Президента по Украине и Крыму] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200201061008/https://www.mkrf.ru/press-tsentr/novosti/ministerstvo/deyateli-kultury-rossii-v-podderzhku-pozitsii-prezidenta-po-ukraine-i-krymu/ |date=2020-02-01 }} // Официальный сайт Министерства культуры Российской Федерации&lt;/ref&gt;.

== Шәхси тормыш ==
Хатыны — Кира Саксаганская (1962), продюсер, ел саен үткәрелә торган «Кешегә хат» халыкара конкурсының генераль директоры.

Улы — Илья (1992), ВГИКның режиссёрлык факультетын тәмамлаган.

Алексей Учитель анардан 33 яшькә кечерәк актриса Юлия Пересильд белән мөнәсәбәтләрдә торган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://wellnesso.ru/family/lichnaya-zhizn-alekseya-uchitelya.html|title=Алексей Учитель: жена и личная жизнь режиссера|website=wellnesso.ru|accessdate=2020-10-12}}&lt;/ref&gt;. 2009 елда парның кызлары Анна&lt;ref&gt;[https://www.cosmo.ru/stars/news/09-09-2017/yuliya-peresild-priznalas-chto-aleksey-uchitel-otec-ee-docherey/ Юлия Пересильд призналась, что Алексей Учитель — отец её дочерей] // cosmo.ru, 9 сентября 2017&lt;/ref&gt;, ә 2012 елда кызлары Мария туа&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.marieclaire.ru/stil-zjizny/yuliya-peresild-exclusive-interview-2017/|title=Юлия Пересильд: «Бороться за роли и бороться за мужчин бессмысленно»|author=|date=9 сентября 2017|work=|publisher=[[Marie Claire]]|accessdate=2017-09-11|lang=}}&lt;/ref&gt;.

== Бүләкләр ==

* 1995 — РФ атказанган сәнгать эшлеклесе&lt;ref name=&quot;812-1995&quot;&gt;[http://www.kremlin.ru/acts/bank/8167 Указ Президента Российской Федерации от 4 августа 1995 года № 812 «О присвоении почётных званий Российской Федерации»]&lt;/ref&gt;;
* 2002 — [[Россия Федерациясенең халык артисты]];
* 2007 — Дуслык ордены&lt;ref&gt;[http://kremlin.ru/acts/bank/25225 Указ Президента Российской Федерации от 21 марта 2007 года № 406 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»]&lt;/ref&gt;;
* 2011 — «Алтын өрек» [[Ереван]] кинофестивалендә «Мастер» премиясе;
* 2013 — Почёт ордены.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==

* [http://www.rockfilm.ru/ Официальный веб-сайт киностудии Алексея Учителя «Рок»]
* [https://web.archive.org/web/20070307090657/http://www.nashfilm.ru/kinoprofession/424.html Алексей Учитель в киножурнале Наш Фильм]
* [http://echo.msk.ru/guests/413/ Алексей Учитель на радио «Эхо Москвы»]
* [http://5-tv.ru/programs/broadcast/504881/ Алексей Учитель в программе «Ночь на Пятом»]{{Deadlink|date=December 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:«Алтын бөркет» премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:«Ника» премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Питырбурда туганнар]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр]]
[[Төркем:1951 елда туганнар]]
[[Төркем:31 август көнне туганнар]]
[[Төркем:Ленин комсомолы премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Россиянең атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
[[Төркем:Дуслык ордены (Русия) кавалерлары]]
[[Төркем:Почет ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Россия кинорежиссерлары]]
[[Төркем:ССРБ кинорежиссерлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча кинорежиссёрлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:ВГИК тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>dweypml5g6lb17s8gw4ieh1uu9784u5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Борис Кадомцев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484870</id>
    <revision>
      <id>5969289</id>
      <parentid>4075104</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T03:21:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8786" sha1="1krsu81af6akjphd9my0iauuiwl6u4k" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Шәхес}}
{{фш|Кадомцев}}
'''Борис Борисович Кадомцев''' ([[1928 ел|1928 елның]] [[9 ноябрь|9 ноябре]], [[Яркәнт (Казакъстан)|Яркәнт]], Талды-Курган өлкәсе — [[1998 ел|1998 елның]] [[19 август|19 августы]], [[Мәскәү]], [[Россия]]) — совет һәм Россия [[Физика|физигы]], ССРБ Фәннәр академиясе академигы (1970; 1991 елдан — [[Россия фәннәр академиясе|РФА]], 1962 елдан ССРБ ФА әгъза-корреспонденты), физика-математика фәннәре докторы.

== Тормыш юлы ==
Борис Кадомцев [[Мәскәү дәүләт университеты|Мәскәү дәүләт университетының]] физика факультетын тәмамлый (1951). Физика-энергетика институтында ([[Обнинск]]) [[Атом-төш энергиясе|атом-төш энергиясенең]] теоретик мәсьәләре өстендә эшли.

1956 елдан И. В.Курчатов исемендәге Атом энергиясе институтында эшли. Төп тикшеренүләре плазма физикасына һәм идарә ителгән термоядер синтез мәсьәләсенә багышланган. 1976—1998 елларда «Физик фәннәр уңышлары» журналының баш мөхәррире була&lt;ref&gt;''[[Виталий Гинзбург|В. Л. Гинзбург]].'' [https://ufn.ru/ru/articles/2009/6/b/ К истории журнала «Успехи физических наук»] // УФН, Т. 179, № 6 (2009)&lt;/ref&gt;.

1998 елның 19 августында вафат була, Троекурово зиратында җирләнгән&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://moscow-tombs.narod.ru/1998/kadomtsev_bb.htm |title=Могила Б. Б. Кадомцева |accessdate=2012-07-16 |archivedate=2010-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101001054528/http://moscow-tombs.narod.ru/1998/kadomtsev_bb.htm }}&lt;/ref&gt;.

== Фәнни эшчәнлек ==
Ул плазманың тотрыксызлыгының кайбер төрләрен фаразлый һәм турбулент плазмаларда күчерү күренешләре (диффузия һәм җылылык үткәрү) нигезләре теориясенә нигез сала. [[Магнит кыры|Магнит кырында]] плазманың аномаль үз-үзен тотышы күренешенә күләмле аңлатма бирә. Кайбер эшләре тороидаль магнит камераларында — токамакларда плазманы термоизоляцияләү проблемасына багышланган.

Кисәкчәләрдә дулкыннарның таралуын һәм дулкыннарның таркалу процессларын исәпкә алган зәгыйфь турбулентлык теориясен эшләгән. 1986 елда токамакта плазманың үз-үзен оештыру теориясе барлыкка китерә. Берничә хезмәте [[Җир|Җирнең]] [[Радиацион билбау|радиацион билбауларының]] тотрыклылыгын, дулкынсыз дулкын процессларын, нурланышны күчерүгә, көчсез магнит басуларында матдәнең үз-үзен тотышын өйрәнүгә багышланган&lt;ref&gt;{{статья|ссылка=https://ufn.ru/ru/articles/2013/11/f/|издание=Успехи физических наук|год=2013|том=183|язык=ru|издательство=Российская академия наук|башлык=Бакунин О. Г. Влияние идей Б. Б. Кадомцева на современные представления о турбулентном переносе}}&lt;/ref&gt;.

Борис Кадомцев — «Плазманың токонвектив тотрыксызлыгы» фәнни ачышы авторы, ул 1957 елның 14 декабрендә 78 нче номерлы ССРБ Ачылышлар дәүләт реестрына кертелгән&lt;ref&gt;[http://ross-nauka.narod.ru/ Научные открытия России]&lt;/ref&gt;.

Кадомцев галимнәрнең идарә ителә торган термоядер синтезы мәсьәләсе буенча халыкара хезмәттәшлегендә актив катнаша. Ул Аурупа җәмәгатьчелегенең плазма физикасы секциясе рәисе, шулай ук Атом энергиясе буенча халыкара агентлык (МАГАТЭ) эгидасы астында эшләнә торган ИТЭР халыкара эксперименталь термоядер реакторы проектының халыкара фәнни-техник консультатив комитеты рәисе итеп сайлана&lt;ref&gt;[https://ufn.ru/ru/articles/1998/11/h/ Памяти Бориса Борисовича Кадомцева] // УФН. — 1998&lt;/ref&gt;.


Аның исеме белән аталган: Кадомцев — Петвиашвили тигезләмәсе, Кадомцев — Погуце тигезләмәләре.

== Бүләкләр һәм танылу ==

* ССРБ Дәүләт премиясе (1970) — ''магнит кырында югары температуралы плазманың тотрыксызлыгын тикшерү һәм «магнит чокыры» аны тотрыкландыру ысулын булдыру өчен'';
* Ленин премиясе (1984) — ''«Термоядерлы тороидаль плазма теориясе» эшләре циклы өчен'';
* [[Кызыл Байрак Хезмәт ордены]].
* Швеция Король Фәннәр академиясе мактаулы әгъзасы;
* Гомбольдт университетының мактаулы докторы (Берлин);
* «Fusion Power Associates» премиясе (Идарә ителә торган синтез мәсьәләсе буенча тикшеренүчеләр җәмгыяте) һәм [[Ceyms Klerk Makswell|Дж. Максвелл]] исемендәге Америка физик җәмгыяте премиясе (1998).

== Басмалар ==

* Волны вокруг нас. — М.: Знание, 1981
* Коллективные явления в плазме. — М.: Наука, 1988. — 304 с.
* Динамика и информация. — М.: Изд. «Успехи физических наук», 1999. — [[:ru:Special:BookSources/5855040103|ISBN 5-85504-010-3]]
* На пульсаре. — М.: Изд. «Успехи физических наук», 2001. — [[:ru:Special:BookSources/5855040135|ISBN 5-85504-013-5]]

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==

* [[Россия фәннәр академиясе|РФА]] рәсми сайтында [http://www.ras.ru/win/db/show_per.asp?P=.id-50600.ln-ru Борис Борисович Кадомцев профиле]
* [https://web.archive.org/web/20160304104208/http://mosenc.ru/encyclopedia?task=core.view&amp;id=2909 О Б. Б. Кадомцеве в московской энциклопедии «Лица Москвы»]
* Храмов, Ю. А. Кадомцев, Борис Борисович // Физики : Биографический справочник / Под ред. А. И. Ахиезера. — Изд. 2-е, испр. и доп. — М. : Наука, 1983. — С. 123. — 400 с. — 200 000 экз.

{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:ССРБ физиклары]]
[[Төркем:Русия физиклары]]
[[Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Ленин премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Физика-математика фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:1998 елда вафатлар]]
[[Төркем:19 август көнне вафатлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:1928 елда туганнар]]
[[Төркем:9 ноябрь көнне туганнар]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Физиклар]]</text>
      <sha1>1krsu81af6akjphd9my0iauuiwl6u4k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виктор Веселаго</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484887</id>
    <revision>
      <id>5969310</id>
      <parentid>4079636</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:12:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11501" sha1="8fw40w9oh6c4oqg7m9tw5h4if2ybxm3" xml:space="preserve">{{ФГОС.wiki (2021)}}
{{Шәхес}}

'''Виктор Георгиевич Веселаго''' ([[1929 ел|1929 елның]] [[13 июнь|13 июне]], [[Запорожье өлкәсе]], [[Украин Совет Социалистик Республикасы|Украин ССР]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]] — [[2018 ел|2018 елның]] [[15 сентябрь|15 сентябре]]) — совет һәм Россия физигы, оптика метаматериалларының пионерларының берсе. ССРБ Дәүләт премиясе лауреаты.

== Тормыш юлы ==
Виктор Веселаго ССРБның Запорожье өлкәсендә «Днепрострой» хезмәткәрләренең берсе Георгий Сергеевич (1893—1937) гаиләсендә туа. Әнисе Елена Борисовна Коялович (1895—1987) — танылган рус һәм совет математигы, метролог, шахматчы [[Борис Коялович|Борис Михайлович Кояловичның]] кызы.

Мәктәптә үк ул С. Э. Хайкинның «Радио нәрсә ул» китабын укып, физика белән мавыга һәм [[Мәскәү дәүләт университеты|Мәскәү дәүләт университетының]] физика-техник факультетына укырга керә, анда [[Лев Ландау|Л. Д. Ландау]], [[Петр Капица|П. Л. Капица]], [[Сергей Рытов|С. М. Рытов]] һәм башка зур галимнәр лекцияләрен тыңлый. Диплом проектын — [[Марк Жаботинский|М. Е. Жаботинский]] җитәкчелегендә, ә диплом эшен П. Н. Лебедев исемендәге Физик институтта (ФИАН) [[Наталия Ирисова|Н. А. Ирисова]] төркемендә башкарган. Шунда ук, булачак Нобель лауреаты [[Александр Прохоров|А. М. Прохоров]] җитәкчелегендәге ФИАНда ул үзенең фәнни эшчәнлеген башлый, ә 1982 елдан башлап гомеренең ахырына кадәр Гомуми физика институтында (ИОФАН) эшли. 1961 елдан бирле Веселаго Мәскәү физика-техник институтында укыта, физика һәм энергетика проблемалары факультетын һәм гамәли физика кафедрасын оештыруда актив катнаша. 20 елдан артык ул Югары аттестация комиссиясенең физика буенча эксперт советы әгъзасы булган.

1990 елларда Веселаго Россиядә фәнни интернет-таратулар оештыру инициаторларының берсе була («Информаг» системасы), 1998 елда «Исследовано в России» беренче Россия электрон фәнни журналына нигез сала.

== Фәнни эшчәнлек ==
1960 елларда Веселаго ФИАНда төзелгән һәм ССРБ Дәүләт премиясе белән билгеләп үтелгән көчле [[Магнит кыры|магнит кырларын]] алу өчен «Соленоид» җайланмасын эшләүдә катнаша.

1967 елда, [[Леонид Мандельштам|Л. И. Мандельштам]] эшләренә нигезләнеп, Веселаго материалларның тискәре сындыру күрсәткече белән материалларның көтелгән үзлекләрен тасвирлый: моның өчен материал бер үк вакытта тискәре диэлектрик һәм магнит үтүчәнлегенә ия булырга тиешлеген, мондый материалдан яссы параллель пластина сурәтне бозмыйча гына тапшырырга тиешлеген һәм мондый материалда яктылык йотылганда ут басымы аның тартылуына күчүен күрсәтә. Бу фаразлар 2000 елда, Дэвид Смит җитәкчелегендә Америка галимнәре беренче «тискәре материаллар» булдырганда, ә инглиз физигы Джон Пендри Веселагоның яссы линзасының рөхсәт итүчәнлеген күрсәткәч тормышка ашырыла&lt;ref name=&quot;sly1&quot;&gt;{{статья|автор=Слюсар, Вадим|ссылка=http://www.slyusar.kiev.ua/Metamat_p1.pdf|издание=Электроника: наука, технология, бизнес|год=2009|номер=7|страницы=70–79|башлык=Метаматериалы в антенной технике: история и основные принципы}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sly2&quot;&gt;{{статья|автор=Слюсар, Вадим|ссылка=http://www.slyusar.kiev.ua/Slusar_Last_Mile_3_4_10.pdf|издание=Первая миля. Last Mile (Приложение к журналу «Электроника: Наука, Технология, Бизнес»)|год=2010|номер=3—4|страницы=44–60|башлык=Метаматериалы в антенной технике: основные принципы и результаты}}&lt;/ref&gt;. Шул мизгелдән, хәзерге вакытта, гадәттә, метаматериаллар дип аталган ясалма структураларның физикасының көчле үсеше башлана.

== Бүләкләр ==

* Фән һәм техника өлкәсендә ССРБ Дәүләт премиясе (1976);
* Россия Федерациясенең атказанган фән эшлеклесе (2001)&lt;ref&gt;[http://www.bestpravo.com/rossijskoje/bh-pravo/t1n.htm Указ Президента РФ от 15.10.2001 N 1222]{{Deadlink|date=May 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;;
* В. А. Фок исемендәге премия (2004)&lt;ref&gt;[http://www.ras.ru/about/awards/awdlist.aspx?awdid=75 Премия имени В. А. Фока РАН]&lt;/ref&gt;;
* МИС медале (2009)&lt;ref&gt;[http://www.osa.org/en-us/awards_and_grants/awards/award_description/meesmedal/ C.E.K. Mees Medal]&lt;/ref&gt;.

== Басмалар ==

* ''В. Г. Веселаго.'' [http://www.ufn.ru//ufn67/ufn67_7/Russian/r677e.pdf Электродинамика веществ с одновременно отрицательными значениями ε и μ] // УФН. — 1967. — Т. 92, № 7. — С. 517.
* ''В. Г. Веселаго.'' [http://www.ufn.ru//ufn02/ufn02_10/Russian/r0210e.pdf О формулировке принципа Ферма для света, распространяющегося в веществах с отрицательным преломлением]. // УФН. — 2002. — Т. 172, № 10. — С. 1215.
* ''В. Г. Веселаго.'' [https://www.ufn.ru/ru/articles/2003/7/m/ Электродинамика материалов с отрицательным коэффициентом преломления (Сессия 26.03.03)] // УФН. — 2003. — Т. 173, № 7. — С. 790.
* ''Veselago V., Braginsky L., Shklover V., Hafner C.'' Negative Refractive Index Materials // Journal of Computational and Theoretical Nanoscience. — 2006. — Vol. 3, № 2. — С. 189—218.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Әдәбият ==

* [https://mipt.ru/za-nauku/hardcopies/2004/1685/veselago75.php О Веселаго — весело и с добрыми пожеланиями] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211122235413/https://mipt.ru/za-nauku/hardcopies/2004/1685/veselago75.php |date=2021-11-22 }} // За науку: газета МФТИ. — 31.08.2004. — № 23 (1685).
* ''Пендри Дж., Смит Д.'' [http://elementy.ru/lib/430392 В поисках суперлинзы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130127060416/http://elementy.ru/lib/430392 |date=2013-01-27 }} // В мире науки. — 2006. — № 11.
* ''Закутняя О.'' [http://elementy.ru/lib/430392#veselago Теория и практика Виктора Веселаго] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130127060416/http://elementy.ru/lib/430392#veselago |date=2013-01-27 }} // В мире науки. — 2006. — № 12.
* ''Шеваров Д.'' [https://rg.ru/2016/11/17/legendarnyj-fizik-viktor-veselago-ia-ostalsia-sovetskim-uchenym.html Век Веселаго: Три вечера с легендарным ученым-физиком] // Российская газета — Неделя. — 2016. — № 261(7129).
* ''Гарнов С.В., Дианов Е.М., Конов В.И., Осико В.В., Пашинин П.П., Пендри Дж.Б., Питаевский Л.П., Рубаков В.А., Руденко О.В., Смит Д.Р., Третьяков С., Щербаков И.А.'' Памяти Виктора Георгиевича Веселаго // УФН. — 2019. — Т. 189, № 3. — С. 335–336.
* ''Boardman A.'' Pioneers in metamaterials: John Pendry and Victor Veselago // Journal of Optics. — 2011. — Vol. 13. — P. 020401.
* ''Zheludev N.I.'' Seeing the future from the past // Nature Photonics. — 2019. — Vol. 13. — P. 221–222.

== Сылтамалар ==

* [http://ufn.ru/ru/authors/veselago_viktor_g/ Статьи и персоналии Виктора Георгиевича Веселаго в журнале «Успехи физических наук»]
* [http://wikimipt.org/wiki/Веселаго_Виктор_Георгиевич В. Г. Веселаго]
* [http://tvkultura.ru/video/show/brand_id/20898/episode_id/446898/video_id/446898/ ACADEMIA. Виктор Веселаго. Отрицательное преломление и шапка-невидимка] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200919065406/https://tvkultura.ru/video/show/brand_id/20898/episode_id/446898/video_id/446898/ |date=2020-09-19 }}

{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:Физика-математика фәннәре докторлары]]
[[Төркем:ССРБ физиклары]]
[[Төркем:Русия физиклары]]
[[Төркем:Русиянең атказанган фән эшлеклеләре]]
[[Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр]]
[[Төркем:2018 елда вафатлар]]
[[Төркем:15 сентябрь көнне вафатлар]]
[[Төркем:Запорожье өлкәсендә туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:1929 елда туганнар]]
[[Төркем:13 июнь көнне туганнар]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Физиклар]]</text>
      <sha1>8fw40w9oh6c4oqg7m9tw5h4if2ybxm3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Галләмова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>486774</id>
    <revision>
      <id>5969328</id>
      <parentid>3251817</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:47:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>өстәмә</comment>
      <origin>5969328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="724" sha1="fk9gdeez9rffcvvqw4y17xmsdori2lw" xml:space="preserve">'''Галләмова''' ― фамилия.
* [[Алисә Галләмова]] (''Галләмова-Иванчук'', 1972), спортчы (''[[шахмат]]'').
;Әлфия Галләмова:
** [[Әлфия Галләмова (1955)|Әлфия Галләмова]] (1955), тарих фәннәре докторы (2011).
** [[Әлфия Галләмова (1977)|Әлфия Галләмова]] (1977), җырчы, халыкара һәм республика конкурслары лауреаты (Уфа).
* [[Мәрьям Галләмова]] (1892―1995), педагог, дәреслекләр авторы.
----
* '''[[Галләмов]]'''
{{күп мәгънәле}}
[[Төркем:Фамилияләр]]</text>
      <sha1>fk9gdeez9rffcvvqw4y17xmsdori2lw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виктор Демидов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>496382</id>
    <revision>
      <id>5969313</id>
      <parentid>4107898</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:14:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16407" sha1="0jl78dolcd48kgmtycjqbjimdgci9nr" xml:space="preserve">{{MyTatarstan2022}}
{{Шәхес}}
{{фш|Демидов}}
'''Виктор Николаевич Демидов''' ([[1961 ел|1961 елның]] [[6 июнь|6 июне]], [[Алабуга]], [[Алабуга районы]], [[Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы|Татарстан АССР]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]) — Россия дәүләт эшлеклесе, [[Хокук белгече|хокукчы]], судья, ЭЭМ органнары хезмәткәре, отставкадагы милиция полковнигы. Юридик фәннәр докторы (2017). Татарстан Республикасы Конституция суды рәисе (2004—2014).

== Тормыш юлы ==
Виктор Николаевич Демидов 1961 елның 6 июнендә Татарстан АССРның [[Алабуга]] шәһәрендә туа&lt;ref name=&quot;spravochnik&quot;&gt;{{cite web|url=https://tatarstan.ru/persons.htm?action=person&amp;id=22912|title=Демидов Виктор Николаевич|publisher=Правительство Республики Татарстан|date=|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. Әтисе — [[Николай Демидов]], Эчке эшләр министрлыгы ветераны, әнисе — Елизавета Ильинична, тарих фәннәре кандидаты. Эне — [[Юрий Демидов|Юрий]] (1963), полиция генерал-лейтенанты&lt;ref&gt;{{cite web|author=Максим Кирилов, Александр Гавриленко, Елена Колебакина-Усманова|url=https://business-gazeta.ru/article/524779|title=«В нем жила душа комсомольского вожака»: не стало легендарного генерала Николая Демидова|publisher=[[Бизнес Online]]|date=6 октября 2021|accessdate=8 октября 2021}}&lt;/ref&gt;. 1983 елда «хокук белеме» белгечлеге буенча [[Казан (Идел буе) федераль университеты|В. И. Ульянов-Ленин исемендәге Казан дәүләт университетының]] юридик факультетын тәмамлый.

=== Педагогик, фәнни эш ===
1983 елда ССРБ ЭЭМ академиясе каршындагы Мәскәү юридик читтән торып уку филиалы Казан бүлегенә (хәзер Россия Эчке эшләр министрлыгының [[Казан юридик институты]]) укырга керә. Анда укытучы һәм җитәкче вазыйфаларын биләгән. 1983—1997 елларда укытучы, өлкән укытучы, җинаять хокукы, җинаять процессы һәм башкару-хезмәт хокукы кафедрасының җитәкчесе, 1997—1999 елларда криминология һәм җинаять-башкару хокукы кафедрасы башлыгы, ә 1999—2004 елларда институтның фәнни эшләр буенча урынбасары булып эшли. 1995 елда «Җинаять суд эшчәнлеге һәм матди чыгымнар» темасы буенча диссертация яклап, юридик фәннәр кандидаты гыйльми дәрәҗәсен ала&lt;ref&gt;{{книга|автор=Демидов В. Н.|заглавие=Уголовное судопроизводство и материальные затраты: диссертация кандидата юридических наук|ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01000149331|место=Казань|издательство=Казанский государственный университет имени В. И. Ульянова-Ленина|год=1995|страниц=213}}&lt;/ref&gt;. 2004 елда профессор исемен ала. Шул ук елны милиция полковнигы дәрәҗәсе белән отставкага чыга&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://regnum.ru/news/1415695.html|title=Начальником главка МВД России стал представитель клана Демидовых из Татарстана|publisher=Регнум|date=15 июня 2011|accessdate=20 декабря 2021|archivedate=2021-12-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211220192615/https://regnum.ru/news/1415695.html}}&lt;/ref&gt;.

200дән артык фәнни хезмәт, шул исәптән монографияләр, дәреслекләр һәм уку әсбаплары авторы булып тора&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://old.alrf.ru/blog/html5-blank/demidov-viktor-nikolaevich/|title=Демидов Виктор Николаевич|publisher=Ассоциация юристов России|date=9 декабря 2015|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. конституциячел хокукта, җинаять һәм җинаять-процессуаль хокукта махсуслаша.

2017 елда «Кеше һәм граждан хокукларын һәм ирекләрен яклауның гомумдәүләт системасында Россия Федерациясе субъектларының конституциячел хөкеме» темасына юридик фәннәр докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый.

2004 елның 24 ноябрендә Татарстан Республикасы Конституция суды судьясы итеп сайлана&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://rt-online.ru/p-doc-postsov-65728/|title=Постановление Государственного Совета Республики Татарстан от 24 ноября 2004 г. № 593-III ГС «Об избрании Демидова Виктора Николаевича на должность судьи Конституционного суда Республики Татарстан»|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=25 ноября 2004|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;, шул ук көнне, беренче суд рәисе [[Сәйфихан Нәфиев|С. Х. Нәфиевнең]] вафатыннан соң&lt;ref&gt;{{cite web|author=Андрей Смирнов|url=https://www.kommersant.ru/doc/501928|title=Умер самый главный татарстанский судья|publisher=[[Коммерсантъ]]|date=1 сентября 2004|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;, аның рәисе итеп билгеләнә&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://rt-online.ru/p-doc-postsov-65730/|title=Постановление Государственного Совета Республики Татарстан от 24 ноября 2004 г. № 595-III ГС «О назначении Демидова Виктора Николаевича Председателем Конституционного суда Республики Татарстан»|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=25 ноября 2004|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. 2010 елның 24 июнендә Татарстан Республикасы иминлек советы әгъзаларына кертелә. 2014 елның 30 ноябрендә, вәкаләтләр срогы тәмамлануга бәйле рәвештә, вазыйфадан азат ителә, шуннан соң [[Фәрхәт Хөснетдинов|Ф. Г. Хөснетдинов]] судның яңа рәисе итеп билгеләнә&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://rt-online.ru/p-doc-postsov-10115710/|title=Постановление Государственного Совета Республики Татарстан от 26 ноября 2014 г. № 159-V ГС «О прекращении полномочий судьи Конституционного суда Республики Татарстан и председателя Конституционного суда Республики Татарстан Демидова Виктора Николаевича»|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=27 ноября 2014|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;.

2015 елның 19 мартында Россия Федерациясе юстиция министрлыгының Татарстан Республикасы буенча идарәсе башлыгы вазыйфасына биләнә&lt;ref&gt;{{cite web|author=Люция Камалова|url=https://www.tatar-inform.ru/news/upravlenie-ministerstva-yustitsii-rf-po-rt-vozglavit-viktor-demidov|title=Управление Министерства юстиции РФ по РТ возглавит Виктор Демидов|publisher=[[Татар-информ]]|date=19 марта 2015|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. 2020 елның 23 мартында [[Идел буе федераль округы|Идел буе федераль округында]] Россия Федерациясе Президентының Тулы вәкаләтле вәкиле аппаратының Татарстан Республикасы буенча баш федераль инспектор вазыйфасына билгеләнә&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://rt-online.ru/horosho-izvesten-v-respublike/|title=Хорошо известен в республике|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=23 марта 2020|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. 2020 елның 30 июнендә Татарстан Республикасы судьяларының квалификация коллегиясендә [[Россия Федерациясе Президенты|Россия Федерациясе президенты]] вәкиле була&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.kremlin.ru/acts/bank/45654/page/1|title=Указ Президента Российской Федерации от 30.06.2020 г. № 432 «О назначении судей федеральных судов и о представителях Президента Российской Федерации в квалификационных коллегиях судей субъектов Российской Федерации»|publisher=Президент Российской Федерации|date=30 июня 2020|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;.

== Бүләкләр ==

* «Россия Федерациясенең атказанган юристы» мактаулы исеме (2013) — ''актив закон чыгару эшчәнлеге, законлылыкны ныгытудагы казанышлары, гражданнарның хокукларын һәм мәнфәгатьләрен яклауда һәм күпьеллык намуслы хезмәте өчен;''
* «[[Татарстан Республикасының Атказанган юристы]]» мактаулы исеме (2006).

[[Файл:Viktor_Demidov_(2021-06-12)_01.jpg|уңда|мини|250x250пкс| [[Татарстан президенты]] [[Рөстәм Миңнеханов]] белән, 2021]]

* Дуслык ордены (2020) — ''законлылыкны ныгытудагы, гражданнарның хокукларын һәм мәнфәгатьләрен яклаудагы казанышлары, күпьеллык намуслы хезмәте өчен;''
* [[&quot;Qazannıñ 1000 yıllığı istälegenä&quot; medal|«Казанның 1000 еллыгы истәлегенә» медале]] (2006);
* [[«Фидакарь хезмәт өчен» медале]] (2010);
* Татарстан Республикасы Президенты рәхмәте (2014);
* [[«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале]] (2021);
* [[Державин премиясе]] (2019) — ''«Кеше һәм граждан хокукларының һәм ирекләренең гомумдәүләт системасында РФ субъектларының конституциячел хөкеме» монографиясе өчен&lt;ref&gt;{{cite web|author=Ольга Кручина|url=https://rt-online.ru/myslit-kak-derzhavin/|title=Мыслить как Державин|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=3 октября 2019|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;'';
* В. А. Туманов исемендәге Премия (2015) — ''конституциячел хокук һәм хокук белеме өлкәсендә аерым казанышлары өчен.''

== Шәхси тормыш ==
Хатыны — Нина Георгиевна, лаборатория диагностикасы өлкәсендә табиб-белгеч&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://rt-online.ru/soboleznovanie-v-svyazi-s-konchinoj-demidovoj-niny-georgievny/|title=Соболезнование в связи с кончиной Демидовой Нины Георгиевны|publisher=[[Республика Татарстан (газета)|Газета «Республика Татарстан»]]|date=11 января 2021|accessdate=20 декабря 2021}}&lt;/ref&gt;. Кызы — Елизавета, Россия ЭЭМ Казан юридик институтының җинаять процессы кафедрасы башлыгы, полиция полковнигы, юридик фәннәр докторы&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://tatmsk.tatarstan.ru/index.htm/news/1166887.htm|title=Рустам Минниханов вручил высшую государственную награду Республики Татарстан генерал-лейтенанту Николаю Демидову|publisher=Полномочное представительство Республики Татарстан в Российской Федерации|date=5 апреля 2018|accessdate=20 декабря 2021|archivedate=2021-12-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211220150921/https://tatmsk.tatarstan.ru/index.htm/news/1166887.htm}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* {{cite web|url=https://tatarstan.ru/persons.htm?action=person&amp;id=22912|title=Виктор Николаевич Демидов|publisher=Правительство Республики Татарстан}}

== Моны да карагыз ==
{{«Фидакарь хезмәт өчен» медале белән бүләкләнгәннәре}}
{{«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале лауреатлары}}

[[Төркем:Криминологлар]]
[[Төркем:Википедия:Викиҗыентыкка мәкаләдә турыдан-туры сылтама булган мәкаләләр]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Державин премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:РФ атказанган юристлары]]
[[Төркем:«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«Казанның 1000 еллыгы истәлегенә» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Дуслык ордены (Русия) кавалерлары]]
[[Төркем:Россия юристлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча юристлар]]
[[Төркем:Юридик фәннәр докторлары]]
[[Төркем:Алабугада туганнар]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1961 елда туганнар]]
[[Төркем:6 июнь көнне туганнар]]
[[Төркем:Казан дәүләт университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>0jl78dolcd48kgmtycjqbjimdgci9nr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>82 Эвлер (Тарсус)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>505644</id>
    <revision>
      <id>5969134</id>
      <parentid>4686039</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:04:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3161" sha1="nnk1m3v6kffj93xqgt4x6wpbrpwlzu2" xml:space="preserve">{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|82 Эвлер}}

'''82 Эвлер''' ({{lang-tr|82Evler}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97224069. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

[[Төркем:Тарсус илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>nnk1m3v6kffj93xqgt4x6wpbrpwlzu2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абдалдеде (Сур)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>505657</id>
    <revision>
      <id>5969131</id>
      <parentid>4686097</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:52:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3197" sha1="dbp7as63fa26p2a3c49msu11namrhom" xml:space="preserve">{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Абдалдеде}}

'''Абдалдеде''' ({{lang-tr|Abdaldede}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q88522853. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

[[Төркем:Сур илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>dbp7as63fa26p2a3c49msu11namrhom</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Енимаһалле (Сарычам)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>512806</id>
    <revision>
      <id>5969150</id>
      <parentid>5393688</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:35:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3802" sha1="ckkwyuc2ywvt20w5rswisq550mjaw5f" xml:space="preserve">{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Енимаһалле (мәгънәләр)}}

'''Енимаһалле''' ({{lang-tr|Yenimahalle}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Адана иле Сарычам илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Енимаһалле Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 397 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 715 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109385965. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

[[Төркем:Сарычам илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>ckkwyuc2ywvt20w5rswisq550mjaw5f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кепеклер (Кепсут)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>516150</id>
    <revision>
      <id>5969121</id>
      <parentid>4872080</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:12:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3765" sha1="4zscoprr62bz7uucosx63qokkx9f76g" xml:space="preserve">{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Кепеклер}}

'''Кепеклер''' ({{lang-tr|Kepekler}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Балыкесир иле Кепсут илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Кепеклер Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 374 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 148 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10778890. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

[[Төркем:Кепсут илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>4zscoprr62bz7uucosx63qokkx9f76g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лиман (Илкадым)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>518051</id>
    <revision>
      <id>5969144</id>
      <parentid>4748927</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:45:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3664" sha1="93sbp6czs9wvts3d1ox9rdngdz0krum" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Лиман}}

'''Лиман''' ({{lang-tr|Liman}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Самсун иле Илкадым илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Лиман Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 330 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 616 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109394743. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Илкадым илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>93sbp6czs9wvts3d1ox9rdngdz0krum</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Султанлы (Һыныс)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>521313</id>
    <revision>
      <id>5969263</id>
      <parentid>4831864</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:10:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3692" sha1="lqti7rn84gro1425zro4c100noaqvq3" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Султанлы}}

'''Султанлы''' ({{lang-tr|Sultanlı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Эрзурум иле Һыныс илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Султанлы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 751 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1087 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6573541. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Һыныс илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>lqti7rn84gro1425zro4c100noaqvq3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хадымкөй (Арнавуткөй)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>523216</id>
    <revision>
      <id>5969336</id>
      <parentid>4842331</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:59:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3690" sha1="atrffkm0plnzh75sk3psqbue8ttcpcj" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Хадымкөй}}

'''Хадымкөй''' ({{lang-tr|Hadımköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Истмала иле Арнавуткөй илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Хадымкөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 383 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 34 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6675155. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Арнавуткөй илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>atrffkm0plnzh75sk3psqbue8ttcpcj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хаҗыаланы (Ердемли)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>523247</id>
    <revision>
      <id>5969143</id>
      <parentid>4842995</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:45:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3688" sha1="j8e90k7vrfzf4xoddt92zcbwk7sowuj" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Хаҗыаланы}}

'''Хаҗыаланы''' ({{lang-tr|Hacıalanı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Мерсин иле Ердемли илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Хаҗыаланы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 363 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 646 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q5637435. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Ердемли илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>j8e90k7vrfzf4xoddt92zcbwk7sowuj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хасырагаҗы (Караташ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>523793</id>
    <revision>
      <id>5969301</id>
      <parentid>4842925</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:50:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3693" sha1="0rvtts5jkwrkm37lhou5crvdkpcn9w4" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Хасырагаҗы}}

'''Хасырагаҗы''' ({{lang-tr|Hasırağacı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Адана иле Караташ илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Хасырагаҗы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 406 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 711 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q989302. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Караташ илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>0rvtts5jkwrkm37lhou5crvdkpcn9w4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шафак (Гөлбашы)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>525614</id>
    <revision>
      <id>5969322</id>
      <parentid>4846336</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:23:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3689" sha1="d6itx8jci9hicze13ecedq66yilchwo" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Шафак (мәгънәләр)}}

'''Шафак''' ({{lang-tr|Şafak}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; Анкара иле Гөлбашы илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Шафак Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 16 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 351 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97321071. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Гөлбашы илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]</text>
      <sha1>d6itx8jci9hicze13ecedq66yilchwo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>500 Эвлер (Эрегли)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527585</id>
    <revision>
      <id>5969126</id>
      <parentid>4686018</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:35:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3571" sha1="cwl5c9txhoqdu2qz4iudyrh1moi48cb" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|500 Эвлер}}

'''500 Эвлер''' ({{lang-tr|500 Evler}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Конья]] иле Эрегли илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109384603. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Эрегли илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>cwl5c9txhoqdu2qz4iudyrh1moi48cb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абаҗы (Амасья)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527589</id>
    <revision>
      <id>5969117</id>
      <parentid>4856673</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:04:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4174" sha1="77sbel9ihc5bpxavalxfolq2t32p043" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Абаҗы (мәгънәләр)}}

'''Абаҗы''' ({{lang-tr|Abacı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Амасья]] иле Амасья илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Абаҗы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 282 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 596 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q4831992. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Амасья илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>77sbel9ihc5bpxavalxfolq2t32p043</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абаҗылар (Хани)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527590</id>
    <revision>
      <id>5969124</id>
      <parentid>4856676</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:29:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4220" sha1="gqrd8b28cb9lhamsxx34qq6q4afcxcd" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Абаҗылар (мәгънәләр)}}

'''Абаҗылар''' ({{lang-tr|Abacılar}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Диярбакыр]] иле Хани илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Абаҗылар Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 663 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1009 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q3675654. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Хани илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>gqrd8b28cb9lhamsxx34qq6q4afcxcd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абалар (Хавса)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527592</id>
    <revision>
      <id>5969128</id>
      <parentid>4856663</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:41:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4147" sha1="9ec15oxv7egtbtc3ahojt6hbhbke5c0" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Абалар}}

'''Абалар''' ({{lang-tr|Abalar}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Эдирне]] иле Хавса илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Абалар Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 546 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 196 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6961280. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Хавса илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>9ec15oxv7egtbtc3ahojt6hbhbke5c0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абалы (Агачөрен)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>527593</id>
    <revision>
      <id>5969136</id>
      <parentid>4856666</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:05:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4189" sha1="q9biw7h2l5baywkysfdie8xkya7x5wi" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Абалы (мәгънәләр)}}

'''Абалы''' ({{lang-tr|Abalı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Аксарай]] иле Агачөрен илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Абалы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 144 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 476 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q4663334. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Агачөрен илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>q9biw7h2l5baywkysfdie8xkya7x5wi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ешилкөй (Симав)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>534985</id>
    <revision>
      <id>5969314</id>
      <parentid>5395300</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:16:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4176" sha1="1e2ioc9m25acc7if2ilkmcv0uw772v4" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Ешилкөй (мәгънәләр)}}

'''Ешилкөй''' ({{lang-tr|Yeşilköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эгей бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Күтахья]] иле Симав илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Ешилкөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 343 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 216 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6519921. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Симав илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>1e2ioc9m25acc7if2ilkmcv0uw772v4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Казанҗы (Ыгдыр)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>536169</id>
    <revision>
      <id>5969151</id>
      <parentid>4869806</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:42:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4175" sha1="4dwyweifu1wsutjqsj0gv2cfbn2irqp" xml:space="preserve">{{Orphan|date=октябрь 2024}}

{{УК}}

{{мәгънәләр|Казанҗы}}

'''Казанҗы''' ({{lang-tr|Kazancı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Ыгдыр]] иле Ыгдыр илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Казанҗы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 951 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1275 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q3676316. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : &amp;#91;в 35 т.&amp;#93; / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

[[Төркем:Ыгдыр илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]


{{Turkey-geo-stub}}</text>
      <sha1>4dwyweifu1wsutjqsj0gv2cfbn2irqp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сучатагы (Агры)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>541716</id>
    <revision>
      <id>5969300</id>
      <parentid>4831953</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T06:45:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4132" sha1="d30s7228flccutsj6nufxzs10e5th8x" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Сучатагы}}

'''Сучатагы''' ({{lang-tr|Suçatağı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Агры]] иле Агры илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Сучатагы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 867 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1197 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6572792. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Агры илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]</text>
      <sha1>d30s7228flccutsj6nufxzs10e5th8x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тепеҗик (Шенпазар)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>542239</id>
    <revision>
      <id>5969140</id>
      <parentid>4833728</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:36:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4134" sha1="2jjcveiz625lpts2q9wpfjfdbvohiww" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Тепеҗик}}

'''Тепеҗик''' ({{lang-tr|Tepecik}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Кастамону]] иле Шенпазар илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Тепеҗик Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 212 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 361 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6558072. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Шенпазар илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]</text>
      <sha1>2jjcveiz625lpts2q9wpfjfdbvohiww</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шамлыоглу (Синоп)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>544988</id>
    <revision>
      <id>5969275</id>
      <parentid>4846289</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T22:50:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4131" sha1="kfsl5bdmowzcjvanowranlg6t7nl8iy" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Шамлыоглу}}

'''Шамлыоглу''' ({{lang-tr|Şamlıoğlu}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Синоп]] иле Синоп илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Шамлыоглу Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 282 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 514 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6444646. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Синоп илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]</text>
      <sha1>kfsl5bdmowzcjvanowranlg6t7nl8iy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шейхлер (Куруҗашиле)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>545060</id>
    <revision>
      <id>5969304</id>
      <parentid>4846446</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T07:01:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4159" sha1="45z0yak30kdbm699gy211a33h17eoa2" xml:space="preserve">{{УК}}

{{мәгънәләр|Шейхлер (мәгънәләр)}}

'''Шейхлер''' ({{lang-tr|Şeyhler}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]&lt;ref&gt;[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}&lt;/ref&gt; [[Бартын]] иле Куруҗашиле илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).&lt;ref&gt;{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&amp;locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Шейхлер Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 212 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 324 чакрым ераклыкта урнашкан&lt;ref&gt;Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.&lt;/ref&gt;.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10842800. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны

|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&amp;P5=H&amp;page1=90&amp;page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}

{{Turkey-geo-stub}}

[[Төркем:Куруҗашиле илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]</text>
      <sha1>45z0yak30kdbm699gy211a33h17eoa2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алан Гаглоев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>585752</id>
    <revision>
      <id>5969338</id>
      <parentid>5526944</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:36:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>яңарту; + 2026 елның 23 июненнән яңа вазыйфада</comment>
      <origin>5969338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11805" sha1="c90tioa4u7sfvgzban2v9y03p17zdt2" xml:space="preserve">{{фш|Гаглоев}}
{{Дәүләт эшлеклесе
 | исем               = Алан Гаглоев
 | тулы исем           = 
| рәсем              =
| киңлек             = 200px
| титул              = РФ Президенты киңәшчесе
 | байрак             = 
| чорбаш             = [[2026 ел]]ның [[23 июнь|23 июне]]
 | чоразак            = 
| аңа кадәр         = 
 | дәвамчысы         = 
 | титул1              = 5нче [[Көньяк Осетия]] президенты
 | байрак             = 
| чорбаш1             = [[2022 ел]]ның [[9 май|9 мае]]
 | чоразак1            = [[2026 ел]]ның [[23 июнь|23 июне]]
| аңа кадәр1         = [[Анатолий Бибилов]]
 | дәвамчысы1         = Марат Камболов ({{comment|в.б.|вазыйфа башкаручы}})
 | титул2            =  «Ныхас» фиркасе лидеры
 | байрак2           = 
 | тәртип2           =  
 | чорбаш2           = [[2020 ел]]ның  феврале
 | чоразак2          = 
 | президент_2          = 
 | аңа кадәр2         = Алан Алборов
 | дәвамчысы2         = 
 | титул3            = 
 | тәртип3           = 
 | байрак3           = 
| президент_3         = 
| чорбаш3           = 
| чоразак3          = 
 | аңа кадәр3        = 
 | дәвамчысы3        = 
 | хезмәт еллары      = 
 | иялек              = {{ Көньяк Осетия }}
 | дин                =  
 | фирка              = [[Ныхас]]
| белем              = Көньяк Осетия дәүләт университеты
 | туу датасы         = 6.02.1981
 | туу урыны          = [[СССР]], [[Гөрҗистан ССР]], Көньяк Осетия АӨ, {{туу урыны|Цхинвал|Цхинвалда}}   
 | үлем датасы = 
 | үлем урыны = 
 | әти =   
 | әни = 
 | ир = 
 | хатын = 
 | балалары = 2
 | сайт               = 
 | Commons            = 
}}
'''Алан Гаглоев''', Ала́н Эдуа́рд улы Гагло́ев ({{lang-os|Гаглойты Эдуарды фырт Алан|Gaglojty Edwardy fyrt Alan}}; {{lang-ru|Алан Эдуардович Гаглоев}}, ''[[1981 ел]]ның [[6 февраль|6 феврале]], [[СССР]], [[Гөрҗистан ССР]], Көньяк Осетия АӨ, [[Цхинвал]]'') ― Көньяк Осетия сәясәтчесе, разведка хезмәткәре &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ |title=Непростой кандидат |author= |date= |website= |publisher= |accessdate=2017-04-06 |lang= |archive-date=2017-04-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170405164952/http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ |archivedate=2017-04-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405164952/http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ }}&lt;/ref&gt;. 2026 елның 23 июненнән Россия Федерациясе Президенты киңәшчесе. 2022 елның 9 маеннан 2026 елның 23 июненә кадәр [[Танылмаган дәүләтләр|өлешчә танылган]] [[Көньяк Осетия]] җөмһүрияте президенты &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=Бибилов признал поражение во втором туре выборов президента Южной Осетии |url=https://ria.ru/20220508/bibilov-1787567774.html |access-date=2022-05-08 |website=РИА Новости |language=ru}}&lt;/ref&gt;. 2020 елның февраленнән Ныхас оппозиция фиркасе рәисе &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cominf.org/node/1166542169|title=Alan Gagloyev: Candidate for President of South Ossetia. Elections 2022|lang=ru|website= IA Res|date=2022-03-20}}&lt;/ref&gt;.

== Тәрҗемәи хәле ==
1981 елның 6 февралендә [[Цхинвал]]да туган. 1987 елда Цхинвалның 12нче урта гомуми белем бирү мәктәбенең беренче сыйныфында укый башлый. Соңрак Цхинвалдагы «Элита» махсус мәктәбенә күчә, аны 1997 елда уңышлы тәмамлый.

А. А. Тибилов исемендәге {{Тәрҗемә ителмәгән 3| Көньяк Осетия дәүләт университеты| Көньяк Осетия дәүләт университетының |ru | Юго-Осетинский государственный университет}} икътисад (''торып'') һәм юридик (''читтән торып'') факультетларын тәмамлаган (2002). 2003 елда [[Владикавказ]] шәһәрендә [[Россия Федерациясе Президенты|Президент]] программасы буенча [[Россия Федерациясе]]ндә кадрлар әзерләүче квалификация күтәрү курсларын тәмамлый.

2002 елда Көньяк Осетия икътисади үсеш министрлыгына кече һәм урта бизнеска ярдәм итү департаментының баш белгече сыйфатында эшкә алынган.

2004 елдан Көньяк Осетия республикасы Дәүләт куркынычсызлыгы комитетында хезмәт итә &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ |title=Непростой кандидат |author= |date= |website= |publisher= |accessdate=2017-04-06 |lang= |archive-date=2017-04-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170405164952/http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ |deadlink=no |archivedate=2017-04-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405164952/http://kavpolit.com/articles/neprostoj_kandidat-32832/ }}&lt;/ref&gt;.

2017 һәм 2022 елларда Көньяк Осетия президентын сайлауларда кандидат булып теркәлгән &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://osinform.org/60000-postanovlenie-cik-ryuo-ob-iniciativnoy-gruppe-izbirateley-po-vydvizheniyu-kandidata-na-dolzhnost-prezidenta-respubliki-yuzhnaya-osetiya-gagloeva-alana-eduardovicha.html |title=Постановление ЦИК РЮО. Об инициативной группе избирателей по выдвижению кандидата на должность Президента Республики Южная Осетия Гаглоева Алана Эдуардовича |author= |date= |website= |publisher= |accessdate=2017-04-06 |lang= |archive-date=2017-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170410051605/http://osinform.org/60000-postanovlenie-cik-ryuo-ob-iniciativnoy-gruppe-izbirateley-po-vydvizheniyu-kandidata-na-dolzhnost-prezidenta-respubliki-yuzhnaya-osetiya-gagloeva-alana-eduardovicha.html |deadlink=no |archivedate=2017-04-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170410051605/http://osinform.org/60000-postanovlenie-cik-ryuo-ob-iniciativnoy-gruppe-izbirateley-po-vydvizheniyu-kandidata-na-dolzhnost-prezidenta-respubliki-yuzhnaya-osetiya-gagloeva-alana-eduardovicha.html }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://ugo-osetia.ru/index.php/society/item/7803-alan-gagloev-vydvinut-initsiativnoj-gruppoj-kandidatom-v-prezidenty |title=Алан Гаглоев выдвинут инициативной группой кандидатом в президенты |author= |date= |website= |publisher= |accessdate=2017-04-06 |lang= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170410051921/http://ugo-osetia.ru/index.php/society/item/7803-alan-gagloev-vydvinut-initsiativnoj-gruppoj-kandidatom-v-prezidenty |archivedate=2017-04-10 |deadlink=yes }}&lt;/ref&gt;, шуның белән бәйле рәвештә дәүләт телләрен белү буенча имтиханны уңышлы тапшырган &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://alaniainform.org/index.php?newsid=60233 |title=Алан Гаглоев успешно сдал экзамен на владение госязыками Южной Осетии |author= |date= |website= |publisher= |accessdate=2017-04-06 |lang= |archive-date=2017-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170410052248/http://alaniainform.org/index.php?newsid=60233 |deadlink=no |archivedate=2017-04-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170410052248/http://alaniainform.org/index.php?newsid=60233 }}&lt;/ref&gt;.

2022 елгы сайлауларда ул беренче турда гамәлдәге президент Анатолий Бибиловны узып, 36,9 % тавыш җыя, соңрак аны икенче турда җиңгән &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://civil.ge/archives/485026|title=Opposition Candidate Takes Lead in First Round of S. Ossetia Polls|lang=en|website=Civil.ge|date=2022-04-14}}&lt;/ref&gt;. Икенче турда 59 % (гамәлдәге президент Бибилов 37 %) җыйган. Бибилов сайлауларда җиңелүен таныган, көндәшен котлаган һәм аңа «халык файдасына уңышлы эш теләгән» &lt;ref&gt;''Маргарита Головатенко''. [https://realnoevremya.ru/news/250104-bibilov-referendum-o-prisoedinenii-yuzhnoy-osetii-k-rossii-sostoitsya   Бибилов: референдум о присоединении Южной Осетии к России состоится.]{{Deadlink|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Реальное время, 09.05.2022{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://region15.ru/pozdravlyayu-alana-gagloeva-s-pobedoj-bibilov/|title=Поздравляю Алана Гаглоева с победой – Бибилов|website=15-Й РЕГИОН|date=2022-05-08|access-date=2022-05-09}}&lt;/ref&gt;.

2026 елның 23 июненнән Россия Президенты администрациясенә эшкә күчкән һәм Россия Федерациясе Президенты киңәшчесе вазыйфасына керешкән&lt;ref&gt;[https://tatar-inform.tatar/news/alan-gagloev-rossiya-prezidenty-vladimir-putinnyn-kinascese-itep-bilgelande-5925466 Алан Гаглоев Россия Президенты Владимир Путинның киңәшчесе итеп билгеләнде.] [[Татар-информ]], 24.06.2026&lt;/ref&gt;.
== Гаиләсе ==
* Әтисе ― Гаглоев Эдуард Николай улы, республиканың сәнәгать предприятиеләрендә, шул исәптән мехзаводта һәм ЮОПХБИда эшләгән.
* Әнисе ― Тибилова Залина Владимир кызы, тегү фабрикасында һәм җәмәгать туклануы предприятиеләрендә эшләгән. 
* Бертуганы ― Александр Эдуард улы.
* Хатыны ― Валиева Ирина Шота кызы.
** кызы Анна (2005 елгы), улы Эдуард (2011).

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
{{Көньяк Осетия җитәкчеләре}}

[[Төркем:Көньяк Осетия университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Әлифба буенча сәясәтчеләр]]
[[Төркем:Көньяк Осетия сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Көньяк Осетия президентлары]]</text>
      <sha1>c90tioa4u7sfvgzban2v9y03p17zdt2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Көньяк Осетия җитәкчеләре</title>
    <ns>10</ns>
    <id>585753</id>
    <revision>
      <id>5969340</id>
      <parentid>4108430</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T10:42:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>яңарту</comment>
      <origin>5969340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1233" sha1="sq5c7iomq52m2tkru32hla9lvei46cb" xml:space="preserve">{{Навигация тасмасы
|төс       = {{төс| Көньяк Осетия}}
|рәсем     = [[Файл:National Emblem of the Republic of South Ossetia.svg|50px]]
|рәсем2    = 
|башлык    =  Көньяк Осетия җитәкчеләре

|эчтәлек   = 
[[Торез Кулумбегов | Кулумбегов]] &lt;small&gt;(1991—1993)&lt;/small&gt; • [[Людвиг Чибиров| Чибиров]] &lt;small&gt;(1993—2001)&lt;/small&gt; • [[Эдуард Кокойты | Кокойты]] &lt;small&gt; (2001—2011)&lt;/small&gt; • [[Вадим Бровцев| Бровцев]] &lt;small&gt;( 2011—2012; &lt;small&gt;в. б.&lt;/small&gt;)&lt;/small&gt; • [[Леонид Тибилов | Тибилов]] &lt;small&gt;( 2012—2017)&lt;/small&gt; • [[Анатолий Бибилов| Бибилов]] &lt;small&gt;(2017—2022)&lt;/small&gt; • [[Алан Гаглоев|Гаглоев]] &lt;small&gt;(2022—2026)&lt;/small&gt; • [[Марат Камболов| Камболов]] &lt;small&gt;(2026―; &lt;small&gt;{{comment|в. б.|вазыйфа башкаручы}}&lt;/small&gt;) 
}} 

&lt;noinclude&gt;
[[Төркем:Калыплар:Тарих]]
[[Төркем:Навигацион калыплар:Сәясәт]]
[[Төркем:Калыплар:Көньяк Осетия]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>sq5c7iomq52m2tkru32hla9lvei46cb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айсен Николаев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>586244</id>
    <revision>
      <id>5969153</id>
      <parentid>5526016</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:48:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14524" sha1="1srqeyw1q2txo4mr7qt9xep92qaqc82" xml:space="preserve">{{CEESPRING2022}}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Николаев (мәгънәләр)}}{{Шәхес}}
'''Айсен Сергеевич Николаев''' ({{Lang-sah|Сэргэй уола Ньукулаайап Айыы Сиэн}}; [[1972 ел]]ның [[22 гыйнвар]]ы, [[Санкт-Петербург|Ленинград]]) — Россия дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе. 2018 елның 27 сентябреннән [[Якутия|Саха Республикасы (Якутия)]] башлыгы (Саха Республикасы (Якутия) башлыгы вазифаларын вакытлыча башкаручы 2018 елның 28 маеннан 27 сентябренә кадәр)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://kremlin.ru/events/president/news/57574|title=Новый глава Республики Саха|access-date=2018-05-28|archive-date=2021-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709182519/http://kremlin.ru/events/president/news/57574|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. [[Бердәм Россия|«Бердәм Россия»]] партиясенең якут төбәк бүлеге секретаре (2019 елның 7 ноябреннән)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://er.ru/activity/news/glava-yakutii-stal-sekretarem-regionalnogo-otdeleniya-edinoj-rossii|title=Глава Якутии стал секретарем регионального отделения «Единой России»|access-date=2021-06-19|archive-date=2021-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624201731/https://er.ru/activity/news/glava-yakutii-stal-sekretarem-regionalnogo-otdeleniya-edinoj-rossii|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

[[Якутск]] шәһәре башлыгы (2012—2018).

== Тормыш юлы ==
Айсен Николаев 1972 елның 22 гыйнварында [[Санкт-Петербург|Ленинградта]] укытучылар гаиләсендә туган, ике абыйсы һәм сеңлесе бар. Югары Вилюйскида яшәгән.

16 яшендә Югары Вилюйск физика-математика мәктәбен алтын медаль белән тәмамлый.

[[Мәскәү дәүләт университеты|М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының]] физика факультетына укырга керә. 1994 елда Мәскәү дәүләт университетын тәмамлый. Шул ук елда «Финанс менеджменты» белгечлеге буенча [[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты|Россия Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы академиясен]] тәмамлый.

=== Карьера ===
1994—1995 елларда «САПИ-центр» АОЗТын җитәкли.

1995 елдан «&quot;Алмазэргиэнбанк&quot; коммерция банкы» ачык акционерлык җәмгыяте идарәсе составына керә, 1995—1998 елларда — идарә рәисе урынбасары.

1997—2002 елларда Оленёк бер мандатлы округыннан [[Якутия]] Дәүләт җыелышы югары палатасының 2 нче чакырылыш депутаты була.

1998—2003 елларда «Алмазэргиэнбанк» идарәсе рәисе, шулай ук «САПИ» ФК ҖЧҖ вице-президенты була.

2002—2004 елларда «Хокук көчләре берлеге» партиясеннән Якутия Дәүләт җыелышының 3 нче чакырылыш депутаты була.

2004 елдан — Якутия финанс министры&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mfsakha.ru/index.asp_c=115.html|title=Организационная структура|publisher=Министерство финансов Республики Саха (Якутия)|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FJDZr5r1?url=http://www.mfsakha.ru/index.asp_c=115.html|archivedate=2013-03-22|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

2007 елның 16 февраленнән — Якутия Президенты һәм Хөкүмәте администрациясе җитәкчесе.

2011 елның 18 маеннан Якутия хөкүмәте рәисенең беренче урынбасары итеп билгеләнә.

==== Якутск мэры ====
2011 елның декабрь башында Якутск шәһәре Думасы мэр сайлауларын ярты елга иртәрәк — 2012 елның 4 мартында президент сайлаулары белән бер үк вакытта билгеләгән&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.ykt.ru/mobile/article/1714|title=Выборы мэра Якутска назначены! 12 декабря 2011|access-date=2020-03-20|archive-date=2020-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200320114329/https://news.ykt.ru/mobile/article/1714|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;, ә аннары 2011 елның 23 декабрендә Якутск мэры Юрий Заболев отставкага киткән. 2012 елның гыйнварында Айсен Николаев «[[Бердәм Россия]]» партиясе тарафыннан Якутск мэрына кандидат итеп тәкъдим ителә&lt;ref&gt;[https://ria.ru/20120113/538218598.html За кресло мэра Якутска поборются десять человек. 13.01.2012]&lt;/ref&gt;. 2012 елның 4 мартында үткән сайлауларда Николаев 69,84% сайлаучылар килеп, 47,73% тавыш җыя. Тавыш бирү нәтиҗәләре буенча ул Якутск шәһәр округы администрациясе башлыгы итеп 5 елга сайлана.

2017 елның язында, чираттагы Якутск мэрын сайлаганчы, «[[Бердәм Россия]]» партиясенең якут бүлекчәсе Якутск башлыгы сайлауга кандидатлар праймеризын уздыра. Айсен Николаев 86 процент җыйган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://regnum.ru/news/2280777.html|title=«Отработали не как конкуренты»: на праймериз «ЕР» победил мэр Якутска. ИА REGNUM. 29.05.2017|access-date=2020-03-20|archive-date=2020-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200320114326/https://regnum.ru/news/2280777.html|deadlink=no|accessdate=2022-05-19|archivedate=2020-03-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200320114326/https://regnum.ru/news/2280777.html}}&lt;/ref&gt;. 2017 елның җәендә Николаев яңадан Якутск мэрына кандидат итеп тәкъдим ителә. 2017 елның 10 сентябрендә узган сайлауларда ул сайлаучыларның 68,4 % тавышын ала һәм икенче срокка сайлана&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tass.ru/politika/4552122|title=Действующий мэр Якутска Айсен Николаев победил на выборах главы города. 11.09.2017|access-date=2020-03-12|archive-date=2021-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709181941/https://tass.ru/politika/4552122|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

==== Якутия башлыгы ====
[[Россия Федерациясе Президенты|Россия Президенты]] [[Владимир Путин]]ның 2018 елның 28 маендагы указы белән Саха Республикасы (Якутия) башлыгы вазифаларын вакытлыча башкаручы итеп билгеләнә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://kremlin.ru/events/president/news/57573|title=Указ «О досрочном прекращении полномочий Главы Республики Саха (Якутия)»|publisher=Президент России|lang=ru|archive-date=2019-01-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20190116070155/http://kremlin.ru/events/president/news/57573|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

2018 елның 9 сентябрендә, сайлауларда катнашкан сайлаучыларның 71,40% тавышын җыеп, Саха Республикасы (Якутия) башлыгы итеп сайлана&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tass.ru/politika/5544671|title=Николаев набрал 71,41% голосов на выборах главы Якутии после обработки 100% протоколов|author=|website=|date=|publisher=[[ТАСС]]|lang=ru|archive-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911115856/https://tass.ru/politika/5544671|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

2018 елның 27 сентябреннән Саха Республикасы (Якутия) башлыгы вазифасына керешә&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.ru/events/president/news/57573 Указ «О досрочном прекращении полномочий Главы Республики Саха (Якутия)» /][[kremlin.ru]], 28 мая 2018 года {{Webarchive|date=2021-01-22 |url=https://web.archive.org/web/20210122220655/http://www.kremlin.ru/events/president/news/57573 }}&lt;/ref&gt;.

2019 елның 2 августыннан 2020 елның 27 гыйнварына кадәр — Россия Федерациясе Дәүләт Советы президиумы әгъзасы&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kremlin.ru/acts/bank/44549|title=Распоряжение Президента Российской Федерации от 02.08.2019 г. № 255-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»|access-date=2020-04-03|archive-date=2021-03-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20210302235913/http://www.kremlin.ru/acts/bank/44549|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kremlin.ru/acts/bank/45127|title=Распоряжение Президента Российской Федерации от 27.01.2020 г. № 10-рп «О президиуме Государственного совета Российской Федерации»|access-date=2020-04-03|archive-date=2020-03-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20200325213846/http://kremlin.ru/acts/bank/45127|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

== Җәмәгать эшчәнлеге ==
«[[Бердәм Россия]]» төбәк бүлегенең сәяси советы әгъзасы.

Саха Республикасы (Якутия) ирекле көрәш федерациясе президенты.

== Гаилә ==
Хатыны — Николаева Людмила Валерьевна, «Алмазэргиэнбанк» идарәсе рәисе. Өч баласы бар.

== Бүләкләр ==

* Дуслык ордены (2022 елның 21 марты) — ''Саха Республикасының (Якутия) социаль-икътисадый үсешенә зур өлеш керткән өчен&lt;ref&gt;[http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/0001202203210033?index=4&amp;rangeSize=1 Указ Президента Российской Федерации от 21 марта 2022 года № 132 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»]&lt;/ref&gt;.''
* Саха Республикасының (Якутия) атказанган халык хуҗалыгы хезмәткәре (2008).
* Изге кенәз Александр Невский ордены (2022 елның 22 гыйнвары)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://hotu.su/ru/news/20220123/26276.html|title=Айсен Николаев по указу Патриарха Кирилла награжден высшей наградой РПЦ — орденом Александра Невского|website=ИА «HOTU.SU»|date=23 января 2022|archive-date=2022-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20220204211828/https://hotu.su/ru/news/20220123/26276.html|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
&lt;references responsive=&quot;&quot; /&gt;

== Сылтамалар ==

* {{Cite web|url=http://www.sakha.gov.ru/section/134|title=Николаев Айсен Сергеевич, первый заместитель Председателя Правительства Республики Саха (Якутия)|publisher=Администрация Президента и Правительства РС(Я)|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FJDannwE?url=http://www.sakha.gov.ru/section/134|archivedate=2013-03-22}}
* {{Cite web|url=http://yakut.er.ru/persons/5298/|title=Николаев Айсен Сергеевич|publisher=Бердәм Россия : партиянең рәсми сайты|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FJDbP3PY?url=http://yakut.er.ru/persons/5298/|archivedate=2013-03-22}}
* [http://aisennikolaev.ru/ Айсен Николаевның рәсми сайты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201205172108/http://aisennikolaev.ru/ |date=2020-12-05 }}
* [http://runews24.ru/portraits/11/09/2018/7adc0058cf57a526a3298920d0b7e331 Пресс-портрет Айсена Николаева // RuNews24.ru]{{Webarchive|date=2018-09-11 |url=https://web.archive.org/web/20180911183225/http://runews24.ru/portraits/11/09/2018/7adc0058cf57a526a3298920d0b7e331 }}
{{Тышкы сылтамалар}}{{Россия субъектлары җитәкчеләре}}

[[Төркем:Бердәм Россия фиркасе әгъзалары]]
[[Төркем:Дуслык ордены (Россия) кавалерлары]]
[[Төркем:Питырбурда туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1972 елда туганнар]]
[[Төркем:22 гыйнвар көнне туганнар]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясен тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>1srqeyw1q2txo4mr7qt9xep92qaqc82</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виктор Зубков (1941)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>586501</id>
    <revision>
      <id>5969315</id>
      <parentid>4772639</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:17:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25674" sha1="5o706bs508oabigi2pwf8b4plyuvdj4" xml:space="preserve">{{мәгънәләр|Виктор Зубков (мәгънәләр)}}
{{CEESPRING2022}}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Зубков}}{{Шәхес}}

'''Виктор Алексеевич Зубков''' ([[1941 ел]]ның [[15 сентябрь|15 сентябре]], Арбат, [[Свердловск өлкәсе]]) — Россия сәясәтчесе, икътисадчы. 2012 елның 30 маеннан Газ экспортлаучы илләр форумы белән хезмәттәшлек буенча [[Россия Федерациясе Президенты|Россия Президентының]] махсус вәкиле&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://graph.document.kremlin.ru/page.aspx?1;1612866|title=Указ Президента РФ от 30.05.2012 № 751 «О специальном представителе Президента Российской Федерации по взаимодействию с форумом стран — экспортёров газа»|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140427000146/http://graph.document.kremlin.ru/page.aspx?1;1612866|archivedate=2014-04-27|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;.

Икътисад фәннәре докторы, 1991—2004 елларда — төрле министрлыклар һәм ведомстволар җитәкчесе урынбасары. 2001—2007 елларда — Россия финанс разведкасы җитәкчесе. 2007 елның 14 сентябреннән 2008 елның 7 маена кадәр — [[Россия Федерациясе хөкүмәте рәисләре|Россия Федерациясе хөкүмәте рәисе]]&lt;ref&gt;{{Citation |title=Указ Президента Российской Федерации от 14.09.2007 № 1202 |url=http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=41492 |access-date=2022-05-26 |archive-date=2007-10-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071023053811/http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=41492 |dead-url=no }}&lt;/ref&gt;. 2008 елның 7 маеннан 8 маена кадәр һәм 2012 елда яңа хөкүмәт башлыгы билгеләнгәнче — Россия Хөкүмәте рәисе вазыйфаларын башкаручы. 2008 елның 12 маеннан 2012 елның 21 маена кадәр — [[Владимир Путин]] хөкүмәте составында Россия Хөкүмәте рәисенең беренче урынбасары. [[Газпром]]ның директорлар советы рәисе. [[Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены|«Ватан алдындагы хезмәтләр өчен» орденының]] тулы кавалеры. 2022 елдан [[Америка Кушма Штатлары|АКШ]] санкцияләре астында&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.rbc.ru/politics/13/04/2022/6256a6af9a79472eb26e2155|title=Британия ввела санкции против еще 206 россиян и Медведчука|website=РБК|access-date=2022-04-15}}&lt;/ref&gt;.

== Тормыш юлы ==
Виктор Зубков 1941 елның 15 сентябрендә [[Свердловск өлкәсе]]нең [[Кошва шәһәр бүлгесе|Кошва районы]] Арбат бистәсендә туган, шунда ук мәктәпне тәмамлаган.

1958—1960 елларда — [[Мурманск өлкәсе]]нең [[Мончегорск]] шәһәрендә «Североникель» комбинатының «Нитис-Кумужье» руднигының Мончегорск ремонт-механика заводы слесаре.

1960—1965 — Ленинград авыл хуҗалыгы институтында укый ([[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]] шәһәре, [[Санкт-Петербург]]ның [[Пушкин районы (Санкт-Петербург)|Пушкин районы]]).

1965—1967 елларда армиядә хезмәт итә.

1967—1985 елларда — Ленинград өлкәсе совхозларында бүлек идарәчесе, директор урынбасары, совхозлар берләшмәсе генераль директоры вазыйфаларында эшли.

1985—1991 елларда — [[Приозерск]] шәһәр Башкарма комитеты рәисе, [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе]]нең Приозерск шәһәр комитеты беренче секретаре, СБКФ өлкә комитетының авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек сәнәгате бүлеге һәм аграр бүлек мөдире, Ленинград өлкә башкарма комитеты рәисенең беренче урынбасары&lt;ref&gt;[http://lenta.ru/lib/14174946/full/ Зубков, Виктор]. Lenta.ru.&lt;/ref&gt;.

1991—1993 еллар — Санкт-Петербург мэриясенең тышкы элемтәләр комитеты рәисе урынбасары (шул ук вакытта мэриянең Тышкы элемтәләр комитеты рәисе вазыйфасын [[Владимир Путин]] биләгән).

1993—1999 елларда — Россия Федерациясе дәүләт салым хезмәте җитәкчесе урынбасары — Санкт-Петербург шәһәре буенча дәүләт салым инспекциясе башлыгы.

1999 елда үз кандидатурасын Ленинград өлкәсе губернаторы постына тәкъдим итә (җыелган тавышларның 8,6% белән дүртенче урынны ала).

1999—2001 елларда — Россия Федерациясенең салымнар һәм җыемнар буенча министры урынбасары — [[Федераль салым хезмәте|Россия Федерациясе Министрлыгының салымнар һәм җыемнар буенча идарәсе]] җитәкчесе.

2001—2004 еллар — Россия Федерациясе финанс министрының беренче урынбасары, Россия Федерациясе финанс мониторингы комитеты рәисе вазыйфаларын башкаручы.

2004—2007 елларда — Финанс мониторингы буенча Федераль хезмәт җитәкчесе.

2007 елның 12 сентябрендә — [[Россия Федерациясе Президенты|Россия Президенты]] Владимир Путин аның кандидатурасын [[Россия Федерациясе хөкүмәте рәисләре|Россия Федерациясе Хөкүмәте рәисе]] вазыйфасына тәкъдим иткән һәм 14 сентябрьдә  [[Россия Дәүләт думасы|Россия Федерациясе Федераль Җыелышының Дәүләт Думасы]] аны әлеге вазыйфада раслаган (аның өчен 381 депутат тавыш биргән, каршы — 47)&lt;ref&gt;[http://lenta.ru/news/2007/09/14/zubkov/ Виктор Зубков утверждён премьер-министром России.] Lenta.ru, 14.9.2007.&lt;/ref&gt;. 2008 елның 8 маена кадәр Дәүләт Думасы Владимир Путинны әлеге вазыйфада раслаганчы постта кала.

2007 елның 4 октябреннән 2012 елның 25 маена кадәр — Россия Федерациясе Иминлек Советының даими әгъзасы&lt;ref&gt;{{Citation |title=Указ Президента Российской Федерации от 04.10.2007 № 1339 |url=http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=41879 |access-date=2022-05-26 |archive-date=2007-10-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071011003539/http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=41879 |dead-url=no }}&lt;/ref&gt;.

2007 елның 15 октябреннән 2008 елның 27 маена кадәр — Россия һәм [[Беларусия]]нең Берлек дәүләтенең Министрлар Советы рәисе&lt;ref&gt;[http://www.rosbalt.ru/exussr/2007/10/15/422524.html Белоруссия: Зубков назначен главой союзного правительства] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150619135309/http://www.rosbalt.ru/exussr/2007/10/15/422524.html |date=2015-06-19 }}. Росбалт.ру.&lt;/ref&gt;.

2008 елның 12 маеннан 2012 елның 21 маена кадәр — Россия Федерациясе Хөкүмәте рәисенең беренче урынбасары. РФ Хөкүмәтендә агросәнәгать комплексын, урман хуҗалыгын һәм балыкчылыкны үстерү мәсьәләләре буенча кураторлык иткән.

2008 елның 27 июненнән — «[[Газпром]]» ААҖ директорлар советы рәисе.

2008 елның 12 декабреннән&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20241209102050/http://government.ru/docs/130/ Председателем Совета директоров ОАО «Росагролизинг» избран Первый заместитель Председателя Правительства Российской Федерации В. А. Зубков]. Интернет-портал Правительства РФ.&lt;/ref&gt; 2011 елның 19 августына кадәр — «Росагролизинг» ААҖ директорлар советы рәисе&lt;ref&gt;[http://rosagroleasing.ru/news/news_detail.php?ID=1636 Валентина Иванова избрана Председателем Совета директоров ОАО «Росагролизинг»]{{Deadlink|date=July 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Официальный сайт ОАО «Росагролизинг».&lt;/ref&gt;.

2010 елның 11 гыйнварыннан 2012 елның маена кадәр — икътисадый үсеш һәм интеграция буенча берләштерелгән хөкүмәт комиссиясе рәисе урынбасары; таможня-тариф һәм тарифсыз җайга салу, тышкы сәүдәдә саклау чаралары буенча ярдәмче комиссия җитәкчесе&lt;ref&gt;[http://www.zaks.ru/new/archive/view/64914 Зубков стал замом Шувалова в экономической правительственной комиссии.] www.zaks.ru, 12.01.2010.&lt;/ref&gt;.

2012 елның 7 маеннан 8 маена кадәр — РФ Хөкүмәте рәисе вазыйфаларын башкаручы.

2012 елның 30 маеннан — Россия Президентының газ экспортлаучы Илләр форумы белән хезмәттәшлек буенча махсус вәкиле.

2012 елның гыйнварыннан 2014 елның мартына кадәр — «Газпром газомоторное топливо» ҖЧҖ идарәсе рәисе һәм генераль директоры.

«Петербург диалогы» форумының Россия координация комитеты рәисе.

[[Рус православ чиркәве]]нең Воскресенск Яңа Иерусалим Ставрополь ирләр монастырен торгызу буенча хәйрия фонды идарәсе рәисе.

1967—1991 елларда [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|СБКФ]] әгъзасы. 1995 елдан башлап «Безнең йорт — Россия» партиясе составына керә. 2000 елда Петербургның «Бердәмлек» партиясе берләшмәсе җитәкчесе вазыйфасын башкара. 2002 елдан «[[Бердәм Русия|Бердәм Россия]]» партиясе тарафдарлары хәрәкәтенең Координация советына керә&lt;ref&gt;{{Citation |title=Виктор Зубков рассказал о себе депутатам Государственной Думы |url=http://www.svobodanews.ru/Transcript/2007/09/13/20070913213018330.html |access-date=2022-05-26 |archive-date=2007-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070930183648/http://www.svobodanews.ru/Transcript/2007/09/13/20070913213018330.html |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;. Россия Хөкүмәте рәисе итеп билгеләнгән вакытта партиясез була&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rosbalt.ru/main/2007/09/14/413688.html|title=Зубков останется беспартийным|website=www.rosbalt.ru|accessdate=2022-05-26|archivedate=2021-04-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420172107/https://www.rosbalt.ru/main/2007/09/14/413688.html}}&lt;/ref&gt;.

== Гыйльми дәрәҗә ==

* Икътисад фәннәре кандидаты. Диссертациянең темасы: «Ленинград өлкәсе мисалында минераль-чимал комплексының салым механизмын камилләштерү» (2000 елда Г. В. Плеханов исемендәге Санкт-Петербург дәүләт тау институтында якланган).
* Икътисад фәннәре докторы. Диссертациянең темасы: «Россия Федерациясе җинаятьчел керемнәрне легальләштерүгә (юу) һәм террорчылыкны финанслауга каршы торуның халыкара системасында». 2010 елда Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия дәүләт хезмәте академиясендә якланган.
* Россия федерациясенең беренче класслы хакыйкый дәүләт киңәшчесе.

== Бүләкләр ==

* I дәрәҗә [[Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены|«Ватан алдындагы казанышлары өчен» ордены]] (2012)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/politics/news/2012/04/27/n_2316081.shtml|title=«Ведомости»: Медведев наградит десятки чиновников, в том числе Нургалиева и Володина - Газета.Ru &amp;#124; Новости|website=Газета.Ru}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vedomosti.ru/politics/articles/2012/04/27/razdast_po_zaslugam|title=Президент наградит орденами небывало много чиновников|website=Ведомости}}&lt;/ref&gt;
* II дәрәҗә «Ватан алдындагы казанышлары өчен» ордены (2008 елның 19 сентябре) — ''дәүләтнең икътисадый сәясәтен уздыруга зур өлеш керткән һәм күпьеллык нәтиҗәле эшчәнлеге өчен&lt;ref&gt;{{Citation |title=Указ Президента Российской Федерации от 19.09.2008 № 1392 «О награждении орденом „За заслуги перед Отечеством“ II степени Зубкова В. А.»  |url=http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=48149 |access-date=2022-05-26 |archive-date=2009-01-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090129234949/http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=48149 |dead-url=no }}&lt;/ref&gt;''
* III дәрәҗә «Ватан алдындагы казанышлары өчен» ордены (2006 елның 9 мае) — ''Россия Федерациясенең икътисадый мәнфәгатьләрен яклауга зур өлеш керткәне һәм күпьеллык намуслы хезмәте өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1887014|title=Указ Президента Российской Федерации от 9 мая 2006 г. № 464|accessdate=2022-05-26|archivedate=2013-06-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130617091738/http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1887014}}&lt;/ref&gt;''
* IV дәрәҗә «Ватан алдындагы казанышлары өчен» ордены (2000 елның 11 апреле) — ''дәүләт алдындагы казанышлары һәм икътисадый реформаларны тормышка ашыруга зур өлеш кертүе өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1889224|title=Указ Президента Российской Федерации от 11 апреля 2000 г. № 664|accessdate=2022-05-26|archivedate=2013-06-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130617090128/http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1889224}}&lt;/ref&gt;''
* Александр Невский ордены (2015)
* [[Кызыл Байрак Хезмәт ордены]] (1981)
* [[Хөрмәт Билгесе ордены|«Хөрмәт Билгесе» ордены]] (1975)
* [[Хезмәт ветераны медале|«Хезмәт ветераны» медале]] (1986)
* Россия Федерациясенең Атказанган икътисадчысы (2001 елның 16 сентябре) — ''икътисад һәм финанс эшчәнлеге өлкәсендәге казанышлары өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1888643|title=Указ Президента РФ от 16 сентября 2001 г. № 1138|accessdate=2022-05-26|archivedate=2013-06-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130617095225/http://bazazakonov.ru/doc/?ID=1888643}}&lt;/ref&gt;''
* Россия Федерациясенең атказанган нефть һәм газ сәнәгате хезмәткәре (2021 елның 10 сентябре) — ''нефть һәм газ сәнәгате өлкәсендәге казанышлары һәм күпьеллык намуслы хезмәте өчен&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/0001202109110002?index=28&amp;rangeSize=1|title=Указ Президента Российской Федерации от 10.09.2021 № 525 ∙ Официальное опубликование правовых актов ∙ Официальный интернет-портал правовой информации|website=publication.pravo.gov.ru}}&lt;/ref&gt;''
* Россия Федерациясе Хөкүмәтенең мактау грамотасы (1998)
* Россия Федерациясе Президентының рәхмәт хаты (2003 елның 24 октябре) — ''җинаять юлы белән алынган керемнәрне легальләштерүгә һәм терроризмны финанслауга каршы тору системасын булдырудагы хезмәтләре өчен&lt;ref&gt;[http://www.kremlin.ru/acts/bank/20075 Распоряжение Президента Российской Федерации от 24 октября 2003 года № 491-рп «О поощрении Зубкова В.А.»]&lt;/ref&gt;''
* Ленинград өлкәсенең Мактаулы гражданины (2009)
* [[Волгоград]] герой-шәһәрнең Мактаулы гражданины
* [[Приозерск]] шәһәренең Мактаулы гражданины
* [[Сестрорецк]] шәһәрнең мактаулы кешесе (2015)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://sestroretsk.spb.ru/files/ms/2015/50.pdf|title=Решение Муниципального совета города Сестрорецка от 09.07.2015 №50|author=|work=|date=|publisher=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304092650/http://sestroretsk.spb.ru/files/ms/2015/50.pdf|archivedate=2016-03-04|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;
* Казанышлар Ордены ([[Маҗарстан|Венгрия]]) (II гражданлык дәрәҗәсендә «Йолдыз белән хач», 2012 елның октябре, 2013 елның 27 мартында тапшырылган) — ''ике яклы Венгрия-Россия сәяси, икътисадый, мәдәни һәм эшлекле элемтәләрне үстерү өчен''.

== Гаилә ==
Әтисе — Зубков Алексей Андреевич (1914, Мартыновка, хәзер [[Курган өлкәсе]]нең [[Сафакүл районы]] Мартыновка авыл советы үзәге&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ura.news/articles/1036269443|title=Как живет курганская деревня руководителя «Газпрома»|website=ura.news}}&lt;/ref&gt;), 1930 елда [[Урал өлкәсе]]нең Ялан-Катай РИК тарафыннан, СНК һәм Үзәк сайлау комиссиясе 1930 елның 1 февралендәге «Районнарда тоташ коллективлашу һәм кулакчылыкка каршы көрәш буенча социалистик үзгәртеп коруны ныгыту чаралары турында»гы карары нигезендә, [[Ленинград өлкәсе]]нең Мурманск округы Киров районына күченүгә хөкем ителә. 1992 елның 14 октябрендә Мурманск өлкәсенең эчке эшләр идарәсе тарафыннан аклана.

Виктор Зубков өйләнгән.

* Хатыны — Зоя Михайловна, «Салон Нефертити» компаниясе хуҗасы
* Кызы — Юлия Похлебенина (1970), Финанс-икътисад институтын тәмамлаган. Санкт-Петербургта «Парус» аква-фитнес-клуб хуҗасы&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://ladno.ru/actarch/15752.html|title=Высокопоставленные наследники &amp;#124; LADNO.ru|website=ladno.ru|accessdate=2022-05-26|archivedate=2018-04-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180415012819/http://ladno.ru/actarch/15752.html}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
&lt;references responsive=&quot;&quot; /&gt;

== Сылтамалар ==

* [https://www.rospres.org/z/tag/%D0%97%D1%83%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%B2%20%D0%92%D0%B8%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%20%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87/ Зубков Виктор Алексеевич. Досье: бизнес-интересы, родственники и деловые связи]{{Webarchive|date=2017-09-10 |url=https://web.archive.org/web/20170910173001/https://www.rospres.org/z/tag/%D0%97%D1%83%D0%B1%D0%BA%D0%BE%D0%B2%20%D0%92%D0%B8%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%20%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87/ }}
* [http://www.government.ru/archive/rfgovernment/rfgovernmentchairman/6600764.htm И. о. Председателя Правительства Российской Федерации Зубков Виктор Алексеевич]
* [https://web.archive.org/web/20091123190401/http://www.gazprom.ru/management/directors/zubkov/ Совет директоров ОАО «Газпром» — Зубков Виктор Алексеевич]
* [http://www.government.ru/persons/2/ Россия Федерациясе Хөкүмәте сайтында биографиясе]
* {{ВТ-ЛП|Зубков, Виктор}}
* [http://www.itar-tass.com/c112/434082.html/ ИТАР-ТАСС сайтында биография]

{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:XXI гасыр сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Бердәм Русия фиркасе әгъзалары]]
[[Төркем:КПССның шәһәр комитетлары беренче секретарьлары]]
[[Төркем:Русия Федерациясе хөкүмәте башлыклары]]
[[Төркем:Русия Федерациясе нефть һәм газ сәнәгатенең атказанган хезмәткәрләре]]
[[Төркем:РФ атказанган икътисадчылары]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:«Хөрмәт Билгесе» ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Хезмәт Кызыл Байрагы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Русиянең Александр Невский ордены кавалерлары]]
[[Төркем:4 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:3 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:2 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:1 дәрәҗә &quot;Ватан алдында казанышлары өчен&quot; ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча галимнәр]]
[[Төркем:Икътисад фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1941 елда туганнар]]
[[Төркем:15 сентябрь көнне туганнар]]
[[Төркем:Санкт-Петербург аграр университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>5o706bs508oabigi2pwf8b4plyuvdj4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Владимир Василенко</title>
    <ns>0</ns>
    <id>586538</id>
    <revision>
      <id>5969323</id>
      <parentid>3552470</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:31:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18434" sha1="bhuc17j162my41sckbh7xm9dgq80d80" xml:space="preserve">{{CEESPRING2022}}
{{Шәхес}}

'''Владимир Харитонович Василенко''' ([[1897 ел|1897 елның]] 25 мае ([[7 июнь|7 июне]]), [[Киев]] — [[1987 ел|1987 елның]] [[19 декабрь|19 декабре]], [[Мәскәү]]) — совет терапевты. Медицина фәннәре докторы (1940). Медицина хезмәте полковнигы (1945), ССРБ Медицина фәннәре академиясе академигы (1957), ССРБ Медицина фәннәре академиясе Президиумы әгъзасы (1957—1960), ССРБ МФА Клиник медицина бүлеге академик-секретаре (1960—1966), [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]] (1967). 12 томлык Кече медицина энциклопедиясенең баш мөхәррире (1965—1970).

== Тормыш юлы ==
Владимир Василенко 1897 елның 25 маенда (7 июнендә) [[Киев]] шәһәрендә туа. 1917 елда гимназияне тәмамлый. Киев медицина институтына укырга керә, аны 1922 елда тәмамлый. 12 ел дәвамында ул Феофил Яновский һәм Николай Стражеско җитәкчелегендә клиницист буларак эшли. Киев медицина институтының факультет терапия клиникасында В. Х. Василенко ассистент һәм доцент булып эшләгән. 1935 елда Василенко Табибларны камилләштерү Киев институтының терапия кафедрасы мөдире итеп сайлана, бер үк вакытта Н. Д. Стражеско җитәкчелегендә Клиник медицина институтында эшләвен дәвам итә. 1940 елда докторлык диссертациясен яклый.

[[Бөек Ватан сугышы|Бөек Ватан сугышының]] беренче елларын Владимир Василенко [[Уфа|Уфада]] эвакуациядә үткәргән, анда [[Башкорт дәүләт медицина университеты|Башкорт медицина институтында]] доцент һем эвакуация госпитальләрендә консультант булып эшли. 1943 елның маеннан Василенко гамәлдәге армиядә Бөек Ватан сугышы фронтларында була. Шул ук вакыттан ул Төньяк Кавказ, аннары [[1-нче Украин фронты|I]] һәм [[2-нче Украин фронты|II Украина фронтларының]] баш терапевты.

1945—1947 елларда Львов хәрби округы һәм Карпат яны хәрби округының баш терапевты. 1948 елның 5 мартыннан алып 1987 елга кадәр И .М. Сеченов исемендәге Беренче Мәскәү медицина институтының эчке авыруларны пропедевтика кафедрасы мөдире. ССРБ сәламәтлек саклау министрлыгының IV идарәсенең баш терапевты (1948—1957). 1952 елның ноябрендә — Кремль хастаханәсенең баш терапевты. Василенко «Табиблар эше» белән бәйле рәвештә кулга алына. Василенко үз гаебен танымаган.

[[Иосиф Сталин|И. В. Сталин]] вафатыннан соң В. Х. Василенко клиникага эшкә кайта. 1952 елдан — «Клиник медицина» журналы редакторы. 1950 елларда В. Х. Василенко тагын бер бурыч куя — ил гастроэнтерологиясен яңадан торгызу. 1957 елдан ССРБ Медицина фәннәре академиясе президиумы әгъзасы. 1961 елда гастроэнтерология лабораториясен төзи, аның базасында 1967 елда эчке авыруларны пропедевтикалау кафедрасы һәм клиникасы белән берләштерелгән Бөтенсоюз гастроэнтерология фәнни-тикшеренү институты барлыкка килә. 1967—1974 елларда ул үзе төзегән фәнни-тикшеренү институты директоры.

Мәскәүнең Новослободская урамы, 57/65 йортта яшәгән. Кунцево зиратына җирләнгән&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://moscow-tombs.narod.ru/1987/vasilenko_vh.htm |title=Московские могилы. Василенко В. Х. |accessdate=2012-07-11 |archivedate=2012-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120305215929/http://moscow-tombs.narod.ru/1987/vasilenko_vh.htm }}&lt;/ref&gt;.

== Фәнни эшчәнлек ==
Эчке авыруларны диагностикалау һәм профилактикалау мәсьәләләренә багышланган 300 дән артык фәнни эш авторы. Ул дөньяда беренче булып йөрәкнең IV тонын сүрәтли (1931), Н. Д. Стражеско белән бергә йөрәк-кан тамырлары системасының җитешсезлеге классификациясен эшләгән (1935), әлеге хезмәт үзенең практик әһәмиятен бүгенге көнгә кадәр югалтмаган. Сугышка кадәр, Киевта эшләгән чорда ук ул кан әйләнешенең хроник җитешсезлеген өйрәнүгә зур игътибар биргән. Аның тарафыннан [[Австрия]] терапевты Г. Эппингерның кан әйләнеше җитмәгәндә сөт кислотасы алмашының үзгәрүе турындагы тәгълимат инкяр ителә һәм беренче тапкыр хроник йөрәк җитешсезлеге вакытында үсә торган метаболик алкалоз тасвирлана (1939).

Сугыштан соңгы елларда В. Х. Василенко кан әйләнеше җитмәүнең кайбер клиник формаларын билгеләгән: коллаптоид төр, өлкән яшьтәге кешеләрнең яшерен йөрәкнең җитмәве, ишемик, гиперкинетик, коры дистрофик, сениль ишемик төрләр. В. Х. Василенконың мөһим эшләре [[Миокард инфаркты|миокард инфарктын]] диагностикалауга һәм дәвалауга, йөрәкнең инфаркттан соңгы аневризмын һәм йөрәк эчендәге тромбозны диагностикалауда фотосканерлауның диагностик ролен дәлилләүгә багышланган.

Клиникада В. Х. Василенко укучылары аның җитәкчелегендә кан әйләнешенең җитәрлек булмавы мәсьәләсен өйрәнүне дәвам иткәннәр. 1950—1960 елларда, [[Йөрәк зәгыйфьлеге|йөрәк зәгыйфьлеген]] хирургик дәвалау киң үсеш алган вакытта, В. Х. Василенко клиникасында митраль һәм аорталь стенозның дәрәҗәсен билгеләү ысуллары эшләнелә, хирургик дәвалауга күрсәткечләр дәлилләнә һәм башкалар. [[Йөрәкнең ишемияле чире|Йөрәкнең ишемияле чирен]] өйрәнүгә зур игътибар биргән.

Коронар җитешсезлекнең иртә диагностикасы, миокард инфаркты терелүнең клиник-анатомик параллельләре, миокард инфаркты өзлегүләре мәсьәләләре өстендә эшләнгән. Шулай ук йөрәкнең ишемик авыруын тикшерүнең яңа ысуллары, аерым алганда, радиоизотоплар: инфаркттан соңгы аневризмны өйрәнү өчен йөрәкне сканерлау, йөрәк эчендәге тромбозны ачыклау, көчле миокард инфаркты вакытында үпкә кан агымын тикшерү. Василенко җитәкчелегендә клиникада интенсив терапия һәм реанимация бүлеге оештырыла. В. Х. Василенко һәм Андрей Гребенёв җитәкчелегендә [[Гастроэзофагеаль рефлюкс|рефлюкс-эзофагитның]] клиникасына һәм дәвалавына, диафрагманың азык-төлек тишеге бүсерләренә, азык үрчетүченең спастик дискинезиясенә багышланган берничә эш башкарылган.

Клиникада гастроэнтерологиядә тикшеренүнең яңа лаборатор-инструменталь методларын кертү өчен күп эшләнгән. Мәсәлән, ССРБда беренче тапкыр җепселле оптика гастроскоп кулланыла, гастробиопсия методикасы үзләштерелә.

Василенко симптомы — привратник стенозының ихтимал билгесе: корсакны тикшергән вакытта (ач килеш үткәрелә) уртада уңгарак барлыкка килгән чупылдау тавышы.

Гастроэнтерологлар Бөтенсоюз фәнни җәмгыяте идарәсе рәисе, Бөтенроссия терапевтлар фәнни җәмгыяте әгъзасы. Халыкара терапевтлар җәмгыяте, [[Швеция|Швециянең]] терапевтлар җәмгыяте, [[Алмания]], [[Болгария]] гастроэнтерологлары фәнни җәмгыятьләренең мактаулы әгъзасы була.

== Кызыклы фактлар ==
1943 елда Төньяк-Кавказ фронты гаскәрләренең ([[Таман ярымутравы]]) киләсе һөҗүме вакытында фронтның кушылмаларында һәм өлешләрендә [[бизгәк авыруы]] белән күпләп авырый башлый. Фронт командующие И. Е. Петров В. Х. Василенконы чакыртып, кыска вакыт эчендә гаскәрләрнең сугышчан сәләтен торгызырга таләп иткән. Василенко соравы буенча фронтның барлык госпитальләре командующий боерыгы белән 10 көнгә терапия хезмәтенә тапшырылган. Барлык бизгәк авыруы белән авыручыларга акрихин һәм хинин белән дәвалау курсы үткәрелә, һәм боерык белән билгеләнгән вакытка частьләр һәм кушылмаларның сугышка сәләтлелеге торгызыла.

Василенко [[Mao Tzıduñ|Мао Цзэдунны]] дәвалаган өчен XX гасыр башында бердәнбер нөсхәдә ясалган шахмат комплекты белән бүләккә&lt;ref&gt;{{Citation |title=Интервью: Юрий Авербах: Шахматы облегчат вашу жизнь! |url=http://russkayagazeta.com/rg/gazeta/fullstory/averbah-jurij/ |access-date=2022-05-26 |archive-date=2011-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110513141344/http://russkayagazeta.com/rg/gazeta/fullstory/averbah-jurij/ |dead-url=no }}&lt;/ref&gt;.

Гомер азагында хатта иптәшен медицинадагы ялган фәнгә каршы көрәшкә чакыра, экстрасенсларга (Кашпировский һәм Чумак), дәвалау беләзекләре, эбонит дисклары, инәләр кадап дәвалау һ. б. ларга каршы чыгыш ясый&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.aivorobiev.ru/friends.html|title=А. И. Воробьёв. О друзьях и учителях|access-date=2010-05-20|archive-date=2012-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20120209015745/http://aivorobiev.ru/friends.html|deadlink=yes|accessdate=2022-05-26|archivedate=2012-02-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120209015745/http://aivorobiev.ru/friends.html}}&lt;/ref&gt;.

== Бүләкләр ==

* [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]] (24.05.1967)
* 4 [[Ленин ордены]] (05.06.1957; 15.02.1961; 24.05.1967; 06.06.1977)
* [[Октябрь Инкыйлабы ордены]] (20.07.1971)
* [[Кызыл Байрак ордены]] (20.11.1944)
* I дәрәҗә [[Ватан сугышы ордены]] (16.10.1943)
* Ике II дәрәҗә [[Ватан сугышы ордены]] (18.05.1945; 11.03.1985)
* [[Кызыл Байрак Хезмәт ордены]] (23.01.1948)
* [[Халыклар Дуслыгы ордены]] (22.05.1987)
* ССРБ Дәүләт премиясе лауреаты (1979).

== Фәнни хезмәтләр ==
{{Refbegin|2}}
* «Клиническое значение определения ароматических соединений крови и мочи при заболеваниях почек» // «Терапевтический архив», 1927, т. 5, вып. 1.
* «Непосредственная аускультапия диастолической фазы сердца» // «Врачебное дело», 1934, № 9.
* «Метод клінічного діагнозу» // «Медічній журнал», 1934, т. 4, № 2.
* «Азотистий обмін при хронічній недостатності кровообігу». Київ, 1941.
* «Принципы организации терапевтической помощи в условиях фронта», 1944.
* «Крупозное воспаление лёгких». Киев. 1947.
* «Внутренние болезни» (совм. с др.), 7-е изд. М., 1954, 504 с.
* «Болезнь пищевода», 1971.
* «Приобретённые пороки сердца». Киев, 1972, 304 с.
* «Ахалазия кардии», М., 1976, 280 с. (соавт.: Суворова Т. А., Гребнев А. Л.).
* «Болезни желудка и двенадцатиперстной кишки». М., 1981, 342 с.
* «Введение в клинику внутренних болезней». М., 1985, 255 с.
{{Refend}}

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Әдәбият ==
{{Refbegin|2}}
* «Владимир Харитонович Василенко (К 60-летию со дня рождения)» // «Клиническая медицина», 1957, т. 35, № 6.
* «Вопросы физиологии и патологии органов пищеварения [Сборник статей, посвящённый 60-летию со дня рождения В. X. Василенко]». — М., 1960. — 250 с.
* «Владимир Харитонович Василенко (к 70-летию со дня рождения)» // «Клиническая медицина», 1967, № 5.
* «Владимир Харитонович Василенко» // Терапевтический архив, 1987, № 5, с. 149—151.
* Го­ло­чев­ская В. Вспо­ми­ная В. Х. Ва­си­лен­ко. М., 1997.
* {{БРЭ}}
{{Refend}}

== Сылтамалар ==
{{Warheroes|id=11493}}

* [http://www.aivorobiev.ru/friends.html А. И. Воробьёв «О друзьях и учителях»]{{Webarchive|date=2012-02-09 |url=https://web.archive.org/web/20120209015745/http://www.aivorobiev.ru/friends.html }}
* [http://moscow-tombs.ru/1987/vasilenko_vh.htm Владимир Василенко кабере]

{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:«Берлинны алу өчен» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Алманияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләре]]
[[Төркем:Халыклар дуслыгы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Хезмәт Кызыл Байрагы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:II дәрәҗә Ватан сугышы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:I дәрәҗә Ватан сугышы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Кызыл Байрак ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Октябрь Инкыйлабы ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Ленин ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Социалистик Хезмәт Каһарманнары]]
[[Төркем:Медицина фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:1987 елда вафатлар]]
[[Төркем:19 декабрь көнне вафатлар]]
[[Төркем:Киевта туганнар]]
[[Төркем:1897 елда туганнар]]
[[Төркем:А. А. Богомольц исемендәге Милли медицина университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>bhuc17j162my41sckbh7xm9dgq80d80</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алексей Русских</title>
    <ns>0</ns>
    <id>586591</id>
    <revision>
      <id>5969186</id>
      <parentid>4402627</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:06:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16146" sha1="h2rl3wwkq8eagc4edkcbzg4hr4nn4rl" xml:space="preserve">{{CEESPRING2022}}
{{Шәхес}}
{{фш|Русских}}
'''Алексей Юрьевич Русских''' ([[1968 ел]]ның [[17 июль|17 июле]], [[Ижау]]) — Россия дәүләт һәм сәяси эшлеклесе. 2021 елның 4 октябреннән [[Сембер өлкәсе|Ульяновск өлкәсе]] губернаторы&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=http://kremlin.ru/events/president/news/65328|title=Алексей Русских назначен временно исполняющим обязанности Губернатора Ульяновской области|website=Президент России|access-date=2021-04-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://73online.ru/r/vstupil_gubernatora_russkih_priveli_k_prisyage-94714|title=Вступил... Губернатора Русских привели к присяге / Новостной портал Ульяновска / 73online.ru|website=73online.ru|access-date=2021-10-04}}&lt;/ref&gt;. Икътисад фәннәре кандидаты (2002).

2018 елның 17 сентябреннән 2021 елның 8 апреленә кадәр Россия Федерациясе сенаторы — Мәскәү өлкәсе дәүләт хакимияте башкарма органыннан вәкил. V—VII чакырылыш [[Россия Дәүләт думасы|Россия Федерациясе Федераль Җыелышының Дәүләт Думасы]] депутаты (2007—2018).

2009 елның 2 июлендә [[Ярыслау өлкәсе|Ярославль өлкәсенең]] Пошехонье районының Мактаулы гражданины исеме бирелә&lt;ref&gt;[http://пошехонский-район.рф/russkikh-aleksey-yur-evich.html Пошехонский район. Почетные граждане]{{Deadlink|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

«Төзелештә экспертиза оешмаларының милли берләшмәсе» (НОЭКС) коммерцияле булмаган партнёрлык советы әгъзасы.

== Тормыш юлы ==
Алексей Русских 1968 елның 17 июлендә [[Ижау]]да ([[Удмуртия]]) инженерлар гаиләсендә туа. Урта мәктәпне алтын медаль белән тәмамлый. 1991 елда «инженер-электромеханик» белгечлеге буенча Н. Э. Бауман исемендәге Мәскәү дәүләт техник университетының машина төзелеше факультетын кызыл диплом белән тәмамлый.

=== Карьера ===
1992—2002 елларда төрле предприятиеләрдә җитәкче урыннарда, шул исәптән «Эстар» компанияләр төркеменә керүче Кузьмин исемендәге Новосибирск металлургия комбинатының тәэмин итү һәм сату буенча директор урынбасары вазыйфасында эшли.

2002 елда «финанслар һәм кредит» белгечлеге буенча [[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы академиясен]] тәмамлаган. Икътисад фәннәре кандидаты (диссертация темасы: «Россия предприятиеләренең чит илләрдәге инвестицияләре»).

2007 елга кадәр яңа технологияләр, материаллар һәм җайланмаларны гамәлгә кертү буенча [[Мәскәү өлкәсе]]нең «Дорпрогресс» Дәүләт унитар предприятиесенең («Дорпрогресс» ДУП) икътисад һәм финанслар буенча директоры булып эшләгән, ул Мәскәү өлкәсенең «Мәскәү өлкәсенең „Мосавтодор“ автомобиль юллары идарәсе» ДКУ карамагында булган. Предприятие Серпухов районының Пролетарский бистәсендә урнашкан. Генераль директор булып Дмитрий Валентинович Филиппов эшләгән.

=== Дәүләт Думасы депутаты ===
'''V чакырылыш (2007—2011)'''

Русских 2003 елдан «КПРФ Мәскәү өлкәсе бүлеге белән актив хезмәттәшлек итә башлый»&lt;ref&gt;[http://www.arusskih.ru/biography/?id=22 Автобиография] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210924102517/https://www.arusskih.ru/biography/?id=22 |date=2021-09-24 }} // Персональный сайт Алексея Русских&lt;/ref&gt;.

2007 елның көзендә V чакырылыш [[Россия Дәүләт думасы|Дәүләт Думасына]] сайлаулар билгеләнгән. Сайлаулар пропорциональ система буенча узган. Алексей Русских [[Россия Федерациясе коммунистик фиркасе|КПРФ]] исемлегенә кертелгән, Мәскәү өлкәсенең 5 нче номерлы төбәк төркемендә Владимир Кашин, Николай Васильев, Сергей Собко, Валентина Куликовтан соң барган. Сайлау нәтиҗәләре буенча КПРФ 57 урын алган. Депутат мандатын Алексей Русскихка, парламентта урыннан баш тарткан, КПРФның Мәскәү өлкә бүлеге башлыгы Николай Васильев тапшырган&lt;ref&gt;Постановление Центральной избирательной комиссии Российской Федерации. [https://web.archive.org/web/20070812232042/http://www.cikrf.ru/postancik/Zp070592.jsp О передаче вакантных мандатов депутатов Государственной Думы Федерального Собрания Российской Федерации пятого созыва зарегистрированным кандидатам из федерального списка кандидатов, выдвинутого Политической партией «Коммунистическая партия Российской Федерации»]. 13 декабря 2007&lt;/ref&gt;. V чакырылыш Дәүләт Думасында КПРФ фракциясенә кергән.

2008 елның ноябрендә КПРФ ҮК әгъзасы итеп сайлана&lt;ref&gt;[http://kprfnsk.ru/inform/news/4701/ На XIII съезде КПРФ избран новый Центральный комитет партии] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304071436/http://kprfnsk.ru/inform/news/4701/ |date=2016-03-04 }} // kprfnsk.ru, 1 декабря 2008&lt;/ref&gt;.

; '''VI чакырылыш (2011—2016)'''

2011 елның көзендә VI чакырылыш Дәүләт Думасына сайлаулар билгеләнә. Сайлаулар пропорциональ система буенча узган, депутатлар беренче тапкыр 5 елга сайланган. Алексей Русских КПРФ исемлегенә кертелгән, ул Николай Васильевтан соң Мәскәү өлкәсенең 2 нче төбәк төркемендә барган. 2011 елның 4 декабрендә узган сайлаулар нәтиҗәләре буенча КПРФ 92 мандат алган. 2011 елның 21 декабрендә Русских кабат Дәүләт Думасы депутаты мандатын ала. Дәүләт Думасында җир мөнәсәбәтләре һәм төзелеш буенча комитетны җитәкли.

; '''VII чакырылыш (2016—2018)'''

VII чакырылыш Дәүләт Думасына сайлаулар 2016 елның 18 сентябренә билгеләнгән һәм катнаш система буенча узган. Русских бер үк вакытта КПРФ исемлеге составында (Мәскәү өлкәсенең 27 нче номерлы төбәк төркемендә, Николай Васильевтан соң, 2 нче номер астында барган) һәм Мәскәү өлкәсенең 120 нче номерлы «Красногорский» сайлау округы буенча тәкъдим ителә. Сайлаулар нәтиҗәләре буенча КПРФ 42 мандат ала, аларның берсе 27 нче номерлы төркеменә тапшырыла. Николай Васильев мандаттан баш тарта һәм ул Алексей Русскихка тапшырыла&lt;ref&gt;{{Citation |title=Сведения о проводящихся выборах и референдумах |url=http://www.vybory.izbirkom.ru/region/region/izbirkom?action=show&amp;root=1&amp;tvd=100100067795849&amp;vrn=100100067795849&amp;region=0&amp;global=1&amp;sub_region=0&amp;prver=0&amp;pronetvd=0&amp;type=341&amp;vibid=100100072774322 |access-date=2022-05-27 |archive-date=2021-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717161004/http://www.vybory.izbirkom.ru/region/region/izbirkom?action=show&amp;root=1&amp;tvd=100100067795849&amp;vrn=100100067795849&amp;region=0&amp;global=1&amp;sub_region=0&amp;prver=0&amp;pronetvd=0&amp;type=341&amp;vibid=100100072774322 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;. [[Красногорск]] (Мәскәү өлкәсе) 120 нче номерлы бер мандатлы сайлау округында «Бердәм Россия» вәкиле М. Л. Шаккумга оттырып, икенче урынны ала&lt;ref&gt;{{Citation |title=Сведения о проводящихся выборах и референдумах |url=http://www.vybory.izbirkom.ru/region/izbirkom?action=show&amp;global=true&amp;root=1000159&amp;tvd=100100067796013&amp;vrn=100100067795849&amp;prver=0&amp;pronetvd=0&amp;region=0&amp;sub_region=0&amp;type=463&amp;vibid=100100067796013 |access-date=2022-05-27 |archive-date=2021-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717161004/http://www.vybory.izbirkom.ru/region/izbirkom?action=show&amp;global=true&amp;root=1000159&amp;tvd=100100067796013&amp;vrn=100100067795849&amp;prver=0&amp;pronetvd=0&amp;region=0&amp;sub_region=0&amp;type=463&amp;vibid=100100067796013 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

VII чакырылыш Дәүләт Думасында транспорт һәм төзелеш комитеты рәисенең беренче урынбасары вазыйфасын башкара.

=== Федерация Советында ===
2018 елның 17 сентябрендә [[Мәскәү өлкәсе]] Губернаторы итеп икенче срокка сайланган Андрей Воробьев Алексей Русскихны[[Федерация Советы]] әгъзасы — Мәскәү өлкәсе хөкүмәте вәкиле (дәүләт хакимияте башкарма органы) итеп билгеләгән&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=http://council.gov.ru/structure/persons/1423/|title=Структура|website=Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации|access-date=2021-04-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Депутат Госдумы Алексей Русских стал сенатором от Подмосковья|url=https://ria.ru/politics/20180917/1528708714.html|accessdate=2018-09-26|publisher=[[РИА Новости]]|date=2018-09-17}}&lt;/ref&gt;. Ул бу вазыйфада «[[Бердәм Россия]]» әгъзасы Юрий Липатовны алыштырган. Шул ук вакытта Русских Дәүләт Думасы депутаты мандатын тапшырган, ул VI чакырылыш Дәүләт Думасының элеккеге депутаты Михаил Авдеевка күчкән.

Федерация Советында икътисадый сәясәт комитеты рәисе урынбасары вазыйфасын башкарган.

=== Ульяновск өлкәсе губернаторы ===
2021 елның 8 апрелендә [[Россия Федерациясе Президенты|Россия Президенты]] [[Владимир Путин]] Алексей Русскихын [[Сембер өлкәсе|Ульяновск өлкәсе]] губернаторы итеп сайланган зат вазыйфасына керешкәнче, Ульяновск өлкәсе губернаторы вазыйфаларын вакытлыча башкаручы итеп билгели&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://ria.ru/20210408/morozov-1727419995.html|title=Путин назначил сенатора Русских врио губернатора Ульяновской области|website=РИА Новости|access-date=2021-04-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.rbc.ru/politics/08/04/2021/606f1bbd9a794736846a751f|title=Путин назначил нового главу Ульяновской области|website=РБК|access-date=2021-04-08}}&lt;/ref&gt;. 2021 елның 19 сентябрендә Ульяновск өлкәсе губернаторын сайлауда җиңә&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://rg.ru/2021/09/20/reg-pfo/na-vyborah-gubernatora-ulianovskoj-oblasti-pobedil-aleksej-russkih.html|title=На выборах губернатора Ульяновской области победил Алексей Русских|website=Российская газета|access-date=2021-10-04}}&lt;/ref&gt;. 2021 елның 4 октябрендә Ульяновск өлкәсе губернаторы вазыйфасына рәсми рәвештә керә.

== Гаилә ==
Өйләнгән, хатыны Ольга. Ике баласы (Артём һәм Татьяна) һәм ике оныгы бар.

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

== Сылтамалар ==

* [http://www.arusskih.ru/ Шәхси сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220615033912/http://arusskih.ru/ |date=2022-06-15 }}
* [https://kprf.ru/personal/russkih КПРФ сайтында шәхси бите]
* [http://www.duma.gov.ru/structure/deputies/1756836/ Персональ бит VII созыв], [http://www.duma.gov.ru/structure/deputies/131404/ VI созыв], [http://www.duma.gov.ru/structure/deputies/23674/ V созыв] Россия Федерациясе Федераль Җыелышының Дәүләт Думасы сайтында
* [http://council.gov.ru/structure/persons/1423/ Федерация Советы сайтында шәхси бит]

{{Тышкы сылтамалар}}{{Россия субъектлары җитәкчеләре}}

[[Төркем:Әлифба буенча галимнәр]]
[[Төркем:Икътисад фәннәре кандидатлары]]
[[Төркем:РФКФ әгъзалары]]
[[Төркем:Ижауда туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1968 елда туганнар]]
[[Төркем:17 июль көнне туганнар]]
[[Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясен тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Бауман исемендәге Мәскәү дәүләт техник университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>h2rl3wwkq8eagc4edkcbzg4hr4nn4rl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Виньола (Модена)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>618163</id>
    <redirect title="Виньола" />
    <revision>
      <id>5969258</id>
      <parentid>4775979</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:39:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Виньола]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969258</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32" sha1="j163pbc5vg6v9tiig90luxd5k5nlg1d" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Виньола]]</text>
      <sha1>j163pbc5vg6v9tiig90luxd5k5nlg1d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Карлино (Удине)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>628342</id>
    <redirect title="Карлино" />
    <revision>
      <id>5969243</id>
      <parentid>4925395</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:11:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Карлино]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969243</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32" sha1="rt8v0l3cf0i3ffl7iqjhlxdzbmigl3k" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Карлино]]</text>
      <sha1>rt8v0l3cf0i3ffl7iqjhlxdzbmigl3k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кару</title>
    <ns>0</ns>
    <id>628529</id>
    <redirect title="Карру" />
    <revision>
      <id>5969155</id>
      <parentid>4925891</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:55:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Карру]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="2oovpqf8xurv0inhg5r1jm1hjk1zzsq" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Карру]]</text>
      <sha1>2oovpqf8xurv0inhg5r1jm1hjk1zzsq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лайон (Болцано)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>633544</id>
    <redirect title="Лайон" />
    <revision>
      <id>5969238</id>
      <parentid>3775521</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:21:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Лайон]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="cpfhj3rlhyf7pnss6ii57cs65ibuk0z" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Лайон]]</text>
      <sha1>cpfhj3rlhyf7pnss6ii57cs65ibuk0z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ливо (Тренто)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>634247</id>
    <redirect title="Ливо" />
    <revision>
      <id>5969240</id>
      <parentid>4940767</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:35:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Ливо]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969240</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="5nfwwscoqsv2v34d54albgj00zsperd" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Ливо]]</text>
      <sha1>5nfwwscoqsv2v34d54albgj00zsperd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мезе (град)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>637113</id>
    <revision>
      <id>5969248</id>
      <parentid>4948454</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:43:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <origin>5969248</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2688" sha1="5hz2l3uucg5npbco9p0zxvsb0ekb5hp" xml:space="preserve">{{delete}}
{{ТП-Италия}}

'''Мезе''' — [[Италия]]нең [[Ломбардия]] төбәге {{АТБВ}} өязендә урнашкан торак пункт.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frazione (diritto)|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|work=Enciclopedia Treccani|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135355/http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Serie storiche: Popolazione|url=http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|work=Istituto Nazionale di Statistica|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135715/http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Мезе [[Апеннин ярымутравы]]ның урта өлешендә, Италия башкаласы [[Рим]]нан төньякка таба урнашкан.

== Климаты ==
Биредәге җирләргә [[Урта диңгез]] климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.&lt;ref&gt;Т. А. Галкина, Н. А. Красновская. Италия // Страны и народы. Научно-популярное географо-этнографическое издание в 20 томах / Редкол.: В. П. Максаковский, С. А. Токарев. — М.: Мысль, 1983. — С. 152—224. — 285 с. — (Зарубежная Европа/Южная Европа). — 180 000 экз.&lt;/ref&gt;

== Халкы ==
{{ХСВМ||Таблица}}

2011 елда биредә 1619
кеше яшәгән.&lt;ref name=&quot;GeoNames&quot;&gt;{{GeoNames}}&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569.
* Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon &amp; Schuster. ISBN 0136120512.
* Италия // Италия — Кваркуш. — М. : Советская энциклопедия, 1973. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 11).

[[Төркем:Ломбардия төбәге торак пунктлары]]
[[Төркем:Италия торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]


{{Italy-geo-stub}}</text>
      <sha1>5hz2l3uucg5npbco9p0zxvsb0ekb5hp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Палата (Кампобасо)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>641261</id>
    <redirect title="Палата" />
    <revision>
      <id>5969252</id>
      <parentid>4958961</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:10:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Палата]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969252</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30" sha1="f1x6j9kwhvbzowdfa13m0x4tmhqmqeu" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Палата]]</text>
      <sha1>f1x6j9kwhvbzowdfa13m0x4tmhqmqeu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Парето (Алесандрия)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>641810</id>
    <redirect title="Парето" />
    <revision>
      <id>5969119</id>
      <parentid>3774486</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:06:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Парето]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969119</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30" sha1="l190q2fjv7axnemzpu41hu4hgm14oto" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Парето]]</text>
      <sha1>l190q2fjv7axnemzpu41hu4hgm14oto</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Пела (Новара)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>642227</id>
    <redirect title="Пелла" />
    <revision>
      <id>5969146</id>
      <parentid>4961640</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:05:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Пелла]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="a3uakwfytduwy039y9vg61chlf6mjfq" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Пелла]]</text>
      <sha1>a3uakwfytduwy039y9vg61chlf6mjfq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Пинья (Империя)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>642910</id>
    <redirect title="Пинья" />
    <revision>
      <id>5969254</id>
      <parentid>3760816</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Пинья]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969254</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="n204ndoakn44die0bsz9n39rgcd44pz" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Пинья]]</text>
      <sha1>n204ndoakn44die0bsz9n39rgcd44pz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сиса (Парма)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>652916</id>
    <redirect title="Сисса" />
    <revision>
      <id>5969255</id>
      <parentid>4987725</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:31:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Сисса]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969255</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="gsp8gngpqt11uyfhuzs5vhz4latjfa4" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Сисса]]</text>
      <sha1>gsp8gngpqt11uyfhuzs5vhz4latjfa4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сольо (Асти)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>653434</id>
    <redirect title="Сольо" />
    <revision>
      <id>5969227</id>
      <parentid>3780158</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:57:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Сольо]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969227</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="n264g2z8m0b0b6bl1xrqm6bx1ruu5e8" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Сольо]]</text>
      <sha1>n264g2z8m0b0b6bl1xrqm6bx1ruu5e8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Штадтл (Нова-Поненте)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>653885</id>
    <revision>
      <id>5969266</id>
      <parentid>3778662</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:21:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Takhirgeran Umar [[Стадтл (Болцано)]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Штадтл (Нова-Поненте)]]</comment>
      <origin>3778662</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2668" sha1="o7duxasynntszbew4zz18gddwj4fnwk" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Стадтл''' — [[Италия]]нең [[Трентино-Альто-Адиҗе]] төбәге {{АТБВ}} өязендә урнашкан торак пункт.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frazione (diritto)|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|work=Enciclopedia Treccani|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135355/http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Serie storiche: Popolazione|url=http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|work=Istituto Nazionale di Statistica|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135715/http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Стадтл [[Апеннин ярымутравы]]ның урта өлешендә, Италия башкаласы [[Рим]]нан көнчыгышка таба урнашкан.--&gt;

== Климаты ==
Биредәге җирләргә [[Урта диңгез]] климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.&lt;ref&gt;Т. А. Галкина, Н. А. Красновская. Италия // Страны и народы. Научно-популярное географо-этнографическое издание в 20 томах / Редкол.: В. П. Максаковский, С. А. Токарев. — М.: Мысль, 1983. — С. 152—224. — 285 с. — (Зарубежная Европа/Южная Европа). — 180 000 экз.&lt;/ref&gt;

== Халкы ==
{{Wikidata/Population}}

{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569.
* Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon &amp; Schuster. ISBN 0136120512.
* Италия // Италия — Кваркуш. — М. : Советская энциклопедия, 1973. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 11).

[[Төркем:Трентино-Альто-Адиҗе төбәге торак пунктлары]]
[[Төркем:Италия торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]


{{Italy-geo-stub}}</text>
      <sha1>o7duxasynntszbew4zz18gddwj4fnwk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969270</id>
      <parentid>5969266</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:21:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <origin>5969270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2668" sha1="1ktt7xaeqtwl8t8x8nxwocxho2cuf8o" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Штадтл''' — [[Италия]]нең [[Трентино-Альто-Адиҗе]] төбәге {{АТБВ}} өязендә урнашкан торак пункт.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frazione (diritto)|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|work=Enciclopedia Treccani|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135355/http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Serie storiche: Popolazione|url=http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|work=Istituto Nazionale di Statistica|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135715/http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Стадтл [[Апеннин ярымутравы]]ның урта өлешендә, Италия башкаласы [[Рим]]нан көнчыгышка таба урнашкан.--&gt;

== Климаты ==
Биредәге җирләргә [[Урта диңгез]] климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.&lt;ref&gt;Т. А. Галкина, Н. А. Красновская. Италия // Страны и народы. Научно-популярное географо-этнографическое издание в 20 томах / Редкол.: В. П. Максаковский, С. А. Токарев. — М.: Мысль, 1983. — С. 152—224. — 285 с. — (Зарубежная Европа/Южная Европа). — 180 000 экз.&lt;/ref&gt;

== Халкы ==
{{Wikidata/Population}}

{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569.
* Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon &amp; Schuster. ISBN 0136120512.
* Италия // Италия — Кваркуш. — М. : Советская энциклопедия, 1973. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 11).

[[Төркем:Трентино-Альто-Адиҗе төбәге торак пунктлары]]
[[Төркем:Италия торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]


{{Italy-geo-stub}}</text>
      <sha1>1ktt7xaeqtwl8t8x8nxwocxho2cuf8o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тайо (Тренто)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>654655</id>
    <redirect title="Тайо" />
    <revision>
      <id>5969241</id>
      <parentid>3778845</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:43:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Тайо]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969241</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="q4ry5l2mqbxlfi1s3ryqw5y6vumuxsl" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Тайо]]</text>
      <sha1>q4ry5l2mqbxlfi1s3ryqw5y6vumuxsl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тала (Арецо)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>654669</id>
    <redirect title="Талла" />
    <revision>
      <id>5969232</id>
      <parentid>4992005</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:11:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Талла]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969232</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="ms12f8ytamohrgoh3zy4cc4dhjzkls5" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Талла]]</text>
      <sha1>ms12f8ytamohrgoh3zy4cc4dhjzkls5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Форначе (Тренто)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>658126</id>
    <redirect title="Форначе" />
    <revision>
      <id>5969242</id>
      <parentid>4998196</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:48:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>[[Форначе]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969242</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32" sha1="a21fklfgh94xk9gn8rzvkgl5fdf11um" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Форначе]]</text>
      <sha1>a21fklfgh94xk9gn8rzvkgl5fdf11um</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эрли (Савона)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>660960</id>
    <revision>
      <id>5969253</id>
      <parentid>4766835</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T20:15:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <origin>5969253</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2686" sha1="4z1ys47jrp0ikp09lmkz77jmmqlwevx" xml:space="preserve">{{delete}}
{{мәгънәләр|Эрли (мәгънәләр)}}
{{ТП-Италия}}

'''Эрли''' — [[Италия]]нең [[Лигурия]] төбәге {{АТБВ}} өязендә урнашкан торак пункт.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Frazione (diritto)|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|work=Enciclopedia Treccani|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135355/http://www.treccani.it/enciclopedia/frazione|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Serie storiche: Popolazione|url=http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|work=Istituto Nazionale di Statistica|accessdate=2017-07-25|language=it|archive-date=2019-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128135715/http://seriestoriche.istat.it/fileadmin/documenti/2_Storia%20delle%20fonti_Popolazione.pdf|deadlink=yes}}&lt;/ref&gt;

== Географиясе ==
Эрли [[Апеннин ярымутравы]]ның урта өлешендә, Италия башкаласы [[Рим]]нан көнчыгышка таба урнашкан.

== Климаты ==
Биредәге җирләргә [[Урта диңгез]] климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.&lt;ref&gt;Т. А. Галкина, Н. А. Красновская. Италия // Страны и народы. Научно-популярное географо-этнографическое издание в 20 томах / Редкол.: В. П. Максаковский, С. А. Токарев. — М.: Мысль, 1983. — С. 152—224. — 285 с. — (Зарубежная Европа/Южная Европа). — 180 000 экз.&lt;/ref&gt;

== Халкы ==
{{Wikidata/Population}}

{{Бүлекне тулыландырырга}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Әдәбият ==
* Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569.
* Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon &amp; Schuster. ISBN 0136120512.
* Италия // Италия — Кваркуш. — М. : Советская энциклопедия, 1973. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 11).

[[Төркем:Лигурия төбәге торак пунктлары]]
[[Төркем:Италия торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]


{{Italy-geo-stub}}</text>
      <sha1>4z1ys47jrp0ikp09lmkz77jmmqlwevx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вәзир Задә</title>
    <ns>0</ns>
    <id>661259</id>
    <revision>
      <id>5969346</id>
      <parentid>3732801</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:36:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3058" sha1="1heig7vyku4hs6i3kac57agqg48p59e" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Вәзир Задә''' (як. 1984 елда туган) [[Хайбер Пахтунхва Провинциаль Ассамблеясе]]нең әгъзасы булган иҗтимагый активист һәм сәясәтче. Ул Хайбер Пахтунхваның Провинциаль Ассамблеясенең әгъзасы булган беренче [[Калаш халкы]] вәкиле.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.thenews.com.pk/latest/347505-pti-makes-history-by-appointing-first-kalashi|title=PTI makes history by appointing first Kalashi as MPA on reserved minority seat|publisher=}}&lt;/ref&gt;

==Иртә тормышы һәм белем алуы==
Ул [[Читрал]]да туган булган. Ул [[Читрал]]да укырга кергән һәм колледжны тәмамлаган. Соңрак ул [[Пешавәр Университеты]]нда сәяси фәннәр буенча магистр дәрәҗәсенә ия булган.&lt;ref name=&quot;GeoTv&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.geo.tv/latest/207302-pakistans-first-kalash-lawmaker-wazir-zada-takes-oath|title=Pakistan's first Kalash lawmaker Wazir Zada takes oath|publisher=}}&lt;/ref&gt;

Ул [[Калаш халкы]] [[хокук]]лары өчен иҗтимагый активист.&lt;ref name=&quot;samaa.tv&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.samaa.tv/news/2018/07/kalash-and-proud-wazir-zada-to-become-first-kalash-member-of-the-kp-assembly/|title=Kalash and proud: Wazir Zada to become first Kalash member of the KP Assembly|publisher=}}&lt;/ref&gt;

==Сәяси карьера==
Ул 2009 елда [[Пакистан Теһрик-э-Инсаф]]ка (PTI) кушылган.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dawn.com/news/1426828/first-kalash-mpa-vows-to-fight-for-rights-of-minorities|title=First Kalash MPA vows to fight for rights of minorities|first=Zulfiqar|last=Ali|date=14 August 2018|publisher=}}&lt;/ref&gt;

Ул [[2018 Пакистан гомуми сайлаулар]]ында [[Хайбер Пахтунхваның Провинциаль Ассамблеясе]]нә азчылыклар өчен хәстәрләнгән урынга PTI кандидаты буларак сайланган булган, анда ул бер дин дә түгел дип күрсәтелгән булган.&lt;ref&gt;{{cite web |title=General Elections 2018 -Reserved Seats Returned Candidates Notifications Notifications.pdf |url=https://drive.google.com/file/d/1wtlau4N8ZbTuucJ421sc-uJI2GiCMpbM/view |website=Google Docs |accessdate=12 August 2018}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.pakp.gov.pk/2018/member/zr-02-2018/ |title=Members directory |accessdate=2018-11-07 |archivedate=2018-11-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181120203453/http://www.pakp.gov.pk/2018/member/zr-02-2018/ }}&lt;/ref&gt;

==Искәрмәләр==
{{reflist|30em}}

== Әдәбият ==

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:Шаманизм]]
[[Төркем:Анимистлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]</text>
      <sha1>1heig7vyku4hs6i3kac57agqg48p59e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Сораулар/Архив</title>
    <ns>4</ns>
    <id>661447</id>
    <revision>
      <id>5969222</id>
      <parentid>3733651</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:33:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969222</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="503" sha1="bc86e70bnj590qv1hcx6egvv4x8rdey" xml:space="preserve">* [[Википедия:Сораулар/Архив/2015|2015]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2016|2016]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2017|2017]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2020|2020]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2021|2021]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2022|2022]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2023|2023]]
* [[Википедия:Сораулар/Архив/2026|2026]]</text>
      <sha1>bc86e70bnj590qv1hcx6egvv4x8rdey</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бөек барьер рифы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>812348</id>
    <revision>
      <id>5969295</id>
      <parentid>4525936</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T05:36:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32733" sha1="1n8qogvxglr10ru34a07mppdcxb9vm9" xml:space="preserve">{{УК}}
'''[[Бөек барьер рифы]]''' (''Олы барьер рифы, Зур барьер рифы'', {{Lang-en|Great Barrier Reef}}) — дөньядагы иң зур мәрҗән рифы{{Бөтендөнья мирасы|154}}
&lt;ref name=&quot;UNEP&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.unep-wcmc.org/protected_areas/data/wh/gbrmp.html|title=Protected Areas and World Heritage – Great Barrier Reef World Heritage Area|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080511100752/http://www.unep-wcmc.org/protected_areas/data/wh/gbrmp.html|archivedate=2008-05-11|author=UNEP World Conservation Monitoring Centre|year=1980|publisher=[[:en:Department of the Environment and Heritage|Department of the Environment and Heritage]]|accessdate=14 March 2009}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;GBRWHV&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.environment.gov.au/heritage/places/world/great-barrier-reef/values.html|title=The Great Barrier Reef World Heritage Values|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131021050550/http://www.environment.gov.au/heritage/places/world/great-barrier-reef/values.html|archivedate=2013-10-21|accessdate=3 September 2008}}&lt;/ref&gt;. [[Австралия|Австралиянең]] төньяк-көнчыгышы буйлап 2500 км сузылган һәм 344 400 км2 мәйданны биләгән Мәрҗән диңгезендәге төзмәдә барлыгы 2900 артык аерым мәрҗән рифлары&lt;ref&gt;The [[:en:Great Barrier Reef World Heritage Area|Great Barrier Reef World Heritage Area]], which is 348,000 km squared, has 2900 reefs. However, this does not include the reefs found in the [[:en:Torres Strait|Torres Strait]], which has an estimated area of 37,000 km squared and with a possible 750 reefs and shoals. (Hopley, p. 1)&lt;/ref&gt; һәм 900 [[утрау]] исәпләнә&lt;ref name=&quot;океаны&quot;&gt;Океаны. Энциклопедический путеводитель. — М.: Махаон, 2007. ISBN 5-18-001089-6&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.fodors.com/miniguides/mgresults.cfm?destination=great_barrier@230&amp;cur_section=ove|title=Great Barrier Reef Travel Guide|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071012183750/http://fodors.com/miniguides/mgresults.cfm?destination=great_barrier@230&amp;cur_section=ove|archivedate=2007-10-12|author=Fodor's|accessdate=8 August 2006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;1975review&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.deh.gov.au/coasts/publications/gbr-marine-park-act.html|title=Review of the Great Barrier Reef Marine Park Act 1975|archiveurl=https://web.archive.org/web/20061018005108/http://www.deh.gov.au/coasts/publications/gbr-marine-park-act.html|archivedate=2006-10-18|author=Department of the Environment and Heritage|accessdate=2 November 2006}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.deh.gov.au/coasts/publications/gbr-marine-park-act.html |access-date=2023-05-07 |archive-date=2006-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20061018005108/http://www.deh.gov.au/coasts/publications/gbr-marine-park-act.html |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

Зур Барьер рифы тере организмнар белән барлыкка китерелгән иң зур табигый объект булып тора — аны җиһандан күрергә мөмкин&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ga.gov.au/media/releases/2002/1013133456_20385.jsp|title=Great Barrier Reef: no buried treasure|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071001045912/http://www.ga.gov.au/media/releases/2002/1013133456_20385.jsp|archivedate=2007-10-01|author=Sarah Belfield|date=8 February 2002|publisher=Geoscience Australia (Australian Government)|accessdate=2015-01-22}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.ga.gov.au/media/releases/2002/1013133456_20385.jsp |access-date=2023-05-07 |archive-date=2007-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071001045912/http://www.ga.gov.au/media/releases/2002/1013133456_20385.jsp |dead-url=unfit }}&lt;/ref&gt;. Бу рифның төзелеше миллиардлаган кечкенә генә организмнардан — мәрҗән (коралл) полипларыннан барлыкка килгән&lt;ref name=&quot;billions&quot;&gt;{{Cite web|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1590/is_1_57/ai_65370824|title=Australia's Great Barrier Reef|archiveurl=https://archive.ph/20120708000309/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1590/is_1_57/ai_65370824/|archivedate=2012-07-08|author=Sharon Guynup|date=4 September 2000|publisher=[[:en:Science World (magazine)|Science World]]|accessdate=11 June 2007}}&lt;/ref&gt;.

Ул Кәҗәмөгез тропигыннан башланып Австралия белән [[Яңа Зеландия]]не аеручы Торрес бугазына кадәр төньяктан көньякка кадәр сузыла. Зур Барьер рифның мәйданы [[Бөекбритания]] мәйданынада артык&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;. Аның киңлеге төньяк өлешендә 2 км якын тәшкил итә, ә көньягында — 152 км&lt;ref name=&quot;океаны&quot;&gt;Океаны. Энциклопедический путеводитель. — М.: Махаон, 2007. ISBN 5-18-001089-6&lt;/ref&gt;. Рифларның күпчелеге су астында урнашкан. Ул төньякта материктан 32 км еракта торса, көньякта — 300 км барып җитә&lt;ref name=&quot;древо&quot; /&gt;. Берничә риф мәрҗән утрауларына әйләнгәннәр.

Зур Барьер рифы бик күп төрле тере организмнарның яшәвенә булышлык итә һәм шуңа да 1981 елда [[Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасы|ЮНЕСКО]] аны бөтендөнья мирасы объекты итеп сайлый&lt;ref name=&quot;UNEP&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;GBRWHV&quot;/&gt;. CNN телеканалы аны җиде табигый могҗизасының берсе дип атаган.

Рифларның күпчелеге Диңгезе милли паркы («Great Barrier Reef Marine Park») яклавында тора, аның мәйданы 5 миллионов гектарга җитә. Милли паркка 1979 елда нигез салынган, ЮНЕСКОның бөтендөнья мирасы исемлегенә кертелгән&lt;ref name=&quot;океаны&quot;&gt;Океаны. Энциклопедический путеводитель. — М.: Махаон, 2007. ISBN 5-18-001089-6&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;. Рифлардагы туризм төбәк икътисадының зур өлеше булып тора һәм елына $ 3 млрд керем китерә&lt;ref name=&quot;economics&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0004/5584/gbrmpa_RP84_Measuring_The_Economic_And_Financial_Value_Of_The_GBRMP_2005.pdf|title=Measuring the economic and financial value of the Great Barrier Reef Marine Park|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220525121637/https://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0004/5584/gbrmpa_RP84_Measuring_The_Economic_And_Financial_Value_Of_The_GBRMP_2005.pdf|archivedate=2022-05-25|author=Access Economics Pty Ltd|year=2005|accessdate=2 March 2013}} (PDF)&lt;/ref&gt;. 2012 елның октяберендә Милли фәннәр академиясе бастырып чыгарган тикшерүләр буенча, 1985 елдан алып Зур Барьер рифы аны барлыкка китерүче мәрҗән (коралл) полипларының яртысыннан күберәген югалткан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.washingtonpost.com/national/health-science/great-barrier-reef-has-lost-half-its-corals-since-1985-new-study-says/2012/10/01/c733025c-0bda-11e2-bb5e-492c0d30bff6_story.html?wprss=rss_social-nation-headlines&amp;Post+generic=%3Ftid%3Dsm_twitter_washingtonpost|title=Great Barrier Reef has lost half its corals since 1985, new study says|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220528115557/https://www.washingtonpost.com/national/health-science/great-barrier-reef-has-lost-half-its-corals-since-1985-new-study-says/2012/10/01/c733025c-0bda-11e2-bb5e-492c0d30bff6_story.html?wprss=rss_social-nation-headlines&amp;Post+generic=%3Ftid%3Dsm_twitter_washingtonpost|archivedate=2022-05-28|last=Eilperin|first=Juliet|publisher=The Washington Post|accessdate=1 October 2012}}&lt;/ref&gt;.

== Килеп чыгышы ==
[[Файл:Coral_Outcrop_Flynn_Reef.jpg|сулда|мини]]
Зур Барьер рифның хәзерге үсеш тарихы 8000 елга якын дәвам итә. Иске нигездә һаманда яңа пластлар барлыкка килә. Зур Барьер риф тотрыклы шельф платформасы буйлап үскән&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;.

Рифны барлыкка китерүче мәрҗән тик җылы, сай, үтә күренмәле диңгезе суында үсеш ала. Суның температурасы 17,5&amp;nbsp;°C түбән булырга тиеш түгел (идеаль температура 22-27&amp;nbsp;°C)&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt; һәм аның билгеле тозлылыгы булырга тиеш.

Рифларны барлыкка китерүче мәрҗән булып каты мәрҗәннәр тора, ә рифларның төзелешен эзбиз сөякләре билгели.

== Үзенчәлекләре ==
&lt;!-- [[Файл:Part_of_Great_Barrier_Reef_from_Helicopter.jpg|уңда|мини|Вертолет бортынан су астындагы рифлар бик яхшы күренә]]
--&gt;Рифның күпчелеге 2900 артык аерым рифлардан тора (үлчәмнәре 0,01 км2 дан 100 км2 га кадәр җитә). Аерым рифлар 600 дән артык утрау барлыкка китерүче 540 барьер белән уратып алынган&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;.

Зур Барьер риф һәм материкның яр буе арасында лагуна җәелгән. Лагунның тирәнлеге 100 метрдан сирәк арта.

Лагуна ягында мәрҗәннәрнең үсүе тиз бара, ә дулкыннар биеклеге һәм температурасы экстремаль билгеләргә җиткән урыннарда рифлар күпчелек төзелеш материалларын югалта. Ирекле йөзгән материалларының күбесе рифларга үрмәләсәләр һәм яңа кыялар барлыкка китерәләр, шулай итеп рифта туктаусыз җимерелү һәм тергезелү процесслары бара.

== Биоценоз ==
&lt;!-- [[Файл:Chelmon_rostratus_Kupferstreifen-Pinzettfisch.jpg|уңда|мини|200x200пкс|Күбәләк-балык ''Chelmon rostratus'']]
[[Файл:Turtle06.jpg|мини|Зур Барьер рифында яшел диңгезе ташбакасы яши]]
--&gt;
[[Файл:Hapalochlaena_lunulata.JPG|уңда|мини|249x249пкс|Күпбоҗралы ''Hapalochlaena lunulata'' сигезаягының агуы бер тешләүдән кешене үтерә]]
Зур Барьер риф дөньядагы иң зур экосистема дип санала, чөнки ул мәрҗән полипларының колониясе булып тора. Бу экосистеманың үсеше, материк ярыннан ерак түгел, сай һәм кояш нурларына бай булган су шартларына бәйле. Миллион еллар барча мәрҗән полиплары калдыкларыннан барлыкка килгән мәрҗән утраулары су өстеннән калкалар.

Биредә 400-дән артык мәрҗән төрләре тереклек итә&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;. Аларның күпчелеге каты мәрҗәннәр төрләренә керә. Бу мәрҗәннәрнең төсе кызылдан сап-сарыга кадәр булуы мөмкин. Йомшак мәрҗәннәр дә очрый, аларда эзбиз сөяк урынына склерит дип аталган каты кристаллик структура тора. Склеритлар башка икенче каты һәм сыек матдәдән — горгониннан торган горгонарийларда (Gorgonacea) киң таралганнар. Горгонарийларның күпчелеге ачык төсләре белән аерыла, киң таралганнары — сары, кызылның төрле төсмерләре, кызгылт сарыданкөрәнгә кадәр, кайчакта ак, сирень-пурпур төсләре. 20 метрдан тирәнерәк урында очраган «кара мәрҗән» дип аталганнары да горгонарийларга керә, алар озак вакыт бизәүчеләр булып кулланылган. Диңгез йолдызының ''Acanthaster planci'' төре Зур Барьер рифы мәрҗәннәренең төп дошманы булып тора.

Зур Барьер рифта 1500-гә якын диңгезе балыгы төрләре тереклек итә&lt;ref name=&quot;океаны&quot;&gt;Океаны. Энциклопедический путеводитель. — М.: Махаон, 2007. ISBN 5-18-001089-6&lt;/ref&gt;. Мондый экосистемага максималь яраклашкан күмәк очраучы чын риф балыкларының 500-гә якын төре билгеле. Зур Барьер рифта дөньядагы иң зур балык — кит акуласы, тутыйкош балыкларының күп төрләре, күбәләк-балыклар, муреналар һәм башкалар яши. Риф сулары тирәли китларның берничә төре, күп дельфиннар тереклек итәләр.

Төрле диңгезе яшәүчеләреннән башка рифта 240-тан артык кош төрләре яши&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;. Континенталь рифларда кошларның бик зур төркемнәре (буревестниклар, фаэтоннар, фрегатлар и крачкаларның төрле төрләре) оя коралар. Тагын да рифта актүшле бөркет һәм [[балыкчы карчыга]] очрый.

Шул ук вакытта утрауларда үсемлекләрнең тик 40 төре генә ачыкланган&lt;ref name=&quot;древо&quot;&gt;Планета Земля. Большой барьерный риф // Древо познания: коллекционный журнал. — Marshall Cavendish, 2002. — С. 689—694.&lt;/ref&gt;.

== Үзләштерү тарихы ==
[[Файл:Giant_clam_with_diver.jpg|уңда|мини|200px|Акваланг белән су астында йөзү өчен туристларга бөтен уңайлыклар булдырылган]]
Зур Барьер рифның мәрҗән утрауларын кешеләр моннан инде 40 000 ел элек куллана башлаганнар, бу вакытка Австралияга төп халыкның ата-бабалары килеп урнашуы карый&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0009/2142/Fact_Sheet_04_IPLU.pdf|title=Fact Sheet No. 4 – Aboriginal and Torres Strait Islander People and the Great Barrier Reef. Region|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110601185109/http://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0009/2142/Fact_Sheet_04_IPLU.pdf|archivedate=2011-06-01|author=Great Barrier Reef Marine Park Authority|date=2006 date|accessdate=2015-01-22}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0009/2142/Fact_Sheet_04_IPLU.pdf |access-date=2023-05-07 |archive-date=2007-06-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070614223725/http://www.gbrmpa.gov.au/__data/assets/pdf_file/0009/2142/Fact_Sheet_04_IPLU.pdf |dead-url=unfit }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.reefed.edu.au/home/explorer/hot_topics/gbr_traditional_owners|title=reefED – GBR Traditional Owners|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140211194745/http://www.reefed.edu.au/home/explorer/hot_topics/gbr_traditional_owners|archivedate=2014-02-11|author=Great Barrier Reef Marine Park Authority|accessdate=2015-01-22}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.reefed.edu.au/home/explorer/hot_topics/gbr_traditional_owners |access-date=2023-05-07 |archive-date=2013-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130410055400/http://www.reefed.edu.au/home/explorer/hot_topics/gbr_traditional_owners |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.
1768 елда Луи де Бугенвиль өйрәнүләр экспедициясе вакытында Зур Барьер рифын таба, әммә аның территориясен [[Франция]]га кертү хокукын белдерми кала&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.aims.gov.au/pages/reflib/af25/af25y-01.html|title=A history of exploration and research on the Great Barrier Reef|archiveurl=https://web.archive.org/web/20050719004536/http://www.aims.gov.au/pages/reflib/af25/af25y-01.html|archivedate=2005-07-19|last=Bell|first=Peter|publisher=Australian Institute of Marine Science|accessdate=11 January 2010}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.aims.gov.au/pages/reflib/af25/af25y-01.html |access-date=2023-05-07 |archive-date=2009-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091016034528/http://www.aims.gov.au/pages/reflib/af25/af25y-01.html |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;. 1770 елның 11 июнендә [[Джеймс Кук|Джеймс Кукның]] корабы рифта сайга утыра һәм зур гына зыян алган. Су күтәрелгән вакытта кораб сай урыннан чыга һәм йөзүен дәвам итә. Беренче яшәүгә килүчеләрне Джеймс Кук дип атаганнар, яки соңрак алар аның хөрмәтенә исем алганнар. Джеймс Кук төньякка юлын дәвам иткәндә Лизард утравы янында кораблар аңларлык урын табалар һәм ачык океанга чыга алалар. Ләкин соңрак бу юлны кабатлаучы күп кораблар бәләгә тарыйлар. Бигрәк тә беренче австралия колонистлары [[Һиндстан|Һинд]] һәм [[Кытай]] сәүдә калаларына иң туры юл эзләп биредә һәләкәткә тарыйлар. Моряклар арасында нинди маршрут хәвефсезрәк дигән бәхәс туган: тышкы — Мәрҗән (Коралл) диңгезе буйлап риф аша үтеп, эчке — материкның яры белән риф арасынан. Зур Барьер рифлары тирәсендә баткан корабларның иң билгелесе 1791 елның 29 авгусында баткан HMS ''Pandora'' судносы булып тора. Бу һәләкәттә 35 кеше мәрхүм. 1983 елда HMS ''Pandora'' судносын күнегү өчен Австралиянең Квинсленд штаты музее экспедиция оештыра&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.qm.qld.gov.au/features/pandora/pandora.asp|title=HMS Pandora|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060829085428/http://www.qm.qld.gov.au/features/pandora/pandora.asp|archivedate=2006-08-29|author=Queensland Museum|accessdate=12 October 2006}} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.qm.qld.gov.au/features/pandora/pandora.asp |access-date=2023-05-07 |archive-date=2006-08-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060829085428/http://www.qm.qld.gov.au/features/pandora/pandora.asp |dead-url=unfit }}&lt;/ref&gt;. 1815 елда Чарлз Джеффрис беренче булып корабта материк эченнән Зур Барьер рифы буйлап үткән. Зур Барьер рифының күп өлеше ныклап тикшерелеп, аның картасын төзегәннән соң, тик 1840-елларда гына бу маршрут хәвефсезрәк була башлаган.

XIX гасырда галимнәр рифны җентекләп өйрәнә башлыйлар. Шушы ук вакытта биредә җитеш тормыш эзләп булдыклы кешеләр килеп урнашалар. XIX гасырда [[Лондон]], [[Сингапур]] и [[Һоң Коң|Гонконг]] калаларына Зур Барьер рифта табылган энҗеләр һәм трепанглар озатыла.

== Туризм ==
Хәзерге вакытта Зур Барьер рифының су асты дөньясын үз күзе белән күрергә мөмкинлек тууы биредә бөтен дөньядан кешеләрне җәлеп итә. Рифлар яныннан су асты дөньясын күзәтер өчен кулайлаштырылган махсус таләпләре булган күп ял итү суднолары йөриләр.
Зур Барьер рифының экосистемасы нечкә булганлыктан, аның бөтен урынында да тау эшләре, нефть һәм газ чыгару, сәүдәгәрлек су асты сунарчылыгы тыелган.

Утрауларга килгәч турислар каты шарт үтәргә тиешләр. Су астында аларга рифларга тиергә рөхсәт ителми.

== Куркыныч факторлар ==
Коралл рифларына тропик давыллар зур зыян китерә. Башка табигый факторлар да, шул исәптән коралл полиплары белән тукланучы диңгез йолдызы популяциясенең вакыт-вакыт күтәрелүе дә, аз зыян китерми. 1980 еллар башында бу ерткычлар зур барьерлы рифта көчле җимерүләр китереп чыгара.

Хәзерге вакытта Коралл рифлары кеше эшчәнлегеннән күбрәк зыян күрә. Массакүләм туризм да билгеле куркыныч тудыра. Туристлык инфраструктурасы үсеше белән яр буе диңгез сулары пычрануына китерә.

Глобаль җылыну рифларның яшәешенә тагын бер куркыныч тудыра — төссезләнү. Бу процесс рифларының иң киң таралган һәм аз өйрәнелгән проблемаларының берсе булып тора. Су температурасы гадәттәгедән бер градуска югарырак күтәрелсә, полипларда яшәүче суүсемнәр үлә. Нәтиҗәдә колонияләрдә аксыл участоклар барлыкка килә. Әмма бу урыннарда суүсемнәр бөтенләй юк түгел. Кайбер очракларда зооксантеллларның өлешчә торгызылуы яки яңа төрләре барлыкка килүе мөмкин. Әмма төсе беткән колонияләрнең үсмәве һәм дулкын эшчәнлеге белән җиңелрәк таркалуы ачыкланган. 1997-1998 еллардагы Эль-Ниньо аркасында масшталы күләмдә төсе бетә, бу океанның өстән катламнарының 1,5 °C кадәр озак вакыт җылынуына китерә.&lt;ref&gt;Океаны. Энциклопедический путеводитель; 2007; М.; Махаон; ISBN 5-18-001089-6&lt;/ref&gt;

2013 елның 21 июлендә австро-америкалы бердәм кънегълщр вакытында АКШ-ның 7-нче хәрби-диңгез көчләре флотының McDonnell Douglas AV-8B Harrier II истребительләре ялгыш Зур Барьер рифка дүрт бомба ташлыйлар. Бомбаларның берсе дә шартламый, чөнки алар зарядсыз булганнар&lt;ref&gt;[http://www.vesti.ru/doc.html?id=1108175 Истребители США по ошибке разбомбили Большой Барьерный риф]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://top.rbc.ru/incidents/21/07/2013/866923.shtml Штурмовики ВМС США сбросили бомбы на Большой барьерный риф] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130723104953/http://top.rbc.ru/incidents/21/07/2013/866923.shtml|date=2013-07-23}}&lt;/ref&gt;.

== Галерея ==
{| class=&quot;graytable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
 |+
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Priacanthus_hamrur_2.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Stenopus_hispidus_1.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Zanclus_cornutus.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Common_clownfish.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Choerodon_fasciatus.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 |-
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Acanthurus_lineatus_Flynn_Reef.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Tubastrea_faulkneri.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Pterois_antennata-3.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Triaenodon_obesus.jpg|үзәк|190x190пкс]]
 | width=&quot;25%&quot; |[[Файл:Neopetrolisthes_maculatus_on_Cryptodendrum_adhaesivum.jpg|үзәк|190x190пкс]]
|}

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

== Әдәбият ==

* Барьерный риф // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
* ''Bell P.'' AIMS: The First Twenty-five Years. Townsville: Australian Institute of Marine Science. 1998. ISBN 978-0-642-32212-8.{{Ref-en}}
* Bowen J, Bowen M. The Great Barrier Reef : history, science, heritage. Cambridge : Cambridge University Press. 2002. ISBN 0-521-82430-3.{{Ref-en}}
* ''Coleman N.'' Tauchen und Reisen: Great Barrier Reef, Australien. Delius Klasing, Bielefeld 1997, ISBN 3-7688-1062-3{{Ref-de}}
* ''Done T.'' J. Patterns in the distribution of coral communities across the central Great Barrier Reef. 1982. Coral Reefs 1 (2): 95-107. {{Ref-en}}doi:10.1007/BF00301691. {{Ref-en}}
* ''Doubilet D.'' Great Barrier Reef. National Geographic, Hamburg 2002, 207 S., ISBN 3-934385-83-4.{{Ref-de}}
* ''Hutchings P.'' The Great Barrier Reef: Biology, Environment and Management. Kingsford, Mike; Hoegh-Guldberg, Ove, 2008. CSIRO Publishing. ISBN 978-0-643-09557-1.{{Ref-en}}
* Hopley David. The geomorphology of the Great Barrier Reef: development, diversity, and change. — Cambridge University Press, 2007. — &lt;nowiki&gt;ISBN 0-521-85302-8&lt;/nowiki&gt;.{{Ref-en}}
* ''Lucas P. H. C. et al.'' The outstanding universal value of the Great Barrier Reef World Heritage Area. Great Barrier Reef Marine Park Authority. 1997 ISBN 0-642-23028-5.{{Ref-en}}
* ''Mather P., Bennett, I.'' A Coral Reef Handbook: A Guide to the Geology, Flora and Fauna of the Great Barrier Reef (3rd ed.). Chipping North: Surrey Beatty &amp; Sons Pty Ltd. 1993. ISBN 0-949324-47-7.{{Ref-en}}
* ''McCook L. J., Ayling T., Cappo M., Choat J. H., Evans R. D., De Freitas D. M., Heupel M., Hughes T. P., Jones G. P., Mapstone B., et al.'' Marine Reserves Special Feature: From the Cover: Adaptive management of the Great Barrier Reef: A globally significant demonstration of the benefits of networks of marine reserves.; 2010. PNAS 107, 18278-18285 {{Ref-en}}
* ''Rinaldi R.'' Australien. Enzyklopädie der Unterwasserwelt. Jahr Verlag, Hamburg 1997, ISBN 978-3861322221.{{Ref-de}}
* ''Zell L.'' Diving &amp; Snorkeling. Australia’s Great Barrier Reef. Lonely Planet Publications, ISBN 978-1740591232.{{Ref-de}}

== Документаль фильмнар ==

* ''Australiens Great Barrier Reef.'' Dokumentarfilm, Deutschland, 2003, 43 Min., Buch und Regie: Dirk Steffens, Produktion: ds.tv, ZDF, [http://www.phoenix.de/content/phoenix/die_sendungen/voyages_voyages/504724?datum=2012-08-20 Film-Informationen](недоступная ссылка) von Phoenix.{{Ref-de}}
* ''Australien: Great Barrier Reef in Gefahr.'' Dokumentation (Weltspiegel-Beitrag), Deutschland, 2014, 11:17 Min., Autor: Norbert Lübbers, Produktion: Bayerisches Fernsehen, [http://www.daserste.de/information/politik-weltgeschehen/weltspiegel/sendung/br/australien-riff-100.html Film-Informationen] von ARD.{{Ref-de}}
* ''Great Barrier Reef.'' (OT: ''Great Barrier Reef.'') Folge 1: ''Naturwunder der Superlative.'' Dokumentarfilm, Großbritannien, Australien, 2011, 43 Min., Buch: James Brickell, Richard Fitzpatrick, Regie: James Brickell, Produktion: BBC Earth, Digital Dimensions, Discovery Channel, Nine Network Australia, Polyband, deutsche Erstsendung: 4. Juni 2012 bei ARD, [http://www.daserste.de/information/reportage-dokumentation/erlebnis-erde/sendung/wdr/2012/great-barrier-reef-100.html Film-Informationen] von ARD, [http://www.kino.de/kinofilm/erlebnis-erde-great-barrier-reef-naturwunder-der-superlative/143548 Vorschau] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140413145156/http://www.kino.de/kinofilm/erlebnis-erde-great-barrier-reef-naturwunder-der-superlative/143548 |date=2014-04-13 }}.{{Ref-de}}
* ''Great Barrier Reef. Folge 2: Vom Riff zum Regenwald.'' Dokumentarfilm, Großbritannien, Australien, 2011, 43 Min., Buch: James Brickell, Richard Fitzpatrick, Regie: James Brickell, Produktion: BBC Earth, Digital Dimensions, Discovery Channel, Nine Network Australia, deutsche Erstsendung: 11. Juni 2012 bei ARD, [http://www.daserste.de/information/reportage-dokumentation/erlebnis-erde/sendung/wdr/2012/great-barrier-reef-2-100.html Film-Informationen]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121103215114/http://www.daserste.de/information/reportage-dokumentation/erlebnis-erde/sendung/wdr/2012/great-barrier-reef-2-100.html |date=2012-11-03 }} von АRD.{{Ref-de}}
* ''Great Barrier Reef. Folge 3: Tierische Besucher aus aller Welt.'' Dokumentarfilm, Großbritannien, Australien, 2011, 43 Min., Buch: James Brickell, Richard Fitzpatrick, Regie: James Brickell, Produktion: BBC Earth, Digital Dimensions, Discovery Channel, Nine Network Australia, [http://www.bbcgermany.de/GERMANY/dokumentationen/genre11/sendung_1142.php Film-Informationen] von BBC Germany.{{Ref-de}}

[[Төркем:Тын океан]]
[[Төркем:Австралия географиясе]]</text>
      <sha1>1n8qogvxglr10ru34a07mppdcxb9vm9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Болгария татарлары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>813573</id>
    <revision>
      <id>5969288</id>
      <parentid>4645947</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T03:07:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3335" sha1="8s94mfxjo2c6ryvm8s1f6wrnc2zv28o" xml:space="preserve">{{Халык
|халык = 
|Рәсем = 
|коммент =
|үз аталышы = 
|гомуми сан = 1803 (2001)
|яшәү җире = [[Болгария]]
|үлеп беткән =
|арх = 
|тел = [[кырымтатар теле]], [[татар теле]]
|раса = 
|дин = [[Ислам]]
|тамырдаш = [[татарлар]], [[нугайлар]], [[кырым татарлары]] 
|бүтән халыкка керүе = [[татарлар]], [[кырым татарлары]]  
|кертә =
|чыгуы =
}}
'''Болгария татарлары, Болгария кырым татарлары''' — күбесенчә [[Болгария]]нең [[Добрич]], [[Варна]], [[Балчык (Болгария)|Балчык]], [[Татар-Пазарчык]] шәһәрләрендә таралган милли азчылык. 1853-1856 елләре 60,000 татар [[Болгария]]гә күчеп килгән.&lt;ref&gt;{{Citation |title=архив күчермәсе |url=https://www.no-comment.bg/istoriq-i-proizhod-na-tatarite-v-bylgariq.19691 |access-date=2023-06-25 |archive-date=2023-06-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230625113540/https://www.no-comment.bg/istoriq-i-proizhod-na-tatarite-v-bylgariq.19691 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; 

2001 ел җанисәбе буенча Болгариядә 1803 кеше үзен татар дип күрсәткән,&lt;ref&gt;[http://www.nsi.bg/Census_e/Census_e.htm Census 2001 Final Results]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190107024322/http://www.nsi.bg/Census_e/Census_e.htm|date=7 Ocak 2019}} (Bulgaristan Ulusal İstatistik Enstitüsü) Erişim tarihi: 12.6.2010&lt;/ref&gt; 2021 елда 1129 кеше.

Рәсми булмаган мәгълүматларга караганда, бүген үзен татар дип санаган 20,000'гә якын кеше бар дип исәпләнә. Йөзе киң, күзләренең монголоид формасы, яңак сөякләре дип аталган кеше &quot;чын татар&quot; буларак кабул ителә.&lt;ref&gt;[https://balgarskaetnografia.com/grupi-i-obshtosti/etnicheski-grupi-i-obshtnosti/krimskite-tatari-v-balgaria.html]&lt;/ref&gt; 

[[Татар теле]]ндә  күп кеше сөйләшми, бу проблем [[Румыния]]дә дә күренә.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://tatar-inform.tatar/news/taner-murat-dobrudzha-tatarlaryny-un-yashlek-balalary-tatarcha-irken-s-yl-sh-bel-5082672|title=Танер Мурат: Добруджа татарларының ун яшьлек балалары татарча иркен сөйләшә белә|publisher=Tatar-inform|date=24 April 2018|language=tt}}&lt;/ref&gt; 2011 елга 1372 кеше татарча белгән.&lt;ref&gt;[http://censusresults.nsi.bg/Census/Reports/2/2/R8.aspx Население по местоживеене, възраст и майчин език] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230519054013/https://censusresults.nsi.bg/Census/Reports/2/2/R8.aspx |date=2023-05-19 }} Преброяване 2011 окончателни резултати&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

{{Татарлар}}
[[Төркем:Илләр буенча татарлар]]
[[Төркем:Татарлар]]
[[Төркем:Болгария халыклары]]</text>
      <sha1>8s94mfxjo2c6ryvm8s1f6wrnc2zv28o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Берсерк (манга)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>813930</id>
    <revision>
      <id>5969284</id>
      <parentid>4452197</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T01:56:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13925" sha1="cxnezwac2s8flxujci31w4vp0sop5o3" xml:space="preserve">{{Басма|Авторлар=[[Кэнтаро Миура]] (1989—2021) &lt;br&gt;
[[Кодзи Мори]] (2022 елдан)|Жанр=[[караңгы фэнтези]], [[драма]], [[экшен (киножанр)|экшен]], [[кылыч һәм сихерчелек]]&lt;ref name=&quot;JT&quot;&gt;{{cite book|author=Thompson, Jason|author-link=Jason Thompson (writer)|title=[[Manga: The Complete Guide]]|type=Kindle|date=July 3, 2012|publisher=[[Del Rey Books]]|isbn=978-0-345-53944-1|pages=135–138}}&lt;/ref&gt;|Рәсем=Berserk.png|Имза=Беренче томның тышлыгы}}

'''«Берсерк»''' ({{Lang-ja|ベルセルク}}''Бэрусэруку'') — [[фэнтези]]-[[манга]], авторы — [[Кэнтаро Миура]]. Беренче том 1989 елда басылып чыккан. [[Япония мәдәният министрлыгы]] тарафыннан 2007 елда үткәрелгән сораштыру буенча, барлык вакытларның иң яхшы мангасы арасында 25-нче урында тора&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.japanprobe.com/2007/06/08/the-top-50-manga-series/ |title=The Top 50 Manga Series {{!}} Japan Probe |accessdate=2023-07-14 |archivedate=2026-02-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260217052620/http://www.japanprobe.com/2007/06/08/the-top-50-manga-series/ }}&lt;/ref&gt;. Моннан тыш, манга нигезендә берничә компьютер уены, [[ранобэ]], өч тулы метражлы анимацион фильм һәм 3 аниме-сериал булдырылган. Хәзерге вакытта Япониядә манганың 389 бүлеге басылган (беренче 16сы ''Animal House'' журналында, калган 373се ''[[Young Animal]]'' журналында). Аерым басма 41 [[танкобон]] тәшкил итә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://natalie.mu/comic/news/459105|title=「ベルセルク」41巻本日発売、ニューヨーク・タイムズ、ル・モンド、朝日新聞に広告掲載|access-date=2021-12-24|archive-date=2021-12-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20211223200109/https://natalie.mu/comic/news/459105|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. 2021 елда 150 мең япон катнашында [[TV Asahi]] тавыш бирү нәтиҗәләре буенча, «Берсерк» барлык вакытларның топ-100 мангасында 91 урынны алган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.animatetimes.com/news/details.php?id=1609599746&amp;p=5|title=テレビ朝日『国民15万人がガチで投票!漫画総選挙』ランキング結果まとめ！　栄えある1位に輝く漫画は!?|date=2020-01-03|publisher=Animate Times|accessdate=2021-01-09|lang=ja|archive-date=2021-01-03|archive-url=https://archive.today/20210103112636/https://www.animatetimes.com/news/details.php?id=1609599746&amp;p=5|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

Манга укучылар арасында да, тәнкыйтьчеләр арасында да зур уңыш казанган{{sfn|Clements J., McCarthy H.|2006|pages=55}}. 50 миллионнан артык тираж белән басылган, «Берсерк» [[Гатс (Берсерк)|Гатс]] исемле яллы гаскәринең тормышы турында сөйли. Эшләр [[Урта гасырлар|урта гасыр]] [[Европа|Европасын]] хәтерләткән дөньяда бара. Сюжетның нигезен Гатс тирәсендә булган мистик вакыйгалар һәм аның «Карчыга  бандасы» ({{Lang-ja|鷹の団}} ''Така но Дан'') дип аталган яллы гаскәриләр җитәкчесе [[Гриффит (Берсерк)|Гриффит]] белән мөнәсәбәтләре тәшкил итә. Мангада да, анимеда да бик күп кансызлык бар. Бу сериалны «[[караңгы фэнтези]]»нең классик вәкиле итә&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.themanime.org/viewreview.php?id=57|title=Berserk|author=Ross, Carlos.|date=|work=|publisher=THEM Anime|accessdate=2014-04-13|lang=en|archive-date=2007-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20071025010509/http://www.themanime.org/viewreview.php?id=57|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mirf.ru/serial/luchshie-anime-serialy-fentezi-mistika|title=Лучшие аниме-сериалы: фэнтези и мистика|last=|first=|date=2017-06-21|publisher=«[[Мир фантастики]]»|lang=ru|access-date=2020-02-09|archive-date=2020-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206150332/https://www.mirf.ru/serial/luchshie-anime-serialy-fentezi-mistika|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

2021 елның 6 маенда Кэнтаро Миура 54 яшендә аорта ярылудан вафат була&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20210520035421/https://www.hakusensha.co.jp/information/60696/ 訃報　三浦建太郎先生が逝去されました]&lt;/ref&gt;. Манга тәмамланмаган булып калган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-05-19/berserk-manga-creator-kentarou-miura-passes-away-at-54/.172988|title=Berserk Manga Creator Kentarou Miura Passes Away at 54|access-date=2021-05-20|archive-date=2021-05-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210520090220/https://www.animenewsnetwork.com/news/2021-05-19/berserk-manga-creator-kentarou-miura-passes-away-at-54/.172988|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. 2022 елның 7 июнендә [[Hakusensha]] манга чыгарылышы [[Кодзи Мори]] җитәкчелегендә яңадан башланачагын игълан иткән, сюжет авторның идеяләре һәм комментарийлары нигезендә дәвам ителер&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.hakusensha.co.jp/information/63802/|title=『ベルセルク』再開のお知らせ|date=2022-06-07|website=[[Hakusensha]]|access-date=2022-07-08|lang=ja|archive-date=2022-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20220607042052/https://www.hakusensha.co.jp/information/63802/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

== Дөнья ==
«Берсерк» мангасының уйлап чыгарылган дөньясы якынча XIV—XV гасырлар Европаны хәтерләтә (шулай ук XVI гасыр башындагы күп кенә хәрби киемнәр). Төп эш урыны — Мидланд патшалыгы, ул Тюдор империясе белән чиктәш булган. Алар арасында йөз ел дәвам иткән сугыш барган. Көнчыгышта зур Кушан империясе урнашкан, аның мәдәнияте [[Һинд-Ираннар|Һинд-Иранны]] хәтерләткән. Моннан тыш, тагын берничә кечерәк [[патшалык]]лар, [[графлык]]лар, [[җөмһүрият]]ләр һәм [[Шәһәр-дәүләт|шәһәр-дәүләтләр]] булган. Океанда, Скеллиг утравында, серле Эльфхейм иле урнашкан. Кушаннарны җиңгәннән соң, Мидландта Фалькония шәһәренә нигез салынган. «Берсерк» дөньясында [[магия]] бик аз таралган. Ул Көнчыгышта гына киң таралган булган, анда маглар император Ганишкага буйсынган. Көнбатышта магияне бик аз санлы мәчкәйләр генә белгән. Аларны [[инквизиция]] эзләгән, чөнки сихерчелек Изге Тәхет дине тарафыннан актив рәвештә хөкем ителгән. Чиркәү оешмасы [[Католицизм|католик]] оешмасына охшаш, башлык шулай ук [[Рим папасы|папа]] титулын йөртә, ә резиденция [[Ватикан]] дип атала.

== Төп персонажлар ==
'''Гатс''' ({{Lang-ja|ガッツ}} ''Гатцу'') — манганың төп герое. Озын буйлы, мускуллы, кара чәчле (ак җепле) ир-ат. «Аждаһаларны үтерүче» дигән гаять зур кылыч белән сугыша. «Алтын гасыр» áркасы чорында Гатс — яугир, Лачын отряды капитаны һәм хәрби [[Рейд (хәрби эш)|рейдларны]] җитәкләүче. Шулай ук «кара кылыччы» буларак билгеле, ул — Гриффиттан коточкыч хыянәт өчен үч алырга юлга чыккан ялгыз җен аулаучы. Аның уң күзе һәм сул беләге юк. Сул кулы урынында кечкенә кул пушкасын яшерүче арбалетлы тимер протез кия. «Меңьеллык империянең лачыны» áркасында — дошманнарны да, хуҗасын да үтерә алырдай куркыныч көчкә ия булган Берсеркның сихри хәрби киемнәрен кия. Каскага ярдәм итәр өчен, үч алудан вакытлыча баш тартып, яңа юлдашлары белән бергә Скеллиг утравына китә. Әмма Гатсның көчле булуына карамастан, ул Касканы Гриффиттан коткарып кала алмый.

'''Гриффит''' ({{Lang-ja|グリフィス}} ''Гурифису'') — «Алтын гасыр» áркасы чорында Лачын отряды җитәкчесе. Бик зур амбицияле кеше: аның тормышының төп максаты — үз патшалыгын яулап алу. Һәм моның өчен ул һәркем һәм һәрнәрсәне дә корбан итәргә әзер. Бик чибәр, акыллы һәм астыртын. Кылыч белән бик яхшы сугыша. Хыялларына омтылган кешеләрне хөрмәт итә. Мидлендны үз кулына алырга тырыша, һәм моны мөмкин кадәр кануннарга туры китереп һәм халык арасында абруен югалтмыйча башкарырга омтыла. Мидленд алдындагы хезмәтләре өчен лорд-протектор дәрәҗәсенә ия була. Гатс киткәнгә күрә, Гриффит принцесса Шарлотта белән мәхәббәт бәйләнешләренә керә һәм моның өчен төрмәгә ташланып, кеше кыяфәтен югалта. Азат ителгәннән соң, Бәһелит ярдәмендә Тотылышны чакыра һәм Илаһ Кулының бишенче фәрештәсе — Фемтога әверелә. Гатска хыянәт итеп, аның күз алдында Касканы көчли һәм отрядтагы калган сугышчыларны җеннәргә ашата. Ялган Тотылыш вакытында Хөкем итү манарасында кеше кыяфәтенә ия була. Фәрештәләрдән яңа Лачын отряды туплый. Принцесса Шарлотта аны Мидленд армиясенең җитәкчесе итеп билгели. Халык өчен Гриффит [[мессия]] — «Яктылык лачыны» дип игълан ителә. Кушаннарны һәм Ганишканы тар-мар итеп, үзенең башкаласы Фалькониягә нигез сала. Ай малаена әверелергә сәләтле, ул аңа элек тереләр дөньясына кайтырга мөмкинлек бирә. Шуның ярдәмендә Гриффит Скеллиг утравына үтеп кереп, Касканы урлый.

'''Каска''' ({{Lang-ja|キャスカ}} ''Кясука'') — Лачын отрядындагы бердәнбер кыз, Гриффитның ярдәмчесе һәм беренче урынбасары. Гриффит белән Гатстан соң кылыч белән иң яхшы сугышучы. Гриффит аны коткарганнан соң һәм отрядка кабул иткәннән соң, Каска аңа гашыйк һәм аның өчен барысын да эшләргә әзер була. Гатс «Лачын»нарга алынганнан соң, Каска белән Гатс гел ызгыша башлый. Әмма вакыт узу белән алар дуслаша бара, ә соңыннан йөреп тә китәләр. Манга буенча — отряд һәлак ителгәндә исән калган өч кешенең берсе. Ләкин Тотылышка түзә алмыйча, ул акылын югалта. Аны терелтү өчен Гатска озын сәяхәт ясарга туры килә. Скеллиг утравында аларга эльфлар патшабикәсе ярдәм итә, Каскага хәтерен кайтара. Гриффит тарафыннан урлана.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:Караңгы фэнтези жанрындагы аниме һәм манга]]
[[Төркем:Драма жанрындагы аниме һәм манга]]
[[Төркем:Мангалар]]
[[Төркем:1989 елгы манга]]
[[Төркем:Фэнтези жанрындагы аниме һәм манга]]</text>
      <sha1>cxnezwac2s8flxujci31w4vp0sop5o3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Файл:Г.Х.Терегулов.jpg</title>
    <ns>6</ns>
    <id>814934</id>
    <revision>
      <id>5969181</id>
      <parentid>4106425</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:45:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yousiphh</username>
        <id>32902</id>
      </contributor>
      <origin>5969181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="367" sha1="9cig0p6nfw11e6sxn81qa63s3pf4dct" xml:space="preserve">== Тасвирлама ==
{{Ирексез лицензияле сурәт
 |тасвир        = Гомәр Терегуловның фотосурәте
 |чыганак       = https://vk.com/wall-130649882_5970 
 |ясау вакыты   = билгесез
 |автор         = билгесез
}}
{{PD-old}}
[[Төркем:Сурәтләр:Шәхесләр]]</text>
      <sha1>9cig0p6nfw11e6sxn81qa63s3pf4dct</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969182</id>
      <parentid>5969181</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:46:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yousiphh</username>
        <id>32902</id>
      </contributor>
      <comment>Этот файл теперь находится на Wikimedia Commons в https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Г.Х.Терегулов.jpg (перемещён с помощью FileImporter).</comment>
      <origin>5969182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="404" sha1="te49tcf2z9sdmcqmk7gu2tetu5rqdw4" xml:space="preserve">== Тасвирлама ==
{{Ирексез лицензияле сурәт
 |тасвир        = Гомәр Терегуловның фотосурәте
 |чыганак       = https://vk.com/wall-130649882_5970 
 |ясау вакыты   = билгесез
 |автор         = билгесез
}}
{{PD-old}}
[[Төркем:Сурәтләр:Шәхесләр]]
{{NCT|Г.Х.Терегулов.jpg}}</text>
      <sha1>te49tcf2z9sdmcqmk7gu2tetu5rqdw4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Файл:Г.Х.Терегулов 1.jpg</title>
    <ns>6</ns>
    <id>814935</id>
    <revision>
      <id>5969183</id>
      <parentid>4106426</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:49:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yousiphh</username>
        <id>32902</id>
      </contributor>
      <origin>5969183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="435" sha1="6hnxujgb6iiyevm42p78njv3nvyr7ws" xml:space="preserve">== Тасвирлама ==
{{Ирексез лицензияле сурәт
 |тасвир        = Гомәр Терегуловның фотосурәте
 |чыганак       = http://protatarstan.ru/news/mangelek-kyimmatlartarix/xaklykka-anyn-fida-ituce-idealist-gomar-teregulov 
 |ясау вакыты   = билгесез
 |автор         = билгесез
}}
{{PD-old}}
[[Төркем:Сурәтләр:Шәхесләр]]</text>
      <sha1>6hnxujgb6iiyevm42p78njv3nvyr7ws</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969184</id>
      <parentid>5969183</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:49:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yousiphh</username>
        <id>32902</id>
      </contributor>
      <comment>Этот файл теперь находится на Wikimedia Commons в https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Г.Х.Терегулов_1.jpg (перемещён с помощью FileImporter).</comment>
      <origin>5969184</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="474" sha1="e1qole7xvcyq2ztb7q1jd2pxc19ovp8" xml:space="preserve">== Тасвирлама ==
{{Ирексез лицензияле сурәт
 |тасвир        = Гомәр Терегуловның фотосурәте
 |чыганак       = http://protatarstan.ru/news/mangelek-kyimmatlartarix/xaklykka-anyn-fida-ituce-idealist-gomar-teregulov 
 |ясау вакыты   = билгесез
 |автор         = билгесез
}}
{{PD-old}}
[[Төркем:Сурәтләр:Шәхесләр]]
{{NCT|Г.Х.Терегулов 1.jpg}}</text>
      <sha1>e1qole7xvcyq2ztb7q1jd2pxc19ovp8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Адам Кадыйров</title>
    <ns>0</ns>
    <id>815509</id>
    <revision>
      <id>5969137</id>
      <parentid>5752947</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18683" sha1="tqswak4gm5yjxyk4jjs39nluroqztzc" xml:space="preserve">{{Шәхес
 | исем = Адам Кадыйров
|рәсем =Адам Кадыров (20-08-2024).jpg  
|рәсем_зурлыгы =
|alt = 
|рәсем язуы = 
|тулы исем = Ада́м Рамза́нович Кады́ров
|һөнәр = 
|туу датасы = 24.11.2007
|туу җире = [[РФ]], {{туу җире| Чечня |Чечняда}} 
|гражданлык =  {{байрак|Россия}} [[РФ]]
|милләт = чечен
|үлем датасы =  
|үлем җире =  
|әти = [[Рамзан Кадыйров]]
|әни = Медни Кадыйрова
|ир =
|хатын = Медни
|балалар = 
|бүләк һәм премияләр = [[Файл:Герой Чеченской Республики.png|20px|Чечня Республикасы Каһарманы - 2023]]&lt;br/&gt;[[Файл:Order Duslik rib.png|40px|Дуслык ордены (Татарстан) - 2023]] [[Файл:Награды Карачаево-Черкесской Республики (лента).png|40px|«Карачай-Чиркәс Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены - 2023]] [[Файл:Орден За заслуги перед Кабардино-балкарской республикой.png|40px|«Кабарда-балкар Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены - 2023]][[Файл:Орден «Даймехкан Сий» (Честь Отечества).png|20px|«Даймехкан Сий» (Ватан Даны) ордены - 2023]]
|сайт = 
|башка мәгълүмат = 
|сурәт=Адам Кадыров (20-08-2024).jpg|image_upright=|image caption=Владимир Путинның Чечняга сәфәре вакытында, 2024 елның 20 августы}}
{{Фш|Кадыйров}}
'''Адам Кадыйров''', Адам Рамзан улы Кадыйров (Ада́м Рамза́нович Кады́ров, ''[[2007 ел]]ның [[24 ноябрь|24 ноябре]], [[РФ]], [[Чечня]]'') ― Чечня Республикасы Башлыгының иминлеген тәэмин итү бүлеге җитәкчесе (2023 елдан)&lt;ref&gt;[https://tatar-inform.tatar/news/cecnyada-kadyirov-ulynyn-nindi-vazifaga-bilgelanue-turynda-aittelar-5878677 Чечняда Кадыйров улының нинди вазифага билгеләнүе турында әйттеләр.] [[Татар-информ]], 5.11.2023&lt;/ref&gt;. Чечня Иминлек Советы Секретаре (2025 елның 21 апреленнән).&lt;br/&gt;
{{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Чечня Республикасы Каһарманы |Чечня Республикасы Каһарманы |d |Q120280700}} (2023). &lt;br/&gt;
Чечня Республикасы Башлыгы [[Рамзан Кадыйров]]ның улы.

== Тәрҗемәи хәле ==
2007 елның 24 ноябрендә [[Рамзан Кадыйров|Рамзан Әхмәт улы]] һәм {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Медни Кадыйрова |Медни Мусаевна |d |Q115207332}} Кадыйровлар гаиләсендә өченче ул (2005 елгы Әхмәт, 2006 елгы Зелимханнан соң) һәм җиденче бала булып туган. Әтисе Рамзан Кадыйров ул вакытта инде Чечня Президенты (2011 елдан Чечня Башлыгы) вазифасында эшли&lt;ref&gt;{{cite web|lang=ru|url=http://www.ramzan-kadyrov.ru/press.php?releases&amp;press_id=1276&amp;month=11&amp;year=2007|title=В честь рождения сына Рамзана Кадырова в Чеченской Республике проходит благотворительная акция|author=|work=ramzan-kadyrov.ru|date=2007-11-28|publisher=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191125161123/http://www.ramzan-kadyrov.ru/press.php?releases|archivedate=2019-11-25|accessdate=2012-11-08|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. 2013 елда алты яшьлек Адам Россиядә иң яшь [[Коръән-хафиз|Коръәнхафиз]] ([[Коръән]]не яттан өйрәнгән кеше) булган&lt;ref&gt;[https://www.stav.kp.ru/daily/27565.5/4833935/ Лучший стрелок и Корана знаток: за что 15-летнему сыну Кадырова дали звание Героя Чечни]&lt;/ref&gt;. Балачактан ук спортның катнаш көрәш төре ({{lang-ru|бои без правил}}) һәм [[бокс]] белән шөгыльләнә, бик яшьли MMA халыкара турнирында дебют ясый, аның катнашындагы көрәшләр Чечня телевидениесендә трансляцияләнә&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.sports.ru/tribuna/blogs/puncher/2912377.html |title=Сыновья Кадырова дерутся и никогда не проигрывают. 13-летнему Адаму отдали победу, когда соперник начал его бить |access-date=2023-04-04 |archive-date=2021-05-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210503000004/https://www.sports.ru/tribuna/blogs/puncher/2912377.html |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;. Берничә көрәшче (алар арасында {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Федор Емельяненко|Фёдор Емельяненко|d|Q205953}}) бу практиканы тәнкыйтьләп чыга, чөнки турнир кагыйдәләре 14 яшьлек көрәшчеләр өчен яшь планкасын күздә тота.

2019 елда 11 яшьлек Адам Кадыйров [[Төркия]]нең «Терелгән Эртогрул» телесериалында эпизодик рольдә уйный&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ria.ru/20190530/1555106521.html|title=11-летний Адам принял участие в съёмках популярного турецкого сериала «Воскресший Эртугрул»|archive-url=https://web.archive.org/web/20190530165839/https://ria.ru/20190530/1555106521.html|archive-date=2019-05-30|access-date=2019-05-30|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

== Никита Журавельне кыйнау ==
2023 елның авгут ае уртасында 15 яшьлек Адам Кадыйров [[Волгоград]]тан [[Грозный]]га тикшерү изоляторына (СИЗО) күчерелгән, 4 майда [[Коръән]]не яндыруда шикләнелүче Никита Журавельне кыйный (яңагына берничә мәртәбә кулы белән суга һәм тезе белән бәрә&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://archive.ph/bPy1D  «Закон военного времени: почему действия Адама Кадырова – это урок для всех предателей Родины».] Патриоты России&lt;/ref&gt;); кыйнау видеосын сентябрь ахырында әтисе Рамзан Кадыйров бөтен халыкка күрсәтә. Әтисе аның бу гамәлен яклап чыккан, улын «барлык мөселманнарның герое» дип атаган һәм 2023 елның 6 октябрендә улына «Чечня герое» исемен биргән&lt;ref&gt;[https://ria.ru/20231006/kadyrov-1901077211.html Сыну Кадырова Адаму присвоили звание героя Чеченской Республики]&lt;/ref&gt;.

Шул вакыйгадан соң Рамзан Кадыйров [[Мәскәү]]гә барып, [[Владимир Путин]] белән очраша һәм ил башкаласында (Көньяк Бутово районында) әтисе ― Чечняның беренче Президенты, [[РФ Каһарманы]] [[Әхмәт Кадыйров]] исемендәге мәчет төзергә фатыйха алып кайта &lt;ref name=&quot;:0&quot;  /&gt;&lt;ref&gt;[https://www.business-gazeta.ru/news/608686     Глава Чечни договорился с Путиным о строительстве мечети в Москве – на улице Кадырова.] Бизнес-Онлайн, 28.09.2023{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.

Чечнядагы шушы хәлләргә карата [[Татарстан Республикасы Дәүләт Советы|Татарстан Дәүләт Советының]] 19 октябрьдә узган утырышында Татарстан депутаты [[Азат Хамаев]] тәнкыйть сүзе әйткәч&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=zJ-NieGBP4E В Госсовете РТ возмутились награждением сына главы Чечни.] [[YouTube]], 0:57&lt;/ref&gt;, [[Татарстан Рәисе]] [[Рөстәм Миңнеханов]] моны «Депутат Азат Хамаевның сүзләре аның шәхси фикере генә һәм республика мөселманнары позициясенә бернинди дә катнашы юк»,― дип тамгалый. Депутат Хамаев  {{comment|хисчән|эмоциональ}} чыгышы өчен гафу үтенә һәм, ул гафу үтенгәннән соң, Татарстан Дәүләт Советы үзенең социаль челтәрләреннән депутат Азат Хамаевның Кадыйровны тәнкыйтьләгән чыгышлы утырыш язмасын алып ташлаган &lt;ref&gt;''Вероника Ваганова, Нурия Фатхуллина, Алина Блинова''. [https://www.business-gazeta.ru/article/611633?ysclid=lo73x3qkkz216437893 Победил «Дуслык»: как Минниханов и Кадыров разрешили «казус Хамаева».] Бизнес-Онлайн, 25.10.2023{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.

== Вазифага билгеләнү ==
* 2023 елның ноябреннән ― Чечня Республикасы Башлыгының (әтисе [[Рамзан Кадыйров]]ның) иминлеген тәэмин итү бүлеге җитәкчесе &lt;ref&gt;''Семен Сонный.'' [https://www.gazeta.ru/social/2023/11/05/17829649.shtml  «Абсолютно закономерно». Адам Кадыров возглавил службу безопасности отца.] Газета.Ru, 5.11.2023{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.
* 2023 елның 29 ноябрендә [[Россия Федерациясе саклану министрлыгы|РФ Саклану министрлыгының]] Шәех Мансур исемендәге батальоны кураторы итеп билгеләнгән&lt;ref name=&quot;:ТАСС&quot;&gt;[https://tass.ru/obschestvo/19405807?ysclid=lpjwah9hu4239488936 Адама Кадырова назначили куратором батальона имени шейха Мансура.] ТАСС, 29.11.2023&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://t.me/adelimkhanov_95/2515  Telegram: Contact @adelimkhanov_95 (Адам Делимханов)]&lt;/ref&gt;.
* 2024 елның апрелендә [[Гудермес]]та урнашкан Владимир Путин исемендәге [[Россия спецназ университеты]] (РУС) кураторы итеп билгеләнгән&lt;ref&gt;[https://www.vedomosti.ru/strana/north_caucasian/news/2024/04/29/1034786-sin-kadirova-naznachen Сын Кадырова Адам назначен куратором университета спецназа в Чечне.] Ведомости, 29.04.2024{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.
* Чечня Иминлек Советы Секретаре (2025 елның 21 апреленнән)&lt;ref name=&quot;meduza-2025&quot;&gt;{{cite web|title=Несовершеннолетний сын Кадырова получил третий пост в Чечне. Теперь он секретарь Совбеза республики|url=https://meduza.io/news/2025/04/23/nesovershennoletniy-syn-kadyrova-poluchil-tretiy-post-v-chechne-teper-on-sekretar-sovbeza-respubliki|website=meduza.io|date=23 апреля 2025}}&lt;/ref&gt;.

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* 2023 ― {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Чечня Республикасы Каһарманы |Чечня Республикасы Каһарманы |d |Q120280700}} 
* 2023 ― [[Дуслык ордены (Татарстан)]] ― ''милләтара һәм динара татулыкны ныгытуга керткән зур өлеше өчен''. Бүләкне егеткә [[Рөстәм Миңнеханов]] шәхсән үзе барып тапшырган&lt;ref&gt;[https://t.me/RKadyrov_95/4038 Telegram: Contact @RKadyrov_95]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://t.me/adelimkhanov_95/2444 Telegram: Contact @adelimkhanov_95]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Власти Татарстана не сообщили ни слова о вручении президентом республики ордена сыну Кадырова|url=https://www.agents.media/vlasti-tatarstana-ne-soobshhili-ni-slova-o-vruchenii-prezidentom-respubliki-ordena-synu-kadyrova/|website=Агентство|date=2023-10-24}}&lt;/ref&gt;. 
* 2023 ― «Карачай-Чиркәс Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены ― ''төбәкара һәм милләтара бердәмлекне үстерүгә, ислам кыйммәтләрен ныгытуга керткән шәхси өлеше өчен''&lt;ref&gt;[https://tatar-inform.tatar/news/karacai-cerkas-respublikasy-baslygy-ramzan-kadyrovnyn-ulyn-orden-belan-bulaklade-5878194 Карачай-Черкас Республикасы башлыгы Рамзан Кадыровның улын орден белән бүләкләде.] [[Татар-информ]]&lt;/ref&gt;
* 2023 ― I дәрәҗә «Өммәт алдындагы казанышлары өчен» ордены (Карачай-Чиркәс мөселманнарының Диния нәзарәте, мөфти [[Исмаил Бердиев]])&lt;ref name=&quot;:Газета.Ru&quot;  /&gt;
* 2023 ― «Кабарда-Балкар Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены ― ''милләтара һәм конфессияара тынычлыкны һәм татулыкны ныгытуга керткән зур өлеше өчен''&lt;ref name=&quot;:Газета.Ru&quot;&gt;''Анастасия Новикова.'' [https://www.gazeta.ru/social/2023/11/08/17839939.shtml  «Адам воспримет это как аванс». Сын Кадырова за месяц получил пять наград и должность.] Газета.Ru, 8.11.2023{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://t.me/RKadyrov_95/4108  Telegram: Contact @RKadyrov_95]&lt;/ref&gt;
* 2023 ― «Даймехкан Сий» («Ватан Даны», Чечня Республикасы Парламентының югары ордены &lt;ref&gt;[https://parlamentchr.ru/uncategorised/orden-dajmekhkan-sij.html Орден «Даймехкан Сий».] Парламент ЧР&lt;/ref&gt;)&lt;ref&gt;[https://www.tatar-inform.ru/news/ministr-dudaev-troim-synovyam-kadyrova-vrucili-vyssii-orden-cecenskogo-parlamenta-5925502 Министр Дудаев: Троим сыновьям Кадырова вручили высший орден чеченского парламента.] [[Татар-информ]], 9.11.2023&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://t.me/akhmeddudaev/2464 Telegram: Contact @akhmeddudaev (Ахмед Дудаев)]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://chechnyatoday.com/news/370176   Ахмат, Эли и Адам Кадыровы награждены орденом «Даймехкан Сий».] ИА Чечня Сегодня, 9.11.2023&lt;/ref&gt;.
* 2023 ― I дәрәҗә «Ислам диненә хезмәт иткән өчен» ордены ― ''ислам динен ныгыту һәм аның кыйммәтләрен саклау эшенә сизелерлек шәхси өлеш керткән өчен''&lt;ref&gt;[https://regnum.ru/news/3846370  Сыну Кадырова вручили орден «За служение религии Ислам» I степени.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231115175210/https://regnum.ru/news/3846370 |date=2023-11-15 }} ИА Регнум, 15.11.2023&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://t.me/akhmeddudaev/2497  Telegram: Contact @akhmeddudaev (Ахмед Дудаев)&lt;/ref&gt;.
* 2023 ― I дәрәҗә «Россия спецназ университетын үстерүгә керткән өлеше өчен» медале&lt;ref&gt;[https://t.me/akhmeddudaev/2503  Telegram: Contact @akhmeddudaev (Ахмед Дудаев)]&lt;/ref&gt;
* 2023 ― «Россиянең хезмәт батырлыгы» ордены - күкрәк билгесе&lt;ref&gt;[https://www.fontanka.ru/2023/11/17/72925928/  Почему сына Кадырова наградили знаком «Трудовая доблесть России»?] Фонтанка.Ру, 17.11.2023&lt;/ref&gt;
* 2023 ― Шәйх Мансур исемендәге батальонның йолдызы (№ 2)&lt;ref name=&quot;:ТАСС&quot;  /&gt;.

== Шәхси тормышы ==
[[2025 ел]]да 17 яшендә өйләнгән. Хатыны Медни, Кадыйровлар гаиләсе кебек үк, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Ахмат-Юрт|Ахмат-Юрттан|d|Q1873736}} (Курчалой районы)&lt;ref&gt;[https://72.ru/text/relations/2025/06/30/75655856/?utm_source=sparrow&amp;utm_medium=239668671&amp;utm_campaign=18233  Сын Кадырова женился в 17 лет: как прошла свадьба.] 72.ру, 30.06.2025 {{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
* [[Әхмәт Кадыйров]], бабасы
* [[Рамзан Кадыйров]], әтисе
* [[Айшат Кадыйрова]], апасы
{{«Дуслык» ордены кавалерлары}}

{{DEFAULTSORT:Кадыйров, Адам}}
[[Төркем:Чечня Республикасы Каһарманнары]]
[[Төркем:Дуслык ордены (Татарстан) кавалерлары]]
[[Төркем:Карачай-Чиркәс Республикасы алдындагы казанышлары өчен ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Кабарда-Балкар Республикасы алдындагы казанышлары өчен ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Ватан Даны ордены кавалерлары]]</text>
      <sha1>tqswak4gm5yjxyk4jjs39nluroqztzc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айшат Кадыйрова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>815532</id>
    <revision>
      <id>5969154</id>
      <parentid>5526039</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:51:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23896" sha1="ggsfv7hgfy6lgubhaao1alxldeedw1a" xml:space="preserve">{{Дәүләт эшлеклесе
 | исем           = Айшат Рамзановна Кадыйрова
 | тулы исем      = 
 | рәсем          = 
| рәсем зурлыгы  = 
 | подпись        = 
 | титул          = {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Чечня Республикасы Мәдәният министрлыгы|Чечня мәдәният министры|d|Q16676553}}
 | флаг           = 
 | чорбаш         = [[2021 ел]]ның [[28 октябрь|28 октябре]]
 | чоразак        = 
 | аңа кадәр      = Хож-Бауди Буарович Дааев
 | дәвамчысы      = 
 | туу датасы     = 31.12.1998
 | место рождения = [[Россия Федерациясе]], {{туу урыны|Чечня|Чечняда}}, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Курчалой районы|Курчалой районы|d|Q659105}}, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Ахмат-Юрт|Центарой|d|Q1873736}}  
 | үлем датасы    = 
 | үлем урыны     =  
 | династия       = 
 | әти            = [[Рамзан Кадыйров]]
 | мать           = Медни Кадыйрова
 | ире            = Висхан Мацуев
 | супруга        = 
 | балалары       = Юсуф
 | автограф       = 
 }}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Кадыйров}}
'''Айшат Кадыйрова''', Айшат Рамзан кызы Кадыйрова (Айшат Рамзановна Кадырова, ''[[1998 ел]]ның [[31 декабрь|31 декабре]], [[РФ]], [[Чечня]], Курчалой районы, Центарой'') ― Чечня Республикасының вице-премьеры (2023), Чечня Республикасы мәдәният министры (2021 елдан). Чечня Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре (2021) һәм халык артисты (2023). Чечня башлыгы [[Рамзан Кадыйров]]ның кызы.

== Тәрҗемәи хәле ==
1998 елның 31 декабрендә [[Чечня]]ның Курчалой районы Центарой (2018 елдан Ахмат-Юрт) авылында [[Рамзан Кадыйров|Рамзан Әхмәт улы]] һәм {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Медни Кадыйрова|Медни Мусаевна |d |Q115207332}} Кадыйровлар гаиләсендә туган&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.bbc.com/russian/news-58847406|title=22-летняя дочь Кадырова Айшат стала министром культуры Чечни|website=BBC News Русская служба|date=2021-10-08|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062150/https://www.bbc.com/russian/news-58847406|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru-RU|url=https://7sisters.ru/celebrity/149574-ajshat-kadyrova-chto-izvestno-o-docheri-glavy-chechni-kotoraja-v-21-god-stala-zamestitelem-ministra.html|title=Айшат Кадырова: что известно о дочери главы Чечни, которая в 21 год стала заместителем министра|author=Настасья Гарина|website=7Sisters|date=2020-09-03|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062154/https://7sisters.ru/celebrity/149574-ajshat-kadyrova-chto-izvestno-o-docheri-glavy-chechni-kotoraja-v-21-god-stala-zamestitelem-ministra.html|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119062154/https://7sisters.ru/celebrity/149574-ajshat-kadyrova-chto-izvestno-o-docheri-glavy-chechni-kotoraja-v-21-god-stala-zamestitelem-ministra.html}}&lt;/ref&gt;.  Әтисе [[Рамзан Кадыйров]] бу вакытта ([[Беренче Чечен сугышы]]ннан соң) 1996 елдан әтисе, Ичкерия [[мөфти]]е [[Әхмәт Кадыйров|Әхмәт хаҗи Кадыйровның]] ярдәмчесе һәм шәхси тән сакчысы булган&lt;ref name=&quot;lp2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://lenta.ru/lib/14161090/|title=Кадыров, Рамзан Глава Чеченской Республики|website=|publisher=Лентапедия|archive-url=https://web.archive.org/web/20160205001859/https://lenta.ru/lib/14161090/|archive-date=2016-02-05|access-date=2016-02-02|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

Алтынчы сыйныфка кадәр, барлык балалар кебек үк, Айшат гадәти мәктәпкә укырга йөри. Аннары ул ике елга өйдә укуга күчерелә. Көненә тугызар сәгать мөселманнарның изге китабы [[Коръән]]не яттан өйрәнә, нәтиҗәдә [[Коръән-хафиз|хафиз]] була&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://aif.ru/society/people/chto_izvestno_pro_doch_ramzana_kadyrova_ayshat|title=Что известно про дочь Рамзана Кадырова Айшат?|website=aif.ru|date=2020-09-02|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062151/https://aif.ru/society/people/chto_izvestno_pro_doch_ramzana_kadyrova_ayshat|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. Шулай ук [[гарәп теле]]н өйрәнә &lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru-ru|url=https://rus.team/people/kadyrova-ajshat-ramzanovna|title=Кадырова Айшат Рамзановна - Модельер - Биография|website=rus.team|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062413/https://rus.team/people/kadyrova-ajshat-ramzanovna|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. Менә үзе моны ничек искә төшерә:
{{цитата|автор=|Минем янга укытучы килә иде. Башта без [[гарәп теле]]н генә өйрәндек. Гарәп Коръәне ул башка, башка әйтелешле, китапның үз кагыйдәләре һәм билгеләре бар. Бу ― бик зур эш, аңа күп көч кирәк булды. Соңгы [[сүрә]]не тәмамлаган һәм бу хакта әти-әниемә әйткән көнне беркайчан да онытмаячакмын. Аларның күзләрендә шатлык күз яшьләрен күрү иң зур бәхет иде. Димәк, берсе дә юкка түгел&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news-fancy.com/19491-starshaya-doch-kadyrova-vyshla-zamuzh-full.html|title=Старшая дочь Кадырова вышла замуж|website=news-fancy.com|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119181907/https://news-fancy.com/19491-starshaya-doch-kadyrova-vyshla-zamuzh-full.html|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119181907/https://news-fancy.com/19491-starshaya-doch-kadyrova-vyshla-zamuzh-full.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://ria.ru/20170414/1492252637.html|title=Старшая дочь Кадырова вышла замуж|website=РИА Новости|date=20170414T1303|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119164116/https://ria.ru/20170414/1492252637.html|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru-RU|url=https://selflovers.ru/fashion/ajshat-kadyrova-direktor-doma-mody-i-doch-glavy-chechni/|title=Айшат Кадырова - директор дома моды и дочь главы Чечни {{!}} SELFLOVERS|date=2019-09-17|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062416/https://selflovers.ru/fashion/ajshat-kadyrova-direktor-doma-mody-i-doch-glavy-chechni/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.}}

Ә-Х. Кадыйров исемендәге 1нче санлы Ахмат-Юрт мәктәбен тәмамлаганнан соң, [[Чечен дәүләт университеты]]ның (ЧДУ) икътисад факультетына укырга керә һәм тәмамлый&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://lenta.ru/news/2021/10/08/dochkadyr/|title=22-летняя дочь Кадырова стала министром|website=Lenta.RU|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062151/https://lenta.ru/news/2021/10/08/dochkadyr/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.
== Вазифага билгеләнү ==
2021 елның октябрендә Чечня Хөкүмәте башлыгы {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Муслим Хучиев |Муслим Хучиев |d |Q4502627}} тәкъдиме белән Чечня Республикасы мәдәният министры итеп билгеләнә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://mk-chr.ru/mk_gov_front/page/3/page_id/29134|title=Руководство - Министерство культуры Чеченской Республики|website=mk-chr.ru|access-date=2022-01-21|archive-date=2022-01-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20220121121936/https://mk-chr.ru/mk_gov_front/page/3/page_id/29134|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220121121936/https://mk-chr.ru/mk_gov_front/page/3/page_id/29134}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.grozny-inform.ru/news/politic/133374/|title=Новым министром образования и науки ЧР стал Хож-Бауди Дааев {{!}} Информационное агентство &quot;Грозный-Информ&quot;|website=www.grozny-inform.ru|access-date=2022-01-20|archive-date=2022-01-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20220120172930/https://www.grozny-inform.ru/news/politic/133374/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;, аңа кадәр (2020 елның 1 сентябреннән) мәдәният министрының беренче урынбасары вазифасын биләгән&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kavkaz-uzel.eu/articles/353713/|title=Назначение дочери Кадырова в министерство культуры вызвало иронию у пользователей Instagram|author=Кавказский Узел|website=Кавказский Узел|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062415/https://www.kavkaz-uzel.eu/articles/353713/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.myseldon.com/ru/news/index/236753470|title=21-летняя дочь главы Чечни Айшат Кадырова стала замглавы Минкультуры|website=news.myseldon.com|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062415/https://news.myseldon.com/ru/news/index/236753470|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119062415/https://news.myseldon.com/ru/news/index/236753470}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://meduza.io/news/2021/12/25/doch-ramzana-kadyrova-ayshat-nagrazhdena-medalyu-za-zaschitu-prav-cheloveka|title=Дочь Рамзана Кадырова Айшат награждена медалью «За защиту прав человека»|website=Meduza|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062414/https://meduza.io/news/2021/12/25/doch-ramzana-kadyrova-ayshat-nagrazhdena-medalyu-za-zaschitu-prav-cheloveka|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://regnum.ru/news/polit/3051420.html|title=Дочь Рамзана Кадырова назначена первым замминистра культуры Чечни|website=ИА REGNUM|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062151/https://regnum.ru/news/polit/3051420.html|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119062151/https://regnum.ru/news/polit/3051420.html}}&lt;/ref&gt;.

Чечня Республикасы парламенты спикеры {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Мөхәммәт Давытов|Магомед Даудов|d|Q15065736}} беренчеләрдән булып Айшат Кадыйрованың Чечня Республикасы мәдәният министры вазифасына билгеләнүенә аңлатма биргән:
{{цитата|автор=|Айшат Рамзановна – талантлы һәм {{comment|иҗади|креатив}} җитәкче, тырыш һәм искиткеч оештыручы. Моңа Чечен Республикасы мәдәният министрының беренче урынбасары вазифасында ирешкән югары һөнәри нәтиҗәләре һәм казанышлары дәлил&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://tj.sputniknews.ru/20211008/doch-kadyrova-ministr-chechnya-1042729381.html|title=Дочь Кадырова получила должность министра в Чечне|author=Sputnik Таджикистан|website=Sputnik Таджикистан|date=20211008T1900+0500|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062153/https://tj.sputniknews.ru/20211008/doch-kadyrova-ministr-chechnya-1042729381.html|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.}}

Шулай ук Чечня Республикасы Башлыгы [[Рамзан Кадыйров]] Айшат Кадыйрованың республика мәдәният министры вазифасына билгеләнүенә аңлатма биргән:
{{цитата|автор=|Ул [вазифасында] эш булдыра алмаган көнне үк мин [аны эштән азат итү турында приказга] датаны куям һәм аны эштән азат итәм. Ул бу вазифадан китсә, гомерлек  тап калачак, шуңа күрә бу вазифа аның өчен зур җаваплылык&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://news.rambler.ru/politics/47843783-kadyrov-obyasnil-naznachenie-docheri-ministrom-kultury/|title=Кадыров объяснил назначение дочери министром культуры|website=Рамблер/новости|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119181907/https://news.rambler.ru/politics/47843783-kadyrov-obyasnil-naznachenie-docheri-ministrom-kultury/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.}}

2023 елның октябрь аеннан ― Чечня Хөкүмәте рәисенең социаль блок буенча урынбасары (вице-премьер)&lt;ref name=&quot;:gazeta.ru&quot;&gt;''Семен Сонный.'' [https://www.gazeta.ru/social/2023/11/05/17829649.shtml  «Абсолютно закономерно». Адам Кадыров возглавил службу безопасности отца.] Газета.Ru, 5.11.2023{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.

== Санкцияләр ==
Кадыйрова [[Россиянең Украинага бәреп керүе (2022)|Россиянең Украинага басып керүе]] сәбәпле [[АКШ]]ның санкцияләр исемлегенә кертелгән&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=en|url=https://home.treasury.gov/policy-issues/financial-sanctions/recent-actions/20220915|title=Russia-related Designations; Issuance of Russia-related General License and Frequently Asked Questions; Zimbabwe-related Designation, Removals and Update; Libya-related Designation Update|website=U.S. Department of the Treasury|access-date=2022-09-20|archive-date=2022-09-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220919223629/https://home.treasury.gov/policy-issues/financial-sanctions/recent-actions/20220915|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;, шулай ук Firdaws сәүдә йорты да санкцияләргә эләккән&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.currenttime.tv/a/v-rasshirennyy-sanktsionnyy-spisok-ssha-popali-semya-kadyrova-detskiy-ombudsmen-i-bankiry/32035528.html|title=В расширенный санкционный список США попали семья Кадырова, детский омбудсмен и банкиры|website=Настоящее Время|access-date=2023-02-10|archive-date=2023-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20230210002341/https://www.currenttime.tv/a/v-rasshirennyy-sanktsionnyy-spisok-ssha-popali-semya-kadyrova-detskiy-ombudsmen-i-bankiry/32035528.html|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. 2022 елның 16 декабрендә [[Европа Берлеге]]нең санкцияләр исемлегенә кертелә &lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.currenttime.tv/a/es-devyatyy-paket-sanktsiy/32179893.html|title=ЕС утвердил девятый пакет санкций против России. В списке запрет на вещание для Первого канала, &quot;России 1&quot;, НТВ и РЕН ТВ|website=Настоящее Время|access-date=2022-12-22|archive-date=2022-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221217031257/https://www.currenttime.tv/a/es-devyatyy-paket-sanktsiy/32179893.html|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;. Элегрәк [[Япония]]нең санкцияләр исемлегенә кертелгән булган&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://www.rbc.ru/politics/07/10/2022/633fb80a9a79472b653b286d|title=Япония ввела санкции против родственников Кадырова и Шойгу|website=РБК|access-date=2022-12-21|archive-date=2022-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20221125214715/https://www.rbc.ru/politics/07/10/2022/633fb80a9a79472b653b286d|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;.

== Гаилә хәле ==
2017 ел башында, 18 яшендә, кияүгә чыккан&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://lenta.ru/news/2017/04/14/aishat/|title=Дочь Кадырова вышла замуж после двух недель знакомства с женихом|website=Lenta.RU|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062419/https://lenta.ru/news/2017/04/14/aishat/|deadlink=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru-RU|url=https://ru.hellomagazine.com/zvezdy/novosti-o-zvezdakh/20226-18letnyaya-dochy-ramzana-kadyrova-vyshla-zamuzh.html|title=18-летняя дочь Рамзана Кадырова вышла замуж|website=HELLO! Russia|date=2017-04-14|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119062153/https://ru.hellomagazine.com/zvezdy/novosti-o-zvezdakh/20226-18letnyaya-dochy-ramzana-kadyrova-vyshla-zamuzh.html|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119062153/https://ru.hellomagazine.com/zvezdy/novosti-o-zvezdakh/20226-18letnyaya-dochy-ramzana-kadyrova-vyshla-zamuzh.html}}&lt;/ref&gt;. Ире ― Висхан Зелимхаевич Мацуев, эчке эшләр органнары хезмәткәре, полиция лейтенанты, 2023 елдан Чечняның вице-премьеры һәм авыл хуҗалыгы министры&lt;ref name=&quot;:gazeta.ru&quot;  /&gt;.

Уллары Юсуф. Гаиләсе белән Чечня Республикасы башкаласы [[Грозный]] шәһәрендә, Чечня Башлыгы [[Рамзан Кадыйров]] резиденциясеннән ерак түгел яшиләр&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

Айшат төрле илләргә сәяхәт итәргә ярата. Аның яраткан шәһәрләре ― [[Мәккә]], [[Мәдинә]] һәм [[Париж]]. Музыка тыңларга ярата, чит ил һәм милли музыканы өстен күрә. Шулай ук ул спорт белән шөгыльләнергә ярата, аерым алганда йөгерү һәм йөзү белән шөгыльләнә&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.myseldon.com/ru/news/index/264501244|title=Дочь Кадырова награждена медалью «За защиту прав человека»|website=news.myseldon.com|access-date=2022-01-19|archive-date=2022-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20220119181905/https://news.myseldon.com/ru/news/index/264501244|deadlink=no|accessdate=2023-10-28|archivedate=2022-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220119181905/https://news.myseldon.com/ru/news/index/264501244}}&lt;/ref&gt;.

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* 2021 – Чечня Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://chechnya.gov.ru/wp-content/uploads/documents/287-5.pdf |title=Указ Главы Чеченской Республики от 28 декабря 2021 года № 287 |access-date=2022-08-13 |archive-date=2022-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124192905/http://chechnya.gov.ru/wp-content/uploads/documents/287-5.pdf |deadlink=no |accessdate=2023-10-28 |archivedate=2022-01-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220124192905/http://chechnya.gov.ru/wp-content/uploads/documents/287-5.pdf }}&lt;/ref&gt; 
* 2022 – Кадыйров ордены&lt;ref&gt;[https://chechnya.gov.ru/wp-content/uploads/documents/111-11.pdf Указ Главы Чеченской Республики от 23 июня 2022 года № 111]{{Deadlink|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* 2022 – Дуслык ордены ([[Донецк Халык Җөмһүрияте|Донецк Халык Республикасы]]) &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://tass.ru/obschestvo/16070127 |title=Пушилин вручил орден дружбы министру культуры Чечни |access-date=2022-10-19 |archive-date=2022-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221017235918/https://tass.ru/obschestvo/16070127 |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;
* 2023 – Чечня Республикасының халык артисты
* 2023 – Икенче дәрәҗә [[Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены|Ватан алдындагы казанышлары өчен орденының]] медале ― ''Ватан мәдәнияте һәм сәнгате үсешендәге  казанышлары, күпьеллык нәтиҗәле иҗади эшчәнлеге өчен''&lt;ref&gt;[http://publication.pravo.gov.ru/document/0001202309040005?index=6 Указ Президента Российской Федерации от 4 сентября 2023 года № 651 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»]&lt;/ref&gt;
* медальләр

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

{{DEFAULTSORT:Кадыйрова, Айшат}}
[[Төркем:II дәрәҗә «Ватан алдында казанышлар өчен» орденының медале белән бүләкләнгәннәр]]
[[Төркем:Әхмәт Кадыйров исемендәге орден кавалерлары]]
[[Төркем:Чечня министрлары]]
[[Төркем:Чечен университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Чечняның атказанган мәдәният хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Чечняның халык артистлары]]
[[Төркем:Шәхесләр:Украинадагы низаг аркасында шәхси санкцияләргә дучар булганнары]]</text>
      <sha1>ggsfv7hgfy6lgubhaao1alxldeedw1a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Руслан Саберов</title>
    <ns>1</ns>
    <id>816858</id>
    <revision>
      <id>5969308</id>
      <parentid>4418344</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T07:45:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Frhdkazan</username>
        <id>3171</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Deletion requests */ +</comment>
      <origin>5969308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3772" sha1="kr6xsygo9humakbb703imahba028mwt" xml:space="preserve">== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел @Il Nur [[Махсус:Кертемнәр/176.195.44.217|176.195.44.217]] 3 фев 2024, 21:31 (UTC)

== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 03:48 (UTC)

== Саберов Руслан ==

Сез башка спамерлар аркасында бу Шаблонны куя алмыйсыз, ни өчен автор башкалар өчен җаваплы булырга тиеш? Ул бернинди начарлык эшләмәде, Сез хатаны аргументларсыз ясыйсыз, журналда төрле айпи адресы һәм ул бер үк кеше түгел. Автор татар Википедиясендә бернәрсә дә бозмады, сезнең игътибарыгызны юнәлтәм, миндә аның ватылуына дәлилләр бар [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 04:04 (UTC)

== Deletion requests ==

ttWP's local [[Википедия:Әһәмиятлелек|notability]] and [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|reliable sources policy]] criteria [[Кулланучы_бәхәсе:Frhdkazan#Руслан_Саберов|take precedence]] in ttWP. Whoever wants to affect these is welcome to learn writing in Tatar language without machine translation, start regularly contributing locally valuable content into Tatar Wikipedia in non-machine-translated way and otherwise engage in ttWP community life in Tatar. 

External opinions in these matters mean nothing, even if universally shared by all Wikimedia project communities or by some folks on Meta. [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 25 апр 2025, 09:02 (UTC)

:Local admins [[Кулланучы_бәхәсе:Ilnur_efende/Архив/Архив6#Руслан_Саберов|confirmed]] the page content meeting [[Википедия:Әһәмиятлелек|local notability]] and reliable [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|sources policies]] back in Nov. 2023. Thus repeat external efforts to delete this or other locally appropriate content under any pretext without previous consent by local community consent unacceptable -- see related warnings to repeat offending global stewards: [[Бәхәс:Хелленик_математика_җәмгыяте#Нигезсез_бетерүчәнлек|WikiBayer]] &amp; [[Кулланучы_бәхәсе:Johannnes89|Johannnes89]]. Thank you. --[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 24 июн 2026, 07:45 (UTC)</text>
      <sha1>kr6xsygo9humakbb703imahba028mwt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969309</id>
      <parentid>5969308</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:09:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-35281-15</username>
        <id>61312</id>
      </contributor>
      <comment>/* The fish rots from the head */ яңа бүлек</comment>
      <origin>5969309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4557" sha1="t05mt51zu4bim5y53m0bq1phzgjsgcv" xml:space="preserve">== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел @Il Nur [[Махсус:Кертемнәр/176.195.44.217|176.195.44.217]] 3 фев 2024, 21:31 (UTC)

== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 03:48 (UTC)

== Саберов Руслан ==

Сез башка спамерлар аркасында бу Шаблонны куя алмыйсыз, ни өчен автор башкалар өчен җаваплы булырга тиеш? Ул бернинди начарлык эшләмәде, Сез хатаны аргументларсыз ясыйсыз, журналда төрле айпи адресы һәм ул бер үк кеше түгел. Автор татар Википедиясендә бернәрсә дә бозмады, сезнең игътибарыгызны юнәлтәм, миндә аның ватылуына дәлилләр бар [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 04:04 (UTC)

== Deletion requests ==

ttWP's local [[Википедия:Әһәмиятлелек|notability]] and [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|reliable sources policy]] criteria [[Кулланучы_бәхәсе:Frhdkazan#Руслан_Саберов|take precedence]] in ttWP. Whoever wants to affect these is welcome to learn writing in Tatar language without machine translation, start regularly contributing locally valuable content into Tatar Wikipedia in non-machine-translated way and otherwise engage in ttWP community life in Tatar. 

External opinions in these matters mean nothing, even if universally shared by all Wikimedia project communities or by some folks on Meta. [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 25 апр 2025, 09:02 (UTC)

:Local admins [[Кулланучы_бәхәсе:Ilnur_efende/Архив/Архив6#Руслан_Саберов|confirmed]] the page content meeting [[Википедия:Әһәмиятлелек|local notability]] and reliable [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|sources policies]] back in Nov. 2023. Thus repeat external efforts to delete this or other locally appropriate content under any pretext without previous consent by local community consent unacceptable -- see related warnings to repeat offending global stewards: [[Бәхәс:Хелленик_математика_җәмгыяте#Нигезсез_бетерүчәнлек|WikiBayer]] &amp; [[Кулланучы_бәхәсе:Johannnes89|Johannnes89]]. Thank you. --[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 24 июн 2026, 07:45 (UTC)

== The fish rots from the head ==

Балык һәрвакыт башыннан чери. Frhdkazn әле болай кыйлана. Алга таба нәрсә көтәргә? Байлыкка омтылган, ялкау кешеләр картлык көннәрендә свалкадан чүп-чар җыеп, торган квартирларын белән дыңгычлап тутыралар. Бу &quot;админ&quot; җитәкчелегендә болай да 90% язылган мәкаләләр я боткоюлар, я адәм укымаслык автотәрҗемәдән тора. [[Махсус:Кертемнәр/&amp;#126;2026-35281-15|&amp;#126;2026-35281-15]] ([[Кулланучы бәхәсе:&amp;#126;2026-35281-15|фикер алышу]]) 24 июн 2026, 08:09 (UTC)</text>
      <sha1>t05mt51zu4bim5y53m0bq1phzgjsgcv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969311</id>
      <parentid>5969309</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:13:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-35281-15</username>
        <id>61312</id>
      </contributor>
      <comment>/* The fish rots from the head */</comment>
      <origin>5969311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4703" sha1="1t7wvoc96irh2qd58uddqlaaft4k49i" xml:space="preserve">== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел @Il Nur [[Махсус:Кертемнәр/176.195.44.217|176.195.44.217]] 3 фев 2024, 21:31 (UTC)

== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 03:48 (UTC)

== Саберов Руслан ==

Сез башка спамерлар аркасында бу Шаблонны куя алмыйсыз, ни өчен автор башкалар өчен җаваплы булырга тиеш? Ул бернинди начарлык эшләмәде, Сез хатаны аргументларсыз ясыйсыз, журналда төрле айпи адресы һәм ул бер үк кеше түгел. Автор татар Википедиясендә бернәрсә дә бозмады, сезнең игътибарыгызны юнәлтәм, миндә аның ватылуына дәлилләр бар [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 04:04 (UTC)

== Deletion requests ==

ttWP's local [[Википедия:Әһәмиятлелек|notability]] and [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|reliable sources policy]] criteria [[Кулланучы_бәхәсе:Frhdkazan#Руслан_Саберов|take precedence]] in ttWP. Whoever wants to affect these is welcome to learn writing in Tatar language without machine translation, start regularly contributing locally valuable content into Tatar Wikipedia in non-machine-translated way and otherwise engage in ttWP community life in Tatar. 

External opinions in these matters mean nothing, even if universally shared by all Wikimedia project communities or by some folks on Meta. [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 25 апр 2025, 09:02 (UTC)

:Local admins [[Кулланучы_бәхәсе:Ilnur_efende/Архив/Архив6#Руслан_Саберов|confirmed]] the page content meeting [[Википедия:Әһәмиятлелек|local notability]] and reliable [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|sources policies]] back in Nov. 2023. Thus repeat external efforts to delete this or other locally appropriate content under any pretext without previous consent by local community consent unacceptable -- see related warnings to repeat offending global stewards: [[Бәхәс:Хелленик_математика_җәмгыяте#Нигезсез_бетерүчәнлек|WikiBayer]] &amp; [[Кулланучы_бәхәсе:Johannnes89|Johannnes89]]. Thank you. --[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 24 июн 2026, 07:45 (UTC)

== The fish rots from the head ==

Балык һәрвакыт башыннан чери. Frhdkazn әле болай кыйлана. Алга таба нәрсә көтәргә? Байлыкка омтылган, ялкау кешеләр картлык көннәрендә свалкадан чүп-чар җыеп, торган квартирларын дыңгычлап тутыралар. Бу &quot;админ&quot; җитәкчелегендә болай да 90% язылган мәкаләләр я боткоюлар, я адәм укымаслык автотәрҗемәдән тора. Монда номаль атмосфера булса, әллә кайчан артына тибеп яңа кешене сайлап куярлар иде. [[Махсус:Кертемнәр/&amp;#126;2026-35281-15|&amp;#126;2026-35281-15]] ([[Кулланучы бәхәсе:&amp;#126;2026-35281-15|фикер алышу]]) 24 июн 2026, 08:09 (UTC)</text>
      <sha1>1t7wvoc96irh2qd58uddqlaaft4k49i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969312</id>
      <parentid>5969311</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:13:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-35281-15</username>
        <id>61312</id>
      </contributor>
      <comment>/* The fish rots from the head */</comment>
      <origin>5969312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4705" sha1="kgz2zr0h7x8mtdotm8aap8j386wk364" xml:space="preserve">== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел @Il Nur [[Махсус:Кертемнәр/176.195.44.217|176.195.44.217]] 3 фев 2024, 21:31 (UTC)

== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 03:48 (UTC)

== Саберов Руслан ==

Сез башка спамерлар аркасында бу Шаблонны куя алмыйсыз, ни өчен автор башкалар өчен җаваплы булырга тиеш? Ул бернинди начарлык эшләмәде, Сез хатаны аргументларсыз ясыйсыз, журналда төрле айпи адресы һәм ул бер үк кеше түгел. Автор татар Википедиясендә бернәрсә дә бозмады, сезнең игътибарыгызны юнәлтәм, миндә аның ватылуына дәлилләр бар [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 04:04 (UTC)

== Deletion requests ==

ttWP's local [[Википедия:Әһәмиятлелек|notability]] and [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|reliable sources policy]] criteria [[Кулланучы_бәхәсе:Frhdkazan#Руслан_Саберов|take precedence]] in ttWP. Whoever wants to affect these is welcome to learn writing in Tatar language without machine translation, start regularly contributing locally valuable content into Tatar Wikipedia in non-machine-translated way and otherwise engage in ttWP community life in Tatar. 

External opinions in these matters mean nothing, even if universally shared by all Wikimedia project communities or by some folks on Meta. [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 25 апр 2025, 09:02 (UTC)

:Local admins [[Кулланучы_бәхәсе:Ilnur_efende/Архив/Архив6#Руслан_Саберов|confirmed]] the page content meeting [[Википедия:Әһәмиятлелек|local notability]] and reliable [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|sources policies]] back in Nov. 2023. Thus repeat external efforts to delete this or other locally appropriate content under any pretext without previous consent by local community consent unacceptable -- see related warnings to repeat offending global stewards: [[Бәхәс:Хелленик_математика_җәмгыяте#Нигезсез_бетерүчәнлек|WikiBayer]] &amp; [[Кулланучы_бәхәсе:Johannnes89|Johannnes89]]. Thank you. --[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 24 июн 2026, 07:45 (UTC)

== The fish rots from the head ==

Балык һәрвакыт башыннан чери. Frhdkazn әле болай кыйлана. Алга таба нәрсә көтәргә? Байлыкка омтылган, ялкау кешеләр картлык көннәрендә свалкадан чүп-чар җыеп, торган квартирларын дыңгычлап тутыралар. Бу &quot;админ&quot; җитәкчелегендә болай да 90% язылган мәкаләләр я боткоюлар, я адәм укымаслык автотәрҗемәдән тора. Монда нормаль атмосфера булса, әллә кайчан артына тибеп яңа кешене сайлап куярлар иде. [[Махсус:Кертемнәр/&amp;#126;2026-35281-15|&amp;#126;2026-35281-15]] ([[Кулланучы бәхәсе:&amp;#126;2026-35281-15|фикер алышу]]) 24 июн 2026, 08:09 (UTC)</text>
      <sha1>kgz2zr0h7x8mtdotm8aap8j386wk364</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969316</id>
      <parentid>5969312</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T08:17:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-35281-15</username>
        <id>61312</id>
      </contributor>
      <comment>/* The fish rots from the head */</comment>
      <origin>5969316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4716" sha1="l4ho3aej9ik1vbknwlhbkxvl8ctrxnj" xml:space="preserve">== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел @Il Nur [[Махсус:Кертемнәр/176.195.44.217|176.195.44.217]] 3 фев 2024, 21:31 (UTC)

== Рслан Саберов  ==

Шаблонны бетерүне сорыйм ул спам , Саберов Руслан бу спам түгел. Шаблон куйган кеше Татар Википедиясе турында белми, саберов Русланны коткаруны сорыйм. Мәкалә кагыйдәләрне бозмый автор намус белән яза һәм башкаларның спамы өчен җавап бирергә тиеш түгел бу гадел түгел [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 03:48 (UTC)

== Саберов Руслан ==

Сез башка спамерлар аркасында бу Шаблонны куя алмыйсыз, ни өчен автор башкалар өчен җаваплы булырга тиеш? Ул бернинди начарлык эшләмәде, Сез хатаны аргументларсыз ясыйсыз, журналда төрле айпи адресы һәм ул бер үк кеше түгел. Автор татар Википедиясендә бернәрсә дә бозмады, сезнең игътибарыгызны юнәлтәм, миндә аның ватылуына дәлилләр бар [[Кулланучы:TatarLove|TatarLove]] ([[Кулланучы бәхәсе:TatarLove|бәхәс]]) 4 фев 2024, 04:04 (UTC)

== Deletion requests ==

ttWP's local [[Википедия:Әһәмиятлелек|notability]] and [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|reliable sources policy]] criteria [[Кулланучы_бәхәсе:Frhdkazan#Руслан_Саберов|take precedence]] in ttWP. Whoever wants to affect these is welcome to learn writing in Tatar language without machine translation, start regularly contributing locally valuable content into Tatar Wikipedia in non-machine-translated way and otherwise engage in ttWP community life in Tatar. 

External opinions in these matters mean nothing, even if universally shared by all Wikimedia project communities or by some folks on Meta. [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 25 апр 2025, 09:02 (UTC)

:Local admins [[Кулланучы_бәхәсе:Ilnur_efende/Архив/Архив6#Руслан_Саберов|confirmed]] the page content meeting [[Википедия:Әһәмиятлелек|local notability]] and reliable [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|sources policies]] back in Nov. 2023. Thus repeat external efforts to delete this or other locally appropriate content under any pretext without previous consent by local community consent unacceptable -- see related warnings to repeat offending global stewards: [[Бәхәс:Хелленик_математика_җәмгыяте#Нигезсез_бетерүчәнлек|WikiBayer]] &amp; [[Кулланучы_бәхәсе:Johannnes89|Johannnes89]]. Thank you. --[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 24 июн 2026, 07:45 (UTC)

== The fish rots from the head ==

Балык һәрвакыт башыннан чери. Frhdkazn әле болай кыйлана. Алга таба нәрсә көтәргә? Байлыкка омтылган, ләкин ялкау кешеләр картлык көннәрендә свалкадан чүп-чар җыеп, торган квартирларын дыңгычлап тутыралар. Бу &quot;админ&quot; җитәкчелегендә болай да 90% язылган мәкаләләр я боткоюлар, я адәм укымаслык автотәрҗемәдән тора. Монда нормаль атмосфера булса, әллә кайчан артына тибеп яңа кешене сайлап куярлар иде. [[Махсус:Кертемнәр/&amp;#126;2026-35281-15|&amp;#126;2026-35281-15]] ([[Кулланучы бәхәсе:&amp;#126;2026-35281-15|фикер алышу]]) 24 июн 2026, 08:09 (UTC)</text>
      <sha1>l4ho3aej9ik1vbknwlhbkxvl8ctrxnj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Магомед Рамазанов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>818400</id>
    <revision>
      <id>5969244</id>
      <parentid>5753005</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:24:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mahamadi Baza</username>
        <id>55728</id>
      </contributor>
      <origin>5969244</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5716" sha1="oq0m2mb8jg0ensk04ykicgn4lttodb9" xml:space="preserve">{{Хаталар}}{{Фш|Рамазанов}}{{Язучы|Исем=Магомед Рамазанов|Оригинал телендә=|Фото=|Киңлек=180|Рәсем язуы=|Тугач бирелгән исеме=[[Годоберин теле|годоб]]. ''Лабазанхандув Мусалощув МахIамади''|Псевдонимнар=|Туу датасы=27.03.1936|Туу урыны=[[ССРБ]], [[РСФСР]], {{Туу җире|Дагстан АССР|Дагстанда}}, [[Ботлих районы]], [[Түбән Инхело]]|Үлем датасы=7.05.2008|Үлем урыны=[[Россия]], [[Дагстан]], [[Хасавюрт районы]], [[Могилёвское (авыл)|Могилёвское]]|Ватандашлык={{байрак|СССР}} [[СССР]]&lt;br/&gt;{{байрак|Россия}} [[РФ]]|Эшчәнлек төре=[[язучы]]|Иҗат итү еллары=1980 – 2008|Юнәлеш=проза, драматургия, публицистика|Жанр=повесть, хикәя|Иҗат итү теле=[[рус теле]]|Дебют=1980 ― «Озын көн»|Премияләр=|Бүләкләр=|Имза=|Сайт=}}'''Магомед Мусалаевич Рамазанов''' ([[Годоберин теле|годоб.]] ''Лабазанхандув Мусалощув МахIамади''; ''[[1936 ел]]ның [[27 март]]ы, [[ССРБ]], [[РСФСР]], Дагстан АССР, Ботлих районы, Түбән Инхело — [[2008 ел]]ның [[7 май]]ы, [[Россия]], [[Дагстан]], Хасавюрт районы, Могилёвское''&lt;ref&gt;[https://www.peoples.ru/art/literature/story/magomed_ramazanov/ Peoples.ru. Магомед Рамазанов.]&lt;/ref&gt;) — дагстан [[язучы]]сы, прозаик, драматург, публицист, [[журналист]] һәм [[укытучы]]. [[Рус теле]]ндә дүрт китап авторы.

== Биография ==
Магомед Рамазанов [[1936 ел]]ның [[27 март]]ында, Дагстан Автоном Совет Социалистик Республикасының Ботлих районының Түбән Инхело авылында ярлы крестьян гаиләсендә туган. Ул милләте буенча [[Аварлар|авар]] ([[Годобериннар|годоберин]]).

Түбән Инхело авылындагы җиде еллык мәктәпне тәмамлагач, Ботлих авылындагы урта мәктәпкә укыган керә һәм 1953 елда аны тәмамлады.

[[1954 ел|1954]] – [[1959 ел]]ларда [[Максим Горький]] исемендәге колхозда [[Донбасс]] шахталарында һәм [[Гөрҗистан]] төзелеш мәйданнарында звеньевой булып эшләде. Ул [[Үзбәкстан]]га гыйффәтле һәм түбән җирләрне үстерү өчен китте, һәм нәкъ шунда булачак хатыны Нина белән танышты.

[[Гөлстан (Сырдәрья өлкәсе)|Гөлстан]] шәһәрендә [[Ташкент вилаяте|Ташкент өлкәсенең]] (хәзер — [[Сырдәрья өлкәсе]]нең) ул башлангыч сыйныф укытучылары өчен укытучылар әзерләү классын тәмамлады. Филология факультетында [[Владимир Ленин|Ленин]] исемендәге Ташкент дәүләт университетына укырга керде, ләкин гаилә шартлары аркасында дүрт курсны да тәмамлый алмады. [[Хәсәүйорт]] шәһәрендә укуын дәвам итте, һәм анда [[имам Шамил]] исемендәге Кавказ халыклары университетын тәмамлады филолог һәм журналист квалификациясе белән. Хатыны белән ул башта Алибекотар кутанында, аннары Могилевское авылында яшәргә күченде. Могилевское авылындагы мәктәптә башлангыч сыйныф укытучысы булып эшкә урнашты.

Ул каты авыру аркасында [[2008 ел]]ның [[7 май|7 маенда]] үлде. Авыл зиратында күмелгән.

== Иҗат ==
Ул [[1980 ел|1980-нче]] елда яза башланды һәм рус телендә дүрт китап бастырды.

Аның бер китабы [[Россия Федерациясе Президенты|Россия Федерациясе президенты]] җитәкчелегендә дәүләт примиясе алу өчен кабул ителде, ләкин «алтын уртада» калды.

Ул хикәяләр, әкиятләр, легендалар, риваятьләр язды. Ул үз әсәрләрендә эшне, туган җирнең матурлыгын, тулаем Ватанны, халык традицияләрен данлады. Ул рухи, әхлакый, патриотик һәм эстетик тәрбия турында язды&lt;ref&gt;{{Citation |title=Магомед Рамазанов - Могилевское авылы тарихы |url=http://mogilevskoe.e-dag.ru/about/4 |access-date=2024-05-17 |archive-date=2018-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180930051857/http://mogilevskoe.e-dag.ru/about/4 |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==</text>
      <sha1>oq0m2mb8jg0ensk04ykicgn4lttodb9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Барбуда</title>
    <ns>0</ns>
    <id>860429</id>
    <revision>
      <id>5969278</id>
      <parentid>4407827</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T23:31:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7956" sha1="cyc8jj9yptvrvvsqqanz1gkyg57shfl" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Барбуда''' ({{Lang-en|Barbuda}}) — [[Кариб диңгезе]]нең Кече Антиль утраулары төркемендә урнашкан утрау. [[Антигуа һәм Барбуда]] дәүләтенең утрауларының берсе. Халыкның төп өлеше Кодрингтон шәһәрендә яши. Халкы — 1634 кеше (2011)&lt;ref name=&quot;cens&quot;&gt;{{Cite web|url=https://statistics.gov.ag/wp-content/uploads/2017/11/2011-Antigua-and-Barbuda-Population-and-Housing-Census-A-Demographic-Profile.pdf|title=Antigua and Barbuda 2011 Population and Housing Census A Demographic Profile, June 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210531102819/https://statistics.gov.ag/wp-content/uploads/2017/11/2011-Antigua-and-Barbuda-Population-and-Housing-Census-A-Demographic-Profile.pdf|archivedate=2021-05-31|author=|language=en|work=statistics.gov.ag|accessdate=2021-12-25}}&lt;/ref&gt;.

== Географиясе ==
Барбуда Антигуадан төньякка 40 км ераклыкта урнашкан, утраудан көньякта [[Монтсеррат|Монсеррат]] һәм [[Гваделупа]] утраулары, төньякта һәм көнбатышта Невис, Сент-Китс, [[Сен-Бартелеми]] һәм Изге Мартин утраулары урнашкан. Утрауның мәйданы 161 км2 тәшкил итә&lt;ref name=&quot;cens&quot;/&gt;, иң югары ноктасы — төньяк-көнчыгышта урнашкан Линдсей тавы (44 м).&lt;ref&gt;[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/28088/Antigua-and-Barbuda Antigua and Barbuda] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150511171806/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/28088/Antigua-and-Barbuda |date=2015-05-11 }} — Britannica Online Encyclopaedia&lt;/ref&gt; Берничә мәгарә бар.

Утрауның күп өлеше урман белән капланган, фауна һәм флора Антигуага караганда яхшырак саклана. Лагуна-тыюлыкта фрегатлар яши. Утрауда елгалар һәм күлләр юк, саф су чишмәләрдән алына.

Барбуда утравы субтропик климатка ия, температура 18 °C — 45 °C арасында үзгәрергә мөмкин. Ел дәвамында уртача 1000 мм явым-төшем була&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.barbudaful.net/geography.html|title=Barbuda — geography|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090406024456/http://www.barbudaful.net/geography.html|archivedate=2009-04-06}}&lt;/ref&gt;.

== Тарихы ==
Колумбның икенче экспедициясе утрауга 1493 елда килгәндә, анда араваклар яшәгән. Испания һәм Франциянең беренче поселклары Бөекбританиягә караган, ул 1666 елда утрауда колония нигезли.

1685 елда утрауны Кодрингтон бер туганнар арендага бирелә, алар шул ук исемдәге шәһәрне нигезли. Кодрингтоннар гаиләсе утрау җирләрен азык-төлек үстерү өчен куллана&lt;ref&gt;{{ВТ-ЭСБЕ|Барбуда}}&lt;/ref&gt;, шулай ук Антигуадагы үз шикәр плантацияләренә [[Коллык|коллар]] ташыйлар. 1740 елларда утрауда берничә кол күтәрелеше була, алар 1834 елда азат ителәләр&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.barbudaful.net/historicalnotes.html|title=Barbuda — historical notes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090323000426/http://barbudaful.net/historicalnotes.html|archivedate=2009-03-23|accessdate=2009-03-26}}&lt;/ref&gt;.

1981 елның 1 ноябрендә утрау [[Милләтләр Дуслыгы|Милләтләр Берләшмәсе]] әгъзасы Антигуа һәм Барбуданың аерылгысыз өлеше буларак бәйсезлек ала. 1989 елгы сайлауларда Барбуда бәйсезлеге өчен хәрәкәт милли парламентта урын алырга бик аз тавыш ала (71).{{Sfn|Nohlen|2005}}

2017 елда «Ирма» давылы вакытында утрау инфраструктурасының 95%-тан артыгы җимерелгән&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/story/news/world/2017/09/14/barbuda-hurricane-irama-devastation/665950001/|title=For first time in 300 years, there’s not a single living person on the island of Barbuda|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211225153657/https://www.usatoday.com/story/news/world/2017/09/14/barbuda-hurricane-irama-devastation/665950001/|archivedate=2021-12-25|author=|language=en|work=usatoday.com|accessdate=2021-12-25}}&lt;/ref&gt;. 2019 елга халыкның күпчелеге утрауга әйләнеп кайткан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://nacla.org/news/2019/02/12/after-irma-disaster-capitalism-threatens-cultural-heritage-barbuda|title=After Irma, Disaster Capitalism Threatens Cultural Heritage in Barbuda|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211225153657/https://nacla.org/news/2019/02/12/after-irma-disaster-capitalism-threatens-cultural-heritage-barbuda|archivedate=2021-12-25|author=|language=en|work=nacla.org|accessdate=2021-12-25}}&lt;/ref&gt;.

== Туризмы ==
Барбуданың климат үзенчәлекләре, кеше кулы тимәгән пляжлар һәм географиясе күп еллар дәвамында туристларны җәлеп итә. Барбуда Кодрингтон аэропорты белән хезмәттәшлек итә, шулай ук Антигуа белән паром элемтәсе була. Актив ял итү төрләре йөзү, дайвинг, балык тотуны үз эченә ала. 2017 елның августына утрауда ике генә курорт калган, «Ирма» ураганына кадәр тагын берничәсе төзелергә планлаштырылган.

Популяр истәлекле урыннар арасында [[Фрегат|фрегатлар]] тыюлыгы, Мартелло манарасы, XIX гасыр форты һәм ике ташлы петроглифлар индеецлар мәгарәсе бар. Башка истәлекле урыннар арасында Дарби мәгарәсе, Хайленд-хаус (''Виллибоб'' дип атала), XVIII гасыр Кодрингтон гаиләсе йорты җимерекләре һәм бай гаиләләрне коллардан аерып торган аерылу стенасы бар&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.travelagewest.com/Travel/Caribbean/5-Fun-Things-to-Do-in-Barbuda#.WbcK0u8UjLw|title=5 Fun Things to Do in Barbuda|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211225153658/https://www.travelagewest.com/Travel/Caribbean/5-Fun-Things-to-Do-in-Barbuda#.WbcK0u8UjLw|archivedate=2021-12-25|author=|language=en|work=travelagewest.com|accessdate=2021-12-25}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

== Әдәбият ==

* {{ВТ-ЭСБЕ|Барбуда}}
*  {{книга|автор=Nohlen, D|заглавие=Elections in the Americas: A data handbook — Volume I|язык=en|ссылка=|место=|издательство=OUP Oxford|год=2005|страниц=69|страницы=|isbn=978-0-19-928357-6|ref=Nohlen}}

== Сылтамалар ==

* [http://www.antigua-barbuda.org/Agbar01.htm Рәсми сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090904000820/http://www.antigua-barbuda.org/Agbar01.htm |date=2009-09-04 }}
[[Төркем:Антигуа һәм Барбуда]]</text>
      <sha1>cyc8jj9yptvrvvsqqanz1gkyg57shfl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Икътисади төшенчәләр</title>
    <ns>0</ns>
    <id>863046</id>
    <revision>
      <id>5969279</id>
      <parentid>5963337</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T23:34:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91034" sha1="5mgaozvg22dfy37ibf30v2u5vfvf9mp" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Икътисади төшенчә''' ({{lang-ar|{{Label|Q29028649|lang=ar}}}}, {{lang-en|{{Label|Q29028649|lang=en}}}}, {{lang-zh|{{Label|Q29028649|lang=zh}}}}, {{lang-ru|{{Label|Q29028649|lang=ru}}}}) — икътисади вәзгыять һәм процессларны аңлату ысулы.
 
== Исемлек ==
{{seealso|Төркем:Икътисади төшенчәләр|en:Category:Economic concepts|ru:Категория:Экономические концепции}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q29028649}
|section=
|sort=label
|columns=label:исем,description:тасвир,p279,p2578}}
{| class='wikitable sortable'
! исем
! тасвир
! нәрсәнең ассыйныфы
! өйрәнелгән тармак
|-
| ''[[:d:Q2124210|abandonnement]]''
| 
| ''[[:d:Q7313594|кире кагу]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499787|access regulation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q864368|accounting equation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q860349|accounting obligations]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114641235|accounting valuation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q358844|administered price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58895902|administrative control]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58682755|advertising planning]]''
| 
| ''[[:d:Q309100|планлаштыру]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2072670|aftermarket]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q393902|agio]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q135937208|agrarian question]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q16486332|Agricultura patronal]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56395994|agricultural administration]]''
| 
| ''[[:d:Q3754526|дәүләт белән җитәкчелек итүче администрация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q4693964|agricultural extension]]''
| 
| ''[[:d:Q1436061|Maschinenring]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299225|agricultural price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56395492|agricultural real estate]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12271173|agricultural self-sufficiency]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299127|agricultural service]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q29346438|agricultural soil]]''
| 
| [[туфрак]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56299357|agricultural statistics]]''
| 
| ''[[:d:Q396340|авыл хуҗалыгы икътисады]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1047361|икътисади статистика]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56395998|agricultural tariff]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299227|agronomics]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56299221|авыл хуҗалыгы базары]]''
|-
| ''[[:d:Q105349517|aid financed trade]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57610367|airfare]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1363768|amalgamation]]''
| 
| ''[[:d:Q17853087|берләшү]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q106201455|хакимият концентрациясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2245405|төп вакыйга]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q851587|бизнес-процесс]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59263364|apprentices]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263467|apprenticeship training]]''
| 
| ''[[:d:Q918385|тренинг]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59263341|apprenticeship training market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107166476|aquatic product]]''
| 
| ''[[:d:Q25403900|азык ингредиенты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q951964|туклану продукты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q273088|arbitrage]]''
| 
| ''[[:d:Q742609|кеше табигате]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1574928|сәүдә итү стратегиясе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2828281|area of influence]]''
| 
| [[Регион|географик төбәк]]
| 
|-
| ''[[:d:Q109363256|asset finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q21094121|assets and liabilities]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q309070|autarky]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56598431|automobile workers]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57261084|automotive services industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q105349627|average earnings]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57610536|aviation employees]]''
| 
| ''[[:d:Q703534|хезмәткәр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1566674|Balanced budget]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114641394|balancing accounts]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57775948|bank accounting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57775654|bank charge]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57776468|bank lending]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7240021|bank liquidity]]''
| 
| [[ликвидлык]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57775902|bank management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q10326598|bank marketing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57775965|bank risk]]''
| 
| ''[[:d:Q1337875|финанс рискы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57776668|banking reform]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57774908|banking statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114633705|behavioral accounting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q4897048|Best practicable environmental option]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q65496063|betting]]''
| 
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262059|beverage trading]]''
| 
| ''[[:d:Q2865305|сәүдә компаниясе]]''&lt;br/&gt;[[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q851642|Beveridge curve]]''
| 
| ''[[:d:Q43261931|икътисади кәкресе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q858300|biflation]]''
| 
| ''[[:d:Q3539169|икътисади проблема]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58686349|big event]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59280731|biological data]]''
| 
| [[бирелмәләр]]
| 
|-
| [[birja]]
| 
| ''[[:d:Q43229|оешма]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q37654|базар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43371537|сәүдә итү урыны]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59280725|blood transfusion center]]''
| 
| [[хезмәт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q43229|оешма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q814385|bounded rationality]]''
| 
| ''[[:d:Q177571|карарлар кабул итү теориясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q44455|уен теориясе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5687161|branch of agriculture]]''
| 
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58302574|broadcasting finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58302677|broadcasting law]]''
| 
| [[хокук]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58302611|broadcasting market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58302629|broadcasting policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116803506|buffer stock demand for money]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56604585|building ceramic industry]]''
| 
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12144907|төзелеш материаллары сәнәгате]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57260671|building maintenance]]''
| 
| ''[[:d:Q1043452|maintenance]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q41176|бина]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5001850|business as usual]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120402383|business interaction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113469813|business research]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q25351891|business service]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q119151706|buyer power]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110029379|Capital (marixian)]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1728567|capital account]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q124760064|capital buffers]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q302208|capital expenditure]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56573293|capital goods industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q117259080|capital imports]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q10543442|capital income tax]]''
| 
| [[салым]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114662076|capital maintenance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114795566|capital procurement]]''
| 
| ''[[:d:Q829492|сатып алулар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114795142|capital structure theory]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5046829|carrying cost]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5174783|cost of carry]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q140830|cash and cash equivalents]]''
| 
| ''[[:d:Q2823610|финанс активы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116809669|cash balance approach]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1047513|cash flow]]''
| 
| ''[[:d:Q1148747|түләү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499780|cash-flow tax]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299215|cattle price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113625057|centralized organization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6728508|child care institution]]''
| 
| ''[[:d:Q178706|җәмгыять институты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113673166|choice of organizational form]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56882487|cigarette industry]]''
| 
| ''[[:d:Q907703|тәмәке сәнәгате]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q25446769|Circuito]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q205884|Circulating capital]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5121688|circulation]]''
| 
| [[вакыйга]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q693464|кулдагы акча]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58891897|civil service law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58891768|civil service pension]]''
| 
| [[пенсия]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135272898|classified funds]]''
| 
| ''[[:d:Q7257739|дәүләт чыгымнары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5137484|co-operative studies]]''
| 
| ''[[:d:Q5001951|бизнес тикшеренүләре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q908604|социаль тарих]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557441|coal policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q111759017|collateral]]''
| 
| [[Залог (хокук)|залог]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1378498|commercial broadcasting]]''
| 
| ''[[:d:Q116978902|private broadcasting]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q116978967|commercial media]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1643501|commitment device]]''
| 
| ''[[:d:Q185451|strategy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2922469|commodities market]]''
| 
| [[финанс базары]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q220695|күпләп сәүдә итү]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2151621|энергетика]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q317088|commodity]]''
| 
| [[әйбер]]&lt;br/&gt;[[Икътисади байлыклар|мал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q9303750|commodity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57332557|commodity derivative]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557323|commodity price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57334335|commodity speculation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56570514|commodity statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q108941984|commodity trade]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5153184|commodity value]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57496950|communal catering]]''
| 
| ''[[:d:Q18632371|Verpflegung]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59308965|communication media]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114708193|compensation system]]''
| 
| ''[[:d:Q194489|salary]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q155953|competitiveness]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1049496|complementary good]]''
| 
| [[Икътисади байлыклар|мал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58083604|computer leasing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110787830|computer-aided logistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q964942|conjuncture]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5163412|conspicuous leisure]]''
| 
| ''[[:d:Q1360134|демонстратив файдалану]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q180910|буш вакыт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q130337879|constant and variable capital]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1329506|constant capital]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56574802|construction machinery industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59242971|consumer advice]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114436684|consumer attitudes]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q301468|consumer behavior]]''
| 
| [[тотыш]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58084049|consumer leasing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12042827|Consumer optimum]]''
| 
| ''[[:d:Q22855|кулланучы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59261887|consumer policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1156854|policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5164719|consumer service]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499776|consumption-based taxation]]''
| 
| [[салым салу]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3445707|дәүләтнең салым сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56573721|container construction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57499112|container shipping]]''
| 
| ''[[:d:Q3253150|shipping]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57614064|container transport]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1758553|contraband]]''
| 
| [[Икътисади байлыклар|мал]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q499094|шәхси милек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56574818|conveyor industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59242651|cooperative legislation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59242641|cooperative management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59242682|cooperative union]]''
| 
| ''[[:d:Q15911314|ассоциация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1201929|core competency]]''
| 
| ''[[:d:Q5034466|гамәлләр кылу мөмкинлеге]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q527091|компетенция]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q113465652|күрсәткеч]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113810249|corporate documentation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58078828|corporate insurance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q111828508|corporate portfolio strategy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q25450963|cost competitiveness]]''
| 
| ''[[:d:Q155953|competitiveness]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5174783|cost of carry]]''
| 
| [[икътисади чыгымнар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q432449|carry]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4178024|негатив керем]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114877911|cost pass-through]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q115010027|cost structure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q137627713|coto redondo]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12080079|cotton industry]]''
| 
| ''[[:d:Q607081|текстиль сәнәгате]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q584594|countercyclical economic policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1781726|стабилизация сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q136175147|Couples and Families Only]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q136175105|Couples Only]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57616098|courier service]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57774676|credit card company]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q259856|crippleware]]''
| 
| [[Икътисади байлыклар|мал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113801503|cross-cultural marketing]]''
| 
| [[маркетинг]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2069559|cumulative causation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57974624|currency derivative]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57938628|currency option]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q746687|current account]]''
| 
| ''[[:d:Q1365641|balance]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q55608701|Current Expected Credit Losses]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114790265|customer acquisition]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57492575|customer analysis]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114790487|customer recovery]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q100157294|cut-price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q133444512|cymunedoli]]''
| 
| ''[[:d:Q4539|кооператив]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q108841541|dark matter]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12821090|Dastmoya]]''
| 
| ''[[:d:Q823288|әйләнештәге капитал]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q136673467|data acquisition]]''
| 
| ''[[:d:Q3604747|acquisition]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q136387129|debt capacity]]''
| 
| ''[[:d:Q3196867|бурыч]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q18391705|debt limit]]''
| 
| ''[[:d:Q49371|канунчылык]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q104176044|Debt monetization]]''
| 
| ''[[:d:Q289845|monetization]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113621495|decentralized organization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q937312|defense spending]]''
| 
| [[дәүләт бюджеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q294324|public household]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7257739|дәүләт чыгымнары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q105349844|deficit financing]]''
| 
| ''[[:d:Q6055890|финанслау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q11693211|deficit pubblico]]''
| 
| ''[[:d:Q444600|бюджет дефициты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5253658|Deleveraging]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q10388620|demand in microeconomics]]''
| 
| ''[[:d:Q121770251|individual behaviour]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2350762|demand-pull inflation]]''
| 
| [[инфляция]]
| 
|-
| ''[[:d:Q3044431|demographic economics]]''
| 
| [[демография]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2296265|demurrage]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q106492567|dental products]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57776347|deposit banking]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57733303|destination management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56604583|detergent industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120207900|development finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q130254268|development trap]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5277376|diminished value]]''
| 
| ''[[:d:Q6706758|икътисади зыян]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q5281188|disability benefits]]''
| 
| ''[[:d:Q12002092|welfare spending]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114640464|disabled worker]]''
| 
| ''[[:d:Q327055|эшче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10857933|person with disabilities]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116787541|disaster capitalism]]''
| 
| [[капитализм]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1228335|discount points]]''
| 
| ''[[:d:Q29896155|аерма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q117019120|disequilibrium econometric model]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499774|distortionary taxation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q989018|distribution]]''
| 
| ''[[:d:Q287260|ресурсларның оптималь кулланышы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1415386|distribution of wealth]]''
| 
| ''[[:d:Q989018|distribution]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57261878|distributive trade statistics]]''
| 
| ''[[:d:Q99905219|сәүдә статистикалары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2895218|Distro]]''
| 
| ''[[:d:Q108039701|physical distribution]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q135451391|divergence indicator]]''
| 
| [[Икътисади күрсәткечләр|икътисади күрсәткеч]]
| 
|-
| ''[[:d:Q133827556|dominant employer]]''
| 
| [[бизнес]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107285261|drinks packaging]]''
| 
| ''[[:d:Q207822|product packaging]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12027565|driving time]]''
| 
| ''[[:d:Q2199864|озаклык]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59243176|drop-outs]]''
| 
| [[шәхес]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q119831800|out of school youth]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57500291|dry bulk shipping]]''
| 
| ''[[:d:Q651658|йөк ташу]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11015617|Bulk material handling]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q97649115|dry goods store]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q22907981|Durapolist]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1344841|earnings replacement benefit]]''
| 
| [[керем]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11588306|социаль хезмәтләр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59679780|eco-industries]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5333094|eco-investing]]''
| 
| ''[[:d:Q4290|инвестиция]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2294553|финанс икътисады]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q107132545|Ecologically unequal exchange]]''
| 
| ''[[:d:Q7884230|тигез булмаган алмашу]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58327847|economic research]]''
| 
| [[фәнни тикшеренү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q874884|economic stagnation]]''
| 
| ''[[:d:Q16294794|стагнация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499766|economic theory of democracy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59284995|economics of leisure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5970087|economies of scale]]''
| 
| [[чыгыштырма өстенлек]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q20191897|scale effect]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q135094803|education by algorithm]]''
| 
| [[мәгариф]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q61788126|белем бирү эшчәнлеге]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q61515|outsourcing]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59243220|education statistics]]''
| 
| [[статистика]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1193835|efficiency wage]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q16966861|efficient frontier]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q724931|efficient-market hypothesis]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1308073|Einkaufserlebnis]]''
| 
| ''[[:d:Q164359|тәҗрибә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q107388855|electrical components]]''
| 
| ''[[:d:Q11878012|seznam značek pro schémata zapojení]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262233|electrical goods trade]]''
| 
| [[ваклап сату]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107389004|electrical product]]''
| 
| [[продукт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57260527|electrician trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56510475|electricity policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q778043|electronic trading platform]]''
| 
| ''[[:d:Q166142|кушымта]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q994895|техник систем]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q131141678|eliminación de las economías locales]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116248660|employer fraud]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59243137|employer-employee relationship]]''
| 
| ''[[:d:Q223642|шәхесара мөнәсәбәтләр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59263470|employer-provided training]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119397564|employment effect]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119150478|employment system]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1340706|endogeneity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3725134|endogenous money]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56397239|energy infrastructure]]''
| 
| ''[[:d:Q121359|инфраструктура]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1341244|energy poverty]]''
| 
| [[ярлылык]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1277561|Energy Slave]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5380545|entitlement]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5380761|entrepreneurship education]]''
| 
| [[мәгариф]]&lt;br/&gt;[[белем алу]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59679766|environmental cost]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113731230|environmental liability]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59678020|environmental services]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119153231|environmental valuation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58083635|equipment leasing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2346517|equity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q109974876|global arrogance]]''
| 
| ''[[:d:Q126193147|istikbar]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116250189|eU antitrust law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57933842|eU bank law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116234442|eU economic law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59284943|eU social legislation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6006664|euromarket]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q115647513|european corporate taxation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58036919|european insurance law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q779983|excludability]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1383544|Exclusif]]''
| 
| ''[[:d:Q2005733|куллану хокукы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113673925|executive turnover]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1384111|exogeneity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q109316168|exogenous money]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119840411|exploration–exploitation dilemma]]''
| 
| ''[[:d:Q638123|trade-off]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114849567|export credit]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q55643863|Export–Import Bank]]''
| 
| ''[[:d:Q1553482|махсуслаштырылган банк]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2470676|экспортны кредитлау агентлыгы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12378995|external cost]]''
| 
| ''[[:d:Q275372|externality]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q20825923|Fachhandel]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1392696|Fahrtdauer]]''
| 
| ''[[:d:Q2199864|озаклык]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59284677|faith-based social services]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q136175123|Families Only]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59679097|family care]]''
| 
| ''[[:d:Q2421951|care]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499775|family taxation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57610854|fare]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5435555|farm income]]''
| 
| ''[[:d:Q850210|revenue]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56395513|farming system]]''
| 
| ''[[:d:Q96116695|система тибы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56881360|feed industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299132|feed market]]''
| 
| ''[[:d:Q56299221|авыл хуҗалыгы базары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q279637|feed-in tariff]]''
| 
| ''[[:d:Q21127747|компенсация]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56510941|яңартыла торган энергия чыганаклары сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604454|fertilizer market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58303109|fiber-optic communication]]''
| 
| ''[[:d:Q1469765|оптик элемтә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58297170|film policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1711347|мәдәни сәясәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58297130|film promotion]]''
| 
| [[маркетинг]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114759389|financial management theory]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1166072|financial transaction]]''
| 
| ''[[:d:Q61788139|финанс активлыгы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q125506646|transfer]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q607865|financialization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59285178|financing culture]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114795273|financing decision]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263337|financing of vocational education]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q124759686|firm age]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113727761|firm location choice]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114437072|firm-level production function]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499768|fiscal administration]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499761|fiscal history]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499767|fiscal reform]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12297666|fiscal reserves]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396386|fisheries conservation]]''
| 
| ''[[:d:Q628403|саклап калу]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396314|fisheries policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1156854|policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396348|fishery resources]]''
| 
| ''[[:d:Q188460|табигый ресурслар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1077369|fixed price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q119585759|fleece weight]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114659079|flexible retirement]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1429072|floating charge]]''
| 
| [[ипотека]]
| 
|-
| ''[[:d:Q594063|floating exchange rate]]''
| 
| [[валюта курсы]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2779817|flow of goods]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299201|flower industry]]''
| 
| [[бизнес]]&lt;br/&gt;[[үсемлекчелек]]
| 
|-
| ''[[:d:Q12175207|fondos propios]]''
| 
| ''[[:d:Q546972|liabilities plus owner's equity]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262078|food consumption]]''
| 
| ''[[:d:Q192270|куллану]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56881433|food market]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q100064347|food poverty]]''
| 
| [[ярлылык]]
| 
|-
| ''[[:d:Q24886253|food price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56604686|footwear market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113662234|forecasting model]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114889589|foreign currency translation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57493174|foreign economic policy]]''
| 
| ''[[:d:Q582577|икътисади сәясәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57495592|foreign exchange management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113727727|foreign subsidiary company]]''
| 
| ''[[:d:Q5468373|foreign company]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q658255|subsidiary company]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57493142|foreign trade institution]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57494623|foreign trade law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57416899|foreign trade price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57416905|foreign trade risk]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57416922|foreign trade sector]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q789791|foreign trade statistics]]''
| 
| ''[[:d:Q99905219|сәүдә статистикалары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1438896|Fortbildung]]''
| 
| ''[[:d:Q828812|һөнәри белем бирү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q111954636|Fractional Pareto efficiency]]''
| 
| ''[[:d:Q615445|икътисади нәтиҗәлелек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1408276|fragmentation]]''
| 
| ''[[:d:Q110877496|фрагментация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q17993109|free competition]]''
| 
| [[Конкуренция (икътисад)|икътисади конкуренция]]
| 
|-
| ''[[:d:Q46607|free market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3408811|Fuel poverty]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1474273|fungibility]]''
| 
| ''[[:d:Q26161438|approximate equality]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262267|furniture retailing]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''&lt;br/&gt;[[ваклап сату]]
| 
|-
| ''[[:d:Q5511939|G-Zero world]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56448845|gas price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107167191|gases]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57330320|gasoline price]]''
| 
| ''[[:d:Q3569702|gasoline and diesel usage and pricing]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2729502|geldgroei]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106601212|genetically modified product]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q17154120|global value chain]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557529|gold market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59262168|graduate business education]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263282|graduate economics education]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396055|grain policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299165|grain price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57262019|grain trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q127809423|green industries]]''
| 
| [[икътисад]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188847|әйләнә-тирә мохитне саклау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q539880|green job]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110546366|group taxation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q61563784|growth imperative]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q50430027|hair care product]]''
| 
| ''[[:d:Q131207|косметика]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10528974|шәхси гигиена предметы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q811530|hardware store]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1034308|haszon]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59283414|health care costs]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59208402|health care financing]]''
| 
| ''[[:d:Q6055890|финанслау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59283400|health personnel]]''
| 
| ''[[:d:Q70477383|сәламәтлекне саклау ресурслары]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q327055|эшче]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59283915|health statistics]]''
| 
| [[статистика]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q843601|сәламәтлек фәннәре]]''
| 
|-
| [[Heclaw]]
| 
| ''[[:d:Q3399648|позиция]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1969951|hedging strategy]]''
| 
| ''[[:d:Q2670999|инвестицион стратегия]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1609678|herd behavior]]''
| 
| ''[[:d:Q2548752|collective behavior]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q106471300|high income]]''
| 
| [[керем]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59262999|higher education financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263166|higher education management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263180|higher education policy]]''
| 
| ''[[:d:Q452348|education policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59263229|higher education statistics]]''
| 
| [[статистика]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114641088|highly skilled workers]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3137831|history of trade]]''
| 
| ''[[:d:Q47398|икътисад тарихы]]''&lt;br/&gt;[[тарих]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57772731|holiday behaviour]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q124371483|home furnishings]]''
| 
| ''[[:d:Q11631761|fittings]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58082737|homeownership promotion]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1164073|Homo economicus]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1626175|Homo sociologicus]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q16386530|horizontal cooperation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q62522462|hospital costs]]''
| 
| ''[[:d:Q59283414|health care costs]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q107285104|household ceramics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59679273|household equipment]]''
| 
| ''[[:d:Q10273457|equipment]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59095998|household production]]''
| 
| ''[[:d:Q739302|җитештерү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59679357|household survey]]''
| 
| ''[[:d:Q25393089|survey]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1247867|housing]]''
| 
| [[Икътисади байлыклар|мал]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q64576680|accommodation]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58083039|housing costs]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58083347|housing statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q165687|human capital]]''
| 
| [[капитал]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5467169|human resources]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q109363254|hybrid finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58084068|ICT policy]]''
| 
| ''[[:d:Q7692619|технологик сәясәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q105348196|illegal income]]''
| 
| ''[[:d:Q1742093|remuneration]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262007|illicit trade]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1456832|хокук бозу]]''&lt;br/&gt;[[җинаять]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57495385|import sector]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6011588|in kind]]''
| 
| ''[[:d:Q315364|transfer]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1414816|incentive]]''
| 
| ''[[:d:Q1321905|reinforcement]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3915542|income distribution]]''
| 
| ''[[:d:Q989018|distribution]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q110545497|income shifting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116590125|incumbent paralysis]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57974006|index derivative]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59681653|index futures]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q95641153|industrial complex]]''
| 
| ''[[:d:Q679989|комплекс]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262014|industrial distributors]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q21550680|industrial location]]''
| 
| ''[[:d:Q2221906|географик урынлашу]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59677943|industrial waste management]]''
| 
| ''[[:d:Q180388|waste management]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q109046113|inflation trap]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57774254|informal finance]]''
| 
| [[финанслар]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59677089|information provision]]''
| 
| ''[[:d:Q136673476|provision]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58326331|information service provider]]''
| 
| ''[[:d:Q2169973|сервис-провайдер]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58286088|information technology law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113642680|informational efficiency]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59208293|infrastructure financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499784|infrastructure provision]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2025063|inlijving]]''
| 
| ''[[:d:Q851587|бизнес-процесс]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2245405|төп вакыйга]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114566584|innovation adoption]]''
| 
| ''[[:d:Q4115079|җәмгыять һәм технологияләр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q21088122|input]]''
| 
| ''[[:d:Q107231997|input]]''&lt;br/&gt;[[Икътисади байлыклар|мал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q757382|insolvency]]''
| 
| ''[[:d:Q3505845|торыш]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1337875|финанс рискы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q22087155|тәмамлану сәбәбе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q4201897|institutional change]]''
| 
| ''[[:d:Q1150070|үзгәреш]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q123167699|institutional competition]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499785|institutional infrastructure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58037486|insurance benefits]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58037855|insurance coverage]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58037454|insurance employees]]''
| 
| [[һөнәр]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58037976|insurance intermediation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12181995|insurance management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58037513|insurance marketing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2181018|insurance tax]]''
| 
| [[салым]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58037612|insured loss]]''
| 
| ''[[:d:Q6706758|икътисади зыян]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113861265|integrated information system]]''
| 
| ''[[:d:Q121182|мәгълүмат системасы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113429291|integration]]''
| 
| [[салым]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58327811|interdisciplinary research]]''
| 
| [[фәнни тикшеренү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113577369|interface management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1445414|intermediation]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57729142|intermodal competition]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114759858|internal capital market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113621719|internal services]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1527233|internalisation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299220|international agricultural trade]]''
| 
| ''[[:d:Q1802960|авыл хуҗалыгы товарлары сәүдәсе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q178803|халыкара сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116234628|international antitrust law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113801539|international business research]]''
| 
| ''[[:d:Q2043282|административ бизнес]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24208053|business economics]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557711|international commodity policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116234658|international competition law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113804935|international corporate finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113805647|international corporate law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116234596|international financial markets law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57614462|international freight transport]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113805973|international human resource management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58036926|international insurance law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116234562|international investment law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116249962|international jurisdiction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113804615|international market segmentation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113804355|international marketing research]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57613952|international passenger traffic]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116234636|international patent law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113804732|international production]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557185|international water policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113805462|international works council]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q117019383|intertemporal allocation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q124760530|interzonal trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113800100|intra-firm trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114662636|inventory accounting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114638347|inventory model]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114854660|investment under uncertainty]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q389582|irrational exuberance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1337949|issuer]]''
| 
| ''[[:d:Q3778211|хокук субъекты]]''&lt;br/&gt;[[предприятие]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q30602223|securities market participant]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q11637531|job change]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6206719|job embeddedness]]''
| 
| ''[[:d:Q1939410|employee retention]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12366954|Kiirlaen]]''
| 
| ''[[:d:Q182076|кредит]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1941813|koekdenken]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q722218|label]]''
| 
| ''[[:d:Q49848|документ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1836700|manufactured good]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q122853586|физик компонент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8205328|ясалма физик объект]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116248258|labour court decision]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119397327|labour market segmentation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q18456945|lag]]''
| 
| ''[[:d:Q21075709|delay]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12777736|land market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56395482|land-use intensity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q111079878|leadership personality]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57774694|leasing industry]]''
| 
| ''[[:d:Q57774188|финанс секторы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58083756|leasing law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57262261|leather goods trade]]''
| 
| [[ваклап сату]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59284991|leisure activity]]''
| 
| [[тотыш]]
| 
|-
| ''[[:d:Q120499765|leviathan model]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q27973286|Liberales Bürgergeld]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58325960|library profession]]''
| 
| [[һөнәр]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59309634|library service]]''
| 
| [[хезмәт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q161837|дәүләт хезмәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q897674|Line of business]]''
| 
| [[продукт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q111506450|liquidation]]''
| 
| ''[[:d:Q194189|сатулар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1166072|financial transaction]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116809724|liquidity effect]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57262047|livestock trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499794|local authority charges]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56448943|local energy services]]''
| 
| ''[[:d:Q2151621|энергетика]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499795|local fiscal equalization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499769|local fiscal policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499792|local government expenditure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499793|local government revenue]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499762|local public goods]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57614499|logistics jobs]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2196139|loonruimte]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59679511|low income]]''
| 
| [[керем]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114566593|low-cost strategy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12301128|low-income housing]]''
| 
| ''[[:d:Q385378|төзелеш]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4689034|affordable housing]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q100257358|lucre]]''
| 
| ''[[:d:Q2995644|нәтиҗә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56574633|machinery market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116617538|macroeconometrics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q124727760|magasin de matériaux de construction]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q135647757|maintenance cost]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299182|maize market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299183|maize price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56573615|manufacturing SMEs]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q133257757|Mar-a-Lago Accord]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q397832|margin]]''
| 
| ''[[:d:Q1401304|икътисад теориясе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q115707300|marginal cost pricing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1879079|marginal propensity to consume]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1113178|marginal rate of technical substitution]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q136805408|Marital surplus]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57504905|maritime safety]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2559581|market concentration]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1361092|market dominance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3491300|market environment]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q5477708|market fragmentation]]''
| 
| ''[[:d:Q110877496|фрагментация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1241055|market impact]]''
| 
| ''[[:d:Q926230|эффект]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2956685|disruption]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6770812|market impact cost]]''
| 
| ''[[:d:Q877496|transaction cost]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q358798|market saturation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6770837|market sector]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q828814|market share]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114877053|marketing control]]''
| 
| ''[[:d:Q899279|management control system]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q20611050|marketing theory]]''
| 
| [[маркетинг]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2855136|marktgedrag]]''
| 
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q27884|markup]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q468066|Material input per service unit]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q260747|means of production]]''
| 
| [[җитештерү факторлары]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12774177|means]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56880957|meat processing industry]]''
| 
| ''[[:d:Q540912|food industry]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59309358|media competition]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119022|media economics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59309195|media market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114566590|media mix]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58635633|media profession]]''
| 
| [[һөнәр]]
| 
|-
| ''[[:d:Q105047583|members' interests]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107391101|men's cosmetics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106697391|metal hardware]]''
| 
| ''[[:d:Q106706384|metal product]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557589|metal market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106706434|metal packaging]]''
| 
| ''[[:d:Q106697391|metal hardware]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q106706384|metal product]]''
| 
| [[продукт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57330527|metal trade]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1925615|Metier]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106470198|middle income]]''
| 
| [[керем]]
| 
|-
| ''[[:d:Q116770850|migrant entrepreneurship]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499788|military contract]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299218|milk market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396063|milk policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299210|milk price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q105047631|millennium compliance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557392|mineral policy]]''
| 
| ''[[:d:Q56557713|resource policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q832012|Minimum efficient scale]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308348|minimum pension]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107285099|mining commodities]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557395|mining statistics]]''
| 
| [[статистика]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q44497|тау эше]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q15879439|missing middle]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1548084|mode of production]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12911161|moderate inflation]]''
| 
| [[инфляция]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113621887|modularity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q137654165|Monetarist paradox]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q4157896|money circulation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q23807859|money pump]]''
| 
| ''[[:d:Q14402006|reductio ad absurdum]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1806850|moneyness]]''
| 
| ''[[:d:Q813912|шарт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1435857|monopolistic capitalism]]''
| 
| [[капитализм]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56395506|mountain farming]]''
| 
| ''[[:d:Q24886094|farming]]''&lt;br/&gt;[[авыл хуҗалыгы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4657754|күчмә көтүлекле терлекчелек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113717419|multinational SME]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114567577|multiproduct production]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q123167263|multisectoral model]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114567589|multistage production]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499796|municipal accounting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59680263|municipal waste management]]''
| 
| ''[[:d:Q180388|waste management]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6979674|national savings]]''
| 
| ''[[:d:Q319622|saving]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6979834|Nationally significant infrastructure projects]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58038110|natural disaster insurance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56448644|natural gas market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557690|natural gas policy]]''
| 
| ''[[:d:Q56557713|resource policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557627|natural gas resources]]''
| 
| ''[[:d:Q118177970|fuel resource]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6980759|natural progress of opulence]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3299701|natural resource economics]]''
| 
| [[Икътисад (фән)|икътисад]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q245857|resource based economy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396193|natural rubber production]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113644093|negotiation technique]]''
| 
| ''[[:d:Q2695280|техника]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q202875|negotiation]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2000344|тактика]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499786|network infrastructure]]''
| 
| ''[[:d:Q121359|инфраструктура]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116446181|new open economy macroeconomics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q23005333|nominal value]]''
| 
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q111014860|номиналь кыйммәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56574140|non-ferrous metals industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119151780|non-market valuation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q936791|non-renewable resource]]''
| 
| ''[[:d:Q188460|табигый ресурслар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59093906|nonprofit management control]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59093964|nonprofit marketing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114659830|number of staff]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3879357|numerary]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396012|nutrition policy]]''
| 
| ''[[:d:Q582577|икътисади сәясәт]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5465509|food policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1361123|nutrition profession]]''
| 
| ''[[:d:Q56570713|сәнәгать өлкәсе һөнәрләре]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q65241515|nykyarvo]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119479813|occupational statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7079328|office of profit]]''
| 
| ''[[:d:Q22087155|тәмамлану сәбәбе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58378004|office services]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106707749|office technology]]''
| 
| ''[[:d:Q831812|Betriebs- und Geschäftsausstattung]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56510361|offshore industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557642|oil and gas lease]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7081384|Oil burden]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57330347|oil consumption]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557666|oil market]]''
| 
| ''[[:d:Q1239166|энергия базары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557703|oil policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1805337|энергетика сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557649|oil production technology]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308673|old-age policy]]''
| 
| ''[[:d:Q1156854|policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q7086845|oligopolistic reaction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59679018|one-person household]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57496985|online booking system]]''
| 
| ''[[:d:Q1668024|интернет-сервис]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q831940|operating cost]]''
| 
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3880991|Ophelimity]]''
| 
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q185715|opportunity cost]]''
| 
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q107377414|optical product]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120757054|optimal tariff]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57974023|option trading]]''
| 
| ''[[:d:Q1166072|financial transaction]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1312350|Original sin]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q17148708|output]]''
| 
| ''[[:d:Q1150771|output]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q631916|output gap]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3174091|overconsumption]]''
| 
| ''[[:d:Q2144359|environmental issue]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q104866852|overcreditering]]''
| 
| ''[[:d:Q4026292|гамәл]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q7113986|overstock]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114829385|ownership structure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q926780|package tour]]''
| 
| ''[[:d:Q61509|сәяхәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59678990|packaging recycling]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107420994|paper packaging]]''
| 
| ''[[:d:Q207822|product packaging]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1248809|paper type]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q124760078|parallel market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56395521|part-time farming]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q29584728|passenger shipping]]''
| 
| ''[[:d:Q155930|су транспорты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2072431|пассажирлар ташу]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6673240|Paying what is ordered on the servants in time]]''
| 
| ''[[:d:Q1148747|түләү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59208405|pension finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308509|pension policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q53074110|perfect complement]]''
| 
| ''[[:d:Q1049496|complementary good]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q53074474|perfect substitute]]''
| 
| ''[[:d:Q312588|субститут]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59093984|performance budgeting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114700814|performance incentive]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2071069|Peripherisierung]]''
| 
| [[төшенчә]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56570524|petroleum resources]]''
| 
| ''[[:d:Q13218212|нефть запаслары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604477|petroleum trading]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604379|pharmaceutical market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57262241|photographic shop]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q108039701|physical distribution]]''
| 
| ''[[:d:Q867147|product distribution]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299217|pig price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7194895|pinch point]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q105304757|Planning blight]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107421010|plastic product]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7202108|plastics industry]]''
| 
| ''[[:d:Q207652|химия сәнәгате]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q50867887|platform economy]]''
| 
| ''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57260707|plumbing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q94362959|Point of happiness]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3150770|political influencing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57504601|port development]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114853595|portfolio diversification]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57504653|ports policy]]''
| 
| ''[[:d:Q2516371|транспорт сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2020658|post-capitalism]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57616148|postal market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57616196|postal tariff]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3007307|potato farming]]''
| 
| ''[[:d:Q952624|olericulture]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1452339|potential output]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1824165|poverty reduction]]''
| 
| ''[[:d:Q11497309|economic support]]''&lt;br/&gt;[[сәясәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56598406|power plant construction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56573752|precious metal industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57264984|press distribution]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58286152|press market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7242621|price mechanism]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7242628|Price premium]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q131141892|primarización de la economía]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59263634|primary health care]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1053211|principal–agent problem]]''
| 
| ''[[:d:Q254128|dilemma]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q621184|problem]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q944806|операцион риск]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q124760101|private assets]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58038367|private retirement provision]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q111363111|process innovation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59283297|producer cooperative]]''
| 
| ''[[:d:Q4539|кооператив]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q124759526|producer price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12600733|producer service]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q63981612|product category]]''
| 
| ''[[:d:Q16887380|төркем]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q96251598|объект тибы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114566750|product information]]''
| 
| ''[[:d:Q37866906|мәгълүмат ресурсы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114566600|product quality]]''
| 
| ''[[:d:Q1207505|сыйфат]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59678977|product recovery]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114566604|product safety]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2111778|production structure]]''
| 
| ''[[:d:Q1668335|икътисади структура]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6129866|production system]]''
| 
| ''[[:d:Q1639361|sociotechnical system]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q7247853|productive and unproductive labour]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114888644|profit appropriation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114888545|profit determination]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2901880|profit dilution]]''
| 
| ''[[:d:Q483247|феномен]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q182590|project finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2868302|property insurance]]''
| 
| ''[[:d:Q43183|иминиятләштерү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57078671|public construction contract]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114853174|public credit programme]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q115291340|public expenditure ceiling]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59095065|public investment]]''
| 
| ''[[:d:Q7257739|дәүләт чыгымнары]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4290|инвестиция]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59094970|public procurement law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58377785|public research]]''
| 
| [[фәнни тикшеренү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7257587|Public Sector Net Cash Requirement]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q829986|public sector pay]]''
| 
| [[керем]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59284977|public social expenditure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57656143|public transport policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q125576708|radical uncertainty]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57497837|railway law]]''
| 
| ''[[:d:Q1996243|транспорт хокукы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57497572|railway occupations]]''
| 
| [[һөнәр]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q91143339|transportation worker]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57497812|railway policy]]''
| 
| [[сәясәт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516371|транспорт сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57498347|railway tariff]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3944823|rate of surplus value]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557721|raw material supply]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58079911|real estate appraisal]]''
| 
| ''[[:d:Q2563442|Wertermittlung]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58079861|real estate leasing]]''
| 
| ''[[:d:Q716894|иҗарә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58081477|real estate management]]''
| 
| ''[[:d:Q1618728|property management]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1660132|real estate industry]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58081362|real estate price]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7301165|Real prices and ideal prices]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57610661|regional air transport]]''
| 
| ''[[:d:Q1757562|һава транспорты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58302538|regional broadcast]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q66711808|regional development potential]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q118852558|regional disparity]]''
| 
| ''[[:d:Q10862449|аерма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57774854|regional financial sector]]''
| 
| ''[[:d:Q57774188|финанс секторы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116770987|regional labour mobility]]''
| 
| ''[[:d:Q282773|labor mobility]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59679760|regional revitalization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119152505|regional wage structure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q760125|reimbursement]]''
| 
| ''[[:d:Q21127747|компенсация]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3424444|Relocalisation économique]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58081872|rent policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q4315279|rental housing]]''
| 
| ''[[:d:Q699405|торак]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10896665|rental building]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57261421|repair service]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2563563|repurchase transaction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58327793|research and development statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q25383591|research expenditure]]''
| 
| ''[[:d:Q1077518|cost accounting]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q474606|reservation price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58083114|residential choice]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58083078|residential location]]''
| 
| ''[[:d:Q17334923|урын]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58083397|residential mobility]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q17651890|residuo]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557715|resource tax]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57261798|retail and wholesale occupations]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1548025|retail banking]]''
| 
| ''[[:d:Q806718|банкчылык]]''&lt;br/&gt;[[ваклап сату]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57416364|retail management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57334497|retail outlet]]''
| 
| [[кибет]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57416355|retail research]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59284889|retirement provision]]''
| 
| ''[[:d:Q2874419|provisioning]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396068|rice policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58036992|risk model]]''
| 
| ''[[:d:Q486902|математик модель]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2901966|rivalry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57499077|road financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56574664|robot industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q125171431|Rubber heel, rubber sole]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396276|rubber market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107420891|rubber product]]''
| 
| [[продукт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59283278|rural education]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57774843|rural financial sector]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119152926|rural-urban relations]]''
| 
| ''[[:d:Q113625073|үзәк-периферия мөнәсәбәтләре]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q138768782|réseau de franchise]]''
| 
| ''[[:d:Q431289|бренд]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2036127|sales area]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57416624|sales behaviour]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114566577|sales information system]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7408833|Samaritan's dilemma]]''
| 
| ''[[:d:Q44454|әхлакый риск]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59282504|sanitary ware]]''
| 
| ''[[:d:Q56557288|wastewater sector]]''&lt;br/&gt;[[гигиена]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7419375|Santa Claus rally]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59710393|scheduled air transport]]''
| 
| ''[[:d:Q12121663|scheduled transport]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1757562|һава транспорты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59262000|school attendance]]''
| 
| ''[[:d:Q659779|attendance]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59261986|school choice]]''
| 
| ''[[:d:Q546113|дәүләт сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59262079|school finance]]''
| 
| ''[[:d:Q2251330|school management]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q59243211|мәгариф тармагы финанслануы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59262085|school policy]]''
| 
| ''[[:d:Q452348|education policy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59262152|school statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57330418|second-hand market]]''
| 
| ''[[:d:Q1901234|базар сегменты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q243752|second-round effect]]''
| 
| ''[[:d:Q2995644|нәтиҗә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56259048|sector crisis]]''
| 
| ''[[:d:Q290178|икътисади кризис]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59708406|securities trading]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1341794|self-sufficiency]]''
| 
| ''[[:d:Q309070|autarky]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57261274|service innovation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q689042|service management]]''
| 
| [[менеджмент]]
| 
|-
| ''[[:d:Q130303173|service type]]''
| 
| ''[[:d:Q21146257|тип]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57261260|service workers]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57261409|services statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2274240|Servicewüste]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q330601|share capital]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57500606|ship finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57500350|shipping policy]]''
| 
| ''[[:d:Q2516371|транспорт сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q16425|signal price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q114453377|single product manufacturing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119531880|size of enterprise]]''
| 
| ''[[:d:Q322481|зурлык]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q49101688|Skattemässigt värde]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57260833|skilled trades support]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107391148|skincare product]]''
| 
| ''[[:d:Q131207|косметика]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1294114|skin care]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113717104|sME management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113714811|SME marketing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113716973|sME research]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1332697|snake in the tunnel]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59307863|social administration]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308824|social legislation]]''
| 
| [[хокук]]
| 
|-
| ''[[:d:Q12336277|social research]]''
| 
| [[фәнни тикшеренү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59284985|social security benefits]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59208314|social security financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59284857|social statistics]]''
| 
| [[статистика]]
| 
|-
| ''[[:d:Q922854|Social VAT]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1754086|social welfare function]]''
| 
| [[Функция (математика)|функция]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56395953|socialist agriculture]]''
| 
| [[авыл хуҗалыгы]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56882638|soft drink industry]]''
| 
| ''[[:d:Q4899370|эчемлекләр җитештерү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q119152609|spatial effect]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106708928|specialized vessel]]''
| 
| ''[[:d:Q1229765|watercraft]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1374250|specialty shop]]''
| 
| [[кибет]]&lt;br/&gt;[[бизнес]]
| 
|-
| ''[[:d:Q3493758|spoofing]]''
| 
| ''[[:d:Q139445|algorithmic trading]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q400707|market manipulation]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59677618|sport policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59677349|sports financing]]''
| 
| ''[[:d:Q6055890|финанслау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q134281252|spot electricity price]]''
| 
| ''[[:d:Q870344|электр энергиясе бәясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56557323|commodity price]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q134281279|энергия базары механизмы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1542622|spread]]''
| 
| ''[[:d:Q29896155|аерма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12642652|Stancija]]''
| 
| ''[[:d:Q3563237|икътисади берәмлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q175850|standard of living]]''
| 
| ''[[:d:Q13100823|тормыш сыйфаты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114795314|start-up financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499783|state government debt]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499789|state government expense]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499791|state government finance]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499790|state government revenue]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57495546|state trading]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q134775|steady-state economy]]''
| 
| [[икътисад]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56574537|steel market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56574550|steel policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q107333941|steel product]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57330568|steel trading]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2714114|stock and flow]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57974815|stock market history]]''
| 
| ''[[:d:Q47398|икътисад тарихы]]''&lt;br/&gt;[[birja]]
| 
|-
| ''[[:d:Q28949265|store design]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q372251|substitution effect]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q46499669|sugar farming]]''
| 
| [[авыл хуҗалыгы]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56299197|sugar market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396115|sugar policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q268617|surplus]]''
| 
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1451360|surplus labour]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q3718732|sustainable economy]]''
| 
| [[икътисад]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188847|әйләнә-тирә мохитне саклау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q7649747|Susu]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q489757|switching barriers]]''
| 
| ''[[:d:Q131363127|cost]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q140041786|symbolic price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113678199|synergy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56604436|synthetic fibre industry]]''
| 
| ''[[:d:Q207652|химия сәнәгате]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113673784|takeover financing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113679717|takeover law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57503863|tanker shipping]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q115009545|target-performance comparison]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2346452|tax amount]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q139807351|tax burden]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q116235213|tax court decision]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110515891|tax effects]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120757908|tax fairness]]''
| 
| ''[[:d:Q6316865|гаделлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2165871|tax incidence]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499778|tax introduction]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499772|tax revenue forecasting]]''
| 
| ''[[:d:Q3409313|economic forecasting]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499779|tax simplification]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499773|tax statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110544062|tax valuation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q110439220|taxation procedure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57499096|taxi industry]]''
| 
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56882443|tea industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57262093|tea trade]]''
| 
| [[ваклап сату]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1605334|technical progress]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58634798|technological services]]''
| 
| [[хезмәт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q119151874|technology competition]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q11826893|telecommunications law]]''
| 
| ''[[:d:Q5702359|communications law]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58325931|telecommunications policy]]''
| 
| [[Телекоммуникация|электр элемтәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q546113|дәүләт сәясәте]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7692619|технологик сәясәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58325938|telecommunications price]]''
| 
| [[Тариф]]
| 
|-
| ''[[:d:Q3467747|telecommunications service]]''
| 
| ''[[:d:Q1273271|e-service]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2354216|telephone network]]''
| 
| ''[[:d:Q1068715|телекоммуникацион челтәр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58299030|television usage]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58081925|tenancy law]]''
| 
| [[хокук]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58081826|tenure choice]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56604704|textiles market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q113625093|theory of bureaucracy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q6146529|tiempo histórico]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396182|timber market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56451293|timber trade]]''
| 
| ''[[:d:Q108941984|commodity trade]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1625796|wood economy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q119684591|tornaconto]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7828093|Total addressable market]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1200957|tourist destination]]''
| 
| ''[[:d:Q960648|POI]]''&lt;br/&gt;[[Регион|географик төбәк]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17334923|урын]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58890870|trade fair marketing]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58888871|trade fair participation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59243171|trade union law]]''
| 
| [[хокук]]
| 
|-
| ''[[:d:Q59243173|trade union theory]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q49780|trade unionism]]''
| 
| ''[[:d:Q208701|labor movement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2447690|trade unionism]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q877496|transaction cost]]''
| 
| ''[[:d:Q131363127|cost]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57726720|transport capacity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57727399|transport demand]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57727206|transport management]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q133170314|transport poverty]]''
| 
| [[ярлылык]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56148021|transportation occupation]]''
| 
| ''[[:d:Q99576475|транспорт һәм логистика өлкәсе һөнәре]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57726655|travel behaviour]]''
| 
| [[тотыш]]
| 
|-
| ''[[:d:Q844144|tropical fruit]]''
| 
| [[Җиләк-җимеш|җимеш]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27480917|Perennial crops (CPA 2008)]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56598439|truck industry]]''
| 
| ''[[:d:Q17132031|vehicle industry]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q115867167|uncertainty effect]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2497802|undercapitalization]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q975137|underconsumption]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2526531|underproduction]]''
| 
| ''[[:d:Q123493179|undersupply]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57776376|underwriting business]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59243170|union behaviour]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59243167|union membership]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q16897780|unit cost]]''
| 
| [[бәя]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58327834|university research]]''
| 
| [[фәнни тикшеренү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57655937|urban transport policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119153353|use of marine resources]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q466707|utility]]''
| 
| ''[[:d:Q878143|кыйммәтлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3274096|utility maximization problem]]''
| 
| ''[[:d:Q4335500|оптималь чишелеш]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q984063|оптимизация мәсьәләсе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q65311735|valorisation]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q117812774|valorisation of space]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q646107|value chain]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106909305|value for money]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1759266|variable capital]]''
| 
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q1068361|vehicle insurance]]''
| 
| ''[[:d:Q43183|иминиятләштерү]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3813256|casualty insurance]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56574755|vending machine industry]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1503227|vendor lock-in]]''
| 
| ''[[:d:Q6665195|lock-in]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q136175169|video game marketing]]''
| 
| [[маркетинг]]
| 
|-
| ''[[:d:Q107630585|visible hand]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q778041|vocational training law]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59208417|voluntary work]]''
| 
| ''[[:d:Q268378|хезмәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120499763|voting rule]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308089|voucher programme]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q949973|wage labor]]''
| 
| ''[[:d:Q853725|иҗтимагый мөнәсәбәтләр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q268378|хезмәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q119437631|wage level]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q11886510|wage rigidity]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q114707482|wage setting]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119437720|wage statistics]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q119478287|wage structure]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q194181|war reparations]]''
| 
| ''[[:d:Q7313909|репарацияләр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2518023|waste of resources]]''
| 
| [[тотыш]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q192270|куллану]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q110458569|discarding]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59677900|waste policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57264990|waste trade]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557288|wastewater sector]]''
| 
| ''[[:d:Q474883|water collection, treatment and supply]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q20127660|wastewater treatment]]''
| 
| ''[[:d:Q1058719|water treatment]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10843872|процесс]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3306798|sanitary engineering]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q180388|waste management]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557230|water market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56557451|water price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58327688|web-based service]]''
| 
| ''[[:d:Q1668024|интернет-сервис]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114659458|weekend working]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59308743|welfare recipients]]''
| 
| ''[[:d:Q16334295|кешеләр төркеме]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299194|wheat market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396108|wheat policy]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299196|wheat price]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56299193|wheat production]]''
| 
| [[Игенчелек|бөртекле ашлык җитештерү]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7997582|wholesale banking]]''
| 
| ''[[:d:Q806718|банкчылык]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q2467478|widget]]''
| 
| [[әйбер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8205328|ясалма физик объект]]''&lt;br/&gt;[[продукт]]
| 
|-
| ''[[:d:Q8021980|willingness to accept]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299192|wine market]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59679122|women's earnings]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q9380081|wood product]]''
| 
| ''[[:d:Q5469189|урманчылык продукты]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604560|wood working profession]]''
| 
| [[һөнәр]]
| 
|-
| ''[[:d:Q15977971|woodworker]]''
| 
| ''[[:d:Q1294787|һөнәрче]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q627012|work]]''
| 
| ''[[:d:Q268378|хезмәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q13440398|workforce]]''
| 
| ''[[:d:Q16334295|кешеләр төркеме]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q120373310|world economic order]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q8036562|world energy resources]]''
| 
| ''[[:d:Q188460|табигый ресурслар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1522115|энергия чыганагы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q8053548|yield spread]]''
| 
| ''[[:d:Q10862449|аерма]]''
| 
|-
| [[çığarılma finans qoralı]]
| 
| ''[[:d:Q247506|финанс коралы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15809678|финанс продукты]]''&lt;br/&gt;[[Qimmätle käğäz|кыйммәтле кәгазь]]
| 
|-
| ''[[:d:Q3589066|Épargne solidaire]]''
| 
| 
| 
|-
| [[абсолют өстенлек]]
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q106708186|автомобиль кузгалткычы]]''
| 
| [[Yörtkeç|кузгалткыч]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56299221|авыл хуҗалыгы базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57775246|авыл хуҗалыгы банкы]]''
| 
| ''[[:d:Q1553482|махсуслаштырылган банк]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299222|авыл хуҗалыгы продукциясен җитештерү]]''
| 
| ''[[:d:Q739302|җитештерү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57078817|аэропортлар төзелеше]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557581|бакыр базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q132174927|балигъ булганнары өчен генә]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57774874|банк хезмәткәре]]''
| 
| ''[[:d:Q703534|хезмәткәр]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57776712|банкчылык хокукы]]''
| 
| [[хокук]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113800152|бизнес мәдәнияте]]''
| 
| 
| 
|-
| [[бәя]]
| 
| ''[[:d:Q1499548|акчалата кыйммәте]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q30242023|money amount]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39875001|measure]]''
| 
|-
| [[Игенчелек|бөртекле ашлык җитештерү]]
| 
| [[үсемлекчелек]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1283714|crop production]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q648404|Грешем кануны]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q18351085|дематериализация]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q1360134|демонстратив файдалану]]''
| 
| ''[[:d:Q192270|куллану]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5164762|файдалану]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q731453|диверсификация]]''
| 
| ''[[:d:Q462748|asset allocation]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6881760|mitigation]]''
| 
|-
| [[дәүләт бурычы]]
| 
| [[Әҗәт|карыз]]
| 
|-
| ''[[:d:Q7257739|дәүләт чыгымнары]]''
| 
| ''[[:d:Q362347|output]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299187|дөге базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299190|дөге бәясе]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q113661404|Европа Берлеге оешмаларының хокуки төрләре]]''
| 
| ''[[:d:Q10541491|хокуки форма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3394593|Европа Берлеге транспорт өлкәсе тәртибе]]''
| 
| ''[[:d:Q2516371|транспорт сәясәте]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q115161049|Европа Берлеге тәртибе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q114638274|Европа Берлегенең исәп-хисап өлкәсе тәртибе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q75924734|Европа Берлегенең күрше илләре]]''
| Европа Берлегенең күрше илләре белән партнёрлыклары
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58327747|Европа Берлегенең фәнни тикшеренүләр өлкәсе тәртибе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57504942|Европа Берлегенең һава транспорты өлкәсендәге тәртибе]]''
| 
| ''[[:d:Q3394593|Европа Берлеге транспорт өлкәсе тәртибе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q151190|Евросклероз]]''
| 
| 
| 
|-
| [[ефәкчелек]]
| 
| [[терлекчелек]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1351959|бөҗәкләр үрчетү]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12543582|Жарна]]''
| 
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3958441|икътисад секторы]]''
| 
| ''[[:d:Q3622126|conceptual system]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''
| 
| ''[[:d:Q16887380|төркем]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q6706758|икътисади зыян]]''
| 
| ''[[:d:Q2995644|нәтиҗә]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20888800|югалту]]''
| 
|-
| [[Конкуренция (икътисад)|икътисади конкуренция]]
| шактый күп сандагы ирекле сатып алучылар һәм сатучылар арасында актив ярышуның үзара мөнәсәбәтләре, доходларның артуы һәм куллану эффекты өчен, базарга ирекле керү һәм аннан чыгу мөмкинлекләре өчен көрәш
| ''[[:d:Q476300|көндәшлек]]''
| 
|-
| [[Икътисади күрсәткечләр|икътисади күрсәткеч]]
| 
| ''[[:d:Q1738991|index number]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18208034|indicator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q25472932|index]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q134281306|икътисади механизм]]''
| 
| ''[[:d:Q30593205|incentive system]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q273005|икътисади система]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q134282646|икътисади механизм]]''
| 
| ''[[:d:Q287260|ресурсларның оптималь кулланышы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q273005|икътисади система]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q517596|механизм]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113644121|икътисади мәгълүмат]]''
| 
| ''[[:d:Q119425886|social science information]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q104952813|икътисади нәтиҗәлелек]]''
| чыгымнар китергән кыйммәтне тасвирлаучы икътисади төшенчә
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q55639|икътисадның икенчел секторы]]''
| 
| ''[[:d:Q3958441|икътисад секторы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q55638|икътисадның өченчел секторы]]''
| 
| ''[[:d:Q3958441|икътисад секторы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q9837144|илэче сәүдә]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q58038005|иминиятләштерү тармагы икътисады]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q58037997|иминиятләштерү теориясе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q4290|инвестиция]]''
| 
| ''[[:d:Q1369832|сатып алу]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116214918|инвестицияләр хокукы]]''
| 
| 
| 
|-
| [[инфляция]]
| акча массасының икътисадтагы гомуми бәяләр дәрәҗәсенең гомуми үсүе белән бергә бара торган чиктән тыш үсүе
| ''[[:d:Q139454452|macroeconomic phenomenon]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q716894|иҗарә]]''
| вакытлы файдалану өчен хак түләп алу, вакытлы файдалану
| [[шартнамә]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56299205|какао базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q18466312|какао борчагын үстерү]]''
| 
| ''[[:d:Q1458465|fruticulture]]''
| 
|-
| [[капитал]]
| 
| ''[[:d:Q3736009|instrumental value]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1554231|ресурс]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q3656849|капитал качышы]]''
| юридик һәм шәхси затларның үз акчаларын илдән чыгарулары
| ''[[:d:Q1412759|капиталны чит илгә чыгару]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1412759|капиталны чит илгә чыгару]]''
| капиталны башка илләргә чыгару
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q111079495|корпоратив репутация]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56299171|кофе базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56299172|кофе бәясе]]''
| 
| [[бәя]]
| 
|-
| ''[[:d:Q57262061|кофе сәүдәсе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2933018|кофе үстерү]]''
| 
| [[авыл хуҗалыгы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3578694|plantation economy]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q182076|кредит]]''
| 
| [[Әҗәт|карыз]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3196867|бурыч]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q157165|кредитор]]''
| 
| [[юридик зат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q106559804|шәхес яки оешма]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q868257|кыйммәт]]''
| 
| ''[[:d:Q878143|кыйммәтлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604569|кәгазь базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| [[кәсеп]]
| 
| ''[[:d:Q627436|эшчәнлек өлкәсе]]''
| 
|-
| [[Икътисади байлыклар|мал]]
| кешеләрнең таләпләрен канәгать итүче, файда китерүче матди һәм матди булмаган әйбер
| ''[[:d:Q2897903|продукция]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q910816|маржинализм]]''
| 
| ''[[:d:Q3048444|икътисади фикер мәктәбе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116770928|миграция икътисады]]''
| 
| 
| 
|-
| [[Монополия]]
| 
| ''[[:d:Q877707|базар структурасы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1053266|мультипликатор]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q120499782|муниципалитет бурычы]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q59243211|мәгариф тармагы финанслануы]]''
| 
| [[финанслар]]
| 
|-
| ''[[:d:Q58687420|мәдәни чара]]''
| 
| ''[[:d:Q1656682|вакыйга]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1548830|Найт билгесезлеге]]''
| 
| ''[[:d:Q13649246|билгесезлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1319035|олыларга белем бирү]]''
| 
| [[мәгариф]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q61788126|белем бирү эшчәнлеге]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q118152030|extension education]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1021645|офис бинасы]]''
| 
| ''[[:d:Q41176|бина]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q25523999|пайдаланылатын жануар]]''
| 
| [[хайваннар]]
| 
|-
| ''[[:d:Q36829|Парето нәтиҗәлелеге]]''
| ресурсларны башкача куллану бар якларга тигән файданың кимендә шул ук дәрәҗәдә булуы мөмкин булмаган коллектив оптимум хәлне тасвирлаучы икътисади төшенчә
| ''[[:d:Q615445|икътисади нәтиҗәлелек]]''
| 
|-
| [[продукт]]
| базарда тәкъдим ителгән хезмәт нәтиҗәләре
| [[объект]]
| 
|-
| ''[[:d:Q2897903|продукция]]''
| 
| ''[[:d:Q58415929|spatio-temporal entity]]''&lt;br/&gt;[[продукт]]
| 
|-
| [[Чикләнгәнлек|ресурс чикләнгәнлеге]]
| бар төр матди ресурс һәм болар күрсәткән хезмәтләр күләменең чиклелеге, кешеләрнең чиксез теләк-ихтыяҗларын тәэмин итүгә бәйле төп икътисади проблема
| ''[[:d:Q3539169|икътисади проблема]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2184645|deficiency]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q944806|операцион риск]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q194189|сатулар]]''
| 
| ''[[:d:Q601401|сәүдә]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q815823|бизнес моделе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q312588|субститут]]''
| берәр мал яки хезмәтне алыштыра алган башка мал яки хезмәт, икътисади төшенчә
| [[Икътисади байлыклар|мал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q56570713|сәнәгать өлкәсе һөнәрләре]]''
| сәнәгать тармагы эш урыннары
| ''[[:d:Q268378|хезмәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57079475|сәнәгый төзелеш]]''
| 
| ''[[:d:Q41176|бина]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q99905219|сәүдә статистикалары]]''
| 
| [[статистика]]
| 
|-
| [[Икътисади табыш|табыш]]
| 
| ''[[:d:Q21189091|earnings]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2995644|нәтиҗә]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29896155|аерма]]''
| 
|-
| [[табыш]]
| 
| ''[[:d:Q2995644|нәтиҗә]]''
| 
|-
| [[таләп (икътисад)]]
| бәяләрнең билгеле бер периодында кулланучылар сатып алырга мөмкин булган товарлар күләме
| ''[[:d:Q3515335|effective need]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q12161689|тауарлар номенклатурасы]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56557437|ташкүмер базары]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q7884230|тигез булмаган алмашу]]''
| 
| [[birja]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q119269474|тигезсезлек]]''
| 
|-
| [[товар артыклыгы]]
| 
| ''[[:d:Q5419538|тәкъдим күләме артыклыгы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57738934|туризм икътисады]]''
| 
| ''[[:d:Q3296256|гамәли икътисад]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q976962|туризм өйрәнүләре]]''
| 
| ''[[:d:Q9347372|studies]]''
| [[Туризм|туристлык]]
|-
| ''[[:d:Q57734813|туризм өлкәсе хезмәткәрләре]]''
| 
| 
| 
|-
| [[Тәкъдим (икътисад)|тәкъдим]]
| икътисади термин
| ''[[:d:Q31464082|чыганак]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q309314|микъдар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57078208|төзелеш тармагы статистикасы]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q12335817|урманчы]]''
| 
| ''[[:d:Q327055|эшче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108289052|agricultural, forestry and fishery labourers]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56396170|урманчылык икътисады]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56396150|урманчылык тармагы статистикасы]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q4493461|файдалылык функциясе]]''
| 
| [[Функция (математика)|функция]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4503723|максат функциясе]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57495410|халыкара базар]]''
| 
| ''[[:d:Q37654|базар]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57775028|халыкара банк]]''
| 
| [[банк]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q161726|транснациональ компания]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113805109|халыкара бизнес хезмәттәшлеге]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q57497161|халыкара транспорт]]''
| 
| ''[[:d:Q4174178|haulage]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12162227|транспортлау]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q4288584|халыкара туризм]]''
| 
| [[Туризм|туристлык]]
| 
|-
| ''[[:d:Q268378|хезмәт]]''
| 
| ''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| [[хезмәт]]
| 
| ''[[:d:Q2897903|продукция]]''&lt;br/&gt;[[продукт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q119397006|хезмәт базары теориясе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q2663010|хуҗалык исәбе]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q497743|циркуляр икътисад]]''
| әйберләрне һәм хезмәтләрне тотрыклы килеш булдыруга юнәлгән икътисади модель, максаты чүп һәм башка төр югалтуларны азайту яки юк итүне
| [[икътисад]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1508685|чиста операцион активлар]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q13516686|чыгым]]''
| 
| ''[[:d:Q131363127|cost]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q240673|чыгымнар]]''
| 
| ''[[:d:Q1499548|акчалата кыйммәте]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q131363127|cost]]''
| 
|-
| [[чыгыштырма өстенлек]]
| икътисади төшенчә һәм бәйле теориясе
| ''[[:d:Q1720648|чагыштыру]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q59679655|шәхси сектор бурычы]]''
| аерым шәхесләр, банклар һәм бизнесларның тулаем бурычлары күләме (дәүләт-хөкүмәт структураларыннан аермалы буларак)
| ''[[:d:Q3196867|бурыч]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q10854954|шәхси хуҗалык]]''
| икътисади берәмлек
| ''[[:d:Q3563237|икътисади берәмлек]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1415187|икътисади агент]]''&lt;br/&gt;[[йорт хуҗалыгы]]
| 
|-
| ''[[:d:Q295865|экосистема хезмәтләре]]''
| кешеләр әйләнә-тирә мохиттән һәм тиешлечә эшләүче экосистемалардан бушлай алган файда
| [[хезмәт]]&lt;br/&gt;[[продукт]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q113114755|ecological applications]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57494645|экспорт тармагы]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q676081|электр базары]]''
| 
| ''[[:d:Q1239166|энергия базары]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56604287|электроника базары]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56397488|энергия бәясе]]''
| 
| [[бәя]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q71550118|individual quantity]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q1047494|эчке базар]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| тиҗарәт яки бизнес эшләре белән шөгыльләнүче хосусый милекче (яки яллы хезмәткәр)
| ''[[:d:Q327055|эшче]]''
| 
|-
| [[Эшмәкәрлек]]
| 
| ''[[:d:Q8187769|икътисади эшмәкәрлек]]''
| 
|-
| [[Эшче көчләр]]
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q7485681|яшел сертификатлары системасы]]''
| 
| ''[[:d:Q196756|сертификат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56510941|яңартыла торган энергия чыганаклары сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q953137|Яңа икътисади механизм]]''
| икътисади реформнар исеме (1968 Маҗарстан, 1986 Лаос)
| ''[[:d:Q582577|икътисади сәясәт]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q56510941|яңартыла торган энергия чыганаклары сәясәте]]''
| 
| ''[[:d:Q1805337|энергетика сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q116258415|җинаятьчелек икътисады]]''
| җинаятьчелекнең икътисади теориясе
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q56573680|җитештерү статистикасы]]''
| 
| ''[[:d:Q1047361|икътисади статистика]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q113625073|үзәк-периферия мөнәсәбәтләре]]''
| 
| ''[[:d:Q1328737|regional economics]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q4698967|һава аланы белән идарә итү]]''
| 
| ''[[:d:Q7835189|transit district]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188628|board of directors]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20977775|һава транспорты инфраструктурасы]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q57610559|һава транспорты сәясәте]]''
| 
| ''[[:d:Q2516371|транспорт сәясәте]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q823288|әйләнештәге капитал]]''
| финанс-икътисади күрсәткеч
| [[капитал]]
| 
|-
| ''[[:d:Q44454|әхлакый риск]]''
| 
| ''[[:d:Q2169419|perverse incentive]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1135789|unintended consequences]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q140160108|בעיית המחסור]]''
| 
| ''[[:d:Q647525|мөгамәләи икътисад фәне]]''
| 
|-
| ''[[:d:Q137379816|תפקיד (כלכלה)]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q11574995|産業の米]]''
| 
| 
| 
|-
| ''[[:d:Q13581278|영업]]''
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==

[[Төркем:Икътисад фәне]]
[[Төркем:Исемлекләр:Икътисад]]</text>
      <sha1>5mgaozvg22dfy37ibf30v2u5vfvf9mp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Всеволод Константинов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>863415</id>
    <revision>
      <id>5969343</id>
      <parentid>5939145</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T11:15:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42191" sha1="pp8v6g9pv4iws2qbh0n7gzk9jh9c3tr" xml:space="preserve">{{Шәхес}}
{{фш|Константинов}}
'''Всеволод Константинов''' (рус. Всеволод Валентинович Константинов, 1975 елның 18 августындатуган, Пенза, СССР) — Россия психологы, психология фәннәре докторы (2018), профессор (2020), Россия мәгариф академиясе профессоры (2024)&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://rusacademedu.ru/news/26042024-1/ |title=Ученым присвоено Почетное звание «Профессор РАО» |author= |date=2024-04-25 |publisher=[[Российская академия образования]] |access-date=2024-04-27 |language= |archive-date=2024-04-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240426123348/https://rusacademedu.ru/news/26042024-1/ |url-status=live |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2024-04-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240426123348/https://rusacademedu.ru/news/26042024-1/ }}&lt;/ref&gt;, Пенза дәүләт университетының гомуми психология кафедрасы мөдире.

== Тәрҗемәи хәле ==
1975 елның 18 августында Пензаның табиблар гаиләсендә туа. Пензаның В. Г. Белинский исемендәге 1 нче классик гимназиясендә укый, аны 1992 елда тәмамлый.

1999 елда В. Г. Белинский исемендәге Пенза дәүләт педагогия университетының психология һәм социаль эш факультетын тәмамлый&lt;ref&gt;{{citeweb |url=https://www.ym-penza.ru/stil-zhizni/nash-sovremennik/item/5443-psikholog-pervogo-vypuska |title=Психолог первого выпуска |author=Екатерина Куприянова |date= |publisher= |accessdate=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912004358/https://www.ym-penza.ru/stil-zhizni/nash-sovremennik/item/5443-psikholog-pervogo-vypuska |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;.

2004 елда «Яшәү төренә карап, мәҗбүри мигрантларның социаль-психологик адаптациясе уңышлылыгының тормыш шартларына бәйлелеге» темасына кандидатлык диссертациясен яклый&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://search.rsl.ru/ru/record/01002626827 |title=Зависимость успешности социально-психологической адаптации вынужденных мигрантов к новым условиям жизни от типа проживания |author=Константинов, Всеволод Валентинович |date= |publisher=[[Российская государственная библиотека|РГБ]] |accessdate=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url= https://web.archive.org/web/20210912004407/https://search.rsl.ru/ru/record/01002626827 |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;.

2015 елда Стокгольм университеты (Швеция) студентлары һәм хезмәткәрләре өчен «Соңгы 30 елда Россиядә миграцион процесслар» лекцияләр курсын укый&lt;ref&gt;{{citeweb |url=https://www.slav.su.se/om-oss/nyheter/150504-vsevolod-konstantinov-1.234954 |title=Новости (150504) Всеволод Константинов |author= |date= |publisher=Славянские языки. [[Стокгольмский университет]] |accessdate=2021-08-09 |lang=en |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912004409/https://www.slav.su.se/om-oss/nyheter/150504-vsevolod-konstantinov-1.234954 |deadlink=no |archivedate=2021-09-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210912004409/https://www.slav.su.se/om-oss/nyheter/150504-vsevolod-konstantinov-1.234954 }}&lt;/ref&gt;.

2018 елда «Кабул итүче күпмәдәни җәмгыятьтә мигрантларның социаль-психологик адаптациясе» темасына психология фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://search.rsl.ru/ru/record/01009865654 |title=Социально-психологическая адаптация мигрантов в принимающем поликультурном обществе |author=Константинов, Всеволод Валентинович |date= |publisher=[[Российская государственная библиотека|РГБ]] |accessdate=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912004414/https://search.rsl.ru/ru/record/01009865654 |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;. 2020 елда «Социаль психология» фәнни белгечлеге буенча профессор гыйльми исеме бирелә. «Н. Г. Чернышевский исемендәге Саратов дәүләт университеты», «Пенза дәүләт университеты» һәм «Иммануил Кант исемендәге Балтыйк федераль университеты» югары белем федераль дәүләт бюджет мәгариф учреждениеләре каршында
Д 212.243.14 диссертацияләр советлары әгъзасы булып тора&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vak.minobrnauki.gov.ru/uploader/loader?type=8&amp;name=92624169002&amp;f=20515|title=Приказ Министерства науки и высшего образования Российской Федерации № 1878/нк от 5.10.23|author=|date=|publisher=vak.minobrnauki.gov.ru|access-date=2023-12-27|archive-date=2023-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20231228004429/https://vak.minobrnauki.gov.ru/uploader/loader?type=8&amp;name=92624169002&amp;f=20515|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vak.minobrnauki.gov.ru/uploader/loader?type=8&amp;name=92624233002&amp;f=20547|title=Приказ Министерства науки и высшего образования Российской Федерации № 1894/нк от 5.10.23|author=|date=|publisher=[[ВАК при Минобрнауки России]]|access-date=2023-12-27|archive-date=2023-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20231228004432/https://vak.minobrnauki.gov.ru/uploader/loader?type=8&amp;name=92624233002&amp;f=20547|url-status=live|accessdate=2025-06-06|archivedate=2023-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231228004432/https://vak.minobrnauki.gov.ru/uploader/loader?type=8&amp;name=92624233002&amp;f=20547}}&lt;/ref&gt;.

== Фәнни-тикшеренү эшчәнлеге ==

Фәнни кызыксынулар даирәсенә мигрантларның һәм качакларның яңа тормыш шартларында адаптация проблемалары, мәдәни трансмиссиянең психологик аспектлары, шәхеснең адаптациясезлегенең социаль-психологик аспектлары, мигрантның тәңгәллеген трансформацияләү, этник чыгыш, этнопсихологиянең методологик проблемалары, халыкны кабул итүче, аддиктив тәртип проблемалары керә.

Күпмәдәни җәмгыятьтә мигрантларны социаль-психологик адаптацияләүнең яңа фәнни концепциясен эшли, адаптация процессларының үзенчәлекле типологиясен тәкъдим итә.

«Пензенский психологический вестник» электрон фәнни журналының баш мөхәррире, «Известия Саратовского университета. Новая серия. Серия Акмеология образования. Психология развития» журналының редакция коллегиясе әгъзасы, шулай ук Frontiers in Psychology / Health Psychology, Frontiers in Psychiatry / Anxiety and Stress Disorders, Journal of Loss and Trauma, EC Neurology, Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy и членом рецензионного совета журналов Behavioral Sciences и European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education журналларының редколлегия әгъзасы булып тора&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://loop.frontiersin.org/people/1536211/editorial|title= Vsevolod Konstantinov |access-date=2025-01-04|archive-date=2025-01-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20250104041848/https://loop.frontiersin.org/people/1536211/editorial}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.tandfonline.com/journals/upil20/about-this-journal#editorial-board |title= Journal of Loss and Trauma. Editoral |access-date=2025-01-04|archive-date=2025-01-04|archive-url= https://web.archive.org/web/20250104061145/https%3A//www.tandfonline.com/journals/upil20/about-this-journal }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url= https://www.apa.org/pubs/journals/tra |title= Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy |access-date=2025-03-28|archive-date=2025-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20250224070500/https://www.apa.org/pubs/journals/tra|deadlink= }}&lt;/ref&gt;. Берничә халыкара фәнни басманың махсус чыгарылышларының чакырылган мөхәррире&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.frontiersin.org/research-topics/45195/case-reports-in-anxiety-and-stress|title= Case Reports in Anxiety and Stress|author= |date= |publisher= frontiersin.org|access-date= 2025-01-25|archive-date= 2025-01-04|archive-url= https://web.archive.org/web/20250104042433/https://www.frontiersin.org/research-topics/45195/case-reports-in-anxiety-and-stress|url-status= live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.frontiersin.org/research-topics/36963/assessing-and-evaluating-the-impact-of-the-covid-19-pandemic-on-anxiety-and-stress-a-global-perspective|title= Assessing and Evaluating the Impact Of The Covid 19 Pandemic on Anxiety And Stress: A Global Perspective|author= |date= |publisher= frontiersin.org|access-date= 2025-01-25|archive-date= 2025-01-04|archive-url= https://web.archive.org/web/20250104042320/https://www.frontiersin.org/research-topics/36963/assessing-and-evaluating-the-impact-of-the-covid-19-pandemic-on-anxiety-and-stress-a-global-perspective|url-status= live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.frontiersin.org/research-topics/40615/assessing-and-evaluating-the-impact-of-the-covid-19-pandemic-on-anxiety-and-stress-perspectives-from-eastern-europe-and-central-asia|title= Assessing and Evaluating the Impact of the Covid-19 Pandemic on Anxiety and Stress: Perspectives from Eastern Europe and Central Asia|author= |date= |publisher= frontiersin.org|access-date= 2025-01-25|archive-date= 2025-01-04|archive-url= https://web.archive.org/web/20250104042603/https://www.frontiersin.org/research-topics/40615/assessing-and-evaluating-the-impact-of-the-covid-19-pandemic-on-anxiety-and-stress-perspectives-from-eastern-europe-and-central-asia|url-status= live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.mdpi.com/journal/societies/special_issues/migrants_families_identity|title= Longitudinal Studies on Migrants’ Families: From an Identity View|author= |date= |publisher=mdpi.com |access-date=2025-01-25}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.mdpi.com/2075-4698/15/2/20 |title=Cultural Differences and Migrant Mental Health in the Age of COVID-19 |author= |date= |publisher=mdpi.com |access-date=2025-01-25 |archive-date=2025-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123110439/https://www.mdpi.com/2075-4698/15/2/20 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

Югары белем бирү өлкәсендә УГСН 37.00.00 «Психологик фәннәр» һәм ФУМО ВО 44.00.00 «Мәгариф һәм педагогика фәннәре» буенча Федераль укыту-методика берләшмәсе әгъзасы&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fumoped.ru/spisok-ekspertov |title=Состав Федерального учебно-методического объединения в системе высшего образования по укрупненной группе специальностей и направлений подготовки 44.00.00 Образование и педагогические науки |author= |date= |publisher= |accessdate=2021-09-11 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912004357/https://www.fumoped.ru/spisok-ekspertov |deadlink=no |archivedate=2021-09-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210912004357/https://www.fumoped.ru/spisok-ekspertov }}&lt;/ref&gt;.

Яшь галимнәр проектлары конкурслары буенча Россия фәнни фондының Экспертлар советы әгъзасы (2025 елдан башлап)&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://rscf.ru/about/structure/review-boards/|title=Экспертный совет по конкурсам проектов молодых ученых. Константинов Всеволод Валентинович |author= |date= |publisher= [[Российский научный фонд]]|access-date=2025-05-22}}&lt;/ref&gt;.

Россия Федерациясе Фән һәм югары белем министрлыгы каршындагы Югары аттестация комиссиясенең Педагогика, психология һәм когнитив фәннәр буенча эксперт советының әгъзасы (2026 елдан)&lt;ref&gt;{{Cite web |url= https://vak.gisnauka.ru/s3-files/01cc80c69fae4988a0246a8f5e2774e7:fisgna/public/media/uploaded/news_files/bc0d035b-48b6-4f5d-bc86-3f7148ea9022/04146b93-3e4d-452e-ac82-a89ed5b685d3.pdf |title= Об утверждении составов экспертных советов Высшей аттестационной комиссии при Министерстве науки и высшего образования Российской Федерации |access-date=2026-05-03 |archive-date= 2026-04-29 |archive-url= https://web.archive.org/web/20260429101118/https://vak.gisnauka.ru/s3-files/01cc80c69fae4988a0246a8f5e2774e7:fisgna/public/media/uploaded/news_files/bc0d035b-48b6-4f5d-bc86-3f7148ea9022/04146b93-3e4d-452e-ac82-a89ed5b685d3.pdf }}&lt;/ref&gt;

Россиядә һәм чит илләрдә (АКШ, Англия, Кытай, Швеция, Израиль, Япония) фәнни конференцияләрдә, конгрессларда, форумнарда, семинарларда катнаша, анда докладчы, оештыру комитеты, программа комитеты әгъзасы сыйфатында чыгыш ясый&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.sgu.ru/conference/mezhdunarodnaya-nauchnaya-konferenciya-strahovskie-1 |title=Международная научная конференция «Страховские чтения – 2021: современные проблемы социальной психологии личности» |author= |date= |publisher= |access-date=2021-09-08 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912005927/https://www.sgu.ru/conference/mezhdunarodnaya-nauchnaya-konferenciya-strahovskie-1 |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/08/26/16133529 |title=В.В. Константинов принял участие в семинаре института Эсален (США) |author= |date= |publisher= |access-date=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2016-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160917233732/http://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/08/26/16133529 |deadlink=no |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2016-09-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160917233732/https://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/08/26/16133529 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.sgu.ru/conference/socialnaya-psihologiya-lichnosti-i-akmeologiya |title=Международная научная конференция «Социальная психология личности и акмеология» |author= |date= |publisher=СГУ им. Н. Г. Чернышевского |access-date=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2021-09-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210912005919/https://www.sgu.ru/conference/socialnaya-psihologiya-lichnosti-i-akmeologiya |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/12/17/21044996 |title=Константинов В.В. принял участие в работе Международного форума в Гонконге |author= |date= |publisher= |access-date=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2016-12-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161231155719/http://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/12/17/21044996 |deadlink=no |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2016-12-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161231155719/https://dep_op.pnzgu.ru/news/2016/12/17/21044996 }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dep_op.pnzgu.ru/news/2018/04/24/22305789 |title=В.В. Константинов принял участие в работе Международной конференции в Лондоне |author= |date= |publisher= |access-date=2021-09-09 |lang=ru |url-status=dead |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2025-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250528044934/https://dep_op.pnzgu.ru/news/2018/04/24/22305789 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dep_op.pnzgu.ru/news/2019/10/8/21132596 |title=Заведующий кафедрой «Общая психология» В.В. Константинов принял участие в работе Международного конгресса в Японии |author= |date= |publisher= |access-date=2021-09-09 |lang=ru |url-status=dead |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2024-11-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241130005943/https://dep_op.pnzgu.ru/news/2019/10/8/21132596 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://arxiv.gaugn.ru/s020595920005217-4-1/?reader=Y |title=IV международная научно-практическая конференция «Социально-психологическая адаптация мигрантов в современном мире» |author= |date= |publisher=Психологический журнал. 2019 № 2 |access-date=2022-04-29 |lang=ru }}{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://arxiv.gaugn.ru/s020595920006088-2-1/?reader=Y |title=V международная научно-практическая конференция «Актуальные проблемы исследования массового сознания» |author= |date= |publisher=Психологический журнал. 2019 № 6 |access-date=2022-04-29 |lang=ru }}{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://arxiv.gaugn.ru/s020595920010512-9-1/?reader=Y |title=Социально-психологическая адаптация мигрантов в современном мире (по материалам v международной научно-практической конференции) |author= |date= |publisher=Психологический журнал. 2020 № 4 |access-date=2022-04-29 |lang=ru }}{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.pnzgu.ru/news/2025/06/5/10252645|title= Профессор ПГУ Всеволод Константинов стал участником Международного форума по педагогическому образованию в Казани|author= |date=2025-06-05|publisher=Пензенский государственный университет |access-date=2025-06-10}}&lt;/ref&gt;.

Социаль психология, этнопсихология, миграция процесслары проблемалары буенча массакүләм мәгълүмат чараларында бастырыла&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.pnzgu.ru/news/2024/06/21/13424752|title= Всеволод Константинов: у науки есть колоссальный инструментарий для преодоления проблем общества|author= |date=2024-06-21|publisher=[[Пензенский государственный университет]]|access-date=2024-06-22}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://pnzgu.ru/news/2024/11/22/15180716 |title=День психолога: интернационализация российского образования и психология |access-date=2024-11-22 |archive-date=2024-11-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124114831/https://pnzgu.ru/news/2024/11/22/15180716 |deadlink= |accessdate=2025-06-06 |archivedate=2024-11-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241124114831/https://pnzgu.ru/news/2024/11/22/15180716 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.penza-press.ru/news/exclusive/80887/|title= Доктор психологических наук Всеволод Константинов: «Важно использовать технологии осознанно»|author= |date= 2025-05-14|publisher= penza-press.ru|access-date= 2025-05-15|accessdate= 2025-06-06|archivedate= 2025-05-15|archiveurl= https://web.archive.org/web/20250515071947/https://www.penza-press.ru/news/exclusive/80887/}}&lt;/ref&gt;.

15 психология фәннәре кандидатын әзерләгән.

== Фәнни эшләре ==

200 дән артык фәнни һәм укыту-методик хезмәтләр, шул исәптән 7 монография һәм 10 уку әсбабы авторы&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.elibrary.ru/author_profile.asp?authorid=350013|title= Анализ публикационной активности автора. Константинов Всеволод Валентинович|author= |date= |publisher=[[eLibrary.Ru]]|access-date=2023-09-13|language=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://search.rsl.ru/ru/search#q=author%3A(константинов%20всеволод%20валентинович) |title=Константинов Всеволод Валентинович |author= |date= |publisher=[[Российская государственная библиотека|РГБ]] |accessdate=2021-09-09 |lang=ru |archive-date=2019-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191126205256/https://search.rsl.ru/ru/search#q=author%3A(константинов%20всеволод%20валентинович) |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;:

=== Монографияләр ===

1. Константинов В. В. Социально-психологическая адаптация мигрантов: теория и эмпирические исследования. — Москва : Перо, 2018. — 235 с. ISBN 978-5-00122-557-7

2. Константинов В. В. Психология экстремизма. — Москва : Перо, 2019. (в соавт.) — 253 с. ISBN 978-5-00122-932-2

3. Константинов, В. В. Социально-психологические характеристики адаптации мигрантов в современных условиях : Пензенский гос. пед. ун-т им. В. Г. Белинского. — Пенза : 2007. — 187 с. ISBN 978-5-94321-100-3

4. Миграционные процессы и проблемы адаптации / [А. А. Бучек и др.]; отв. ред. В. В. Константинов. — Пенза : Изд-во ПГПУ им. В. Г. Белинского, 2009. — 183 с. ISBN 978-5-94321-152-2

5. Константинов В. В. Социально-психологическая и социокультурная адаптация соотечественников в России: технологии оптимизации : Пензенский гос. педагогический ун-т им. В. Г. Белинского. — Пенза, 2008. (в соавт.) — 147 с. ISBN 978-5-94321-119-5

6. Константинов В. В. Социально-психологический анализ феномена расставания мигрантов с родиной : Пензенский гос. пед. ун-т им. В. Г. Белинского. — Пенза, 2010. (в соавт.) — 99 с. SBN 978-5-94321-154-6

7. Константинов, В. В. В чужой стране: Социально-психологическая адаптация трудовых мигрантов в России /Монография/ В. В. Константинов, Р. В. Осин, М. В. Бабаева, Е. Б. Бедрина, Е. Б. Кирдяшова, Е. А. Климова. Под научной редакцией В. В. Константинова. Москва: «Перо», 2022. — 185 с.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.elibrary.ru/item.asp?id=49957704 |title= В чужой стране: Социально-психологическая адаптация трудовых мигрантов в России |author= |date= |publisher= [[eLibrary.Ru]] |accessdate=2023-01-17 |lang=ru}}&lt;/ref&gt;.

=== Уку-укыту кулланмалары ===
1. Константинов В. В. Основы общей психологии: мышление, память, внимание : Учеб.-метод. пособие. — Пенза : Изд-во ПГТУ им. В. Г. Белинского, 2005. — 75 с.; ISBN 5-94321-048-2

2. Константинов В. В. Практикум по психологии личности. — Саратов, Пенза : ПГПУ им. В. Г. Белинского, 2006. — 71 с. ISBN 5-93888-938-3

3. Константинов В. В. История психологии : учебное пособие. Пензенский гос. педагогический ун-т им. В. Г. Белинского. — Пенза : 2007. — 143 с. SBN 978-5-94321-113-3

4. Константинов В. В. История психологии : учебное пособие по специальности «Педагогика и психология» на базе высшего профессионального образования. — Пенза : Изд-во ПГПУ им. В. Г. Белинского, 2011. — 175 с.; 21 см; ISBN 978-5-94321-219-2

5. Психологическая адаптация: опыт исследования и диагностика : учебное пособие / В. В. Константинов, И. А. Красильников. — Пенза : ПГПУ им. В. Г. Белинского, 2008. — 159 с. ISBN 978-5-94321-125-6

6. Константинов В. В. История психологической мысли : учебное пособие. — Пенза : ПГПУ им. В. Г. Белинского, 2009. (в соавт.) — 175 с. ISBN 978-5-94321-130-0

7. Константинов В. В. Психология межличностных отношений : учебно-методическое пособие / Министерство науки и высшего образования Российской Федерации, Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего образования «Пензенский государственный университет». — Пенза : Изд-во ПГУ, 2019. — 68 с. ISBN 978-5-907185-64-7

8. Константинов В. В. Социальная психология : учебное пособие / Министерство науки и высшего образования Российской Федерации, Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего образования «Пензенский государственный университет» (ПГУ). — Пенза : Изд-во ПГУ, 2019. — 174 с. ISBN 978-5-907185-62-3

9. Константинов В. В. Психология межгрупповых отношений : учебно-методическое пособие / Министерство науки и высшего образования Российской Федерации, Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего образования «Пензенский государственный университет» (ПГУ). — Пенза : Изд-во ПГУ, 2019. (в соавт.) — 68 с. ISBN 978-5-907185-63-0

10. Константинов, В. В. Психология экстремизма и терроризма : учебное пособие для вузов / В. В. Константинов, Р. В. Осин. — 2-е изд., перераб. и доп. — Москва : Издательство Юрайт, 2023. — 211 с. — (Высшее образование). — ISBN 978-5-534-17251-5

=== Төп фәнни мәкаләләр ===
1. Konstantinov, V. (2017). The Role of the Host Local Population in the Process of Migrants’ Adaptation. Social Sciences, 6 (3), 92. doi:10.3390/socsci6030092

2. Gritsenko, V. V., Khukhlaev, O. E., Zinurova, R. I., Konstantinov, V. V., Kulesh, E. ., Malyshev, I. V., ... Chernaya, A. V. (2021). Intercultural Competence as a Predictor of Adaptation of Foreign Students. Cultural-Historical Psychology, 17(1), 102—112. doi:10.17759/chp.2021170114

3. Khukhlaev O.E., Аlexandrova E.A., Gritstnko V.V., Konstantinov V.V., Kuznetsov I.M., Pavlova O.S., Ryzhova S.V., Shorokhova V.A. Religious Group Identification and Ethno-National Attitudes in Buddhist, Muslim and Orthodox Youth. Kul’turno-istoricheskaya psikhologiya [Cultural-Historical Psychology], 2019. Vol. 15, no. 3, pp.&amp;nbsp;71–82. doi:10.17759/chp.2019150308

4. Gritsenko, V., Konstantinov, V., Reznik, A., &amp; Isralowitz, R. (2020). Russian Federation medical student knowledge, attitudes and beliefs toward medical cannabis. Complementary Therapies in Medicine, 48, 102274. doi:10.1016/j.ctim.2019.102274

5. Reznik, A., Gritsenko, V., Konstantinov, V. et al. COVID-19 Fear in Eastern Europe: Validation of the Fear of COVID-19 Scale. Int J Ment Health Addiction (2020). https://doi.org/10.1007/s11469-020-00283-3

6. Gritsenko, V., Skugarevsky, O., Konstantinov, V., Khamenka, N., Marinova, T., Reznik, A., &amp; Isralowitz, R. (2020). COVID 19 Fear, Stress, Anxiety, and Substance Use Among Russian and Belarusian University Students. International Journal of Mental Health and Addiction. doi:10.1007/s11469-020-00330-z

7. Isralowitz, R., Khamenka, N., Konstantinov, V., Gritsenko, V., &amp; Reznik, A. (2020). Fear, Depression, Substance Misuse and Related Conditions among Multi-National Medical Students at the Peak of the COVID-19 Epidemic. Journal of Loss and Trauma, 1-4. doi:10.1080/15325024.2020.1799521

8. Suchomlinov, A., Konstantinov, V., &amp; Purlys, P. (2020). Associations between depression, height and body mass index in adolescent and adult population of Penza city and oblast, Russia. Journal of Biosocial Science, 1-5. doi:10.1017/s0021932020000401

9. Reznik, A., Gritsenko, V., Konstantinov, V. et al. First and Second Wave COVID-19 Fear Impact: Israeli and Russian Social Work Student Fear, Mental Health and Substance Use. Int J Ment Health Addiction (2021). https://doi.org/10.1007/s11469-020-00481-z

10. Konstantinov, V., Reznik, A., Zangeneh, M., Gritsenko, V., Khamenka, N., Kalita, V., &amp; Isralowitz, R. (2021). Foreign Medical Students in Eastern Europe: Knowledge, Attitudes and Beliefs about Medical Cannabis for Pain Management. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(4), 2137. doi:10.3390/ijerph18042137

11. Konstantinov, V., Gritsenko, V., Reznik, A., &amp; Isralowitz, R. (2022). The Impact of COVID-19 on Health and Well-Being: Foreign Medical Students in Eastern Europe. Social Sciences, 11(9), 393.

12. Хухлаев О. Е., Александрова Е. А., Гриценко В. В., Константинов В. В., Кузнецов И. М., Павлова О. С., Шорохова В. А. (2019). Идентификация религиозных групп и этнонациональные установки в буддийской, мусульманской и православной молодежи // Культурно-историческая психология, 15 (3), 71-82.DOI: 10.17759 / chp.2019150308

13. Гриценко В., Хухлаев О., Константинов В., Рыжова С. (2018).Структура религиозной идентичности современной православной молодежи // Психологический журнал, 39 (4), 95-104.DOI: 10.31857 / s020595920000074-7

14. Константинов, В., Ковалева Н. (2013). Расставание с родиной как социально-психологическая проблема миграции // Психологический журнал, Т.34, № 5. С. 3-15.

15. Константинов В., Мали Н. Особенности психологической адаптации младших школьников, вынужденно покинувших территорию Украины // Начальная школа. 2016. № 2. С. 32-35.

16. Константинов В. В. Стратегии поведения мигрантов в процессе их социально-психологической адаптации к новым условиям жизни // Мир науки, культуры, образования. 2018. № 2 (69). — С.56-71.

17. Константинов В. В. Социально-психологическая адаптация мигрантов в принимающем сообществе: условия, периоды, эффекты // Новое в психолого-педагогических исследованиях. № 2 (46). 2017. С.108 — 115.

18. Константинов В. В. Социально-психологическая адаптация мигрантов в принимающем поликультурном сообществе: системно-динамический подход // Актуальные проблемы психологического знания. № 2 (43). 2017. C.75 — 83.

19. Константинов В. В., Бузыкина Ю. С. Переживание экстремистско-террористической угрозы и социально-психологические характеристики личности // Психологический журнал. 2016. Т. 37. № 3. — С. 25-38.

20. Константинов В. В., Ганин В. В. Особенности связи механизмов психологической защиты с копинг-стратегиями у иностранных студентов российского ВУЗа // Общество: социология, психология, педагогика. 2016. № 12. С. 93-96.

21. Константинов В. В., Лапшина Т. В. Отношение к мигрантам представителей принимающего сообщества в зависимости от типа проживания мигрантов // Мир науки. 2016. Т.4. № 4. С.44.

22. Константинов В. В., Камшуков А. В. Социально-психологические особенности людей, отказывающихся проходить опрос с использованием полиграфа // Психология и право. 2016. Т.6. № 4. С. 166—176.

23. Константинов В. В., Осин Р. В. Особенности отношения к образу трудового мигранта в СМИ // Гуманитарные, социально-экономические и общественные науки. 2014. № 9. С. 49-52.

24. Константинов В. В., Осин Р. В. Иностранные студенты российских вузов в условиях пандемии COVID-19: социальная тревога и психоэмоциональное состояние // Мониторинг общественного мнения: экономические и социальные перемены. 2022. No 6. С. 265—280.
 
25. Муращенкова Н. В., Гриценко В. В., Калинина Н. В., Ефременкова М. Н., Кулеш Е. В., Константинов В. В., Гуриева С. Д., Маленова А. Ю. Этническая, гражданская и глобальная идентичности как предикторы эмиграционной активности студенческой молодежи Беларуси, Казахстана и России // Культурно-историческая психология. 2022. Том 18. № 3. С. 113—123. DOI:10.17759/chp.2022180314
 
26. Хухлаев О. Е., Гриценко В. В., Дагбаева С. Б., Константинов В. В., Корниенко Т. В., Кулеш Е. В., Тудупова Т. Ц. Межкультурная компетентность и эффективность межкультурного взаимодействия // Экспериментальная психология. 2022. Т. 15. № 1. С. 88-102. DOI: 10.17759/exppsy.2022150106

27. Гриценко В. В., Резник А. Д., Израйловиц Р., Константинов В. В., Гужва И. В. Ценности как психологический ресурс студентов России и Казахстана при совладании со страхом перед COVID-19 // Экспериментальная психология. 2023. Том 16. № 1. С. 119—135. DOI: 10.17759/exppsy.2023160107
 
28. Zolotareva, A., Khegay, A., Voevodina, E., Kritsky, I., Ibragimov, R., Nizovskih, N., Konstantinov, V., Malenova, A., Belasheva, I., Khodyreva, N., Preobrazhensky, V., Azanova, K., Sarapultseva, L., Galimova, A., Atamanova, I., Kulik, A., Neyaskina, Y., Lapshin, M., Mamonova, M., ... Osin, E. (2023). Somatic burden in Russia during the COVID-19 pandemic. PLOS ONE, 18(3), e0282345.

29. Константинов В. В., Осин Р. В. Социальная и этническая идентичность подростков-мигрантов // Институт психологии Российской академии наук. Социальная и экономическая психология. 2023. Т. 8. № 2 (30). С. 36-56.
  
30. Константинов В. В. Седьмая международная научно-практическая конференция «Актуальные проблемы исследования массового сознания» // Психологический журнал. 2023. Т. 44. № 3. С. 110—114.

31. Bashkin, E. B., Kameneva, G. N., Konstantinov, V., Novikova, I. A., Pilishvili, T. S., Rushina, M. A., &amp; Shlyakhta, D. A. (2025). Time Perspective, Psychological Well-Being and Attitudes to Seeking Mental Health Services in Russian Y and Z Generations. European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education, 15(5), 67. doi.org/10.3390/ejihpe15050067

32. Константинов В. В. Этно-религиозная идентичность татарского народа в условиях глобальных вызовов //Татары России: национальная самобытность и религия. Сборник статей по материалам Всероссийского форума в рамках празднования 1100-летия официального принятия ислама народами Волжской Булгарии. Под редакцией В. Ф. Мухамеджановой, Ж. З. Туктарова, Г. Х. Самочкиной. Пенза, 2022. С. 81-83.

33. Константинов В. В. Интеграция мигрантов в российской общество в условиях глобальной турбулентности // Позитивный опыт регулирования этносоциальных и этнокультурных процессов в регионах Российской Федерации. Материалы VI Всероссийской научно-практической конференции. Казань, 2024. С. 92-94.

34. Акжигитов, Р. Б., Константинов, В. В. Особенности индивидуальной религиозности татарской молодежи в условиях культурного многообразия // Человеческий Капитал, 2025, 5(197), 90-102. https://doi.org/10.25629/hc.2025.05.09

== Искәрмәләр ==
&lt;references /&gt;

[[Төркем:Психологлар]]
[[Төркем:Россия психологлары]]</text>
      <sha1>pp8v6g9pv4iws2qbh0n7gzk9jh9c3tr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Россия югары уку йортлары исемлеге</title>
    <ns>0</ns>
    <id>864427</id>
    <revision>
      <id>5969250</id>
      <parentid>5966290</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T19:50:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969250</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="257875" sha1="fsd20ylxhlns9cagfidsl9pgqbrbekn" xml:space="preserve">{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}

'''Россия югары уку йортлары исемлеге''' яки ''Россия университетлары исемлеге'' — {{RUS}}ндә эшләүче '''университет''' һәм башка статуслы [[югары уку йорты|югары уку йортлары]] исемлеге.

== Уникаль статуслы университетлар (2) ==
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| 1724-01-22
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[Файл:Spb 06-2012 University Embankment 06.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University|Saint Petersburg State University]]
| http://www.spbu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| 1755-01-12
| [[Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[Файл:МГУ, вид с воздуха.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2359096|Раменки]]''
| [[:commons:Category:Moscow State University|Moscow State University]]
| https://www.msu.ru/&lt;br/&gt;https://www.msu.ru/en/&lt;br/&gt;https://www.msu.ru/ch/
|}

== Федераль университетлар (10) ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q4481793 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1804&quot; | 1804-11-05
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[Файл:Kazan State University from the 2 Korpus.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| [[:commons:Category:Kazan University|Kazan University]]
| https://kpfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]
| [[Файл:Far Eastern Federal University 2.JPG|center|128px]]
| [[Диңгез буе крае]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4112963|Владивосток шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15189883|Русский бистәсе]]''
| [[:commons:Category:Far Eastern Federal University|Far Eastern Federal University]]
| https://www.dvfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915
| ''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
| [[Файл:Rostov-on-Don, Southern Federal University, Russia.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Southern Federal University (Rostov-on-Don)|Southern Federal University (Rostov-on-Don)]]
| http://www.sfedu.ru
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| [[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
| [[Файл:Ural State Technical University (August 2022) - 1.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбурның Киров районы|Киров районы]]&lt;br/&gt;[[Свердловск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ural Federal University|Ural Federal University]]
| https://urfu.ru/en/&lt;br/&gt;https://urfu.ru/ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| [[М. К. Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты|Максим Кирович Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты]]
| [[Файл:КФЕН СВФУ август 2013.jpg|center|128px]]
| [[Якутия]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18405912|Якутск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Якутск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4333128|Октябрьский округ]]''
| [[:commons:Category:North-Eastern Federal University|North-Eastern Federal University]]
| http://s-vfu.ru
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947
| ''[[:d:Q805777|Иммануил Кант ис. Балтыйк федераль университеты]]''
| [[Файл:101-0160 IMG.JPG|center|128px]]
| [[Калининград]]
| [[:commons:Category:Immanuel Kant Baltic Federal University|Immanuel Kant Baltic Federal University]]
| http://www.kantiana.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006
| [[Себер федераль университеты]]
| [[Файл:Siberian Federal University (site 4), Krasnoyarsk.JPG|center|128px]]
| [[Красноярск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4333155|Oktyabrsky District]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18405934|Красноярск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Красноярск крае]]
| [[:commons:Category:Siberian Federal University|Siberian Federal University]]
| https://sfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010
| ''[[:d:Q4352907|Михаил Ломоносов исемендәге Төньяк (Арктик) федераль университеты]]''
| [[Файл:Arkhangelsk technology university.jpg|center|128px]]
| [[Архангельск]]
| [[:commons:Category:Northern (Arctic) Federal University|Northern (Arctic) Federal University]]
| http://narfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012
| ''[[:d:Q4412491|Төньяк Кавказ федераль университеты]]''
| [[Файл:Main campus of NCFU.jpg|center|128px]]
| [[Ставрополь]]
| [[:commons:Category:North-Caucasus Federal University|North-Caucasus Federal University]]
| http://www.ncfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014
| ''[[:d:Q17749157|Владимир Иванович Вернадский исемендәге Кырым федераль университеты]]''
| [[Файл:ТНУ - panoramio (4).jpg|center|128px]]
| [[Кырым]]
| [[:commons:Category:Crimean Federal University|Crimean Federal University]]
| https://cfuv.ru
|}
{{Wikidata list end}}

== Илкүләм тикшеренү университетлары (29) ==
{{seealso|Россиянең илкүләм тикшеренү университеты}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q4315006 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1773&quot; | 1773-11-01
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| [[Файл:Spb Vasilievsky Island Mining College asv2019-09 img3.jpg|center|128px]]
| [[Василий утравы районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4032432|Municipal Okrug #7]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg Mining University|Saint Petersburg Mining University]]
| http://www.spmi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1830&quot; | 1830-07-13
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Слободской дворец 003.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Bauman Moscow State Technical University|Bauman Moscow State Technical University]]
| https://bmstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876
| ''[[:d:Q2010483|Белгород дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Belgorod State University in september.jpg|center|128px]]
| [[Белгород]]
| [[:commons:Category:Belgorod State University|Belgorod State University]]
| https://bsuedu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус ТГУ.jpg|center|128px]]
| [[Тум|Томск]]
| [[:commons:Category:Tomsk State University|Tomsk State University]]
| http://www.tsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-06-14
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
| [[Файл:Kazan-khti-main.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]
| [[:commons:Category:Kazan National Research Technological University|Kazan National Research Technological University]]
| http://www.kstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896
| ''[[:d:Q1466666|Томск политехника университеты]]''
| [[Файл:Ленина-30-DSN57425.jpg|center|128px]]
| [[Тум|Томск]]
| [[:commons:Category:Tomsk Polytechnical University|Tomsk Polytechnical University]]
| http://www.tpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| [[Файл:Политехнический институт. Главное здание01.jpg|center|128px]]
| [[Калинин районы (Санкт-Петербург)|Санкт-Петербургның Калинин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4059198|Академическое муниципаль округы]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg Polytechnical University|Saint Petersburg Polytechnical University]]
| http://www.spbstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900
| ''[[:d:Q1342013|ИТМО университеты]]''
| [[Файл:ITMO University's main building, August 2016.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:SPbSU ITMO|SPbSU ITMO]]
| https://itmo.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906
| ''[[:d:Q2177111|Н. И. Пирогов исемендәге Россия илкүләм тикшеренү медицина университеты]]''
| [[Файл:RGMU.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian Medical University|Russian Medical University]]
| https://rsmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| [[Файл:Univer saratov.JPG|center|128px]]
| [[Сарытау]]&lt;br/&gt;[[Сарытауның Киров районы]]&lt;br/&gt;[[Сарытау өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Saratov State University|Saratov State University]]
| http://www.sgu.ru/&lt;br/&gt;https://en.sgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916
| ''[[:d:Q492766|Нижгар ил үнивирситите]]''
| [[Файл:Lobachevsky University. Faculty of Philology 03.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Lobachevsky State University of Nizhny Novgorod|Lobachevsky State University of Nizhny Novgorod]]
| http://www.unn.ru
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| [[Файл:Пермский государственный университет. Корпус №5.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4160819|Дзержинский районы]]''&lt;br/&gt;[[Пермь]]&lt;br/&gt;[[Пермь крае]]
| [[:commons:Category:Perm State University|Perm State University]]
| http://www.psu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| [[МИСиС Илкүләм фән һәм технология университеты]]
| [[Файл:Korpus b.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Institute of Steel and Alloys|Moscow Institute of Steel and Alloys]]
| http://www.misis.ru/
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-11-22
| [[Мәскәү дәүләт төзелеш университеты]]
| [[Файл:Mgsu.kampus.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Төньяк-Көнчыгыш административ округ (Мәскәү)|Төньяк-Көнчыгыш административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2367611|Ярославский районы]]''
| [[:commons:Category:Moscow State University of Civil Engineering|Moscow State University of Civil Engineering]]
| https://mgsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q224802|Мәскәү энергетика институты]]''
| [[Файл:Lefortovo mei.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Power Engineering Institute|Moscow Power Engineering Institute]]
| http://www.mpei.ru/&lt;br/&gt;https://mpei.ru/lang/en/Pages/default.aspx&lt;br/&gt;https://mpei.ru/lang/more/chn/Pages/default.aspx&lt;br/&gt;https://mpei.ru/lang/more/deu/Pages/default.aspx
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-02-26
| [[Иркутск илкүләм тикшеренү техник университеты]]
| [[Файл:НИ ИрГТУ (ИрНИТУ).jpg|center|128px]]
| [[Иркутск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Иркутск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4410160|Свердловский округы]]''
| [[:commons:Category:Irkutsk National Research Technical University|Irkutsk National Research Technical University]]
| http://www.istu.edu/&lt;br/&gt;https://eng.istu.edu/&lt;br/&gt;https://fr.istu.edu/
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-17
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| [[Файл:Moscow-1254 - 18 Ленинский проспект.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Көньяк-Көнбатыш административ округ (Мәскәү)|Көньяк-Көнбатыш административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1962831|Вернадский проспекты районы]]''
| [[:commons:Category:Gubkin Russian State University of Oil and Gas|Gubkin Russian State University of Oil and Gas]]
| http://www.gubkin.ru
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-08-29
| ''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
| [[Файл:MAI-moscow.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Aviation Institute|Moscow Aviation Institute]]
| http://www.mai.ru/
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-10-01
| [[Мордовия дәүләт университеты|Николай Платонович Огарёв исемендәге Илкүләм тикшеренү Мордовия дәүләт университеты]]
| [[Файл:Saransk University (42033511865).jpg|center|128px]]
| [[Саранск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q48941175|Ленин районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145676|Саранск шәһәр бүлгесе]]''&lt;br/&gt;[[Мордовия]]
| [[:commons:Category:Mordovian State University|Mordovian State University]]
| https://mrsu.ru/ru/
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-03-05
| [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты]]
| [[Файл:Здание 1-ой мужской гимназии (г. Казань, ул. К.Маркса) - 2.JPG|center|128px]]
| [[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]
| [[:commons:Category:Kazan State Technical University named after A. N. Tupolev|Kazan State Technical University named after A. N. Tupolev]]
| http://www.kai.ru/
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-11-22
| ''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус МИФИ (21.03.2026).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Engineering Physics Institute|Moscow Engineering Physics Institute]]
| https://www.mephi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-10-01
| [[Академик С. П. Королёв исемендәге Самар илкүләм тикшеренү университеты|Академик С. П. Королёв исемендәге Самар милли тикшеренү университеты]]
| [[Файл:SSAU.jpg|center|128px]]
| [[Самар өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27577214|Самар шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Самар]]&lt;br/&gt;[[Самарның Октябрь районы]]
| 
| http://www.ssau.ru
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-12-15
| ''[[:d:Q1777988|Көньяк Урал дәүләт университеты]]''
| [[Файл:South Ural State University (13125656685).jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:South Ural State University|South Ural State University]]
| https://www.susu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''
| [[Файл:Mipt phystech.jpg|center|128px]]
| [[Долгопрудный]]&lt;br/&gt;[[Жуковский (Мәскәү өлкәсе)|Жуковски (Мәскәү өлкәсе)]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Institute of Physics and Technology|Moscow Institute of Physics and Technology]]
| https://mipt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| [[Файл:Пермский национальный исследовательский политехнический университет.jpg|center|128px]]
| [[Пермь]]
| [[:commons:Category:Perm State Technical University (Main Building)|Perm State Technical University (Main Building)]]
| http://pstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Akademgorodok NSU Interweek.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk State University|Novosibirsk State University]]
| http://www.nsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
| ''[[:d:Q182118|«МИЭТ» илкүләм тикшеренү университеты]]''
| [[Файл:Zelenograd - MIET.jpg|center|128px]]
| [[Зеленоград административ округы (Мәскәү)|Зеленоград административ округы]]
| [[:commons:Category:National Research University of Electronic Technology|National Research University of Electronic Technology]]
| https://www.miet.ru/
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-11-20
| [[Югары икътисад мәктәбе|&quot;Югары икътисад мәктәбе&quot; илкүләм тикшеренү университеты]]
| [[Файл:HSE new building (2015-01-22) 01.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Үзәк административ округ (Мәскәү)|Үзәк административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1669860|Басманный районы]]''
| [[:commons:Category:National Research University Higher School of Economics|National Research University Higher School of Economics]]
| http://www.hse.ru/
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997&lt;br/&gt;2002-10-08
| [[РФА Ж. И. Алферов исемендәге Санкт-Петербург милли тикшеренү академия университеты|Россия фәннәр академиясенең Жорес Иванович Алфёров исемендәге Санкт-Петербург академия университеты]]
| [[Файл:0425Aa1. Saint Petersburg. Alferov University.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Калинин районы (Санкт-Петербург)|Санкт-Петербургның Калинин районы]]
| 
| http://spbau.ru/
|}
{{Wikidata list end}}

== Төбәк терәк университетлары (33) ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q48940751 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-08-03
| [[Себер дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Siberian State Medical University.jpg|center|128px]]
| [[Тум|Томск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4221687|Томскның Киров районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24636058|Томск шәһәр бүлгесе]]''&lt;br/&gt;[[Тум өлкәсе|Томск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Siberian State Medical University|Siberian State Medical University]]
| http://www.ssmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914
| ''[[:d:Q4406402|Самар дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус .jpg|center|128px]]
| [[Самар]]
| [[:commons:Category:Samara State Technical University|Samara State Technical University]]
| http://www.samgtu.ru
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917
| ''[[:d:Q4318652|Нижгар ил яраклама үнивирситите]]''
| [[Файл:Nizhny Novgorod Technical University 1st building.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Nizhny Novgorod State Technical University|Nizhny Novgorod State Technical University]]
| http://nntu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-06-23&lt;br/&gt;1931
| ''[[:d:Q7101513|Иван Сергеевич Тургенев исемендәге Орёл дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус ОГУ (Орёл, Комсомольская, 95) (2).jpg|center|128px]]
| [[Орёл]]
| [[:commons:Category:Oryol State University|Oryol State University]]
| http://int.oreluniver.ru/en/&lt;br/&gt;http://www.univ-orel.ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q1511650|Тула дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Tula State University (building 1).jpg|center|128px]]
| [[Тула]]
| [[:commons:Category:Tula State University|Tula State University]]
| https://tulsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4122969|Волгоград дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Volgograd State Technical University 001.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State Technical University|Volgograd State Technical University]]
| http://www.vstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4166431|Дон дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Don state technical university.JPG|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Don State Technical University|Don State Technical University]]
| https://donstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-06&lt;br/&gt;1930
| ''[[:d:Q4408464|Сарытау дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Саратовский политехнический универ 1.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| [[:commons:Category:Saratov State Technical University|Saratov State Technical University]]
| http://en.sstu.ru/&lt;br/&gt;http://www.sstu.ru
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q28656881|Кострома дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус Костромского государственного технологического университета.jpg|center|128px]]
| [[Кострома]]
| [[:commons:Category:Kostroma State University|Kostroma State University]]
| http://kstu.edu.ru
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-22
| [[Магнитогорск дәүләт техник университеты|Григорий Иванович Носов исемендәге Магнитогорск дәүләт техника универститеты]]
| [[Файл:Магнитогорский государственный технический университет.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19910636|Магнитогорск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Магнитогорск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q30891259|Ленинский районы]]''
| [[:commons:Category:Magnitogorsk State Technical University|Magnitogorsk State Technical University]]
| http://www.magtu.ru&lt;br/&gt;https://en.magtu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940
| ''[[:d:Q4361461|Петрозаводск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Petrozavodsk 06-2017 img34 University.jpg|center|128px]]
| [[Петрозаводск]]
| [[:commons:Category:Petrozavodsk State University|Petrozavodsk State University]]
| http://www.petrsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-11-16
| [[Омск дәүләт техник университеты]]
| 
| [[Омск]]&lt;br/&gt;[[Совет административ округы (Омск)|Совет административ округы]]&lt;br/&gt;[[Омск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Omsk State Technical University|Omsk State Technical University]]
| http://www.omgtu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-10-04
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| [[Файл:UGNTU (Ufa).jpg|center|128px]]
| [[Уфаның Орджоникидзе районы|Орҗоникидзе районы]]&lt;br/&gt;[[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Башкортстан]]
| [[:commons:Category:Ufa State Petroleum Technological University|Ufa State Petroleum Technological University]]
| https://ugntu.ru/&lt;br/&gt;https://ugntu.ru/en
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950
| ''[[:d:Q1467445|Новосибирск дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Nstu-1.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk State Technical University|Novosibirsk State Technical University]]
| https://www.nstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-01-11
| [[Мурманск арктик университеты]]
| [[Файл:МГТУ.jpg|center|128px]]
| [[Мурманск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17082747|Pervomaysky District]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17080695|Oktyabrsky District]]''
| [[:commons:Category:Murmansk State Technical University|Murmansk State Technical University]]
| https://mauniver.ru/&lt;br/&gt;https://mauniver.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-04-29
| [[Белгород дәүләт технология университеты|Владимир Григорьевич Шухов исемендәге Белгород дәүләт технология университеты]]
| [[Файл:Bstu00938.jpg|center|128px]]
| [[Белгород]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27532780|Белгород шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Белгород өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4126633|Белгородның Көнчыгыш округ районы]]''
| [[:commons:Category:Belgorod University of Technology|Belgorod University of Technology]]
| http://www.bstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-08-14
| [[Воронеж дәүләт техник университеты|Воронеж дәүләт техника университеты]]
| [[Файл:016. Воронеж. Архитектурно-строительный университет.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258358|Ленинский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27538353|Воронеж шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Воронеж өлкәсе]]
| 
| http://cchgeu.ru/&lt;br/&gt;https://cchgeu.ru/ar/&lt;br/&gt;https://cchgeu.ru/cn/&lt;br/&gt;https://cchgeu.ru/de/&lt;br/&gt;https://cchgeu.ru/en/&lt;br/&gt;https://cchgeu.ru/fr/
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| ''[[:d:Q4113278|Александр һәм Николай Григорьевич Столетовлар исемендәге Владимир дәүләт университеты]]''
| [[Файл:ВлГУ.jpg|center|128px]]
| [[Владимир (шәһәр)|Владимир]]
| [[:commons:Category:Vladimir State University|Vladimir State University]]
| http://www.vlsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960
| ''[[:d:Q174220|Академик Михаил Фёдорович Решетнёв исемендәге Себер дәүләт аэро-космос университеты]]''
| [[Файл:Siberian State Aerospace University, Krasnoyarsk.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Siberian State Aerospace University|Siberian State Aerospace University]]
| http://www.sibsau.ru
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-03-13
| [[Вятка дәүләт университеты]]
| [[Файл:Главный корпус ВятГУ.png|center|128px]]
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]&lt;br/&gt;[[Кировның Ленин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4221641|Киров шәһәре муниципалитеты]]''&lt;br/&gt;[[Киров өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Vyatka State University|Vyatka State University]]
| http://www.vyatsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963
| ''[[:d:Q4467498|Төмән индустриаль университеты]]''
| [[Файл:Tyumen Oblast Tyumen Industrial University 2023-06 1687891138.JPG|center|128px]]
| [[Төмән]]
| [[:commons:Category:Tyumen Industrial University|Tyumen Industrial University]]
| https://www.tyuiu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| ''[[:d:Q786280|Басан Бадьминович Городовиков исемендәге Калмык дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Kalmuniversitet.jpg|center|128px]]
| [[Элиста]]
| [[:commons:Category:Kalmyk State University|Kalmyk State University]]
| http://www.kalmsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| ''[[:d:Q958886|Павел Григорьевич Демидов исемендәге Ярославль дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Yaroslavl State University, 1 corpus.JPG|center|128px]]
| [[Ярославль]]
| [[:commons:Category:Yaroslavl State University|Yaroslavl State University]]
| http://www.uniyar.ac.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-02-10
| [[Питирим Сорокин исемендәге Сыктывкар дәүләт университеты]]
| [[Файл:Главный корпус СыктГУ.jpg|center|128px]]
| [[Коми Республикасы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3744966|Сыктывкар шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Сыктывкар]]
| [[:commons:Category:Syktyvkar State University|Syktyvkar State University]]
| http://www.syktsu.ru/&lt;br/&gt;https://en.syktsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-01-01
| [[Мари дәүләт университеты]]
| [[Файл:The main building of Mari State University.jpg|center|128px]]
| [[Мари Ил|Мари Иле]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18055588|«Йошкар-Ола каласы» шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Йошкар-Ола]]
| [[:commons:Category:Mari State University|Mari State University]]
| http://www.marsu.ru&lt;br/&gt;https://marsu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973
| ''[[:d:Q4062936|Алтай дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Architecture of Barnaul-2021 - 26.jpeg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| [[:commons:Category:Altai State University|Altai State University]]
| https://www.asu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-02-22
| [[Кемерово дәүләт университеты]]
| [[Файл:НФИ КемГУ.jpg|center|128px]]
| [[Кемерово]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4183182|Заводский районы]]''&lt;br/&gt;[[Кемерово өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Kemerovo State University|Kemerovo State University]]
| http://www.kemsu.ru&lt;br/&gt;https://en.kemsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988
| [[Сембер дәүләт университеты|Сембер ил үнивирситите]]
| [[Файл:Симбирский банк Ульяновск.jpg|center|128px]]
| [[Сембер]]&lt;br/&gt;[[Сембернең Ленин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145679|Сембер шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Сембер өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ulyanovsk State University|Ulyanovsk State University]]
| https://ulsu.ru/en/&lt;br/&gt;https://ulsu.ru/ru/
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-03-29
| [[Сочи дәүләт университеты]]
| [[Файл:Sochi State University.jpg|center|128px]]
| [[Сочи]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2084341|Центральный районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3085607|Сочи курорт шәһәре муниципаль берәмлеге]]''&lt;br/&gt;[[Краснодар крае]]
| [[:commons:Category:Sochi State University|Sochi State University]]
| https://sochi.university/
|-
| style='text-align:right'| 30
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-06-30
| ''[[:d:Q4322512|Ярослав Зирәк исемендәге Новгород дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус НовГУ.jpg|center|128px]]
| [[Бөек Новгород]]
| [[:commons:Category:Yaroslav-the-Wise Novgorod State University|Yaroslav-the-Wise Novgorod State University]]
| http://www.novsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 31
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-06-03
| [[Череповец дәүләт университеты]]
| [[Файл:Cherepovets State University (1).jpg|center|128px]]
| [[Вологда өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27538324|Череповец шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Череповец]]
| 
| https://www.chsu.ru/&lt;br/&gt;https://www.chsu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 32
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001
| ''[[:d:Q4460099|Тольятти дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Togliatti state university 0475.JPG|center|128px]]
| [[Тольятти]]
| 
| http://www.tltsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 33
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-12-27
| [[Псков дәүләт университеты]]
| [[Файл:Pskov State University 1.jpg|center|128px]]
| [[Псков]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q127587217|Псков шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Псков өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Pskov State University|Pskov State University]]
| https://www.pskgu.ru/&lt;br/&gt;https://www.pskgu.ru/en/
|}
{{Wikidata list end}}

== Башка университетлар ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q3918 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1758&quot; | 1758
| ''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''
| [[Файл:Научно-исследовательский центр МГМУ (Москва) 003.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:I.M. Sechenov First Moscow State Medical University|I.M. Sechenov First Moscow State Medical University]]
| https://sechenov.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1779&quot; | 1779-05-27
| [[Мәскәү дәүләт геодезия һәм картография университеты]]
| [[Файл:Старый миигаик.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Үзәк административ округ (Мәскәү)|Үзәк административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1669860|Басманный районы]]''
| [[:commons:Category:Moscow State University of Geodesy and Cartography|Moscow State University of Geodesy and Cartography]]
| http://www.miigaik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1797&quot; | 1797
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Herzen State Pedagogical University of Russia, main building at winter evening.JPG|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Herzen University|Herzen University]]
| http://www.herzen.spb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1803&quot; | 1803-05-22
| [[Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты|Сергей Миронович Киров исемендәге Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты]]
| [[Файл:СПбГЛТУ - главное здание.jpg|center|128px]]
| [[Выборг районы (Санкт-Петербург)|Выборг районы]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State Forestry Academy|Saint Petersburg State Forestry Academy]]
| http://spbftu.ru&lt;br/&gt;https://polyglot.spbftu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1804&quot; | 1804
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| [[Файл:Moscow State Linguistic University at Ostozhenka (2013) by shakko 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q862100|Хамовники]]''
| [[:commons:Category:Moscow State Linguistic University|Moscow State Linguistic University]]
| http://www.linguanet.ru/
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1809&quot; | 1809
| ''[[:d:Q2378801|Петербург дәүләт тимер юллар университеты]]''
| [[Файл:505. Petersburg State Transport University. Main building.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:St. Petersburg State Transport University|St. Petersburg State Transport University]]
| http://www.pgups.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1814&quot; | 1814-05-14
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Казань, главный корпус КГМУ.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]
| [[:commons:Category:Kazan State Medical University|Kazan State Medical University]]
| https://kazangmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1825&quot; | 1825
| ''[[:d:Q2360835|Сергей Григорьевич Строганов исемендәге Россия дәүләт сәнгать-сәнәгать университеты]]''
| [[Файл:Здание МГХПА.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q2704327|Сокол]]''
| [[:commons:Category:Stroganov Moscow State University of Arts and Industry|Stroganov Moscow State University of Arts and Industry]]
| https://rghpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1832&quot; | 1832-05-09
| [[Санкт-Петербург дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| [[Файл:DSC02490 2006 Санкт-Петербург, 2-я Красноармейская улица, 4, Учебный корпус Института гражданских инженеров им. императора Николая I.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Адмираллык районы|Санкт-Петербургның Адмираллык районы]]
| [[:commons:Category:Saint-Petersburg State University of Architecture and Civil Engineering|Saint-Petersburg State University of Architecture and Civil Engineering]]
| http://spbgasu.ru/&lt;br/&gt;http://spbgasu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864&lt;br/&gt;1865
| ''[[:d:Q4304083|Мәскәү политехника университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус Московского политехнического университета.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Polytechnic University|Moscow Polytechnic University]]
| http://www.mospolytech.ru/index.php?eng&lt;br/&gt;https://mospolytech.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870
| ''[[:d:Q4453265|Тверь дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Tver university.jpg|center|128px]]
| [[Тверь]]
| [[:commons:Category:Tver State University|Tver State University]]
| http://university.tversu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:МПГУ 01.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Pedagogical State University|Moscow Pedagogical State University]]
| http://www.mpgu.edu/
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878
| ''[[:d:Q2177054|Россия театр сәнгате университеты — ГИТИС]]''
| [[Файл:Gitismoscow.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2320761|Пресненский районы]]''
| [[:commons:Category:Russian Academy of Theatre Arts|Russian Academy of Theatre Arts]]
| http://www.gitis.net/
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:D. Mendeleev University of Chemical Technology of Russia|D. Mendeleev University of Chemical Technology of Russia]]
| http://www.muctr.ru/
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-06-03
| [[Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты|Владимир Ильич Ульянов (Ленин) исемендәге «ЛЭТИ» Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты]]
| [[Файл:Electrotechnical University SPB 01.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Петроград районы|Санкт-Петербургның Петроград районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4068270|Аптекарский утравы муниципаль округы]]''
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State Electrotechnical University|Saint Petersburg State Electrotechnical University]]
| https://etu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890
| ''[[:d:Q4303364|Адмирал Геннадий Иванович Невельской исемендәге Дәүләт диңгезчелек университеты]]''
| [[Файл:Морской государственный университет, Владивосток.JPG|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| [[:commons:Category:G.I. Nevelskoi Maritime State University|G.I. Nevelskoi Maritime State University]]
| http://www.msun.ru/
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896
| ''[[:d:Q1477512|Россия транспорт университеты]]''
| [[Файл:MIIT.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2622887|Maryina Roshcha District]]''
| [[:commons:Category:Russian University of Transport|Russian University of Transport]]
| http://www.miit.ru/
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896
| ''[[:d:Q4314989|П. Ф. Лесгафт исемендәге Милли дәүләт физик тәрбия, спорт һәм сәламәтлек университеты]]''
| [[Файл:Spb 06-2012 Moika various 02.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Lesgaft National State University of Physical Education, Sport and Health, St. Petersburg|Lesgaft National State University of Physical Education, Sport and Health, St. Petersburg]]
| http://www.lesgaft.spb.ru
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-10-21
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:FESTU Central Entrance.jpg|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-07-01
| ''[[:d:Q4304107|Мәскәү дәүләт нәзек химия технологияләре университеты]]''
| [[Файл:Институт тонких химических технологий им. Ломоносова.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State University of Fine Chemical Technologies|Moscow State University of Fine Chemical Technologies]]
| http://www.mitht.ru/
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901
| ''[[:d:Q4130472|Вятка дәүләт агротехнология университеты]]''
| [[Файл:ВГАТУ.jpg|center|128px]]
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 
| https://vgatu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-07-01
| [[Томск дәүләт педагогика университеты]]
| [[Файл:Киевская-60-DSN55737.jpg|center|128px]]
| [[Тум өлкәсе|Томск өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q24636058|Томск шәһәр бүлгесе]]''&lt;br/&gt;[[Тум|Томск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4426470|Советский районы]]''
| [[:commons:Category:Tomsk State Pedagogical University|Tomsk State Pedagogical University]]
| https://tspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904
| ''[[:d:Q1628690|Санкт-Петербург дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Здание Большой оранжереи в Пушкине.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State Agricultural University|Saint Petersburg State Agricultural University]]
| http://spbgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906
| ''[[:d:Q3551555|Санкт-Петербург дәүләт инженер-икътисади университеты]]''
| [[Файл:Марата 27 02.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University of Engineering and Economics|Saint Petersburg State University of Engineering and Economics]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| ''[[:d:Q1751487|Көньяк Россия дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Панорама-НПИ-Главный.jpg|center|128px]]
| [[Новочеркасск]]
| [[:commons:Category:South-Russian State Technical University|South-Russian State Technical University]]
| https://www.npi-tu.ru/index.php?id=226
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| [[Файл:Third housing of Plekhanov University of Economics in Moscow, front view.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Plekhanov Russian University of Economics|Plekhanov Russian University of Economics]]
| https://www.rea.ru/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908
| ''[[:d:Q4538869|К. Д. Ушинский исемендәге Ярославль дәүләт педагогия университеты]]''
| [[Файл:Yaroslavl Respublikanskaya October 001.jpg|center|128px]]
| [[Ярославль]]
| [[:commons:Category:Yaroslavl State Pedagogical University|Yaroslavl State Pedagogical University]]
| http://yspu.org
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-06-10
| ''[[:d:Q4408455|Сарытау дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Saratov Regional Basic Medical College.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| [[:commons:Category:Saratov State Medical University|Saratov State Medical University]]
| http://www.sgmu.ru/&lt;br/&gt;http://www.sgmu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911
| ''[[:d:Q4318650|Минин үнивиристите]]''
| [[Файл:NN 28-08-2021 04.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Nizhny Novgorod State Pedagogical University|Nizhny Novgorod State Pedagogical University]]
| http://www.mininuniver.ru
|-
| style='text-align:right'| 30
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-10-16&lt;br/&gt;1911
| ''[[:d:Q4366448|Самар дәүләт социаль-педагогика университеты]]''
| [[Файл:Samara state university of social sciences and education.jpg|center|128px]]
| [[Самар]]
| [[:commons:Category:Samara state university of social sciences and education|Samara state university of social sciences and education]]
| http://pgsga.ru
|-
| style='text-align:right'| 31
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912
| ''[[:d:Q137355|Воронеж дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:ВГАУ.jpeg|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| [[:commons:Category:Voronezh State Agricultural University|Voronezh State Agricultural University]]
| http://www.vsau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 32
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912
| ''[[:d:Q4398135|Россия кооперация университеты]]''
| [[Файл:Новый корпус РУК в Мытищах.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian University of Cooperation|Russian University of Cooperation]]
| http://www.ruc.su/
|-
| style='text-align:right'| 33
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-09-15
| [[Николай Иванович Вавилов исемендәге Сарытау дәүләт генетика, биотехнология һәм инженерия университеты]]
| [[Файл:Buildings in Saratov (July 2025) - 0 10.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]&lt;br/&gt;[[Сарытауның Фрунзе районы]]&lt;br/&gt;[[Сарытау өлкәсе]]
| 
| https://www.vavilovsar.ru
|-
| style='text-align:right'| 34
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-07-16
| [[Урал дәүләт тау университеты|Урал дәүләт тау эше университеты]]
| [[Файл:Женская гимназия Уральский горный университет Екатеринбург Куйбышева 30.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q19908245|Центр]]''&lt;br/&gt;[[Екатеринбурның Ленин районы|Екатеринбургның Ленин районы]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбург]]&lt;br/&gt;[[Свердловск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ural State Mining University|Ural State Mining University]]
| https://www.ursmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 35
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915
| ''[[:d:Q4398500|Ростов дәүләт университеты]]''
| [[Файл:SFedU.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov State University|Rostov State University]]
| http://www.rsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 36
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915
| ''[[:d:Q4402655|С.А. Есенин исемендәге Рязань дәүләт университеты]]''
| [[Файл:RGU Ryazan.jpg|center|128px]]
| [[Рязань]]
| [[:commons:Category:Ryazan State University|Ryazan State University]]
| http://www.rsu.edu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 37
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:PermSMA foto1.jpg|center|128px]]
| [[Пермь]]
| [[:commons:Category:Perm State Medical University|Perm State Medical University]]
| http://psma.ru
|-
| style='text-align:right'| 38
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917
| ''[[:d:Q4153934|Дагъстан дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Улица Ярагского, 57.jpg|center|128px]]
| [[Махачкала]]
| 
| https://www.dgpu.net/ru/
|-
| style='text-align:right'| 39
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-27
| [[Иркутск дәүләт университеты]]
| [[Файл:Buildings in Irkutsk (September 2025) - 0 16.jpg|center|128px]]
| [[Иркутск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4376063|Уң яр округы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27551718|Иркутск шәһәр округы]]''
| [[:commons:Category:Irkutsk State University|Irkutsk State University]]
| http://isu.ru/&lt;br/&gt;https://isu.ru/en/&lt;br/&gt;https://isu.ru/fr/&lt;br/&gt;https://isu.ru/mon/&lt;br/&gt;https://isu.ru/zh/
|-
| style='text-align:right'| 40
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q1540876|Санкт-Петербург дәүләт кино һәм телевидение университеты]]''
| [[Файл:Здание с б.церковью Благоверного князя Александра Невского при училищном совете Правительствующего Синода.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://gukit.ru
|-
| style='text-align:right'| 41
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-09-04
| ''[[:d:Q1961160|Мәскәү дәүләт таучылык университеты]]''
| [[Файл:Корпус МГА.gif|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.msmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 42
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-11-07
| [[Әстерхан дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:АГМУ Новый корпус.jpg|center|128px]]
| [[Әстерхан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4221671|Киров районы]]''&lt;br/&gt;[[Әстерхан өлкәсе]]
| 
| http://astgmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 43
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-05
| ''[[:d:Q4145910|Тау төбәге дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:ГГАУ.jpg|center|128px]]
| [[Владикавказ]]
| 
| http://www.gorskigau.com/
|-
| style='text-align:right'| 44
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4196666|Иваново дәүләт химия-технология университеты]]''
| [[Файл:Ivanovo ISUCT.jpg|center|128px]]
| [[Иваново]]
| [[:commons:Category:Ivanovo State University of Chemistry and Technology|Ivanovo State University of Chemistry and Technology]]
| https://www.isuct.ru/
|-
| style='text-align:right'| 45
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918&lt;br/&gt;1974-01-28
| [[Иваново дәүләт университеты]]
| [[Файл:Ивановский государственный университет.jpg|center|128px]]
| [[Иваново өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27547037|Иваново шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Иваново]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4333152|Октябрьский районы]]''
| [[:commons:Category:Ivanovo State University|Ivanovo State University]]
| https://ivanovo.ac.ru/
|-
| style='text-align:right'| 46
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4243515|Кубан дәүләт технология университеты]]''
| [[Файл:2023. Краснодар DSC 0351.jpg|center|128px]]
| [[Краснодар]]
| [[:commons:Category:Kuban State Technological University|Kuban State Technological University]]
| http://kubstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 47
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-07-01&lt;br/&gt;1930
| ''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Мариинская женская гимназия (Пермь).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4361536|Petropavlovskaya Street (Perm)]]''
| 
| http://pgsha.ru
|-
| style='text-align:right'| 48
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4398072|Россия дәүләт физкультура, спорт, яшьләр һәм туризм университеты]]''
| [[Файл:Rgufk.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian State University of Physical Education, Sport, Youth and Tourism|Russian State University of Physical Education, Sport, Youth and Tourism]]
| http://www.sportedu.ru/&lt;br/&gt;https://gtsolifk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 49
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4406409|Самар дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Samara State University, Main building.jpg|center|128px]]
| [[Самар]]
| [[:commons:Category:Samara State University|Samara State University]]
| http://www.samsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 50
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4424975|Смоленск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Smolensk State University.jpg|center|128px]]
| [[Смоленск]]
| [[:commons:Category:Smolensk State University|Smolensk State University]]
| http://www.smolgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 51
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4450873|Гаврила Романович Державин исемендәге Тамбов дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Ул.Интернациональная,33, ТГУ им.Г.Р.Державина, 17.10.2011 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Тамбов]]
| [[:commons:Category:Tambov State University|Tambov State University]]
| http://www.tsutmb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 52
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q7370051|Ростов дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Rostsmu2.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov State Medical University|Rostov State Medical University]]
| http://www.rostgmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 53
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q1131600|Дәүләт идарә университеты]]''
| [[Файл:Management university.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:State University of Management|State University of Management]]
| http://guu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 54
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-03-01
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]
| [[Файл:Finuniver mainbuilding.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Төньяк административ округ (Мәскәү)|Төньяк административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2366712|Хорошёвский районы]]''
| [[:commons:Category:Finance University|Finance University]]
| https://en.fa.ru/&lt;br/&gt;https://www.fa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 55
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q4113277|Владимир дәүләт гуманитар университеты]]''
| [[Файл:Vladimir asv2019-01 img04 Nikitskaya1.jpg|center|128px]]
| [[Владимир (шәһәр)|Владимир]]
| [[:commons:Category:Vladimir State Humanitarian University|Vladimir State Humanitarian University]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 56
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-10-27
| [[Иркутск дәүләт медицина университеты]]
| 
| [[Иркутск өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27551718|Иркутск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Иркутск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4376063|Уң яр округы]]''
| 
| https://irkgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 57
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-07-09
| [[Ырынбур дәүләт педагогия университеты]]
| [[Файл:Гимназия мужская (Оренбург). Вид с перекрестка улиц Советская и Правды..jpg|center|128px]]
| [[Ырынбур]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q32362081|Үзәк районы]]''&lt;br/&gt;[[Ырынбур районы]]&lt;br/&gt;[[Ырынбур өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Orenburg State Pedagogical University|Orenburg State Pedagogical University]]
| http://www.ospu.ru
|-
| style='text-align:right'| 58
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q4407665|Санкт-Петербург дәүләт химия-фармацевтика университеты]]''
| [[Файл:Аптекарский 6 и Профессора Попова 4 литера В 02.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.spcpa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 59
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q1938341|Урал дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Ural State Technical University (August 2022) - 2.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural State Technical University|Ural State Technical University]]
| http://www.ustu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 60
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| [[Грозный дәүләт нефть техника университеты|Академик М.Д. Миллионщиков исемендәге Грозный дәүләт нефть техник университеты]]
| [[Файл:Grozny Oil University.jpg|center|128px]]
| [[Грозный]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258359|Әхмәт районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4144847|Грозный шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Чечня]]
| [[:commons:Category:Grozny State Oil Technical University|Grozny State Oil Technical University]]
| http://gstou.ru/
|-
| style='text-align:right'| 61
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q4243512|Кубань дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Кубанский Государственный Медицинский Университет Минздрава России.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q10555398|Kuban]]''&lt;br/&gt;[[Краснодар]]
| [[:commons:Category:Kuban State Medical University|Kuban State Medical University]]
| http://www.ksma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 62
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-09-19
| [[Кубан дәүләт университеты]]
| [[Файл:Кубанский государственный университет (IMG 3253).jpg|center|128px]]
| [[Краснодар]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4214245|Карасунский округы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4307501|Краснодар шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Краснодар крае]]
| [[:commons:Category:Kuban State University|Kuban State University]]
| http://www.kubsu.ru/&lt;br/&gt;https://inter.kubsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 63
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q4318620|Нижгар утачылык тикшеренү үниверситите]]''
| [[Файл:NN 01-09-2021 08.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Privolzhsky Research Medical University|Privolzhsky Research Medical University]]
| https://pimunn.ru/
|-
| style='text-align:right'| 64
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-08-21
| [[К. Л. Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты|Коста Леванович Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты]]
| [[Файл:Vladikavkaz Universitet.jpg|center|128px]]
| [[Владикавказ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19909744|Иристон районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28589810|Владикавказ шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Төньяк Осетия]]
| 
| http://www.nosu.ru/&lt;br/&gt;https://eng.nosu.ru/&lt;br/&gt;https://oset.nosu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 65
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921
| ''[[:d:Q4304299|Мәскәү элемтә һәм информатика техник университеты]]''
| [[Файл:Moscow Lapina8 6553.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1382617|Lefortovo District]]''
| [[:commons:Category:Moscow Technical University of Communications and Informatics|Moscow Technical University of Communications and Informatics]]
| https://mtuci.ru/
|-
| style='text-align:right'| 66
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921
| ''[[:d:Q4334699|Омск дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Дом торговый «Товарищества братьев Овсянниковых и Ганшиных с сыновьями».jpg|center|128px]]
| [[Омск]]
| 
| http://www.omsk-osma.ru
|-
| style='text-align:right'| 67
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-09-09
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[Файл:Perm asv2019-05 img43 Sibirskaya24.jpg|center|128px]]
| [[Пермь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3924191|Ленинский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q78223868|Пермь шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Пермь крае]]
| [[:commons:Category:Perm State Humanitarian Pedagogical University|Perm State Humanitarian Pedagogical University]]
| https://en.pspu.ru/&lt;br/&gt;https://www.pspu.ru
|-
| style='text-align:right'| 68
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-03-12
| ''[[:d:Q133965|Кубан дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:КубГАУ, Кубанский государственный аграрный университет , ЗооФак. - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Краснодар]]
| [[:commons:Category:Kuban Agricultural University|Kuban Agricultural University]]
| http://kubsau.ru
|-
| style='text-align:right'| 69
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-04-02
| ''[[:d:Q4304082|Россия медицина университеты]]''
| [[Файл:Долгоруковская ул., 4,г ФГБОУ ВО «Российский университет медицины» Минздрава России.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State University of Medicine and Dentistry|Moscow State University of Medicine and Dentistry]]
| http://www.msmsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 70
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922
| ''[[:d:Q4453264|Тверь дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Tvstu-winter-2024.jpg|center|128px]]
| [[Тверь]]
| [[:commons:Category:Tver State Technical University|Tver State Technical University]]
| http://www.tstu.tver.ru
|-
| style='text-align:right'| 71
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-06-28
| ''[[:d:Q114436530|Луганск дәүләт педагогика университеты]]''
| 
| [[Lugansk Xalıq Respublikası|Луганск халык республикасы]]&lt;br/&gt;[[Луганск]]
| 
| https://lgpu.org/
|-
| style='text-align:right'| 72
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-01-07
| [[Санкт-Петербург дәүләт педиатрия медицина университеты|Санкт-Петербург дәүләт педиатрия медицинасы университеты]]
| [[Файл:Санкт-Петербург, комплекс СПбГПМУ сверху.jpg|center|128px]]
| [[Выборг районы (Санкт-Петербург)|Выборг районы]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg Pediatric Academy|Saint Petersburg Pediatric Academy]]
| https://gpmu.org/
|-
| style='text-align:right'| 73
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929
| ''[[:d:Q4097537|Брянск дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Старый корпус БГТУ Брянск.JPG|center|128px]]
| [[Брянск]]
| [[:commons:Category:Bryansk State Technical University|Bryansk State Technical University]]
| http://www.tu-bryansk.ru/&lt;br/&gt;https://www.tu-bryansk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 74
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-12-07
| ''[[:d:Q4154234|Ерак Көнчыгыш дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:ХГМИ.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| [[:commons:Category:Far Eastern State Medical University|Far Eastern State Medical University]]
| http://www.fesmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 75
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929
| ''[[:d:Q4325464|Новосибирск дәүләт икътисад һәм идарә университеты]]''
| [[Файл:Новосибирский государственный университет экономики и управления &quot;НИНХ&quot;.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk State University of Economics and Management|Novosibirsk State University of Economics and Management]]
| http://nsuem.ru/
|-
| style='text-align:right'| 76
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929
| ''[[:d:Q4398496|Ростов дәүләт транспорт университеты]]''
| [[Файл:RSTU 2021-02.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]&lt;br/&gt;[[Ростов]]
| [[:commons:Category:Rostov State Transport University|Rostov State Transport University]]
| http://www.rgups.ru/
|-
| style='text-align:right'| 77
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q605825|Г. Ф. Морозов исемендәге Воронеж дәүләт урман техник университеты]]''
| [[Файл:Из академии в универсиетет.JPG|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| 
| https://vgltu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 78
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q652280|Калининград дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Kaliningrad 05-2017 img51 Technical University.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Калининград]]
| 
| http://www.klgtu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 79
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q1296887|Новосибирск дәүләт архитектура һәм төзелеш университеты]]''
| [[Файл:Новосибирский государственный архитектурно-строительный университет 02.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| 
| http://www.sibstrin.ru/
|-
| style='text-align:right'| 80
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-05-13
| [[Казан дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| [[Файл:Zelyonaya street 1, Kazan (2017-10-22) 01.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| [[:commons:Category:Kazan State University of Architecture and Engineering|Kazan State University of Architecture and Engineering]]
| http://www.kgasu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 81
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-06-10
| [[И. Я. Яковлев исемендәге Чуаш дәүләт педагогика университеты|Иван Яковлевич Яковлев исемендәге Чуаш дәүләт педагогика университеты]]
| [[Файл:Здание чувашского государственного педагогического института им И.Я. Яковлева.JPG|center|128px]]
| [[Чабаксар]]&lt;br/&gt;[[Чабаксарның Ленин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28589804|Чабаксар шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Чуашстан]]
| 
| https://chuvgpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 82
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-01
| [[Әстерхан дәүләт техник университеты|Әстерхан дәүләт техника университеты]]
| [[Файл:AGTU.jpg|center|128px]]
| [[Әстерхан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258352|Ленинский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27532708|Әстерхан шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Әстерхан өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Astrakhan State Technical University|Astrakhan State Technical University]]
| https://www.astu.org/&lt;br/&gt;https://www.astu.org/en
|-
| style='text-align:right'| 83
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-07-23
| [[Башкорт дәүләт аграр университеты]]
| [[Файл:Башкирский Государственный Аграрный Университет.jpg|center|128px]]
| [[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Уфаның Совет районы|Совет районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15190285|Уфа шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Башкортстан]]
| [[:commons:Category:Bashkir State Agrarian University|Bashkir State Agrarian University]]
| http://www.bsau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 84
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4087768|Благовещенск дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Bgpu main building.JPG|center|128px]]
| [[Благовещенск]]
| [[:commons:Category:Blagoveshchensk State Pedagogical University|Blagoveshchensk State Pedagogical University]]
| http://www.bgpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 85
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4097524|Брянск дәүләт инженер-техник университеты]]''
| [[Файл:Dom bankov i promishlennosty.jpg|center|128px]]
| [[Брянск]]
| [[:commons:Category:Bryansk State University of Engineering and Technology|Bryansk State University of Engineering and Technology]]
| http://www.bgita.ru
|-
| style='text-align:right'| 86
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4097540|Академик И. Г. Петровский исемендәге Брянск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Брянский государственный университет.JPG|center|128px]]
| [[Брянск]]&lt;br/&gt;[[Яңа Зыбков]]
| [[:commons:Category:Bryansk State University|Bryansk State University]]
| http://www.brgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 87
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-17
| ''[[:d:Q4123106|Идел ил су ташымасы үнивиристите]]''
| [[Файл:Volga State University of Water Transport. Main building.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Volga State University of Water Transport|Volga State University of Water Transport]]
| http://www.vsawt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 88
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4125386|Воронеж дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:ВГМУ (ВГМИ) -2.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| [[:commons:Category:Voronezh State Medical University|Voronezh State Medical University]]
| http://www.vrngmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 89
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4125415|Воронеж дәүләт инженер технологияләр университеты]]''
| [[Файл:Воронежская государственная технологическая академия - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| 
| http://www.vsuet.ru/
|-
| style='text-align:right'| 90
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4146979|Дәүләт җиртөзүчелек университеты]]''
| [[Файл:Basmanny District, Moscow, Russia - panoramio (393).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:State University of Land Use Planning|State University of Land Use Planning]]
| http://www.guz.ru/
|-
| style='text-align:right'| 91
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-08
| ''[[:d:Q4154235|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник балык үрчетү университеты]]''
| [[Файл:Владивосток, Дальрыбвтуз.jpg|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| 
| http://www.dalrybvtuz.ru/
|-
| style='text-align:right'| 92
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4196665|Иваново дәүләт энергетика университеты]]''
| [[Файл:ИГЭУ им. В.И. Ленина.JPG|center|128px]]
| [[Иваново]]
| [[:commons:Category:Ivanovo State Energy University|Ivanovo State Energy University]]
| http://www.ispu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 93
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-13
| ''[[:d:Q4304031|Мәскәү дәүләт автомобил-юл техника университеты]]''
| [[Файл:Madi front.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Automobile and Road Construction University|Moscow Automobile and Road Construction University]]
| http://www.madi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 94
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4304067|В. П. Горячкин исемендәге Мәскәү дәүләт авыл хуҗалыгы инженерлары университеты]]''
| [[Файл:Timiryazevsky District, Moscow, Russia - panoramio (43).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Block 15, Timiryazev Academy of Agriculture|Block 15, Timiryazev Academy of Agriculture]]
| http://www.eng.timacad.ru/
|-
| style='text-align:right'| 95
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4304094|«Станкин» Мәскәү дәүләт технология университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Stankin Moscow State Technological University|Stankin Moscow State Technological University]]
| https://www.stankin.ru/
|-
| style='text-align:right'| 96
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4304097|Алексей Николаевич Косыгин исемендәге Россия дәүләт университеты (Технологияләр. Дизайн. Сәнгать)]]''
| [[Файл:Moscow, Sadovnicheskaya 33, main entrance (2).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow University of Design and Technology|Moscow University of Design and Technology]]
| https://rguk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 97
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-05-14
| ''[[:d:Q4304100|Россия биотехнология университеты]]''
| [[Файл:МГУПП.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State University of Food Production|Moscow State University of Food Production]]
| http://www.imomgupp.com&lt;br/&gt;http://www.mgupp.ru/
|-
| style='text-align:right'| 98
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4304104|Мәскәү дәүләт табигать белән идарә итү университеты]]''
| [[Файл:Московский государственный университет природообустройства (31159877312).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State University of Environmental Engineering|Moscow State University of Environmental Engineering]]
| http://ieek.timacad.ru/
|-
| style='text-align:right'| 99
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4318648|Нижгар ил корымчылык-төзү үнивирситите]]''
| [[Файл:Nizhny Novgorod Ilyinskaya Street 07-2019 13.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Nizhny Novgorod State University of Architecture and Civil Engineering|Nizhny Novgorod State University of Architecture and Civil Engineering]]
| http://www.nngasu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 100
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4336188|Ырынбур дәүләт аграр университеты]]''
| 
| [[Ырынбур]]
| [[:commons:Category:Orenburg State Agrarian University|Orenburg State Agrarian University]]
| http://orensau.ru
|-
| style='text-align:right'| 101
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4398054|Владимир Иванович Вернадский исемендәге Россия дәүләт халык хуҗалыгы университеты]]''
| 
| [[Балашиха]]
| 
| http://www.rgazu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 102
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-17
| ''[[:d:Q4398063|Серго Орджоникидзе исемендәге Россия дәүләт геология разведкасы университеты]]''
| [[Файл:Российский государственный геологоразведочный университет имени Серго Орджоникидзе.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian State Geological Prospecting University|Russian State Geological Prospecting University]]
| https://mgri.ru/
|-
| style='text-align:right'| 103
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-07-23
| [[Россия дәүләт гидрометеорология университеты]]
| [[Файл:0653Aa1. Полярная академия.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Фрунзе районы (Санкт-Петербург)|Санкт-Петербургның Фрунзе районы]]
| [[:commons:Category:Russian State Hydrometeorological University|Russian State Hydrometeorological University]]
| https://www.rshu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 104
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4398071|Константин Эдуардович Циолковский исемендәге Россия дәүләт технология университеты]]''
| [[Файл:3 Orshanskaya Street, Moscow, Russia.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State Aviation Technological University|Moscow State Aviation Technological University]]
| http://www.mati.ru
|-
| style='text-align:right'| 105
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4407693|Санкт-Петербург дәүләт диңгез техник университеты]]''
| [[Файл:SMTU.JPG|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:State Marine Technical University of St. Petersburg|State Marine Technical University of St. Petersburg]]
| http://www.smtu.ru
|-
| style='text-align:right'| 106
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-26
| ''[[:d:Q4407701|Санкт-Петербург дәүләт технология һәм дизайн университеты]]''
| [[Файл:SPbSUITD.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University of Industrial Technologies and Design|Saint Petersburg State University of Industrial Technologies and Design]]
| http://www.sutd.ru
|-
| style='text-align:right'| 107
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4407705|Профессор М. А. Бонч-Бруевич исемендәге Санкт-Петербург дәүләт телекоммуникацияләр университеты]]''
| [[Файл:Новый корпус СПбГУТ на пр. Большевиков.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:St. Petersburg State University of Telecommunications|St. Petersburg State University of Telecommunications]]
| http://www.sut.ru
|-
| style='text-align:right'| 108
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4412476|Төньяк-Көнбатыш дәүләт читтән торып укулы техника университеты]]''
| [[Файл:Мраморный дворец, служебный корпус.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.nwotu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 109
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-08-20
| [[Себер дәүләт автомобиль-юл университеты|Себер дәүләт автомобиль юллары университеты]]
| [[Файл:На крыше вид на СИБАДИ 2 (33949794960).jpg|center|128px]]
| [[Омск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Омск]]&lt;br/&gt;[[Совет административ округы (Омск)|Совет административ округы]]
| 
| http://www.sibadi.org/
|-
| style='text-align:right'| 110
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4418285|Себер дәүләт сәнәгый университеты]]''
| [[Файл:СибГИУ.jpg|center|128px]]
| [[Новокузнецк]]
| [[:commons:Category:Siberian State Industrial University|Siberian State Industrial University]]
| http://www.sibsiu.ru
|-
| style='text-align:right'| 111
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4439026|Ставрополь дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Сельскохозяйственный университет Ставрополь.jpg|center|128px]]
| [[Ставрополь]]
| 
| http://www.stgau.ru
|-
| style='text-align:right'| 112
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4439029|Ставрополь дәүләт университеты]]''
| 
| [[Ставрополь]]
| [[:commons:Category:Stavropol State University|Stavropol State University]]
| http://www.stavsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 113
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-07-10
| [[Урал дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Главный корпус УГМУ.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбурның Югары Исәт районы|Екатеринбургның Югары Исәт районы]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбур шәһәре муниципаль берәмлеге|Екатеринбург шәһәре муниципаль берәмлеге]]&lt;br/&gt;[[Свердловск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ural State Medical University|Ural State Medical University]]
| https://usma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 114
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4476752|Урал дәүләт урман техник университеты]]''
| [[Файл:Уральский лесотехнический университет.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural State Forest Engineering University|Ural State Forest Engineering University]]
| http://usfeu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 115
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4476754|Урал дәүләт педагоика университеты]]''
| [[Файл:Ural Pedagogical University (July 2023) - 3.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural State Pedagogical university|Ural State Pedagogical university]]
| http://www.uspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 116
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4476790|Урал элемтә һәм информатика техник университеты]]''
| [[Файл:Biblioteka uisi.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural Technical Institute of Communications and Informatics|Ural Technical Institute of Communications and Informatics]]
| http://www.uisi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 117
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4508686|Көньяк Урал дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Chgay.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:South Ural State Agrarian University|South Ural State Agrarian University]]
| https://юургау.рф/
|-
| style='text-align:right'| 118
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-08-11
| [[Байкал дәүләт университеты]]
| [[Файл:Байкальский государственный университет.jpg|center|128px]]
| [[Иркутск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4376063|Уң яр округы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27551718|Иркутск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Иркутск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Baikal State University|Baikal State University]]
| http://bgu.ru&lt;br/&gt;http://bgu.ru/eng/&lt;br/&gt;https://bgu.ru/chi/&lt;br/&gt;https://bgu.ru/mng/
|-
| style='text-align:right'| 119
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q13419624|Төмән дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Republic Street 9, Tyumen (2026-05-02).jpg|center|128px]]
| [[Төмән өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Tyumen State University|Tyumen State University]]
| http://www.utmn.ru/
|-
| style='text-align:right'| 120
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q18755189|Saint Petersburg State University of Economics and Finance]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.finec.ru/
|-
| style='text-align:right'| 121
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-02-10
| [[Удмурт дәүләт университеты]]
| [[Файл:Удмуртский государственный университет.jpg|center|128px]]
| [[Ижауның Октябрь районы]]
| [[:commons:Category:Udmurt State University|Udmurt State University]]
| http://udsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 122
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q1614474|Волгоград дәүләт социаль-педагогик университет]]''
| [[Файл:Волгоградский государственный педагогический университет, фото 3.JPG|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State Socio-Pedagogical University|Volgograd State Socio-Pedagogical University]]
| http://www.vspu.ru
|-
| style='text-align:right'| 123
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q2426185|Кырым дәүләт тыйб академиясе]]''
| [[Файл:Simferopol 04-14 img06 University.jpg|center|128px]]
| [[Акмәсҗит]]
| [[:commons:Category:Crimea State Medical University|Crimea State Medical University]]
| http://www.csmu.edu.ua/
|-
| style='text-align:right'| 124
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-07-13
| [[Воронеж дәүләт педагогика университеты|«Воронеж дәүләт педагогика университеты» югары белем бирү федераль дәүләт бюджет мәгариф учреждениесе]]
| [[Файл:Université pédagogique de Voronej R003-004.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4504348|Центральный районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27538353|Воронеж шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Воронеж өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Voronezh State Pedagogical University|Voronezh State Pedagogical University]]
| http://www.vspu.ac.ru/
|-
| style='text-align:right'| 125
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-10-08
| [[Дагстан дәүләт университеты]]
| [[Файл:ДГУ.png|center|128px]]
| [[Махачкала]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4426461|Советский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16638662|Махачкала шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Дагстан]]
| [[:commons:Category:Dagestan State University|Dagestan State University]]
| http://www.dgu.ru
|-
| style='text-align:right'| 126
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4198178|Удмурт дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Izhevsk Agricultural Academy-1.jpg|center|128px]]
| [[Ижауның Октябрь районы]]
| [[:commons:Category:Izhevsk State Agricultural Academy|Izhevsk State Agricultural Academy]]
| http://www.izhgsha.ru/
|-
| style='text-align:right'| 127
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4298331|Мичуринск дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Зимний ВУЗ.JPG|center|128px]]
| [[Мичуринск]]
| 
| http://www.mgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 128
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4304086|Мәскәү дәүләт өлкә университеты]]''
| [[Файл:Moscow, Radio Street 10.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Region State University|Moscow Region State University]]
| https://eduprosvet.ru/
|-
| style='text-align:right'| 129
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4398493|Ростов дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Пединститут.JPG|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov State Pedagogical University|Rostov State Pedagogical University]]
| http://pi.sfedu.ru
|-
| style='text-align:right'| 130
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4398497|Ростов дәүләт икътисад университеты]]''
| [[Файл:Rostov-on-Don, Rostov State University of Economics, Russia.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov State University of Economics|Rostov State University of Economics]]
| http://www.rsue.ru
|-
| style='text-align:right'| 131
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-09-12
| ''[[:d:Q4406405|Самара дәүләт икътисад университеты]]''
| 
| [[Самар]]
| 
| http://www.sseu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 132
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4407695|Санкт-Петербург дәүләт үсемлек полимерлары технологик университеты]]''
| [[Файл:Внешний-вштэ.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State Technological University of Plant Polymers|Saint Petersburg State Technological University of Plant Polymers]]
| http://www.gturp.spb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 133
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4408459|Сарытау дәүләт социаль-икътисад университеты]]''
| [[Файл:СГСЭУ.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| 
| http://www.seun.ru/
|-
| style='text-align:right'| 134
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4476714|Урал дәүләт юридик университеты]]''
| [[Файл:УрГЮУ 2019 01 corr.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural State Law University|Ural State Law University]]
| http://www.usla.ru/
|-
| style='text-align:right'| 135
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q110940012|Komi State Pedagogical Institute]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 136
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q111046861|Kazan Law Institute]]''
| 
| [[Казан]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 137
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-03-25
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты|Илья Николаевич Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты]]
| [[Файл:Главный корпус УлГПУ имени И.Н. Ульянова.jpg|center|128px]]
| [[Сембер]]&lt;br/&gt;[[Сембернең Ленин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145679|Сембер шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Сембер өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ulyanovsk State Pedagogical University|Ulyanovsk State Pedagogical University]]
| http://www.ulspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 138
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q1055243|Бурят дәүләт университеты]]''
| [[Файл:BSU 5.JPG|center|128px]]
| [[Бурятия]]
| [[:commons:Category:Buryat State University|Buryat State University]]
| http://www.bsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 139
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-03-25
| [[Омск дәүләт педагогика университеты]]
| [[Файл:OmGPU 1.jpg|center|128px]]
| [[Омск]]&lt;br/&gt;[[Үзәк административ округ (Омск)|Үзәк административ округ]]&lt;br/&gt;[[Омск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Omsk State Pedagogical University|Omsk State Pedagogical University]]
| http://www.omgpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 140
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q1628544|Балтыйк дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:БГТУ «ВОЕНМЕХ» им. Д.Ф. Устинова.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Baltic State Technical University|Baltic State Technical University]]
| http://www.voenmeh.ru/
|-
| style='text-align:right'| 141
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-10-01
| [[Әстерхан дәүләт университеты]]
| 
| [[Әстерхан]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258352|Ленинский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27532708|Әстерхан шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Әстерхан өлкәсе]]
| 
| https://asu-edu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 142
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-03-25
| [[Башкорт дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Bashkortostan State Medical University (March 2025).jpg|center|128px]]
| [[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Уфаның Киров районы|Киров районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15190285|Уфа шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Башкортстан]]
| [[:commons:Category:Bashkortostan State Medical University|Bashkortostan State Medical University]]
| http://www.bashgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 143
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-10-15
| [[Дагстан дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Makhachkala 20180917 131925.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4426461|Советский районы]]''
| [[:commons:Category:Dagestan State Medical University|Dagestan State Medical University]]
| https://www.dgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 144
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4153922|Дагстан дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Даггау.jpg|center|128px]]
| [[Махачкала]]
| 
| https://даггау.рф/
|-
| style='text-align:right'| 145
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4239244|Красноярск дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:КГПУ имени В. П. Астафьева.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State Pedagogical University|Krasnoyarsk State Pedagogical University]]
| http://www.kspu.ru
|-
| style='text-align:right'| 146
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4304111|Мәскәү дәүләт икътисад, статистика һәм информатика университеты]]''
| [[Файл:Main MESI.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.mesi.ru
|-
| style='text-align:right'| 147
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4366456|Идел буе дәүләт технология университеты]]''
| [[Файл:The main building of Mari state technical university.jpg|center|128px]]
| [[Йошкар-Ола]]
| [[:commons:Category:Volga State University of Technology|Volga State University of Technology]]
| https://www.volgatech.net/
|-
| style='text-align:right'| 148
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4371750|Поморье дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Pomor.State.University.JPG|center|128px]]
| 
| 
| http://www.pomorsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 149
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932&lt;br/&gt;1919
| ''[[:d:Q4401554|П. А. Соловьёв исемендәге Рыбинск дәүләт авиация техник университеты]]''
| 
| [[Рыбинск]]
| 
| http://www.rgata.ru/&lt;br/&gt;http://www.rsatu.ru
|-
| style='text-align:right'| 150
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4412318|Төньяк дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Северный государственный медицинский университет.jpg|center|128px]]
| [[Архангельск]]
| 
| http://www.nsmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 151
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4418282|Себер дәүләт тимер юллары университеты]]''
| [[Файл:СГУПС.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Siberian State Transport University|Siberian State Transport University]]
| http://www.stu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 152
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| ''[[:d:Q779992|Алтай дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Bgpu-1.jpg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| 
| https://www.altspu.ru
|-
| style='text-align:right'| 153
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| ''[[:d:Q4418232|Себер дәүләт геосистемалар һәм технологияләр университеты]]''
| [[Файл:Siberian Geosystems University.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| 
| https://sgugit.ru/
|-
| style='text-align:right'| 154
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-12-05
| [[Көньяк-Урал дәүләт гуманитар-педагогика университеты|Көньяк Урал дәүләт педагогика һәм гуманитар фәннәр университеты]]
| [[Файл:Южно-Уральский государственный гуманитарно-педагогический университет f016.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]&lt;br/&gt;[[Чиләбенең Үзәк районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19916281|Чиләбе шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Чиләбе өлкәсе]]
| [[:commons:Category:South Ural State Humanitarian-Pedagogical University|South Ural State Humanitarian-Pedagogical University]]
| http://www.cspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 155
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| ''[[:d:Q4186375|Мәскәү читтән торулы халык сәнгать университеты]]''
| [[Файл:Moscow, Armyansky 13,13-1 Aug 2009 01.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.znui.ru
|-
| style='text-align:right'| 156
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| ''[[:d:Q4248858|Курск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Курский Государственный Университет.jpg|center|128px]]
| [[Курск]]
| [[:commons:Category:Kursk State University|Kursk State University]]
| http://www.kursk-uni.ru/
|-
| style='text-align:right'| 157
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-09
| [[А. А. Ежевский исемендәге Иркутск дәүләт аграр университеты|Александр Александр улы Ежевский исемендәге Иркутск дәүләт аграр университеты]]
| [[Файл:ИрГСХА.JPG|center|128px]]
| [[Иркутск өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1653084|Иркутский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4300782|Молодёжное авыл җирлеге]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4300797|Молодёжный бистәсе]]''
| [[:commons:Category:Irkutsk State Agrarian University|Irkutsk State Agrarian University]]
| https://irsau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 158
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-08-17
| ''[[:d:Q3533383|Волгоград дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Volgograd State Medical University.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State Medical University|Volgograd State Medical University]]
| http://www.volgmed.ru/
|-
| style='text-align:right'| 159
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-11-14
| [[Себер дәүләт инженерия һәм биотехнология университеты]]
| [[Файл:НГАУ 160.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Новосибирск]]&lt;br/&gt;[[Новосибирскиның Октябрь районы]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk State Agrarian University|Novosibirsk State Agrarian University]]
| https://edubiotech.ru/
|-
| style='text-align:right'| 160
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-08-17
| [[Новосибирск дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Novosibirsk State Medical Academy.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Новосибирск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16715469|Үзәк округ]]''&lt;br/&gt;[[Новосибирскиның Үзәк районы]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk State Medical University|Novosibirsk State Medical University]]
| https://en.ngmu.ru/&lt;br/&gt;https://ngmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 161
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935
| ''[[:d:Q4325461|Новосибирск дәүләт педагогика үниверситеты]]''
| 
| [[Новосибирск]]
| 
| http://www.nspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 162
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
| ''[[:d:Q4154244|Ерак Көнчыгыш дәүләт тимер юллар университеты]]''
| [[Файл:極東国立交通大学.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| [[:commons:Category:Far Eastern State Transport University|Far Eastern State Transport University]]
| http://en.dvgups.ru/&lt;br/&gt;https://www.dvgups.ru/
|-
| style='text-align:right'| 163
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-09-13
| [[Түбән Новгород дәүләт лингвистика университеты|Нижгар ил телбелем үнивирситите]]
| [[Файл:Нижегородский государственный лингвистический университет.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]&lt;br/&gt;[[Нижгарның Нижгар районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q23898959|Түбән Новгород шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Түбән Новгород өлкәсе]]
| [[:commons:Category:N. A. Dobrolyubova State Linguistic University of Nizhny Novgorod|N. A. Dobrolyubova State Linguistic University of Nizhny Novgorod]]
| http://www.lunn.ru/
|-
| style='text-align:right'| 164
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937&lt;br/&gt;1938
| ''[[:d:Q4439013|Ставрополь дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Ставропольский государственный медицинский университет.jpg|center|128px]]
| [[Ставрополь]]
| 
| http://stavmed.com/&lt;br/&gt;http://www.stgmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 165
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
| ''[[:d:Q110936726|Orsk Pedagogical Institute]]''
| 
| [[Орски|Ыр]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 166
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-02-07
| [[Чечен дәүләт университеты|Әхмәт хаҗи Әбделхәмид улы Кадыйров исемендәге Чечен дәүләт университеты]]
| [[Файл:Chechen university 1946.jpg|center|128px]]
| [[Грозный]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258359|Әхмәт районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4144847|Грозный шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Чечня]]
| [[:commons:Category:Chechen State University|Chechen State University]]
| http://www.chesu.ru
|-
| style='text-align:right'| 167
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938
| ''[[:d:Q4182332|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге Байкал арты дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]''
| [[Файл:ЗабГГПУ.JPG|center|128px]]
| [[Чита]]
| 
| http://www.zabspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 168
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938
| ''[[:d:Q4465237|Тула дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Tula pedagogia universitato.JPG|center|128px]]
| [[Тула]]
| [[:commons:Category:Tula Pedagogical State University|Tula Pedagogical State University]]
| http://tsput.ru/
|-
| style='text-align:right'| 169
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938&lt;br/&gt;1995
| ''[[:d:Q4516673|Байкал арты дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Zabaikalie State University.jpg|center|128px]]
| [[Чита]]
| 
| http://zabgu.ru
|-
| style='text-align:right'| 170
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-04-16&lt;br/&gt;1994
| ''[[:d:Q1059283|Николай Фёдорович Катанов исемендәге Хакасия дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Катанов памятник.jpg|center|128px]]
| [[Абакан]]
| [[:commons:Category:Khakas State University|Khakas State University]]
| http://www.khsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 171
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q4174759|Иван Алексеевич Бунин исемендәге Елец дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Елецкий государственный университет имени И. А. Бунина. Главный корпус.jpg|center|128px]]
| [[Елец]]
| 
| http://www.elsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 172
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q4385796|Пятигорск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Lermontovskiy, Pyatigorsk, Stavropolskiy kray, Russia - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Биштау|Пятигорск]]
| 
| http://www.pglu.ru
|-
| style='text-align:right'| 173
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-05-07
| ''[[:d:Q4273359|Дәүләт гуманитар-технологик университеты]]''
| 
| [[Орехово-Зуево]]
| 
| http://www.ggtu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 174
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940
| ''[[:d:Q4476709|Урал дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:УрГАУ 2019.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural State Agrarian University|Ural State Agrarian University]]
| http://www.urgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 175
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| ''[[:d:Q1628751|Санкт-Петербург дәүләт аэро-космос приборлары төзелеше университеты]]''
| [[Файл:Главное здание ГУАП.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University of Aerospace Instrumentation|Saint Petersburg State University of Aerospace Instrumentation]]
| http://www.guap.ru
|-
| style='text-align:right'| 176
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| ''[[:d:Q3701429|Иван Иванович Ползунов исемендәге Алтай дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Astu barnaul autumn 2008.jpg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| [[:commons:Category:Altai State Technical University|Altai State Technical University]]
| http://astu.secna.ru/
|-
| style='text-align:right'| 177
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| ''[[:d:Q4239243|Красноярск дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Krasnoyarsk State Medical University.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State Medical University (KrasSMU)|Krasnoyarsk State Medical University (KrasSMU)]]
| https://krasgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 178
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| ''[[:d:Q30257472|Камчатка дәүләт техник университеты]]''
| 
| [[Петропавловск-Камчатский]]
| 
| http://kamchatgtu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 179
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-12-03
| ''[[:d:Q4062927|Алтай дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:АГАУ, гланый корпус.jpg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| [[:commons:Category:Altai State Agrarian University|Altai State Agrarian University]]
| http://www.asau.ru
|-
| style='text-align:right'| 180
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-07-03
| [[Пенза дәүләт университеты]]
| [[Файл:Penza State University building 1.jpg|center|128px]]
| [[Пенза өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Пенза]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19910489|Ленинский районы]]''
| [[:commons:Category:Penza State University|Penza State University]]
| http://www.pnzgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 181
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| ''[[:d:Q4398494|Ростов дәүләт төзелеш университеты]]''
| [[Файл:Rgsu.JPG|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov State University of Civil Engineering|Rostov State University of Civil Engineering]]
| http://www.rgsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 182
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| ''[[:d:Q4475180|Сембер ил җир үнивиристите]]''
| [[Файл:Новый Венец, 1.jpg|center|128px]]
| [[Сембер]]
| [[:commons:Category:Ulyanovsk Agricultural Academy|Ulyanovsk Agricultural Academy]]
| http://www.ugsha.ru/
|-
| style='text-align:right'| 183
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-10-14&lt;br/&gt;1944
| ''[[:d:Q277872|Мәскәү гуманитар университеты]]''
| [[Файл:Московский гуманитарный университет 3 корпус.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.mosgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 184
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-10-14
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| [[Файл:MGIMO-University-main building.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Көнбатыш административ округ (Мәскәү)|Көнбатыш административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1962831|Вернадский проспекты районы]]''
| [[:commons:Category:Moscow State Institute of International Relations|Moscow State Institute of International Relations]]
| http://www.mgimo.ru/&lt;br/&gt;https://english.mgimo.ru/
|-
| style='text-align:right'| 185
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-07-17&lt;br/&gt;1944
| ''[[:d:Q4122967|Волгоград дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Волгоградский государственный аграрный университет.JPG|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State Agricultural University|Volgograd State Agricultural University]]
| http://www.volgau.com
|-
| style='text-align:right'| 186
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| ''[[:d:Q4534008|Көньяк Урал дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Chelyabinsk State Medical Academy.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:South Ural State Medical University|South Ural State Medical University]]
| http://www.chelsma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 187
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| ''[[:d:Q4538824|Ярославль дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Yaroslavl Pochtovaya Street 001.jpg|center|128px]]
| [[Ярославль]]
| 
| https://ysmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 188
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| ''[[:d:Q4538874|Ярославль дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус ЯГТУ.jpg|center|128px]]
| [[Ярославль]]
| [[:commons:Category:Yaroslavl State Technical University|Yaroslavl State Technical University]]
| http://www.ystu.ru
|-
| style='text-align:right'| 189
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948
| ''[[:d:Q4210420|Константин Эдуардович Циолковский исемендәге Калуга дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Kaluga 2013 Lunacharskogo 2 north 02 1TM.jpg|center|128px]]
| [[Калуга]]
| [[:commons:Category:Kaluga State University|Kaluga State University]]
| https://tksu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 190
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948
| ''[[:d:Q61931372|Кырым мәдәният, сәнгать һәм туризм университеты]]''
| [[Файл:КУКИиТ (2013, 1).jpg|center|128px]]
| [[Акмәсҗит]]
| 
| https://kukiit.ru/
|-
| style='text-align:right'| 191
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-01-05
| [[Сахалин дәүләт университеты]]
| [[Файл:SakhGU 1.JPG|center|128px]]
| [[Сахалин өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145648|Южно-Сахалинск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Южно-Сахалинск]]
| [[:commons:Category:Sakhalin State University|Sakhalin State University]]
| http://sakhgu.ru
|-
| style='text-align:right'| 192
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949
| ''[[:d:Q4154233|Ерак Көнчыгыш дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Г.Благовещенск,Амурская область,ул.Политехническая,86.Благовещенская духовная семинария. Построена в 1885г..JPG|center|128px]]
| [[Благовещенск]]
| 
| https://www.dalgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 193
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949
| ''[[:d:Q4262481|Липецк дәүләт педагогика университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус ЛГПУ.JPG|center|128px]]
| [[Липецк]]
| [[:commons:Category:Lipetsk State Pedagogical University|Lipetsk State Pedagogical University]]
| http://lspu.lipetsk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 194
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949
| ''[[:d:Q13416753|Рязань дәүләт агротехнология университеты]]''
| [[Файл:Acriculture university (Ryazan).JPG|center|128px]]
| [[Рязань]]
| [[:commons:Category:Ryazan State Agrotechnological University|Ryazan State Agrotechnological University]]
| http://www.rgatu.ru
|-
| style='text-align:right'| 195
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950
| ''[[:d:Q4244744|Кузбасс дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:KuzSTU.jpg|center|128px]]
| [[Кемерово]]
| 
| http://www.kuzstu.ru
|-
| style='text-align:right'| 196
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-04-27
| [[Себер дәүләт физик культура һәм спорт университеты|Себер дәүләт физкультура һәм спорт университеты]]
| 
| [[Омск]]&lt;br/&gt;[[Киров административ округы (Омск)|Киров административ округы]]&lt;br/&gt;[[Омск өлкәсе]]
| 
| http://www.sibsport.ru/
|-
| style='text-align:right'| 197
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951
| ''[[:d:Q1987511|Акъяр дәүләт университеты]]''
| [[Файл:СНТУ. Учебный корпус. Студгородок..JPG|center|128px]]
| [[Акъяр]]
| 
| http://sevsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 198
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951&lt;br/&gt;1930
| ''[[:d:Q4122971|Волгоград дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]''
| [[Файл:Центральный вход в ВолгГАСУ. Корпус Б.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State University of Architecture and Civil Engineering|Volgograd State University of Architecture and Civil Engineering]]
| http://www.vgasu.ru/eng/
|-
| style='text-align:right'| 199
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951
| ''[[:d:Q4304073|М.А. Шолохов ис. Мәскәү дәүләт гуманитар университеты]]''
| [[Файл:SholokhovMoscowStateUniversity2.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Sholokhov Moscow State University for Humanities|Sholokhov Moscow State University for Humanities]]
| http://www.mggu-sh.ru
|-
| style='text-align:right'| 200
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951
| ''[[:d:Q4402649|Владимир Фёдорович Уткин исемендәге Рязань дәүләт радиотехника университеты]]''
| [[Файл:Памятник Попову .jpg|center|128px]]
| [[Рязань]]
| [[:commons:Category:Ryazan State Radio Engineering University|Ryazan State Radio Engineering University]]
| http://www.rsreu.ru
|-
| style='text-align:right'| 201
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951
| ''[[:d:Q30257433|Пенза дәүләт аграр университеты]]''
| 
| [[Пенза]]
| 
| http://pgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 202
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| ''[[:d:Q1736331|Томск дәүләт архитектура һәм төзелеш университеты]]''
| [[Файл:Tomsk-State-University-of-Architecture-and-Building.jpg|center|128px]]
| [[Тум|Томск]]
| [[:commons:Category:Tomsk State University of Architecture and Building|Tomsk State University of Architecture and Building]]
| http://www.tsuab.ru
|-
| style='text-align:right'| 203
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| ''[[:d:Q1773512|Россия дәүләт туризм һәм сервис университеты]]''
| [[Файл:Mgus-rgutis.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.rguts.ru/
|-
| style='text-align:right'| 204
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-02-22
| [[М. Т. Калашников исемендәге Ижевск дәүләт техник университеты|Михаил Тимофеевич Калашников исемендәге Ижевск дәүләт техник университеты]]
| [[Файл:Izhevsk State Technical University main building.jpg|center|128px]]
| [[Ижауның Октябрь районы]]
| [[:commons:Category:Izhevsk State Technical University|Izhevsk State Technical University]]
| http://inter.istu.ru/&lt;br/&gt;https://istu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 205
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| ''[[:d:Q111108296|Borisoglebsk State Pedagogical Institute]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 206
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| ''[[:d:Q4239242|Красноярск дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Торговый дом Гадалова И. Г.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State Agrarian University|Krasnoyarsk State Agrarian University]]
| http://www.kgau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 207
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| ''[[:d:Q4304106|Кирилл Григорьевич Разумовский исемендәге Мәскәү дәүләт технология һәм идарә университеты]]''
| [[Файл:МГУТУ главное здание.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State University of Technology and Management|Moscow State University of Technology and Management]]
| https://www.mgutm.ru/
|-
| style='text-align:right'| 208
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| ''[[:d:Q4418283|Себер дәүләт телекоммуникация һәм информатика университеты]]''
| [[Файл:Сибирский государственный университет телекоммуникаций и информатики 01.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Siberian State University of Telecommunications and Informatics|Siberian State University of Telecommunications and Informatics]]
| http://www.sibsutis.ru
|-
| style='text-align:right'| 209
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954
| ''[[:d:Q3461622|Алтай дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Altai State Medical University 1.jpg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| [[:commons:Category:Altai State Medical University|Altai State Medical University]]
| http://www.asmurussia.com
|-
| style='text-align:right'| 210
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954
| ''[[:d:Q3533388|Тверь дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Тверской государственный медицинский университет.jpg|center|128px]]
| [[Тверь]]
| [[:commons:Category:Tver State Medical University|Tver State Medical University]]
| https://tvgmu.ru
|-
| style='text-align:right'| 211
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-09-14
| [[Ырынбур дәүләт университеты]]
| [[Файл:Orenburg State University (October 2025) - 0 1.jpg|center|128px]]
| [[Ырынбур өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4144855|Ырынбур шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Ырынбур]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q32362081|Үзәк районы]]''
| [[:commons:Category:Orenburg State University|Orenburg State University]]
| http://osu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 212
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955
| ''[[:d:Q4219236|Кемерово дәүләт медицина университеты]]''
| 
| [[Кемерово]]
| 
| https://www.kemsmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 213
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955
| ''[[:d:Q4230202|Амурдагы Комсомольск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Knastu3.jpg|center|128px]]
| [[Амурдагы Комсомольск]]
| [[:commons:Category:Komsomolsk-on-Amur State University|Komsomolsk-on-Amur State University]]
| https://knastu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 214
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955
| ''[[:d:Q4407700|Санкт-Петербург дәүләт гражданнар авиациясе университеты]]''
| [[Файл:SPbGUGA.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University of Civil Aviation|Saint Petersburg State University of Civil Aviation]]
| https://spbguga.ru/
|-
| style='text-align:right'| 215
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955&lt;br/&gt;1962
| ''[[:d:Q5329352|Көнчыгыш Себер дәүләт технология һәм идарә университеты]]''
| [[Файл:Ulan-Ude 20170625 125822.jpg|center|128px]]
| [[Улан-Удэ]]
| [[:commons:Category:East Siberia State University of Technology and Management|East Siberia State University of Technology and Management]]
| http://esstu.ru/&lt;br/&gt;http://www.esstu.ru
|-
| style='text-align:right'| 216
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-06-23
| [[Урал дәүләт тимер юллары университеты]]
| [[Файл:УрГУПС.jpg|center|128px]]
| [[Свердловск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбур шәһәре муниципаль берәмлеге|Екатеринбург шәһәре муниципаль берәмлеге]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбург]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбурның Тимер юл районы|Екатиринбурның Тимер юл районы]]
| 
| http://www.usurt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 217
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-10-05
| [[«Югары нефть мәктәбе» Әлмәт дәүләт технология университеты]]
| 
| [[Әлмәт]]&lt;br/&gt;[[Әлмәт районы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| 
| https://агту-вшн.рф/
|-
| style='text-align:right'| 218
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| ''[[:d:Q4239246|Красноярск дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Krasnoyarsk kgtu proc.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State Technical University|Krasnoyarsk State Technical University]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 219
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-11-01
| [[Липецк дәүләт техник университеты]]
| [[Файл:Фасад ЛГТУ.jpg|center|128px]]
| [[Липецк]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4426443|Советский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27588357|Липецк шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Липецк өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Lipetsk State Technical University|Lipetsk State Technical University]]
| http://www.stu.lipetsk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 220
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| ''[[:d:Q4267921|Lugansk State Medical University]]''
| 
| [[Луганск]]&lt;br/&gt;[[Lugansk Xalıq Respublikası|Луганск халык республикасы]]
| 
| https://lgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 221
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-01-04
| ''[[:d:Q4366452|Идел буе дәүләт телекоммуникацияләр һәм информатика университеты]]''
| [[Файл:Поволжский Гос. Университет Телекоммуникации и Информатики - 2011-01-31.jpg|center|128px]]
| [[Самар]]
| 
| https://www.psuti.ru
|-
| style='text-align:right'| 222
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| ''[[:d:Q4418318|Себер кулланучылар кооперациясе университеты]]''
| [[Файл:СибУПК 03.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Siberian University of Consumer Cooperatives|Siberian University of Consumer Cooperatives]]
| http://www.sibupk.su
|-
| style='text-align:right'| 223
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-09-18
| [[Сембер дәүләт техник университеты|Сембер ил яраклама үнивирситите]]
| [[Файл:Ulstu.jpg|center|128px]]
| [[Сембер өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145679|Сембер шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Сембер]]&lt;br/&gt;[[Сембернең Ленин районы]]
| [[:commons:Category:Ulyanovsk State Technical University|Ulyanovsk State Technical University]]
| http://ulstu.ru&lt;br/&gt;https://ulstu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 224
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957
| ''[[:d:Q4095958|Братск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Братский государственный университет.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132732|Bratsk]]''
| 
| http://www.brstu.ru/&lt;br/&gt;https://brstu.ru
|-
| style='text-align:right'| 225
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-04-05
| [[Х. М. Бербеков исемендәге Кабарда-Балкар дәүләт университеты|Хатута Мутович Бербеков исемендәге Кабарда-Балкар дәүләт университеты]]
| [[Файл:ГУК КБГУ новый.jpg|center|128px]]
| [[Налчык]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19908781|Нальчик шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Кабарда-Балкария]]
| [[:commons:Category:Kabardino-Balkarian State University|Kabardino-Balkarian State University]]
| https://kbsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 226
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957
| ''[[:d:Q13416757|Диңгез буе дәүләт аграр-технологик университет]]''
| [[Файл:Уссурийск, дома на ул Раздольная.jpg|center|128px]]
| [[Уссурийск]]
| 
| http://primacad.ru/&lt;br/&gt;http://www.primacad.ru/
|-
| style='text-align:right'| 227
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-03-29
| [[Тын океан дәүләт университеты]]
| [[Файл:Togu entrance.jpg|center|128px]]
| [[Хабаровск крае]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27517125|Хабаровск шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Хабарау|Хабаровск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4200937|Индустриальный районы]]''
| [[:commons:Category:Pacific National University|Pacific National University]]
| https://togudv.ru/en/&lt;br/&gt;https://togudv.ru/ru/&lt;br/&gt;https://togudv.ru/zh/
|-
| style='text-align:right'| 228
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Vladivostok State Medical University (October 2024).jpg|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| [[:commons:Category:Vladivostok State Medical University|Vladivostok State Medical University]]
| https://tgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 229
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-10-17
| ''[[:d:Q4211795|Витус Беринг исемендәге Камчатка дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Petropavlovsk-Kamchatsky building 01.jpg|center|128px]]
| [[Петропавловск-Камчатский]]
| 
| http://www.kamgu.ru
|-
| style='text-align:right'| 230
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-04-01
| ''[[:d:Q4348484|Пенза дәүләт архитектура һәм төзелеш университеты]]''
| 
| [[Пенза]]
| 
| http://www.pguas.ru/
|-
| style='text-align:right'| 231
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| ''[[:d:Q4450874|Тамбов дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Здание губернской земской управы - 3.jpg|center|128px]]
| [[Тамбов]]
| [[:commons:Category:TGTU main building|TGTU main building]]
| https://tstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 232
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| [[Ухта дәүләт техник университеты]]
| [[Файл:Ukhta university.JPG|center|128px]]
| [[Ухта]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2602523|Ухта шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Коми Республикасы]]
| [[:commons:Category:Ukhta State Technical University|Ukhta State Technical University]]
| https://cn.ugtu.net/&lt;br/&gt;https://en.ugtu.net/&lt;br/&gt;https://fr.ugtu.net/&lt;br/&gt;https://угту.рф
|-
| style='text-align:right'| 233
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| ''[[:d:Q4146737|Төньяк Урал аръягы дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Tyumen-TGU.JPG|center|128px]]
| [[Төмән]]
| [[:commons:Category:Alexander Realschool (Tyumen)|Alexander Realschool (Tyumen)]]
| http://www.tsaa.ru
|-
| style='text-align:right'| 234
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-12-30
| ''[[:d:Q4348462|Пенза дәүләт технология университеты]]''
| 
| 
| 
| http://www.penzgtu.ru
|-
| style='text-align:right'| 235
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| [[Файл:Rudn-024.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Көньяк-Көнбатыш административ округ (Мәскәү)|Көньяк-Көнбатыш административ округ]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q122788|Коньково]]''
| [[:commons:Category:Peoples' Friendship University of Russia|Peoples' Friendship University of Russia]]
| http://www.rudn.ru&lt;br/&gt;https://ar.rudn.ru/&lt;br/&gt;https://cn.rudn.ru/&lt;br/&gt;https://eng.rudn.ru/&lt;br/&gt;https://esp.rudn.ru/&lt;br/&gt;https://fr.rudn.ru/
|-
| style='text-align:right'| 236
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-11-22
| [[Төньяк-Көнчыгыш дәүләт университеты]]
| 
| [[Магадан өлкәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q27588372|Магадан шәһәр округы]]''&lt;br/&gt;[[Магадан]]
| 
| http://www.svgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 237
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| ''[[:d:Q4166430|Тын дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Донской государственный аграрный университет.jpg|center|128px]]
| [[Новочеркасск]]
| 
| http://www.dongau.ru
|-
| style='text-align:right'| 238
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-06-30
| [[Макар Евсевьевич Евсевьев исемендәге Мордовия дәүләт педагогика университеты]]
| [[Файл:EVSMGPI.JPG|center|128px]]
| [[Саранск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19915751|Октябрьский районы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4145676|Саранск шәһәр бүлгесе]]''&lt;br/&gt;[[Мордовия]]
| [[:commons:Category:Evseviev Mordovian State Pedagogical University|Evseviev Mordovian State Pedagogical University]]
| http://mordgpi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 239
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| ''[[:d:Q4460386|Томск дәүләт идарә итү системалары һәм радиоэлектроника университеты]]''
| [[Файл:Tomsk State University of Control Systems and Radioelectronics.jpg|center|128px]]
| [[Тум|Томск]]
| [[:commons:Category:Tomsk State University of Control Systems and Radioelectronics|Tomsk State University of Control Systems and Radioelectronics]]
| http://www.tusur.ru/&lt;br/&gt;http://www.tusur.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 240
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963
| ''[[:d:Q4239251|Красноярск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Krasnoyarsk State University building in December 2006.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State University|Krasnoyarsk State University]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 241
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963
| ''[[:d:Q4467479|Төмән дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Тюменский государственный медицинский университет.jpg|center|128px]]
| [[Төмән]]
| [[:commons:Category:Tyumen State Medical University|Tyumen State Medical University]]
| https://www.tyumsmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 242
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964
| ''[[:d:Q4533671|Көньяк-Көнбатыш дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Юго-Западный государственный университет.jpg|center|128px]]
| [[Курск]]
| [[:commons:Category:KurskSTU|KurskSTU]]
| http://swsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 243
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-10-10
| [[Урал дәүләт икътисад университеты]]
| [[Файл:Ural State University of Economics (Aug 2024) - 2.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]&lt;br/&gt;[[Екатеринбурның Ленин районы|Екатеринбургның Ленин районы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19908245|Центр]]''&lt;br/&gt;[[Свердловск өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Ural State University of Economics|Ural State University of Economics]]
| http://www.usue.ru/
|-
| style='text-align:right'| 244
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-08-17
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Чуаш дәүләт университеты]]
| [[Файл:Здание Чебоксарского медицинского техникума.jpg|center|128px]]
| [[Чабаксар]]
| 
| http://www.chuvsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 245
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q3272997|&quot;Мәскәү радиотехника, электроника һәм автоматика институты&quot; (МИРЭА) Россия технология университеты]]''
| [[Файл:МИРЭА — Российский технологический университет, 2024 год.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:MIREA - Russian Technological University|MIREA - Russian Technological University]]
| http://www.mirea.ru
|-
| style='text-align:right'| 246
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-01-18
| [[Акмулла исемендәге Башкортстан дәүләт педагогика университеты|Мифтахетдин Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогика университеты]]
| [[Файл:БГПУ (Уфа).jpg|center|128px]]
| [[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Уфаның Киров районы|Киров районы]]&lt;br/&gt;[[Башкортстан]]
| [[:commons:Category:Akmulla Bashkir State Pedagogical University|Akmulla Bashkir State Pedagogical University]]
| http://www.bspu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 247
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q4112965|Владивосток дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Кампус.jpg|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| [[:commons:Category:VSUES|VSUES]]
| http://vvsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 248
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-07-18
| [[Казан дәүләт энергетика университеты]]
| [[Файл:Kazan State Power Engineering University (2023-07-18) 04.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Киров районы|Киров районы]]&lt;br/&gt;[[Кәҗә бистәсе]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| [[:commons:Category:Kazan State Power Engineering University|Kazan State Power Engineering University]]
| http://www.kgeu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 249
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| ''[[:d:Q4243511|Кубань дәүләт физкультура, спорт һәм туризм университеты]]''
| [[Файл:2023-10-22. Краснодар DSC 7545.jpg|center|128px]]
| [[Краснодар]]
| 
| https://kgufkst.ru/
|-
| style='text-align:right'| 250
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| ''[[:d:Q4397991|Бөтенрусия дәүләт юстиция университеты]]''
| [[Файл:Всероссийский государственный университет юстиции (Ростов-на-Дону).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian Law Academy of Ministry of Justice|Russian Law Academy of Ministry of Justice]]
| http://rpa-mu.ru
|-
| style='text-align:right'| 251
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| ''[[:d:Q4476757|Урал дәүләт физкультура университеты]]''
| [[Файл:Здание филиала Уральского государственного университета физической культуры в Екатеринбурге.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:Ural State University of Physical Culture|Ural State University of Physical Culture]]
| https://www.uralgufk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 252
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971
| ''[[:d:Q4304092|Мәскәү дәүләт техник граждан авиациясе университеты]]''
| [[Файл:Московский государственный технический университет гражданской авиации (30970622913).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State Technical University of Civil Aviation|Moscow State Technical University of Civil Aviation]]
| http://www.mstuca.ru/
|-
| style='text-align:right'| 253
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971
| [[Төмән дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| [[Файл:Строительная академия (Тюмень)-3.jpg|center|128px]]
| [[Төмән]]
| 
| http://www.tgasu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 254
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972
| [[Урал дәүләт архитектура-сәнгать университеты]]
| [[Файл:УралГАХА.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:University of Architecture and Art (Yekaterinburg)|University of Architecture and Art (Yekaterinburg)]]
| http://www.usaaa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 255
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972
| ''[[:d:Q2563821|Дагстан дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Дагестанский ГТУ.jpg|center|128px]]
| [[Махачкала]]
| 
| https://www.dstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 256
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973
| ''[[:d:Q4406404|Идел буе дәүләт тимер юллар университеты]]''
| [[Файл:Samara State University of Transport Communications main building.jpg|center|128px]]
| [[Самар]]
| [[:commons:Category:Samara State University of Transport Communications|Samara State University of Transport Communications]]
| http://www.samgups.ru/
|-
| style='text-align:right'| 257
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| [[Ф.М. Достоевский исемендәге Омск дәүләт университеты|Омск дәүләт университеты]]
| [[Файл:Главный корпус ОмГУ им. Ф.М. Достоевского.jpg|center|128px]]
| [[Омск өлкәсе]]
| 
| http://www.omsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 258
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| ''[[:d:Q4064597|Амур дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Амурский Государственный университет.JPG|center|128px]]
| [[Благовещенск]]
| [[:commons:Category:Amur State University|Amur State University]]
| http://www.amursu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 259
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| [[Иркутск дәүләт бәйләнеш юллары университеты|Иркутск дәүләт тимер юл транспорты университеты]]
| [[Файл:Irgups.jpg|center|128px]]
| [[Иркутск]]
| [[:commons:Category:Irkutsk State Transport University|Irkutsk State Transport University]]
| http://www.irgups.ru&lt;br/&gt;https://www.irgups.ru/
|-
| style='text-align:right'| 260
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| ''[[:d:Q4336880|Орёл дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Oryol State Agrarian University - Main building.jpg|center|128px]]
| [[Орёл]]
| [[:commons:Category:Oryol State Agrarian University|Oryol State Agrarian University]]
| http://www.orelsau.ru
|-
| style='text-align:right'| 261
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976
| [[Чиләбе дәүләт университеты]]
| [[Файл:Chelyabinsk State University (June 2025) - 0 1.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:Chelyabinsk State University|Chelyabinsk State University]]
| http://www.csu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 262
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| ''[[:d:Q4081704|Василий Яковлевич Горин исемендәге Белгород дәүләт аграр университеты]]''
| 
| [[Белгород]]
| 
| http://www.bsaa.edu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 263
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| [[Белгород кооперация, икътисад һәм хокук университеты]]
| [[Файл:BUPK.jpg|center|128px]]
| [[Белгород]]
| 
| http://www.bukep.ru
|-
| style='text-align:right'| 264
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-09-01
| [[Россия дәүләт һөнәри-педагогика университеты]]
| [[Файл:Architecture of Yekaterinburg (July '22) - 9.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбурның Орджоникидзе районы|Екатиринбурның Орҗоникидзе районы]]
| [[:commons:Category:Russian State Vocational Pedagogical University|Russian State Vocational Pedagogical University]]
| http://www.rsvpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 265
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980
| ''[[:d:Q4097525|Брянск дәүләт аграр университеты]]''
| [[Файл:Bgau-2015.JPG|center|128px]]
| [[Брянск]]
| 
| http://www.bgsha.com/
|-
| style='text-align:right'| 266
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980
| [[Волгоград дәүләт университеты]]
| [[Файл:Volgograd State University 003.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd State University|Volgograd State University]]
| http://www.volsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 267
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981
| ''[[:d:Q4366451|Идел буе дәүләт сервис университеты]]''
| [[Файл:Пвгус.jpg|center|128px]]
| [[Тольятти]]
| [[:commons:Category:Volga Region State University of Service|Volga Region State University of Service]]
| http://www.tolgas.ru/vrsus/university/
|-
| style='text-align:right'| 268
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-06-25
| ''[[:d:Q28656901|Валерий Мухамедович Коков исемендәге Кабарда-Балкар дәүләт аграр университеты]]''
| 
| [[Налчык]]
| 
| http://www.kbgau.ru
|-
| style='text-align:right'| 269
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986
| ''[[:d:Q4446468|Соргыт дәүләт педагогика университеты]]''
| 
| [[Соргыт]]
| [[:commons:Category:Surgut State Pedagogical University|Surgut State Pedagogical University]]
| http://www.surgpu.ru
|-
| style='text-align:right'| 270
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988
| ''[[:d:Q4318744|Нижневартовск дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус НВГУ.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Варта]]
| [[:commons:Category:Nizhnevartovsk State University|Nizhnevartovsk State University]]
| https://nvsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 271
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989
| ''[[:d:Q4325440|Андрей Дмитриевич Крячков исемендәге Новосибирск дәүләт архитектура, дизайн һәм сәнгатьләр университеты]]''
| [[Файл:Здание госучреждений, Новосибирск.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]&lt;br/&gt;[[Новосибирскиның Үзәк районы]]
| 
| http://nsuada.ru/en
|-
| style='text-align:right'| 272
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989
| ''[[:d:Q4377625|Шолом-Алейхем исемендәге Амур буе дәүләт университеты]]''
| [[Файл:ПГУ им. Шолом-Алейхема.jpg|center|128px]]
| [[Яһүд автономияле өлкәсе]]
| 
| http://pgusa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 273
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| ''[[:d:Q1084099|Санкт-Петербург христиан университеты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.spbcu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 274
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| ''[[:d:Q4152027|Гуманитар университет]]''
| [[Файл:Гуманитарный университет(зимой).jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Humanitarian University|Humanitarian University]]
| http://www.gu-ural.ru/
|-
| style='text-align:right'| 275
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-12-27
| ''[[:d:Q4407744|Санкт-Петербург идарә технологияләре һәм икътисад университеты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://www.spbume.ru/
|-
| style='text-align:right'| 276
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q118736|Мәскәү бәйсез университеты]]''
| [[Файл:IUM Building.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://ium.mccme.ru/
|-
| style='text-align:right'| 277
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[Файл:RGGU facade (Nikolskaya) 01.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian State University for the Humanities|Russian State University for the Humanities]]
| https://www.rsuh.ru/
|-
| style='text-align:right'| 278
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q4153929|Дагстан дәүләт халык хуҗалыгы университеты]]''
| 
| [[Махачкала]]
| 
| https://dgunh.ru/
|-
| style='text-align:right'| 279
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-09-14
| ''[[:d:Q4288589|Мәскәү халыкара университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус Московского международного университета со стороны Ленинградского шоссе.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:International University in Moscow|International University in Moscow]]
| https://mi.university/
|-
| style='text-align:right'| 280
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q4376232|Изге Тихон Православ гуманитар университеты]]''
| [[Файл:Московский епархиальный дом 7 апреля 2025 года (6).jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:St. Tikhon Orthodox University|St. Tikhon Orthodox University]]
| http://pstgu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 281
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q4398106|Россия яңа университеты]]''
| [[Файл:РосНОУ 20220810 102124.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.rosnou.ru/
|-
| style='text-align:right'| 282
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| ''[[:d:Q4258144|Александр Сергеевич Пушкин исемендәге Ленинград дәүләт университеты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Pushkin Leningrad State University|Pushkin Leningrad State University]]
| https://www.lengu.ru
|-
| style='text-align:right'| 283
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4144551|Таулы Алтай дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Gasu a 1.jpg|center|128px]]
| [[Таулы Алтай]]
| 
| http://www.gasu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 284
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4288333|Халыкара Көнчыгыш Европа университеты]]''
| [[Файл:IEEU building in Izhevsk.jpg|center|128px]]
| [[Ижау]]
| [[:commons:Category:International East-European University|International East-European University]]
| http://www.mveu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 285
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4398112|Изге Алладан сүз итүче Яхъя исемендәге Россия православ университеты]]''
| [[Файл:Eggs. Russian Orthodox University. University Administration. 2013-06-03, Moscow.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian Orthodox University|Russian Orthodox University]]
| http://rpu-rf.ru/
|-
| style='text-align:right'| 286
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-05-26
| ''[[:d:Q4446469|Соргыт дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Главный корпус Сургутского Государственного Университета.jpg|center|128px]]
| [[Соргыт]]
| [[:commons:Category:Surgut State University|Surgut State University]]
| http://www.surgu.ru
|-
| style='text-align:right'| 287
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q30257746|Сергей Юльевич Витте исемендәге Мәскәү университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://www.muiv.ru/
|-
| style='text-align:right'| 288
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-05-31&lt;br/&gt;1918-02-24
| [[Омск дәүләт аграр университеты|Пётр Аркадьевич Столыпин исемендәге Омск дәүләт аграр университеты]]
| [[Файл:Agraruni Omsk.JPG|center|128px]]
| [[Омск]]&lt;br/&gt;[[Омск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Совет административ округы (Омск)|Совет административ округы]]
| [[:commons:Category:Omsk State Agrarian University|Omsk State Agrarian University]]
| http://www.omgau.ru
|-
| style='text-align:right'| 289
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994&lt;br/&gt;1994-11-28
| ''[[:d:Q929378|Санкт-Петербургтагы Европа университеты]]''
| [[Файл:LogoEU 07 rus center.png|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:European University at Saint Petersburg|European University at Saint Petersburg]]
| http://www.eu.spb.ru
|-
| style='text-align:right'| 290
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| ''[[:d:Q1366589|«Дубна» дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Университет Дубна.jpg|center|128px]]
| [[Дубна]]
| [[:commons:Category:Dubna University|Dubna University]]
| https://www.uni-dubna.ru/
|-
| style='text-align:right'| 291
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| ''[[:d:Q4146754|Гуманитар фәннәр дәүләт академик университеты]]''
| [[Файл:Moscow, Maronovsky 26 May 2010 02.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:State Academic University for the Humanities|State Academic University for the Humanities]]
| https://gaugn.ru/&lt;br/&gt;https://gaugn.ru/en-us/
|-
| style='text-align:right'| 292
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| [[В. Г. Тимирясов исемендәге Казан инновацион университеты]]
| [[Файл:Дом Манакова.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| 
| http://www.киу.рф
|-
| style='text-align:right'| 293
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995
| [[Тыва дәүләт университеты]]
| [[Файл:TuvSU.jpg|center|128px]]
| [[Кызыл (шәһәр)|Кызыл]]
| [[:commons:Category:Tuvan State University|Tuvan State University]]
| http://tuvsu.ru
|-
| style='text-align:right'| 294
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995
| [[Курган дәүләт университеты]]
| [[Файл:Okn-117-1.jpg|center|128px]]
| [[Курган]]
| [[:commons:Category:Kurgan State University|Kurgan State University]]
| http://www.kgsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 295
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995-03-01
| ''[[:d:Q4304063|Мәскәү шәһәр педагогика университеты]]''
| [[Файл:Представительский корпус МГПУ на улице Садовая-Самотёчная, д. 8. У входа.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.mgpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 296
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995
| ''[[:d:Q4304319|«Синергия» Мәскәү финанс-сәнәгый университеты]]''
| [[Файл:Elpendaĵo de la Universitato Sinergia.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Synergy University|Synergy University]]
| http://synergy.ru/
|-
| style='text-align:right'| 297
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| ''[[:d:Q4146807|Гатчина дәүләт университеты]]''
| 
| 
| 
| http://www.gief.ru/
|-
| style='text-align:right'| 298
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| ''[[:d:Q4304064|Мәскәү дәүләт психология һәм педагогика университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://mgppu.ru
|-
| style='text-align:right'| 299
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| ''[[:d:Q123422536|Евразия икътисади җәмгыятенең Парламентара Ассамблеясе каршысындагы университет]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://miep.spb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 300
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| ''[[:d:Q134732210|Идарә һәм инновацион технологияләр университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://uuait.ru/
|-
| style='text-align:right'| 301
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| ''[[:d:Q7090782|Себер юридик университеты]]''
| 
| [[Омск]]
| [[:commons:Category:The Omsk Law Institute|The Omsk Law Institute]]
| https://siblu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 302
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| ''[[:d:Q7381992|Россия гадел хөкем университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.raj.ru
|-
| style='text-align:right'| 303
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999
| ''[[:d:Q30257684|Institute of World Civilizations]]''
| 
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2704875|Yakimanka District]]''
| [[:commons:Category:Leninsky Prospekt, 1|Leninsky Prospekt, 1]]
| https://uwc-z.ru/
|-
| style='text-align:right'| 304
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001
| ''[[:d:Q4533707|Югра дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Ugrasu glavnii korpus.JPG|center|128px]]
| [[Ханты-Мансийск]]
| [[:commons:Category:Yugra State University|Yugra State University]]
| https://www.ugrasu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 305
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003
| ''[[:d:Q1987532|Заокский адвентист университеты]]''
| [[Файл:Zaokskiy, Tulskaya oblast', Russia, 301000 - panoramio (6).jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Zaoksky Adventist University|Zaoksky Adventist University]]
| http://www.zau.ru/
|-
| style='text-align:right'| 306
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-10-21
| ''[[:d:Q4398096|Россия халыкара олимпик университеты]]''
| [[Файл:RussianInternationalOlympicUniversity1.JPG|center|128px]]
| [[Сочи]]
| [[:commons:Category:Russian International Olympic University|Russian International Olympic University]]
| http://olympicuniversity.ru
|-
| style='text-align:right'| 307
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009
| ''[[:d:Q97119369|Россия ислам университеты (Грозный)]]''
| [[Файл:Russian Islamic University 17.jpg|center|128px]]
| [[Грозный]]
| [[:commons:Category:Russian Islamic university Grozny|Russian Islamic university Grozny]]
| http://риу-грозный.рф/
|-
| style='text-align:right'| 308
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-10-12
| [[И. И. Мечников исемендәге Төньяк-Көнбатыш дәүләт медицина университеты]]
| [[Файл:Павильон 1-3 СЗГМУ.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Mechnikov North-West State Medical University|Mechnikov North-West State Medical University]]
| https://www.szgmu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 309
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-12-29&lt;br/&gt;1930
| [[Санкт-Петербург дәүләт икътисад университеты]]
| [[Файл:Санкт-Петербургский государственный экономический университет.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Үзәк районы (Санкт-Петербург)|Санкт-Петербургның Үзәк районы]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State University of Economics|Saint Petersburg State University of Economics]]
| http://www.unecon.ru/&lt;br/&gt;https://cn.unecon.ru/&lt;br/&gt;https://en.unecon.ru/
|-
| style='text-align:right'| 310
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012
| [[Иннополис университеты|Иннополис Университеты]]
| [[Файл:Главное здание Университета Иннополис.JPG|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Иннополис]]
| [[:commons:Category:Innopolis University|Innopolis University]]
| https://innopolis.university/
|-
| style='text-align:right'| 311
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012
| ''[[:d:Q19908493|Адмирал Степан Осипович Макаров исемендәге Дәүләт диңгез һәм елга флоты университеты]]''
| [[Файл:СПбГУВК.JPG|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Admiral Makarov State Maritime Academy|Admiral Makarov State Maritime Academy]]
| https://gumrf.ru/
|-
| style='text-align:right'| 312
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-11-28
| ''[[:d:Q56173858|Иваново дәүләт политехника университеты]]''
| [[Файл:Ivgpuofficialphoto.jpg|center|128px]]
| [[Иваново]]
| [[:commons:Category:Ivanovo State Politechnic University|Ivanovo State Politechnic University]]
| http://www.ivgpu.com/
|-
| style='text-align:right'| 313
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-10-24
| ''[[:d:Q16423702|Вологда дәүләт университеты]]''
| [[Файл:VSTU Vologda Rektorat.jpg|center|128px]]
| [[Вологда]]
| 
| https://vogu35.ru/
|-
| style='text-align:right'| 314
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013
| ''[[:d:Q28051107|Урал тау-металлургия компаниясе техник университеты]]''
| [[Файл:UMMC University (September 2024).jpg|center|128px]]
| [[Югары Пышма шәһәр округы|Югары Пышма шәһәр бүлгесе]]
| [[:commons:Category:Technical University of UMMC|Technical University of UMMC]]
| http://tu-ugmk.com/&lt;br/&gt;https://eduugmk.com/
|-
| style='text-align:right'| 315
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-01-28
| ''[[:d:Q123501729|Донбасс дәүләт юстиция университеты]]''
| [[Файл:Евгений Забарчук посетил Донбасский государственный университет юстиции.jpg|center|128px]]
| [[Донецк]]
| [[:commons:Category:Donbass State University of Justice|Donbass State University of Justice]]
| https://donbassla.ru/
|-
| style='text-align:right'| 316
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-07-01
| ''[[:d:Q90902449|Сириус университеты]]''
| 
| [[Сочи]]
| 
| https://siriusuniversity.ru/
|-
| style='text-align:right'| 317
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-02
| ''[[:d:Q121767764|Евразия халыкара университеты]]''
| 
| 
| 
| https://evrazuniversitet.com/
|-
| style='text-align:right'| 318
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022
| [[Уфа фән һәм технологияләр университеты]]
| [[Файл:Bashkir State University at night.jpg|center|128px]]
| [[Уфаның Киров районы|Киров районы]]&lt;br/&gt;[[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Башкортстан]]
| [[:commons:Category:Ufa University of Science and Technology|Ufa University of Science and Technology]]
| https://uust.ru
|-
| style='text-align:right'| 319
| 
| ''[[:d:Q4325439|Себер дәүләт су транспорты университеты]]''
| [[Файл:Novosibirsk State Academy of Water Transport.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Shchetinkin Street 33, Novosibirsk|Shchetinkin Street 33, Novosibirsk]]
| http://www.ssuwt.ru
|-
| style='text-align:right'| 320
| 
| ''[[:d:Q4537262|Арктика дәүләт агротехнология университеты]]''
| [[Файл:Нуурал.JPG|center|128px]]
| [[Якутия]]&lt;br/&gt;[[Якутск]]
| 
| http://www.agatu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 321
| 
| ''[[:d:Q4761983|Ангарск дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Ангарская государственная техническая академия.jpg|center|128px]]
| [[Ангарск]]
| 
| http://angtu.ru
|-
| style='text-align:right'| 322
| 
| ''[[:d:Q28666930|Мәгарифне үстерү корпоратив университеты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://kuro-mo.ru/
|-
| style='text-align:right'| 323
| 
| ''[[:d:Q137273503|Н. Г. Жиганов аатынан Казаннааҕы судаарыстыбаннай консерватория]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 324
| 
| ''[[:d:Q138662733|Central University]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://cu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 325
| 
| ''[[:d:Q138795760|Железногорский филиал СибГАУ]]''
| [[Файл:Zheleznogorsk branch of Siberian State Aerospace University.jpg|center|128px]]
| [[Железногорск (Красноярск крае)|Железногорск]]
| [[:commons:Category:Zheleznogorsk branch of Siberian State Aerospace University|Zheleznogorsk branch of Siberian State Aerospace University]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 326
| 
| ''[[:d:Q138795792|Железногорский филиал КГПУ им. Астафьева]]''
| [[Файл:Zheleznogorsk 07.jpg|center|128px]]
| [[Железногорск (Красноярск крае)|Железногорск]]
| [[:commons:Category:Zheleznogorsk branch of Krasnoyarsk State Pedagogical University|Zheleznogorsk branch of Krasnoyarsk State Pedagogical University]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 327
| 
| ''[[:d:Q138795807|филиал СФУ в Железногорске]]''
| [[Файл:Zheleznogorsk 53.jpg|center|128px]]
| [[Железногорск (Красноярск крае)|Железногорск]]
| [[:commons:Category:Zheleznogorsk branch of the Siberian Federal University|Zheleznogorsk branch of the Siberian Federal University]]
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Академияләр  ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q162633 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1721&quot; | 1721
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[Файл:St. Petersburg academy.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg Theological Academy|Saint Petersburg Theological Academy]]
| https://spbda.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1773&quot; | 1773
| ''[[:d:Q4303894|Мәскәү дәүләт хореография академиясе]]''
| [[Файл:Московская академия хореографии, октябрь 2024.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q862100|Хамовники]]''
| 
| https://balletacademy.ru/
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1808&quot; | 1808
| ''[[:d:Q4407660|Санкт-Петербург дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]''
| [[Файл:Черниговская 5 01.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү районы (Санкт-Петербург)]]
| [[:commons:Category:Chernigovskaya Street, 5|Chernigovskaya Street, 5]]
| http://www.spbgavm.ru/
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Moscow 08-2012 Petrovsko-Razumovskoe img01.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Timiryazev Academy of Agriculture|Timiryazev Academy of Agriculture]]
| http://www.timacad.ru
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-01-09
| ''[[:d:Q2652597|А. Л. Штиглиц исемендәге Санкт-Петербург дәүләт сәнәгый һәм сәнгати дизайн академиясе]]''
| [[Файл:Art and Industry Academy SPB 02.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Art and Industry Academy Stieglitz|Art and Industry Academy Stieglitz]]
| http://ghpa.ru
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-05-21
| ''[[:d:Q4407669|Санкт-Петербург медицина табиблары белемен арттыру академиясе]]''
| [[Файл:Post Card Giduv.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:St.-Petersburg Medical Academy of Postgraduate Studies|St.-Petersburg Medical Academy of Postgraduate Studies]]
| http://spbmapo.ru
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911
| ''[[:d:Q4123678|Вологда дәүләт сөтчелек сәнәгате академиясе]]''
| [[Файл:Главный корпус Вологодской ГМХА им. Н.В. Верещагина.jpg|center|128px]]
| [[Вологда]]
| 
| http://molochnoe.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4351501|Пермь дәүләт фармацевтика академиясе]]''
| 
| [[Пермь]]
| 
| http://www.pfa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q4059262|Хезмәт һәм социаль мөнәсәбәтләр академиясе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.atiso.ru/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| [[К. И. Скрябин исемендәге Мәскәү дәүләт ветеринария медицинасы һәм биотехнологиясе академиясе|К.И. Скрябин ис. Мәскәү дәүләт ветеринар медицинасы һәм биотехнология академиясе]]
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.mgavm.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q4406366|Самар дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| 
| [[Самар]]
| 
| http://www.ssaa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-04-22
| [[Казан дәүләт медицина академиясе]]
| [[Файл:Kazan State Medical Academy building (2024-05-18) 07.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]
| [[:commons:Category:Kazan State Medical Academy|Kazan State Medical Academy]]
| https://kgma.info/
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921
| [[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]
| [[Файл:RAGS-Moscow2.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian Presidential Academy of National Economy and Public Administration|Russian Presidential Academy of National Economy and Public Administration]]
| https://www.ranepa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927
| ''[[:d:Q4059246|Мәгариф хезмәткәрләренең квалификацияләрен арттыру һәм яңа һөнәр үзләштерү академиясе]]''
| 
| 
| 
| http://www.apkpro.ru/
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-11-26
| ''[[:d:Q103920592|Волгоград дәүләт өстәмә профессиональ белем алу академиясе]]''
| 
| [[Волгоград]]
| 
| https://vgapkro.ru/
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4196593|Иваново дәүләт медицина академиясе]]''
| [[Файл:Мед. Академия.JPG|center|128px]]
| [[Иваново]]
| 
| http://www.isma.ivanovo.ru/
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4196594|Иваново дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Ивановская Государственная Сельскохозяйственная Академия - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Иваново]]
| [[:commons:Category:Ivanovo state agricultural academy|Ivanovo state agricultural academy]]
| http://www.ivgsha.ru/
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4318621|Нижгар ил авыл хуҗалыгы әкәдимиясе]]''
| [[Файл:Nizhny Novgorod State Agricultural Academy.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]&lt;br/&gt;[[Идел буе федераль округы]]
| 
| http://nnsaa.ru/&lt;br/&gt;https://nnsaa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-01
| ''[[:d:Q4397981|Россия дәвамлы медицина һөнәри белем алу академиясе]]''
| [[Файл:Widows House (Moscow) 20240403 154932.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian Medical Academy of Postgraduate Education|Russian Medical Academy of Postgraduate Education]]
| http://rmapo.ru
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4127435|Бөтенрусия тышкы сәүдә академиясе]]''
| [[Файл:VAVT entrance.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2359096|Раменки]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4473718|Пудовикин урамы]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү]]
| 
| http://vavt.ru&lt;br/&gt;http://www.vavt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-04-20
| ''[[:d:Q4408431|Сарытау дәүләт юридик академиясе]]''
| [[Файл:СГЮА корпус 3.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| [[:commons:Category:Saratov State Law Academy|Saratov State Law Academy]]
| http://www.sgap.ru/
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| ''[[:d:Q4059227|РФ Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Дәүләт янгын сүндерү хезмәте академиясе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://www.academygps.ru/
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| ''[[:d:Q4198174|Ижау дәүләт медицина академиясе]]''
| [[Файл:Учебно-лабораторный корпус.jpg|center|128px]]
| [[Ижауның Индустриаль районы|Индустриаль районы]]
| [[:commons:Category:Izhevsk State Medical Academy|Izhevsk State Medical Academy]]
| http://www.igma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| ''[[:d:Q4326202|Новочеркасск дәүләт мелиорация академиясе]]''
| [[Файл:Novocherkassk State Academy of Melioration.jpg|center|128px]]
| [[Новочеркасск]]
| [[:commons:Category:Novocherkassk State Reclamation Academy|Novocherkassk State Reclamation Academy]]
| http://www.ngma.su/
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| ''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''
| [[Файл:Diplomatic academy of Russia (Ostozhenka 53).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Diplomatic academy of Russia|Diplomatic academy of Russia]]
| http://www.dipacademy.ru/
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| ''[[:d:Q30532544|Россия җәза үтәтү буенча федераль хезмәтенең Хокук һәм идарә академиясе]]''
| [[Файл:Академия ФСИН России.jpg|center|128px]]
| [[Рязань]]
| [[:commons:Category:Academy of Law Management of the Federal Penal Service of Russia|Academy of Law Management of the Federal Penal Service of Russia]]
| http://apu.fsin.su/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| ''[[:d:Q4248042|Курган дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Faculty of Agronomy building Kurgan State Agricultural Academy.jpg|center|128px]]
| [[Курган]]
| 
| http://www.ksaa.zaural.ru/
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| ''[[:d:Q4336165|Ырынбур дәүләт медицина академиясе]]''
| [[Файл:Оренбургская государственная медицинская академия.jpg|center|128px]]
| [[Ырынбур]]
| [[:commons:Category:Orenburg State Medical University|Orenburg State Medical University]]
| http://orgma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-04-05
| ''[[:d:Q4397946|Россия сәнгать академиясе]]''
| [[Файл:Moscow 05-2012 Prechistenka 05.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.rah.ru/
|-
| style='text-align:right'| 30
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| ''[[:d:Q4064568|Амур дәүләт медицина академиясе]]''
| [[Файл:АмурскаяГМА.jpeg|center|128px]]
| [[Благовещенск]]
| [[:commons:Category:Amur State Medical Academy|Amur State Medical Academy]]
| https://www.amursma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 31
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-12-12
| ''[[:d:Q17317911|Великие Луки дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Velikiye Luki, Pskov Oblast, Russia - panoramio - Sergey Semakov.jpg|center|128px]]
| [[Бөек Луки|Великие-Луки]]
| 
| https://www.vgsa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 32
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-04-30
| ''[[:d:Q4076897|Балтыйк дәүләт сәнәгый балык тоту флоты академиясе]]''
| [[Файл:BFFSA.jpg|center|128px]]
| [[Калининград]]
| 
| http://bgarf.ru/
|-
| style='text-align:right'| 33
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q4122945|Россия Федераиясе Эчке эшләр министрлыгының Волгоград академиясе]]''
| [[Файл:Volgograd MIA Academy 2021.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd Academy of Ministry of Internal Affairs|Volgograd Academy of Ministry of Internal Affairs]]
| http://va-mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 34
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-04-20
| ''[[:d:Q4397980|Россия халыкара туризм академиясе]]''
| 
| [[Химки]]
| 
| https://www.rmat.ru/
|-
| style='text-align:right'| 35
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| ''[[:d:Q4424939|Смоленск дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[Файл:Smolensk, Bolshaya Sovetskaya street 10 - 2.jpg|center|128px]]
| [[Смоленск]]
| [[:commons:Category:Smolensk State Agricultural Academy|Smolensk State Agricultural Academy]]
| https://sgsha.ru/
|-
| style='text-align:right'| 36
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977
| ''[[:d:Q4239224|Краснояр дәүләт музыка һәм театр академиясе]]''
| [[Файл:Krasnoyarsk State Academy of Music and Theatre.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| [[:commons:Category:Krasnoyarsk State Institute of Arts|Krasnoyarsk State Institute of Arts]]
| http://kgii.ru/
|-
| style='text-align:right'| 37
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987
| ''[[:d:Q4397933|Россия рәсем, һәйкәл һәм архитектура академиясе]]''
| [[Файл:Moscow School of Painting, Sculpture and Architecture.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.glazunov-academy.ru/
|-
| style='text-align:right'| 38
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989
| ''[[:d:Q4400558|Фёдор Михайлович Достоевский исемендәге Рус христиан гуманитар академия]]''
| [[Файл:015. St. Petersburg. The building of the Petrograd Provincial Credit Society.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://rhga.ru
|-
| style='text-align:right'| 39
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| [[Башкортстан Республикаcы Башлыгы каршындагы Башкортстан дәүләт хезмәте һәм идарә итү академиясе]]
| [[Файл:БАГСУ.jpg|center|128px]]
| [[Уфа]]
| 
| http://www.bagsurb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 40
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q4146946|Россия дәүләт махсуслаштырылган сәнгатьләр академиясе]]''
| [[Файл:GSII.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2358875|Дорогомилово]]''
| [[:commons:Category:Russian State Specialized Academy of Arts|Russian State Specialized Academy of Arts]]
| http://rgsai.ru/
|-
| style='text-align:right'| 41
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| ''[[:d:Q4059230|Россия Федерациясе Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Ватандашларны саклау академиясе]]''
| [[Файл:АГЗ.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.new-site.amchs.ru/
|-
| style='text-align:right'| 42
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| ''[[:d:Q4288141|Халыкара бизнес һәм яңа технологияләр академиясе]]''
| [[Файл:MUBiNT.jpg|center|128px]]
| [[Ярославль]]
| 
| https://mubint.ru/
|-
| style='text-align:right'| 43
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q24251387|Көнчыгыш икътисади-юридик гуманитар академия]]''
| [[Файл:VEGU glav korp.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:VEGU Eastern Economic, Legal and Humanitarian Academy|VEGU Eastern Economic, Legal and Humanitarian Academy]]
| http://vegu.ru
|-
| style='text-align:right'| 44
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q29049038|Россия таможня академиясе]]''
| [[Файл:Russian Customs Academy.jpg|center|128px]]
| [[Люберцы]]
| [[:commons:Category:Russian Customs Academy|Russian Customs Academy]]
| http://rta.customs.ru
|-
| style='text-align:right'| 45
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994&lt;br/&gt;1999
| ''[[:d:Q52846168|Ханты-Манси дәүләт медицина академиясе]]''
| 
| [[Ханты-Мансийск]]
| 
| http://hmgma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 46
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008
| ''[[:d:Q133717678|Россия Федерациясе Гадәттән тыш хәлләр министрлыгы Дәүләт янгыннан саклану хезмәтенең Себер янгыннар һәм бәла-казалардан саклау академиясе]]''
| [[Файл:Emergency Fire and Rescue Academy in Zheleznogorsk 03.jpg|center|128px]]
| [[Железногорск (Красноярск крае)|Железногорск]]
| [[:commons:Category:Emergency Fire and Rescue Academy in Zheleznogorsk|Emergency Fire and Rescue Academy in Zheleznogorsk]]
| https://sibpsa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 47
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-10-14
| ''[[:d:Q4366453|Мәскәү митрополиты Изге Алексий исемендәге Идел буе мәгариф һәм сәнгать академиясе]]''
| [[Файл:St. Alexius Orthodox Institute of Volga region 20210407 02.jpg|center|128px]]
| [[Тольятти]]
| [[:commons:Category:St. Alexius Orthodox Institute of Volga region|St. Alexius Orthodox Institute of Volga region]]
| https://pravinst.ru/
|-
| style='text-align:right'| 48
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-09-04
| [[Болгар ислам академиясе]]
| [[Файл:Болгарская исламская академия.jpg|center|128px]]
| [[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Спас районы]]&lt;br/&gt;[[Идел буе федераль округы]]&lt;br/&gt;[[Болгар (Спас районы)|Болгар]]
| [[:commons:Category:Bolgar Islamic Academy|Bolgar Islamic Academy]]
| https://bolgar.academy
|-
| style='text-align:right'| 49
| 
| ''[[:d:Q4125411|Воронеж дәүләт спорт академиясе]]''
| [[Файл:ВГИФК Вход.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| 
| http://www.vgifk.ru
|-
| style='text-align:right'| 50
| 
| ''[[:d:Q4303889|Россия транспорт университетының Су транспорты академиясе]]''
| [[Файл:Основной учебный корпус МГАВТ.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://msawt.com
|-
| style='text-align:right'| 51
| 
| ''[[:d:Q16694405|Константин Дмитриевич Ушинский исемендәге Санкт-Петербург диплом арты педагогик белем алу академиясе]]''
| [[Файл:Доходный дом Коммерческого училища на ул. Ломоносова 03.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://spbappo.ru
|}
{{Wikidata list end}}

== Консерваторияләр  ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q184644 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-09-20
| ''[[:d:Q178416|Санкт-Петербург дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Saint Petersburg Conservatory.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg Conservatory|Saint Petersburg Conservatory]]
| https://www.conservatory.ru/
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-09-01
| [[Мәскәү дәүләт консерваториясе]]
| [[Файл:Moscow 05-2017 img41 Conservatory.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2320761|Пресненский районы]]''
| [[:commons:Category:Moscow Conservatory|Moscow Conservatory]]
| http://www.mosconsv.ru/en/default.aspx
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895
| ''[[:d:Q372040|Гнесиннар исемендәге Россия музыка академиясе]]''
| [[Файл:Gnessinmoscow.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Gnessin Russian Academy of Music|Gnessin Russian Academy of Music]]
| http://gnesin-academy.ru/
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910
| ''[[:d:Q3912936|П. И. Чайковский исемендәге Акмәчет музыка укуханәсе]]''
| [[Файл:Simferopol - music school.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Naberezhna St., 31 (Simferopol)|Naberezhna St., 31 (Simferopol)]]
| http://smuimpich.crimea.com/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912
| ''[[:d:Q2022998|Леонид Витальевич Собинов исемендәге Сарытау дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Konserv saratov.JPG|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| [[:commons:Category:Saratov Conservatory|Saratov Conservatory]]
| http://www.sarcons.ru
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917
| ''[[:d:Q4122984|Павел Алексеевич Серебряков исемендәге Волгоград дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Volgograd Municipal Institute of Arts 001.jpg|center|128px]]
| [[Волгоградның Үзәк районы]]
| [[:commons:Category:Volgograd Municipal Institute of Arts|Volgograd Municipal Institute of Arts]]
| http://www.serebryakovka.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| ''[[:d:Q4476712|Урал дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:UralSC.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Lenina Avenue 26, Yekaterinburg|Lenina Avenue 26, Yekaterinburg]]
| http://www.uralconsv.org/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945
| [[Казан дәүләт консерваториясе]]
| [[Файл:Nobility house, Kazan (2022-07-15) 10.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Вахитов районы|Вахит районы]]
| [[:commons:Category:Kazan State Conservatory named after N. G. Zhiganov|Kazan State Conservatory named after N. G. Zhiganov]]
| https://new.kazancons.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946
| ''[[:d:Q4318618|Михаил Иванович Глинка исемендәге Түбән Новгород дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Glinka Nizhny Novgorod State Conservatoire.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Glinka Nizhny Novgorod State Conservatoire|Glinka Nizhny Novgorod State Conservatoire]]
| http://nnovcons.ru/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| ''[[:d:Q4325442|Михаил Иванович Глинка исемендәге Новосибирск дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Novosibirsk Conservatory.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk Conservatory|Novosibirsk Conservatory]]
| http://www.nsglinka.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-07-01
| ''[[:d:Q4361450|А. К. Глазунов исемендәге Петрозаводск дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Петрозаводск, консерватория, вид 1.jpg|center|128px]]
| [[Петрозаводск]]
| [[:commons:Category:Petrozavodsk Conservatory|Petrozavodsk Conservatory]]
| http://glazunovcons.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q4398462|Сергей Васильевич Рахманинов исемендәге Ростов дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Sergei Rachmaninoff conservatory Rostov-on-Don.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov state conservatory|Rostov state conservatory]]
| http://www.rostcons.ru
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| [[Әстерхан дәүләт консерваториясе]]
| [[Файл:Астраханская консерватория.jpg|center|128px]]
| [[Әстерхан]]
| [[:commons:Category:Astrakhan Conservatory|Astrakhan Conservatory]]
| http://astracons.ru
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4274090|Михаил Иванович Глинка исемендәге Магнитогорск дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Магнитогорская государственная консерватория имени Глинки.jpg|center|128px]]
| [[Магнитогорск]]
| 
| http://www.magkmusic.com/en
|-
| style='text-align:right'| 15
| 
| ''[[:d:Q137273503|Н. Г. Жиганов аатынан Казаннааҕы судаарыстыбаннай консерватория]]''
| 
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Югары хәрби уку йортлары  ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q917182 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1701&quot; | 1701
| ''[[:d:Q4407686|Санкт-Петербург хәрби-диңгез институты]]''
| [[Файл:Морской кадетский корпус. Набережная Лейтенанта Шмидта 2H1A9808WI.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:St. Petersburg Naval Institute|St. Petersburg Naval Institute]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1712&quot; | 1712-01-16
| ''[[:d:Q3025301|Александр Фёдорович Можайский исемендәге Хәрби-космик академиясе]]''
| [[Файл:Zhdanovskaya Street SPB 3.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Mozhaisky Military Space Academy|Mozhaisky Military Space Academy]]
| http://vka.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1798&quot; | 1798-12-18
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| [[Файл:Academy vma.jpg|center|128px]]
| [[Выборг районы (Санкт-Петербург)|Выборг районы]]
| [[:commons:Category:Kirov Military Medical Academy|Kirov Military Medical Academy]]
| http://www.vmeda.org
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1820&quot; | 1820
| ''[[:d:Q4114348|Бөек Пётр исемендәге Стратегик максатлардагы ракета гаскәрләренең хәрби академиясе]]''
| [[Файл:Wiki Moscow Orphanage, Moskvoretskaya Embankment.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Military Academy of Strategic Rocket Forces|Military Academy of Strategic Rocket Forces]]
| http://varvsn.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1820&quot; | 1820
| ''[[:d:Q4297700|Михаил хәрби артиллерия академиясе]]''
| [[Файл:Михайловская артиллерийская академия, 1870.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Mikhailovsky Military Artillery Academy|Mikhailovsky Military Artillery Academy]]
| http://mvaa.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1827&quot; | 1827
| ''[[:d:Q1297796|Советлар Союзы Флоты адмиралы Николай Герасимович Кузнецов исемендәге Хәрби-диңгез академиясе]]''
| [[Файл:Naval Academy Building SPB 1.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Kuznetsov Naval Academy|Kuznetsov Naval Academy]]
| http://vma.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1832&quot; | 1832
| ''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''
| [[Файл:General-staff-academy-building-moscow-russia-may-2016.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Russian General Staff Academy|Russian General Staff Academy]]
| http://vagsh.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1832&quot; | 1832
| ''[[:d:Q2996600|Генераль штаб академиясе]]''
| [[Файл:General Staff Academy (Imperial Russia) (1).JPG|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:General Staff Academy (Imperial Russia)|General Staff Academy (Imperial Russia)]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866&lt;br/&gt;1956
| ''[[:d:Q2250766|Советлар Берлеге Маршалы Георгий Жуков исемендәге Хәрби һава-космос саклану академиясе]]''
| [[Файл:Военная академия имени Маршала Советского Союза Г. К. Жукова.jpg|center|128px]]
| [[Тверь]]
| [[:commons:Category:Air and Space Defense Military Academy|Air and Space Defense Military Academy]]
| http://vavko.mil.ru/&lt;br/&gt;http://vavkotver.ru/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876
| ''[[:d:Q4146609|Адмирал С. О. Макаров исемендәге дәүләт диңгез академиясе]]''
| [[Файл:Санкт-Петербург, Косая линия 15а сверху.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://gumrf.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917
| ''[[:d:Q4304386|Мәскәү югары хәрби җитәкчелек укуханәсе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:MVVKU|MVVKU]]
| http://www.mkpu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-11-13
| ''[[:d:Q1968714|Армия генералы Василий Филиппович Маргелов исемендәге Рязань гвардия югары һава десант җитәкчелек укуханәсе]]''
| [[Файл:Main entrance to РВВДКУ, Ryazan 2009.jpg|center|128px]]
| [[Рязань]]
| [[:commons:Category:Ryazan Airborne School|Ryazan Airborne School]]
| http://www.rvvdku-vi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4407751|Сергей Миронович Киров исемендәге Санкт-Петербург югары гомумгаскәр җитәкчелек укуханәсе]]''
| [[Файл:Ленпех.jpg|center|128px]]
| 
| 
| http://www.lenpeh.ru
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4408483|Сарытау ракета гаскәрләренең югары командалык-мөһәндислек укуханәсе]]''
| [[Файл:Саратовское высшее артиллерийское командное училище (ворота).jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Saratov Higher Military Command and Engineering School of Missile Forces|Saratov Higher Military Command and Engineering School of Missile Forces]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q14404494|М. В. Фрунзе исемендәге хәрби академия]]''
| [[Файл:Военная академия на Девичьем поле (10784627223).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Combined Arms Academy of the Armed Forces of the Russian Federation|Combined Arms Academy of the Armed Forces of the Russian Federation]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q1341318|Элемтә хәрби академиясе]]''
| [[Файл:Военная академия связи имени Маршала Советского Союза С.М. Буденного 08.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Budyonny Military Academy of the Signal Corps|Budyonny Military Academy of the Signal Corps]]
| http://vas.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-02-22
| [[Казан танк университеты|Казан югары хәрби башлыклар уку йорты]]
| [[Файл:Казанское высшее военное командное училище.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]
| [[:commons:Category:Kazan Tank Command Higher School|Kazan Tank Command Higher School]]
| http://kvtkku.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q4334698|Россия ЭЭМның Омск академиясе]]''
| 
| [[Омск]]
| [[:commons:Category:Omsk Academy of the Ministry of the Interior|Omsk Academy of the Ministry of the Interior]]
| http://oma.mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-04-26
| ''[[:d:Q2387574|Россия Федераль иминлек хезмәте академиясе]]''
| [[Файл:Академия Федеральной службы безопасности России.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Academy of the Federal Security Service of the Russian Federation|Academy of the Federal Security Service of the Russian Federation]]
| http://academy.fsb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-08-10
| ''[[:d:Q4336213|Ырынбур югары хәрби авиация очучылары укуханәсе]]''
| [[Файл:Здание Оренбургского высшего авиационного училища (с Советской).JPG|center|128px]]
| [[Ырынбур]]
| [[:commons:Category:Orenburg Military Aviation Piloting High School|Orenburg Military Aviation Piloting High School]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-11-30
| ''[[:d:Q103831511|Россия Федераль иминлек хезмәтенең чик саклау академиясе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-11-12
| ''[[:d:Q4318615|РФ ЭЭМ Нижгар әкәдимиясе]]''
| [[Файл:Нижегородская академия МВД России.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Nizhny Novgorod Academy of the Ministry of the Interior|Nizhny Novgorod Academy of the Ministry of the Interior]]
| http://www.na.mvd.ru
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929
| ''[[:d:Q24932362|Армия генералы Сергей Матвеевич Штеменко исемендәге Краснодар югары хәрби укуханәсе]]''
| [[Файл:Фасад КВВУ.jpg|center|128px]]
| [[Краснодар]]
| [[:commons:Category:Krasnodar Higher Military School named for Army General S.M. Shtemenko|Krasnodar Higher Military School named for Army General S.M. Shtemenko]]
| http://kvvu.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q282302|Бронетанк гаскәрләре хәрби академиясе]]''
| [[Файл:Moscow Lefortovo Catherine Palace asv2018-08 img2.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://mechcorps.rkka.ru/files/spravochnik/vuz/vamm.htm
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q1791304|РФ КК Гомумгаскәр академиясенең хәрби мөһәндисләр институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.ova.mil.ru/ingener.html
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4114347|Радиацион, химик һәм биологик саклану һәм мөһәндис гаскәрләре хәрби академиясе]]''
| 
| 
| [[:commons:Category:NBC Protection Military Academy|NBC Protection Military Academy]]
| http://ens.mil.ru/education/higher/academy/more.htm?id=8690@morfOrgEduc&lt;br/&gt;http://varhbz.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932
| ''[[:d:Q4304238|РФ ФИХ чик буе гаскәрләре институты]]''
| [[Файл:Flag of Border Troops of Russia.svg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Institute of the Federal Border Security Service of the Russian Federation|Moscow Institute of the Federal Border Security Service of the Russian Federation]]
| http://mpi.fsb.ru
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-05-19
| ''[[:d:Q60829463|Россия Федерациясе милли гвардия гаскәренең Сарытау хәрби институты]]''
| [[Файл:Саратовский военный институт ВВ МВД России (1999).jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| 
| https://svki.rosguard.gov.ru
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-06-15
| ''[[:d:Q103831705|Россия Федерациясе Каһарманы һәм Хезмәт Каһарманы генерал-лейтенант Игорь Анатольевич Кириллов исемендәге Сарытау югары хәрби радиацион, химик һәм биологик саклану инженер укуханәсе]]''
| 
| [[Сарытау]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 30
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-08-10
| ''[[:d:Q103920423|Россия Федерациясе Федераль иминлек хезмәте институты]]''
| 
| [[Новосибирск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 31
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-08-10
| ''[[:d:Q103921049|Россия Федерациясе Федераль иминлек хезмәтенең Түбән Новгород институты]]''
| 
| [[Түбән Новгород]]
| [[:commons:Category:Nizhny Novgorod Institute of the FSB of Russia|Nizhny Novgorod Institute of the FSB of Russia]]
| https://inn.fsb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 32
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-11-30
| ''[[:d:Q103832270|Россия Федерациясе Федераль иминлек хезмәтенең Яр буйларын саклау институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Анапа]]
| 
| http://ibo.fsb.ru
|-
| style='text-align:right'| 33
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
| ''[[:d:Q4458747|Тын океан хәрби-диңгез институты]]''
| [[Файл:Тихоокеанский военно-морской институт.jpg|center|128px]]
| [[Владивосток]]
| [[:commons:Category:Pacific Higher Naval School|Pacific Higher Naval School]]
| http://stat.ens.mil.ru/education/higher/academy/more.htm?id=8675@morfOrgEduc
|-
| style='text-align:right'| 34
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-09-26
| ''[[:d:Q103920735|Россия Федерациясе Федераль иминлек хезмәтенең Санкт-Петербург институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 35
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938
| ''[[:d:Q1978570|Тышкы разведка академиясе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Academy of the SVR of Russia|Academy of the SVR of Russia]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 36
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-05-17
| ''[[:d:Q102398759|Александр Фёдорович Можайский исемендәге Хәрби-космик академиясенең Авиация маршалы Евгений Яковлевич Савицкий исемендәге Пушкин югары һава хөҗүменә каршы саклану радиоэлектроника укуханәсе]]''
| 
| [[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
| 
| https://www.pvure.com/%D0%BD%D0%B0%D1%88%D0%B5-%D1%83%D1%87%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D1%89%D0%B5/%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%8F-%D1%83%D1%87%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D1%89%D0%B0/
|-
| style='text-align:right'| 37
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| [[Казан Суворов хәрби училищесы|Казан Суворов хәрби укуханәсе]]
| [[Файл:Rodionovskij-institut.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]
| [[:commons:Category:Kazan Suvorov Military School|Kazan Suvorov Military School]]
| http://www.ksvu.ru
|-
| style='text-align:right'| 38
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946
| ''[[:d:Q4114415|Россия Федерациясе Саклану министрлыгының хәрби академиясе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 39
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956&lt;br/&gt;1900
| ''[[:d:Q1592900|Андрей Васильевич Хрулёв исемендәге Хәрби матди-техник тәэминат академиясе]]''
| [[Файл:Sankt-Peterburg 2012 4657.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Military Academy of Logistical Support|Military Academy of Logistical Support]]
| http://vamto.mil.ru/&lt;br/&gt;http://vamto.net/
|-
| style='text-align:right'| 40
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966
| ''[[:d:Q4059216|Россия Федерациясе Федераль саклау хезмәтене академиясе]]''
| 
| [[Орёл]]
| 
| http://academ.msk.rsnet.ru/
|-
| style='text-align:right'| 41
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q4325494|Новосибирск югары хәрби җитәкчеләр укуханәсе]]''
| [[Файл:Nvvpou entrance.jpg|center|128px]]
| [[Новосибирск]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk Higher Military Command School|Novosibirsk Higher Military Command School]]
| https://nvvku.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 42
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| ''[[:d:Q4114349|Россия Федерациясе Кораллы Көчләренең һава хөҗүменә каршы гаскәр оборонасы хәрби академиясе]]''
| [[Файл:Va vpvo.jpg|center|128px]]
| [[Смоленск]]
| [[:commons:Category:Smolensk Military Academy of Air Defense|Smolensk Military Academy of Air Defense]]
| https://vavpvo.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 43
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| ''[[:d:Q4146868|Адмирал Фёдор Фёдорович Ушаков исемендәге Дәүләт диңгезчелек университеты]]''
| [[Файл:Вход в здание Морской государственной академии имени адмирала Ф. Ф. Ушакова.jpg|center|128px]]
| [[Новороссийск]]
| [[:commons:Category:Admiral Ushakov Maritime State University|Admiral Ushakov Maritime State University]]
| http://www.aumsu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 44
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992&lt;br/&gt;1937
| ''[[:d:Q16334349|П. С. Нахимов исемендәге хәрби-диңгез көчләре академиясе]]''
| [[Файл:Black high naval school 02.jpg|center|128px]]
| [[Акъяр]]
| [[:commons:Category:Black high naval school|Black high naval school]]
| https://chvvmu.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 45
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4494355|Россия Федерациясе федераль иминлек хезмәтенең Хабаровск чик саклау институты]]''
| [[Файл:Хабаровский пограничный институт ФСБ России.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| 
| http://khpi.fsb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 46
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996&lt;br/&gt;1995
| ''[[:d:Q4209553|РФ ФИХ Калининград чик буе гаскәрләре институты]]''
| 
| 
| 
| http://kpi.fsb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 47
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| ''[[:d:Q1152922|РФ КК гомумгаскәри академиясе]]''
| [[Файл:Военная академия на Девичьем поле (10784627223).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q862100|Хамовники]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Combined Arms Academy of the Armed Forces of the Russian Federation|Combined Arms Academy of the Armed Forces of the Russian Federation]]
| https://ova.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 48
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012
| ''[[:d:Q4114399|Профессор Николай Егорович Жуковский һәм Юрий Алексеевич Гагарин исемендәге Россия Федерациясе хәрби-һава көчләре академиясе]]''
| [[Файл:Release of officers of the Air force Academy in Voronezh (2019-06-29) 06.jpg|center|128px]]
| [[Воронеж өлкәсе]]
| [[:commons:Category:VUNC VVS VVA|VUNC VVS VVA]]
| http://www.vaiu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 49
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-07-01
| ''[[:d:Q21745516|Хәрби-диңгез политехник институты]]''
| [[Файл:Военно-морской политехнический институт, корпус 13, бульвар Разведчика 03.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Naval Polytechnic Institute (Peterhof)|Naval Polytechnic Institute (Peterhof)]]
| http://вмпи.рф
|-
| style='text-align:right'| 50
| 
| ''[[:d:Q4141615|Россия Федерациясе Федераль иминлек хезмәтенең Галицино чик буе гаскәрләре институты]]''
| [[Файл:RIAN archive 119875 Golitsyn Frontier Guards Military Institute.jpg|center|128px]]
| [[Голицыно]]
| 
| http://gpi.fsb.ru
|-
| style='text-align:right'| 51
| 
| ''[[:d:Q4326217|Новочеркасск югары хәрби элемтә җитәкчелеге укуханәсе]]''
| [[Файл:Войсковое правление.JPG|center|128px]]
| [[Новочеркасск]]
| 
| http://nvvkys.donland.ru
|}
{{Wikidata list end}}

== Башка югары уку йортлары  ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q159. ?item wdt:P31 wd:Q38723 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1701&quot; | 1701
| ''[[:d:Q4407686|Санкт-Петербург хәрби-диңгез институты]]''
| [[Файл:Морской кадетский корпус. Набережная Лейтенанта Шмидта 2H1A9808WI.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:St. Petersburg Naval Institute|St. Petersburg Naval Institute]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1779&quot; | 1779
| ''[[:d:Q2381477|Россия дәүләт сәхнә сәнгатьләре институты]]''
| [[Файл:Моховая 34 08.jpg|center|128px]]
| 
| 
| http://www.rgisi.ru
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1781&quot; | 1781-03-12
| ''[[:d:Q104017099|Владимир Иванович Воронин исемендәге Арктик диңгез институты — Адмирал Степан Осипович Макаров исемендәге Дәүләт диңгез һәм елга флоты университеты бүлекчәсе]]''
| 
| [[Архангельск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1809&quot; | 1809
| [[М. С. Щепкин исемендәге Югары театр училищесы|М. С. Щепкин ис. Югары театр укуханәсе]]
| [[Файл:Neglinnaya 6 - Shchepkin Theatre School.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q2626320|Мещанский районы]]''
| [[:commons:Category:Mikhail Shchepkin Higher Theatre School|Mikhail Shchepkin Higher Theatre School]]
| http://shepkinskoe.ru/
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1828&quot; | 1828
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| [[Файл:State Institute of Technology SPB (img1).jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:Saint Petersburg State Institute of Technology|Saint Petersburg State Institute of Technology]]
| http://technolog.edu.ru
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855
| ''[[:d:Q4409421|Адмирал Геннадий Иванович Невельской исемендәге Дәүләт диңгезчелек университетының Тимофей Борисович Гуженко исемендәге Сахалин югары диңгезчелек укуханәсе]]''
| [[Файл:Сахалинское мореходное училище.JPG|center|128px]]
| [[Холмск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879
| ''[[:d:Q4450871|Сергей Васильевич Рахманинов исемендәге Тамбов дәүләт музыка-педагогика институты]]''
| 
| [[Тамбов]]
| 
| https://rachmaninov.ru/
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896
| ''[[:d:Q1477512|Россия транспорт университеты]]''
| [[Файл:MIIT.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2622887|Maryina Roshcha District]]''
| [[:commons:Category:Russian University of Transport|Russian University of Transport]]
| http://www.miit.ru/
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-07-01
| ''[[:d:Q105885725|«Станкин» Мәскәү дәүләт технология университетының Никифор Михайлович Бардыгин исемендәге Егорьевск технология институты]]''
| [[Файл:Корпус учебный 2 (Егорьевск).jpg|center|128px]]
| [[Егорьевск]]
| [[:commons:Category:Profsoyuznaya street 32-34, Yegorievsk|Profsoyuznaya street 32-34, Yegorievsk]]
| http://e-stankin.ru/
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-07-01
| ''[[:d:Q13419575|Төмән дәүләт университетының Дмитрий Иванович Менделеев исемендәге Тубыл педагогика институты]]''
| [[Файл:RozyLuxemburg7 Tobolsk.JPG|center|128px]]
| [[Төмән өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Tobolsk Pedagogical Institute|Tobolsk Pedagogical Institute]]
| https://tobolsk.utmn.ru/
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| ''[[:d:Q4407698|Санкт-Петербург дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Дом Бецкого И.И. - принца Ольденбургского П.Г.jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://www.spbgik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-07-17
| [[Тимер юлы гаскәрләре һәм хәрби бәйләнешләр хәрби институты]]
| 
| [[Петергоф|Петерһоф]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q4476703|Урал идарә институты]]''
| [[Файл:УрАГС.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural Institute of Management (Branch of RANEPA)|Ural Institute of Management (Branch of RANEPA)]]
| https://ui.ranepa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q105885783|Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университетының Физика һәм механика институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://physmech.spbstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q4304085|Дәүләт социаль-гуманитар университеты]]''
| 
| 
| 
| https://www.gukolomna.ru/
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| ''[[:d:Q4453553|Сарытау театр институты]]''
| [[Файл:Театральный институт ул Рабочая 23 Саратов.jpg|center|128px]]
| [[Сарытау]]
| [[:commons:Category:Theater Institute, Saratov|Theater Institute, Saratov]]
| http://sati-sgk.ru
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921&lt;br/&gt;1921-07-21
| ''[[:d:Q30257344|РФ ЭЭМның Ерак Көнчыгыш юридик институты]]''
| [[Файл:Дальневосточный юридический институт МВД РФ.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| 
| https://двюи.мвд.рф
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-06-06
| ''[[:d:Q105885754|Россия Федерациясе Федераль салым хезмәтенең Төньяк-Көнбатыш квалификация күтәрү институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929
| ''[[:d:Q4097537|Брянск дәүләт техник университеты]]''
| [[Файл:Старый корпус БГТУ Брянск.JPG|center|128px]]
| [[Брянск]]
| [[:commons:Category:Bryansk State Technical University|Bryansk State Technical University]]
| http://www.tu-bryansk.ru/&lt;br/&gt;https://www.tu-bryansk.ru/
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| ''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Главный корпус Московского государственного института культуры.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://mgik.org
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-09-30
| ''[[:d:Q4304158|Мәскәү тарих-архив институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4304336|Мәскәү юридик институты]]''
| [[Файл:Bolshaya Nikitskaya, 11.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931
| ''[[:d:Q4412485|Төньяк Кавказ таучылык-металлургия институты]]''
| 
| [[Владикавказ]]
| 
| http://www.skgmi-gtu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933
| [[А. М. Горький исемендәге Әдәбият институты]]
| [[Файл:Alexander Herzen's Birthplace(3).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Maxim Gorky Literature Institute|Maxim Gorky Literature Institute]]
| http://litinstitut.ru
|-
| style='text-align:right'| 25
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-10-14
| ''[[:d:Q4304042|Мәскәү архитектура институты]]''
| [[Файл:Meshchansky District, Moscow, Russia - panoramio (209).jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Architectural Institute|Moscow Architectural Institute]]
| http://www.marhi.ru
|-
| style='text-align:right'| 26
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-04-28
| ''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| [[Файл:MIAN-IVMRAN.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Steklov Institute of Mathematics|Steklov Institute of Mathematics]]
| http://www.mi-ras.ru/
|-
| style='text-align:right'| 27
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-11-15
| ''[[:d:Q30257755|Пётр Ильич Чайковский исемендәге Көньяк Урал дәүләт сәнгать институты]]''
| [[Файл:Памятник Чайковскому перед ЮУрГИИ f004.jpg|center|128px]]
| [[Чиләбе]]
| [[:commons:Category:South Ural State Institute of Arts|South Ural State Institute of Arts]]
| https://uyrgii.ru/
|-
| style='text-align:right'| 28
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938
| ''[[:d:Q4325171|Новороссийск политехника институты]]''
| [[Файл:Политех Новороссийск.jpg|center|128px]]
| [[Новороссийск]]
| 
| https://www.npi.edu.ru
|-
| style='text-align:right'| 29
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q664610|В. М. Шукшин исемендәге Алтай дәүләт педагогика һәм гуманитар фәннәр университеты]]''
| [[Файл:Бийск филфак АГАО.jpg|center|128px]]
| [[Бийск]]
| 
| http://www.bigpi.biysk.ru/wwwsite/
|-
| style='text-align:right'| 30
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q2324493|Виссарион Григорьевич Белинский исемендәге Пенза педагогика институты]]''
| [[Файл:PGPU-Hauptgebaeude-01.jpg|center|128px]]
| [[Пенза]]
| 
| http://spu-penza.ru
|-
| style='text-align:right'| 31
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q4139464|В. Г. Короленко исемендәге Глазов дәүләт педагогия институты]]''
| [[Файл:Udmurtia Glazov asv2019-05 img02.jpg|center|128px]]
| [[Глазов]]
| 
| http://ggpi.org/news.php&lt;br/&gt;http://www.ggpi.org
|-
| style='text-align:right'| 32
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q4304069|Василий Иванович Суриков исемендәге Мәскәү дәүләт академия сәнгать институты]]''
| [[Файл:Surikov Art Institute Moscow.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Surikov Art Institute in Moscow|Surikov Art Institute in Moscow]]
| http://surikov-vuz.com/
|-
| style='text-align:right'| 33
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q4519367|Шадринск дәүләт педагогика институты]]''
| 
| [[Шадрин (шәһәр)|Шадринск]]
| 
| http://shgpi.edu.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 34
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| ''[[:d:Q110946531|Бөре дәүләт педагогика институты]]''
| [[Файл:Административный корпус БФ БашГУ 2019 год.jpg|center|128px]]
| [[Бөре (шәһәр)|Бөре]]
| 
| https://www.birsk.ru/node/1002
|-
| style='text-align:right'| 35
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-06-22
| ''[[:d:Q110954641|Лесосибирск дәүләт педагогика институты]]''
| [[Файл:Lpisfu 002.JPG|center|128px]]
| [[Лесосибирск]]
| [[:commons:Category:Lesosibirsk Pedagogical Institute|Lesosibirsk Pedagogical Institute]]
| http://lpi.sfu-kras.ru
|-
| style='text-align:right'| 36
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| ''[[:d:Q3577654|МСАТ мәктәп-студиясе]]''
| [[Файл:Moscow Art Theatre School-Studio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2710104|Тверской районы]]''
| [[:commons:Category:School-Studio at the Moscow Art Theatre|School-Studio at the Moscow Art Theatre]]
| http://mhatschool.theatre.ru
|-
| style='text-align:right'| 37
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| ''[[:d:Q4385790|Волгоград дәүләт медицина университетының Пятигорск медицина-фармацевтика институты]]''
| [[Файл:PMPI Main building.jpg|center|128px]]
| [[Биштау|Пятигорск]]
| [[:commons:Category:Pyatigorsk Medical and Pharmaceutical Institute|Pyatigorsk Medical and Pharmaceutical Institute]]
| http://pmedpharm.ru/
|-
| style='text-align:right'| 38
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| ''[[:d:Q21643454|Нижгар башару урнатмасы]]''
| [[Файл:Volga-Vyatka Academy of Public Administration.jpg|center|128px]]
| [[Түбән Новгород]]
| 
| https://niu.ranepa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 39
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-02-15
| ''[[:d:Q103831957|Воронеж хөкүмәт элемтәсе институты]]''
| 
| [[Воронеж]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 40
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944
| ''[[:d:Q21645815|Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясенең Көньяк Россия идарә институты]]''
| [[Файл:Южно-Российский институт управя.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:South-Russia Institute of Management|South-Russia Institute of Management]]
| https://uriu.ranepa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 41
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945
| ''[[:d:Q1487403|Теоретик һәм эксперименталь физика институты]]''
| [[Файл:Cheremushki Estate Flickr 06.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.itep.ru
|-
| style='text-align:right'| 42
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-10
| ''[[:d:Q4129748|School of Journalism &amp; Mass Communication]]''
| [[Файл:Faculty of Journalism.jpg|center|128px]]
| [[Василий утравы районы]]
| 
| https://eng.jf.spbu.ru/&lt;br/&gt;https://jf.spbu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 43
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| [[Чита дәүләт медицина академиясе]]
| [[Файл:Chita State Medical Academy.jpg|center|128px]]
| [[Чита]]&lt;br/&gt;[[Байкал арты крае]]
| 
| https://chitgma.ru/
|-
| style='text-align:right'| 44
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953&lt;br/&gt;1953-08-27
| ''[[:d:Q4209557|Россия эчке эшләр министрлыгының Калининград юриспуденция институты]]''
| [[Файл:КЮИ МВД.jpg|center|128px]]
| [[Калининград]]
| [[:commons:Category:Kaliningrad Law Institute|Kaliningrad Law Institute]]
| https://klif.univer.mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 45
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-05-27&lt;br/&gt;1960
| ''[[:d:Q4081724|Белгород дәүләт сәнгать һәм мәдәният институты]]''
| [[Файл:Facade of the BSICA.jpg|center|128px]]
| [[Белгород]]
| 
| http://en.bgiik.ru/&lt;br/&gt;http://www.bgiki.ru
|-
| style='text-align:right'| 46
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961
| ''[[:d:Q4398525|РФ ЭЭМның Ростов юридик институты]]''
| [[Файл:Ростовский юридический институт МВД РФ.jpg|center|128px]]
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Rostov Law Institute of Ministry of Internal Affairs of Russia|Rostov Law Institute of Ministry of Internal Affairs of Russia]]
| http://www.rui.mvd.ru/&lt;br/&gt;https://rui.mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 47
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961
| ''[[:d:Q4424987|Мәскәү энергетика институтының Смоленск бүлекчәсе]]''
| [[Файл:Филиал МЭИ в г. Смоленске.jpg|center|128px]]
| [[Смоленск]]
| [[:commons:Category:Moscow Power Engineering Institute (Smolensk)|Moscow Power Engineering Institute (Smolensk)]]
| http://www.sbmpei.ru/
|-
| style='text-align:right'| 48
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961
| ''[[:d:Q4476798|РФ ЭЭМның Урал юридик институты]]''
| 
| [[Екатеринбург]]
| 
| https://ural.mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 49
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-01-14
| ''[[:d:Q4154225|Ерак Көнчыгыш дәүләт сәнгать институты]]''
| 
| [[Владивосток]]
| 
| http://www.dv-art.ru
|-
| style='text-align:right'| 50
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| ''[[:d:Q4304157|Александр Николаевич Тихонов исемендәге Мәскәү дәүләт электроника һәм математика институты]]''
| [[Файл:Moscow State Institute of Electronics and Mathematics.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow State Institute of Electronics and Mathematics|Moscow State Institute of Electronics and Mathematics]]
| http://miem.edu.ru/&lt;br/&gt;http://miem.hse.ru/
|-
| style='text-align:right'| 51
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-08
| [[Түбән Кама химия-технология институты]]
| 
| [[Идел буе федераль округы]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Түбән Кама районы]]&lt;br/&gt;[[Түбән Кама]]
| 
| https://www.nchti.ru/
|-
| style='text-align:right'| 52
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-01-21
| ''[[:d:Q103832007|РФ ЭЭМ Бөтенроссия хезмәткәрләр квалификациясен күтәрү институты]]''
| [[Файл:Vladimir Putin, All-Russian Advanced Training Institute MIA (2012-05-17) 07.jpg|center|128px]]
| [[Домодедово (шәһәр)]]
| [[:commons:Category:All-Russian Advanced Training Institute of the Ministry of Internal Affairs of Russia|All-Russian Advanced Training Institute of the Ministry of Internal Affairs of Russia]]
| https://випк.мвд.рф/
|-
| style='text-align:right'| 53
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q2384139|Александр Сергеевич Пушкин исемендәге Дәүләт рус теле институты]]''
| [[Файл:Гос. ИРЯ им. А.С. Пушкина.JPG|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Pushkin State Russian Language Institute|Pushkin State Russian Language Institute]]
| http://www.pushkin.institute
|-
| style='text-align:right'| 54
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-04-29
| ''[[:d:Q103832218|Россия Федерациясе Гадәттән тыш хәлләр министрлыгы Дәүләт янгын сүндерү хезмәте хезмәткәрләренең Воронеж квалификация күтәрү институты]]''
| 
| [[Воронеж]]
| 
| https://vipkgps.ru/
|-
| style='text-align:right'| 55
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-07-04
| ''[[:d:Q104387855|Ставрополь дәүләт педагогика институты]]''
| 
| [[Ставрополь]]
| 
| https://sspi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 56
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968
| ''[[:d:Q6676414|Хабаровск дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Хабаровский государственный институт искусств и культуры.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| 
| http://hgiik.ru/&lt;br/&gt;http://www.hgiik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 57
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968
| ''[[:d:Q30257821|Россия дәүләт интеллектуаль милек институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.rgiis.ru/&lt;br/&gt;http://www.rgiis.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 58
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-04-07
| ''[[:d:Q4076922|Адмирал Фёдор Фёдорович Ушаков исемендәге Балтыйк югары хәрби-диңгез укуханәсе — Николай Герасимович Кузнецов исемендәге Хәрби-диңгез академиясенең Калининград филиалы]]''
| [[Файл:Балтийский военно-морской институт.jpg|center|128px]]
| [[Калининград]]
| [[:commons:Category:Baltic Naval Institute|Baltic Naval Institute]]
| https://bvvmu.mil.ru/
|-
| style='text-align:right'| 59
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| ''[[:d:Q4219245|Кемерово дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Главный корпус КемГИК.jpg|center|128px]]
| 
| 
| http://www.kemguki.ru/
|-
| style='text-align:right'| 60
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| [[Казан дәүләт мәдәният институты]]
| 
| [[Казан]]
| 
| http://kazgik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 61
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-10-18
| ''[[:d:Q4125384|Воронеж дәүләт сәнгать институты]]''
| [[Файл:Voronezh State Academy of Art.JPG|center|128px]]
| [[Воронеж]]
| 
| https://voronezharts.ru/
|-
| style='text-align:right'| 62
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971
| [[Самара дәүләт мәдәният институты]]
| [[Файл:Institute of culture 9946.JPG|center|128px]]
| [[Самар]]
| 
| https://samgik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 63
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972&lt;br/&gt;1978-04-05
| [[Эчке эшләр министрлыгының Воронеж институты|РФ ЭЭМның Воронеж институты]]
| 
| [[Воронеж]]
| 
| https://ви.мвд.рф/
|-
| style='text-align:right'| 64
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-03-15
| ''[[:d:Q110931146|Орёл дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Oryol, Leskov street, 15.jpg|center|128px]]
| [[Орёл өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Oryol State Institute of Culture|Oryol State Institute of Culture]]
| https://ogik.ru/
|-
| style='text-align:right'| 65
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| ''[[:d:Q4062909|Алтай дәүләт мәдәният институты]]''
| [[Файл:Altai State Academy of Culture and Arts.jpg|center|128px]]
| [[Барнавыл]]
| 
| http://agaki.ru
|-
| style='text-align:right'| 66
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| [[Казан юридик институты|Россия Эчке эшләр министрлыгының Казан юридик институты]]
| [[Файл:КЮИ МВД России.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Казанның Идел буе районы|Идел буе районы]]
| 
| https://kui.mvd.ru
|-
| style='text-align:right'| 67
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| [[Пермь дәүләт мәдәният институты]]
| [[Файл:Views of Perm (July 2024) - 23.jpg|center|128px]]
| [[Пермь]]
| [[:commons:Category:Perm State Institute of Culture|Perm State Institute of Culture]]
| http://www.psiac.ru
|-
| style='text-align:right'| 68
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981&lt;br/&gt;1981-10-26
| ''[[:d:Q52842948|Россия Федерациясе Милли гвардия гаскәренең Пермь хәрби институты]]''
| 
| ''[[:d:Q3926930|Ordzhonikidzevsky City District]]''&lt;br/&gt;[[Пермь]]
| 
| https://pvi.rosguard.gov.ru/
|-
| style='text-align:right'| 69
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985&lt;br/&gt;2010
| ''[[:d:Q4081732|Россия Федерациясе Эчке эшләр министрлыгының Иван Дмитриевич Путилин исемендәге Белгород юридик институты]]''
| 
| [[Белгород]]
| 
| http://www.belui.mvd.ru&lt;br/&gt;https://belui.mvd.ru/
|-
| style='text-align:right'| 70
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985
| ''[[:d:Q4174313|Екатеринбург дәүләт театр институты]]''
| [[Файл:Вайнера 2 со стороны Вайнера 1.JPG|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:2 Vainera Street, Yekaterinburg|2 Vainera Street, Yekaterinburg]]
| http://www.egti.ru
|-
| style='text-align:right'| 71
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985
| ''[[:d:Q103832932|Байкал дәүләт университетының Чита институты]]''
| [[Файл:В здании также расположен Читинский институт Байкальского государственного университета экономики и права.JPG|center|128px]]
| [[Чита]]
| 
| http://bgu-chita.ru/sveden/common
|-
| style='text-align:right'| 72
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-12-15
| ''[[:d:Q101504890|Волгоград идарә институты]]''
| [[Файл:РАНХиГС (Волгоградский институт управления) - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[Волгоград]]
| [[:commons:Category:Volgograd Institute of Management|Volgograd Institute of Management]]
| https://vlgr.ranepa.ru
|-
| style='text-align:right'| 73
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989
| ''[[:d:Q4360216|Санкт-Петербург яһүдлек институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.pijs.ru/
|-
| style='text-align:right'| 74
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| ''[[:d:Q15995129|РФА Югары химия колледжы]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| https://www.muctr.ru/university/departments/vhk/info/
|-
| style='text-align:right'| 75
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-04-22
| ''[[:d:Q4201591|Менеджмент, маркетинг һәм финанс институты]]''
| 
| [[Воронеж]]
| 
| http://www.immf.ru
|-
| style='text-align:right'| 76
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-06-10
| ''[[:d:Q4288375|Анатолий Собчак исемендәге Халыкара банкчылык институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://www.ibispb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 77
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| ''[[:d:Q4336192|Ырынбур дәүләт менеджмент институты]]''
| [[Файл:ОГИМ.png|center|128px]]
| [[Ырынбур]]
| 
| http://www.ogim.ru/
|-
| style='text-align:right'| 78
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-08-25
| ''[[:d:Q13415087|Воронеж югары технологияләр институты]]''
| 
| [[Воронеж]]
| 
| http://vivt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 79
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| [[ТИСБИ]]
| [[Файл:TISBI (2022-04-15) 04.jpg|center|128px]]
| [[Казан]]
| [[:commons:Category:TISBI|TISBI]]
| https://www.tisbi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 80
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-01-16
| ''[[:d:Q139730876|International Institute of Design and Service]]''
| 
| [[Чиләбе]]
| 
| https://midis.ru/
|-
| style='text-align:right'| 81
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4201739|Махсус педагогика һәм психология институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://en.wallenberg.ru/&lt;br/&gt;http://wallenberg.ru
|-
| style='text-align:right'| 82
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| ''[[:d:Q4671137|Россия фәннәр академиясенең Дәүләт һәм хокук институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.igpran.ru/
|-
| style='text-align:right'| 83
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| ''[[:d:Q4126645|Көнчыгыш илләре институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.orun.ru
|-
| style='text-align:right'| 84
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-04-05&lt;br/&gt;1994
| ''[[:d:Q4152024|ГИТР Кино һәм телевидение институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.gitr.ru/#&lt;br/&gt;https://gitr.ru/
|-
| style='text-align:right'| 85
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| ''[[:d:Q4398008|Россия хосусый хокук мәктәбе]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://privlaw.ru
|-
| style='text-align:right'| 86
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| ''[[:d:Q6873803|Максим Кирович Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университетының Мирный политехник институты]]''
| 
| [[Мирный (Якутия)|Мирный]]
| 
| https://www.s-vfu.ru/universitet/rukovodstvo-i-struktura/instituty/mpti/
|-
| style='text-align:right'| 87
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-06-01
| ''[[:d:Q103920259|Россия Федерациясе Җәза үтәтү буенча федераль хезмәтенең Самар юридик институты]]''
| 
| [[Самар]]
| 
| https://sui.fsin.gov.ru/
|-
| style='text-align:right'| 88
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995
| ''[[:d:Q16697389|Себер бизнес, идарә һәм психология институты]]''
| [[Файл:Sibup hull.jpg|center|128px]]
| [[Красноярск]]
| 
| http://www.sibup.ru/
|-
| style='text-align:right'| 89
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| ''[[:d:Q4113303|Россия Федерациясе Җәза үтәтү буенча федераль хезмәтенең Владимир юридик институты]]''
| 
| [[Владимир (шәһәр)|Владимир]]
| 
| http://www.vui-fsin.ru/
|-
| style='text-align:right'| 90
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| ''[[:d:Q4315882|Нева тел һәм мәдәният институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://www.niyak.spb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 91
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| ''[[:d:Q7507002|Себер бизнес һәм мәгълүмати технологияләр институты]]''
| 
| [[Омск]]
| 
| http://sibit.sano.ru/
|-
| style='text-align:right'| 92
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996&lt;br/&gt;1961
| ''[[:d:Q30257717|Смоленск дәүләт сәнгать институты]]''
| [[Файл:Смоленский государственный институт искусств.jpg|center|128px]]
| [[Смоленск]]
| [[:commons:Category:Smolensk State Institute of Arts|Smolensk State Institute of Arts]]
| https://sgii-smol.ru/
|-
| style='text-align:right'| 93
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| ''[[:d:Q4211745|Казан федераль университетының Чаллы институты]]''
| 
| [[Чаллы]]
| 
| http://chelny.kpfu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 94
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| ''[[:d:Q4288452|Халыкара икътисад һәм финанс институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:ICEF College|ICEF College]]
| http://icef.hse.ru/en/
|-
| style='text-align:right'| 95
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-03-28&lt;br/&gt;1997
| ''[[:d:Q58229482|Мәскәү психоанализ институты]]''
| 
| 
| 
| https://inpsycho.ru
|-
| style='text-align:right'| 96
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| ''[[:d:Q4304156|Мәскәү энергия иминлеге һәм сакчыллыгы институты]]''
| [[Файл:Logotipesaeei.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.mieen.ru
|-
| style='text-align:right'| 97
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999&lt;br/&gt;1934
| ''[[:d:Q97041678|Чурапча дәүләт физкультура һәм спорт институты]]''
| 
| ''[[:d:Q1111888|Churapcha]]''
| 
| http://www.chgifkis.ru
|-
| style='text-align:right'| 98
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-04-26
| ''[[:d:Q4097546|Брянск идарә һәм бизнес институты]]''
| 
| 
| 
| https://biub.ru/
|-
| style='text-align:right'| 99
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000&lt;br/&gt;1997
| ''[[:d:Q4304300|Мәскәү технология институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Moscow Technological Institute|Moscow Technological Institute]]
| http://mti.edu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 100
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000
| ''[[:d:Q30263251|Арктика дәүләт мәдәният һәм сәнгать институты]]''
| [[Файл:АГИК.jpg|center|128px]]
| [[Якутск]]
| [[:commons:Category:Arctic State Institute of Arts and Culture|Arctic State Institute of Arts and Culture]]
| https://agiki.ru/
|-
| style='text-align:right'| 101
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-01-29
| [[Кама сәнгать һәм дизайн институты]]
| 
| [[Татарстан]]&lt;br/&gt;[[Чаллы]]
| 
| http://kiid.ru/
|-
| style='text-align:right'| 102
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004
| ''[[:d:Q30270522|Санкт-Петербург медицина-социаль институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| http://medinstitut.org/
|-
| style='text-align:right'| 103
| data-sort-value=&quot;2005&quot; | 2005-06-10
| ''[[:d:Q4494337|Рус православ чиркәвенең Хабаровск дини семинариясе]]''
| [[Файл:Khabarovsk Theological Seminary.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| 
| http://dvseminary.ru/
|-
| style='text-align:right'| 104
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008
| ''[[:d:Q108599669|Югары тәрҗемәчек мәктәбе]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://scit.herzen.spb.ru/
|-
| style='text-align:right'| 105
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011
| ''[[:d:Q4422083|Сколково фән һәм технологияләр институты]]''
| [[Файл:Moscow Skolkovo innovation center Bol'shoj bul'var Skolteh 20180602 087.jpg|center|128px]]
| [[Мәскәү]]
| [[:commons:Category:Skoltech University|Skoltech University]]
| https://skoltech.ru/
|-
| style='text-align:right'| 106
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013
| ''[[:d:Q60623957|К(И)ФУ Халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| [[Файл:Vakhitovskiy rayon, Kazan, Respublika Tatarstan, Russia - panoramio (371).jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Institute of International Relations (Kazan University)|Institute of International Relations (Kazan University)]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 107
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021
| ''[[:d:Q110319321|Вологда гуманитар институты]]''
| 
| [[Вологда]]
| 
| https://vggi.ru/
|-
| style='text-align:right'| 108
| 
| ''[[:d:Q4084508|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университетының Березники бүлекчәсе]]''
| 
| [[Березники]]
| 
| http://www.bf.pstu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 109
| 
| ''[[:d:Q4112982|Владикавказ идарә институты]]''
| 
| [[Владикавказ]]
| 
| http://www.viu-online.ru/
|-
| style='text-align:right'| 110
| 
| ''[[:d:Q4201443|Георгий Яковлевич Седов исемендәге Су транспорты институты]]''
| 
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[:commons:Category:Nautical school of Rostov-on-Don|Nautical school of Rostov-on-Don]]
| https://iwtsedov.ru/
|-
| style='text-align:right'| 111
| 
| ''[[:d:Q4201489|Гуманитар белем һәм мәгълүмати технологияләр институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| http://www.igumo.ru/
|-
| style='text-align:right'| 112
| 
| ''[[:d:Q4248073|Урал дәүләт тимер юллары университетының Курган институты]]''
| 
| [[Курган]]
| 
| http://kirt.usurt.ru/
|-
| style='text-align:right'| 113
| 
| ''[[:d:Q4366447|П. А. Столыпин ис. Идел буе идарә итү институты]]''
| 
| 
| [[:commons:Category:Stolypin Volga Region Institute of Administration|Stolypin Volga Region Institute of Administration]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 114
| 
| ''[[:d:Q4407696|Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университетының Сәнәгый менеджмент, икътисад һәм сәүдә институты]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| https://imet.spbstu.ru
|-
| style='text-align:right'| 115
| 
| ''[[:d:Q4407713|Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университетының Машиналар төзү институты]]''
| [[Файл:ВТУЗ-ЛМЗ (ГК).jpg|center|128px]]
| [[Санкт-Петербург]]
| [[:commons:Category:LMZ-VTUZ|LMZ-VTUZ]]
| 
|-
| style='text-align:right'| 116
| 
| ''[[:d:Q4412486|Төньяк Кавказ бизнес, инженер һәм мәгълүмати технологияләр институты]]''
| 
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
| 
| http://skibiit.ru/
|-
| style='text-align:right'| 117
| 
| ''[[:d:Q4476762|Россия Федерациясе гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Дәүләт янгын сүндерү хезмәтенең Урал институты]]''
| [[Файл:Учебная ПЧ УрИГПС.jpg|center|128px]]
| [[Екатеринбург]]
| [[:commons:Category:Ural Institute of the State Fire Service of the Ministry of Emergency Situations of Russia|Ural Institute of the State Fire Service of the Ministry of Emergency Situations of Russia]]
| https://uigps.ru
|-
| style='text-align:right'| 118
| 
| [[Төньяк-Көнбатыш идарә институты|Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясенең Төньяк-Көнбатыш идарә институты]]
| 
| 
| 
| http://www.sziu.ru/
|-
| style='text-align:right'| 119
| 
| ''[[:d:Q7053558|Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясенең Төньяк-Көнбатыш бүлекчәсе]]''
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 120
| 
| ''[[:d:Q21662788|Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясенең Ерак Көнчыгыш идарә институты]]''
| [[Файл:Хабаровская Высшая партшкола.jpg|center|128px]]
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| 
| http://dviu.ranepa.ru/
|-
| style='text-align:right'| 121
| 
| ''[[:d:Q21978173|Кирилл Григорьевич Разумовский исемендәге Мәскәү дәүләт технология һәм идарә университетының Мода менеджменты һәм индустриясе институты]]''
| 
| [[Мәскәү]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 122
| 
| ''[[:d:Q30265172|Волгоград бизнес институты]]''
| 
| [[Волгоград]]
| 
| http://volbi.ru
|-
| style='text-align:right'| 123
| 
| ''[[:d:Q33228179|Мәскәү археология инсититутының Смоленск бүлеге]]''
| 
| [[Смоленск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 124
| 
| ''[[:d:Q62780920|Балаково бизнес һәм идара итеү институты]]''
| 
| [[Балакау]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 125
| 
| ''[[:d:Q107311530|Мәскәү политехника университетының Электросталь бүлекчәсе]]''
| [[Файл:Russia, Elektrostal. Street Pervomayskaya. img-079.jpg|center|128px]]
| [[Электросталь]]
| [[:commons:Category:Elektrostal. MAMI (Branch)|Elektrostal. MAMI (Branch)]]
| https://elpol.ru/
|-
| style='text-align:right'| 126
| 
| ''[[:d:Q111200150|Невинномысск дәүләт гуманитар-техник институты]]''
| 
| [[Невинномысск]]
| 
| http://нггти.рф/
|-
| style='text-align:right'| 127
| 
| ''[[:d:Q113237435|Сәхнә сәнгатьләре югары мәктәбе]]''
| [[Файл:Осмотр Центра искусств им. А. Райкина (август 2013) (04).jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2622887|Maryina Roshcha District]]''
| [[:commons:Category:Graduate School of Performing Arts (Moscow)|Graduate School of Performing Arts (Moscow)]]
| https://www.raikin-school.com/
|}
{{Wikidata list end}}

== Моны да карагыз ==
* [[Университетлар исемлекләре]]

[[Төркем:Россия югары уку йортлары]]
[[Төркем:Исемлекләр:Россия]]
[[Төркем:Исемлекләр:Фән]]
[[Төркем:Исемлекләр:Икътисад]]
[[Төркем:Исемлекләр:Мәдәният]]</text>
      <sha1>fsd20ylxhlns9cagfidsl9pgqbrbekn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Италиядәге Бөтендөнья матди мәдәни мирас объектлары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>864608</id>
    <revision>
      <id>5969276</id>
      <parentid>5965573</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T23:08:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="85151" sha1="j64yjubcavngwkuzwzwwmn4soy7o5fj" xml:space="preserve">{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
 
Бу исемлектә '''{{ITA}} территориясендәге''' [[File:World_Heritage_Logo_global.svg|20px]] '''[[Бөтендөнья мирасы|Бөтендөнья мәдәни мирас]]ның ''[[матди мирас|матди объектлары]]''''' күрсәтелә. 

== Сайлау ==
Керүче объектлар {{UNESCO}}ның ({{lang-en|UNESCO / United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization}}, {{lang-ru|ЮНЕСКО / Организация Объединённых Наций по вопросам образования, науки и культуры}}) халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|Бөтөндөнья мирас комитеты||ru|Комитет всемирного наследия}} утырышларында хупланган.

Халыкара исемлеккә рәсми кабул итү адымына кадәр, намзәт объектлар җирле дәүләтнең ЮНЕСКО эшләре комиссиясе тәкъдиме буенча ЮНЕСКОның махсуслаштырылган халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICOMOS||ru|Международный совет по сохранению памятников и достопримечательных мест}}, {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICCROM||ru|Международный исследовательский центр по сохранению и реставрации культурных ценностей}} һәм {{тәрҗемә ителмәгән 5|IUCN||ru|Международный союз охраны природы}} эксперт оешмалары хезмәткәрләре тарафыннан тирән өйрәнелә, боларның бәяләмәләр һәм киңәшләр белән баетылган досьесы һәр әгъза-ил делегациясенә тапшырыла. 
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле зат-шәхес-феномен турында белем блокларны тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}

== Рәсми исемлектә ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q38. ?item wdt:P1435 wd:Q9259 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;-550&quot; | -550
| [[Верона]]
| [[Файл:Aerial picture of Verona.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16314|Province of Verona]]''
| [[:commons:Category:Verona|Verona]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;-400&quot; | 400s BCE
| ''[[:d:Q17651474|Porta Urbica]]''
| [[Файл:Ortigia, scavi porta urbica 03.JPG|center|128px]]
| [[Сиракуз]]
| [[:commons:Category:Porta Urbica (Syracuse)|Porta Urbica (Syracuse)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;-312&quot; | -312
| ''[[:d:Q189417|Appian Way]]''
| [[Файл:Appian Way.jpg|center|128px]]
| [[Рим]]&lt;br/&gt;[[Бриндизи]]
| [[:commons:Category:Via Appia|Via Appia]]
| ''[[:d:Q78998849|Decennovium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q139718893|Mausoleum of Clesippus Geganius]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1540920|Tomb of Caecilia Metella]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1050&quot; | 11st century
| ''[[:d:Q753721|Күккә чыккан изге Мария һәм изге Джеминиано исемендәге Модена кафедраль соборы]]''
| [[Файл:Duomo di Modena 20.JPG|center|128px]]
| [[Модена]]
| [[:commons:Category:Duomo (Modena)|Duomo (Modena)]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1194&quot; | 1194&lt;br/&gt;18th century
| ''[[:d:Q2004104|Мадонна-ди-Сан-Люка]]''
| [[Файл:Bologna - Santuario della Madonna di San Luca.jpg|center|128px]]
| [[Болонья]]
| [[:commons:Category:San Luca (Bologna)|San Luca (Bologna)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 6
| data-sort-value=&quot;1240&quot; | 1240-01-29
| [[Кастель дель Монте]]
| [[Файл:Castel del Monte BW 2016-10-14 12-26-11 r.jpg|center|128px]]
| [[Андрия]]
| [[:commons:Category:Castel del Monte|Castel del Monte]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 7
| data-sort-value=&quot;1335&quot; | 1335
| ''[[:d:Q208633|Понте Веккьо күпере]]''
| [[Файл:Ponte Vecchio from Ponte alle Grazie.jpg|center|128px]]
| [[Флоренция]]
| [[:commons:Category:Ponte Vecchio (Florence)|Ponte Vecchio (Florence)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 8
| data-sort-value=&quot;1401&quot; | 15th century
| ''[[:d:Q244952|Santa Maria delle Grazie]]''
| [[Файл:Side and dome - Santa Maria delle Grazie - Milan 2014.jpg|center|128px]]
| [[Милан]]
| [[:commons:Category:Santa Maria delle Grazie (Milan)|Santa Maria delle Grazie (Milan)]]
| [[Соңгы кичке аш мәҗлесе]]
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 9
| data-sort-value=&quot;1537&quot; | 1537
| ''[[:d:Q1472544|Sacro Monte di Ossuccio]]''
| [[Файл:Tremezzina - Santuario della Beata Vergine del Soccorso - 2023-09-01 11-49-42 002.JPG|center|128px]]
| [[Тремецина]]
| [[:commons:Category:Sacro Monte (Ossuccio)|Sacro Monte (Ossuccio)]]
| ''[[:d:Q108404564|Santuario della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404410|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 1]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404449|cappella II del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404450|cappella III del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404452|cappella IV del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404453|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 5]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404454|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 6]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404456|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 7]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404457|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 8]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404458|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 9]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404459|Sacro Monte Ossuccio - Chapel 10]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404460|cappella XI del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404461|cappella XII del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404462|cappella XIII del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108404464|cappella XIV del sacro monte della Beata Vergine del Soccorso]]''
| 
|-
| style='text-align:right'| 10
| data-sort-value=&quot;1545&quot; | 1545
| ''[[:d:Q598892|Padova botanical garden]]''
| [[Файл:Orto botanico padova.JPG|center|128px]]
| [[Падова]]
| [[:commons:Category:Orto botanico di Padova|Orto botanico di Padova]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 11
| data-sort-value=&quot;1570&quot; | 1570s
| ''[[:d:Q130751645|Valmarana chapel]]''
| [[Файл:Valmarana chapel 20081203-6.jpg|center|128px]]
| [[Виченца]]
| [[:commons:Category:Santa Corona (Vicenza) - Valmarana chapel|Santa Corona (Vicenza) - Valmarana chapel]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 12
| data-sort-value=&quot;1610&quot; | 1610
| ''[[:d:Q3890209|Palazzo Gio Battista Grimaldi]]''
| [[Файл:Palazzo Gio Battista Grimaldi (Vico San Luca) Genova 02.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Gio Battista Grimaldi (Genoa)|Palazzo Gio Battista Grimaldi (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 13
| data-sort-value=&quot;1611&quot; | 1611
| ''[[:d:Q3890206|Palazzo Centurione Gio. Battista]]''
| [[Файл:PalazzoGioBattistaCenturione2.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Gio Battista Centurione|Palazzo Gio Battista Centurione]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 14
| data-sort-value=&quot;1623&quot; | 1623
| ''[[:d:Q3890188|Palazzo Giacomo Lomellini]]''
| [[Файл:PalazzoGiacomoLomellini.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Giacomo Lomellini (Genoa)|Palazzo Giacomo Lomellini (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 15
| data-sort-value=&quot;1651&quot; | 1651
| ''[[:d:Q94984797|Santa Maria della Concezione]]''
| [[Файл:Ortigia, chiesa di santa maria della concezione, interno 02.JPG|center|128px]]
| [[Сиракуз]]
| [[:commons:Category:Santa Maria della Concezione (Syracuse)|Santa Maria della Concezione (Syracuse)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 16
| data-sort-value=&quot;1671&quot; | 1671
| ''[[:d:Q3361305|Palazzo Gio Carlo Brignole]]''
| [[Файл:Palazzo Gio Carlo Brignole, facciata, Genova.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Gio Carlo Brignole|Palazzo Gio Carlo Brignole]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 17
| data-sort-value=&quot;1677&quot; | 1677
| [[Палацо Росо (Тревизо)]]
| [[Файл:Palazzo rosso 00.JPG|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Rosso (Genoa)|Palazzo Rosso (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 18
| data-sort-value=&quot;1778&quot; | 1778
| ''[[:d:Q54430642|Via Cairoli]]''
| [[Файл:Via Cairoli Genova 01.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Via Cairoli (Genoa)|Via Cairoli (Genoa)]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 19
| data-sort-value=&quot;1837&quot; | 1837
| ''[[:d:Q3623078|Royal Armoury of Turin]]''
| [[Файл:Galleria Beaumont.jpg|center|128px]]
| [[Торино]]
| [[:commons:Category:Royal Palace (Turin) - Royal Armoury|Royal Palace (Turin) - Royal Armoury]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 20
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877
| [[Креспи д'Ада]]
| [[Файл:Vista di Crespi d'Adda.JPG|center|128px]]
| [[Каприате-Сан-Джервазио]]
| [[:commons:Category:Crespi d'Adda|Crespi d'Adda]]
| ''[[:d:Q24940038|Ecomuseo Adda of Leonardo da Vinci]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 21
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884
| ''[[:d:Q1808872|Palazzo Bianco]]''
| [[Файл:Palazzo Bianco 02.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Galleria di Palazzo Bianco (Genoa)|Galleria di Palazzo Bianco (Genoa)]]
| ''[[:d:Q54465152|Dutch and flemish paintings, hall 17]]''
| 
|-
| style='text-align:right'| 22
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| ''[[:d:Q3329487|National Archaeological Museum of Paestum]]''
| [[Файл:Museo archeologico Paestum.jpg|center|128px]]
| [[Капаччо-Пестум]]
| [[:commons:Category:Museo archeologico nazionale (Paestum)|Museo archeologico nazionale (Paestum)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 23
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987
| ''[[:d:Q499242|Etna Park]]''
| [[Файл:Alba alla Valle del Bove - Etna.jpg|center|128px]]
| [[Сицилия]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16154|Province of Catania]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20991246|Metropolitan City of Catania]]''
| [[:commons:Category:Parco dell'Etna|Parco dell'Etna]]
| 
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 24
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023
| ''[[:d:Q122730699|Evaporitic Karst and Caves of Northern Apennines]]''
| 
| ''[[:d:Q16254|Province of Reggio Emilia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18288145|Metropolitan City of Bologna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16252|Province of Ravenna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16268|Province of Rimini]]''
| 
| ''[[:d:Q3895428|parco regionale della Vena del Gesso Romagnola]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895731|parco regionale dei Gessi Bolognesi e Calanchi dell'Abbadessa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55441854|Gessi Triassici]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936884|Riserva naturale orientata di Onferno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55441865|Ca' del Vento, Ca' del Lupo, Gessi di Borzano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55444660|Gessi di Monte Rocca, Monte Capra e Tizzano]]''
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 25
| 
| ''[[:d:Q4580|prehistoric pile dwellings around the Alps]]''
| [[Файл:Pfahlbauten Unteruhldingen 2005 05.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Prehistoric pile dwellings around the Alps World Heritage Site|Prehistoric pile dwellings around the Alps World Heritage Site]]
| ''[[:d:Q2983524|Collonge-Bellerive–Bellerive I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3049225|Wauwilermoos pile dwelling settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20012709|Weier, neolithic shore settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8987086|Freienbach-Hurden-Rosshorn]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8987100|Freienbach–Hurden Seefeld]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8987623|Seegubel, Neolithic lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8987580|Rapperswil-Jona Technikum]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q681029|Werd]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2309428|Nussbaumersee]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3573401|baie de Clendy]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14545548|Winkel lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14545501|Storen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14545549|Meilen–Rorenhaab]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15135455|Wädenswil–Vorder Au]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q25238215|Wetzikon-Robenhausen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14547532|Zürich–Enge Alpenquai]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876691|Keutschacher See]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2249567|Schreckensee]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1713486|Ehrenstein neolithic site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2114759|Pestenacker]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q263567|Rose Island]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16031521|Lavagnone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16574070|Lucone di Polpenazze]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28670361|Lagazzi del Vho]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21235310|Bande di Cavriana pile-dwelling site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21235292|Fondo Tacoli pile-dwelling site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17633458|Isolino Virginia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895632|Lagoni di Mercurago Natural Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583809|stilt house of Ledro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3825847|Lago del Frassino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29575881|Tombola archaeological site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3825559|Laghetto della Costa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3215406|site archéologique du lac de Chalain]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3223254|Le Grand Lac de Clairvaux]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3233690|Les Marais de Saint-Jorioz]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3256743|littoral de Tresserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583908|Brison-Saint-Innocent–Baie de Gresine]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583851|Hautecombe pile-dwelling site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583900|Baie de Châtillon]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q22980118|Le Crêt de Chatillon]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q22980119|Secteur des Mongets]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583940|Littoral de Chens-sur-Léman]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583924|Ig pile dwellings, southern group]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583925|Ig pile dwellings, nothern group]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583881|Abtsdorf I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583889|Abtsdorf III]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583949|Litzlberg Süd]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583952|Mondsee–See]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19406822|Aeschi SO–Burgäschisee Ost]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583895|Arbon–Bleiche 2-3]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583897|Auvernier–La Saunerie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583898|Auvernier–Les Graviers]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2894013|Ägelmoos]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583903|Bevaix–L'Abbaye 2]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2901819|Biel-Vingelz–Hafen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2947290|Chabrey–Pointe de Montbec I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2963123|Chevroux Village]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2963122|Chevroux–La Bessime]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2992054|Sous-Colachoz, lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2998035|Corsier–Corsier-Port]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583911|Gachnang-Niederwil–Egelsee]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3108848|Gletterens–Les Grèves]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583914|Gorgier–Les Argilliez]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3115300|Corcellettes Les Violes, Neolithic lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3116466|Greng–Spitz]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3128420|Haut-Vully–Môtier I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3138683|Hitzkirch–Seematte]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17347087|Inkwil BE/Bolken SO–Inkwilersee Insel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3324041|Les Roseaux]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3272162|Dorfstation]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3324044|Morges–Stations de Morges]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3328236|Segelboothafen, part of the UNESCO World Heritage Site &quot;Pile Dwellings&quot;]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3328247|Mur–Chenevières de Guévaux I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3344274|Noréaz–Praz des Gueux]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583959|Saint-Aubin - Sauges–Port-Conty]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q664706|Lobsigensee]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3477679|Riesi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583967|Kehrsiten, Neolithic lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q138719279|Peninsula, Neolithic lakeside settlement]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3505818|Sutz-Lattrigen–Rütte]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3542515|Twann Station]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3556184|Versoix–Versoix-Bourg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3560000|Vinelz–Strandboden]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3574169|Yvonand–Le Marais]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583976|Zug–Otterswil/Insel Eielen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583979|Zug–Riedmatt]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583980|Zug–Sumpf]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583982|Zürich–Grosse Stadt Kleiner Hafner]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583957|Palù di Livenza]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583960|San Sivino, Gabbiano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583950|Lugana Vecchia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583931|Lac d'Aiguebelette (zone sud)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583973|Wangen-Hinterhorn]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583919|Hornstaad-Hörnle]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583894|Allensbach-Strandbad I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583975|Wollmatingen-Langenrain]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583927|Konstanz-Hinterhausen I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583944|Litzelstetten-Krähenhorn]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583906|Bodman-Schachen/Löchle]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583966|Sipplingen-Osthafen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583970|Unteruhldingen-Stollenwiesen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583954|Ödenahlen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583916|Grundwiesen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583963|Siedlung Forschner]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583956|Olzreute-Enzisholz]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583969|Unfriedshausen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583905|Bodio centrale o delle Monete]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583920|Il Sabbione o settentrionale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583972|VI.1-Emissario]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583783|Fiavé pile-dwelling site]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q29583901|Belvedere]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q133550156|Station Abtsdorf I]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q133550540|Station Abtsdorf III]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 26
| 
| ''[[:d:Q156011|Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe]]''
| [[Файл:Tysa Rakhiv.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q54175|Карпат яны воеводалыгы]]''
| [[:commons:Category:Ancient and primeval beech forests of the Carpathians and other regions of Europe|Ancient and primeval beech forests of the Carpathians and other regions of Europe]]
| ''[[:d:Q3128707|Havešová]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1786462|Stužica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3646675|Rožok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64418664|Lumi i Gashit]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50934439|primeval beech forest of Rrajcë]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64473318|Krokar forest reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64485088|Snežnik-Ždrocle forest reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q732723|Paklenica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12632074|Hajdučki i Rožanski kukovi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3919245|Vihorlat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4513927|Beschermd bergmassief Tsjornohirsky]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12115573|Kuzii protected area]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4281073|Bergmassief Maramorosj]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4469611|Uzh National Nature Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4143781|Gorgany Nature Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4390628|Roztochya Biosphere Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12150718|Sataniv Nature Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64555782|Zacharovanyi Krai - Velykyi Dil]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4410694|Svydovets protected massif]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12723948|Cheile Nerei-Beușnița]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12731246|Izvoarele Nerei]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18539090|Codrul Secular Slătioara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q869453|Cozia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64577160|Lotrișor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18539306|Coronini - Bedina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18540850|Iauna - Craiovei]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12724133|Ciucevele Cernei]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64577163|Groșii Țibleșului - Izvorul Șurii]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64577164|Groșii Țibleșului - Preluci]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64577165|Izvoarele Nerei]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64577166|Strimbu Băiuț]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1400400|Dürrenstein]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64606184|Kalkalpen - Hintergebirg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64606190|Kalkalpen - Bodinggraben]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64606197|Kalkalpen - Urlach]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64606200|Kalkalpen - Wilder Graben]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8248962|Boatin Biosphere Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q9068219|Tsaritchina Biosphere Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12283322|Kozya Stena]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q9079796|Steneto Biosphere Reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12295048|Stara Reka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5319674|Djendema]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12293430|Sevеren Dzhendem]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12290096|Peeshti Skali]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12294132|Sokolna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682794|Joseph Zwaenepoel Forest reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682820|Sonian Forest – Grippensdelle A]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682821|Sonian Forest - Grippensdelle B]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682822|Sonian Forest – Forest reserve Ticton A]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682823|Sonian Forest – Réserve forestière du Ticton B]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11682361|Hayedo de Tejera Negra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q539730|Hayedo de Montejo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56044734|Lizardoia integral reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56044966|Aztaparreta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64981674|Hayedos de Picos de Europa - Cuesta Fria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64981678|Hayedos de Picos de Europa - Canal de Asotin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q35430996|Valle Cervara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028264|Selva Moricento]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028275|Coppo del Morto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028276|Coppo del Principe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028277|Val Fondillo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028278|Cozzo Ferriero]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936580|réserve naturelle Foresta Umbra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3861452|Monte Cimino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q61867409|Monte Raschio - Foreste di faggi antiche e primarie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1110926|réserve naturelle Sasso Fratino]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 27
| 
| ''[[:d:Q162965|Palazzo Doria Tursi]]''
| [[Файл:Palazzo Tursi, Genova.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Doria Tursi (Genoa)|Palazzo Doria Tursi (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 28
| 
| ''[[:d:Q179883|Aeolian Islands]]''
| [[Файл:Aeolian Islands.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16208|Province of Messina]]''
| [[:commons:Category:Aeolian Islands|Aeolian Islands]]
| 
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 29
| 
| ''[[:d:Q212214|Amalfi Coast]]''
| [[Файл:Ravello September 2007.jpg|center|128px]]
| [[Кампания]]
| [[:commons:Category:Amalfi Coast|Amalfi Coast]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 30
| 
| ''[[:d:Q217449|Val d'Orcia]]''
| [[Файл:Val d'orcia -pienza.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q16275|Province of Siena]]''
| [[:commons:Category:Val d'Orcia|Val d'Orcia]]
| 
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
| 
| ''[[:d:Q253241|Su Nuraxi di Barumini]]''
| [[Файл:Central tower of the Nuraghe at Saint Antine of Torralba.jpg|center|128px]]
| [[Барумини]]
| [[:commons:Category:Su Nuraxi (Barumini)|Su Nuraxi (Barumini)]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 32
| 
| ''[[:d:Q272777|Hadrian's Villa]]''
| [[Файл:Tivoli - Wall of the Poikile of Hadrian's Villa (Villa Adriana) - 2019.jpg|center|128px]]
| [[Тиволи]]
| [[:commons:Category:Villa Adriana (Tivoli)|Villa Adriana (Tivoli)]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 33
| 
| ''[[:d:Q370956|City of Vicenza and the Palladian Villas of the Veneto]]''
| [[Файл:Vicenza Italie.jpg|center|128px]]
| [[Венеция (төбәк)|Венето]]
| [[:commons:Category:City of Vicenza and the Palladian Villas of the Veneto|City of Vicenza and the Palladian Villas of the Veneto]]
| ''[[:d:Q2722437|Villa Trissino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2271780|Villa Gazzotti Grimani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q505574|Villa Almerico Capra (La Rotonda)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2299483|Villa Angarano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q738794|Villa Caldogno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2722026|Villa Chiericati]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2598094|Villa Forni Cerato]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2084394|Villa Godi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q514069|Villa Pisani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2688899|Villa Pojana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q387517|Villa Saraceno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2115058|Villa Thiene]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2546376|Villa Trissino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2721458|Villa Valmarana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2722506|Villa Valmarana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2031664|Villa Badoer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1071495|Villa Barbaro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1258865|Villa Emo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2271810|Villa Zeno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1139609|Villa Foscari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2705507|Villa Pisani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2698156|Villa Cornaro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2299393|Villa Serego]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2506967|Villa Piovene]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q925271|Palazzo Barbaran da Porto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q521254|Palazzo Pojana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2300067|Palazzo Civena]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 34
| 
| ''[[:d:Q432579|Via Traiana]]''
| [[Файл:Via Appia map.jpg|center|128px]]
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Via Traiana|Via Traiana]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 35
| 
| ''[[:d:Q461272|Residences of the Royal House of Savoy]]''
| [[Файл:Torino - Palazzo Reale - 1.jpg|center|128px]]
| [[Пьемонт]]
| [[:commons:Category:Residences of the Royal House of Savoy|Residences of the Royal House of Savoy]]
| ''[[:d:Q19838|Palace of Venaria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19850|Castle of Moncalieri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19826|Palazzo Madama and Casaforte degli Acaja, Turin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829|Palazzo Carignano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19834|Palazzina di caccia of Stupinigi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19840|Castle of Mandria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19830|Castello del Valentino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19833|Villa della Regina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19844|Castle of Rivoli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19846|Agliè Castle]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19851|Castle of Racconigi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19856|Govone Castle]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19854|Castle Pollenzo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19824|Royal Palace of Turin]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 36
| 
| ''[[:d:Q505617|Villa Romana del Casale]]''
| [[Файл:Villa Romana del Casale - Plan (numbered).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q56208|Piazza Armerina]]''
| [[:commons:Category:Villa del Casale (Piazza Armerina)|Villa del Casale (Piazza Armerina)]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 37
| 
| ''[[:d:Q574879|Medici Villas and Gardens in Tuscany]]''
| [[Файл:(Albi) Vasque de la villa Médicis - Maurice Denis MTL.inv142.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Medici villas|Medici villas]]
| ''[[:d:Q1808591|Villa Medici at Cafaggiolo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1862652|Villa del Trebbio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q368346|Villa Medici at Careggi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q206365|Villa Medici]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2094778|Villa Castello]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q733389|Villa Medicea of Poggio a Caiano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q958758|Villa La Petraia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q888825|Boboli Gardens]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1585931|Villa Medici]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q187599|Palazzo di Seravezza]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1376633|Villa di Pratolino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1164944|Villa La Magia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q833267|Villa di Artimino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1581507|Villa Medicea del Poggio Imperiale]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 38
| 
| ''[[:d:Q636774|Valle dei Templi]]''
| [[Файл:Agrigento TemplesValley 0066.jpg|center|128px]]
| [[Агриҗенто]]
| [[:commons:Category:Valle dei Templi|Valle dei Templi]]
| [[Конкордия Гыйбадәтханәсе, Агридженто|Конкордия Гыйбадәтханәсе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3983262|Temple of Juno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3983242|Temple of Heracles]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2000309|Temple of the Olympian Zeus]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 39
| 
| ''[[:d:Q746063|Villa d'Este]]''
| [[Файл:Villa d'Este 01.jpg|center|128px]]
| [[Тиволи]]
| [[:commons:Category:Villa d'Este (Tivoli)|Villa d'Este (Tivoli)]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 40
| 
| ''[[:d:Q750245|Piazza del Duomo, Pisa]]''
| [[Файл:Italy - Pisa - Leaning Tower of Pisa.jpg|center|128px]]
| [[Пиза]]
| [[:commons:Category:Piazza dei Miracoli (Pisa)|Piazza dei Miracoli (Pisa)]]
| [[Пиза манарасы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1754247|Pisa Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1278477|Baptistry of San Giovanni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1031614|Campo santo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q95979838|Piazza del Duomo]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
| 
| ''[[:d:Q753162|Sacri Monti of Piedmont and Lombardy]]''
| [[Файл:Chapel IV of the Sacro Monte (Varese)2.JPG|center|128px]]
| [[Пьемонт]]&lt;br/&gt;[[Ломбардия]]
| [[:commons:Category:Sacri Monti of Piedmont and Lombardy World Heritage Site|Sacri Monti of Piedmont and Lombardy World Heritage Site]]
| ''[[:d:Q2211082|Sacro Monte di Varallo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1787362|Sacro Monte di Crea]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1787480|Holy Mountain of Orta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1224490|Sacro Monte di Varese]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q384966|Sacro Monte di Oropa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1472544|Sacro Monte di Ossuccio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1455908|Sacro Monte di Ghiffa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1787344|Sacred Mount Calvary of Domodossola]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1787397|Sacro Monte di Belmonte]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 42
| 
| ''[[:d:Q832957|Historic Centre of Naples]]''
| [[Файл:NapoliMaschioAngioinoIngresso.jpg|center|128px]]
| [[Наполи]]
| 
| ''[[:d:Q65010252|historical centre of Naples]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65010442|District of Villa Manzo, Santa Maria della Consolazione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3290373|Marechiaro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65010552|District of Casale and Santo Strato]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 43
| 
| ''[[:d:Q945514|rock drawings in Valcamonica]]''
| [[Файл:Scena di duello R6 - Foppe - Nadro (Foto Luca Giarelli).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16144|Province of Brescia]]''
| [[:commons:Category:Petroglyphs in Val Camonica|Petroglyphs in Val Camonica]]
| ''[[:d:Q65007945|Parco comunale delle incisioni rupestri di Luine]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65007948|Cemmo National Archaeological Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65007954|Parco archeologico comunale di Seradina-Bedolina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65007959|Parco comunale archeologico e minerario di Sellero]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65007965|Parco archeologico comunale di Sonico]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65007982|Parco Nazionale delle Incisioni Rupestri di Capo di Ponte/ Riserva Naturale delle Incisioni Rupestri di Ceto, Cimbergo e Paspardo]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 44
| 
| ''[[:d:Q1123712|Palazzo Paolo e Niccolò Interiano]]''
| [[Файл:Palazzo Interiano Pallavicini Genoa.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Interiano Pallavicini (Genoa)|Palazzo Interiano Pallavicini (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 45
| 
| ''[[:d:Q1214318|Longobards in Italy, Places of Power]]''
| [[Файл:Cividale, tempietto longobardo 01.JPG|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Longobard places of power World Heritage Site|Longobard places of power World Heritage Site]]
| ''[[:d:Q65028465|The Gastaldaga area and the Episcopal complex]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55586076|The monumental area with the monastic complex of San Salvatore-Santa Giulia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895463|Archaeological Park of Castelseprio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1868633|Basilica of San Salvatore, Spoleto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3983167|Temple of Clitumnus]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3685237|Santa Sofia monumental complex]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1448870|Sanctuary of Saint Michael the Archangel]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 46
| 
| ''[[:d:Q1238775|domus de janas]]''
| [[Файл:Sassari - Domus de jamas di Molafà (03).JPG|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Domus de janas|Domus de janas]]
| 
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 47
| 
| ''[[:d:Q2558177|World Heritage Dolomites]]''
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 48
| 
| ''[[:d:Q2707802|Historic Centre of Florence]]''
| [[Файл:Ponte Vecchio 001.jpg|center|128px]]
| [[Флоренция]]
| [[:commons:Category:Historic centre of Florence|Historic centre of Florence]]
| ''[[:d:Q1015257|Oltrarno]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q913295|Fortezza da Basso]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 49
| 
| ''[[:d:Q2945646|Historic Centre of the City of Pienza]]''
| [[Файл:Pienza-03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q91341|Pienza]]''
| [[:commons:Category:Historic Centre of the City of Pienza|Historic Centre of the City of Pienza]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 50
| 
| ''[[:d:Q2962401|Rhaetian Railway in the Albula / Bernina Landscapes]]''
| [[Файл:GlacierLandwasser.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11925|Canton of the Grisons]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16282|Province of Sondrio]]''
| [[:commons:Category:Rhätische Bahn in the Albula and Bernina landscapes|Rhätische Bahn in the Albula and Bernina landscapes]]
| ''[[:d:Q680834|Albula Railway]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q277177|Bernina railway line]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 51
| 
| ''[[:d:Q3361280|Palazzo Angelo Giovanni Spinola]]''
| [[Файл:Palazzo Angelo Giovanni Spinola 01.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Angelo Giovanni Spinola (Genoa)|Palazzo Angelo Giovanni Spinola (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 52
| 
| ''[[:d:Q3361333|Palazzo Spinola di Pellicceria]]''
| [[Файл:Genova-Palazzo Spinola-DSCF7485.JPG|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Spinola in Pellicceria (Genoa)|Palazzo Spinola in Pellicceria (Genoa)]]
| ''[[:d:Q3757770|National Galleries of Palazzo Spinola]]''
| 
|-
| style='text-align:right'| 53
| 
| ''[[:d:Q3485435|Monte San Giorgio site fossils]]''
| [[Файл:Pachypleurosaurus.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q12724|Тичино кантоны]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16299|Province of Varese]]''
| [[:commons:Category:Monte San Giorgio (Unesco)|Monte San Giorgio (Unesco)]]
| 
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 54
| 
| ''[[:d:Q3575761|Archaeological Area and the Patriarchal Basilica of Aquileia]]''
| [[Файл:Udine aquileia2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q53216|Aquileia]]''
| [[:commons:Category:Archaeological Area and the Patriarchal Basilica of Aquileia|Archaeological Area and the Patriarchal Basilica of Aquileia]]
| ''[[:d:Q810128|Basilica of Our Lady of the Assumption, St. Hermagoras and St. Fortunatus]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21093704|archaeological area of Aquileia]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 55
| 
| ''[[:d:Q3678423|Verona historic center]]''
| [[Файл:Piazza dei Signori (Verona).jpg|center|128px]]
| [[Верона]]
| 
| ''[[:d:Q1063320|Porta Borsari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1153879|Arco dei Gavi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3908725|Porta Leoni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q540546|Ponte Pietra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1477572|Roman theatre of Verona]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q641556|Verona Arena]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2253540|Scaliger Tombs]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1056360|piazza Bra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3889598|Palazzo Barbieri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3774323|Gran Guardia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2717102|piazza delle Erbe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21263209|Synagogue in Verona]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2713844|Verona Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3694628|Corso Porta Nuova]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3891177|House of degli Honorij]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 56
| 
| ''[[:d:Q3889530|Palazzo Ambrogio Di Negro]]''
| [[Файл:Genova Piazza Banchi 2.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Ambrogio Di Negro|Palazzo Ambrogio Di Negro]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 57
| 
| ''[[:d:Q3889577|Palazzo Baldassarre Lomellini]]''
| [[Файл:Palazzo Baldassarre Lomellini o palazzo di Cristoforo Spinola, Genova.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Baldassarre Lomellini|Palazzo Baldassarre Lomellini]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 58
| 
| ''[[:d:Q3889631|Palazzo Belimbau]]''
| [[Файл:Genova-palazzo Belimbau.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Belimbau|Palazzo Belimbau]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 59
| 
| ''[[:d:Q3889811|Palazzo Carrega-Cataldi]]''
| [[Файл:Genova-DSCF7473.JPG|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Carrega-Cataldi|Palazzo Carrega-Cataldi]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 60
| 
| ''[[:d:Q3889823|Palazzo Cattaneo Adorno]]''
| [[Файл:Palazzo Cattaneo-Adorno01.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Cattaneo Adorno (Genoa)|Palazzo Cattaneo Adorno (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 61
| 
| ''[[:d:Q3889944|Palazzo Cosmo Centurione]]''
| [[Файл:Genova-AP-1010522.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Cosmo Centurione|Palazzo Cosmo Centurione]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 62
| 
| ''[[:d:Q3889992|Palazzo Croce De Marini]]''
| [[Файл:Palazzo De Marini-Croce.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Croce De Marini|Palazzo Croce De Marini]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 63
| 
| ''[[:d:Q3890068|Palazzo Di Negro Emanuele Filiberto]]''
| [[Файл:PalazzoEmanueleFilibertoDiNegro2JPG.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Emanuele Filiberto Di Negro|Palazzo Emanuele Filiberto Di Negro]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 64
| 
| ''[[:d:Q3890183|Palazzo Gerolamo Grimaldi]]''
| [[Файл:Palazzo della Meridiana Facciata piazza.JPG|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Gerolamo Grimaldi (Genoa)|Palazzo Gerolamo Grimaldi (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 65
| 
| ''[[:d:Q3890217|Palazzo Giorgio Centurione]]''
| [[Файл:Palazzo Giorgio Centurione 09.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Giorgio Centurione|Palazzo Giorgio Centurione]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 66
| 
| ''[[:d:Q3890219|Palazzo Spinola Giorgio]]''
| [[Файл:PalazzoGiorgioSpinola3.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Giorgio Spinola (Genoa)|Palazzo Giorgio Spinola (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 67
| 
| ''[[:d:Q3890337|Palazzo Lercari-Parodi]]''
| [[Файл:Palazzo Lercari-Parodi 001.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Lercari-Parodi|Palazzo Lercari-Parodi]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 68
| 
| ''[[:d:Q3890351|Palazzo Stefano Lomellini]]''
| [[Файл:Palazzo Lomellini-Doria Lamba05.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Lomellini Doria Lamba (Genoa)|Palazzo Lomellini Doria Lamba (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 69
| 
| ''[[:d:Q3890545|Palazzo Ayrolo Negrone]]''
| [[Файл:Palazzo Negrone 02.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Ayrolo Negrone|Palazzo Ayrolo Negrone]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 70
| 
| ''[[:d:Q3890553|Palazzo Nicolò Spinola di San Luca]]''
| [[Файл:Portale di Palazzo Nicolo Spinola Genova.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Nicolò Spinola (Genoa)|Palazzo Nicolò Spinola (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 71
| 
| ''[[:d:Q3890590|Palazzo Pallavicini Cambiaso]]''
| [[Файл:Palazzo Pallavicini Cambiaso 05.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Pallavicini Cambiaso (Genoa)|Palazzo Pallavicini Cambiaso (Genoa)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 72
| 
| ''[[:d:Q3890608|Palazzo Pantaleo Spinola]]''
| [[Файл:Palazzo Pantaleo Spinola03.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Pantaleo Spinola|Palazzo Pantaleo Spinola]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 73
| 
| ''[[:d:Q3890951|Palazzo De Mari Stefano]]''
| [[Файл:PalazzoStefanoDeMari.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Stefano De Mari|Palazzo Stefano De Mari]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 74
| 
| ''[[:d:Q3909051|porticoes of Bologna]]''
| [[Файл:I colori di Via Farini.jpg|center|128px]]
| [[Болонья]]
| [[:commons:Category:Porticos in Bologna|Porticos in Bologna]]
| ''[[:d:Q35972985|portico di via Santa Caterina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q35972933|Portico di Santo Stefano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040840|portico di via Galliera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040841|portico del Baraccano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q35973050|Portico del Pavaglione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56258744|Portico di San Luca]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040845|portici di via Zamboni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040846|portico della Certosa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q35972957|Portici di via Farini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040852|portici di strada Maggiore]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040853|edificio porticato del quartiere Barca]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q108040854|edificio porticato del MAMbo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q106054329|Portico di Santa Maria dei Servi]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 75
| 
| ''[[:d:Q5406650|Palazzo Gio Battista Grimaldi]]''
| [[Файл:PalazzoGioBattistaGrimaldi PiazzaSLuca.jpg|center|128px]]
| [[Җенова]]
| [[:commons:Category:Palazzo Gio Battista Grimaldi (piazza San Luca)|Palazzo Gio Battista Grimaldi (piazza San Luca)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 76
| 
| ''[[:d:Q9724840|Historic Centre of San Gimignano]]''
| [[Файл:San Gimignano - Piazza della Cisterna da torre grossa.JPG|center|128px]]
| [[Сан-Джиминьяно]]
| [[:commons:Category:Historic Centre of San Gimignano|Historic Centre of San Gimignano]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 77
| 
| ''[[:d:Q10293286|Genoa: Le Strade Nuove and the system of the Palazzi dei Rolli]]''
| [[Файл:Palazzo Reale Galleria degli Specchi Genova.png|center|128px]]
| [[Җенова]]
| 
| ''[[:d:Q204812|Strade Nuove]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1638371|Palazzi dei Rolli]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 78
| 
| ''[[:d:Q10351991|Portovenere, Cinque Terre, and the Islands (Palmaria, Tino and Tinetto)]]''
| [[Файл:Portovenere, Cinque Terre, and the Islands (Palmaria, Tino and Tinetto).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16188|Province of La Spezia]]''
| [[:commons:Category:Portovenere, Cinque Terre, and the Islands (Palmaria, Tino and Tinetto)|Portovenere, Cinque Terre, and the Islands (Palmaria, Tino and Tinetto)]]
| ''[[:d:Q65015905|Cinque Terre and Portovenere]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q757114|Palmaria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q660758|Tino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752505|Tinetto]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 79
| 
| ''[[:d:Q11352141|Venice and its Lagoon]]''
| [[Файл:Wenecja Most Rialto.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3678587|Metropolitan City of Venice]]''
| [[:commons:Category:Venice and its Lagoon|Venice and its Lagoon]]
| ''[[:d:Q76925|Venetian Lagoon]]''&lt;br/&gt;[[Венеция]]
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 80
| 
| ''[[:d:Q15221022|Cathedral, Torre Civica and Piazza Grande, Modena]]''
| [[Файл:Piazza Grande Modena Facciata.jpg|center|128px]]
| [[Модена]]
| 
| ''[[:d:Q2718057|piazza Grande]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q753721|Күккә чыккан изге Мария һәм изге Джеминиано исемендәге Модена кафедраль соборы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3889901|Palazzo Comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q569767|Torre della Ghirlandina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65016054|piazza della Torre]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65016070|Archbishop's Palace]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 81
| 
| ''[[:d:Q15602246|Etruscan Necropolises of Cerveteri and Tarquinia]]''
| [[Файл:Cerveteri, necropoli della banditaccia, via sepolcrale principale, 02.jpg|center|128px]]
| [[Черветере]]&lt;br/&gt;[[Таркуйния]]
| [[:commons:Category:Etruscan Necropolises of Cerveteri and Tarquinia|Etruscan Necropolises of Cerveteri and Tarquinia]]
| ''[[:d:Q859735|Necropolis Banditaccia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2564175|Necropolis of Monterozzi]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 82
| 
| ''[[:d:Q15604441|Syracuse and the Rocky Necropolis of Pantalica]]''
| [[Файл:Pantalica le tombe.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q25510290|Free Municipal Consortium of Syracuse]]''
| [[:commons:Category:Syracuse and the Rocky Necropolis of Pantalica|Syracuse and the Rocky Necropolis of Pantalica]]
| ''[[:d:Q931434|necropolis of Pantalica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028310|Epipolae, Achradina, Tyche and Neapolis, Euryalus Castle, Dionysian fortiﬁcations and the Scala Greca area]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1233234|Ortygia]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 83
| 
| ''[[:d:Q15623665|Mantua and Sabbioneta]]''
| [[Файл:Mantova Skyline.jpg|center|128px]]
| [[Мантуя]]&lt;br/&gt;[[Саббьонета]]
| [[:commons:Category:Mantua and Sabbioneta|Mantua and Sabbioneta]]
| [[Мантуя]]&lt;br/&gt;[[Саббьонета]]
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 84
| 
| ''[[:d:Q16064866|The Great Spa Towns of Europe]]''
| [[Файл:2018-09-14 Terme Tettuccio Tempio Termale 09.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Great Spas of Europe|Great Spas of Europe]]
| ''[[:d:Q39865|Spa]]''&lt;br/&gt;[[Карловы-Вары]]&lt;br/&gt;[[Баден (Түбән Австрия)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q523469|Марианске-Лазне]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q756581|Франтишкови-Лазне]]''&lt;br/&gt;[[Баден-Баден]]&lt;br/&gt;[[Бад-Киссинген]]&lt;br/&gt;[[Бад-Эмс]]&lt;br/&gt;[[Монтекатини-Терме]]&lt;br/&gt;[[Виши]]&lt;br/&gt;[[Бас (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 85
| 
| ''[[:d:Q16735627|Ferrara, City of the Renaissance, and its Po Delta]]''
| [[Файл:Ferrara - Palazzo Municipale.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16168|Province of Ferrara]]''
| 
| [[Феррара]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q65011083|Pallazzo Diamantina]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 86
| 
| ''[[:d:Q16886821|Early Christian Monuments of Ravenna]]''
| [[Файл:Early Christian Monuments of Ravenna.jpg|center|128px]]
| [[Равенна]]
| [[:commons:Category:Early Christian Monuments of Ravenna|Early Christian Monuments of Ravenna]]
| ''[[:d:Q1449217|Arian Baptistry]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q644288|Mausoleum of Galla Placidia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1256487|Baptistry of Neon]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q832278|Basilica of Sant'Apollinare Nuovo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q744552|Basilica of Sant'Apollinare in Classe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q721817|Basilica of San Vitale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q600062|Archbishop's Chapel, Ravenna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q289427|Mausoleum of Theodoric]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 87
| 
| ''[[:d:Q16913064|The Trulli of Alberobello]]''
| [[Файл:Alberobello Trulli.jpg|center|128px]]
| [[Альберобелло]]
| [[:commons:Category:Trulli in Alberobello|Trulli in Alberobello]]
| ''[[:d:Q858823|Casa d'Amore]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65011735|Piazza del Mercato]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55369197|Museo Casa Pezzolla]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1324513|Trullo Sovrano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65011754|Quartiere Aja Piccola]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65011756|Quartiere Monti]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 88
| 
| ''[[:d:Q16913154|Assisi, the Basilica of San Francesco and Other Franciscan Sites]]''
| [[Файл:San Francesco Basilica2.jpg|center|128px]]
| [[Ассизи]]
| [[:commons:Category:Assisi, the Basilica of San Francesco and Other Franciscan Sites|Assisi, the Basilica of San Francesco and Other Franciscan Sites]]
| ''[[:d:Q65017042|Town of Assisi, San Damiano, Eremo delle Carceri, Santuario di Rivotorto and cultural landscape]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65017043|Basilique de Santa Maria degli Angeli et le Palais des Capitaines du Pardon]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 89
| 
| ''[[:d:Q16920958|Archaeological Areas of Pompei, Herculaneum and Torre Annunziata]]''
| [[Файл:Campania Pompei3 tango7174.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15123|Province of Naples]]''
| 
| ''[[:d:Q18222399|archaeological excavations of Pompeii]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q178813|Herculaneum]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1241298|Villa of the Mysteries]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1347586|Villa of the Papyri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16612568|theatre of Herculaneum]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q542944|Villa Poppaea]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55588235|Villa of L. Crassius Tertius]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 90
| 
| ''[[:d:Q16962666|18th-Century Royal Palace at Caserta with the Park, the Aqueduct of Vanvitelli, and the San Leucio Complex]]''
| 
| ''[[:d:Q16153|Province of Caserta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16134|Province of Benevento]]''
| [[:commons:Category:18th-Century Royal Palace at Caserta with the Park, the Aqueduct of Vanvitelli, and the San Leucio Complex|18th-Century Royal Palace at Caserta with the Park, the Aqueduct of Vanvitelli, and the San Leucio Complex]]
| ''[[:d:Q327983|Palace of Caserta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q841554|Aqueduct of Vanvitelli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q846499|San Leucio]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 91
| 
| ''[[:d:Q17163308|Historic Centre of Urbino]]''
| [[Файл:Historic Centre of Urbino-112089.jpg|center|128px]]
| [[Урбино]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 92
| 
| ''[[:d:Q17163322|Historic Centre of Siena]]''
| [[Файл:Historic Centre of Siena-112711.jpg|center|128px]]
| [[Сиена]]
| [[:commons:Category:Historic Centre of Siena|Historic Centre of Siena]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 93
| 
| ''[[:d:Q17296768|The Vineyard Landscape of Piedmont: Langhe-Roero and Monferrato]]''
| [[Файл:Grinzane cavour castello.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15091|Province of Cuneo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15099|Province of Asti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15097|Province of Alessandria]]''
| [[:commons:Category:Vineyard Landscape of Piedmont: Langhe-Roero and Monferrato|Vineyard Landscape of Piedmont: Langhe-Roero and Monferrato]]
| ''[[:d:Q19865|Langhe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3662629|Castle of Grinzane Cavour]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18353|Barbaresco]]''&lt;br/&gt;[[Ницца-Монферрато]]&lt;br/&gt;[[Канелли]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19868|Montferrat]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 94
| 
| ''[[:d:Q18448486|Historic Centre of Rome, the Properties of the Holy See in that City Enjoying Extraterritorial Rights and San Paolo Fuori le Mura]]''
| [[Файл:073ForoTraiano.jpg|center|128px]]
| [[Рим]]
| [[:commons:Category:Historic centre of Rome|Historic centre of Rome]]
| ''[[:d:Q523026|historic centre of Rome]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q231699|Basilica of Saint Paul outside the Walls]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q186282|Санта-Мария-Маджоре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5197044|Palazzo San Callisto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2031943|Palazzo della Cancelleria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1473122|Palazzo di Propaganda Fide]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7126276|Palace of the Holy Office]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20652595|Palazzo dei Convertendi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20669448|Palazzo San Pio X]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20650127|Palazzo Maffei Marescotti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56473964|Palazzo detto dei Propilei]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q468405|Lateran]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q114439265|Extraterritorial properties of the Holy See in Gianicolo]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 95
| 
| ''[[:d:Q18649472|Late Baroque Towns of the Val di Noto]]''
| [[Файл:Noto San Domenico.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20991246|Metropolitan City of Catania]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26160405|Free Municipal Consortium of Ragusa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q25510290|Free Municipal Consortium of Syracuse]]''
| [[:commons:Category:Late Baroque towns of the Val di Noto|Late Baroque towns of the Val di Noto]]
| [[Кальтаджироне]]&lt;br/&gt;[[Милителло-ин-Валь-ди-Катания]]&lt;br/&gt;[[Катания]]&lt;br/&gt;[[Модика]]&lt;br/&gt;[[Ното (Сицилия)|Ното]]&lt;br/&gt;[[Палаццоло-Акрейде]]&lt;br/&gt;[[Рагуса]]&lt;br/&gt;[[Шикли]]
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 96
| 
| ''[[:d:Q20963672|Arab-Norman Palermo and the Cathedral Churches of Cefalú and Monreale]]''
| [[Файл:Arab-Norman Palermo montage.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16227|Province of Palermo]]''
| [[:commons:Category:Arab-Norman Palermo and the Cathedral Churches of Cefalù and Monreale|Arab-Norman Palermo and the Cathedral Churches of Cefalù and Monreale]]
| ''[[:d:Q65028547|Royal Palace and Palatine Chapel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q745359|San Giovanni degli Eremiti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1644597|Martorana]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2066497|Chiesa di San Cataldo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1478407|Палермо җәмигы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1000054|Zisa Palace]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1262976|Admiral's bridge]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1354756|Cefalù Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1303856|Cattedrale di Monreale]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 97
| 
| ''[[:d:Q32797097|The Venetian Works of defence between 15th and 17th centuries]]''
| [[Файл:Cinta muraria di Palmanova.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Venetian Works of Defence between the 16th and 17th Centuries: Stato da Terra – Western Stato da Mar|Venetian Works of Defence between the 16th and 17th Centuries: Stato da Terra – Western Stato da Mar]]
| ''[[:d:Q3867341|Fortified city of Bergamo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26258009|Fortified city of Peschiera del Garda]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q302975|Palmanova Fortress]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q32979674|Defensive System of Zadar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7590832|St. Nicholas Fortress]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12907852|Fortifications of Kotor]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 98
| 
| ''[[:d:Q55739617|The Sassi and the Park of the Rupestrian Churches of Matera]]''
| [[Файл:Matera Sassi.jpg|center|128px]]
| [[Матера]]&lt;br/&gt;[[Монтескальозо]]
| 
| ''[[:d:Q2350404|Sassi di Matera]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895535|Park of the Rupestrian Churches of Matera]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 99
| 
| ''[[:d:Q65016468|Cilento and Vallo di Diano National Park with the Archeological Sites of Paestum and Velia, and the Certosa di Padula]]''
| [[Файл:Cilento and Vallo di Diano National Park with the Archeological Sites of Paestum and Velia, and the Certosa di Padula-112485.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16271|Province of Salerno]]''
| 
| ''[[:d:Q65016566|Paestum, Velia, the Certosa di Padula, Mount Cervati and the Vallo di Diano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65016568|Punta Licosa and the Mount Stella region]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65016570|Capo Palinuro, Punta degli Infreschi and the Mount Bulgheria region]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 100
| 
| ''[[:d:Q65028346|The Dolomites]]''
| [[Файл:Tre Cime di Lavaredo-Vista da Rif Lavaredo.JPG|center|128px]]
| [[Трентино-Альто-Адиҗе]]&lt;br/&gt;[[Венеция (төбәк)|Венето]]
| 
| ''[[:d:Q65028370|Pelmo-Croda da Lago]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q203241|Marmolada]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028373|Pale di San Martino San Lucano – Dolomiti Bellunesi – Vette Feltrine]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028374|Dolomiti Friulane e d'Oltre Piave]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028375|Dolomiti Settentrionali Cadorine, Sett Sass]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028376|Puez-Odle / Puez-Geisler / Pöz-Odles]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028377|Sciliar-Catinaccio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q656334|Bletterbach]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q909889|Brenta group]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 101
| 
| ''[[:d:Q65029145|Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene]]''
| [[Файл:Hillside View of Valdobbiadene.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16292|Province of Treviso]]''
| [[:commons:Category:Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene|Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene]]
| 
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 102
| 
| ''[[:d:Q107674350|Padua's fourteenth-century fresco cycles]]''
| [[Файл:Padova Cappella degli Scrovegni Innen Langhaus Ost 1.jpg|center|128px]]
| [[Падова]]
| [[:commons:Category:Padova Urbs picta|Padova Urbs picta]]
| ''[[:d:Q963954|Scrovegni Chapel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3585946|Church of the Eremitani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2517428|Palazzo della Ragione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3836425|Loggia dei Carraresi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3636809|Padua Baptistery]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q810139|Basilica of Saint Anthony of Padua]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1410739|St. George's Oratory]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3884705|oratorio di San Michele]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 103
| 
| ''[[:d:Q109123298|Ivrea, industrial city of the 20th century]]''
| [[Файл:Ivrea Montenavale EXMensa 05.JPG|center|128px]]
| [[Иврея]]
| [[:commons:Category:Ivrea, industrial city of the 20th century|Ivrea, industrial city of the 20th century]]
| 
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 104
| 
| ''[[:d:Q129503044|Via Appia. Regina Viarum]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q189417|Appian Way]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q432579|Via Traiana]]''
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Намзәтләр ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q38. ?item wdt:P1435 wd:Q1459900 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;-700&quot; | 7th century BCE
| [[Орвието]]
| [[Файл:Orvieto panorama.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16286|province of Terni]]''
| [[:commons:Category:Orvieto|Orvieto]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;-312&quot; | -312
| ''[[:d:Q189417|Appian Way]]''
| [[Файл:Appian Way.jpg|center|128px]]
| [[Рим]]&lt;br/&gt;[[Бриндизи]]
| [[:commons:Category:Via Appia|Via Appia]]
| ''[[:d:Q78998849|Decennovium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q139718893|Mausoleum of Clesippus Geganius]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1540920|Tomb of Caecilia Metella]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
| data-sort-value=&quot;1732&quot; | 1732-09-04
| ''[[:d:Q15210713|Cittadella of Alessandria]]''
| [[Файл:Cittadella Alessandria mag.jpg|center|128px]]
| [[Алессандрия]]
| [[:commons:Category:Cittadella of Alessandria|Cittadella of Alessandria]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| ''[[:d:Q1091298|Sila National Park]]''
| [[Файл:Parco Nazionale della Sila, Lago Cecita 1.jpg|center|128px]]
| [[Калабрия]]&lt;br/&gt;[[Акри (Козенца)|Акри]]&lt;br/&gt;[[Альби (Калабрия)|Альби]]&lt;br/&gt;[[Априльяно]]&lt;br/&gt;[[Боккильеро]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q30092675|Casali del Manco]]''&lt;br/&gt;[[Челико]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q49390676|Corigliano-Rossano]]''&lt;br/&gt;[[Котроней]]&lt;br/&gt;[[Лонгобукко]]&lt;br/&gt;[[Маджизано]]&lt;br/&gt;[[Мезорака]]&lt;br/&gt;[[Петилия-Поликастро]]&lt;br/&gt;[[Петрона]]&lt;br/&gt;[[Сан-Джованни-ин-Фьоре]]&lt;br/&gt;[[Савелли]]&lt;br/&gt;[[Серсале]]&lt;br/&gt;[[Спезанно-делла-Сила]]&lt;br/&gt;[[Таверна (коммуна)]]&lt;br/&gt;[[Цагаризе]]
| [[:commons:Category:Sila National Park|Sila National Park]]
| ''[[:d:Q55421040|pinete del Roncino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936552|Riserva naturale Coturelle Piccione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55421001|Monte Femminamorta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55421007|Fiume Tacina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55421038|Monte Gariglione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936588|réserve naturelle Gariglione-Pisarello]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420976|Nocelleto]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420973|Juri Vetere Soprano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420945|Timpone della Carcara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420949|Acqua di Faggio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420941|palude del Lago Ariamacina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420942|Macchia Sacra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420947|Monte Curcio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420971|Serra Stella]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420967|pineta del Cupone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420964|S. Salvatore]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420970|Pianori di Macchialonga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936732|Riserva naturale Trenta Coste]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55420939|Bosco di Gallopane]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936625|Macchia della Mare - S.Salvatore Nature reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936725|Riserva naturale Tasso Camigliatello Silano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936587|Riserva naturale Gallopane]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936704|Riserva naturale Poverella Villaggio Mancuso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3936596|Riserva naturale I Giganti della Sila]]''
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999
| ''[[:d:Q1537757|Ligurian Sea Cetacean Sanctuary]]''
| [[Файл:Stenella striata.JPG|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Pelagos Sanctuary for Mediterranean Marine Mammals|Pelagos Sanctuary for Mediterranean Marine Mammals]]
| ''[[:d:Q3622009|Area marina protetta Isola dell'Asinara]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55752991|Area marina protetta Secche della Meloria]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 6
| 
| [[Бергамо]]
| [[Файл:The Upper City of Bergamo. View from Via al Castello. Italy.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16137|Province of Bergamo]]''
| [[:commons:Category:Bergamo|Bergamo]]
| 
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 7
| 
| ''[[:d:Q53302|Palmanova]]''
| [[Файл:Aerial image of Palmanova (view from the northwest).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q104182212|regional decentralization entity of Udine]]''
| [[:commons:Category:Palmanova|Palmanova]]
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 8
| 
| [[Вольтерра]]
| [[Файл:Volterra al atardecer (5113682960).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16244|Province of Pisa]]''
| [[:commons:Category:Volterra|Volterra]]
| 
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 9
| 
| [[Чивита ди Баньореҗо]]
| [[Файл:Civita (Bagnoregio) - Panorama.jpg|center|128px]]
| [[Баньореджо]]
| [[:commons:Category:Civita di Bagnoregio|Civita di Bagnoregio]]
| 
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 10
| 
| ''[[:d:Q625139|Kras]]''
| [[Файл:Karst italy limestone.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q125323|Slovenian Littoral]]''
| [[:commons:Category:Karst Plateau|Karst Plateau]]
| 
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 11
| 
| ''[[:d:Q671343|Mont Blanc massif]]''
| [[Файл:MonteBiancoAug082024 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q834|Canton of Valais]]''&lt;br/&gt;[[Валле д'Аоста]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12751|Haute-Savoie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12745|Savoie]]''
| [[:commons:Category:Massif du Mont-Blanc|Massif du Mont-Blanc]]
| 
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 12
| 
| ''[[:d:Q730500|Asinara]]''
| [[Файл:Cala d'Oliva (Asinara).jpg|center|128px]]
| [[Порто-Торрес]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 13
| 
| ''[[:d:Q894646|Hanbury botanical gardens]]''
| [[Файл:Fale - Giardini Botanici Hanbury in Ventimiglia - 656.jpg|center|128px]]
| [[Вентимилья]]
| [[:commons:Category:Hanbury botanical gardens|Hanbury botanical gardens]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 14
| 
| ''[[:d:Q3503430|Sulcis]]''
| 
| ''[[:d:Q16152|Province of Carbonia-Iglesias]]''
| [[:commons:Category:Sulcis|Sulcis]]
| 
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 15
| 
| ''[[:d:Q4007440|Val d'Alpone]]''
| [[Файл:Montecchia veduta da nord.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16314|Province of Verona]]''
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 16
| 
| ''[[:d:Q16064866|The Great Spa Towns of Europe]]''
| [[Файл:2018-09-14 Terme Tettuccio Tempio Termale 09.jpg|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Great Spas of Europe|Great Spas of Europe]]
| ''[[:d:Q39865|Spa]]''&lt;br/&gt;[[Карловы-Вары]]&lt;br/&gt;[[Баден (Түбән Австрия)]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q523469|Марианске-Лазне]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q756581|Франтишкови-Лазне]]''&lt;br/&gt;[[Баден-Баден]]&lt;br/&gt;[[Бад-Киссинген]]&lt;br/&gt;[[Бад-Эмс]]&lt;br/&gt;[[Монтекатини-Терме]]&lt;br/&gt;[[Виши]]&lt;br/&gt;[[Бас (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 17
| 
| ''[[:d:Q64426577|Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe - extension]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q64426621|beech forest Dlaboka Reka]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1258880|Biogradska Gora]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q116285|Fruška Gora]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1266612|Tara National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7253230|Kopaonik National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1003384|Bukovec Mountains]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1786462|Stužica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13538776|Udava]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3128707|Havešová]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3646675|Rožok]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3919245|Vihorlat]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12032113|Kyjovský prales]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8546570|Jizerskohorské bučiny]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682283|forêt de la vallée de Lodano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64682291|Q64682291]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q613888|Bieszczady National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846148|Chapitre - Petit Buëch]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846175|La Tillaie]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q107688451|Beech Forest of Massane]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3457355|Réserve naturelle nationale de Py]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846449|Gros Fouteau - Hauteurs De La Solle]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846452|Chêne Brûlé]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846458|Gorge Aux Loups]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846460|Vallée Jauberton]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846463|Béorlots]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846465|Rocher De La Combe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846467|La Brèze]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846470|Peyrebesse]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846471|Moixoses]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846473|Sainte-Baume]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846477|Saint-Pe-De-Bigorre (De)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64846479|Sylve D'Argenson]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1072838|Pollino National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q382227|Gargano National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q778921|Aspromonte National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47494652|Foresta del Cansiglio]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12640322|Janj]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 18
| 
| ''[[:d:Q64426837|The Mediterranean Alps]]''
| 
| ''[[:d:Q3139|Диңгез буе Әлпләре]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3131|Alpes-de-Haute-Provence]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15091|Province of Cuneo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16186|Province of Imperia]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 19
| 
| ''[[:d:Q65028606|Lake Maggiore and Lake D'Orta lakelands]]''
| [[Файл:Lago-Maggiore 1387.JPG|center|128px]]
| [[Пьемонт]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 20
| 
| ''[[:d:Q65028618|Historic centre of Pavia and Chartreuse]]''
| [[Файл:Santa maria del carmine.jpg|center|128px]]
| [[Ломбардия]]
| 
| ''[[:d:Q65028620|historic centre of Pavia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q654443|Certosa di Pavia]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 21
| 
| ''[[:d:Q65028651|Historic Centre of Lucca]]''
| [[Файл:01 Lucca seen from Torre Guinigi.jpg|center|128px]]
| [[Лукка]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 22
| 
| ''[[:d:Q65028740|Villas of the Papal Nobility]]''
| [[Файл:Palazzo Farnese 06 (Caprarola).JPG|center|128px]]
| [[Лацио|Лацио (төбәк)]]
| 
| ''[[:d:Q597957|Villa Farnese]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2165810|Villa Lante]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q574740|Gardens of Bomarzo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21194539|Villa Giustiniani Odescalchi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1241849|Villa Mondragone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4012398|Villa Parisi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1628313|Villa Falconieri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3558780|Villa Rufinella]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q748743|Villa Aldobrandini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4012194|Villa Lancellotti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4012556|Villa Sora]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1582108|Villa Torlonia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4012080|Villa Grazioli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4012349|Villa Muti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3889845|Palazzo Chigi of Ariccia]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 23
| 
| ''[[:d:Q65028748|historic centre of Parma]]''
| [[Файл:I-PR-Parma03.JPG|center|128px]]
| [[Парма]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 24
| 
| ''[[:d:Q65028752|Salento and the Barocco Leccese]]''
| [[Файл:Puglia Lecce3 tango7174.jpg|center|128px]]
| [[Апулия|Пулия]]
| 
| ''[[:d:Q844111|Basilica di Santa Croce]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3891191|Palazzo dei Celestini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q929598|Seminary Palace in Lecce]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1256154|Santa Chiara, Lecce]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1256448|Santi Niccolò e Cataldo church]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1255737|San Giovanni Battista]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q30890739|piazza del Duomo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3673902|Santa Maria della Purità]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2645223|Nardò Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3673900|Santa Maria della Purità]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2942668|Gallipoli Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3670164|San Francesco di Paola]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3668629|Santissimo Crocifisso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3949623|santuario del Santissimo Crocifisso della Pietà]]''&lt;br/&gt;[[Мартина-Франка]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028777|San Vito Martire]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 25
| 
| ''[[:d:Q65028787|Cattolica Monastery in Stilo and Basilian-Byzantine complexes]]''
| [[Файл:Stilocattolica.jpg|center|128px]]
| [[Калабрия]]
| 
| ''[[:d:Q747888|Cattolica di Stilo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028792|Basilica di Santa Maria della Roccella]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3860578|San Giovanni Theristis]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3603276|Abbazia del Patire]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16584852|San Marco's oratory]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028799|Santa Filomena]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028807|baptistery of Santa Severina]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 26
| 
| ''[[:d:Q65028813|Ponds in the Bay of Oristano and the Sinis Peninsula island of Mal di Ventre]]''
| [[Файл:Mal di ventre.jpg|center|128px]]
| [[Сардиния|Сарденья]]
| 
| ''[[:d:Q55255188|pond of S'Ena Arrubia and adjacent area]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55255190|pond of Corru S'Ittiri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55254978|pond Pauli Maiori of Oristano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55255192|pond of Mistras of Oristano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55255194|pond of Sale 'e Porcus]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55254980|pond of Cabras]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55255197|pond of Santa Giusta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55255199|pond of Putzu Idu (Salina Manna and Pauli Marigosa)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55256102|Mal di Ventre island]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 27
| 
| ''[[:d:Q65028833|Romanesque Cathedrals in Puglia]]''
| [[Файл:Bari BW 2016-10-19 13-35-11 stitch.jpg|center|128px]]
| [[Апулия|Пулия]]
| 
| ''[[:d:Q550514|Basilica of Saint Nicholas]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2942318|Cathedral of Saint Conrad]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2942572|Otranto Cathedral]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q174693|Troia Cathedral]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 28
| 
| ''[[:d:Q65028865|Taormina and Isola Bella]]''
| [[Файл:Taormina Vuegenerale.jpg|center|128px]]
| [[Сицилия]]
| 
| ''[[:d:Q199952|Taormina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q642924|Isola Bella]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 29
| 
| ''[[:d:Q65028876|Archipelago of La Maddalena and Islands of Bocche di Bonifacio]]''
| [[Файл:Bonifacio to Seaside.jpg|center|128px]]
| [[Корсика]]&lt;br/&gt;[[Сардиния|Сарденья]]
| 
| ''[[:d:Q3457411|Strait of Bonifacio natural reserve]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q575828|Maddalena archipelago]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 30
| 
| ''[[:d:Q65028890|Mothia Island and Lilibeo: The Phoenician-Punic Civilization in Italy]]''
| [[Файл:Mozia lato nord-mod.jpg|center|128px]]
| [[Сицилия]]
| 
| ''[[:d:Q962184|Mozia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2260811|Lilibaeum]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
| 
| ''[[:d:Q65028897|Bradyseism in the Flegrea Area]]''
| [[Файл:Campi Flegrei.JPG|center|128px]]
| [[Кампания]]
| 
| ''[[:d:Q3364769|Parco sommerso di Gaiola]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895759|parco sommerso di Baia]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 32
| 
| ''[[:d:Q65028910|Cascata delle Marmore and Valnerina: Monastic sites and ancient hydrogeological reclamation works]]''
| [[Файл:Cascata delle Marmore 3.JPG|center|128px]]
| [[Умбрия]]
| 
| ''[[:d:Q38580|Cascata delle Marmore]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q376954|Valnerina]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 33
| 
| ''[[:d:Q65028937|The Marble Basin of Carrara]]''
| [[Файл:Carrara - Cave di marmo.JPG|center|128px]]
| [[Тоскана]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 34
| 
| ''[[:d:Q65028953|The Transhumance: The Royal Shepherd's Track]]''
| [[Файл:Blockhaus Parco nazionale della Majella 2010-by-RaBoe-47.jpg|center|128px]]
| [[Абруццо]]&lt;br/&gt;[[Молизе]]&lt;br/&gt;[[Кампания]]&lt;br/&gt;[[Апулия|Пулия]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 35
| 
| ''[[:d:Q65028976|The Aniene valley and Villa Gregoriana in Tivoli]]''
| [[Файл:TivoliVillaGregoriana-Cittadella.JPG|center|128px]]
| [[Лацио|Лацио (төбәк)]]
| 
| ''[[:d:Q546600|Aniene]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q625312|Villa Gregoriana]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 36
| 
| ''[[:d:Q65028989|The Murge of Altamura]]''
| 
| [[Апулия|Пулия]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 37
| 
| ''[[:d:Q65029007|The Porticoes of Bologna]]''
| [[Файл:Bologna-portici02.jpg|center|128px]]
| [[Эмилия-Романья]]
| 
| 
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 38
| 
| ''[[:d:Q65029017|Karstic caves in prehistoric Apulia]]''
| 
| [[Апулия|Пулия]]
| 
| ''[[:d:Q3777009|Grotta Romanelli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65029027|Grotta delle Veneri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3777018|Deer Cave]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 39
| 
| ''[[:d:Q65029041|The Lower Palaeolithic Palaeosurfaces at Isernia-La Pineta and Notarchirico]]''
| [[Файл:Venosa Notarchirico2.jpg|center|128px]]
| [[Молизе]]
| 
| ''[[:d:Q1673859|Isernia la Pineta]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621976|Notarchirico archaeological area]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 40
| 
| ''[[:d:Q65029145|Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene]]''
| [[Файл:Hillside View of Valdobbiadene.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16292|Province of Treviso]]''
| [[:commons:Category:Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene|Le Colline del Prosecco di Conegliano e Valdobbiadene]]
| 
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
| 
| ''[[:d:Q65029250|Padova Urbs Picta. Giotto, the Scrovegni Chapel and the 14th century painting cycles]]''
| 
| [[Венеция (төбәк)|Венето]]
| 
| ''[[:d:Q963954|Scrovegni Chapel]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q810139|Basilica of Saint Anthony of Padua]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2517428|Palazzo della Ragione]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3867519|Civic Museums of Padua]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65029427|Cappella della Reggia Carrarese]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1410739|St. George's Oratory]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3585946|Church of the Eremitani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3636809|Padua Baptistery]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3884705|oratorio di San Michele]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 42
| 
| ''[[:d:Q65029571|The cultural landscape of the Benedictine settlements in medieval Italy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q19622375|Monastery of Saint Benedict]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19843960|Monastery of Saint Scholastica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q334051|Abbey of Monte Cassino]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2425141|San Vincenzo al Volturno abbey]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q65029706|San Vincenzo al Volturno Old Abbey]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2820562|Abbey of San Pietro al Monte]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19881|Sacra di San Michele]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3672204|San Vittore alle Chiuse]]''&lt;br/&gt;[[Сант'Анҗело ин Формиз (Казерта)|Сант'Анҗело ин Формиз]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2634480|Farfa Abbey]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 43
| 
| ''[[:d:Q65030045|Evaporite karst and caves of Emilia Romagna Region]]''
| 
| [[Тоскана]]&lt;br/&gt;[[Эмилия-Романья]]
| 
| ''[[:d:Q1761032|Appennino Tosco-Emiliano National Park]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895731|parco regionale dei Gessi Bolognesi e Calanchi dell'Abbadessa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3895428|parco regionale della Vena del Gesso Romagnola]]''
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 44
| 
| ''[[:d:Q65030236|Via Francigena in Italy]]''
| 
| [[Эмилия-Романья]]&lt;br/&gt;[[Лацио|Лацио (төбәк)]]&lt;br/&gt;[[Лигурия]]&lt;br/&gt;[[Ломбардия]]&lt;br/&gt;[[Пьемонт]]&lt;br/&gt;[[Тоскана]]&lt;br/&gt;[[Валле д'Аоста]]
| 
| ''[[:d:Q623424|Great St Bernard Pass]]''&lt;br/&gt;[[Аоста]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5990|Vercelli]]''&lt;br/&gt;[[Сантия]]&lt;br/&gt;[[Суза]]&lt;br/&gt;[[Павия]]&lt;br/&gt;[[Фиденца]]&lt;br/&gt;[[Сарцана]]&lt;br/&gt;[[Сиена]]&lt;br/&gt;[[Сутри]]&lt;br/&gt;[[Витербо]]&lt;br/&gt;[[Рим]]
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 45
| 
| ''[[:d:Q127415131|Evidence of Italo-Greek Culture between the Early and Late Middle Ages]]''
| 
| 
| 
| [[Джераче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q65028807|baptistery of Santa Severina]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16584852|San Marco's oratory]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q747888|Cattolica di Stilo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3860578|San Giovanni Theristis]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 46
| 
| ''[[:d:Q127466372|Historical theatres of the Marche Region]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3982218|Teatro comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499009|Teatro del Trionfo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16612552|Teatro della Fortuna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46497782|Teatro Battelli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3981909|Teatro Apollo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498762|Teatro Angel dal Foco]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3516769|Teatro Rossini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46497967|Auditorium C. Pedrotti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499029|Teatro della Concordia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28001195|Teatro Mario Tiberini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499050|Teatro della Rocca]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28001196|Teatro Bramante]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982138|Raffaello Sanzio Theatre]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3516783|Teatro delle Muse]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982063|Teatro Misa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982222|Teatro comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3981926|Teatro Carlo Goldoni]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982001|Teatro Gentile da Fabriano]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q592228|Teatro Pergolesi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982226|Teatro comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982205|Teatro Vittorio Alfieri]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498006|Teatro Beniamino Gigli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982240|Teatro condominiale La Fortuna]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982354|Teatro la Nuova Fenice]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982026|Teatro La Vittoria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982105|Theatre Paolo Ferrari]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3981951|Teatro Cortesi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499154|Teatro Giovanni Mestica]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982219|Teatro comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28001171|Teatro Filippo Marchetti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q111916474|Teatro comunale, Castelraimondo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498768|Teatro Annibal Caro]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q111916406|Teatro G.B. Velluti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46087948|Teatro Lauro Rossi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499161|Teatro Giuseppe Piermarini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498786|Teatro Apollo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982025|Teatro La Rondinella]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499796|Teatro Nicola degli Angeli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3981984|Teatro Comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499685|Teatro Giuseppe Verdi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q111916433|Teatro Bruno Mugellini]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982007|Teatro Giuseppe Persiani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28001169|Teatro comunale Feronia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499224|Teatro Nicola Antonio Angeletti]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499140|Teatro Giacomo Leopardi]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499064|Teatro della Vittoria]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982072|Teatro Nicola Vaccaj]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498904|Teatro Comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499181|Teatro La Fenice]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q111916470|Teatro comunale, Campofilone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982289|Teatro dell'Aquila]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498228|Teatro Ermete Novelli]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46503230|Teatro Alaleona]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982199|Teatro Vincenzo Pagani]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46499091|Teatro dell’Iride]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982227|Teatro comunale]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q46498174|Teatro del Leone]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982262|Teatro dei Filarmonici]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982187|Teatro Ventidio Basso]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982140|Teatro Serpente Aureo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3982037|Teatro Luigi Mercantini]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|}
{{Wikidata list end}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Портал|География|Мәдәният|Тарих}}
* [[ЮНЕСКО Бөтендөнья мәдәни мирас объектлары исемлекләре]]

[[Төркем:Илләр буенча Бөтендөнья мирасы]][[Төркем:Италия мәдәнияте]][[Төркем:Италия истәлекле урыннары]]</text>
      <sha1>j64yjubcavngwkuzwzwwmn4soy7o5fj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Монголиядәге Бөтендөнья матди мәдәни мирас объектлары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>864682</id>
    <revision>
      <id>5969272</id>
      <parentid>5956861</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T22:01:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9742" sha1="fkzabshm69cerxkng0czokfht950gm4" xml:space="preserve">{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
 
Бу исемлектә '''{{MNG}} территориясендәге''' [[File:World_Heritage_Logo_global.svg|20px]] '''[[Бөтендөнья мирасы|Бөтендөнья мәдәни мирас]]ның ''[[матди мирас|матди объектлары]]''''' күрсәтелә. 

== Сайлау ==
Керүче объектлар {{UNESCO}}ның ({{lang-en|UNESCO / United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization}}, {{lang-ru|ЮНЕСКО / Организация Объединённых Наций по вопросам образования, науки и культуры}}) халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|Бөтөндөнья мирас комитеты||ru|Комитет всемирного наследия}} утырышларында хупланган.

Халыкара исемлеккә рәсми кабул итү адымына кадәр, намзәт объектлар җирле дәүләтнең ЮНЕСКО эшләре комиссиясе тәкъдиме буенча ЮНЕСКОның махсуслаштырылган халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICOMOS||ru|Международный совет по сохранению памятников и достопримечательных мест}}, {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICCROM||ru|Международный исследовательский центр по сохранению и реставрации культурных ценностей}} һәм {{тәрҗемә ителмәгән 5|IUCN||ru|Международный союз охраны природы}} эксперт оешмалары хезмәткәрләре тарафыннан тирән өйрәнелә, боларның бәяләмәләр һәм киңәшләр белән баетылган досьесы һәр әгъза-ил делегациясенә тапшырыла. 
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле зат-шәхес-феномен турында белем блокларны тутыру һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}

== Рәсми исемлектә ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q711. ?item wdt:P1435 wd:Q9259 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| 
| ''[[:d:Q1010335|Борхан-Халдун]]''
| [[Файл:Burkhan Khaldun mount2.jpg|center|128px]]
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| 
| ''[[:d:Q1453235|Орхон елгасы үзәне мәдәни ландшафты]]''
| [[Файл:Orchon-mongolei.JPG|center|128px]]
| 
| [[:commons:Category:Orkhon Valley Cultural Landscape|Orkhon Valley Cultural Landscape]]
| ''[[:d:Q1058965|Erdene Zuu Monastery]]''&lt;br/&gt;[[Orxon yazmaları]]
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
| 
| ''[[:d:Q4361429|Монгол Алтайның петроглифлары]]''
| [[Файл:Petroglyphic Complexes of the Altai, Mongolia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q191792|Bayan-Ölgii Province]]''
| [[:commons:Category:Petroglyphic Complexes of the Mongolian Altai|Petroglyphic Complexes of the Mongolian Altai]]
| ''[[:d:Q7849290|Цаган-Сала петроглифлары]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q66133294|Upper Tsagaan Gol]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q66133295|Aral Tolgoi]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| 
| ''[[:d:Q64787456|Даурия ландшафтлары]]''
| [[Файл:Daurian reservate.jpg|center|128px]]
| 
| 
| ''[[:d:Q64787482|Forest steppe part of Daursky SNBR]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64787575|Daursky SNBR and Valley of Dzeren Nature Refuge]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64787655|Mongol Daguur SPNA]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64787667|Chuh-Nuur Lake cluster]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64787679|Ugtam Nature refuge]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
| 
| ''[[:d:Q64797735|Убс Нуур бассейны]]''
| [[Файл:Uvs-nuur.jpg|center|128px]]
| 
| 
| ''[[:d:Q2994323|Mongun-Taiga]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q739065|Убсунур казанлыгы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798090|Oroku-Shinaa]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798093|Aryskannyg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798096|Jamaalyg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798098|Tsugeer els]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798100|Ular]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798103|Tsagan shuvuut]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q64798105|Turgen]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q81150|Убсу-Нур күле]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27702994|Altan Els]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2368048|Tes]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 6
| 
| ''[[:d:Q66133349|Болан таш һәйкәлләре, Бронза гасыр мәдәният мирасы]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q136659732|Uushigiin Ovor]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 7
| 
| ''[[:d:Q136659732|Uushigiin Ovor]]''
| 
| 
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Намзәтләр ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q711. ?item wdt:P1435 wd:Q1459900 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! рәсем
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| data-sort-value=&quot;1654&quot; | 1654
| ''[[:d:Q15196259|Балданбэрээвэн-хийд кәшишханәсе]]''
| [[Файл:Mongolia 104.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q8078978|Ömnödelger]]''
| [[:commons:Category:Baldan Bereeven Monastery|Baldan Bereeven Monastery]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| data-sort-value=&quot;1736&quot; | 1736
| ''[[:d:Q2593920|Амарбаясгалант кәшишханәсе]]''
| [[Файл:Amarbayasgalant Monastery.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q234680|Selenge Province]]''
| [[:commons:Category:Amarbayasgalant Monastery|Amarbayasgalant Monastery]]
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
| 
| ''[[:d:Q66133343|Монголиядәге Бөек Гоби чүле ландшафтлары]]''
| [[Файл:Gobi - Flickr - edans.jpg|center|128px]]
| 
| 
| ''[[:d:Q18125278|Great Gobi A Strictly Protected Area]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1549166|Great Gobi B Strictly Protected Area]]''
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| 
| ''[[:d:Q66133344|Монголиянең Гоби чүлендәге Акбур чоры динозаврлары калдыклары]]''
| [[Файл:Bayan Shireh Formation Fauna.png|center|128px]]
| 
| 
| ''[[:d:Q2416886|Bayan Shireh Formation]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
| 
| ''[[:d:Q66133345|Көнчыгыш Монголия далалары]]''
| 
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 6
| 
| ''[[:d:Q66133346|Биндер тавы]]''
| 
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 7
| 
| ''[[:d:Q66133347|Хунну җитәкчеләренең күмелү урыннары]]''
| 
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 8
| 
| ''[[:d:Q66133348|Худуу Арал]]''
| 
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 9
| 
| ''[[:d:Q66133350|Монголиядәге Гоби чүле петроглифлары]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q65407511|Petroglyphic complex of Del Uul mountain]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 10
| 
| ''[[:d:Q66133352|Монгол Алтайның таулыклары]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q932232|Altai Tavan Bogd National Park]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038977|(iii)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038978|(iv)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 11
| 
| ''[[:d:Q66133353|Монголиянең изге таулары]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1572208|Otgontenger]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q25631582|Eej Khairkhan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q66133339|Khan Bayanzurkh]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q654413|Bogd Khan Mountain]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5222677|Dari Ovoo]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7649884|Sutai Mountain]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|}
{{Wikidata list end}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}

== Моны да карагыз ==
{{Портал|География|Мәдәният|Тарих}}
* [[ЮНЕСКО Бөтендөнья мәдәни мирас объектлары исемлекләре]]

[[Төркем:Илләр буенча Бөтендөнья мирасы]][[Төркем:Монголия мәдәнияте]][[Төркем:Монголия истәлекле урыннары]]</text>
      <sha1>fkzabshm69cerxkng0czokfht950gm4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Руслан Саберов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>864751</id>
    <revision>
      <id>5969293</id>
      <parentid>5967833</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T04:12:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vladislav Khebnikov</username>
        <id>49326</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/Sisqwy|Sisqwy]] ([[User talk:Sisqwy|talk]]) to last revision by Lesless (TwinkleGlobal)</comment>
      <origin>5969293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10762" sha1="nuapbtai1k8m9hy7oi523i983n6179w" xml:space="preserve">{{delete|1=spam and mass violations from a user bypassing the global block (Saberov Саберов)}}{{Музыкант|Фото=|Чын исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Тулы исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Туу көне=17.01.1988|Кайдан=Россия|Туу урыны=Москва|Һөнәр=Россия рок-музыканты, инструменталист, җырлар авторы, барабанчы|Кораллар=гитара, бас-гитара, электрогитара, ударныйлар|Жанрлар=[[Punk rock]], [[pop punk]], [[alternative rock]], [[pop rock]], [[power pop]], [[garage rock]]|Коллективлар=Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov Төркеме, C8|Сайт=https://saberovruslan.band.link/saberovruslan|Еллар=2002-хәзерге вакыт|Псевдоним=Ruslan Saberov|Лейбл=Союз Мьюзик}}

'''Саберов Руслан Юрьевич''', Руслан Юрий улы Саберов ({{lang-ru|Руслан Юрьевич Саберов}}, ''[[17 гыйнвар|17.01]].[[1988 ел|1988]], [[Мәскәү]], {{RSFSR}}, {{ССРБ байрагы}}'') — Россия [[рок-музыка]]нты,&lt;ref name=&quot;last.fm&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.last.fm/ru/music/Ruslan+Saberov|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Last.fm||ru|Last.fm}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; инструменталист,&lt;ref name=&quot;myseldon.com&quot;&gt;{{cite web|url=https://myseldon.com/ru/news/index/290607352|title = 
Саберов Руслан, так почему он крутой барабанщик?|publisher=myseldon.com|author=Всем.ру|date=[[2023 ел]]ның [[8 август]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; [[җыр]]лар авторы, композитор һәм актёр.&lt;ref name=&quot;Film.ru&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.film.ru/person/ruslan-saberov|title = Руслан Саберов|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Film.ru||ru|Film.ru}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

2023 елда Россиянең &quot;теләмәгән музыкантлары&quot; исемлегенә кергән.&lt;ref name=&quot;запрещённые2023&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/s/1546846-muzyka/627148-zapreshchennye-gruppy-i-muzykanty-rossii-v-2023-godu|title = Запрещенные группы и музыканты России в 2023 году|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=|date=[[2023 ел]]ның [[7 март]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;запрещённые2024&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person|title=Запрещенные артисты в России в 2024 (199+ лиц): список иноагентов и невъездных персон|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=Лина Мур|date=[[2024 ел]]ның [[21 декабрь]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]|archivedate=2026-02-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260203173124/https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person}}&lt;/ref&gt;

== Биографиясе ==
Саберов Руслан&lt;ref&gt;https://www.discogs.com/ru/artist/13203813-Ruslan-Saberov&lt;/ref&gt; 17 гыйнварда Мәскәүдә туган. Балачактан ук музыка белән мавыга. Музыка мәктәбендә гитара классында укый, ләкин һәрвакыт барабанчы булып күрә. Параллель рәвештә Мәскәүдә Красный Химик рок-лицеенда барабанда уйнарга өйрәнә. 2011 елда {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Дәүләт идарә университеты|Дәүләт идарә университетын|ru|Государственный университет управления}} тәмамлый. Гранж һәм реггидан алып поп-музыкага кадәр төрле музыкаль стильләрдә үзен сынап карый.

== Музыкаль иҗаты ==
Мәскәүле С8 [[Панк-рок|панк-төркеме]] һәм 
Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov төркеме барабанчысы, шулай ук Ruslan Saberov исеме астында соло иҗаты белән шөгыльләнә&lt;ref name=&quot;sputnikmusic&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.sputnikmusic.com/bands/Ruslan-Saberov/160113/|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Sputnikmusic||ru|Sputnikmusic}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

=== С8 ===
C8 төркеме {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Нашествие||ru|Нашествие}} (1999-2019), Эммаус, Воздух, АиБ Фест, Мотоярославец, KUBANA кебек Россиянең барлык мөһим рок-фестивальләрендә даими катнашучы булып тора. 2016 елда С8 төркеме белән Финляндиянең иң эре Ilosaarirock рок-фестивалендә катнаша. 2020 елның июнендә С8 төркеме белән төркемнең 20 еллыгына багышланган тур кысаларында яңадан Европага килә.

=== Студия альбомнары ===
'''Life and Death&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/artist/7fc25c29-a869-4887-88ad-82fa67fef547&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://se7en.ws/zakonchena-rabota-nad-novym-albomom-gruppy-v-sostave-v-kotorom-uchastvoval-ruslan-saberov/&lt;/ref&gt;''' сольный альбом Ruslan Saberov — панк-рок проекта, образованного в 2020&lt;ref&gt;https://www.spirit-of-rock.com/ru/band/Saberov_Ruslan&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://band.link/labelsaberov&lt;/ref&gt; году.
* «Fucked up and Permanent» Инструментальный альбом&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/JL2cZ1E&lt;/ref&gt; (2024)
* «Life and Death&lt;ref&gt;{{Citation |title=архив күчермәсе |url=https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |access-date=2025-09-08 |archive-date=2024-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714032431/https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; Ruslan Saberov» (2023)
* «Fucking Punk Rock, Yes It's Pop» (Single 2024&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=cEedorAUVpo&amp;list=OLAK5uy_luncZXsM-kKtT2vmlh7V0YBX-AaTEB_wU&lt;/ref&gt;)
* «Достало, не хочу!!!»&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/nxnP2ow&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=r_pwlIhqccc&lt;/ref&gt; (2023) [[Ска-панк|Ска-]][[Панк-рок|Панк]]
* «Skacore» (2024)&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/SzjxMs9&lt;/ref&gt;
* «Louder and Angrier» (2024)&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=QqcHyWLJlSE&amp;list=OLAK5uy_m37phG7TmQLd7Iq3h7mH-LgBSMkcP6OKg&lt;/ref&gt;
* «Happy Idiot» EP (2024)&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/release/43ce16b8-c9dd-4783-aa42-cec98a325078&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://rocknroll.su/release/louder-and-angrier&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://solncesvet.ru/opublikovannyie-materialyi/saberov-ruslan-yurevich-vypustil-novyy-a.20252331592/?ysclid=mfbdb718fz938389748&lt;/ref&gt;
* «Scary Story» (2024) Совместный альбом с Анастасией Кобеш&lt;ref&gt;https://dtf.ru/music/3159958-anastasiya-kobesh-i-ruslan-saberov-vypustili-sovmestnyi-albom-pod-nazvaniem-scary-story{{Deadlink|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://genius.com/artists/Anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://wsem.ru/publications/anastasiya_kobesh_i_ruslan_saberov_vypustili_sovmestnyy_albom_pod_nazvaniem_scary_story_27938/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.songkick.com/artists/10359143-anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

=== Видеоклиплар ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
| rowspan=&quot;1&quot; |2023
|{{YouTube|F1hLFgr3fIA|«Enemy»|logo=1}}
|
|}

=== Фильмнар өчен музыка ===
Руслан Саберов «Номер Один» (2020), «Притворись моими партнерами» (2025) һәм «Технарь» фильмнары буенча танылган актер һәм композитор.(2022)&lt;ref&gt;https://m.imdb.com/name/nm8990362/?ref_=nmbio_ov_bk&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

{{Навигационная таблица
| имя = Ruslan Saberov
| заголовок = '''[[Ruslan Saberov]]'''
| стиль_основного_заголовка = 
| стиль_заголовков = 
| стиль_списков = 
| вверху = '''Руслан Саберов • Артур Гальченко • Анатолий Беспалов • Павел Иванов'''
| заголовок3 = Ruslan Saberov
| список3 = (альбом) [[Life and Death]]
| заголовок4 = Лейблы
| список4 = [[Союз Мьюзик]] (с 2020 года)
| заголовок5 = Сайд-проекты и Группы
| список5 = [[Ruslan Saberov]] • [[C8]] • [[Порнофильмы (группа)]]
| внизу = '''https://saberovruslan.band.link/'''
| стиль_нечетных = background:#f0f0f0;
}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://rocknroll.su/artist/ruslan-saberov Rocknroll.su/]
* [https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/ myshows.me]
* [https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov tvmaze.com]
* [https://rock-n-roll.fandom.com/ru/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D1%83%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%BD_%D0%AE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Fandom]
* [https://www.spirit-of-rock.com/pl/place/Saberov%20Ruslan/1196 Spirit-of-rock.com/]
* [https://www.realrocks.ru/saberov/ Realrocks.ru]
* [https://musicbrainz.org/release/9552956e-b55a-4e2c-9b08-29f4d5bd5b5c Musicbrainz.org]
* [https://g.co/kgs/Nvabht Блок знаний]
* [https://genius.com/artists/Ruslan-saberov Саберов Руслан Genius сайтында (җыр текстлары)]

== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәскәү|Музыка|Шәхесләр}}

[[Төркем:Әлифба буенча музыкантлар]]
[[Төркем:Россия музыкантлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә туганнар]]
[[Төркем:Дәүләт идарә университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:XXI гасыр барабанчылары]]</text>
      <sha1>nuapbtai1k8m9hy7oi523i983n6179w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969305</id>
      <parentid>5969293</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T07:23:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Frhdkazan</username>
        <id>3171</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>&quot;[[Руслан Саберов]]&quot; битен яклады: төзәтмәләр сугышы: мәкалә эчтәлеге җирле тәртип-кагыйдәләргә туры килә, тышкыларның җирле җәмгыять белән килештермичә бетерү тырышлыгы кабул ителмәслек ([Үзгәртү=Идарәчеләргә генә рөхсәт ителә] (Вакыт чикләнмәгән) [Күчерү=Идарәчеләргә генә рөхсәт ителә] (Вакыт чикләнмәгән))</comment>
      <origin>5969293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10762" sha1="nuapbtai1k8m9hy7oi523i983n6179w" xml:space="preserve">{{delete|1=spam and mass violations from a user bypassing the global block (Saberov Саберов)}}{{Музыкант|Фото=|Чын исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Тулы исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Туу көне=17.01.1988|Кайдан=Россия|Туу урыны=Москва|Һөнәр=Россия рок-музыканты, инструменталист, җырлар авторы, барабанчы|Кораллар=гитара, бас-гитара, электрогитара, ударныйлар|Жанрлар=[[Punk rock]], [[pop punk]], [[alternative rock]], [[pop rock]], [[power pop]], [[garage rock]]|Коллективлар=Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov Төркеме, C8|Сайт=https://saberovruslan.band.link/saberovruslan|Еллар=2002-хәзерге вакыт|Псевдоним=Ruslan Saberov|Лейбл=Союз Мьюзик}}

'''Саберов Руслан Юрьевич''', Руслан Юрий улы Саберов ({{lang-ru|Руслан Юрьевич Саберов}}, ''[[17 гыйнвар|17.01]].[[1988 ел|1988]], [[Мәскәү]], {{RSFSR}}, {{ССРБ байрагы}}'') — Россия [[рок-музыка]]нты,&lt;ref name=&quot;last.fm&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.last.fm/ru/music/Ruslan+Saberov|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Last.fm||ru|Last.fm}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; инструменталист,&lt;ref name=&quot;myseldon.com&quot;&gt;{{cite web|url=https://myseldon.com/ru/news/index/290607352|title = 
Саберов Руслан, так почему он крутой барабанщик?|publisher=myseldon.com|author=Всем.ру|date=[[2023 ел]]ның [[8 август]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; [[җыр]]лар авторы, композитор һәм актёр.&lt;ref name=&quot;Film.ru&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.film.ru/person/ruslan-saberov|title = Руслан Саберов|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Film.ru||ru|Film.ru}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

2023 елда Россиянең &quot;теләмәгән музыкантлары&quot; исемлегенә кергән.&lt;ref name=&quot;запрещённые2023&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/s/1546846-muzyka/627148-zapreshchennye-gruppy-i-muzykanty-rossii-v-2023-godu|title = Запрещенные группы и музыканты России в 2023 году|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=|date=[[2023 ел]]ның [[7 март]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;запрещённые2024&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person|title=Запрещенные артисты в России в 2024 (199+ лиц): список иноагентов и невъездных персон|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=Лина Мур|date=[[2024 ел]]ның [[21 декабрь]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]|archivedate=2026-02-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260203173124/https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person}}&lt;/ref&gt;

== Биографиясе ==
Саберов Руслан&lt;ref&gt;https://www.discogs.com/ru/artist/13203813-Ruslan-Saberov&lt;/ref&gt; 17 гыйнварда Мәскәүдә туган. Балачактан ук музыка белән мавыга. Музыка мәктәбендә гитара классында укый, ләкин һәрвакыт барабанчы булып күрә. Параллель рәвештә Мәскәүдә Красный Химик рок-лицеенда барабанда уйнарга өйрәнә. 2011 елда {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Дәүләт идарә университеты|Дәүләт идарә университетын|ru|Государственный университет управления}} тәмамлый. Гранж һәм реггидан алып поп-музыкага кадәр төрле музыкаль стильләрдә үзен сынап карый.

== Музыкаль иҗаты ==
Мәскәүле С8 [[Панк-рок|панк-төркеме]] һәм 
Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov төркеме барабанчысы, шулай ук Ruslan Saberov исеме астында соло иҗаты белән шөгыльләнә&lt;ref name=&quot;sputnikmusic&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.sputnikmusic.com/bands/Ruslan-Saberov/160113/|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Sputnikmusic||ru|Sputnikmusic}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

=== С8 ===
C8 төркеме {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Нашествие||ru|Нашествие}} (1999-2019), Эммаус, Воздух, АиБ Фест, Мотоярославец, KUBANA кебек Россиянең барлык мөһим рок-фестивальләрендә даими катнашучы булып тора. 2016 елда С8 төркеме белән Финляндиянең иң эре Ilosaarirock рок-фестивалендә катнаша. 2020 елның июнендә С8 төркеме белән төркемнең 20 еллыгына багышланган тур кысаларында яңадан Европага килә.

=== Студия альбомнары ===
'''Life and Death&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/artist/7fc25c29-a869-4887-88ad-82fa67fef547&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://se7en.ws/zakonchena-rabota-nad-novym-albomom-gruppy-v-sostave-v-kotorom-uchastvoval-ruslan-saberov/&lt;/ref&gt;''' сольный альбом Ruslan Saberov — панк-рок проекта, образованного в 2020&lt;ref&gt;https://www.spirit-of-rock.com/ru/band/Saberov_Ruslan&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://band.link/labelsaberov&lt;/ref&gt; году.
* «Fucked up and Permanent» Инструментальный альбом&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/JL2cZ1E&lt;/ref&gt; (2024)
* «Life and Death&lt;ref&gt;{{Citation |title=архив күчермәсе |url=https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |access-date=2025-09-08 |archive-date=2024-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714032431/https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; Ruslan Saberov» (2023)
* «Fucking Punk Rock, Yes It's Pop» (Single 2024&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=cEedorAUVpo&amp;list=OLAK5uy_luncZXsM-kKtT2vmlh7V0YBX-AaTEB_wU&lt;/ref&gt;)
* «Достало, не хочу!!!»&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/nxnP2ow&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=r_pwlIhqccc&lt;/ref&gt; (2023) [[Ска-панк|Ска-]][[Панк-рок|Панк]]
* «Skacore» (2024)&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/SzjxMs9&lt;/ref&gt;
* «Louder and Angrier» (2024)&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=QqcHyWLJlSE&amp;list=OLAK5uy_m37phG7TmQLd7Iq3h7mH-LgBSMkcP6OKg&lt;/ref&gt;
* «Happy Idiot» EP (2024)&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/release/43ce16b8-c9dd-4783-aa42-cec98a325078&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://rocknroll.su/release/louder-and-angrier&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://solncesvet.ru/opublikovannyie-materialyi/saberov-ruslan-yurevich-vypustil-novyy-a.20252331592/?ysclid=mfbdb718fz938389748&lt;/ref&gt;
* «Scary Story» (2024) Совместный альбом с Анастасией Кобеш&lt;ref&gt;https://dtf.ru/music/3159958-anastasiya-kobesh-i-ruslan-saberov-vypustili-sovmestnyi-albom-pod-nazvaniem-scary-story{{Deadlink|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://genius.com/artists/Anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://wsem.ru/publications/anastasiya_kobesh_i_ruslan_saberov_vypustili_sovmestnyy_albom_pod_nazvaniem_scary_story_27938/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.songkick.com/artists/10359143-anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

=== Видеоклиплар ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
| rowspan=&quot;1&quot; |2023
|{{YouTube|F1hLFgr3fIA|«Enemy»|logo=1}}
|
|}

=== Фильмнар өчен музыка ===
Руслан Саберов «Номер Один» (2020), «Притворись моими партнерами» (2025) һәм «Технарь» фильмнары буенча танылган актер һәм композитор.(2022)&lt;ref&gt;https://m.imdb.com/name/nm8990362/?ref_=nmbio_ov_bk&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

{{Навигационная таблица
| имя = Ruslan Saberov
| заголовок = '''[[Ruslan Saberov]]'''
| стиль_основного_заголовка = 
| стиль_заголовков = 
| стиль_списков = 
| вверху = '''Руслан Саберов • Артур Гальченко • Анатолий Беспалов • Павел Иванов'''
| заголовок3 = Ruslan Saberov
| список3 = (альбом) [[Life and Death]]
| заголовок4 = Лейблы
| список4 = [[Союз Мьюзик]] (с 2020 года)
| заголовок5 = Сайд-проекты и Группы
| список5 = [[Ruslan Saberov]] • [[C8]] • [[Порнофильмы (группа)]]
| внизу = '''https://saberovruslan.band.link/'''
| стиль_нечетных = background:#f0f0f0;
}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://rocknroll.su/artist/ruslan-saberov Rocknroll.su/]
* [https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/ myshows.me]
* [https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov tvmaze.com]
* [https://rock-n-roll.fandom.com/ru/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D1%83%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%BD_%D0%AE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Fandom]
* [https://www.spirit-of-rock.com/pl/place/Saberov%20Ruslan/1196 Spirit-of-rock.com/]
* [https://www.realrocks.ru/saberov/ Realrocks.ru]
* [https://musicbrainz.org/release/9552956e-b55a-4e2c-9b08-29f4d5bd5b5c Musicbrainz.org]
* [https://g.co/kgs/Nvabht Блок знаний]
* [https://genius.com/artists/Ruslan-saberov Саберов Руслан Genius сайтында (җыр текстлары)]

== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәскәү|Музыка|Шәхесләр}}

[[Төркем:Әлифба буенча музыкантлар]]
[[Төркем:Россия музыкантлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә туганнар]]
[[Төркем:Дәүләт идарә университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:XXI гасыр барабанчылары]]</text>
      <sha1>nuapbtai1k8m9hy7oi523i983n6179w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969306</id>
      <parentid>5969305</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T07:26:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Frhdkazan</username>
        <id>3171</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/Vladislav Khebnikov|Vladislav Khebnikov]] ([[User talk:Vladislav Khebnikov|бәхәс]]) кулланучысының [[Special:Diff/5969293|5969293]] төзәтмәсе кире кагылды - content is accepted by local community as valid, external deletionism efforts unwelcome</comment>
      <origin>5969306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10661" sha1="1y28k062wluwsn8xqly8x8kng8d79ed" xml:space="preserve">{{Музыкант|Фото=|Чын исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Тулы исеме= Руслан Юрий улы Саберов|Туу көне=17.01.1988|Кайдан=Россия|Туу урыны=Москва|Һөнәр=Россия рок-музыканты, инструменталист, җырлар авторы, барабанчы|Кораллар=гитара, бас-гитара, электрогитара, ударныйлар|Жанрлар=[[Punk rock]], [[pop punk]], [[alternative rock]], [[pop rock]], [[power pop]], [[garage rock]]|Коллективлар=Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov Төркеме, C8|Сайт=https://saberovruslan.band.link/saberovruslan|Еллар=2002-хәзерге вакыт|Псевдоним=Ruslan Saberov|Лейбл=Союз Мьюзик}}

'''Саберов Руслан Юрьевич''', Руслан Юрий улы Саберов ({{lang-ru|Руслан Юрьевич Саберов}}, ''[[17 гыйнвар|17.01]].[[1988 ел|1988]], [[Мәскәү]], {{RSFSR}}, {{ССРБ байрагы}}'') — Россия [[рок-музыка]]нты,&lt;ref name=&quot;last.fm&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.last.fm/ru/music/Ruslan+Saberov|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Last.fm||ru|Last.fm}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; инструменталист,&lt;ref name=&quot;myseldon.com&quot;&gt;{{cite web|url=https://myseldon.com/ru/news/index/290607352|title = 
Саберов Руслан, так почему он крутой барабанщик?|publisher=myseldon.com|author=Всем.ру|date=[[2023 ел]]ның [[8 август]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt; [[җыр]]лар авторы, композитор һәм актёр.&lt;ref name=&quot;Film.ru&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.film.ru/person/ruslan-saberov|title = Руслан Саберов|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Film.ru||ru|Film.ru}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

2023 елда Россиянең &quot;теләмәгән музыкантлары&quot; исемлегенә кергән.&lt;ref name=&quot;запрещённые2023&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/s/1546846-muzyka/627148-zapreshchennye-gruppy-i-muzykanty-rossii-v-2023-godu|title = Запрещенные группы и музыканты России в 2023 году|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=|date=[[2023 ел]]ның [[7 март]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;запрещённые2024&quot;&gt;{{cite web|url=https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person|title=Запрещенные артисты в России в 2024 (199+ лиц): список иноагентов и невъездных персон|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|vc.ru||ru|vc.ru}}|author=Лина Мур|date=[[2024 ел]]ның [[21 декабрь]]|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]|archivedate=2026-02-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260203173124/https://vc.ru/tribuna/1721219-zapreshennye-artisty-v-rossii-v-2024-199-lic-spisok-inoagentov-i-nevezdnyh-person}}&lt;/ref&gt;

== Биографиясе ==
Саберов Руслан&lt;ref&gt;https://www.discogs.com/ru/artist/13203813-Ruslan-Saberov&lt;/ref&gt; 17 гыйнварда Мәскәүдә туган. Балачактан ук музыка белән мавыга. Музыка мәктәбендә гитара классында укый, ләкин һәрвакыт барабанчы булып күрә. Параллель рәвештә Мәскәүдә Красный Химик рок-лицеенда барабанда уйнарга өйрәнә. 2011 елда {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Дәүләт идарә университеты|Дәүләт идарә университетын|ru|Государственный университет управления}} тәмамлый. Гранж һәм реггидан алып поп-музыкага кадәр төрле музыкаль стильләрдә үзен сынап карый.

== Музыкаль иҗаты ==
Мәскәүле С8 [[Панк-рок|панк-төркеме]] һәм 
Anastasia Kobesh &amp; Ruslan Saberov төркеме барабанчысы, шулай ук Ruslan Saberov исеме астында соло иҗаты белән шөгыльләнә&lt;ref name=&quot;sputnikmusic&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.sputnikmusic.com/bands/Ruslan-Saberov/160113/|title = Ruslan Saberov|publisher={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Sputnikmusic||ru|Sputnikmusic}}|author=|date=|accessdate=[[2026 ел]]ның [[17 гыйнвар]]}}&lt;/ref&gt;

=== С8 ===
C8 төркеме {{Тәрҗемә ителмәгән 3|Нашествие||ru|Нашествие}} (1999-2019), Эммаус, Воздух, АиБ Фест, Мотоярославец, KUBANA кебек Россиянең барлык мөһим рок-фестивальләрендә даими катнашучы булып тора. 2016 елда С8 төркеме белән Финляндиянең иң эре Ilosaarirock рок-фестивалендә катнаша. 2020 елның июнендә С8 төркеме белән төркемнең 20 еллыгына багышланган тур кысаларында яңадан Европага килә.

=== Студия альбомнары ===
'''Life and Death&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/artist/7fc25c29-a869-4887-88ad-82fa67fef547&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://se7en.ws/zakonchena-rabota-nad-novym-albomom-gruppy-v-sostave-v-kotorom-uchastvoval-ruslan-saberov/&lt;/ref&gt;''' сольный альбом Ruslan Saberov — панк-рок проекта, образованного в 2020&lt;ref&gt;https://www.spirit-of-rock.com/ru/band/Saberov_Ruslan&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://band.link/labelsaberov&lt;/ref&gt; году.
* «Fucked up and Permanent» Инструментальный альбом&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/JL2cZ1E&lt;/ref&gt; (2024)
* «Life and Death&lt;ref&gt;{{Citation |title=архив күчермәсе |url=https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |access-date=2025-09-08 |archive-date=2024-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714032431/https://blubrry.com/3346449/124719649/saberov-ruslan-life-and-death/ |dead-url=yes }}&lt;/ref&gt; Ruslan Saberov» (2023)
* «Fucking Punk Rock, Yes It's Pop» (Single 2024&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=cEedorAUVpo&amp;list=OLAK5uy_luncZXsM-kKtT2vmlh7V0YBX-AaTEB_wU&lt;/ref&gt;)
* «Достало, не хочу!!!»&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/nxnP2ow&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=r_pwlIhqccc&lt;/ref&gt; (2023) [[Ска-панк|Ска-]][[Панк-рок|Панк]]
* «Skacore» (2024)&lt;ref&gt;https://g.co/kgs/SzjxMs9&lt;/ref&gt;
* «Louder and Angrier» (2024)&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=QqcHyWLJlSE&amp;list=OLAK5uy_m37phG7TmQLd7Iq3h7mH-LgBSMkcP6OKg&lt;/ref&gt;
* «Happy Idiot» EP (2024)&lt;ref&gt;https://musicbrainz.org/release/43ce16b8-c9dd-4783-aa42-cec98a325078&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://rocknroll.su/release/louder-and-angrier&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://solncesvet.ru/opublikovannyie-materialyi/saberov-ruslan-yurevich-vypustil-novyy-a.20252331592/?ysclid=mfbdb718fz938389748&lt;/ref&gt;
* «Scary Story» (2024) Совместный альбом с Анастасией Кобеш&lt;ref&gt;https://dtf.ru/music/3159958-anastasiya-kobesh-i-ruslan-saberov-vypustili-sovmestnyi-albom-pod-nazvaniem-scary-story{{Deadlink|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://genius.com/artists/Anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://wsem.ru/publications/anastasiya_kobesh_i_ruslan_saberov_vypustili_sovmestnyy_albom_pod_nazvaniem_scary_story_27938/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.songkick.com/artists/10359143-anastasia-kobesh-and-ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

=== Видеоклиплар ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
| rowspan=&quot;1&quot; |2023
|{{YouTube|F1hLFgr3fIA|«Enemy»|logo=1}}
|
|}

=== Фильмнар өчен музыка ===
Руслан Саберов «Номер Один» (2020), «Притворись моими партнерами» (2025) һәм «Технарь» фильмнары буенча танылган актер һәм композитор.(2022)&lt;ref&gt;https://m.imdb.com/name/nm8990362/?ref_=nmbio_ov_bk&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov&lt;/ref&gt;

{{Навигационная таблица
| имя = Ruslan Saberov
| заголовок = '''[[Ruslan Saberov]]'''
| стиль_основного_заголовка = 
| стиль_заголовков = 
| стиль_списков = 
| вверху = '''Руслан Саберов • Артур Гальченко • Анатолий Беспалов • Павел Иванов'''
| заголовок3 = Ruslan Saberov
| список3 = (альбом) [[Life and Death]]
| заголовок4 = Лейблы
| список4 = [[Союз Мьюзик]] (с 2020 года)
| заголовок5 = Сайд-проекты и Группы
| список5 = [[Ruslan Saberov]] • [[C8]] • [[Порнофильмы (группа)]]
| внизу = '''https://saberovruslan.band.link/'''
| стиль_нечетных = background:#f0f0f0;
}}

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://rocknroll.su/artist/ruslan-saberov Rocknroll.su/]
* [https://myshows.me/people/ruslan-saberov-3005772/ myshows.me]
* [https://www.tvmaze.com/people/194238/ruslan-saberov tvmaze.com]
* [https://rock-n-roll.fandom.com/ru/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%A0%D1%83%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%BD_%D0%AE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Fandom]
* [https://www.spirit-of-rock.com/pl/place/Saberov%20Ruslan/1196 Spirit-of-rock.com/]
* [https://www.realrocks.ru/saberov/ Realrocks.ru]
* [https://musicbrainz.org/release/9552956e-b55a-4e2c-9b08-29f4d5bd5b5c Musicbrainz.org]
* [https://g.co/kgs/Nvabht Блок знаний]
* [https://genius.com/artists/Ruslan-saberov Саберов Руслан Genius сайтында (җыр текстлары)]

== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәскәү|Музыка|Шәхесләр}}

[[Төркем:Әлифба буенча музыкантлар]]
[[Төркем:Россия музыкантлары]]
[[Төркем:Мәскәүдә туганнар]]
[[Төркем:Дәүләт идарә университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:XXI гасыр барабанчылары]]</text>
      <sha1>1y28k062wluwsn8xqly8x8kng8d79ed</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Санкт-Петербург дәүләт университеты укытучылары һәм хезмәткәрләре исемлеге</title>
    <ns>0</ns>
    <id>927515</id>
    <revision>
      <id>5969282</id>
      <parentid>5965180</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T01:37:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ListeriaBot</username>
        <id>24345</id>
      </contributor>
      <comment>Wikidata list updated [V2]</comment>
      <origin>5969282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="595365" sha1="m9pxaby1t987ef1dono2c9my5prunv7" xml:space="preserve">{{Мәгълүмати исемлек}}
{{seealso|ru:К:Преподаватели Санкт-Петербургского государственного университета}}
'''{{Label|Q136702068|lang=tt}}''' ({{lang-ru|{{Label|Q136702068|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q136702068|lang=en}}}}) — төрле елларда [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]нда (1724-бүгенгәчә) эшләгән шәхесләр исемлеге. 

{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасына волонтёрлар керткән мәгълүматка нигезләнә, '''тулы түгел''' һәм хаталы була ала. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру/тулыландыру/төзәтү һәм соңыннан уң яктагы &lt;u&gt;'''яңарт'''&lt;/u&gt;ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
Тамгалары татарчалаштырылмаган чакта, башка телдәгесен бирә. ''Авышлы язу'' әлегә [[Татарча Википедия]]дә үзләре турында мәкалә булмаганнарны билгели.
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q27621. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=
|columns=number:#,label:исем,p108/Q1379834/p580:башлау,p108/Q1379834/p582:тәмамлау,p69,p106,p569,p19,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! исем
! башлау
! тәмамлау
! әлма-матер
! һөнәр төре
! туу датасы
! туу урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| style='text-align:right'| 1
| [[Владимир Ленин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Казан Император университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4419529|Сембер классик гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-04-22
| [[Сембер]]
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-01-21
| ''[[:d:Q3286190|Bolshiye Gorki]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| [[Леонард Эйлер]]
| 
| 
| ''[[:d:Q372608|Базел университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16031530|музыка теоретигы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q978044|executive]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1707&quot; | 1707-04-15
| [[Базел]]
| data-sort-value=&quot;1783&quot; | 1783-09-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 3
| [[Дмитрий Менделеев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1834&quot; | 1834-01-27
| [[Тубыл]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-01-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 4
| ''[[:d:Q32697|Evgeni Gross]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-10-08
| [[Колпино]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-04-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 5
| [[Иван Павлов (1849)|Иван Павлов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q783906|невролог]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-09-26
| [[Рязань]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-02-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 6
| [[Михаил Ломоносов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q2629059|Славән-юнан-латыйн академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q155354|Марбург университеты]]''&lt;br/&gt;[[Петербург фәннәр академиясенең академия университеты|Питырбур ФА академия университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q689854|Фрайберг тау академиясе]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q282718|mosaicist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1028181|рәссам]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q270141|polymath]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20826540|scholar]]''
| data-sort-value=&quot;1711&quot; | 1711-11-08
| ''[[:d:Q122258199|Mishaninskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1765&quot; | 1765-04-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 7
| ''[[:d:Q61471|Samuel Gottlieb Gmelin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16334509|pteridologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18805|табигать фәннәре белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1744&quot; | 1744-07-04
| [[Түбинген]]
| data-sort-value=&quot;1774&quot; | 1774-07-16
| ''[[:d:Q340557|Akhmedkent]]''
|-
| style='text-align:right'| 8
| ''[[:d:Q62887|Franz Joseph Ruprecht]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15924544|lichenologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| data-sort-value=&quot;1814&quot; | 1814-11-01
| [[Фрайбург-им-Брайсгау]]
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 9
| ''[[:d:Q63131|Paul Walden]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q411895|Рига техника университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-07-14
| [[Лифләндия губернасы|Лифляндия губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-22
| [[Гаммертинген]]
|-
| style='text-align:right'| 10
| ''[[:d:Q67961|Ernst Raupach]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[Драматурглар|драматург]]
| data-sort-value=&quot;1784&quot; | 1784-05-21
| [[Струпице (Түбән Силезия воеводалыгы)]]
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-03-18
| [[Берлин]]
|-
| style='text-align:right'| 11
| ''[[:d:Q77238|Bernhard Dorn]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16832248|иранист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1805&quot; | 1805-04-29
| ''[[:d:Q2233946|Scheuerfeld]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-05-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 12
| ''[[:d:Q91339|Ernst von Mohl]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q974144|укытучы]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-07-20&lt;br/&gt;1849-06-20
| [[Нойвайлер]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-01-08
| ''[[:d:Q252119|Schwabing]]''
|-
| style='text-align:right'| 13
| ''[[:d:Q95964|August Nauck]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18916625|иллинис]]''
| data-sort-value=&quot;1822&quot; | 1822-09-18
| [[Ауэрштедт]]
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-08-03
| [[Зеленогорск (Санкт-Петербург)]]
|-
| style='text-align:right'| 14
| ''[[:d:Q95982|Gottfried Heinsius]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;[[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1709&quot; | 1709-04-27
| [[Наумбург (Заале)]]
| data-sort-value=&quot;1769&quot; | 1769-05-21
| [[Лейпциг]]
|-
| style='text-align:right'| 15
| ''[[:d:Q97192|Michael Lilienthal]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q672420|Көнигсберг университеты]]''
| ''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q161944|диякын]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004963|numismatist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q432386|вәгыйз]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q955464|parson]]''
| data-sort-value=&quot;1686&quot; | 1686-09-08
| [[Либштадт]]
| data-sort-value=&quot;1750&quot; | 1750-01-23
| [[Königsberg|Көнигсберг]]
|-
| style='text-align:right'| 16
| ''[[:d:Q106190|Josias Weitbrecht]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q10872101|анатом]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15985128|medical historian]]''
| data-sort-value=&quot;1702&quot; | 1702-11-06
| [[Шорндорф]]
| data-sort-value=&quot;1747&quot; | 1747-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 17
| [[Леонид Канторович]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-01-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 18
| [[Кристофер Писсаридес]]
| 
| 
| [[London School of Economics]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1075104|Эссекс университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3563324|Pancyprian Gymnasium]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-02-20
| [[Никосия]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 19
| ''[[:d:Q113480|Vladimir Bogoraz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4138556|А. П. Чехов исемендәге № 2 нче һимназиясе]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-04-15
| ''[[:d:Q27039|Овруч]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-05-10
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| style='text-align:right'| 20
| [[Владимир Смирнов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2732142|статистик]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-02-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 21
| [[Николай Марр]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q860918|эсперантист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21280575|armenologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864-12-25
| ''[[:d:Q172415|Кутаиси]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-12-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 22
| ''[[:d:Q116789|Boris Parygin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-06-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-04-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 23
| [[Николай Бернулли (1695-1726)]]
| 
| 
| ''[[:d:Q372608|Базел университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1695&quot; | 1695-02-06
| [[Базел]]
| data-sort-value=&quot;1726&quot; | 1726-07-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 24
| ''[[:d:Q131374|Alexander Alekhine]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4200373|Император хокук белеме укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15958307|шаһмат назариячесе]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-10-31
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-03-24
| [[Эшторил]]
|-
| style='text-align:right'| 25
| ''[[:d:Q131674|Anatoly Karpov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q105269|Grandmaster]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2066131|спортчы]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-05-23
| [[Златоуст]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 26
| ''[[:d:Q132524|Ayn Rand]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[Драматурглар|драматург]]&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6625963|язучы-романист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28389|сценарист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11774202|эссеист]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-02-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-03-06
| [[Манхэттэн]]
|-
| style='text-align:right'| 27
| [[Лев Гумилев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-10-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-06-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 28
| ''[[:d:Q154325|Emil Lenz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1804&quot; | 1804-02-12
| [[Тарту]]
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-01-29
| [[Рим]]
|-
| style='text-align:right'| 29
| ''[[:d:Q154707|Vladimir Shevyakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q81475231|Реформатское училище]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q151510|Һайделберг университеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-10-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-18
| [[Иркутск]]
|-
| style='text-align:right'| 30
| ''[[:d:Q164396|Виктор Амбарцумян]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q845924|Пулково обсерваториясе]]''
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-09-05
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-08-12
| ''[[:d:Q2305036|Byurakan]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
| ''[[:d:Q169424|Ruslan Skrynnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-01-08
| ''[[:d:Q172415|Кутаиси]]''
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-06-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 32
| ''[[:d:Q171243|Carl Salemann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-12-28
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-11-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 33
| [[Илья Березин]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1818&quot; | 1818-07-20&lt;br/&gt;1818-07-19
| ''[[:d:Q16014765|Yug]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-03-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 34
| ''[[:d:Q171248|Alexander Samoylovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-12-17
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-02-13
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 35
| ''[[:d:Q171252|Viktor von Rosen]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-02-21&lt;br/&gt;1849-03-05
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-01-10&lt;br/&gt;1908-01-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 36
| ''[[:d:Q171848|Sergey Oldenburg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1227195|political economist]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-09-26
| [[Нерчинск]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 37
| [[Борис Нумеров]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-01-17
| [[Бөек Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| [[Орёл]]
|-
| style='text-align:right'| 38
| ''[[:d:Q205981|Alexander Friedmann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-06-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-09-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 39
| ''[[:d:Q211467|Yury Andreyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-02-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 40
| ''[[:d:Q212889|Viktor Korchnoi]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4479389|Annenschule]]''
| ''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q482980|автор]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-03-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-06-06
| ''[[:d:Q68244|Wohlen]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
| ''[[:d:Q246731|Theodosius Dobzhansky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Kolumbiä universitetı|Колумбия университеты]]
| ''[[:d:Q16063497|эволюционист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18805|табигать фәннәре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q109958058|population geneticist]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-01-25
| ''[[:d:Q997335|Немырив]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-12-18
| ''[[:d:Q985265|San Jacinto]]''
|-
| style='text-align:right'| 42
| [[İldar İbrahimov]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-07-15
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 43
| ''[[:d:Q257879|Lev Artsimovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q55385873|Faculty of Physics and Mathematics of the Belarusian State University]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-02-12
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-03-01
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 44
| ''[[:d:Q282280|Vladimir Solovyov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1853&quot; | 1853-01-16
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-07-31
| ''[[:d:Q2635840|Uzkoye]]''
|-
| style='text-align:right'| 45
| ''[[:d:Q289805|Sergei Vasilyevich Lebedev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-07-13
| [[Люблин|Лүблин]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 46
| ''[[:d:Q313455|Vladimir Propp]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4479389|Annenschule]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q135655521|fairy tale scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-04-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-08-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 47
| ''[[:d:Q316371|Vladimir Vernadsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18176481|biogeochemist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839134|эколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16335312|геохимик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-01-06
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 48
| ''[[:d:Q317907|Abdurrauf Fitrat]]''
| 
| 
| [[Мир Араб мәдрәсәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885
| [[Бохара]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-10-05
| [[Ташкент]]
|-
| style='text-align:right'| 49
| ''[[:d:Q319386|Vasili Dokuchayev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4496332|Хабарау милли аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28378128|педолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1846&quot; | 1846-02-17
| ''[[:d:Q4293859|Milyukova]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-10-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 50
| ''[[:d:Q320365|Vladimir Wiese]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4503257|Царское Село гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13382749|polar explorer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-02-21&lt;br/&gt;1886-03-05
| [[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-02-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 51
| ''[[:d:Q324248|Mikhail Taube]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28667071|Saint Petersburg 6th gymnasium]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11774156|мемуарист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-05-15
| [[Павловск (Санкт-Петербург)|Павловск]]
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-11-29
| [[Париж]]
|-
| style='text-align:right'| 52
| ''[[:d:Q324680|Solomon Mikhlin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-04-23
| [[Холмеч]]
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-08-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 53
| [[Василий Бартольд]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-11-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-08-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 54
| ''[[:d:Q328995|Vladimir Ipatieff]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4061516|Александр хәрби укуханәсе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15814223|Михаил артиллерия укуханәсе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4297700|Михаил хәрби артиллерия академиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-11-21
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-11-29
| [[Чикаго]]
|-
| style='text-align:right'| 55
| ''[[:d:Q331089|Abram Besicovitch]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-01-23
| [[Бердянск]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-11-02
| [[Кембриҗ]]
|-
| style='text-align:right'| 56
| ''[[:d:Q334294|Anatoly Sobchak]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-08-10
| [[Чита]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-02-19
| [[Светлогорск (Калининград өлкәсе)]]
|-
| style='text-align:right'| 57
| [[Yan Netsislav Boduen de Kurtene|Jan Niecisław Baudouin de Courtenay]]
| 
| 
| ''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''&lt;br/&gt;[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4104075|Szkoła Główna Warszawska]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q56810907|esperantologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47491160|phonetician]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1845&quot; | 1845-03-13&lt;br/&gt;1846-03-13
| ''[[:d:Q609246|Радзымин]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-11-03
| [[Варшава]]
|-
| style='text-align:right'| 58
| ''[[:d:Q348006|Armen Takhtajan]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16334509|pteridologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-05-28
| ''[[:d:Q158903|Шуша]]''
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-11-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 59
| ''[[:d:Q358935|Dmitri Ivanovsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4254555|Larin Gymnasium]]''
| ''[[:d:Q15634281|вирусолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864-10-28
| ''[[:d:Q4134619|Гдов өязе]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-06-20
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| style='text-align:right'| 60
| ''[[:d:Q359568|Vladimir A. Obruchev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58346416|Тау институты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-09-28
| [[Ржев]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-06-19
| [[Звенигород]]
|-
| style='text-align:right'| 61
| ''[[:d:Q370151|Viktor Bunyakovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1804&quot; | 1804-12-16
| ''[[:d:Q737925|Бар]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-11-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 62
| ''[[:d:Q383045|Vladimir Abramovich Rokhlin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18663426|тополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-08-23
| [[Бакы]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-12-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 63
| ''[[:d:Q385485|Dmitry Mezentsev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2378801|Петербург дәүләт тимер юллар университеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-08-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 64
| ''[[:d:Q386231|Leon Petrosjan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-12-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 65
| [[Владимир Сукачёв|Владимир Сукачов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q58878019|Урман институты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1895303|урманчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839134|эколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16021386|forestry engineer]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-05-26
| ''[[:d:Q4192615|Zmiyovsky Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-02-09
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 66
| ''[[:d:Q441248|Robert Regel]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-04-15
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-01-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 67
| ''[[:d:Q442232|Fyodor Braun]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q24387326|мифограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2599593|гирманис]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-07-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-06-14
| [[Лейпциг]]
|-
| style='text-align:right'| 68
| ''[[:d:Q450269|Olga Ladyzhenskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q111287174|Leningrad State Pedagogical Institute M.N. Pokrovsky]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-03-07
| [[Кологрив]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-01-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 69
| ''[[:d:Q451292|Fyodor Uspensky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| data-sort-value=&quot;1845&quot; | 1845-02-07&lt;br/&gt;1845-02-19
| [[Гәреч (Кострома өлкәсе)|Гәреч]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-09-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 70
| [[Иван Виноградов]]
| 1920
| 1934
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-09-02
| ''[[:d:Q4293660|Милолүб]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-03-20
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 71
| ''[[:d:Q451652|Anatoly Vershik]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-02-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 72
| ''[[:d:Q462638|Victor Popov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19350898|физик-теоретик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-10-27
| 
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-04-16
| 
|-
| style='text-align:right'| 73
| ''[[:d:Q467727|Nicholas Poppe]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829967|mongolist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-08-08
| ''[[:d:Q210493|Yantai]]''
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-06-08
| [[Сиэтл]]
|-
| style='text-align:right'| 74
| ''[[:d:Q468070|Grigol Tsereteli]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267158|papyrologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-09-12
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| style='text-align:right'| 75
| ''[[:d:Q470539|Sergei Bernstein]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064332|Париж университетының табигый фәннәр факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-02-22
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-10-26
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 76
| ''[[:d:Q501707|Andrei Suslin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483553|239нчы санлы физика-математика лицее]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-07-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 77
| [[Константин Быков]]
| 
| 
| ''[[:d:Q107028082|медыцынскі факультэт Імператарскага Казанскага ўніверсітэта]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-01-08
| [[Чухлома]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-05-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 78
| ''[[:d:Q509432|Vladimir Lamansky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1833&quot; | 1833-06-26&lt;br/&gt;1835-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-11-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 79
| ''[[:d:Q520601|Alexei Byalynitsky-Birulya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864-10-24&lt;br/&gt;1864-10-30
| ''[[:d:Q110567339|Высоцкая воласць]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 80
| ''[[:d:Q537519|Friedrich Martens]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2388897|Saint Peter's School]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16533|хөкемче]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1845&quot; | 1845-08-15
| [[Пәрну]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-06-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 81
| ''[[:d:Q552750|Sergei Navashin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1857&quot; | 1857-12-02
| ''[[:d:Q21674025|Tsarevchtchina]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-10
| [[Пушкино]]
|-
| style='text-align:right'| 82
| ''[[:d:Q553176|Vladimir Fock]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-12-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-12-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 83
| ''[[:d:Q559188|Vladimir Steklov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q15962040|Нижгар асылзатлар институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024487|Харьков университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-12-28
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-05-30
| ''[[:d:Q206045|Gaspra]]''
|-
| style='text-align:right'| 84
| ''[[:d:Q559418|Alexander von Zagareli]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''&lt;br/&gt;[[Вена университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1844&quot; | 1844-11-27
| ''[[:d:Q956954|Kaspi]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-11-12
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| style='text-align:right'| 85
| [[Александр Ковалевский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q151510|Һайделберг университеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271428|эмбриолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1840&quot; | 1840-11-19
| ''[[:d:Q15220056|Vārkava]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-11-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 86
| [[Александр Догел]]
| 
| 
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]&lt;br/&gt;[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271428|эмбриолог]]''
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-01-27
| ''[[:d:Q1719466|Паневеҗис]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-11-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 87
| ''[[:d:Q592316|Antoni Muchliński]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4111176|Вилнә император университеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1808&quot; | 1808
| [[Валевка]]
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-10-13
| [[Варшава]]
|-
| style='text-align:right'| 88
| ''[[:d:Q595296|Gavriil Tikhov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12098980|Simferopol gymnasium №1]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q124248916|astrobotanist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-04-19
| [[Смалявичы|Смаләвичы]]&lt;br/&gt;[[Казакъстан]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-01-25
| [[Алматы]]
|-
| style='text-align:right'| 89
| ''[[:d:Q595432|Vasiliy Kukolnik]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q9379652|Law Faculty of Lviv University]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1765&quot; | 1765-01-30
| [[Мукачево|Мукачеве]]
| data-sort-value=&quot;1821&quot; | 1821-02-06
| [[Нижын]]
|-
| style='text-align:right'| 90
| ''[[:d:Q612949|Levon Ter-Petrosyan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-01-09
| [[Хәлеб]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 91
| ''[[:d:Q622800|Ekaterina Fleischitz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-01-16&lt;br/&gt;1888-01-28
| [[Кирмәнчек]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-06-30
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 92
| ''[[:d:Q637904|Aleksandr Tyumenev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-08-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-06-01
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q260832|Комарово]]''
|-
| style='text-align:right'| 93
| [[Сергей Руденко]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17488316|тарихкача дәверне өйрәнүче]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-01-29&lt;br/&gt;1885-01-16
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-07-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 94
| ''[[:d:Q650272|Lev Shcherba]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-02-20
| [[Чэрвень (горад)|Червен]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-12-26
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 95
| ''[[:d:Q660174|Alexander Elenkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15924544|lichenologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-09-04
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-04-19
| [[Казан]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 96
| ''[[:d:Q689611|Jakob Hermann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q372608|Базел университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18805|табигать фәннәре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1678&quot; | 1678-07-16
| [[Базел]]
| data-sort-value=&quot;1733&quot; | 1733-07-11
| [[Базел]]
|-
| style='text-align:right'| 97
| ''[[:d:Q692307|Yakov Borovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28667071|Saint Petersburg 6th gymnasium]]''
| [[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896
| 
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| 
|-
| style='text-align:right'| 98
| ''[[:d:Q707119|Yuri Matiyasevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483553|239нчы санлы физика-математика лицее]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 99
| ''[[:d:Q708463|Sergey Glazenap]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q852389|умартачылык]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1848&quot; | 1848-09-13
| ''[[:d:Q4130035|Vyshny Volotshyok County]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 100
| ''[[:d:Q712412|Dmitry Likhachov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q21637908|School No232]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4360202|Karl May School]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19916549|école n° 47]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-11-15&lt;br/&gt;1906-11-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-09-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 101
| ''[[:d:Q4351018|Vladimir Peretz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-03-02&lt;br/&gt;1870-01-31&lt;br/&gt;1870-01-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-09-24
| [[Сарытау]]
|-
| style='text-align:right'| 102
| ''[[:d:Q4354595|Georg August Forstén]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1857&quot; | 1857-05-30
| ''[[:d:Q367780|Hamina]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-07-02
| ''[[:d:Q1641672|Joroinen]]''
|-
| style='text-align:right'| 103
| ''[[:d:Q4360826|Nikolay Petrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-06-09
| [[Новороссийск]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-09-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 104
| ''[[:d:Q4360861|Sergey Petrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-11-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 105
| ''[[:d:Q4360877|Yuri Petrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-01-27
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 106
| ''[[:d:Q4361716|Ilya Petrushevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-06-10
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 107
| ''[[:d:Q4361720|Fedor Petrushevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1828&quot; | 1828-03-24
| 
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-02-17
| 
|-
| style='text-align:right'| 108
| ''[[:d:Q4362229|S. L. Peshtich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-08-08
| [[Ырынбур]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-11-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 109
| ''[[:d:Q4362686|Aleksandr Aleksandrovich Pilenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-06-22
| [[Гатчина]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-03-21
| [[Париж]]
|-
| style='text-align:right'| 110
| ''[[:d:Q4362977|Пиневич, Александр Васильевич]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-01-02
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 111
| ''[[:d:Q4366333|S. I. Povarnin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-09-11
| [[Брест]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 112
| ''[[:d:Q4368790|Aleksey Pozdneev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829967|mongolist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1851&quot; | 1851-09-27
| [[Орёл]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-09-30
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| style='text-align:right'| 113
| ''[[:d:Q4369310|Iosif Alekseevich Pokrovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4227949|Pavlo Galagan College]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-09-07
| ''[[:d:Q4384028|Pustogorod]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-04-13
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 114
| [[Борис Поленов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15298893|9 нчы гимназия]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-08-26
| ''[[:d:Q384573|Pulkovo]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-01-29
| [[Пермь]]
|-
| style='text-align:right'| 115
| ''[[:d:Q4371551|Yuri Polyansky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 116
| ''[[:d:Q4372488|Dmitry Popov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1790&quot; | 1790&lt;br/&gt;1780
| 
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 117
| ''[[:d:Q4372976|Vadim Sergeevich Poretzky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893
| [[Эстләндия губернасы|Эстләндия гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 118
| ''[[:d:Q4374163|Konstantin Posse]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-10-16
| ''[[:d:Q4458463|Tikhvinsky Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-08-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 119
| ''[[:d:Q4375235|Lyudmila Pochebut]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-05-16
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 120
| ''[[:d:Q4376494|Adrian Prakhov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
| data-sort-value=&quot;1846&quot; | 1846-03-04&lt;br/&gt;1846
| [[Мсцислав]]
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-05-01&lt;br/&gt;1916
| [[Ялта]]
|-
| style='text-align:right'| 121
| ''[[:d:Q4376725|Anatoly Predtechensky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-10-26
| ''[[:d:Q776499|Коньске]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-04-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 122
| ''[[:d:Q4376750|Isaak Prezent]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-09-15&lt;br/&gt;1902
| [[Торопец]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-01-06
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 123
| ''[[:d:Q4377452|Alexander Presnyakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-04-21
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-09-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 124
| ''[[:d:Q4379325|David Pritsker]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-11-07
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-01-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 125
| ''[[:d:Q4380396|Georgiy Prokofiev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 126
| ''[[:d:Q4382151|Gelian Prokhorov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1024181|Пушкин йорты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-03-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 127
| ''[[:d:Q4382171|Nikolay Prokhorov]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877
| [[Россия империясе]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| style='text-align:right'| 128
| [[Эрнест Радлов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q744738|энциклопедистлар]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1854&quot; | 1854-11-20&lt;br/&gt;1854-12-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-12-28&lt;br/&gt;1929-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 129
| [[Артур Реан]]
| 
| 
| [[Башкорт дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-03-08
| [[Уфа]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 130
| ''[[:d:Q4391848|Vladimir Revunenkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-09-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-10-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 131
| ''[[:d:Q4394686|Mikhail Rimsky-Korsakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-08-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-03-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 132
| ''[[:d:Q4394909|Andrey Rikhter]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3401716|Беренче Питырбур классик гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12358881|альголог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2487799|миколог]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-08-03
| ''[[:d:Q21670032|Kurovskoye]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-04-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 133
| ''[[:d:Q4396191|Dmitry Rozhdestvensky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-03-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-06-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 134
| ''[[:d:Q4397129|Boris Romanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-01-29&lt;br/&gt;1889
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-07-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 135
| ''[[:d:Q4400039|Stepan Rumovsky]]''
| 
| 
| [[Петербург фәннәр академиясенең академия университеты|Питырбур ФА академия университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1734&quot; | 1734-10-29
| [[Владимир губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1812&quot; | 1812-07-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 136
| ''[[:d:Q4400256|Anatoly Rusanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2026&quot; | 2026-05-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 137
| ''[[:d:Q4401159|V. I. Rutenburg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-11-11
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-05-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 138
| ''[[:d:Q4403980|Dmitry Savinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-03-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-08-24
| 
|-
| style='text-align:right'| 139
| [[Владимир Садиков]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Казан]]
|-
| style='text-align:right'| 140
| ''[[:d:Q4409453|Leonid Sakharny]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4484262|Faculty of Philology, USU]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-14
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-12-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 141
| ''[[:d:Q4411343|Vladimir Svyatlovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15627169|профсоюз эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 142
| ''[[:d:Q4413029|Vasily Seseman]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-05-30&lt;br/&gt;1884-06-11
| [[Выборг]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-03-23
| [[Vilnius|Вилнүс]]
|-
| style='text-align:right'| 143
| ''[[:d:Q4413736|Yury Seliverstov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-10-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-09-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 144
| ''[[:d:Q4415100|Boris Semevskiy]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-03-06
| ''[[:d:Q1232941|Verchove]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 145
| ''[[:d:Q4415101|Vasilij Ivanovič Semevskij]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3401716|Беренче Питырбур классик гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1848&quot; | 1848-12-25
| [[Полоцк|Полатск]]
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 146
| ''[[:d:Q4415868|Benjamin Semyonov-Tyan-Shansky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-04-08
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 147
| ''[[:d:Q4417285|Vitaly Serebrenikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4139473|Glazov Seminary]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-04-18
| [[Ильинское (Нема районы)]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-01-28
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
|-
| style='text-align:right'| 148
| ''[[:d:Q4420685|Vasily Sipovsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-04-03
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 149
| ''[[:d:Q4424605|Vasily Dmitriyevich Smirnov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12377291|censor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''
| data-sort-value=&quot;1846&quot; | 1846-07-28
| ''[[:d:Q4087202|Biryuchya Kosa]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-05-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 150
| ''[[:d:Q4424678|I. I. Smirnov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4130492|Нократ дәүләт гуманитар университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-03-05
| [[Иваново]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-05-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 151
| ''[[:d:Q4424785|Jacob Ivanovich Smirnov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10333969|музейчылык белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-04-27
| [[Иркутск]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 152
| ''[[:d:Q4425017|Georgy Smolin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-26
| [[Вологда]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-11-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 153
| [[Виктор Соболев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-08-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-01-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 154
| ''[[:d:Q4427179|Ivan Ivanovich Sokolov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2388897|Saint Peter's School]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839136|цитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-03-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972
| 
|-
| style='text-align:right'| 155
| ''[[:d:Q4427199|Максим Соколов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-09-29
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 156
| ''[[:d:Q4427256|Ḟ. Ḟ. Sokolov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-11-12
| [[Стрельна]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-06-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 157
| ''[[:d:Q4427261|Yaroslav Sokolov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-01-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-07-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 158
| ''[[:d:Q4428327|Abraham Solomonick]]''
| 
| 
| [[Вологда дәүләт педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-12-10
| [[Гарадок|Һарадок]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 159
| ''[[:d:Q4428364|Yury Solonin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829999|культуролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14565331|мантыйкчы]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-06-05
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-06-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 160
| ''[[:d:Q4431146|Nikolay Speshnev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-08-13
| [[Ханбалык|Пекин]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 161
| ''[[:d:Q4437935|Aleksandr Spitsyn]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-08-14
| [[Яраң]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-09-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 162
| [[Иосиф Старик]]
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-03-10
| [[Сарытау]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 163
| ''[[:d:Q4441249|Mikhail Stasyulevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3332711|медиевист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| data-sort-value=&quot;1826&quot; | 1826-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-01-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 164
| ''[[:d:Q4441434|Ivan Steblin-Kamensky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5428874|academic staff]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-11-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-05-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 165
| ''[[:d:Q4441450|Sergei Stebnitsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-02-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-11-02
| [[Кириши районы]]
|-
| style='text-align:right'| 166
| ''[[:d:Q4443009|Abram Stolyar]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-05-10
| [[Мелитополь]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 167
| ''[[:d:Q4443174|Alexej Vasil’evich Storonkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-10-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 168
| ''[[:d:Q4444966|Mikhail Subbotin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28667128|Варшау император университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4398500|Ростов дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-06-29
| [[Остроленка]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-12-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 169
| ''[[:d:Q4445400|Vlasy Sudeykin]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| data-sort-value=&quot;1857&quot; | 1857-02-20
| 
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| 
|-
| style='text-align:right'| 170
| ''[[:d:Q4447335|M. I. Sukhomlinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1828&quot; | 1828-03-03&lt;br/&gt;1828-02-29
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-07-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 171
| ''[[:d:Q4447450|Hasan Shaheed Suhrawardy]]''
| 
| 
| [[Оксфорд университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1145306|Кәлкүттә университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q849950|Scottish Church College]]''
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4164507|сәнгать тәнкыйтьчесе]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-10-24
| ''[[:d:Q12447537|Medinipur]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-03-05
| [[Karaçi]]
|-
| style='text-align:right'| 172
| ''[[:d:Q4448042|Polychronios Syrku]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2504617|раманис]]''
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-08-11
| ''[[:d:Q2006102|Strășeni]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-07-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 173
| ''[[:d:Q4448238|Nadezhda Sytinskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-02-22
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-07-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 174
| ''[[:d:Q4451580|Fyodor Taranovski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-05-24&lt;br/&gt;1875-02-25
| ''[[:d:Q270656|Плоньск]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-01-23
| [[Белград]]
|-
| style='text-align:right'| 175
| [[Сергей Теплоухов]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-03-03
| ''[[:d:Q2949953|Ильински]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 176
| ''[[:d:Q4455594|Alexander Nikolaievich Terenin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-04-24
| [[Калуга]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-01-18
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 177
| ''[[:d:Q4455696|Andrey Terekhov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-09-03
| 
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-07-31
| 
|-
| style='text-align:right'| 178
| ''[[:d:Q4457340|Nicholas Timasheff]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4061451|Александр лицее]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3401716|Беренче Питырбур классик гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-11-09
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-03-09
| [[Маунт-Вернон (Нью-Йорк)|Маунт-Вернон]]&lt;br/&gt;[[Нью-Йорк]]
|-
| style='text-align:right'| 179
| ''[[:d:Q4457544|Aleksandr Timofeyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4385762|Бишенче Питырбур гимназиясе]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867
| 
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 20th century
| 
|-
| style='text-align:right'| 180
| ''[[:d:Q4458846|Grigory Tishkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-06-01
| [[Луганск]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-08-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 181
| ''[[:d:Q4459564|Boris Petrovich Tokin]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-07-21
| [[Кричев|Крычау]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-09-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 182
| [[Наталия Толстая]]
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-05-02
| [[Алабуга]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-06-15&lt;br/&gt;2010-06-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 183
| ''[[:d:Q4462693|Dmitriy Tret'yakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-10-24
| ''[[:d:Q4300535|Молога өязе]]''&lt;br/&gt;[[Ярыслау губернасы|Ярыслау гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-09-26
| [[Киев]]
|-
| style='text-align:right'| 184
| ''[[:d:Q4462705|Vitaliĭ Petrovich Tretʹi︠a︡kov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-08-30
| [[Львов]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 185
| ''[[:d:Q4463737|Iosif Moiseevich Tronskiĭ]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-05-28&lt;br/&gt;1897-05-16
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-11-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 186
| ''[[:d:Q4464879|V. P. Tugarinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480794|МДУның җәмгыять фәннәре факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-12-29
| 
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-03-08
| 
|-
| style='text-align:right'| 187
| ''[[:d:Q4464954|Alexander Illarionowitsch Tudorowski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-08-12
| ''[[:d:Q4098811|Bulakhiv]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 188
| ''[[:d:Q4465744|Nikolaĭ Vasilʹevich Turbin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q137355|Воронеж дәүләт аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-12-03&lt;br/&gt;1912
| ''[[:d:Q4465276|Tuma]]''
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-07-22
| 
|-
| style='text-align:right'| 189
| ''[[:d:Q4475070|Nikolay Ulyanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-12-23&lt;br/&gt;1905-01-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-03-07
| [[Нью-Һейвен]]
|-
| style='text-align:right'| 190
| [[Хөсәен Фәезханов]]
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1823&quot; | 1823&lt;br/&gt;1828
| [[Сафаҗай]]
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-08-28&lt;br/&gt;1866-08-23
| [[Сафаҗай]]
|-
| style='text-align:right'| 191
| ''[[:d:Q4481066|Peter Johann van der Vliet]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1839&quot; | 1839&lt;br/&gt;1834
| [[Архангельск]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-07-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 192
| ''[[:d:Q4481261|Boris Farmakovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q76466916|Imperial Novorossiia University]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20873384|антик дәвер тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-01-31
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-07-29
| ''[[:d:Q905431|Pargolovo]]''
|-
| style='text-align:right'| 193
| ''[[:d:Q4485017|Sergey Firsov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q17488357|диннәр тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-07-08
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 194
| ''[[:d:Q4491311|Ivan Jakovlevich Fojnickij]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8142883|criminologist]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-08-29
| [[Гомель]]
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-09-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 195
| ''[[:d:Q4492362|Izrail Frank-Kamenetsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1350189|египтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829990|библеист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-01-31&lt;br/&gt;1880
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-06-04&lt;br/&gt;1937
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 196
| ''[[:d:Q4492561|Vsevolod Frederiks]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q503473|Женева университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-04-13
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-06-06
| [[Түбән Новгород]]
|-
| style='text-align:right'| 197
| ''[[:d:Q4492853|S. Ė. Frish]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-06-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-11-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 198
| ''[[:d:Q4492964|Olga Frolova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-06-29
| [[Петрозаводск]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 199
| ''[[:d:Q4493069|Igor Froyanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4439029|Ставрополь дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-06-22
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 200
| ''[[:d:Q4495152|Leonid Khalfin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-01-03
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| 
|-
| style='text-align:right'| 201
| ''[[:d:Q728476|Евгений Поливанов]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-02-28
| [[Смоленск]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-01-25
| ''[[:d:Q2068654|«Коммунарка» ату полигоны]]''
|-
| style='text-align:right'| 202
| ''[[:d:Q729707|Aleksey Shakhmatov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864-06-05
| [[Нарва]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-08-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 203
| [[Александр Серафимович]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12144794|прозачы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-01-07
| ''[[:d:Q19906685|Nizhne Kurmoyarskaya]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-01-19
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 204
| ''[[:d:Q742659|Mykola Kostomarov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024487|Харьков университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6430706|тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q56314891|historiographer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q136842174|translator of Adam Mickiewicz]]''
| data-sort-value=&quot;1817&quot; | 1817-05-04
| ''[[:d:Q19805924|Yurasovka]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-04-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 205
| [[Андрей Кононов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-10-14&lt;br/&gt;1906-10-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-10-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 206
| ''[[:d:Q828834|Vladimir G. Maz'ya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-12-31
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 207
| ''[[:d:Q849389|Karl Fedorovich Kessler]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1815&quot; | 1815-11-19
| ''[[:d:Q474727|Sokolovka]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 208
| ''[[:d:Q893610|Boris Turayev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1350189|египтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-07-24
| [[Навагрудак|Наваһрудак]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 209
| ''[[:d:Q893705|Boris K. Schischkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28667234|Тум император университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-04-07
| [[Советск (Киров өлкәсе)|Советск]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-03-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 210
| ''[[:d:Q893737|Boris Delaunay]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q9149093|альпинист]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-07-17
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 211
| [[Владимир Палладин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4028031|1 нче Мәскәү гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-07-11
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-02-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 212
| [[Владимир Энгелһардт]]
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839206|молекуляр биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-11-21
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-07-10
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 213
| [[Алексей Фаворский (1860)|Алексей Фаворский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-02-20
| [[Павлово]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-08-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 214
| ''[[:d:Q921322|Vasiliy Mikhaylovich Alekseyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004963|numismatist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-01-02&lt;br/&gt;1881-01-14
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-05-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 215
| ''[[:d:Q923476|Mikhail Stepanovich Voronin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2487799|миколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3746192|phytopathologist]]''
| data-sort-value=&quot;1838&quot; | 1838-07-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-02-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 216
| ''[[:d:Q934314|Aleksandr Aleksandrov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-07-22
| ''[[:d:Q23842700|Volyn]]''
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-07-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 217
| ''[[:d:Q943791|Mikhail Volkenshtein]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2367144|МДУның физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q14906342|биофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-10-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-02-18&lt;br/&gt;1992-02-16
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 218
| ''[[:d:Q981959|Semyon Frank]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''&lt;br/&gt;[[Казан Император университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-01-16
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-10
| [[Лондон]]
|-
| style='text-align:right'| 219
| [[Дмитрий Зеленин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q20551564|collector of fairy tales]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-10-21
| ''[[:d:Q4272143|Liouk]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-08-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 220
| ''[[:d:Q983700|Leo Klejn]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17488316|тарихкача дәверне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q30131998|cultural anthropologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-07-01
| [[Витебск]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-11-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 221
| ''[[:d:Q1030228|Ludvig Faddeev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-02-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 222
| ''[[:d:Q1046090|Boris Grekov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1162163|директор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-04-21
| [[Мыргород|Мырһород]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-09-09
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 223
| ''[[:d:Q1046137|Nikolay Veselovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1848&quot; | 1848-11-12
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 224
| ''[[:d:Q1160639|Daniel Zaretsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q765778|органист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 225
| ''[[:d:Q1226083|Matvei Petrovich Bronstein]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-11-19&lt;br/&gt;1906-12-02
| [[Винница]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-02-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 226
| ''[[:d:Q1229486|Józef Sękowski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| data-sort-value=&quot;1800&quot; | 1800-03-31
| ''[[:d:Q149239|Vilensky Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-03-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 227
| ''[[:d:Q1232415|Dmitri Olderogge]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15936497|африканис]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-05-06
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-04-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 228
| ''[[:d:Q1232476|Dmitry Selivanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-02-17
| [[Городище (Пинзә өлкәсе)|Городичче]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-04-06
| ''[[:d:Q2501433|Klánovice]]''
|-
| style='text-align:right'| 229
| [[Дмитрий Фаддеев]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q178416|Санкт-Петербург дәүләт консерваториясе]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;[[профессор]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-06-17
| [[Юхнов]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-10-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 230
| ''[[:d:Q1235148|Grigory Fichtengolz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-06-08
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 231
| ''[[:d:Q1277949|Elias von Cyon]]''
| 
| 
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q20082116|Medical department of Kyiv Emperor University of St. Vladimir]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1842&quot; | 1842-03-13
| ''[[:d:Q2222616|Телшәй]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-10-23
| [[Париж]]
|-
| style='text-align:right'| 232
| ''[[:d:Q1319463|Vladimir Leontyevich Komarov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28667071|Saint Petersburg 6th gymnasium]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16334509|pteridologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12358881|альголог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-10-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-12-05
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 233
| ''[[:d:Q1341219|Nina Uraltseva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-24
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 234
| ''[[:d:Q1341741|Fyodor Shcherbatskoy]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q775909|Царское Село лицее]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-09-11
| [[Кельце|Келсе]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-03-18
| [[Бурабай (шәһәр тибындагы поселок)]]
|-
| style='text-align:right'| 235
| ''[[:d:Q1354525|Alexander Pypin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q18399859|Сарытау ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| data-sort-value=&quot;1833&quot; | 1833-04-06
| [[Сарытау]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-12-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 236
| ''[[:d:Q1355425|Włodzimierz Spasowicz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4295195|Минск ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1829&quot; | 1829-01-16
| [[Рэчыца (авыл)|Речытса]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-10-13
| [[Варшава]]
|-
| style='text-align:right'| 237
| ''[[:d:Q1367287|Ivane Javakhishvili]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-04-11&lt;br/&gt;1876-04-23
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-11-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| style='text-align:right'| 238
| ''[[:d:Q1372825|Eugen Pridik]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004963|numismatist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-08-19
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-07-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 239
| ''[[:d:Q1374145|Maksim Kovalevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024487|Харьков университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2135538|хокук тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1851&quot; | 1851-09-08
| [[Харьков губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-04-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 240
| ''[[:d:Q1384951|Victor Zalgaller]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-12-25
| [[Парфино районы]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-10-02
| ''[[:d:Q1589806|Lehavim]]''
|-
| style='text-align:right'| 241
| ''[[:d:Q1396733|Feodor Levinson-Lessing]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28378128|педолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1861&quot; | 1861-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-10-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 242
| ''[[:d:Q1397496|Orest Khvolson]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4360202|Karl May School]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-11-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 243
| ''[[:d:Q1500300|Nikolai Kochin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3401716|Беренче Питырбур классик гимназиясе]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-05-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-12-31
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 244
| ''[[:d:Q1509270|Georgi Stepanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2504617|раманис]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-04-09
| [[Бийск]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-10-28
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 245
| ''[[:d:Q1657795|Igor Kon]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2920595|сиксулыг]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15143191|science communicator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33176607|мәгърифәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-05-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-04-27
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 246
| ''[[:d:Q1662879|Ingeborg Fleischhauer]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q17489339|Яңа вакыт тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17504989|historian of Eastern Europe]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-09-02
| [[Эрфурт]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 247
| ''[[:d:Q1672306|Yuly Shokalsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1297796|Советлар Союзы Флоты адмиралы Николай Герасимович Кузнецов исемендәге Хәрби-диңгез академиясе]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1734662|картограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10295465|һидругрыф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''
| data-sort-value=&quot;1856&quot; | 1856-10-05&lt;br/&gt;1856-10-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-03-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 248
| ''[[:d:Q1679625|Yakov Gakkel]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-07-18
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 249
| ''[[:d:Q1688659|Yevgeny Suvorov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-01-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-12-30
| 
|-
| style='text-align:right'| 250
| ''[[:d:Q1703999|Sergey Klyashtorny]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-02-04
| [[Гомель]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 251
| ''[[:d:Q1713869|Yurii Aleksandrovich Krutkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16742096|төшче галим]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-09-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 252
| ''[[:d:Q1713872|Yuri Alexandrovich Orlov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-05-31
| [[Сембер губернасы]]&lt;br/&gt;[[Сызран]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-10-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 253
| ''[[:d:Q1765161|Johannes Theodor Schmalhausen]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-04-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-04-07
| [[Киев]]
|-
| style='text-align:right'| 254
| ''[[:d:Q1818913|Leon Petrażycki]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12173050|Faculty of Law of Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q63419670|Витебск ир-атлар гимназиясе]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16533|хөкемче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5403434|итик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-04-13
| [[Калантаёва]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-05-15
| [[Варшава]]
|-
| style='text-align:right'| 255
| ''[[:d:Q1899826|Mikhail Amosov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-04-11
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 256
| [[Дмитрий Дубяго]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4299199|Могилөв ирләр гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-10-03
| [[Мсцислав]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4426833|Soino]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-22
| [[Казан]]
|-
| style='text-align:right'| 257
| ''[[:d:Q1930242|Michael A. Reisner]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-03-07
| [[Вилейка]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-08-03
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 258
| ''[[:d:Q1958395|Dmitri Konovalov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1856&quot; | 1856-03-10
| [[Екатеринослав губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-01-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 259
| ''[[:d:Q1961977|Mikhail Artamonov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-11-23
| ''[[:d:Q19980410|Vygolovo]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-07-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 260
| ''[[:d:Q1967689|Alexei Ukhtomsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4318657|Түбән Новгород кадет корпусы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-06-13&lt;br/&gt;1875-06-25
| ''[[:d:Q13667037|Вослома]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-08-31&lt;br/&gt;1942-08-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 261
| ''[[:d:Q1970676|Aleksey Sobolevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4028031|1 нче Мәскәү гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''
| data-sort-value=&quot;1857&quot; | 1857-12-26
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-05-24
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 262
| ''[[:d:Q1972743|Orest Miller]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1833&quot; | 1833-08-04
| ''[[:d:Q191106|Һаапсалу]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-06-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 263
| ''[[:d:Q1978848|Evgeny Torchinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24265174|фәлсәфә тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15462162|cultural historian]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-08-22
| [[Владикавказ]]
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 264
| ''[[:d:Q1984784|Konstantin Bestuzhev-Ryumin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q15962040|Нижгар асылзатлар институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15962041|Нижгар ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50281959|Moscow Imperial University, Faculty of Law]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1829&quot; | 1829-05-14
| [[Нижгар губернасы|Түбән Новгород губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-01-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 265
| ''[[:d:Q1990696|Nikolay Shanin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-05-26
| [[Псков]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-09-17
| 
|-
| style='text-align:right'| 266
| ''[[:d:Q1990885|Nikolay Lisovsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33386280|китапчылык белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1854&quot; | 1854-01-13
| [[Мәскәү]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-09-19
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 267
| [[Игнатий Крачковский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-03-04
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-01-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 268
| [[Николай Буш]]
| 
| 
| [[Казан Император университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты|Сергей Миронович Киров исемендәге Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-10-29&lt;br/&gt;1869-11-10
| [[Слабутски|Слободской]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-08-07
| [[Белозерск]]
|-
| style='text-align:right'| 269
| ''[[:d:Q2028594|Władysław Kotwicz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-03-20
| [[Восава (Лидский районы)|Восава]]&lt;br/&gt;[[Оссово]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-10-03
| ''[[:d:Q8145766|Juodšiliai]]''
|-
| style='text-align:right'| 270
| ''[[:d:Q2034708|Serge Elisséeff]]''
| 
| 
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]&lt;br/&gt;[[Токио университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1376560|Seminar für Orientalische Sprachen zu Berlin]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1162163|директор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-01-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-04-13
| [[Клиши]]
|-
| style='text-align:right'| 271
| ''[[:d:Q2036824|Ivan Vsevolodovich Meshcherskiy]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-07-29
| [[Архангельск]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-01-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 272
| ''[[:d:Q2046788|Gury Kolosov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;[[инженер]]
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-08-12
| ''[[:d:Q29567928|Ustye]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-11-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 273
| ''[[:d:Q2053382|Vladimir Ivanow]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-10-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-06-01
| [[Тәһран]]
|-
| style='text-align:right'| 274
| ''[[:d:Q2067228|Andrei Famintsyn]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15924544|lichenologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1835&quot; | 1835-06-29
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-12-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 275
| ''[[:d:Q2085380|Dharmananda Damodar Kosambi]]''
| 
| 
| [[Harvard universitetı|Гарвард университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-10-09
| [[Гоа]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2573142|Sancoale]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-06-24&lt;br/&gt;1947-06-05
| 
|-
| style='text-align:right'| 276
| ''[[:d:Q2107072|Ljudmila Narusova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-05-02
| [[Брянск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 277
| ''[[:d:Q2153256|Rimma Pavlovna Shpakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-10-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-06-29
| 
|-
| style='text-align:right'| 278
| ''[[:d:Q2271209|Zenon Borevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-11-07
| ''[[:d:Q4446764|Susly]]''
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995-02-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 279
| ''[[:d:Q2272637|Sergey Solntsev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-10-01
| [[Рославль]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-11-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 280
| ''[[:d:Q2368398|Aleksandr Grossheim]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-02-23
| ''[[:d:Q378504|Lykhivka]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-12-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 281
| [[Михаил Каргер]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-05-17
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-08-26&lt;br/&gt;1976-08-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 282
| ''[[:d:Q2386577|Alexander Vasiliev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-09-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-05-30
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
| style='text-align:right'| 283
| [[Валентин Догел|Валентин Догель]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-02-26
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-06-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 284
| [[Сергей Малов (1880)|Сергей Малов]]
| 
| 
| [[Казан руханилар академиясе]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-01-28&lt;br/&gt;1880-01-04
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-09-06&lt;br/&gt;1957-01-09&lt;br/&gt;1957-01-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 285
| ''[[:d:Q2471242|Alexander Nikolsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271064|герпетолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-02-18
| [[Әстерхан]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-12-08
| [[Харьков]]
|-
| style='text-align:right'| 286
| ''[[:d:Q2498799|Petr Efimenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-11-23&lt;br/&gt;1884-11-09
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-04-18&lt;br/&gt;1969-04-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 287
| ''[[:d:Q2512675|Nikolai Knipovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271261|malacologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3644587|һидрулыг]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-03-25
| ''[[:d:Q1292442|Suomenlinna]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 288
| [[Николай Гюнтер]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-05-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 289
| ''[[:d:Q2624201|Andrei Markov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18663426|тополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-09-09
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-10-11
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 290
| [[Виктор Виноградов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4146802|State Institute of Art History]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4360215|institut d'histoire et de philologie de Saint-Pétersbourg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4360209|Питырбур археология институты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-12-31
| [[Зарайск]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-10-04
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 291
| [[Пётр Лесгафт]]
| 
| 
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2388897|Saint Peter's School]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4479389|Annenschule]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10872101|анатом]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q243253|physical education]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1837&quot; | 1837-09-08&lt;br/&gt;1837-09-21&lt;br/&gt;1837-10-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-11-28&lt;br/&gt;1909-12-11
| [[Каһирә]]
|-
| style='text-align:right'| 292
| ''[[:d:Q2628650|Boris Tomashevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1334582|Льеж университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q214654|Sorbonne]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28255863|текстолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-11-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-08-24
| ''[[:d:Q1026062|Гурзуф]]''
|-
| style='text-align:right'| 293
| ''[[:d:Q2635759|Yuri Filipchenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-02-01
| ''[[:d:Q2216474|Болхов районы]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-05-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 294
| ''[[:d:Q2641686|Alexander Alexandrovich Inostrantsev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1843&quot; | 1843-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-12-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 295
| ''[[:d:Q2642658|Alexander Merkurjev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 296
| ''[[:d:Q2655838|Nikolai Tagantsev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1843&quot; | 1843-03-03
| [[Пенза]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-03-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 297
| ''[[:d:Q2708955|Sergey Platonov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-06-16&lt;br/&gt;1860-06-28
| [[Чернигов|Черниһив]]
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-01-10
| [[Самар]]
|-
| style='text-align:right'| 298
| [[Андрей Бекетов (1825)|Андрей Бекетов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''&lt;br/&gt;[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15143191|science communicator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1825&quot; | 1825-11-26
| ''[[:d:Q19638804|Alferievka]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-07-01
| ''[[:d:Q2947742|Шахматово]]''
|-
| style='text-align:right'| 299
| ''[[:d:Q2846818|Andrey Krasnov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-10-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-12-19
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| style='text-align:right'| 300
| ''[[:d:Q2848168|André Levinson]]''
| 
| 
| 
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-01-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-12-03
| ''[[:d:Q259463|7th arrondissement of Paris]]''
|-
| style='text-align:right'| 301
| ''[[:d:Q4129225|Leonid Vyskochkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-10-24
| [[Ростов-на-Дону]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 302
| ''[[:d:Q4131056|Dmitry Gavra]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-08-25
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 303
| ''[[:d:Q4131559|Aleksandr Gadlo]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-04-08
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-04-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 304
| ''[[:d:Q4131993|Nikolay Gaydukov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-12-02
| [[Гусь-Хрустальный]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-11-29
| [[Минск]]
|-
| style='text-align:right'| 305
| ''[[:d:Q4132204|Anatoly Galaktionov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-11-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-10-13
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 306
| ''[[:d:Q4133286|Vladimir Ganzen]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-02-02
| [[Волхов (шәһәр)]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| 
|-
| style='text-align:right'| 307
| ''[[:d:Q4135456|Alexander-Paul Henckel]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12358881|альголог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-07-20
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-04-09
| [[Пермь]]
|-
| style='text-align:right'| 308
| ''[[:d:Q4137227|Carl Theodor Неrmann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1767&quot; | 1767-09-05
| [[Гданьск]]
| data-sort-value=&quot;1838&quot; | 1838-12-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 309
| ''[[:d:Q4137362|Nadezhda Gernet]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-04-18
| [[Сембер]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-06-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 310
| ''[[:d:Q4137671|Vladimir Gessen]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q76466916|Imperial Novorossiia University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q139580590|Николаевская Александровская гимназия]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-04-11
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-01-14
| [[Иваново]]
|-
| style='text-align:right'| 311
| ''[[:d:Q4138617|Vladislav Ilitsj Ginetsinskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-12-30
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-10-31
| 
|-
| style='text-align:right'| 312
| ''[[:d:Q4138629|Wulf Ginzburg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4315019|Милли тыйб университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4407667|И. И. Мечников исемендәге Төньяк-Көнбатыш дәүләт медицина университеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-03-04
| [[Курск]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-02-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 313
| ''[[:d:Q4138892|Nikolai Girenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15253558|активист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-10-31
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-06-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 314
| ''[[:d:Q4140845|Christofor Jakovlevič Gobi]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-12-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 315
| ''[[:d:Q4141029|Aleksandr Gogolevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[Гыйльми хезмәткәр]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-11-11
| ''[[:d:Q4109190|Verkhosulka]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 316
| ''[[:d:Q4141680|Anatoly Golov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-08-16
| ''[[:d:Q4973565|Perovo]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 317
| ''[[:d:Q4142166|I. A. Golosenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-04-23
| [[Минеральные Воды]]
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001-12-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 318
| ''[[:d:Q4142646|Gennady Goluzin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-01-24
| [[Торжок]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-01-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 319
| [[Галсан Гомбоев]]
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| data-sort-value=&quot;1822&quot; | 1822
| ''[[:d:Q497643|Байкал арты өлкәсе]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-06-11
| ''[[:d:Q2366046|Лаһта]]''
|-
| style='text-align:right'| 320
| ''[[:d:Q4142965|Nishi Tokujirō]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-09-04
| [[Кагосима (шәһәр)|Кагочима]]
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-03-13
| ''[[:d:Q11677479|Azabu-ku]]''
|-
| style='text-align:right'| 321
| ''[[:d:Q4143875|Mirra Gordina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-05-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-03-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 322
| [[Иван Горлов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q29110453|Ryazan Boy's Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1814&quot; | 1814
| [[Рязань губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-10-05
| [[Луга]]
|-
| style='text-align:right'| 323
| ''[[:d:Q4145983|Mikhail Gorchakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4235556|Кострома руханилар семинариясе]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1838&quot; | 1838-05-20
| [[Кострома губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-08-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 324
| ''[[:d:Q4147421|Aleksandr Gradovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-12-13
| ''[[:d:Q21849198|Volchy]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-11-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 325
| ''[[:d:Q4147955|Rada Granovskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты|Владимир Ильич Ульянов (Ленин) исемендәге «ЛЭТИ» Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-08-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-04-17
| 
|-
| style='text-align:right'| 326
| ''[[:d:Q4148372|Ivan Greaves]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-05-04
| ''[[:d:Q4087197|Biryuchensky uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-05-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 327
| ''[[:d:Q4148943|Vyacheslav Gribovsky]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-07-29
| [[Сувалки]]
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-02-21
| [[Рига]]
|-
| style='text-align:right'| 328
| ''[[:d:Q4149265|Vasily Vasilyevich Grigoryev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1816&quot; | 1816-03-15
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-12-19
| [[Павловск (Санкт-Петербург)|Павловск]]
|-
| style='text-align:right'| 329
| ''[[:d:Q4149566|Oleg Grinbaum]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-26
| [[Кишинёв]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-04-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 330
| ''[[:d:Q4149996|Aleksey Eliseevitsj Grisjtsjenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-08-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-03-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 331
| ''[[:d:Q4150294|Povilas Gronskis]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-07-22
| ''[[:d:Q4109687|Весьегонск өязе]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-05-23
| [[Нуази-ле-Гран]]
|-
| style='text-align:right'| 332
| ''[[:d:Q4151256|Anton Gubankov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-12-25
| [[Кара диңгез]]
|-
| style='text-align:right'| 333
| ''[[:d:Q4151695|Mikhail Guzev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-08-06
| [[Краснодар]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 334
| ''[[:d:Q4151773|Grigory Gukovsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-04-19&lt;br/&gt;1902-05-01
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-04-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 335
| ''[[:d:Q4152314|Jakow Grigorjewitsch Gurewitsch]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q2516866|нәшир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15472169|иганәче]]''
| data-sort-value=&quot;1843&quot; | 1843-01-13
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-03-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 336
| ''[[:d:Q4154568|Aleksandr Sergeievich Danilevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-03-04
| ''[[:d:Q4333678|Olefirivka]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-06-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 337
| ''[[:d:Q4155254|Abdulla Daudov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Чечен дәүләт университеты|Әхмәт хаҗи Әбделхәмид улы Кадыйров исемендәге Чечен дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-12-03
| [[Җәлал-Абад өлкәсе|Җәлалабад өлкәсе]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 338
| ''[[:d:Q4155783|Fyodor Dvinyatin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-10-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 339
| ''[[:d:Q4156036|Andrey Dvornichenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-06-05
| [[Ставрополь]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 340
| ''[[:d:Q4158904|N. S. Derzhavin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12098980|Simferopol gymnasium №1]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4360215|institut d'histoire et de philologie de Saint-Pétersbourg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q7042257|Николай Гоголь исемендәге Нижын дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-12-03&lt;br/&gt;1877-12-15
| ''[[:d:Q4377421|Preslav]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-02-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 341
| ''[[:d:Q4159071|Konstantin Mikhailovich Derjugin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3640160|диңгез биологы]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-01-27
| ''[[:d:Q18780970|Колосовка (Пскован область)]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-12-27
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 342
| [[Агния Десницкая]]
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-08-23
| ''[[:d:Q498872|Sedniv]]''
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 343
| ''[[:d:Q4159209|Vasili Desnitski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4318622|Нижгар руханилар семнариясе]]''
| ''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''&lt;br/&gt;[[социал-демократия]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-01-30&lt;br/&gt;1878-02-11
| [[Нижгар губернасы|Түбән Новгород губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-09-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 344
| ''[[:d:Q4159381|Juriy Leonidovitsj Detkov]]''
| 
| 
| 
| [[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-06-13
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 345
| ''[[:d:Q4160132|Boris Dzhelepov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16742096|төшче галим]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-11-29&lt;br/&gt;1910-12-29
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-04-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 346
| ''[[:d:Q4162748|Igor Dmitriyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-12-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 347
| ''[[:d:Q4163357|Olga Dobiash-Rozhdestvenskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-05-31
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-08-30
| ''[[:d:Q16266603|Izori]]''
|-
| style='text-align:right'| 348
| ''[[:d:Q4163952|A. I. Dovatur]]''
| 
| 
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-10-23&lt;br/&gt;1897-11-03
| ''[[:d:Q890311|Рени]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-03-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 349
| ''[[:d:Q4164956|Arkady Dolinin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-04-23&lt;br/&gt;1880-05-05
| ''[[:d:Q4301468|Monastyrshchina]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-08-21&lt;br/&gt;1968-08-23
| ''[[:d:Q2541893|Toksovo]]''
|-
| style='text-align:right'| 350
| ''[[:d:Q4165803|Viktor Alekseyevich Dombrovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-09-30
| [[Ростов]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-02-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 351
| ''[[:d:Q4166587|Дорджеев, Николай Нилович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
| data-sort-value=&quot;1815&quot; | 1815
| ''[[:d:Q602117|Себер янарал-гөбернатырлыгы]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-07-10
| [[Россия империясе]]
|-
| style='text-align:right'| 352
| ''[[:d:Q4168923|Grigoriy Filippovitsj Droekarjov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2367144|МДУның физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-04-15
| [[Могилёв]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-10-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 353
| ''[[:d:Q4170474|Viktor Dulov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-06-14
| [[Благовещенск]]
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001-08-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 354
| ''[[:d:Q4171681|N. P. Dyrenkova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-05-31
| 
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-10-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 355
| ''[[:d:Q4171796|Aleksandr Dyakov]]''
| 
| 
| [[Курск дәүләт медицина университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972
| [[Ивано-Франковск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 356
| ''[[:d:Q4171866|Mikhail Dyakonov]]''
| 1905
| 1919-08-10
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1856&quot; | 1856-01-12
| [[Екатеринбург]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-08-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 357
| ''[[:d:Q4171878|Nina Dyakonova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-10-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-12-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 358
| ''[[:d:Q4173764|Nikolay Egorov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-09-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-07-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 359
| ''[[:d:Q4176466|Sergey Yermakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-12-09
| [[Луганск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 360
| ''[[:d:Q4176582|Mikhail Yermolayev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3546255|океанолог]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-12-16&lt;br/&gt;1905
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-11-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 361
| ''[[:d:Q4177004|Igor Yeryomin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-04-05&lt;br/&gt;1904-04-18
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-09-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 362
| ''[[:d:Q4178277|Konstantin Sigismundovich Zharnovetsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-11-14
| [[Ереван]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 363
| ''[[:d:Q4180980|Boris Nikolsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18245236|рентгенолог]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-10-01
| [[Уфа губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 364
| [[Евгений Жуков]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1162163|директор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-10-10
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-03-09
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 365
| ''[[:d:Q4182905|Alexei Zavarzin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-03-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-07-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 366
| ''[[:d:Q4183597|S. O. Zagorskiĭ]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882&lt;br/&gt;1881
| 
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-03-17
| [[Женева]]
|-
| style='text-align:right'| 367
| ''[[:d:Q4186033|Egor Zamyslovskiy]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-06-06
| [[Гродно|Һродна]]
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-05-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 368
| [[Александр Западов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-01-23
| [[Кронштадт]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-09-11
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 369
| ''[[:d:Q4188655|Ivan Zakharov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1816&quot; | 1816
| ''[[:d:Q4112187|Víslaya Políana]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 370
| [[Митрофан Зверев]]
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт консерваториясе]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-04-03
| [[Воронеж]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-11-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 371
| [[Дмитрий Зейлигер]]
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1864&quot; | 1864-05-12
| [[Тирасполь]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-06-25
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| style='text-align:right'| 372
| ''[[:d:Q4190546|Vsevolod Zelchenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 373
| ''[[:d:Q4192246|Tatyana Zinchenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-04-24
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 374
| ''[[:d:Q4192885|Tatiana Znamerovskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-01-14
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-08-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 375
| ''[[:d:Q4193136|David Zolotarev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-08-29
| [[Рыбинск]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-08-28
| [[Мариинск]]
|-
| style='text-align:right'| 376
| ''[[:d:Q4193138|Sergey Zolotaryov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-08-01
| [[Рыбинск]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| ''[[:d:Q56507866|gulag camp]]''
|-
| style='text-align:right'| 377
| ''[[:d:Q4194358|Vladimir Zubov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-14
| [[Кашира]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-10-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 378
| ''[[:d:Q4196084|Vsevolod Ivanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-01-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 379
| ''[[:d:Q4196325|Sergei Ivanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-05-31
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 380
| ''[[:d:Q4196397|Valentina Ivanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-10-03
| [[Сочи]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 381
| ''[[:d:Q4196440|Tatyana Ivanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-12-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-12-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 382
| ''[[:d:Q4196634|Ignaty Ivanovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4111176|Вилнә император университеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| data-sort-value=&quot;1807&quot; | 1807
| [[Минск]]
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-09-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 383
| ''[[:d:Q4199554|Vladimir Ilyin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-21
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 384
| ''[[:d:Q4200573|Sergey Inge-Vechtomov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-04-04
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 385
| ''[[:d:Q4201317|Konstantin Inostrantsev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-04-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 386
| ''[[:d:Q4202944|I. Ioffe]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-08-01
| [[Нижын]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-08-14
| [[Юрмала]]
|-
| style='text-align:right'| 387
| ''[[:d:Q4202948|Olimpiad Ioffe]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-01-22
| [[Сынельныкове|Сынелныкове]]
| data-sort-value=&quot;2005&quot; | 2005-04-08
| [[Фармингтон (Коннектикут)|Фармингтон]]
|-
| style='text-align:right'| 388
| ''[[:d:Q4203748|Anatoly Isachenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1734662|картограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839134|эколог]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-05-28
| [[Гомель]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 389
| ''[[:d:Q4203749|Boris Lavrentievich Isachenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-06-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-11-17
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 390
| ''[[:d:Q4206882|Georgii Karpechenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-04-21&lt;br/&gt;1899-05-03
| [[Вельск|Велск]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-07-28
| ''[[:d:Q2068654|«Коммунарка» ату полигоны]]''
|-
| style='text-align:right'| 391
| ''[[:d:Q4207106|Moisey Kagan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-05-18
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-02-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 392
| ''[[:d:Q4207291|Arseny Kadlubovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q7042257|Николай Гоголь исемендәге Нижын дәүләт университеты]]''
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-03-02
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-11-23
| [[Истанбул]]
|-
| style='text-align:right'| 393
| ''[[:d:Q4215574|Alexander Karnojitsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4299199|Могилөв ирләр гимназиясе]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867
| [[Могилёв]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 394
| ''[[:d:Q4216361|Anna Kartsova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-05-30
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 395
| ''[[:d:Q4216538|Vadim Kasevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-09-21
| [[Екатеринбург]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-05-26
| 
|-
| style='text-align:right'| 396
| ''[[:d:Q4217648|Illarion Kaufman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2732142|статистик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-07-05&lt;br/&gt;1848-07-04
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-12-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 397
| ''[[:d:Q4219595|Dzhangir Kerimov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-07-18
| [[Бакы]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-02-22
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 398
| ''[[:d:Q4221116|Vladilen Evgenevich Kipyatkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-03-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-09-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 399
| ''[[:d:Q4221780|Valentin Kirpichnikov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-08-14
| [[Кинешма|Киңәшмә]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-11-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 400
| ''[[:d:Q4223198|Joseph Kleiber]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-12-15
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-02-12
| [[Ницца]]
|-
| style='text-align:right'| 401
| ''[[:d:Q4224300|Nikita Kluge]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-04-27
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 402
| ''[[:d:Q4225221|Viktor Kirillovitsj Koboesjkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 403
| ''[[:d:Q4225359|Andriy Petrovych Kobalivsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50359779|ukrainianist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-02-01
| ''[[:d:Q4390471|Rozsokhuvate]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-11-22&lt;br/&gt;1969-11-29
| [[Харьков]]
|-
| style='text-align:right'| 404
| ''[[:d:Q4225393|Boris Kovalenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-01-16
| 
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-09-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 405
| ''[[:d:Q4225541|Mikhail Kovalchuk]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 406
| [[Сергей Ковалёв (1886)|Сергей Ковалёв]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-09-13
| [[Зур Куганак|Олы Куганак]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-11-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 407
| ''[[:d:Q4226574|S. A. Kozin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q19829967|mongolist]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-10-07
| [[Туапсе]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-10-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 408
| ''[[:d:Q4226616|Aleksandr Kozintsev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 409
| ''[[:d:Q4227747|Anatoly Kolesnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-06-24
| ''[[:d:Q4451319|Tankhoy]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 410
| ''[[:d:Q4227857|Nikolay Kolesov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-12-11
| [[Алексеевски районы (Волгоград өлкәсе)|Алексеевская районы]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-04-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 411
| ''[[:d:Q4228076|Ksenija Michaylovna Kolobova]]''
| 
| 
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-01-07
| [[Ашкабад]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-02-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 412
| ''[[:d:Q4229614|Boris Komissarov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-12-08
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-09-04
| 
|-
| style='text-align:right'| 413
| ''[[:d:Q4230805|Anatoly Koni]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4479389|Annenschule]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50281959|Moscow Imperial University, Faculty of Law]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16533|хөкемче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6673651|әдәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12859263|нотыкчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1844&quot; | 1844-01-28&lt;br/&gt;1844-02-09&lt;br/&gt;1844-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-09-17&lt;br/&gt;1927-09-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 414
| ''[[:d:Q4233155|Nikolai Korkunov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[адвокат]]
| data-sort-value=&quot;1853&quot; | 1853-04-14
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-11-27
| 
|-
| style='text-align:right'| 415
| ''[[:d:Q4233825|Aleksandr Korolkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-03-22
| ''[[:d:Q1654174|Kosikhinsky District]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 416
| [[Сергей Костинский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-08-12
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-08-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 417
| ''[[:d:Q4236170|Ivan Kotov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-01-20
| ''[[:d:Q4134619|Гдов өязе]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 418
| [[Николай Кремлев]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1832&quot; | 1832-07-11
| [[Тубыл губернасы|Тубыл гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-04-21
| No/unknown value
|-
| style='text-align:right'| 419
| ''[[:d:Q4241674|Николай Кропачев]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 420
| ''[[:d:Q4245038|Nikolai Kuznetsov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q497294|лепидоптеролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-05-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-04-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 421
| ''[[:d:Q4245893|Vadim Kukushkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 422
| ''[[:d:Q4246366|Josef Kulischer]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17488363|economic historian]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-08-01
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-11-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 423
| ''[[:d:Q4247886|Sergey Kurbanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-05-04
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 424
| ''[[:d:Q4247909|Leonid Kurbatov]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-01-02
| [[Фәрганә]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-07-16
| 
|-
| style='text-align:right'| 425
| ''[[:d:Q4252067|Yevgeny Mikhaylovich Lavrenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''&lt;br/&gt;[[геология]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-02-11
| [[Чугуйив|Чуһуив]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-07-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 426
| ''[[:d:Q4252221|Svyatoslav Lavrov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3025301|Александр Фёдорович Можайский исемендәге Хәрби-космик академиясе]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 427
| ''[[:d:Q4252224|Sergey Lavrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-05-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-07-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 428
| ''[[:d:Q4254304|Alexander Lappo-Danilevsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-01-15
| ''[[:d:Q4108346|Verkhnedneprovsky Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-02-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 429
| ''[[:d:Q4254428|Григорий Лапшин]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q23675254|lycée classique de Saint-Pétersbourg]]''
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1813&quot; | 1813
| 
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-04-02
| 
|-
| style='text-align:right'| 430
| ''[[:d:Q4254512|B. A.  Larin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''
| ''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-01-05
| [[Полтава]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 431
| ''[[:d:Q4255420|Vadim Anatolevitsj Latsjininskiy]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-03-28
| 
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-03-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 432
| ''[[:d:Q4255674|Aleksandr Lebedev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-11-14
| ''[[:d:Q1719466|Паневеҗис]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-03-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 433
| ''[[:d:Q4255735|Gleb Lebedev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-08-15
| [[Иске Ладога]]
|-
| style='text-align:right'| 434
| ''[[:d:Q4255934|Aleksandr Lebedinsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12094958|геофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-01-07
| [[Женева]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-09-08
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 435
| ''[[:d:Q4256796|Mitrofan Levchenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q7042257|Николай Гоголь исемендәге Нижын дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-11-23
| [[Суджа|Суҗа]]
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-11-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 436
| ''[[:d:Q4259215|Владимир Лепёшкин]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-08-12
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| [[Бетесда (Мэриленд)]]
|-
| style='text-align:right'| 437
| ''[[:d:Q4262286|Vladimir Linnik]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-06-24
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-07-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 438
| ''[[:d:Q4263276|Vladimir Lisovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-07-05
| 
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-05-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 439
| [[Николай Лихачёв]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]&lt;br/&gt;[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q104212657|sigillographer]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-04-12&lt;br/&gt;1862-04-24
| [[Чистай]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-04-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 440
| [[Михаил Лобашёв]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-10-29
| [[Зур Фролово]]
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 441
| ''[[:d:Q4264961|Alexander Lovyagin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4360215|institut d'histoire et de philologie de Saint-Pétersbourg]]''
| ''[[:d:Q33386280|китапчылык белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q55389138|library scientist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-08-13&lt;br/&gt;1870
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-10-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 442
| ''[[:d:Q4265273|Pyotr Lody]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q9379652|Law Faculty of Lviv University]]''
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1764&quot; | 1764-05-04
| [[Збой]]
| data-sort-value=&quot;1829&quot; | 1829-06-10&lt;br/&gt;1829-06-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 443
| ''[[:d:Q4266225|Boris Lomov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-01-28
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-07-11
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 444
| [[Пётр Лукирский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-12-13
| [[Ырынбур]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-11-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 445
| [[Соломон Лурье]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4299199|Могилөв ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18916625|иллинис]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5121550|иудаика галиме]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-12-27
| [[Могилёв]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-10-30
| [[Львов]]
|-
| style='text-align:right'| 446
| ''[[:d:Q4269883|Valery Luft]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 447
| ''[[:d:Q4272271|Eva Lyusternik]]''
| 
| 
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-11-17
| ''[[:d:Q4445436|Sudylkiv]]''
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-10-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 448
| ''[[:d:Q4273858|Vladimir Mavrodin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-02-12
| [[Кишинёв]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-11-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 449
| ''[[:d:Q4274525|Viktor Mazin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4424975|Смоленск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3410028|психоаналитик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4220878|кино белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4164507|сәнгать тәнкыйтьчесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q674426|куратор]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-12-20
| [[Мурманск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 450
| ''[[:d:Q4275947|Georgij Pantelejmonovič Makogonenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-03-28&lt;br/&gt;1912-04-10
| ''[[:d:Q1106097|Змиив]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-10-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 451
| ''[[:d:Q4276164|Alexander A. Maximow]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q3368718|патолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-01-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-12-04
| [[Чикаго]]
|-
| style='text-align:right'| 452
| [[Николай Максимов (1880)]]
| 
| 
| ''[[:d:Q28667071|Saint Petersburg 6th gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-03-09&lt;br/&gt;1880-03-21
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-05-09
| ''[[:d:Q13636119|Луцино]]''
|-
| style='text-align:right'| 453
| ''[[:d:Q4277837|Aleksey Malinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-10-13
| [[Бокситогорск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 454
| ''[[:d:Q4279302|Kronid Malyshev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4479076|Өфә руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;[[Казан руханилар академиясе]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-09-25
| [[Ырынбур губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-01-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 455
| ''[[:d:Q4279313|Sergey Malyshev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-05-30&lt;br/&gt;1884-04-30
| ''[[:d:Q18798268|Пузачи]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-05-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 456
| ''[[:d:Q4281225|Yury Margolis]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-02-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 457
| ''[[:d:Q4282016|Boris Markov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-07-01
| [[Вологда өлкәсе]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-08-13
| 
|-
| style='text-align:right'| 458
| ''[[:d:Q4285067|Margarita Matusevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q24932262|Women's Pedagogical Institute]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-12-14
| 
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-02-23
| 
|-
| style='text-align:right'| 459
| ''[[:d:Q4287313|Pavel Nikolaevich Medvedev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-12-23&lt;br/&gt;1892-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-07-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 460
| ''[[:d:Q4287826|Nikolay Mednikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-10-26
| [[İske Qırım]]
|-
| style='text-align:right'| 461
| ''[[:d:Q4289037|Aleksandr Meyer]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-09-10
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-06-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 462
| [[Дмитрий Мейер]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1819&quot; | 1819-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1856&quot; | 1856-01-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 463
| ''[[:d:Q4289495|Platon Melioransky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-11-18
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-05-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 464
| ''[[:d:Q4291040|Stanislav Merkuryev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04-28
| [[Федоровка (Федоров районы)]]
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-05-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 465
| ''[[:d:Q4292573|Nikita Meshchersky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-01-01
| ''[[:d:Q16636565|Gerchikovo]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 466
| ''[[:d:Q4294042|Rinad Minvaleyev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-08-20
| [[Ярославль]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 467
| ''[[:d:Q4296042|Boris Mironov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12360779|демограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15319501|social scientist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-09-21
| [[Маркс (шәһәр)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 468
| ''[[:d:Q4296308|Dmitriy Mirtov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-08-01&lt;br/&gt;1867-09-01
| ''[[:d:Q4231436|Konstantinovo]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 469
| ''[[:d:Q4300224|Stefan Mokulsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10379007|театр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-07-26&lt;br/&gt;1896-08-07
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 470
| ''[[:d:Q4302866|Vladimir Morozan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q8963721|генеалогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-02-16
| [[Кишинёв]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 471
| ''[[:d:Q4302987|Nikita Morozov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-07-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-07-25
| 
|-
| style='text-align:right'| 472
| ''[[:d:Q4308369|Valery Musin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-03-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-12-22
| 
|-
| style='text-align:right'| 473
| ''[[:d:Q4310254|Venedikt Myakotin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-03-24
| [[Гатчина]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-10-05
| ''[[:d:Q753219|New Town]]''
|-
| style='text-align:right'| 474
| ''[[:d:Q4311342|Mikhail Navashin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85449|Киев политехника институты]]''
| ''[[:d:Q11442656|amateur astronomer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q107616948|plant cell biologist]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-02-27
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-09-28
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 475
| ''[[:d:Q4312033|Georgii Nadson]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12102506|Second Kyevan gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4385762|Бишенче Питырбур гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-05-23
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-04-15
| ''[[:d:Q2068654|«Коммунарка» ату полигоны]]''
|-
| style='text-align:right'| 476
| ''[[:d:Q4313955|Dmitrij Nasonow]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-06-28
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-12-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 477
| ''[[:d:Q4314370|Nikolai Alexsandrovich Naumov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-03-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-07-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 478
| ''[[:d:Q4315825|Konstantin Nevolin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1806&quot; | 1806-07-01
| [[Орлов]]
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-10-06
| [[Бриксен-им-Тале]]
|-
| style='text-align:right'| 479
| ''[[:d:Q4316412|Mikhail Neiman]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-03-07
| [[Акъяр]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-06-25
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 480
| ''[[:d:Q4316935|Andrey Antonovitsj Nemiro]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-03-04
| ''[[:d:Q997398|Коретс]]''
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 481
| ''[[:d:Q4318227|A. P.  Nechaev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-10-24&lt;br/&gt;1870-11-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-09-06
| [[Симәй]]
|-
| style='text-align:right'| 482
| ''[[:d:Q4319613|P. F. Nikandrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-12-01
| ''[[:d:Q2706889|Novorzhevsky District]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-05-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 483
| ''[[:d:Q4319951|Pavel Nikiforov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q12051314|сейсмолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11424604|Җир белегече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-06-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-11-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 484
| ''[[:d:Q4323966|Valentin Novozhilov]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-05-05
| [[Люблин|Лүблин]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 485
| ''[[:d:Q4327056|Aleksandr Nozdrachev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4112332|Витебск дәүләт ветеринар медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-10-25
| [[Карачев]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-06-19
| 
|-
| style='text-align:right'| 486
| ''[[:d:Q4327587|Yevgeny Nosov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-08-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 487
| ''[[:d:Q4329446|Sergey Obnorsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-11-13
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 488
| ''[[:d:Q4331206|K. F. Ogorodnikov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-07-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-06-30
| 
|-
| style='text-align:right'| 489
| ''[[:d:Q4332466|Mijàil Okatov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1829&quot; | 1829-09-22
| 
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901
| [[Истанбул]]
|-
| style='text-align:right'| 490
| ''[[:d:Q4333369|Semyon Okun]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-07-25
| [[Клинцы]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 491
| ''[[:d:Q4335045|Nikolaï Ontchoukov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4360209|Питырбур археология институты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q20551564|collector of fairy tales]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-03-03
| [[Сарапул]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-03-11
| [[Пенза]]
|-
| style='text-align:right'| 492
| ''[[:d:Q4338400|Осорина, Мария Владимировна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6840724|Faculty of Psychology, Saint Petersburg State University]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-12-06
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 493
| [[Юрий Откупщиков]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-04-29&lt;br/&gt;1924-08-29
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 494
| ''[[:d:Q4341537|Nikolay Pavlov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q845924|Пулково обсерваториясе]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-10-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 495
| ''[[:d:Q4341957|Gerasim Pavsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829990|библеист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| data-sort-value=&quot;1787&quot; | 1787-03-04
| ''[[:d:Q4341973|Pavy]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-04-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 496
| ''[[:d:Q4342793|Jakob Palvadre]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1324245|сәпүр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;[[офицер]]
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-04-27
| [[Лифләндия губернасы|Лифляндия губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-10-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 497
| ''[[:d:Q4344158|Алексей Панов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q178416|Санкт-Петербург дәүләт консерваториясе]]''&lt;br/&gt;[[Казан дәүләт консерваториясе]]
| ''[[:d:Q765778|органист]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-03
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 498
| ''[[:d:Q4345112|Andrey Paribok]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-09-04
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 499
| ''[[:d:Q4347864|Dmitri Dmitrijewitsch Pedaschenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868
| 
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926
| 
|-
| style='text-align:right'| 500
| ''[[:d:Q4350805|Yuri Perepyolkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-05-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-03-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 501
| [[Николай Пунин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4503257|Царское Село гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4164507|сәнгать тәнкыйтьчесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-11-16&lt;br/&gt;1888-11-28
| [[Һельсинки|Һелсинки]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-08-21
| ''[[:d:Q16487533|Abez labor camp]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q223208|Vorkuta Gulag]]''
|-
| style='text-align:right'| 502
| ''[[:d:Q2992575|Izmail Sreznevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1812&quot; | 1812-06-01
| [[Ярославль]]
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-02-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 503
| ''[[:d:Q2993155|Konstantin Kavelin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q50281959|Moscow Imperial University, Faculty of Law]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1818&quot; | 1818-11-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-05-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 504
| ''[[:d:Q3061575|Evgeny Lyapin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-09-19
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;2005&quot; | 2005-01-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 505
| ''[[:d:Q3156160|Ivan Nikolaevich Filip'ev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-05-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-10-22&lt;br/&gt;1938-03-07
| [[Алматы]]
|-
| style='text-align:right'| 506
| ''[[:d:Q3291047|Mariya Sergeyenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q191808|кәшиш]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-12-09
| [[Яңа Зыбков]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-10-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 507
| ''[[:d:Q3313688|Mikhail Prisyolkov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-09-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-01-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 508
| ''[[:d:Q3334821|Nadejda Golik]]''
| 
| 
| 
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 20th century
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 509
| ''[[:d:Q3341650|Nikolay Kazansky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-06-25
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 510
| ''[[:d:Q3341655|Nikolay Nikolsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4407661|St. Petersburg Theological Seminary]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-07-29&lt;br/&gt;1863-07-17
| [[Петергоф|Петерһоф]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-03-23
| [[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
|-
| style='text-align:right'| 511
| ''[[:d:Q3350295|Oleg Sokolov]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-07-09
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 512
| [[Павел Терентьев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q16271064|герпетолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-12-23&lt;br/&gt;1903-12-10
| [[Акъяр]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 513
| ''[[:d:Q3440902|Roman Svetlov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-08-23
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 514
| ''[[:d:Q3479734|Sergéi Yuzepchuk]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-01-28
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-01-08
| [[Рига]]
|-
| style='text-align:right'| 515
| ''[[:d:Q3479751|Sergueï Neoustrouïev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q15962041|Нижгар ирләр гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-09-25
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-05-24
| [[Сызран]]
|-
| style='text-align:right'| 516
| ''[[:d:Q3498420|Stepan Rynkevitch]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3918260|Minsk Theological Academy]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4295192|Minsk Theological Seminary]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-01-11
| [[Карытнае]]
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 517
| ''[[:d:Q3545421|Petr Nikolaevich Tretyakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-10-30
| [[Кострома]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-06-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 518
| ''[[:d:Q3561826|Vladimir Shimkevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-07-28
| [[Карачев]]&lt;br/&gt;[[Орёл]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 519
| ''[[:d:Q3569544|Vladimir Wagner]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q18805|табигать фәннәре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1849&quot; | 1849-03-17&lt;br/&gt;1849-03-29
| [[Калуга]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 520
| ''[[:d:Q3615114|Anatoly Lurie]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| [[инженер]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q327029|механик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-07-06
| [[Могилёв]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-02-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 521
| ''[[:d:Q3648030|David Chubinashvili]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1814&quot; | 1814-09-26
| 
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-06-05
| 
|-
| style='text-align:right'| 522
| ''[[:d:Q3648056|Stanislav Kalesnik]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1935120|Хәрби-сәяси академия]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15623737|бозбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-09-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 523
| ''[[:d:Q3656817|Ernst Reinhold von Hofmann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12376416|Tartu Governorate Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''
| data-sort-value=&quot;1801&quot; | 1801-01-08
| ''[[:d:Q3466616|Paistu]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-05-23
| [[Тарту]]
|-
| style='text-align:right'| 524
| ''[[:d:Q3737792|Gavriil Tanfilyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2069101|Gustav Adolf Grammar School]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28378128|педолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1857&quot; | 1857-02-22
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-09-01
| [[Одесса]]
|-
| style='text-align:right'| 525
| ''[[:d:Q3740364|Alexei Savich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1810&quot; | 1810-02-25
| ''[[:d:Q4384650|Pushkarivka]]''
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-08-15
| [[Тула губернасы|Тула гөбернәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 526
| ''[[:d:Q3740449|Tatyana Chernigovskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-02-07
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 527
| ''[[:d:Q3801341|Eduards Volters]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q106946926|гісторыка-філалагічны ўніверсітэт Імператарскага Харкаўскага ўніверсітэта]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12377291|censor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10333969|музейчылык белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1856&quot; | 1856-03-06
| ''[[:d:Q2632576|Āgenskalns]]''&lt;br/&gt;[[Рига]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-12-14
| [[Каунас]]
|-
| style='text-align:right'| 528
| ''[[:d:Q3918585|Konstantin Lukashev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16335312|геохимик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-12-25
| [[Гарадзец (Быхавский районы)|Гарадзец]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-05-23
| [[Минск]]
|-
| style='text-align:right'| 529
| ''[[:d:Q3920358|Aleksey Grigorevitsj Mitrofanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4258142|Institute for Philosophy, Literature and History in Leningrad]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-10-18
| ''[[:d:Q19690785|Асташкава]]''
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-04-18
| 
|-
| style='text-align:right'| 530
| ''[[:d:Q3920666|Branislaŭ Epimach-Šypila]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18120029|библиофил]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-09-16
| ''[[:d:Q4259111|Lepel County]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-06-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 531
| ''[[:d:Q4007845|Valery Sagatovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-01-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-04-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 532
| ''[[:d:Q4011670|Victor Zaslavsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;[[инженер]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-09-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-11-26
| [[Рим]]
|-
| style='text-align:right'| 533
| ''[[:d:Q4055636|Boris Averin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-03-11
| ''[[:d:Q4407541|Sandovo]]''
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 534
| ''[[:d:Q4056733|Valerian Agafonov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28378128|педолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-07-19
| ''[[:d:Q4259700|Lesnoi (Saint Petersburg, Russia)]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-01-27&lt;br/&gt;1955-01-28
| [[Ницца]]
|-
| style='text-align:right'| 535
| ''[[:d:Q4056852|Tateos Agekian]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-05-12
| [[Батум]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 536
| ''[[:d:Q4057520|Loran Adzhemyan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04-30
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 537
| ''[[:d:Q4057947|Svetlana Adonyeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-02-14
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 538
| ''[[:d:Q4060313|Osman Nuri-Asan oğlu Aqçoqraqlı]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3303330|хаттат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15632632|ипиграфис]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-01-03
| [[Baqçasaray|Бакчасарай]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q83061|Van]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-04-17
| [[Акмәсҗит]]
|-
| style='text-align:right'| 539
| ''[[:d:Q4061110|Eugene Alexandrov]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q29909337|физик-экспериментатор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-04-13
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 540
| ''[[:d:Q4061115|Kirill Aleksandrov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт икътисад университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-09-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 541
| ''[[:d:Q4062557|Viktor Allakhverdov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6840724|Faculty of Psychology, Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-12-25
| [[Таллинн]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 542
| ''[[:d:Q4064804|Boris Ananyev]]''
| 
| 
| [[К. Л. Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты|Коста Леванович Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-08-01&lt;br/&gt;1907-08-14
| [[Владикавказ]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-05-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 543
| ''[[:d:Q4064841|Boris Vasilyevich Ananyich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-03-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-07-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 544
| ''[[:d:Q4065402|Aleksandr Ignatyevich Andreyev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-06-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 545
| ''[[:d:Q4065506|Nikolay Andreyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-02-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-11-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 546
| ''[[:d:Q4066846|Anatolij Aleksandrovič Anohin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-06-01
| [[Гороховец|Гороховетс]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-10-29
| 
|-
| style='text-align:right'| 547
| ''[[:d:Q4070031|Konstantin Arsenyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2732142|статистик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1789&quot; | 1789-10-12
| ''[[:d:Q4518353|Чухлома өязе]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-11-29
| [[Петрозаводск]]
|-
| style='text-align:right'| 548
| ''[[:d:Q4071576|Nikolay Astafyev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q112651335|Christian activist]]''
| data-sort-value=&quot;1825&quot; | 1825-03-17
| [[Екатеринослав губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906
| 
|-
| style='text-align:right'| 549
| [[Александр Байков]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q18576582|металлург]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-07-25
| [[Фатеж]]
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-04-06
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 550
| ''[[:d:Q4077632|Bazar Baradiyn]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-06-16&lt;br/&gt;1878-06-17
| ''[[:d:Q1942536|Mogoytuy]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-08-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 551
| ''[[:d:Q4077852|Andrey Baranovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q842811|диетолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19280221|gastroenterologist]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-08-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 552
| [[Степан Бархударов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q60098894|русист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-01-23
| [[Бакы]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-10-03
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 553
| ''[[:d:Q4079112|Mihail  Âkovlevič Basov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4407737|Санкт-Петербург психоневрология фәнни тикшеренү институты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-11-03
| [[Тверь губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-10-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 554
| ''[[:d:Q4080213|Mark Bashmakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10732476|сәнгать әсәрләре коллекционеры]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-02-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-03-31
| 
|-
| style='text-align:right'| 555
| ''[[:d:Q4084084|Georgy Berdnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-06-08&lt;br/&gt;1915-06-21
| [[Ростов-на-Дону]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-02-02
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 556
| ''[[:d:Q4084928|Pavel Berkov]]''
| 
| 
| [[Вена университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33386280|китапчылык белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56417579|чыганаклар белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-12-02&lt;br/&gt;1896-12-14
| [[Аккирмән]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-08-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 557
| ''[[:d:Q4084940|Naum Berkovsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-04-14
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 558
| ''[[:d:Q4085130|Aleksandr Bernştam]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4258142|Institute for Philosophy, Literature and History in Leningrad]]''
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-09-18
| [[Kireç|Киреч]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 559
| ''[[:d:Q4085277|Sergei Aleksandrovich Bershadski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1850&quot; | 1850-03-18
| [[Бердянск]]
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-02-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 560
| ''[[:d:Q4087046|Mikhail Birman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;[[инженер]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-01-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-07-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 561
| ''[[:d:Q4088747|Yevgeni Bobrov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1907198|таксанамис]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-03-02
| [[Тверь]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 562
| ''[[:d:Q4088992|Boris Bogayevsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-05-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 563
| [[Модест Богданов]]
| 
| 
| [[Казан Император университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4419529|Сембер классик гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10333969|музейчылык белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-09-07
| ''[[:d:Q18799349|Русская Бекшанка]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-03-04&lt;br/&gt;1888-03-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 564
| ''[[:d:Q4089948|Aleksey Bodalyov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-10-13
| [[Сарапул]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-12-20
| 
|-
| style='text-align:right'| 565
| ''[[:d:Q4090725|Aleksandr Boldyrev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16832248|иранист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-06-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 566
| ''[[:d:Q4093138|Olga Bondareva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-04-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-12-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 567
| ''[[:d:Q4093244|Liya Bondarko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-05-13
| [[Сумы]]
| data-sort-value=&quot;2007&quot; | 2007-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 568
| [[Глеб Бонч-Осмоловский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4295195|Минск ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q41799636|Мінскае камерцыйнае вучылішча]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-10-22&lt;br/&gt;1890
| [[Блонь]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-11-01
| [[Казан]]
|-
| style='text-align:right'| 569
| ''[[:d:Q4093803|Pavel Boriskovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-05-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991-09-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 570
| ''[[:d:Q4094529|Ivan Borodin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-01-18
| [[Бөек Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-03-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 571
| ''[[:d:Q4094748|Viktor Bortnevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-04-19
| [[Пало-Альто]]
|-
| style='text-align:right'| 572
| ''[[:d:Q4096785|Iosif Brodsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-11-19
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-12-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 573
| ''[[:d:Q4097099|P. Brounov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-12-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-04-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 574
| ''[[:d:Q4097690|Dmitry Bubrikh]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13636225|Finno-Ugrist]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-07-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-11-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 575
| [[Лазарь Будагов]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1812&quot; | 1812-04-12
| [[Әстерхан]]
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 576
| ''[[:d:Q4098475|Viktor Kharlampievich Buynitsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13382749|polar explorer]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-12-31
| [[Чита]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 577
| [[Сергей Булич]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[композитор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-08-27
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-04-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 578
| ''[[:d:Q4099487|A. V. Burdukov]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883
| [[Тубыл губернасы|Тубыл гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-03-13
| ''[[:d:Q56507866|gulag camp]]''
|-
| style='text-align:right'| 579
| ''[[:d:Q4100415|Aleksandr Butyagin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-10-12
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 580
| ''[[:d:Q4100646|Vladimir Bush]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4479389|Annenschule]]''
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-05-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 581
| ''[[:d:Q4102522|Osip Vaynshteyn]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-11-24
| ''[[:d:Q192176|Bender]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-07-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 582
| [[Руслан Вәлиев (1949)|Руслан Вәлиев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q1938341|Урал дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-09-26
| [[Свердловск өлкәсе]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 583
| ''[[:d:Q4102913|Sigizmund Valk]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26709887|археограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10429346|библиограф]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-12-01
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-02-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 584
| ''[[:d:Q4104500|Aleksandr Vasilyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-09-01
| [[Псков]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-10-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 585
| ''[[:d:Q4104634|Leonid Vasiliev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3363630|parapsychologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891
| [[Псков]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 586
| ''[[:d:Q4104915|Valeriya Vasilkova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-12-27
| [[Новосибирск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 587
| ''[[:d:Q4105653|Viktor Vdovenko]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-01-05
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-02-14
| 
|-
| style='text-align:right'| 588
| ''[[:d:Q4107122|Anatoliĭ Vasilʹevich Venediktov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q57998699|Санкт-Петербург политехник институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-06-30
| [[Җиргән]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-08-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 589
| [[Людмила Вербицкая]]
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q60098894|русист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-06-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-11-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 590
| ''[[:d:Q4111326|Mikhail Vilyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-08-20
| 
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-12-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 591
| ''[[:d:Q4111770|Kirill Vinogradov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-03-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 592
| ''[[:d:Q4112488|Pavel Wittenburg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-02-09
| [[Владивосток]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 593
| ''[[:d:Q4112726|Wincenty Wiszniewski]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1781&quot; | 1781
| [[Reç Pospolita|Реч Посполита]]
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-06-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 594
| ''[[:d:Q4114848|Alexander Voznesensky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-03-05
| [[Тула губернасы|Тула гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-10-28
| 
|-
| style='text-align:right'| 595
| ''[[:d:Q4123362|Fedir Vovk]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| data-sort-value=&quot;1847&quot; | 1847-03-05&lt;br/&gt;1847-03-03
| ''[[:d:Q12140601|Piryatinskiy Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-06-30&lt;br/&gt;1918-06-06
| [[Гомель]]
|-
| style='text-align:right'| 596
| ''[[:d:Q4124767|Egbert Wolf]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1001200|Прушкув]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-09-05
| [[Берлин]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 597
| ''[[:d:Q4125619|Andrey Voronov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15646805|lycée de garçons de la province d'Olonets]]''
| [[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1820&quot; | 1820&lt;br/&gt;1819
| [[Петрозаводск]]
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-11-12&lt;br/&gt;1875-11-22&lt;br/&gt;1875-12-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 598
| ''[[:d:Q4126193|Alexander Voskresensky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1809&quot; | 1809-11-25
| [[Торжок]]
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-01-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 599
| [[Егор Врангел]]
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1784&quot; | 1784-10-09
| [[Маидла (Лүганусе)|Майдла]]
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-06-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 600
| ''[[:d:Q4128283|S. Vukolov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28609378|Men's Gymnasium (Novocherkassk)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-08-23
| [[Новочеркасск]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-10-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 601
| ''[[:d:Q4495624|Dina Khapayeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-02-05
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 602
| ''[[:d:Q4499378|A. A. Kholodovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-05-11
| [[Кронштадт]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-03-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 603
| ''[[:d:Q4499504|Konstantin Kholshevnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-01-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 604
| ''[[:d:Q4502174|Konstantin Khudoley]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-05-30
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 605
| ''[[:d:Q4503903|Leon Cienkowski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1822&quot; | 1822-10-01
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-09-25
| [[Лейпциг]]
|-
| style='text-align:right'| 606
| ''[[:d:Q4506447|Nikolai Tsytovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| ''[[:d:Q11424604|Җир белегече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-05-13
| ''[[:d:Q16576884|Mchiničy]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-04-26
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 607
| ''[[:d:Q4506812|Antoni Czajkowski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| [[шагыйрь]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1816&quot; | 1816-07-25&lt;br/&gt;1816-06-13
| [[Краков]]
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-02-12&lt;br/&gt;1873-02-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 608
| ''[[:d:Q4507971|Sergey Chebanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-03-20
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 609
| ''[[:d:Q4508086|Gleb Chebotaryov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q462390|доцент]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-08-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-08-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 610
| [[Борис Черепахин]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-11-17
| [[Волын губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-08-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 611
| ''[[:d:Q4514249|Klimenty Feodosyevich Chernykh]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-09-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-09-13
| 
|-
| style='text-align:right'| 612
| ''[[:d:Q4515376|Nikolay Chechulin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3391743|сынлы сәнгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-11-15&lt;br/&gt;1863-11-03
| [[Череповец]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-02-14
| ''[[:d:Q4203384|Irma]]''
|-
| style='text-align:right'| 613
| ''[[:d:Q4516423|Anatoliy Ivanovitsj Tsjistobaev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-12-27
| ''[[:d:Q2624164|Bezhetsky District]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 614
| ''[[:d:Q4520196|Aleksandr Shapiro]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-07-07
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Минск]]
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-02-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 615
| ''[[:d:Q4520483|Mikhail Shargorodsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1975276|Әдис икътисад үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-04-02
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-08-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 616
| ''[[:d:Q4520704|Vsevolod Sharonov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-11-27&lt;br/&gt;1964-11-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 617
| ''[[:d:Q4521282|Marianna Shakhnovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-11-11
| 
|-
| style='text-align:right'| 618
| ''[[:d:Q4521623|Boris Schwanwitsch]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q497294|лепидоптеролог]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-11-26
| [[Полтава]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 619
| ''[[:d:Q4521952|Natalya Shevelyova]]''
| 
| 
| [[Ф.М. Достоевский исемендәге Омск дәүләт университеты|Омск дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-02-19
| [[Түкәле]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 620
| ''[[:d:Q4522815|Anatoly Shemyakin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4366448|Самар дәүләт социаль-педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-05-24
| [[Самар]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-04-14
| [[Нарва]]
|-
| style='text-align:right'| 621
| ''[[:d:Q4522895|Aleksandr Petrovich Shennikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-08-29
| [[Папулово (Киров өлкәсе)|Папулово]]
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-05-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 622
| ''[[:d:Q4523942|Viktors Šildknehts]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2962070|куючы-рәссам]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1028181|рәссам]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21560152|special effects artist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q658371|extra]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10331372|model maker]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-01-27
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-08-09
| [[Латвия]]
|-
| style='text-align:right'| 623
| ''[[:d:Q4524461|Leonid Dmitrievitsj Sjirokorad]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-06-18&lt;br/&gt;1939-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 624
| ''[[:d:Q4524587|Ilya Shifman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-06-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-03-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 625
| ''[[:d:Q4524740|Valery Shishkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-05-24
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-04-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 626
| ''[[:d:Q4524939|Mikhail Shkarovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| ''[[:d:Q17488357|диннәр тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-08-16
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 627
| ''[[:d:Q4525687|Aleksandr Schmidt]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-03-12
| [[Әстерхан]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-08-09
| [[Ташкент]]
|-
| style='text-align:right'| 628
| ''[[:d:Q4527604|Leonid Shulpin]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-06-05
| 
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-03-20
| 
|-
| style='text-align:right'| 629
| ''[[:d:Q4527628|Mikhail Shultz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-07-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-10-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 630
| ''[[:d:Q4527633|Sergey Shults]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-11-15
| [[Кострома]]
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-08-18
| ''[[:d:Q4146160|Gorkovskoye]]''
|-
| style='text-align:right'| 631
| ''[[:d:Q4528473|Щеглов, Николай Тихонович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1800&quot; | 1800
| [[Тула губернасы|Тула гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1870&quot; | 1870-12-31
| 
|-
| style='text-align:right'| 632
| ''[[:d:Q4529097|Aleksandr Shchipkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4424975|Смоленск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-08-03
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 633
| ''[[:d:Q4529606|Robert Evarestov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-07-23
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 634
| ''[[:d:Q4529851|Yakov Edelschtein]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-08-15
| [[Балаклия]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-01-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 635
| ''[[:d:Q4530231|Alexandre Eck]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q9352089|разведчик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3332711|медиевист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-12-16
| [[Полоцк|Полатск]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-03-30
| [[Брюссель]]
|-
| style='text-align:right'| 636
| ''[[:d:Q4531504|Polina Elkind]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-05-07
| 
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-05-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 637
| ''[[:d:Q4532534|Vladimir Gansovich Ėrman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-03-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-02-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 638
| ''[[:d:Q4535225|Aleksandr Ivanovitsj Jurev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6840724|Faculty of Psychology, Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-10-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-11-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 639
| ''[[:d:Q4536014|Lev Yavich]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-09-20
| [[Бийск]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1809358|Алтай губернасы]]''
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-07-30
| [[Исраил]]
|-
| style='text-align:right'| 640
| ''[[:d:Q4536263|Vatanyar Yagya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-09-18
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-06-17
| 
|-
| style='text-align:right'| 641
| ''[[:d:Q4537113|Lev Petrovich Yakubinski]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-08-01&lt;br/&gt;1892-07-20
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-08-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 642
| ''[[:d:Q4537140|Vladimir Yakubovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-10-21
| [[Новосибирск]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-08-17
| [[Гдов районы]]
|-
| style='text-align:right'| 643
| ''[[:d:Q4538192|Tatyana Yanovskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-08-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-12-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 644
| ''[[:d:Q4538247|Yuliy Yanson]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2732142|статистик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1835&quot; | 1835-10-15
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-01-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 645
| ''[[:d:Q4538387|Ioann Ianyshev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q831474|presbyter]]''&lt;br/&gt;[[рухани]]
| data-sort-value=&quot;1826&quot; | 1826-10-17
| ''[[:d:Q4452202|Tarusa County]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-06-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 646
| ''[[:d:Q4539722|Sergei Yakhontov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-12-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-01-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 647
| ''[[:d:Q4539787|Aleksandr Yatsimirsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873
| ''[[:d:Q4320223|Bairamcha]]''
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| style='text-align:right'| 648
| ''[[:d:Q4718757|Alexander Dragunov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1864603|Тибет белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-03-05
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-02-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 649
| ''[[:d:Q4718904|Alexander Freiman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q33082587|Eastern Faculty of Imperial St. Petersburg University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q317053|Гисен университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16832248|иранист]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-08-10&lt;br/&gt;1879-08-22
| [[Варшава]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-01-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 650
| ''[[:d:Q4720099|Alexander Skopin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-10-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-09-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 651
| ''[[:d:Q4756174|Andrew Adamatzky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 652
| ''[[:d:Q5761589|Konstantin Glinka]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28378128|педолог]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-06-23
| ''[[:d:Q557445|Koptevo]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-11-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 653
| ''[[:d:Q5778252|Anders Gustavsson]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899
| ''[[:d:Q103691|Halland County]]''
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 654
| ''[[:d:Q5829579|Elisabeth Ivanovna Steinberg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-04-24
| [[Эстония]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-02-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 655
| ''[[:d:Q5993226|Igor Dubov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1162163|директор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-07-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002-01-06
| [[Ярославль]]
|-
| style='text-align:right'| 656
| [[Модест Ильин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-10-17
| ''[[:d:Q985642|Гура-Кальвария]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-05-09
| 
|-
| style='text-align:right'| 657
| ''[[:d:Q6398792|Khabibullo Abdusamatov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4406337|Сәмәрканд дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-10-27
| [[Сәмәрканд]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 658
| ''[[:d:Q6473940|Vassili Aleksandrovitch Boulkine]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-07-09&lt;br/&gt;1945
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 659
| ''[[:d:Q6534770|Lev Rukhin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-10-16
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-09-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 660
| ''[[:d:Q6763188|Hussein Ali Mahfouz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q737835|Тәһран университеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q482980|автор]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-05-03
| 
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-01-19
| 
|-
| style='text-align:right'| 661
| ''[[:d:Q6830223|Shlomo Strelitz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923
| [[Каунас]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999
| 
|-
| style='text-align:right'| 662
| ''[[:d:Q6981236|Naum Idelson]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-03-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-07-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 663
| ''[[:d:Q7274018|Sergei Zhebelev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2468727|classical scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-09-10&lt;br/&gt;1867-09-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 664
| ''[[:d:Q9145601|Aleksander Kossowski]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-01-30&lt;br/&gt;1886-01-18
| [[Арзамас районы]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-06-24&lt;br/&gt;1965-06-29
| [[Люблин|Лүблин]]
|-
| style='text-align:right'| 665
| [[Алексей Кулябко]]
| 
| 
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-03-15
| [[Омск]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-08-06
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 666
| ''[[:d:Q9179655|Bronisław Bouffałł]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-10-30
| [[Юравичы (Гродзенский районы)|Юравичы]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-02-08
| [[Гданьск]]
|-
| style='text-align:right'| 667
| [[Владислав Ротерт]]
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2487799|миколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1863&quot; | 1863-08-06&lt;br/&gt;1863-07-25
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 668
| ''[[:d:Q11181879|Kirill Yakovlevich Kondratyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839134|эколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12094958|геофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-06-14
| [[Рыбинск]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-05-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 669
| ''[[:d:Q11711305|Ignacy Pietraszewski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004963|numismatist]]''
| data-sort-value=&quot;1796&quot; | 1796-12-31
| ''[[:d:Q201186|Бискупетс]]''
| data-sort-value=&quot;1869&quot; | 1869-11-16
| [[Берлин]]
|-
| style='text-align:right'| 670
| ''[[:d:Q11851358|Andrej Rudnev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q486748|пианист]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-07-31
| [[Һельсинки|Һелсинки]]
|-
| style='text-align:right'| 671
| ''[[:d:Q12083347|Mikhail Ivanovich Bogolepov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-01-09
| [[Можайск]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-08-07
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 672
| [[Ильяс Бораганский]]
| 
| 
| [[Истанбул университеты]]
| ''[[:d:Q3303330|хаттат]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-04-22
| [[Baqçasaray|Бакчасарай]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Уфа]]&lt;br/&gt;[[Стәрлетамак]]
|-
| style='text-align:right'| 673
| ''[[:d:Q12085944|B. S. Butnik-Sìvers'kij]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-03-03
| [[Чернигов|Черниһив]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-11-05
| [[Киев]]
|-
| style='text-align:right'| 674
| ''[[:d:Q12096645|Hryhoriy Holoskevych]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4368050|Подолия руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-11-04
| ''[[:d:Q4446373|Suprunkivtsi]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935
| [[Тубыл]]
|-
| style='text-align:right'| 675
| ''[[:d:Q12098141|Oleksander Hrushevskyi]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26709887|археограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-08-12
| [[Ставрополь]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Казакъ Совет Социалистик Республикасы|Казакъ Cовет Социалистик Республикаcы]]
|-
| style='text-align:right'| 676
| ''[[:d:Q12104076|Victor Jernstedt]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1854&quot; | 1854-12-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-08-21&lt;br/&gt;1902-08-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 677
| ''[[:d:Q12112667|Копержинский, Константин Александрович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12107988|Kamianets-Podilskyi Boys Gymnasium]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-10-23
| ''[[:d:Q4139619|Hlibiv]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 678
| ''[[:d:Q12117309|Lev Gurevich]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-06-14
| [[Париж]]
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-06-28
| 
|-
| style='text-align:right'| 679
| ''[[:d:Q12141775|Aleksandr Polkanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q19356817|петролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-05-13
| [[Кострома]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 680
| ''[[:d:Q12162806|Тулуб Олександр Володимирович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 681
| ''[[:d:Q12169939|Borys I. Chernyshov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58388110|Екатеринослав тау институты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-01-27
| ''[[:d:Q4539232|Yasenskaya]]''&lt;br/&gt;[[Кубан өлкәсе]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-08-31
| [[Киев]]
|-
| style='text-align:right'| 682
| ''[[:d:Q12170993|Шайтан, Михаил Эммануилович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-07-08
| [[Кизләү]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 683
| ''[[:d:Q12359711|Artur Vallner]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-10-18
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-11-04
| [[Сандармох]]
|-
| style='text-align:right'| 684
| ''[[:d:Q12362626|Filipp Ovsyannikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6337803|нейробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1827&quot; | 1827-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-05-29&lt;br/&gt;1909-06-09
| ''[[:d:Q49539|Luzhsky Uyezd]]''
|-
| style='text-align:right'| 685
| ''[[:d:Q12367364|Konstantin Saint-Hilare]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-09-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-11-25
| [[Воронеж]]
|-
| style='text-align:right'| 686
| ''[[:d:Q12551862|Lydia Stepanova]]''
| 
| 
| 
| [[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-10-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-10-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 687
| ''[[:d:Q12567234|Тұрсын Икрамович Сұлтанов]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-05-07
| [[Шамалган (авыл)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 688
| ''[[:d:Q13030979|Канстанцін Пушкарэвіч]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-11-03
| [[Слоним]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 689
| ''[[:d:Q13031215|Леанід Іванавіч Мінчанка]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-09-02
| [[Набушава]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 690
| ''[[:d:Q13052571|Gohar Hambardzumyan]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-06-28
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-06-26
| [[Ереван]]
|-
| style='text-align:right'| 691
| ''[[:d:Q13053437|Hamazasp Hambardzumyan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6996689|Нерсисән мәктәбе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880-09-25
| ''[[:d:Q39542|Vardenis]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-02-03
| [[Ереван]]
|-
| style='text-align:right'| 692
| ''[[:d:Q13172442|Georgi Porshniakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| 
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| 
|-
| style='text-align:right'| 693
| ''[[:d:Q13512740|Vladimir Dubyansky]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-07-02
| [[Павловск (Воронеж өлкәсе)]]
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| 
|-
| style='text-align:right'| 694
| ''[[:d:Q14916574|Grigol Chursin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-01-10&lt;br/&gt;1874-01-22
| [[Ейск]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-10-15
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| style='text-align:right'| 695
| ''[[:d:Q15060753|Vladimir Yakubson]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| data-sort-value=&quot;1867&quot; | 1867-08-30
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| 
|-
| style='text-align:right'| 696
| ''[[:d:Q15061029|Slyapkin Iliya Aleksandrovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q23675254|lycée classique de Saint-Pétersbourg]]''
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-05-09
| ''[[:d:Q4407742|Санкт-Петербург өязе]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-04-29
| ''[[:d:Q1267638|Beloostrov]]''
|-
| style='text-align:right'| 697
| ''[[:d:Q15061372|Aleksei Cherniakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[укытучы]]&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-05-17
| [[Запорожье]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-07-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 698
| ''[[:d:Q15061374|Сергей Иванович Черняев]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| data-sort-value=&quot;1818&quot; | 1818
| 
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-05-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 699
| ''[[:d:Q15061491|Boris Aleksandrovič Čagin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-03-22&lt;br/&gt;1899-03-23
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 700
| [[Иван Холмогоров]]
| 
| 
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1819&quot; | 1819-08-01
| No/unknown value
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-11-04
| [[Казан]]
|-
| style='text-align:right'| 701
| ''[[:d:Q15063183|Konstantin Focht]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-02-24
| ''[[:d:Q2029774|Manglisi]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-09-15
| [[Батум]]
|-
| style='text-align:right'| 702
| ''[[:d:Q15063220|Vladimir Fomin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-03-06
| [[Серпухов]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 703
| ''[[:d:Q15064354|Tatyana Batygina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-10-24
| [[Уссурийск]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-09-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 704
| [[Николай Благовещенский (1821)|Николай Благовещенский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1821&quot; | 1821-04-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-08-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 705
| ''[[:d:Q15064731|Rouben Boudaghov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4398493|Ростов дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-08-23&lt;br/&gt;1910-09-05
| [[Ростов-на-Дону]]
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001-07-18
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 706
| ''[[:d:Q15064853|Julius Wagner]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-12-13
| [[Наполи]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04&lt;br/&gt;1944&lt;br/&gt;1946
| [[Сербия]]&lt;br/&gt;[[Австрия]]
|-
| style='text-align:right'| 707
| ''[[:d:Q15065347|Vladimir Girgas]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4385762|Бишенче Питырбур гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1835&quot; | 1835-12-01
| [[Гродно|Һродна]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-03-18
| [[Киев]]
|-
| style='text-align:right'| 708
| ''[[:d:Q15065572|Vjatsjeslav Gretsjanyj]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-02-11
| 
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-05-20
| 
|-
| style='text-align:right'| 709
| ''[[:d:Q15065577|Andrey Grigorenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-06-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-05-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 710
| ''[[:d:Q15065602|Константин Эдуардович Гриневич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-09-21
| [[Вологда]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-08-30
| [[Харьков]]
|-
| style='text-align:right'| 711
| ''[[:d:Q15065823|Gabriel Destunis]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1818&quot; | 1818-03-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-03-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 712
| ''[[:d:Q15065981|Ludolf Dorn]]''
| 
| 
| 
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1841&quot; | 1841-01-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-04-29
| [[Санкт-Петербург]]&lt;br/&gt;[[Рига]]
|-
| style='text-align:right'| 713
| ''[[:d:Q15066437|Piotr Yernstedt]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15974789|coptologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-06-09
| [[Гатчина]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-12-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 714
| ''[[:d:Q15066449|Mikhail Yerofeyev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1839&quot; | 1839-02-14
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-12-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 715
| [[Николай Еругин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-04-14&lt;br/&gt;1907-05-14
| [[Пролетарск (шәһәр)|Пролетарск]]
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-02-12
| [[Минск]]
|-
| style='text-align:right'| 716
| ''[[:d:Q15066608|Gennady Zhirkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-05-16
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 717
| ''[[:d:Q15066714|Audra-Kristina Zabulionite]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2381477|Россия дәүләт сәхнә сәнгатьләре институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-10-01
| [[Каунас]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 718
| [[Николай Козмин]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-12-10&lt;br/&gt;1873-12-22
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 719
| ''[[:d:Q15069331|Fedor Tur]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10872101|анатом]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-05-13
| [[Новгород-Сиверскый|Новһород-Сиверскый]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-07-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 720
| ''[[:d:Q15070472|Yevgeny Kreps]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4454719|Tenischew-Schule]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-05-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-10-04
| [[Ялта]]
|-
| style='text-align:right'| 721
| [[Василий Лебедев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q15962041|Нижгар ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1833&quot; | 1833-10-01
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 722
| ''[[:d:Q15071114|Ernst Gustav Leyst]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-01-07
| [[Ревель (коммуна)]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-09-13
| [[Бад-Наухайм]]
|-
| style='text-align:right'| 723
| ''[[:d:Q15071153|Vladimir Lermantov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1845&quot; | 1845-11-03&lt;br/&gt;1845-11-15
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 724
| ''[[:d:Q15071436|Karl Lugebil]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1830&quot; | 1830-11-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1887&quot; | 1887-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 725
| ''[[:d:Q15071463|Jakov Mironovitsj Magaziner]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q16713603|Харкаўская  губернская гімназія]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-01-06&lt;br/&gt;1882-01-19
| [[Харьков]]
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-04-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 726
| ''[[:d:Q15071584|Vyacheslav Tishchenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1861&quot; | 1861-08-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 727
| ''[[:d:Q15072734|Владимир Петрович Михайлов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1855&quot; | 1855-11-21
| [[Сембер]]
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-05-05
| [[Тверь]]
|-
| style='text-align:right'| 728
| ''[[:d:Q15073501|Ivan Mordukhay-Boltovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4200373|Император хокук белеме укуханәсе]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874
| 
| No/unknown value
| 
|-
| style='text-align:right'| 729
| ''[[:d:Q15074489|Vladimir Musselius]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2069101|Gustav Adolf Grammar School]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''
| data-sort-value=&quot;1846&quot; | 1846-07-02
| [[Выборг]]
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 730
| [[Михаил Навроцкий]]
| 
| 
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]&lt;br/&gt;[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
| data-sort-value=&quot;1823&quot; | 1823-11-11
| 
| data-sort-value=&quot;1871&quot; | 1871-01-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 731
| ''[[:d:Q15074971|Yury Natochin]]''
| 
| 
| [[Новосибирск дәүләт медицина университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-12-06
| [[Харьков]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 732
| ''[[:d:Q15076890|Nikolaĭ Stepanovich Solomenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4129767|Ф. Э. Дзержинский исемендәге югары хәрби-диңгез инженерлар укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-12-05
| [[Минск]]
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995-06-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 733
| ''[[:d:Q15076954|Aleksandr Soldatov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-06-09
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 734
| ''[[:d:Q15077327|Слепян, Эрик Иосифович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-06-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 735
| ''[[:d:Q15079384|Sergey Mikhailovich Seredonin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1860&quot; | 1860-08-30
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-07-26
| [[Ярыслау губернасы|Ярыслау гөбернәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 736
| ''[[:d:Q15079481|Ī. P. Senigov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4349855|Беренче кадет корпусы]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15143191|science communicator]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859
| [[Санкт-Петербург]]
| No/unknown value&lt;br/&gt;1903
| 
|-
| style='text-align:right'| 737
| ''[[:d:Q15081103|Mitrofan Sveshnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-06-11
| [[Әстерхан]]
| No/unknown value
| 
|-
| style='text-align:right'| 738
| ''[[:d:Q15081195|Mikhail Vasilyevich Popov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q18543182|social philosopher]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-02-24
| ''[[:d:Q21673433|Staroklyonskoye]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 739
| ''[[:d:Q15090990|Sergey Rozhdestvensky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-08-25&lt;br/&gt;1868-09-06&lt;br/&gt;1863
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-06-17
| [[Тум|Томск]]
|-
| style='text-align:right'| 740
| ''[[:d:Q15090992|Nikolaĭ Fedorovich Rozhdestvenskiĭ]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1802&quot; | 1802&lt;br/&gt;1800
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 741
| ''[[:d:Q15132363|Sergey Kuznetsov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q60098894|русист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-12-16
| ''[[:d:Q62337|Vanadzor]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 742
| ''[[:d:Q15134863|Robert Lenz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12376416|Tartu Governorate Gymnasium]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1808&quot; | 1808-02-04
| [[Тарту]]
| data-sort-value=&quot;1836&quot; | 1836-09-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 743
| ''[[:d:Q15149013|Ирина Попова]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-09-28
| ''[[:d:Q4280256|Manhush]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 744
| ''[[:d:Q15210129|Ronald Nelepin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4129767|Ф. Э. Дзержинский исемендәге югары хәрби-диңгез инженерлар укуханәсе]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-09-20
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008-01-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 745
| ''[[:d:Q15433216|Андрей Венедикт улы Фёдоров]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-04-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-11-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 746
| ''[[:d:Q15438814|George G. Lorentz]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1425119|Georgian Technical University]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-01-01
| [[Чико (Калифорния)|Чико]]
|-
| style='text-align:right'| 747
| ''[[:d:Q15451164|Erich Diehl]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-01-25
| [[Даугавпилс]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-06-02
| [[Ена (шәһәр)|Ена]]
|-
| style='text-align:right'| 748
| ''[[:d:Q15451418|Aleksandr Goykhbarg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q2135469|legal counselor]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28528560|communist]]''
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883-01-01
| ''[[:d:Q4132790|Haluzyntsi]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 749
| ''[[:d:Q15455707|Sergei Vostokov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-03-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 750
| ''[[:d:Q15455711|Alexander Its]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-01-01
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 751
| ''[[:d:Q15640287|Pavel Voinarovskiy]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58683208|Saint-Petersburg Electrotechnical Institute]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1327627|электротехник]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-02-15
| [[Акъяр]]
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 752
| ''[[:d:Q15640468|Татьяна Александровна Боборыкина]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-12-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 753
| ''[[:d:Q15691162|S.V. Jogarao]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3521052|Andhra University]]''
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928
| 
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| 
|-
| style='text-align:right'| 754
| ''[[:d:Q15720258|Hermann Henckel]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4988856|Hebraist]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-04-05
| [[Бялысток|Белосток]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940&lt;br/&gt;No/unknown value
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 755
| ''[[:d:Q15727402|Christian Friedrich Graefe]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q154804|Лейпциг үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1780&quot; | 1780-07-01
| [[Хемниц]]
| data-sort-value=&quot;1851&quot; | 1851-12-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 756
| ''[[:d:Q15836854|Nikolai Kapitonovich Nikolski]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-11-16
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 757
| ''[[:d:Q15965068|Yom Tov Lipman Lipkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q154561|Ена үнивирситите]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1846&quot; | 1846
| ''[[:d:Q157516|Салантай]]''
| data-sort-value=&quot;1876&quot; | 1876-02-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 758
| ''[[:d:Q16104619|Viktor Borisov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-10-31
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 759
| ''[[:d:Q16303917|Yuri Yappa]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-08-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 760
| ''[[:d:Q16378569|Efrasiyab Vekilov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920
| [[Бакы]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004
| 
|-
| style='text-align:right'| 761
| ''[[:d:Q16404193|Victor Ferdinand Schmidt]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2388897|Saint Peter's School]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-04-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-05-07
| [[Пермь]]
|-
| style='text-align:right'| 762
| ''[[:d:Q16437572|Бораганский Ілияс]]''
| 
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-04-22
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 763
| ''[[:d:Q16627894|Joseph Adam Braun]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18805|табигать фәннәре белгече]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1712&quot; | 1712-01-01
| ''[[:d:Q583910|Аш]]''
| data-sort-value=&quot;1768&quot; | 1768-09-22&lt;br/&gt;1768-10-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 764
| [[Борис Вишневский]]
| 
| 
| ''[[:d:Q16685857|Пирем ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;[[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-06-13&lt;br/&gt;1891-07-13
| ''[[:d:Q134712|Шәүләй]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-01-26
| [[Черновцы|Чернивси]]
|-
| style='text-align:right'| 765
| [[Валентина Дианова]]
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-07-22
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 766
| ''[[:d:Q16644675|Yury Dmitrevsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3644587|һидрулыг]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15936497|африканис]]''
| data-sort-value=&quot;1920&quot; | 1920-05-09
| [[Череповец]]
| data-sort-value=&quot;2001&quot; | 2001
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 767
| ''[[:d:Q16653572|Yakov Zakher]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4454719|Tenischew-Schule]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-10-22
| [[Мияс]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-03-14
| [[Петергоф|Петерһоф]]
|-
| style='text-align:right'| 768
| ''[[:d:Q16663066|Φιόντορ Κέλζι]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1819&quot; | 1819-07
| [[Хәлеб]]
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886&lt;br/&gt;1912
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 769
| ''[[:d:Q16665863|Yelena Korneva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q23719406|нейрофизиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-12-05
| [[Кызылурда]]
| data-sort-value=&quot;2026&quot; | 2026-02-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 770
| ''[[:d:Q16667230|Yury Krivosheyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1955&quot; | 1955-05-22
| [[Калининград]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 771
| [[Георгий Остроумов]]
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-12-27
| [[Пенза]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-05-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 772
| ''[[:d:Q16687768|Ivan Fedorovich Pravdin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880&lt;br/&gt;1880-01-13
| ''[[:d:Q1651373|Буй районы]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963&lt;br/&gt;1963-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 773
| ''[[:d:Q16700556|Evgeniĭ Georgievich Kagarov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-09-29
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-13
| [[Ессентуки]]
|-
| style='text-align:right'| 774
| ''[[:d:Q16712540|Viktor Frank-Kamenetsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-02-15
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-05-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 775
| ''[[:d:Q16719572|Мирза Шафи-Гештасп]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| No/unknown value
| 
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877
| 
|-
| style='text-align:right'| 776
| ''[[:d:Q16720308|Aleksandr Semenovič Tračevskij]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1838&quot; | 1838
| [[Ставрополь]]
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-08-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 777
| ''[[:d:Q16720412|Isaak Moiseyevich Trotsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903
| [[Одесса]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-11-04
| [[Сандармох]]
|-
| style='text-align:right'| 778
| ''[[:d:Q17043310|Vladimir Krylov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-12-14
| ''[[:d:Q4239659|Krasnyy Yar]]''
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-08-31
| [[Минск]]
|-
| style='text-align:right'| 779
| ''[[:d:Q17044835|Mark Konstantinovich Gavurin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-11-16
| [[Мир (Карэлицкий районы)|Мир]]
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-04-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 780
| ''[[:d:Q17089970|Irina Shmelyova]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 781
| ''[[:d:Q17449825|Sergei N. Britvin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 782
| ''[[:d:Q17450093|Oleg I. Siidra]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 783
| ''[[:d:Q17456888|Татьяна Георгиевна Хатисова]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 784
| ''[[:d:Q17495028|Nikolay Yeliseyev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18342390|петрограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q112134160|геолог-картограф]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-12-07
| [[Самар]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-06-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 785
| ''[[:d:Q17505198|Jan Janovich Lus]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-12-06
| ''[[:d:Q8080298|Ķoņi Parish]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-08-10
| [[Рига]]
|-
| style='text-align:right'| 786
| ''[[:d:Q17617408|Sergey Pavlovich Kravkov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-06-21
| [[Рязань]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-08-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 787
| ''[[:d:Q17617462|Olga Ivanova-Kazas]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q16271428|эмбриолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-12-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-01-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 788
| ''[[:d:Q17617499|Liliya Duskayeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-21
| [[Пермь]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 789
| ''[[:d:Q17617620|Ианнуарий (Ивлиев)]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-12-09
| [[Вологда]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-12-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 790
| ''[[:d:Q18001859|Elvira Gagarina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-07-21
| [[Чимкәнт]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 791
| ''[[:d:Q18044646|Vladimir Razumovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-08-19
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 792
| ''[[:d:Q18084469|Boris Vasilievich Perfiljev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-02-24
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 793
| ''[[:d:Q18132005|Виктор Цветков]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-02-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 794
| ''[[:d:Q18166752|Maria Prokhorova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-07-20&lt;br/&gt;1901-07-20
| [[Гдов районы]]
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| 
|-
| style='text-align:right'| 795
| [[Сергей Костычев]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1877&quot; | 1877-05-08
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-08-21
| [[Алушта]]
|-
| style='text-align:right'| 796
| ''[[:d:Q18173159|Ivan Tyurin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4361180|Петр авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q28378128|педолог]]''
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-11-02&lt;br/&gt;1892-10-21
| [[Уфа губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962-07-12
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 797
| ''[[:d:Q18221379|Basil Bensin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q238101|Миннесота университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1329478|Чехия техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881
| [[Кырым]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973
| [[Төньяк Каролина]]
|-
| style='text-align:right'| 798
| ''[[:d:Q18245576|Myron Malkiel-Jirmounsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890-05-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| [[Лиссабон]]
|-
| style='text-align:right'| 799
| ''[[:d:Q18279147|Ilya Utekhin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-03-19
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 800
| ''[[:d:Q18400514|Nikolay Belyayev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-08-23
| [[Ярыслау губернасы|Ярыслау гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-04-01
| 
|-
| style='text-align:right'| 801
| ''[[:d:Q93177047|Iuliia An]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 802
| ''[[:d:Q93237681|Olga Osmolovskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 803
| ''[[:d:Q94583373|Larisa Leonova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 804
| ''[[:d:Q95206377|Elisabeth Jérémine]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q658975|Лозанна университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-10-28
| [[Каменка (Пинзә өлкәсе)|Каменка]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-10
| ''[[:d:Q64186|Bad Zurzach]]''
|-
| style='text-align:right'| 805
| ''[[:d:Q95306606|Mishel R Markovski]]''
| 
| 
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 806
| ''[[:d:Q95519423|Nikolay Sergeyevich Krylov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-08-10
| [[Устюжна]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-06-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 807
| ''[[:d:Q95713526|Elena Rogova]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 808
| ''[[:d:Q95944678|Vitaliy V Suslonov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 809
| ''[[:d:Q95978599|Natalya Alexandrovna Smirnova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 810
| ''[[:d:Q95980216|Alexey V Donets]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 811
| ''[[:d:Q95983839|Ekaterina Alexandrovna A Kondakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 812
| ''[[:d:Q95985831|Mikhail Fominykh]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4407667|И. И. Мечников исемендәге Төньяк-Көнбатыш дәүләт медицина университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q50036559|State Scientific Center of the Russian Federation - Federal Medical Biophysical Center named after A.I. Burnazyan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q52847196|Russian Research Institute of Hematology and Transfusiology]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 813
| ''[[:d:Q95990548|Elena Bykova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 814
| ''[[:d:Q95991863|Pavel Kupriyanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 815
| ''[[:d:Q95995278|Karina V Evgrafova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 816
| ''[[:d:Q95995365|Denis V Nazarov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 817
| ''[[:d:Q96043517|Igor R Pozdnyakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 818
| ''[[:d:Q96063363|Anton Nazarov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 819
| ''[[:d:Q96063364|Alexander Sorokin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 820
| ''[[:d:Q96069615|Alexey Piskarev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 821
| ''[[:d:Q96071894|Evgenia V Efimova]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 822
| ''[[:d:Q96118357|Andrei N Yankin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 823
| ''[[:d:Q96141706|Elina Bychkova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 824
| ''[[:d:Q96150317|Olga Alexandrovna Vlasova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 825
| ''[[:d:Q96162551|Raisa Chetverikova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q597758|University of Oldenburg]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 826
| ''[[:d:Q96187703|Viktor O Shevelev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 827
| ''[[:d:Q96189448|Ludvig Wasserman]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 828
| ''[[:d:Q96204011|Igor Kubyshkin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 829
| ''[[:d:Q96206933|Maria Arepeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 830
| ''[[:d:Q96276490|Tatiana Ivkovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 831
| ''[[:d:Q96636759|Taisiia Shemiakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 832
| ''[[:d:Q96644820|Vyacheslav Ratnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 833
| ''[[:d:Q97006753|Petr Sozontovich Vykhodt︠s︡ev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-06-19
| [[Гадзичава]]
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994-03-23&lt;br/&gt;1994-03-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 834
| [[Татьяна Гинецинская]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-12-24
| [[Вологда]]
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-09-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 835
| ''[[:d:Q97173167|Evgeniĭ Grigorʹevich Lisenkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4200373|Император хокук белеме укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q483501|сәнгатькәр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18120029|библиофил]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10333969|музейчылык белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-11-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-10-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 836
| ''[[:d:Q97181415|Матора, Иван Максимович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-03-14
| ''[[:d:Q1997033|Semenivka Raion]]''
| data-sort-value=&quot;2013&quot; | 2013-10-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 837
| ''[[:d:Q97204392|Афанасьев, Владимир Георгиевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-10-05
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 838
| ''[[:d:Q97210009|Бугаева, Дагмара Павловна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-01-25
| [[Сергиев Посад]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-06-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 839
| ''[[:d:Q97280298|Пахомова, Надежда Викторовна]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 840
| ''[[:d:Q97315956|Пальцева, Лариса Александровна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-04-16
| [[Тум|Томск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 841
| ''[[:d:Q97547546|Mstislav Antonini Šangin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-02-04
| 
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| 
|-
| style='text-align:right'| 842
| [[Борис Бурсов]]
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-11-01
| [[Воронеж губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 843
| ''[[:d:Q97677851|Elena A Andreeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 844
| ''[[:d:Q98166708|Anna Trusova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 845
| ''[[:d:Q98166709|Iana Getmanenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 846
| ''[[:d:Q98192483|Yuriy V Lomachuk]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 847
| ''[[:d:Q98222057|Victor Bart]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 848
| ''[[:d:Q98289145|Anna Surkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 849
| ''[[:d:Q98389147|Ivan Alekseev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 850
| ''[[:d:Q98390276|Sergei Monakhov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 851
| ''[[:d:Q98468215|Ekaterina Koshevaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 852
| ''[[:d:Q98648276|Alexey G Goncharov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q623154|Jean Monnet University]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 853
| ''[[:d:Q98791691|Гольцман, Фёдор Маркович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-07-24
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-01-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 854
| ''[[:d:Q98800008|Павел Тимофеевич Соколов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-07-16
| [[Никополь]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-05-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 855
| ''[[:d:Q98992116|Вәлиуллин Ринат Риф улы]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969-11-29
| [[Салават (шәһәр)|Салават]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 856
| ''[[:d:Q99337862|Maria Alekseevna Mamkaeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2487799|миколог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 857
| ''[[:d:Q99372858|Yuriy Sergeevich Minichev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16271261|malacologist]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935
| 
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-07
| 
|-
| style='text-align:right'| 858
| ''[[:d:Q99613717|Stanislav K Petrovskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 859
| ''[[:d:Q99613718|Aleksandra V Paderina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 860
| ''[[:d:Q99945300|Isidor Mikhaĭlovich Lurʹe]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-12-03
| [[Минск]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-01-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 861
| ''[[:d:Q100280128|Michael Ginsburg]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-09-01&lt;br/&gt;1902-09-01
| 
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-10-18
| 
|-
| style='text-align:right'| 862
| ''[[:d:Q100532438|Viktor N Sorokoumov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 863
| ''[[:d:Q101113072|Dimitri Bratkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Kembric universitetı|Кембриҗ университеты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-07-15
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 864
| ''[[:d:Q101575843|Mariia M Efremova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 865
| ''[[:d:Q102116312|Michael Z. Solomyak]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-05-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-07-31
| 
|-
| style='text-align:right'| 866
| ''[[:d:Q102150753|Sergei Nefedov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2599593|гирманис]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 867
| ''[[:d:Q102232700|Yuri Yakubovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 868
| ''[[:d:Q102347879|Andrej Yakovlev]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4201793|И. П. Павлов ис. РФА Физиология институты]]''
| ''[[:d:Q4915128|биомедик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q52899051|biostatistician]]''
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-11-30
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008-02-27
| 
|-
| style='text-align:right'| 869
| ''[[:d:Q102353475|Tatiana Beliaeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q829449|Marie and Louis Pasteur University]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-06-13
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 870
| ''[[:d:Q102353898|Fedor Petrov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 871
| ''[[:d:Q102415396|Renat Yuldashev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q578326|Йювяскюля университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q5197818|кибернетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10331368|mathematical modelling]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q660848|nonlinear system]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-03-29
| [[Уфа]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 872
| ''[[:d:Q102415397|Marat Yuldashev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q578326|Йювяскюля университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q109181161|amateur mathematician]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5197818|кибернетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q974144|укытучы]]''&lt;br/&gt;[[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q5819949|social educator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q93918935|educational personnel]]''
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-03-29
| [[Уфа]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 873
| ''[[:d:Q102941751|Dmitrij I. Nagirner]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-04-19
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 874
| ''[[:d:Q103020999|Sergei N. Naboko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q112582386|mathematical physicist]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 875
| ''[[:d:Q104131120|Evgenii Beletskii]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q85449|Киев политехника институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 876
| ''[[:d:Q104216701|Anna Peredolskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15983985|классик археолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q674426|куратор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894
| 
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968
| 
|-
| style='text-align:right'| 877
| ''[[:d:Q104284579|Arseniy Molotkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 878
| ''[[:d:Q104609150|A M Ryumin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 879
| ''[[:d:Q104612447|Marina S Zelenskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 880
| ''[[:d:Q104612449|Olga V Frank-Kamenetskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 881
| ''[[:d:Q104920793|Nikolay Yegorov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[эшкуар]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-04-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 882
| ''[[:d:Q105196272|Zakhary Stepanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1342013|ИТМО университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1919&quot; | 1919
| ''[[:d:Q110259048|Горка]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| style='text-align:right'| 883
| ''[[:d:Q105491099|Anatoly Pautov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 884
| ''[[:d:Q105758738|Aleksandr Lavrov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q60098894|русист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-07-07
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 885
| ''[[:d:Q106258711|Konstantin Krylov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| 
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992
| 
|-
| style='text-align:right'| 886
| ''[[:d:Q106396258|Казакова, Елена Ивановна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-02-01
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 887
| ''[[:d:Q106501604|Евгений Юрьевич Кричевский]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-02-03
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 888
| ''[[:d:Q107475736|Sergey Fitialov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-12-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000-07-10
| 
|-
| style='text-align:right'| 889
| ''[[:d:Q107714301|Alexei V. Rozanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 890
| ''[[:d:Q108158178|Alexander D. Knysh]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-09-28
| [[Саз (шәһәр)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 891
| ''[[:d:Q108223429|Andrej Leonidovič Vassojevič]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1350189|египтолог]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-06-12
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 892
| ''[[:d:Q108368801|Georgij Alexandrovich Novikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-10-07&lt;br/&gt;1910
| [[Кронштадт]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-01-31&lt;br/&gt;1980
| 
|-
| style='text-align:right'| 893
| ''[[:d:Q108786220|Anatoly Sventsitsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-10-07
| [[Кингисепп]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-03-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 894
| ''[[:d:Q108803481|Anastasia Lomagina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 895
| ''[[:d:Q109029605|Rachkovskai︠a︡, E. I. (Ekaterina Ivanovna)]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q47825396|phytogeographer]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1734662|картограф]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-09-17
| 
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-01-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 896
| ''[[:d:Q109356709|Georgy Pigulevsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888
| [[Каунас]]
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-09-19
| 
|-
| style='text-align:right'| 897
| ''[[:d:Q109380522|Evgeniya A. Lukina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 898
| ''[[:d:Q109485144|Краев, Александр Павлович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904
| 
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-02-15
| 
|-
| style='text-align:right'| 899
| ''[[:d:Q109485177|Даниил Александрович Александров]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-06-23
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 900
| ''[[:d:Q109485523|Ekaterina Vasilyeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4164507|сәнгать тәнкыйтьчесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11395024|photography critic]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q644687|иллюстратор]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-07-29
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 901
| ''[[:d:Q18401534|G. A. Bi͡alyĭ]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-12-29
| ''[[:d:Q4336132|Oredezh train station]]''
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987-09-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 902
| ''[[:d:Q18404639|Victor Robertovich Bursian]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12094958|геофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-12-25
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-12-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 903
| ''[[:d:Q18634106|Боован Бадма]]''
| 
| 
| 
| [[шагыйрь]]
| data-sort-value=&quot;1880&quot; | 1880
| 
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917
| 
|-
| style='text-align:right'| 904
| ''[[:d:Q18634503|Galina Lebedeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-05-10
| [[Тула]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-10-30
| 
|-
| style='text-align:right'| 905
| ''[[:d:Q18640579|Aleksandr Veliky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-04-20
| [[Яңа Үзән өязе]]
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-04-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 906
| ''[[:d:Q18786075|Boris Lichkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-07-19
| [[Иркутск]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-10-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 907
| ''[[:d:Q18786193|Dmitriy Chizhov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1784&quot; | 1784-10-19
| ''[[:d:Q4218138|Kashinsky Uyezd]]''
| data-sort-value=&quot;1852&quot; | 1852-05-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 908
| ''[[:d:Q18786213|Шухтин, Алексей Михайлович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-04-18
| ''[[:d:Q394230|Vesyegonsky District]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 909
| ''[[:d:Q19502056|Boris Vuliḥ]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-02-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 910
| ''[[:d:Q19513859|Viktor Khavin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-03-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-09-21
| 
|-
| style='text-align:right'| 911
| ''[[:d:Q19866719|Raisa Berg]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15143191|science communicator]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11774156|мемуарист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16063497|эволюционист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-04-09
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-03-01
| ''[[:d:Q210720|20th arrondissement of Paris]]''
|-
| style='text-align:right'| 912
| ''[[:d:Q19906457|Tatiana Ilyina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-01-21
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-10-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 913
| ''[[:d:Q19907394|Vladimir Baryshnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-04-23
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 914
| ''[[:d:Q19907401|Nikolay Baryshnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1922&quot; | 1922-12-14
| [[Бутурлиновка]]
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011-02-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 915
| ''[[:d:Q19908385|Pavel Lyubomirov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-04-24
| ''[[:d:Q18778277|Ivanovka]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-12-07
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 916
| ''[[:d:Q19908918|Irina Porochkina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1925&quot; | 1925-02-01
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-12-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 917
| ''[[:d:Q19909177|Pavel Svetlov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1892&quot; | 1892-09-09&lt;br/&gt;1892-09-10
| ''[[:d:Q4479486|Ushaki]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-07-07
| 
|-
| style='text-align:right'| 918
| ''[[:d:Q19909983|Ekaterina Aleksandrovna Maksimova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4453555|Мәскәү театр институты]]''
| ''[[:d:Q487596|драматург]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-08-01
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 919
| ''[[:d:Q19918446|Arseny Shnitnikov]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2560911|physical geographer]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-02-18
| [[Акъяр]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 920
| ''[[:d:Q19948561|Vladimir Tartakovski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q33999|актёр]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900-12-31
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-09-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 921
| ''[[:d:Q19961146|Boris Tikhomirov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q133822|В. Л. Комаров ис. РФА ботаника институты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-07-24
| [[Вологда губернасы|Вологда гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976-07-04
| 
|-
| style='text-align:right'| 922
| ''[[:d:Q19975531|Sergey V. Krivovichev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-09-04
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 923
| ''[[:d:Q19975571|Andrey Yakunin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1481050|London Business School]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| [[Россия]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 924
| [[Юрий Благов (1959)]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 925
| ''[[:d:Q20506916|Kamsar Grigoryan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1977379|Әрмән педагогика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258142|Institute for Philosophy, Literature and History in Leningrad]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-04-01
| ''[[:d:Q3653125|Gandzani]]''
| data-sort-value=&quot;2004&quot; | 2004-06-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 926
| ''[[:d:Q20507236|Տիգրան Ճառաքյան]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q18245236|рентгенолог]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-08-31
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 927
| ''[[:d:Q20639357|Evgeny Alexandrovich Porai-Koshits]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-09-28
| [[Россия империясе]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 928
| ''[[:d:Q20671589|Mikhail Kastorsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4235556|Кострома руханилар семинариясе]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1809&quot; | 1809
| 
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866-07-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 929
| ''[[:d:Q20747143|Galina L. Starova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 930
| ''[[:d:Q20970617|Lyudmila Geyro]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-08-04
| 
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-10-24
| 
|-
| style='text-align:right'| 931
| ''[[:d:Q21033558|Nikolai Bauer]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2004963|numismatist]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-11-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-09-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 932
| ''[[:d:Q21088213|Valentin Aleskovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-06-03
| [[Мары]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-01-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 933
| ''[[:d:Q21101658|Vladimir Komarov]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-01-28
| 
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006
| [[Брянск]]
|-
| style='text-align:right'| 934
| ''[[:d:Q21107859|Ivan Misyurkeyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126500|Иркутск дәүләт университетының Педагогика институты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-01-19
| ''[[:d:Q21813459|Suvo]]''
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-10-26
| [[Пермь]]
|-
| style='text-align:right'| 935
| ''[[:d:Q21116864|Vladimir Prokofiev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898
| 
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993
| 
|-
| style='text-align:right'| 936
| ''[[:d:Q21140574|Orest Tsekhnovitser]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| [[язучы]]&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-08-28
| [[Псков]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-08-28
| 
|-
| style='text-align:right'| 937
| ''[[:d:Q21152576|Mikhail Serebryakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-09-04
| ''[[:d:Q606706|Тростәнетс]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-06-12&lt;br/&gt;1959-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 938
| [[Анатолий Рыков]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;[[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17391638|сәнгать теоретигы]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-08-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 939
| ''[[:d:Q21337671|Vladimir A. Lukhtanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 940
| ''[[:d:Q21341636|Nina I. Strelnikova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q119950633|diatomologist]]''&lt;br/&gt;[[профессор]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-05-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-12-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 941
| ''[[:d:Q21388899|Vladimir Ivanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 942
| ''[[:d:Q21390411|Alexey G. Desnitskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q19798999|acarologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 943
| ''[[:d:Q21392255|Boris Palladiyevich Karakulin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4382992|Псков ирләр гимназиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-08-09
| [[Псков]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 944
| ''[[:d:Q21392843|Valentina Sergeevna Sheshukova-Poretzkaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q15816836|бактериолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899
| 
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| 
|-
| style='text-align:right'| 945
| ''[[:d:Q21394143|Alexander M. Naseka]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 946
| ''[[:d:Q21508299|E. M. Cheissin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q38691646|protozoologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-09-17
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 947
| ''[[:d:Q21509711|V.K. Dagaeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-07-18
| 
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947&lt;br/&gt;1947-01
| 
|-
| style='text-align:right'| 948
| ''[[:d:Q21513251|Elena Fedorowna Florovskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902
| 
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968
| 
|-
| style='text-align:right'| 949
| ''[[:d:Q21519655|Aleksandr Onu]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q193391|дипломат]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1865&quot; | 1865-04-19&lt;br/&gt;1865-05-01
| [[Истанбул]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-04-07
| [[Лондон]]
|-
| style='text-align:right'| 950
| ''[[:d:Q21523084|Vladimir I. Poljansky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| 
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| 
|-
| style='text-align:right'| 951
| ''[[:d:Q21523291|Anastasia Ivanovna Proshkina-Lavrenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891-10-28
| ''[[:d:Q1104773|Вовчанск]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-07-16
| 
|-
| style='text-align:right'| 952
| ''[[:d:Q21534130|Шебалин, Никита Виссарионович]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-03-30
| 
| data-sort-value=&quot;1995&quot; | 1995-02-18
| 
|-
| style='text-align:right'| 953
| ''[[:d:Q21534871|Georgy Slyusarev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-09-04
| 
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987
| 
|-
| style='text-align:right'| 954
| ''[[:d:Q21545761|Theodor Friedrich Freytag]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1800&quot; | 1800-02-02
| ''[[:d:Q15218880|Dzērbene]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-03-05
| [[Фрейбург (Унструт)]]
|-
| style='text-align:right'| 955
| ''[[:d:Q21606848|Ilariya Raykova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-09-17
| [[Истәраушан]]
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-10-24
| [[Ташкент]]
|-
| style='text-align:right'| 956
| ''[[:d:Q21607499|Mariya Rozanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-08-17
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-10-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 957
| ''[[:d:Q21608682|Ivan Lvovich Serbinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872&lt;br/&gt;1872-06-12
| [[Николаев (Николаев өлкәсе)|Мыколаив]]
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950&lt;br/&gt;1925-10-26
| [[Одесса]]
|-
| style='text-align:right'| 958
| ''[[:d:Q21635577|Mariya Anufriyeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4129748|School of Journalism &amp; Mass Communication]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-11-22
| [[Петрозаводск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 959
| ''[[:d:Q21639195|Viktor Yevseyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q16655765|Institute of Linguistics, Literature and History of the Karelian Research Centre of the Russian Academy of Sciences]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13636225|Finno-Ugrist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-07-13
| [[Суоярви районы]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-12-12
| [[Петрозаводск]]
|-
| style='text-align:right'| 960
| ''[[:d:Q21643874|Aleksey Petrovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58683208|Saint-Petersburg Electrotechnical Institute]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-02-02
| [[Лукоянов]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-08-24
| [[Екатеринбург]]
|-
| style='text-align:right'| 961
| ''[[:d:Q21707343|Anna Bulavkina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1882&quot; | 1882-08-05
| [[Таллинн]]
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-10-27
| [[Пенза]]
|-
| style='text-align:right'| 962
| ''[[:d:Q21856943|Kirill Zavadsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-12-23&lt;br/&gt;1910-01-05
| [[Түбән Новгород]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-11-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 963
| ''[[:d:Q21856971|Ihnatii Ivanovskyi]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q12173050|Faculty of Law of Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''
| [[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1858&quot; | 1858-12-16
| ''[[:d:Q4137286|Hermanivka]]''
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926
| 
|-
| style='text-align:right'| 964
| ''[[:d:Q21993386|Anna Ābele]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881-05-01
| ''[[:d:Q3800966|Valmiera Parish]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-09-09
| [[Поукипзи (Нью-Йорк)|Поукипзи]]
|-
| style='text-align:right'| 965
| [[Сергей Львов (1879)|Сергей Львов]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-10-02
| [[Казан]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-01-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 966
| ''[[:d:Q22102361|Anatoly A. Stekolnikov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-08-23
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-09-21
| 
|-
| style='text-align:right'| 967
| ''[[:d:Q22113950|Stanislav I. Melnitsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 968
| ''[[:d:Q22133542|N. N. Medvedev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-08-07&lt;br/&gt;1899
| [[Вологда өлкәсе]]
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 969
| ''[[:d:Q22283695|Pavel Aleksandrovich Pravoslavlev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1873&quot; | 1873-10-16
| ''[[:d:Q24076927|Rakhinka]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-10-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 970
| ''[[:d:Q22687930|Georg Albert Fuss]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1806&quot; | 1806-12-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1854&quot; | 1854-01-05
| [[Vilnius|Вилнүс]]
|-
| style='text-align:right'| 971
| ''[[:d:Q23048274|Nina Ivochkina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-03-13
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 972
| ''[[:d:Q23061981|Sergei Raymondovich Treil]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 973
| ''[[:d:Q23061991|Alexei Borisovich Aleksandrov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-12-23
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 974
| ''[[:d:Q23068721|Andrew N. Ostrovsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965
| [[Орски|Ыр]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 975
| ''[[:d:Q23654976|Vladimir Barabanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-05-21
| ''[[:d:Q21848875|Melekhovo]]''
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-08-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 976
| ''[[:d:Q23656251|Vladimir Nikitin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q33231|фотограф]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]
| data-sort-value=&quot;1944&quot; | 1944-02-18
| [[Үскәмән]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-03-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 977
| ''[[:d:Q23656553|Maryna Skrzhynska]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3621491|археолог]]''&lt;br/&gt;[[Гыйльми хезмәткәр]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q18916625|иллинис]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-08-23
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 978
| ''[[:d:Q23656601|Petr Tovstik]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-12-28
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-12-30
| 
|-
| style='text-align:right'| 979
| [[Александр Чулошников]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1894&quot; | 1894-08-08
| [[Подолия губернасы|Подолия гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 980
| ''[[:d:Q24009771|Nikolay Adamov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1113838|климатолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1861&quot; | 1861-09-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-06-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 981
| ''[[:d:Q24009902|V. G. Druzhinin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q23675254|lycée classique de Saint-Pétersbourg]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3243461|коллекционер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859-08-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-01-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 982
| ''[[:d:Q24010334|Georgy Gorbachyov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897-09-26
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-10-10
| [[Верхнеурал|Верхнеуральск]]
|-
| style='text-align:right'| 983
| ''[[:d:Q24010408|Oleg Shulov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-11-15
| 
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-08-13
| 
|-
| style='text-align:right'| 984
| ''[[:d:Q24010849|N. P. Penkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-11-27
| [[Торжок]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-04-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 985
| ''[[:d:Q24350838|Nikita Domnin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 986
| ''[[:d:Q24351063|Dmitry Abramov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-02-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-02-11
| 
|-
| style='text-align:right'| 987
| ''[[:d:Q24352140|Gennady Leonov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-02-02
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-04-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 988
| ''[[:d:Q24642242|Jelena Nikolaievna Poliakhova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-12-16
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 989
| ''[[:d:Q24642460|Artemy Magun]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4480817|MSU Faculty of Psychology]]''&lt;br/&gt;[[Мичиган университеты]]&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q157575|Страсбур үнивирситите]]''
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15994177|сәясәт теоретигы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-06-03
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 990
| ''[[:d:Q24643253|Andrey Anselm]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-05-18
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-08-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 991
| ''[[:d:Q25367946|Sergey A. Karpov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12358881|альголог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 992
| ''[[:d:Q25391145|Alexander Nazarov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-04-27
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 993
| ''[[:d:Q25440989|Andrey Bulakh]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-03-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 994
| ''[[:d:Q25441117|Maxim V. Vinarski]]''
| 
| 
| [[Омск дәүләт педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q19798999|acarologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271261|malacologist]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-04-18
| [[Омск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 995
| ''[[:d:Q25444759|Olga Aksenova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 996
| ''[[:d:Q25999578|Anatoly Olesievich Slisenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-08-15
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 997
| ''[[:d:Q26178992|Mikhail Steblin-Kamensky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26700841|Scandinavian studies scholar]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-08-29&lt;br/&gt;1903-09-11
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-09-17
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 998
| ''[[:d:Q26244450|Βέρα Γκρεμπενστσίκοβα]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4360202|Karl May School]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-10-05
| 
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-10-02
| 
|-
| style='text-align:right'| 999
| ''[[:d:Q26255491|Andrey Stepanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-07-13
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1000
| ''[[:d:Q26776802|Aleksandr Aleksandrovitsj Makarenja]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-04-29
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-08-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1001
| ''[[:d:Q109489348|Панкратий Романович Шевердалкин]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q212948|партизан]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-07-22
| ''[[:d:Q4322292|Новая Рудня (Хіславіцкі раён)]]''
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1002
| ''[[:d:Q109489411|Pyotr Kukharsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901
| [[Нараткүл]]
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| 
|-
| style='text-align:right'| 1003
| ''[[:d:Q109489892|Малышев, Мелетий Олегович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982
| 
|-
| style='text-align:right'| 1004
| ''[[:d:Q109490116|Юровская, Эльга Павловна]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-06-13
| 
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1005
| ''[[:d:Q109490887|Осипов, Геннадий Сергеевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4146609|Адмирал С. О. Макаров исемендәге дәүләт диңгез академиясе]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-06-25
| [[Дубровна|Дуброуна]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1006
| ''[[:d:Q109490993|Ljudmila Petrovna Gromova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26759595|communication scholar]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-06-15&lt;br/&gt;1952
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1007
| ''[[:d:Q109494441|Nestor Smirnov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878
| [[Омск]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Вологда]]
|-
| style='text-align:right'| 1008
| ''[[:d:Q109494590|Sergey Tchorzewski]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-06-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1009
| ''[[:d:Q109803051|Александр Иванович Кубышкин]]''
| 
| 
| [[Иваново дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1950&quot; | 1950-06-28
| [[Иваново]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1010
| ''[[:d:Q110222665|Yegor Shishkin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1011
| ''[[:d:Q110226684|Aleksandr Mihajlovič Rešetov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1371378|этнолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15255771|синолог]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-08-01
| ''[[:d:Q4120384|Gluboky]]''
| data-sort-value=&quot;2009&quot; | 2009-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1012
| ''[[:d:Q110892166|Alexander Kulischer]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864380|биограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12360779|демограф]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-13
| [[Дранси]]
|-
| style='text-align:right'| 1013
| ''[[:d:Q111103660|Igor Gretskiy]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1014
| ''[[:d:Q111249071|Vittorio Springfield Tomelleri]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q15976341|славист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1015
| ''[[:d:Q111890299|Булдырев, Владимир Сергеевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-07-04
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-04-05
| 
|-
| style='text-align:right'| 1016
| ''[[:d:Q112053300|Alexander Krylatov]]''
| 
| 
| 
| [[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1017
| ''[[:d:Q112134158|Николай Ильич Ионов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-05-16
| ''[[:d:Q20010564|Нечаевщина]]''
| data-sort-value=&quot;1992&quot; | 1992-07-16
| ''[[:d:Q20010564|Нечаевщина]]''
|-
| style='text-align:right'| 1018
| ''[[:d:Q112343462|Evgeny Tereschenkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1019
| ''[[:d:Q112403739|Jekaterina Innokent'jevna Klimenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3153558|military interpreter]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16308156|инглиз теле һәм әдәбияте белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903
| 
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976
| 
|-
| style='text-align:right'| 1020
| ''[[:d:Q112536177|Moisey Altman]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''&lt;br/&gt;[[Бакы дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-06-17
| [[Ула (агрошәһәрчек)|Ула]]
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986-05-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1021
| ''[[:d:Q112536794|Aleksandr Sokolov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q635734|архивист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-10-20
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1022
| ''[[:d:Q112988612|Эдуард Фёдорович Караваев]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-03-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-10-25
| 
|-
| style='text-align:right'| 1023
| ''[[:d:Q112989184|Vasili Borodovski]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1874&quot; | 1874-03-04
| ''[[:d:Q4084350|Беражняны]]''&lt;br/&gt;[[Смоленск губернасы|Смоленск гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-02-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1024
| ''[[:d:Q112989230|Arsen Karapeti Shagini︠a︡n]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3332711|медиевист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q21280575|armenologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q26132815|византолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-12-14
| ''[[:d:Q183394|Vagharshapat]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1025
| ''[[:d:Q112989424|Нешатаев, Юрий Николаевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-05-27
| [[Чәрдән]]
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-01-17
| 
|-
| style='text-align:right'| 1026
| ''[[:d:Q113412293|Немилов, Юрий Антонович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16742096|төшче галим]]''
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913-03-16
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996
| 
|-
| style='text-align:right'| 1027
| ''[[:d:Q115660145|Dmitriy Lanko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1028
| ''[[:d:Q115784869|Levon Babadzanjanz]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-05-24
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-06-11
| ''[[:d:Q16021974|Mikhaylovskaya]]''&lt;br/&gt;[[Ленинград өлкәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 1029
| ''[[:d:Q115884983|Раман Даброцін]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-10-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1980&quot; | 1980-02-06
| 
|-
| style='text-align:right'| 1030
| ''[[:d:Q115988591|Christoph Gobi]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12358881|альголог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q462390|доцент]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1031
| ''[[:d:Q116046821|Oleg S. Vereshchagin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1032
| ''[[:d:Q116062107|Pyotr Mikhaylovich Gorshkov]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1883&quot; | 1883
| 
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975
| 
|-
| style='text-align:right'| 1033
| ''[[:d:Q116209597|Alexander Belousov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-08-10
| [[Рига]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-01-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1034
| ''[[:d:Q116281348|Mirza Pira Arslan-Khan]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16832248|иранист]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1553123|lector]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1843&quot; | 1843
| [[Урмия (шәһәр)]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1035
| ''[[:d:Q117187296|Pavel Stepanovich Radetzky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q33231|фотограф]]''&lt;br/&gt;[[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q84473837|postcard publisher]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885-02-25
| [[Киев]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-10-03
| ''[[:d:Q21343216|Selifontovo]]''
|-
| style='text-align:right'| 1036
| ''[[:d:Q117742015|Timur Dzhumatov]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1037
| ''[[:d:Q117745018|Nikita Basov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1038
| ''[[:d:Q119138497|Gennady Bogomazov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4530466|Economics Faculty of Saint Petersburg State University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-12-29
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1039
| ''[[:d:Q119211879|Tatjana Kulakovskaja]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1040
| ''[[:d:Q119224888|Natalia I. Naumova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1041
| ''[[:d:Q120264090|Олёнов, Юрий Михайлович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839136|цитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| 
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977
| 
|-
| style='text-align:right'| 1042
| ''[[:d:Q120279902|Звонарев, Климент Александрович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902-11-27
| ''[[:d:Q4169708|Dubrovka]]''
| data-sort-value=&quot;1986&quot; | 1986
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1043
| ''[[:d:Q120413453|Zoltan Sabov]]''
| 
| 
| [[Берлинның Ирекле университеты|Берлинның Ирекле үнивирситите]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-08-28
| ''[[:d:Q854610|Batrad']]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1044
| ''[[:d:Q120829285|Alexei Kouprianov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-07-08
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1045
| ''[[:d:Q122222235|Ольга Иосифовна Поддячая]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| No/unknown value
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1046
| ''[[:d:Q122701857|Dmitrij Ivanovič Veber]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1047
| ''[[:d:Q122912639|Lev V. Prokhorov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1048
| ''[[:d:Q124296654|Vyacheslav Morozov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-06-30
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1049
| ''[[:d:Q124719969|Александр Александрович Антонов]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904
| 
|-
| style='text-align:right'| 1050
| ''[[:d:Q124769786|Снегирев, Игорь Леонтьевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| [[Париж]]
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946
| 
|-
| style='text-align:right'| 1051
| ''[[:d:Q124770226|Andrey Bushev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966-02-12
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1052
| ''[[:d:Q124771587|Osip Ansheles]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885
| [[Пенза]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1053
| ''[[:d:Q125116501|Miriam Kovalchuk]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1918&quot; | 1918-07-08
| 
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998-10-24
| 
|-
| style='text-align:right'| 1054
| ''[[:d:Q125201733|Vsevolod Dyakonov]]''
| 1929
| 1931
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q15814223|Михаил артиллерия укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-05-23
| 
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-04-28
| [[Екатеринбург]]
|-
| style='text-align:right'| 1055
| ''[[:d:Q126164939|Mikhail Rabinovich]]''
| 
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907
| 
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997
| 
|-
| style='text-align:right'| 1056
| ''[[:d:Q126915242|Sergei Petrovich Suslov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893
| 
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| 
|-
| style='text-align:right'| 1057
| ''[[:d:Q126923612|Yurii Emelyanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q30131998|cultural anthropologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4773904|антрополог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-06-23
| [[Кисловодск]]
| data-sort-value=&quot;1996&quot; | 1996-02-19
| 
|-
| style='text-align:right'| 1058
| ''[[:d:Q126971114|Пянкевич, Владимир Леонидович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-11-19
| [[Махачкала]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1059
| ''[[:d:Q128710998|Ірына Паўлаўна Глінская]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q94318187|Магілёўскі Беларускі педагагічны тэхнікум]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1483704|Vkhutein]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-12-21
| [[Мсцислав]]
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-02-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1060
| ''[[:d:Q128859151|Pyotr Nekrasov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q18407836|Theological school (Petrozavodsk)]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4333981|Olonetsk Theological Seminary]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-02-14
| ''[[:d:Q4319261|Nizhnyaya Vodlitsa]]''
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984
| [[Курск]]
|-
| style='text-align:right'| 1061
| ''[[:d:Q128996964|Yakov M. Gall]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1946&quot; | 1946-03-20
| ''[[:d:Q4427921|Solobkivtsi]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1062
| ''[[:d:Q130069739|Радкевич Ольга Николаевна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1881&quot; | 1881
| 
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966
| 
|-
| style='text-align:right'| 1063
| ''[[:d:Q130083735|Комарова Надежда Викторовна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886
| 
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| 
|-
| style='text-align:right'| 1064
| ''[[:d:Q130087264|Samuil Zakharevich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1065
| ''[[:d:Q130087452|Вислоух Виктория Ивановна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899
| 
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974
| 
|-
| style='text-align:right'| 1066
| ''[[:d:Q130237164|Richter Irina Dmitrievna]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q55567593|Mariinskaya Women's Gymnasium, Pushkin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1628690|Санкт-Петербург дәүләт аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| data-sort-value=&quot;1895&quot; | 1895-01-24
| [[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1067
| ''[[:d:Q130252434|Leonid Z. Kaidanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-02-20
| 
| data-sort-value=&quot;1998&quot; | 1998
| 
|-
| style='text-align:right'| 1068
| ''[[:d:Q130266561|Иван Полянский]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4402625|Рәзән руханилар семинариясе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1872&quot; | 1872
| [[Рязань губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-05-14
| [[Павловск (Санкт-Петербург)|Павловск]]
|-
| style='text-align:right'| 1069
| ''[[:d:Q130291324|Гербильский Николай Львович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900
| 
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| 
|-
| style='text-align:right'| 1070
| ''[[:d:Q130293399|Фёдоров Василий Сергеевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1628690|Санкт-Петербург дәүләт аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1903&quot; | 1903-02-12
| 
| data-sort-value=&quot;1976&quot; | 1976
| 
|-
| style='text-align:right'| 1071
| ''[[:d:Q130386120|Исаев Виталий Михайлович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q81475231|Реформатское училище]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-01-27
| [[Вышний Волочёк|Вышний Волочёк шәһәре]]
| data-sort-value=&quot;1924&quot; | 1924-08
| [[Кавказ]]
|-
| style='text-align:right'| 1072
| ''[[:d:Q130463012|Ефимов Василий Васильевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4425482|Мәскәү шәһәр халык университеты]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1890&quot; | 1890
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1073
| ''[[:d:Q130604522|Зеленский Владимир Данилович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879
| 
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930
| 
|-
| style='text-align:right'| 1074
| ''[[:d:Q130812855|Ирина Сергей кызы Алексеева]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1162163|директор]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4376769|university president]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q482980|автор]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| [[Екатеринбург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1075
| ''[[:d:Q130867415|Philiptschenko Alexander Alexandrovitch]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q209344|Сапиенца Рим үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-03-24
| ''[[:d:Q23846594|Zlyn]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1076
| ''[[:d:Q130968508|İnqilab Aslanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;[[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-05-09
| ''[[:d:Q158903|Шуша]]''
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-11-23
| [[Бакы]]
|-
| style='text-align:right'| 1077
| ''[[:d:Q131138945|Элиасберг Павел Самуилович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1885&quot; | 1885
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1078
| ''[[:d:Q131148022|Мамзин Алексей Сергеевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-04-29
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1079
| ''[[:d:Q131255845|Дьяконов Дмитрий Михайлович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4454719|Tenischew-Schule]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893-10-05
| 
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-09-30
| 
|-
| style='text-align:right'| 1080
| ''[[:d:Q131261237|Владимирский Александр Петрович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886
| 
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939
| 
|-
| style='text-align:right'| 1081
| ''[[:d:Q131369550|Лоскутова Марина Викторовна]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q757391|Central European University]]''
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-09-06
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1082
| ''[[:d:Q131370088|Козулина Анна Викентьева]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-03-04
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1083
| ''[[:d:Q131376745|Попов Игорь Юрьевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-07-17
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1084
| ''[[:d:Q131376863|Рубцова Зоя Михайловна]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-12-04
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1085
| ''[[:d:Q131377105|Трохачев Сергей Юрьевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-02-16
| [[Находка]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1086
| ''[[:d:Q131377139|Хахина Лия Николаевна]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-07-20
| [[Новочеркасск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1087
| ''[[:d:Q131401837|Разумовская Зинаида Григорьевна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1088
| ''[[:d:Q131580145|Мария Васильевна Агафонова]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1999150|Бестужев курслары]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1089
| ''[[:d:Q131587306|Гранович Андрей Игоревич]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1090
| ''[[:d:Q131761844|Olga I. Sumina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1091
| ''[[:d:Q131761952|Харазова Александра Давидовна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1092
| ''[[:d:Q131808911|Богдановская-Гиенэф Ивонна Донатовна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1093
| ''[[:d:Q131808925|Блюменталь Илья Христофорович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1094
| ''[[:d:Q131809181|Ипатов Виктор Семёнович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1095
| ''[[:d:Q131853635|Nataliya Nikitichna Matinyan]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-11-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-10-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1096
| ''[[:d:Q131990598|Nikolai Raskov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-10-16
| ''[[:d:Q4106497|Velykyi Dalnyk]]''
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-01-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1097
| ''[[:d:Q134587136|Olʹga Vi︠a︡cheslavovna Sergeeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1098
| ''[[:d:Q135098919|Sergey Yurievich Shilov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;[[язучы]]
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1099
| ''[[:d:Q135484168|Ершов, Глеб Юрьевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q88190618|art writer]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-01-13
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1100
| ''[[:d:Q136213249|Калинин Венедикт Иванович]]''
| 
| 
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q115003687|radiophysicist]]''
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-03-03
| [[Сарытау]]
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-10-15
| 
|-
| style='text-align:right'| 1101
| ''[[:d:Q136709872|Мартыненко Борис Константинович]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1102
| ''[[:d:Q136723718|Балуев Александр Николаевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-08-17
| 
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008-04-23
| 
|-
| style='text-align:right'| 1103
| ''[[:d:Q136746011|Косовский Николай Кириллович]]''
| 
| 
| 
| [[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1104
| ''[[:d:Q136746045|Вояковская Наталья Николаевна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1105
| ''[[:d:Q136773081|Овсянников Дмитрий Александрович]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1106
| ''[[:d:Q136773128|Хитров Геннадий Михайлович]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1107
| ''[[:d:Q136793479|Evgeny Treyvus]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58346416|Тау институты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-11-20
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1108
| ''[[:d:Q136816976|Киселёв, Иван Александрович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-10-28
| 
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979
| 
|-
| style='text-align:right'| 1109
| ''[[:d:Q137841575|Гижицкий Александр Марианович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878
| 
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956
| 
|-
| style='text-align:right'| 1110
| ''[[:d:Q137858736|Дондуа Карпез Дариспанович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1891&quot; | 1891
| 
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951
| 
|-
| style='text-align:right'| 1111
| ''[[:d:Q137865414|Завалишин Александр Александрович]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902
| 
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| 
|-
| style='text-align:right'| 1112
| ''[[:d:Q138567701|Советов Сергей Сергеевич]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902
| 
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| 
|-
| style='text-align:right'| 1113
| ''[[:d:Q138609610|Благовещенский, Гавриил Александрович]]''
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-06-22
| [[Коры Карсун (авыл)|Коры Карсун]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-12-10
| 
|-
| style='text-align:right'| 1114
| ''[[:d:Q139579359|Порецкая Екатерина Сергеевна]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902
| 
| data-sort-value=&quot;1987&quot; | 1987
| 
|-
| style='text-align:right'| 1115
| ''[[:d:Q27657773|David Maggid]]''
| 
| 
| 
| [[язучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q182436|китапханәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1862&quot; | 1862-09-05&lt;br/&gt;1862-08-25
| [[Vilnius|Вилнүс]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2573951|Šnipiškės]]''
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1116
| ''[[:d:Q27763765|Ivan Nekhaev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q16271261|malacologist]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1117
| ''[[:d:Q27826341|Nikita Chernetsov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-09-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1118
| ''[[:d:Q27908233|Denis V. Vyalikh]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1119
| [[Степан Данилов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1888&quot; | 1888-12-26
| [[Витебск]]
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978-02-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1120
| ''[[:d:Q27919229|Nikolai Poletika]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4348927|Premier Gymnase de Kiev]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[Jurnalist|журналист]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1896&quot; | 1896-04-17
| [[Канатып]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-03-25
| [[Иерусалим|Котдус]]
|-
| style='text-align:right'| 1121
| ''[[:d:Q27982029|Aleksey Andronov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1972&quot; | 1972-12-12
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1122
| ''[[:d:Q28007501|Борис Зубарев]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-07-15
| [[Пермь]]
|-
| style='text-align:right'| 1123
| ''[[:d:Q28008171|Valentin Lopatin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3743777|сазлыклар белеме]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-08-10
| ''[[:d:Q28071291|Lopatiha]]''
| data-sort-value=&quot;1997&quot; | 1997-04-21
| [[Петрозаводск]]
|-
| style='text-align:right'| 1124
| ''[[:d:Q28054921|Viktor Poroshin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| data-sort-value=&quot;1811&quot; | 1811-02-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868-03-04
| [[Париж]]
|-
| style='text-align:right'| 1125
| ''[[:d:Q28355395|Yevgeny Ilyin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4407667|И. И. Мечников исемендәге Төньяк-Көнбатыш дәүләт медицина университеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-03-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2015&quot; | 2015-12-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1126
| ''[[:d:Q28355454|Голубева, Елена Георгиевна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1930&quot; | 1930-09-21
| 
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1127
| ''[[:d:Q28355537|Неустроева, Галина Кирилловна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934
| 
| data-sort-value=&quot;2011&quot; | 2011
| 
|-
| style='text-align:right'| 1128
| ''[[:d:Q28359032|Anton Nemilov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1879&quot; | 1879-06-08
| [[Орёл]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-02-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1129
| ''[[:d:Q28359118|Yevgeniya Ivanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q24932262|Women's Pedagogical Institute]]''
| ''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1889&quot; | 1889-12-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1973&quot; | 1973-01-26
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 1130
| ''[[:d:Q28359307|Pyotr Makarov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-10-18
| [[Смоленск өлкәсе]]&lt;br/&gt;[[Лиепая]]
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967
| ''[[:d:Q1026062|Гурзуф]]''
|-
| style='text-align:right'| 1131
| ''[[:d:Q28359402|Иван Миронович Пядусов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
| data-sort-value=&quot;1901&quot; | 1901-06-23
| ''[[:d:Q11825671|Мстиславль өязе]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-03-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1132
| ''[[:d:Q28359444|Панфилов, Евгений Дементьевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1999&quot; | 1999
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1133
| ''[[:d:Q28496444|Aleksandr Batuev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1935&quot; | 1935-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-04-28
| 
|-
| style='text-align:right'| 1134
| ''[[:d:Q28498009|Boris Yershov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1135
| ''[[:d:Q28498050|Ilya Zakharov-Gezekhus]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-06-18
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1136
| ''[[:d:Q28500342|Lyudmila Popkova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1342013|ИТМО университеты]]''
| [[укытучы]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3665646|баскетболчы]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-10-10
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1137
| ''[[:d:Q28500798|Vladislav Vilgelmovich Khlebovich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-02-27
| [[Воронеж]]
| data-sort-value=&quot;2024&quot; | 2024-02-23
| 
|-
| style='text-align:right'| 1138
| ''[[:d:Q28816071|Veneamin Shvab]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q107290369|физик-җылылыкчы]]''
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-02-13
| [[Сарытау]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-05-13
| [[Тум|Томск]]
|-
| style='text-align:right'| 1139
| ''[[:d:Q28913849|A. S. Velikiy]]''
| 
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1913&quot; | 1913
| 
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970
| 
|-
| style='text-align:right'| 1140
| ''[[:d:Q29032931|Alexander Okhotin]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1420038|Куинс университеты]]''
| ''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| [[Россия]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1141
| ''[[:d:Q29291488|Andrei K. Brodsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1142
| ''[[:d:Q29358759|Lyudmila Galenskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-10-01
| [[Витебск]]
| data-sort-value=&quot;2025&quot; | 2025-10-27
| 
|-
| style='text-align:right'| 1143
| ''[[:d:Q29359148|N. A. Loginova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6840724|Faculty of Psychology, Saint Petersburg State University]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-10-28
| [[Алматы]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1144
| ''[[:d:Q29865067|Anastasia Evgenyeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-11-10&lt;br/&gt;1899-11-22
| [[Кострома]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-11-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1145
| ''[[:d:Q29865458|Vasiliy Sinitsyn]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-12-22
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-01-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1146
| ''[[:d:Q30231329|Iwan Triepicyn]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| [[адвокат]]&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;[[хокук белгече]]
| data-sort-value=&quot;1868&quot; | 1868
| 
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
|-
| style='text-align:right'| 1147
| ''[[:d:Q30345673|Vyacheslav Genievich Rumynin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-11-16
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1148
| ''[[:d:Q30346529|Valentin Bulkin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-11-30&lt;br/&gt;1937
| 
| data-sort-value=&quot;2016&quot; | 2016-08-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1149
| ''[[:d:Q30346551|Aleksandr Boronoev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2306091|социолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q66581878|social anthropologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q723682|dean]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937-06-25
| ''[[:d:Q1016336|Бурят Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1150
| ''[[:d:Q30346743|Ígor Vasilievich Abarenkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-05-13
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-03-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1151
| ''[[:d:Q30509858|Elena Nassonova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1152
| ''[[:d:Q30513918|Raul Gainetdinov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4314516|Institute of Pharmacology Russian Academy of Medical Sciences]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2177111|Н. И. Пирогов исемендәге Россия илкүләм тикшеренү медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1964&quot; | 1964-09-01
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1153
| ''[[:d:Q31854563|Aleksey Malchevskiy]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915-08-12
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1985&quot; | 1985-07-25
| [[Луга]]
|-
| style='text-align:right'| 1154
| ''[[:d:Q33679728|Olga Sergeyevna Korotkevich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916
| 
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971
| 
|-
| style='text-align:right'| 1155
| ''[[:d:Q36581665|I.E. Brezhnev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1902&quot; | 1902
| 
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| 
|-
| style='text-align:right'| 1156
| ''[[:d:Q36676027|Sofia Alexandrovna Gutsevich]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2487799|миколог]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1157
| ''[[:d:Q37612456|Alexey Smirnov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39372574|protistologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1970&quot; | 1970-01-16
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1158
| ''[[:d:Q37837588|Andrey A. Zolotarev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1159
| ''[[:d:Q38320677|Nikolay D. Solovyev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1160
| ''[[:d:Q38327151|Natalia Velichko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1161
| ''[[:d:Q38800382|Nadezhda A. Bokach]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1162
| ''[[:d:Q39390976|Viktor Pliss]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-02-10
| [[Сыктывкар]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1163
| ''[[:d:Q39940820|Yury O. Chernoff]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1164
| ''[[:d:Q40135537|Olga Bajenova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1165
| ''[[:d:Q40206073|Stepan Gambaryan]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1166
| ''[[:d:Q40399789|Nina Golyandina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1167
| ''[[:d:Q40483731|Elena Volkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1168
| ''[[:d:Q42295337|Соловьёв, Василий Евстафьевич]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q2066131|спортчы]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923
| ''[[:d:Q1957575|Рыбинск районы]]''
| data-sort-value=&quot;2002&quot; | 2002
| 
|-
| style='text-align:right'| 1169
| ''[[:d:Q42315211|Svetlana Galkina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1170
| ''[[:d:Q42315212|Elena Gaginskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1171
| ''[[:d:Q42320490|Igor B Mekhov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1172
| ''[[:d:Q42371078|Stephen Pow]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q757391|Central European University]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12764792|doctoral student]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1173
| ''[[:d:Q42571751|Kwadwo Ansong Asante]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q262854|Ләнкәстер үнивирситите]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1074112|Эхиме университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q28695|Хельсинки университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q156725|Һамбург университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1654025|Kwame Nkrumah University of Science and Technology]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1174
| ''[[:d:Q42619599|Oleg Shupliakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q219564|Каролинска институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1175
| ''[[:d:Q42740042|Демьянович, Юрий Казимирович]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-06-28
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1176
| ''[[:d:Q42906606|Alexander F. Khlebnikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1177
| ''[[:d:Q43147779|Andrey Legin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1178
| ''[[:d:Q43174146|Elena V. Grachova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1179
| ''[[:d:Q43296556|Alexey Y. Timoshkin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1180
| ''[[:d:Q43426100|Boris Plamenevsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-09-19
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1181
| ''[[:d:Q43426285|N. I. Mordovchenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1904&quot; | 1904-10-08
| [[Рязань]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-01-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1182
| ''[[:d:Q43429010|Sergey Zamyatin]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1899&quot; | 1899-04-09
| [[Павловск (Воронеж өлкәсе)]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-11-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1183
| [[Валерий Фёдоров]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1947&quot; | 1947-10-03
| [[Арыслан (Татарстан)|Арыслан (Кайбыч районы)]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1184
| ''[[:d:Q44204993|Valerij A. Nikolaev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1185
| ''[[:d:Q46408273|Anastasia Solomatina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1186
| ''[[:d:Q46441834|Mikhail Osmolowsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1187
| ''[[:d:Q46441852|Natalia Bobrysheva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1188
| ''[[:d:Q47205908|Alexander L. Fradkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1948&quot; | 1948-05-22
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1189
| ''[[:d:Q47383718|Sergey Efremov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1190
| ''[[:d:Q47502877|Daria V. Zhernakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q3486937|медик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1191
| ''[[:d:Q47698868|Vsevolod Rozanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q219564|Каролинска институты]]''&lt;br/&gt;[[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1192
| ''[[:d:Q47708721|Elena S. Dmitrieva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1193
| ''[[:d:Q48000106|Olga Murina]]''
| 
| 
| [[Цюрих университеты|Сүрих үнивирситите]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1194
| ''[[:d:Q48051620|Alexey V. Povolotskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1195
| ''[[:d:Q48051635|Boris A. Noskov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1196
| ''[[:d:Q48164293|Petr A Zhmurov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1197
| ''[[:d:Q48305590|Boris Alexandrowitsch Lindener]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-08-11
| 
| data-sort-value=&quot;1960&quot; | 1960-09-10
| 
|-
| style='text-align:right'| 1198
| ''[[:d:Q48314526|Andrey N. Giljov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1199
| ''[[:d:Q48314541|Karina A. Karenina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1200
| ''[[:d:Q48783978|Irina Timofeeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1201
| ''[[:d:Q48954282|Mikhail Nevedomsky]]''
| 
| 
| 
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866
| [[Уфа губернасы]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943
| 
|-
| style='text-align:right'| 1202
| ''[[:d:Q49176656|Tatjana Gavrilenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2466783|&quot;Н.И. Вавилов исемендәге Бөтенроссия үсемлек генетик ресурслары институты&quot; федераль тикшеренү үзәге]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864835|biotechnologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1203
| ''[[:d:Q50211285|Ilya S. Krytchankou]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1204
| ''[[:d:Q50561051|Vera V. Evdokimova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1205
| ''[[:d:Q50561058|Pavel A. Skrelin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1206
| ''[[:d:Q50566738|Tatyana V. Lapina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1207
| ''[[:d:Q50718163|Andrey S. Drozdov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1208
| ''[[:d:Q50775057|Natalia Kurzina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1209
| ''[[:d:Q50775065|Anna Volnova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1210
| ''[[:d:Q51163908|Генрих Александрович Софронов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q4459623|таксикулыг]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-09-28
| [[Краснотурьинск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1211
| ''[[:d:Q51387533|Viacheslav Slesarenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1212
| ''[[:d:Q51670032|Ниязи Сабир оглы Ниязов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| data-sort-value=&quot;1967&quot; | 1967-04-01
| ''[[:d:Q540844|Aghdam]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1213
| ''[[:d:Q51670207|Rem Barantsev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-10-02
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-08-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1214
| ''[[:d:Q51670462|Igor A Tikhonovich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q80171|Донецк илкүләм университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4166242|Донецк милли тыйб университеты]]''
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-01-01
| [[Һорливка]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1215
| ''[[:d:Q51837264|Alexey A. Soluyanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q499451|Ратгерс университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-10-20
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2019&quot; | 2019-10-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1216
| ''[[:d:Q52255353|Vladimir Vechernin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953-08-18
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1217
| ''[[:d:Q52313167|Anton A Khilchuk]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт педиатрия медицина университеты|Санкт-Петербург дәүләт педиатрия медицинасы университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1218
| ''[[:d:Q52581696|Pavel Zykin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1219
| ''[[:d:Q52646097|Anton Mazur]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1968183|Донецк милли техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1220
| ''[[:d:Q52681879|Alexander S. Mikherdov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1221
| ''[[:d:Q52681891|Alexander S. Novikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1222
| ''[[:d:Q52681900|Mikhail A. Kinzhalov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1223
| ''[[:d:Q52699357|Alexey Sukhotin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1224
| ''[[:d:Q53593714|Valery Kondratiev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1225
| ''[[:d:Q53978251|Sergey Levin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1226
| ''[[:d:Q53984581|Igor Drozdovsky]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1227
| ''[[:d:Q54086508|Gregory S. Tseytin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1936&quot; | 1936-11-15
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2022&quot; | 2022-08-27
| 
|-
| style='text-align:right'| 1228
| ''[[:d:Q54284651|Vitaly V. Kozin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1229
| ''[[:d:Q54284665|Roman P. Kostyuchenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1230
| ''[[:d:Q54518723|Alexander Kudryavtsev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1231
| ''[[:d:Q54653660|Olga Raikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963-07-19
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1232
| ''[[:d:Q54958342|Некраш, Ликарион Витольдович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q57998699|Санкт-Петербург политехник институты]]''
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-01-22
| [[Кострома]]
| data-sort-value=&quot;1949&quot; | 1949-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1233
| ''[[:d:Q55007405|Vladimir Kovalenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1234
| ''[[:d:Q55021061|Mikhail Kompaniets]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1235
| ''[[:d:Q55102295|Писаревский, Александр Моисеевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1236
| ''[[:d:Q55104211|Denis Tikhonov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-08-27
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1237
| ''[[:d:Q55104267|Aleksandr Shchekin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-07-28
| [[Калининград]]
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1238
| ''[[:d:Q55105143|Veronika Kazimirovna Vasilevskaya]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1912&quot; | 1912-08-11
| ''[[:d:Q51004|Siversky]]''
| data-sort-value=&quot;1982&quot; | 1982-03-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1239
| ''[[:d:Q55113522|Alexey A. Krylov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1240
| ''[[:d:Q55138261|Alexey A. Gurevich]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]&lt;br/&gt;[[РФА Ж. И. Алферов исемендәге Санкт-Петербург милли тикшеренү академия университеты|Россия фәннәр академиясенең Жорес Иванович Алфёров исемендәге Санкт-Петербург академия университеты]]&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1241
| ''[[:d:Q55191053|Валянціна Ігнатаўна Гапава]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1923&quot; | 1923-01-03
| ''[[:d:Q55191713|Малая Чэрніца]]''
| data-sort-value=&quot;2003&quot; | 2003-01-14
| [[Минск]]
|-
| style='text-align:right'| 1242
| ''[[:d:Q55538085|Alla V. Shaboltas]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1243
| ''[[:d:Q55650238|Eduard Ailamazyan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2177111|Н. И. Пирогов исемендәге Россия илкүләм тикшеренү медицина университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-01-02
| [[Егорьевск]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1244
| ''[[:d:Q55650279|Vera Danilovna Alexandrova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1910&quot; | 1910-08-30
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1989&quot; | 1989-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1245
| ''[[:d:Q55650766|Maria Mikhailovna Belopolskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27497422|гельминтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1916&quot; | 1916-10-17
| ''[[:d:Q4356989|Putilovo]]''
| data-sort-value=&quot;2006&quot; | 2006-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1246
| ''[[:d:Q55651297|Взоров, Борис Николаевич]]''
| 
| 
| 
| 
| data-sort-value=&quot;1900&quot; | 1900
| 
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958
| 
|-
| style='text-align:right'| 1247
| ''[[:d:Q55655556|Michail Michaylovitsj Prochorov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1942&quot; | 1942-11-04
| [[Яңа Зыбков]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1248
| ''[[:d:Q55978948|Alexey I Makunin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1249
| ''[[:d:Q55979094|Natalia A Danilkina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1250
| ''[[:d:Q55979096|Irina A Balova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1251
| ''[[:d:Q56204069|Alexandra I Lyubimova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1252
| ''[[:d:Q56240988|Alexey Sokolov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1253
| ''[[:d:Q56285840|Marina A Varfolomeeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1254
| ''[[:d:Q56285841|Natalia N Shunatova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1255
| ''[[:d:Q56308089|Elena Shmeleva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| data-sort-value=&quot;1971&quot; | 1971-10-03
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1256
| ''[[:d:Q56406306|Dzmitry Shymanchuk]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1257
| ''[[:d:Q56580137|Alexander Obut]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1911&quot; | 1911-08-20
| [[Идел буе]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-12-23
| [[Новосибирск]]
|-
| style='text-align:right'| 1258
| ''[[:d:Q56686198|Milana A Kulakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1259
| ''[[:d:Q56686263|Olga Molodtsova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1260
| ''[[:d:Q56866792|Alexei S Komolov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1261
| ''[[:d:Q56869761|Мікалай Сяргеевіч Лабуш]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q56707767|Пухавіцкая сярэдняя школа]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1935120|Хәрби-сәяси академия]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4220260|Kyiv Naval Political College]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-09-07
| [[Пухавичы (Пухавицкий районы)|Пухавичы]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1262
| ''[[:d:Q56955123|Larissa Tsvetkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1263
| ''[[:d:Q56996503|Константин Рожкован]]''
| 
| 
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1264
| ''[[:d:Q57008005|Mikhail Belousov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1807470|Воронеж дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1265
| ''[[:d:Q57009245|Elena Stepchenkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1266
| ''[[:d:Q57011372|Liudmila L Rodina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1267
| ''[[:d:Q57014401|Dmitry Daryin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1268
| ''[[:d:Q57031913|Alexander B Freidin]]''
| 2002
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1269
| ''[[:d:Q57039340|Andrew Kudlis]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12764792|doctoral student]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1270
| ''[[:d:Q57060693|Maxim Kireev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1271
| ''[[:d:Q57077828|Evgeny L Falchuk]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1272
| ''[[:d:Q57081142|Anastasia Yurtseva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1273
| ''[[:d:Q57081143|Dmitry Lajus]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1274
| ''[[:d:Q57112241|Aleksander V Vasilyev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1275
| ''[[:d:Q57157777|Vadim P Boyarskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1276
| ''[[:d:Q57166514|Dmitry Dubovikoff]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q27645949|палеоэнтомолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1277
| ''[[:d:Q57166587|Sergey A Kornilov]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1278
| ''[[:d:Q57168390|Oleg P Savchuk]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-08-15
| 
|-
| style='text-align:right'| 1279
| ''[[:d:Q57199386|Eugene Mikhailov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1280
| ''[[:d:Q57206558|Sergey Kholodkevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1281
| ''[[:d:Q57238023|Evgeny E Andronov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1282
| ''[[:d:Q57252456|Natalia Mikhailova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1283
| ''[[:d:Q57302540|Irina Pervova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1284
| ''[[:d:Q57320061|Sergey A Fedotov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1285
| ''[[:d:Q57321973|Sergey Mylnikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1286
| ''[[:d:Q57414333|Dmitry Kutcherov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1287
| ''[[:d:Q57414802|Sofia Lessovaia]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1288
| ''[[:d:Q57416029|Stanislav S. Lachininskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1289
| ''[[:d:Q57416404|Viktor Ionov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1290
| ''[[:d:Q57417010|Alexander Toikka]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1291
| ''[[:d:Q57417889|Oksana Zashchirinskaia]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1292
| ''[[:d:Q57417998|Lopatoukhin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1293
| ''[[:d:Q57420517|Sergey Kotov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1294
| ''[[:d:Q57433059|Aleksei Malyshev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1295
| ''[[:d:Q57441018|Genrikh Sofronov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1296
| ''[[:d:Q57453143|I. K. Razumova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1297
| ''[[:d:Q57476103|Mariia Rubtcova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1298
| ''[[:d:Q57515374|Anton Ponomarev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1299
| ''[[:d:Q57516420|Alla Yurova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1300
| ''[[:d:Q57542494|Vladimir B Sovkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1301
| ''[[:d:Q57560057|Alla Krasikova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1302
| ''[[:d:Q57603831|Elena Nikolaeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 20th century
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1303
| ''[[:d:Q57653274|Gaik Tamazian]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1304
| ''[[:d:Q57695118|Tatiana Sherstinova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1305
| ''[[:d:Q57700510|Elena Yagunova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1306
| ''[[:d:Q57783853|Alexey Matveev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1307
| ''[[:d:Q57850486|Anatoly Zaitsev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1308
| ''[[:d:Q57897785|Vladimir Shilovskikh]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1309
| ''[[:d:Q57910771|Vladimir Malkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1310
| ''[[:d:Q57911133|Valery Astakhov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1311
| ''[[:d:Q57911587|Konstantin Titov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1312
| ''[[:d:Q57912072|Sergey Malyshev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1313
| ''[[:d:Q57912203|Ренат Шигапов]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1314
| ''[[:d:Q57912212|Vladimir Troyan]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1315
| ''[[:d:Q57935808|Elena Golikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1316
| ''[[:d:Q57936639|Nester Korolev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1317
| ''[[:d:Q57939657|Kirill Chistyakov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1318
| ''[[:d:Q57958509|Sergey Merkuryev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1319
| ''[[:d:Q58039931|Irina Mironova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1320
| ''[[:d:Q58123935|Alla Mikheenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1321
| ''[[:d:Q58132822|Svetlana Bodrunova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;[[шагыйрь]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1981&quot; | 1981-04-03
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1322
| ''[[:d:Q58200553|Armen Simonyan]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1323
| ''[[:d:Q58203666|Nikolai A Tsyganenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1324
| ''[[:d:Q58230574|Appolon Pavlovitsj Afanasev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-01-11
| 
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1325
| ''[[:d:Q58232539|Alexander S Konev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1326
| ''[[:d:Q58232546|Oleg V Levin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1327
| ''[[:d:Q58321167|Evgeny Andronov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1328
| ''[[:d:Q58321385|Andrey Seryakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 
| [[Пучеж]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1329
| ''[[:d:Q58376315|Leonid Matsulevich]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q26132815|византолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1886&quot; | 1886-11-07
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-05-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1330
| ''[[:d:Q58394257|Vadim Lobanov]]''
| 
| 
| [[М. С. Щепкин исемендәге Югары театр училищесы|М. С. Щепкин ис. Югары театр укуханәсе]]
| ''[[:d:Q10800557|киноактер]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q33999|актёр]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2449921|театр мөгаллиме]]''
| data-sort-value=&quot;1940&quot; | 1940-11-16
| [[Воронеж]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-12-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1331
| ''[[:d:Q58580244|Ivan Guryanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1332
| ''[[:d:Q58643492|Yevgeny Abakumov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1333
| ''[[:d:Q58657931|Mikhail V Balabas]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1334
| ''[[:d:Q58682981|Olga Galanina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1335
| ''[[:d:Q58753300|Alexey Zheleznov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q500692|Бремен университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1336
| ''[[:d:Q58809886|Valery Uzdin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1337
| ''[[:d:Q58819392|Konstantin Rozov]]''
| 
| 
| [[Берн университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1338
| ''[[:d:Q58835600|Ivan S Podkorytov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1339
| ''[[:d:Q58844143|Sergey Filippov]]''
| 
| 
| [[Оксфорд университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1340
| ''[[:d:Q58859996|Vladimir V Sharoyko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1341
| ''[[:d:Q58882141|Oleg S Glotov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1342
| ''[[:d:Q58920642|Tatiana Grishina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1343
| ''[[:d:Q58959408|Alexander Degtyarev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1344
| ''[[:d:Q59115330|Alexander Kholtygin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1345
| ''[[:d:Q59136383|Andrey Tverjanovich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1346
| ''[[:d:Q59160102|Anastasia Stavrova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q193510|Падуя университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1347
| ''[[:d:Q59206567|Vadim B Vasilyev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1348
| ''[[:d:Q59259352|Efim Gertsovich Shulyakovsky]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q55379167|Pedagogical Faculty of the Belarusian State University]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| data-sort-value=&quot;1906&quot; | 1906-12-29
| [[Слуцк|Слутск]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-02-27
| [[Воронеж]]
|-
| style='text-align:right'| 1349
| ''[[:d:Q59392473|Eleonora F Lazneva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1350
| ''[[:d:Q59423045|Igor A Kasatkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1351
| ''[[:d:Q59446922|Valery Konyshev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q492766|Нижгар ил үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1352
| ''[[:d:Q59449200|Pavel Kononenko]]''
| 
| 
| [[Волгоград дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1353
| ''[[:d:Q59450029|Boris Brach]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1934&quot; | 1934-03-09
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2018&quot; | 2018-11-26
| [[Сыктывкар]]
|-
| style='text-align:right'| 1354
| ''[[:d:Q59484334|Alexander Andreev]]''
| 
| 
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1355
| ''[[:d:Q59490013|Ilya Ya. Gerlovin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1356
| ''[[:d:Q59521000|Vladimir Korkhov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1357
| ''[[:d:Q59543023|Igor Y Perevyazko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1358
| ''[[:d:Q59554723|Galina Polotskaya]]''
| 
| 
| [[Россия фәннәр академиясе]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1359
| ''[[:d:Q59558895|Galina Smolikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1360
| ''[[:d:Q59613514|Yulian Gavrilov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1361
| ''[[:d:Q59647117|Kirill Kavokin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1962&quot; | 1962
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1362
| ''[[:d:Q59672051|Alexey A Yakovlev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1363
| ''[[:d:Q59683656|Pavel P. Skutschas]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15143191|science communicator]]''
| data-sort-value=&quot;1978&quot; | 1978
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1364
| ''[[:d:Q59686250|Ekaterina Ivanova]]''
| 
| 
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1365
| ''[[:d:Q59687141|Julia Sopova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1366
| ''[[:d:Q59691588|Dmitry Dedukh]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1367
| ''[[:d:Q59694368|Daria O Boricheva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1368
| ''[[:d:Q59843838|Larisa Savelieva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1369
| ''[[:d:Q59844693|Marina Kubyshkina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1370
| ''[[:d:Q59846482|Evgeny Gordeev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1371
| ''[[:d:Q59846488|Victor Sergeev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1372
| ''[[:d:Q59872048|Sergey Apatenkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1373
| ''[[:d:Q60043005|Anatoly V. Titov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1374
| ''[[:d:Q60060045|Daria A. Morozova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1375
| ''[[:d:Q60060055|Valeri Larionov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1376
| ''[[:d:Q60130923|Alexander Fedorov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1377
| ''[[:d:Q60130947|Dmitry Usachov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1378
| ''[[:d:Q60143538|Lydie Orobeï]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4314989|П. Ф. Лесгафт исемендәге Милли дәүләт физик тәрбия, спорт һәм сәламәтлек университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q13167731|винирулыг]]''
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905-04-18
| ''[[:d:Q4288918|Mezga]]''
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990-01-29
| [[Гродно|Һродна]]
|-
| style='text-align:right'| 1379
| ''[[:d:Q60148442|Vladimir Semenov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1380
| ''[[:d:Q60160339|Andrei V Bandura]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1381
| ''[[:d:Q60184243|Ekaterina Nikitina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4383014|Сергей Миронович Киров исемендәге Псков дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1382
| ''[[:d:Q60216875|Evgenia Kopatskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1383
| ''[[:d:Q60346021|Sergey Miltsov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1384
| ''[[:d:Q60406934|Vladimir Grinin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1385
| ''[[:d:Q60412617|Alexander Gubarev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1386
| ''[[:d:Q60533361|Sergey Vallander]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1917&quot; | 1917-06-21
| [[Красное Село]]
| data-sort-value=&quot;1975&quot; | 1975-06-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1387
| ''[[:d:Q60606826|Anahit Perikhanyan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q31195306|faculté d'histoire de l'université d'État d'Erevan]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16832248|иранист]]''
| data-sort-value=&quot;1928&quot; | 1928-04-24
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-05-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1388
| ''[[:d:Q60669838|Mikhail Smirnov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1389
| ''[[:d:Q60695186|Tatyana Averyanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| data-sort-value=&quot;1939&quot; | 1939-05-30
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2008&quot; | 2008-11-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1390
| ''[[:d:Q60696471|Elena Zhitova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1391
| ''[[:d:Q60732184|Mikhail Ivanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1392
| ''[[:d:Q60780683|Abdellatif Younis]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1393
| ''[[:d:Q60825849|Mikhail Alekseevich Pavlov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4135692|Geological Faculty of St. Petersburg State University]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1884&quot; | 1884-05-27
| 
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-06-04
| [[Хабарау|Хабаровск]]
|-
| style='text-align:right'| 1394
| ''[[:d:Q60827142|Тих, Нина Александровна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1905&quot; | 1905
| [[Сарытау]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983
| 
|-
| style='text-align:right'| 1395
| [[Карп Дворкин]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1909&quot; | 1909-01-06
| [[Смоленск губернасы|Смоленск гөбернәсе]]
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-06-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1396
| ''[[:d:Q60831168|Mikhail Bondarko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1977&quot; | 1977-08-21
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1397
| ''[[:d:Q60866960|Sergey Torilov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1398
| ''[[:d:Q60961594|Elena Lukasheva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1399
| ''[[:d:Q60983890|Ekaterina S Umnyakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1400
| ''[[:d:Q61102201|Natalia Gordya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1401
| ''[[:d:Q61102217|Sergey Chernysh]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1951&quot; | 1951-10-14
| 
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-01-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1402
| ''[[:d:Q61102234|Dmitry Tulin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1403
| ''[[:d:Q61178555|Maria A Baturova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1404
| ''[[:d:Q61256492|Anastasia Levchenko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q201492|Макгилл университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1405
| ''[[:d:Q61314505|Alexander M Shikin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1406
| ''[[:d:Q61479146|Alina Manshina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1407
| ''[[:d:Q61770533|Darya Krupenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1408
| ''[[:d:Q61770539|Anna Gonchar]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1409
| ''[[:d:Q61777032|Irina Shtangeeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1410
| ''[[:d:Q61828100|Leonti Labzowsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1411
| ''[[:d:Q61830968|Anna Pomogaeva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1188786|Kyushu University]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1412
| ''[[:d:Q61834984|Nikolay Kuznetsov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q578326|Йювяскюля университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4483553|239нчы санлы физика-математика лицее]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1628544|Балтыйк дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]&lt;br/&gt;[[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1979&quot; | 1979-05-13
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1413
| ''[[:d:Q62036345|Denis Ivanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1414
| ''[[:d:Q62051501|Natalia Kulabukhova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1415
| ''[[:d:Q62051506|Oleg Jakushkin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1416
| ''[[:d:Q62051511|Dmitry Gushchanskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1417
| ''[[:d:Q62051517|Ivan Gankevich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1418
| ''[[:d:Q62051518|Alexander Bogdanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1419
| ''[[:d:Q62053801|Yurii P Efimov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1420
| ''[[:d:Q62055278|Tatiana Golubeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1421
| ''[[:d:Q62057297|Philipp S Grigoryev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1422
| ''[[:d:Q62067277|Alexey Golovnev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1423
| ''[[:d:Q62201199|Vladimir Demyanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1938&quot; | 1938-08-18
| [[Днипро]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-04-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1424
| ''[[:d:Q62566446|Nikolai Volkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1425
| ''[[:d:Q62577964|Aleksandr Baraban]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1426
| ''[[:d:Q62649031|Mikhail Cherkasskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1427
| ''[[:d:Q62714001|Lev Nikolaevich Seravin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q39372574|protistologist]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16831721|этолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| data-sort-value=&quot;1931&quot; | 1931-09-23
| [[Вологда өлкәсе]]
| data-sort-value=&quot;2010&quot; | 2010-07-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1428
| ''[[:d:Q62727035|Rimma Bubnova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1429
| ''[[:d:Q63196700|Alexander Kukharenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q520549|геолог]]''&lt;br/&gt;[[галим]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-12-02
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1993&quot; | 1993-02-28
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1430
| ''[[:d:Q63256236|Любоў Вячаславаўна Разумоўская]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q15976341|славист]]''
| data-sort-value=&quot;1897&quot; | 1897
| ''[[:d:Q850714|Белск-Подләски]]''
| data-sort-value=&quot;1969&quot; | 1969
| 
|-
| style='text-align:right'| 1431
| ''[[:d:Q63390409|Vladimir Shabaev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1432
| ''[[:d:Q63488712|Leonid V Skripnikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1433
| ''[[:d:Q63793109|Irina Mironenko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1434
| ''[[:d:Q63940593|Andrey Lavrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1435
| ''[[:d:Q63953016|Dmitry Kirsanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1436
| ''[[:d:Q63981600|Nikita Kalinin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q503473|Женева университеты]]''
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1988&quot; | 1988-05-06&lt;br/&gt;1988
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1437
| ''[[:d:Q63992607|Natalia Chezhina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1438
| ''[[:d:Q64038131|Vladimir Bakulev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1439
| ''[[:d:Q64159912|Vladimir Brukhin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q609768|Колд-Сприң-Һарбордагы тәҗрибәханә]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839206|молекуляр биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839136|цитолог]]''
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-09-21
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1440
| ''[[:d:Q64240453|Daniil M Ivanov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q4497732|Санкт-Петербург дәүләт университетының химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1441
| ''[[:d:Q64302213|Yuri Vlasov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1442
| ''[[:d:Q64417132|Нелюбов Дмитрий Николаевич]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1866&quot; | 1866
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1926&quot; | 1926
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1443
| [[Владимир Вагин]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1907&quot; | 1907-12-04
| [[Акмәсҗит]]
| data-sort-value=&quot;1984&quot; | 1984-01-04
| [[Казан]]
|-
| style='text-align:right'| 1444
| ''[[:d:Q64655432|Olga Bogolyubova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1445
| ''[[:d:Q64763860|Natalia Drake]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1446
| ''[[:d:Q64890277|Maria Khaydukova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1447
| ''[[:d:Q64898681|Mayya Rusakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1448
| ''[[:d:Q64951215|Dmitrii Pankin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1449
| ''[[:d:Q64951220|Vladimir Mikhailovskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1450
| ''[[:d:Q64951279|Anna Vasileva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1451
| ''[[:d:Q64978515|Svetlana O Kasatkina]]''
| 
| 
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1452
| ''[[:d:Q65016170|Sergey Kostyrko]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983
| ''[[:d:Q1002571|Nikel]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1453
| ''[[:d:Q65124320|Александрова Людмила Николаевна]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4146794|State Far Eastern University]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1908&quot; | 1908-08-18
| [[Владивосток]]
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-07-11
| [[Пушкин (шәһәр)|Пушкин]]
|-
| style='text-align:right'| 1454
| ''[[:d:Q65145188|Чирцов, Александр Сергеевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1959&quot; | 1959-02-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1455
| ''[[:d:Q65154172|Полушин, Юрий Сергеевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-12-14
| [[Руза]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1456
| ''[[:d:Q65154437|Трутнев, Алексей Григорьевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-03-30
| ''[[:d:Q18797399|Понетаевка]]''
| data-sort-value=&quot;1974&quot; | 1974-09-11
| 
|-
| style='text-align:right'| 1457
| ''[[:d:Q65965960|Oleg Izhboldin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| data-sort-value=&quot;1963&quot; | 1963
| 
| data-sort-value=&quot;2000&quot; | 2000
| 
|-
| style='text-align:right'| 1458
| ''[[:d:Q67004471|Marat Arakelian]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-01-15
| ''[[:d:Q319735|Goris]]''
| data-sort-value=&quot;1983&quot; | 1983-01-20
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 1459
| ''[[:d:Q67123420|Ludmilla Kartsova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1460
| ''[[:d:Q67123538|Elena Bessonova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1461
| ''[[:d:Q67231734|Andrei Granovitch]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1462
| ''[[:d:Q67326692|Ludmila Tibekina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1463
| ''[[:d:Q67377768|Victor Kim]]''
| 2008-09-01
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961-08-09
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1464
| ''[[:d:Q67428690|Kirill Moshkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1465
| ''[[:d:Q67593641|Alexander Tulub]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1466
| ''[[:d:Q67985968|Archil Dondua]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16271428|эмбриолог]]''
| data-sort-value=&quot;1929&quot; | 1929-01-06
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;2021&quot; | 2021-11-04
| 
|-
| style='text-align:right'| 1467
| ''[[:d:Q68004970|Aleksandr Aleksandrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1468
| ''[[:d:Q68311187|Evgeny V. Nazarchuk]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1469
| ''[[:d:Q68599345|Alexander V. Rodionov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1470
| ''[[:d:Q69099296|Anatoly M. Zhirkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1471
| ''[[:d:Q69352028|Lyudmila Mironova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1472
| ''[[:d:Q70250883|Iosif Gurvich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952-02-08
| [[Малая Вишера]]
| data-sort-value=&quot;2014&quot; | 2014-01-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1473
| ''[[:d:Q70252115|Nikolaj Nikolajevič Slavjanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q58346416|Тау институты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q16685857|Пирем ирләр гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1878&quot; | 1878-06-01
| [[Воткинск|Вуткин]]
| data-sort-value=&quot;1958&quot; | 1958-10-16
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 1474
| ''[[:d:Q70253361|Varvara Tichomirova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4129789|Higher Women's Courses]]''
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''&lt;br/&gt;[[укытучы]]
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-10-02
| [[Вышний Волочёк|Вышний Волочёк шәһәре]]
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961
| 
|-
| style='text-align:right'| 1475
| ''[[:d:Q70254548|Hikmet Cevdetzade]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q6030829|Darülmuallimin]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q13418253|филолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| data-sort-value=&quot;1893&quot; | 1893
| [[Истанбул]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945-04-17
| [[Канск]]
|-
| style='text-align:right'| 1476
| ''[[:d:Q71151860|L V Cherenkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1477
| ''[[:d:Q71713945|Andrey Micklucho-Macklay]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 
| data-sort-value=&quot;1914&quot; | 1914-07-24
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;1965&quot; | 1965-03-13
| ''[[:d:Q252510|Repino]]''
|-
| style='text-align:right'| 1478
| ''[[:d:Q73087442|Valentin G. Borkhvardt]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1479
| ''[[:d:Q73257745|Mikhail A. Braun]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1480
| ''[[:d:Q73262906|Natalia Pavlova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q6337803|нейробиолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1481
| ''[[:d:Q73344724|Sergey I. Fokin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2374149|ботаник]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| data-sort-value=&quot;1952&quot; | 1952
| [[Тула]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1482
| ''[[:d:Q73555030|Tatyana Semyonova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1483
| ''[[:d:Q73556828|Robert Shuvalov]]''
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1484
| ''[[:d:Q73692736|Elena Sabaneyeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1485
| ''[[:d:Q73810033|Vladimir Karavan]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1486
| ''[[:d:Q73854102|Valentina L. Stolyarova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1487
| ''[[:d:Q74228999|Anatoly A. Kudryavtsev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1488
| ''[[:d:Q74340866|Yury Z Ionikh]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1489
| ''[[:d:Q74404239|Aleksandr I. Sokolov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1490
| ''[[:d:Q74516963|Antonina V. Trukhina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1491
| ''[[:d:Q74559889|Galina Mazo]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1492
| ''[[:d:Q74579592|Dmitry A. Solovyev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1493
| ''[[:d:Q75298143|Казанский Борис Николаевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| data-sort-value=&quot;1915&quot; | 1915
| 
| data-sort-value=&quot;1994&quot; | 1994
| 
|-
| style='text-align:right'| 1494
| ''[[:d:Q75826312|Nikolai Bityutskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1495
| [[Ольга Семихатова]]
| 
| 
| ''[[:d:Q4086897|Мәскәү дәүләт университетының Биология факультеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| data-sort-value=&quot;1921&quot; | 1921-07-25
| [[Мәскәү]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-12-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1496
| [[Герман Яковлев]]
| 
| 
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| [[галим]]
| data-sort-value=&quot;1933&quot; | 1933-11-10
| [[Ленинград өлкәсе]]
| data-sort-value=&quot;2017&quot; | 2017-05-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1497
| ''[[:d:Q77829328|H V Evsyukova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1498
| ''[[:d:Q77880611|Dmitry A. Telnov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1499
| ''[[:d:Q77991246|Andrei Komolkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1500
| ''[[:d:Q78371922|Sergei I. Fedoseenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1501
| ''[[:d:Q78451483|Alexander Kessler]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1859&quot; | 1859
| ''[[:d:Q4417182|Sergokala]]''
| data-sort-value=&quot;1927&quot; | 1927-03-12
| [[Акмәсҗит]]
|-
| style='text-align:right'| 1502
| ''[[:d:Q78565630|Ludmila V. Chystjakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1503
| ''[[:d:Q79213958|Angela Zagatina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1504
| ''[[:d:Q79697118|Alexander Z Devdariani]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4483622|Питырбур дәүләт университетының физика факультеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1505
| ''[[:d:Q79720935|Zoya Krutetskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1506
| ''[[:d:Q79879958|Sonia M Melikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1507
| ''[[:d:Q79879960|Konstantin S Rutkowski]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1508
| ''[[:d:Q80213198|Svetlana Bauer]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1509
| ''[[:d:Q80318672|Mikhail Zhuravlev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1510
| ''[[:d:Q80330388|Dmitry V. Tatyanenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1511
| ''[[:d:Q80482829|Nikolai V Voshchinnikov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1512
| ''[[:d:Q80488371|Eugeniy L Yakovis]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1513
| ''[[:d:Q80588133|Tatiana Kulikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1514
| ''[[:d:Q80807883|Viktor Korzhikov-Vlakh]]''
| 
| 
| [[Россия фәннәр академиясе]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1515
| ''[[:d:Q80963283|L V Sokolova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1516
| ''[[:d:Q80970450|A G Kudrev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1517
| ''[[:d:Q80983486|Oleg Granichin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1961&quot; | 1961
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1518
| ''[[:d:Q81028373|Tatiana L. Kim]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1519
| ''[[:d:Q81371820|Nickolay V. Sibirev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1520
| ''[[:d:Q81548753|Agniia A. Pinevich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1521
| ''[[:d:Q81603854|Elena Lyakso]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1522
| ''[[:d:Q81675367|Andrey V Tyukhtin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1523
| ''[[:d:Q81675369|Sergey N Galyamin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1524
| ''[[:d:Q82043686|Vladimir Il'in]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1525
| ''[[:d:Q82267341|Anna Zlotina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1526
| ''[[:d:Q82281881|Alexander P. Kouzov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1527
| ''[[:d:Q82303189|Boris Zemlyakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| data-sort-value=&quot;1898&quot; | 1898-06-19
| [[Санкт-Петербург]]
| data-sort-value=&quot;1945&quot; | 1945
| [[Берлин]]
|-
| style='text-align:right'| 1528
| ''[[:d:Q82564149|Sergey Shugurov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1529
| ''[[:d:Q82580807|Nikolai Filippov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1530
| ''[[:d:Q82756094|Andrey Kolobov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1531
| ''[[:d:Q82781833|Evgeny Yarevsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1532
| ''[[:d:Q82822114|Igor G Loskutov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1533
| ''[[:d:Q82826665|Natalia A Grigoryeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1534
| ''[[:d:Q82826668|Alexander A Mistonov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1535
| ''[[:d:Q82926872|Anastasia Vaganova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1536
| ''[[:d:Q83025648|Eugene Daev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1537
| ''[[:d:Q83192904|Andrey Petrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1538
| ''[[:d:Q83223005|Eugene V Eliseenkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1539
| ''[[:d:Q83312186|Andrey V Ivanov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1540
| ''[[:d:Q83464069|Alexey Valkov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1541
| ''[[:d:Q83620344|Sergey A. Klemeshev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1542
| ''[[:d:Q84031104|Evgenia Kutcher]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1543
| ''[[:d:Q84031134|Alexey Ivanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1544
| ''[[:d:Q84050854|Elena V. Kustova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| data-sort-value=&quot;1966&quot; | 1966
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1545
| [[Владимир Солдатов]]
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-07-15
| ''[[:d:Q4109164|Verholensk]]''
| data-sort-value=&quot;1941&quot; | 1941-01-31
| [[Мәскәү]]
|-
| style='text-align:right'| 1546
| ''[[:d:Q84094623|Elena Leonova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1547
| ''[[:d:Q84098250|Antonina Maslova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1548
| ''[[:d:Q84163040|Ivan Litvinenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1549
| ''[[:d:Q84211548|Алексей Смирнов]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1550
| ''[[:d:Q84214454|Elena I Davydova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1551
| ''[[:d:Q84380065|Valeria A Gershkovich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1552
| ''[[:d:Q84556557|Sergei Lukashov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1553
| ''[[:d:Q84571126|Ia A Dubrovskiĭ]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1554
| ''[[:d:Q84579345|Victor Postnov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1555
| ''[[:d:Q84591250|Ivan Grigoriev]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q726595|University of Rennes 1]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1556
| ''[[:d:Q84609690|Tatiana Yu Alekhina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1557
| ''[[:d:Q84617628|Natalia V. Marchenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1558
| ''[[:d:Q84700493|Igor V Kazakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1559
| ''[[:d:Q84710554|Natalia I Guranova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1560
| ''[[:d:Q84723077|Коган, Игорь Юрьевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| data-sort-value=&quot;1968&quot; | 1968-11-08
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1561
| ''[[:d:Q84724733|Виноградов, Юрий Борисович]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''
| [[профессор]]
| data-sort-value=&quot;1932&quot; | 1932-12-07
| [[Сәмәрканд]]
| data-sort-value=&quot;2012&quot; | 2012-09-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1562
| ''[[:d:Q84741528|Alexander A Ganeev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1563
| ''[[:d:Q84746345|Alexander S Antonov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q101013884|Southern Federal University Faculty of Chemistry]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1564
| ''[[:d:Q84796480|Andrej Panin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1565
| ''[[:d:Q84961615|Boris Kharkov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q854280|Кыйрал технология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1566
| ''[[:d:Q84961616|Vladimir Chizhik]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1937&quot; | 1937
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1567
| ''[[:d:Q85072293|Svetlana Akhremtchik]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1568
| ''[[:d:Q85170718|O I Sokolova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1569
| ''[[:d:Q85263090|Stepan Davtian]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2082826|Мхитар Гераци исемендәге Ереван дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1570
| ''[[:d:Q85305697|Natalya Bondarenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1571
| ''[[:d:Q85344068|Olga Naumenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1572
| ''[[:d:Q85363655|Anton Proskurnikov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1573
| ''[[:d:Q85386599|Yury S Tveryanovich]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1574
| ''[[:d:Q85412181|Lev V Utkin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1575
| ''[[:d:Q85621382|Alexander Yu Ivanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1576
| ''[[:d:Q85869430|Tatiana Belopolskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1577
| ''[[:d:Q85904472|Maria V Volokitina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''&lt;br/&gt;[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1578
| ''[[:d:Q86122365|Irina Trofimova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1579
| ''[[:d:Q86122367|Darya Chervyakova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1580
| ''[[:d:Q86216977|Nikolai Timofeev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1581
| ''[[:d:Q86216980|Alexander Pastor]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1582
| ''[[:d:Q86270250|Dmitry Vlasov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1583
| ''[[:d:Q86291584|Nick Galaktionov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1584
| ''[[:d:Q86425799|Alexey S Andreev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1585
| ''[[:d:Q86492928|Ilya A Udalov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1586
| ''[[:d:Q86538104|Daria V Navolotskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1587
| ''[[:d:Q86577361|Andrew Rumjantsev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1588
| ''[[:d:Q86607137|Суворов, Александр Николаевич]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1056886|Питырбур дәүләт медицина университеты]]''
| 
| data-sort-value=&quot;1956&quot; | 1956-04-19
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1589
| ''[[:d:Q86658074|Daisuke Hirata]]''
| 2022-08&lt;br/&gt;2020-06
| 2021-12
| ''[[:d:Q1057199|Һоккайдо университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1590
| ''[[:d:Q86694481|Nikolay Gulitskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1591
| ''[[:d:Q86704797|Alexander Y Nesterenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1592
| ''[[:d:Q86710994|Anastasia Povolotckaia]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1593
| ''[[:d:Q86769418|Nikita Zaborovskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1594
| ''[[:d:Q86833416|Ilya Kolesnikov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1595
| ''[[:d:Q86852685|Mikhail Petrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1596
| ''[[:d:Q86883557|Ekaterina Zubakina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1597
| ''[[:d:Q86959141|Larisa Gulina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1598
| ''[[:d:Q86959145|V P Tolstoy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1599
| ''[[:d:Q87005003|Daria Kalinina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4201829|Россия фәннәр академиясенең Иван Михайлович Сеченов исемендәге Эволюцион физиология һәм биохимия институты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1600
| ''[[:d:Q87050959|Alena S Pankova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1601
| ''[[:d:Q87142318|Anastasia Zobnina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1602
| ''[[:d:Q87152559|Pavel R Golubev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1603
| ''[[:d:Q87159760|Anna N Dobrotvorskaia]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1604
| ''[[:d:Q87281624|Alexandra Y Beliavskaia]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q499510|Ливерпуль университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1605
| ''[[:d:Q87281625|Sogdiana I. Sukhareva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1606
| ''[[:d:Q87304947|Ivan I Ryzhov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1607
| ''[[:d:Q87307262|Olga Strizhitskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1608
| ''[[:d:Q87322523|Evgenia Safonova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1609
| ''[[:d:Q87348419|Petr V Vasilev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1610
| ''[[:d:Q87416019|Anastasiia Melenteva]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4406402|Самар дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1611
| ''[[:d:Q87425202|Mikhail V Dobrynin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1612
| ''[[:d:Q87484737|Paul Vogt]]''
| 
| 
| [[Цюрих университеты|Сүрих үнивирситите]]
| ''[[:d:Q19842026|cardiac surgeon]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q39631|табиб]]''&lt;br/&gt;[[хирург]]
| data-sort-value=&quot;1957&quot; | 1957-01-10
| ''[[:d:Q67100|Lachen]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1613
| ''[[:d:Q87498637|Arina Maltseva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1614
| ''[[:d:Q87549133|Oleg Andreev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1615
| ''[[:d:Q87615854|Alexander Sapegin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4538874|Ярославль дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1616
| ''[[:d:Q87660568|Tatiana V Matveeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1617
| ''[[:d:Q87665299|Petr Fetin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1618
| ''[[:d:Q87684499|Marina J Vasilyeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1619
| ''[[:d:Q87788840|Kirill I Mikhailov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1620
| ''[[:d:Q87884993|Mikhail Bisyarin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1621
| ''[[:d:Q87885575|Mariia Mekhonoshina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1622
| ''[[:d:Q87982277|Victoria I Dudina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1623
| ''[[:d:Q87983182|Mikhail Polynski]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1624
| ''[[:d:Q88000234|Detlef W Bahnemann]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q51985|Берлин техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| data-sort-value=&quot;1953&quot; | 1953
| [[Берлин]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1625
| ''[[:d:Q88008695|Svetlana N Kostromina]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1626
| ''[[:d:Q88036040|Joan Freixanet]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1640731|Polytechnic University of Catalonia]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q5324104|ESADE Business School]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1627
| ''[[:d:Q88055798|Ekaterina Oleneva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q3395837|École polytechnique universitaire de Lille]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1342013|ИТМО университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1031803|Tor Vergata University of Rome]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1628
| ''[[:d:Q88065958|Sergey Lukyanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1629
| ''[[:d:Q88209543|Tomash S Sych]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1630
| ''[[:d:Q88210451|Anton Pakhomov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q169470|физик]]''
| data-sort-value=&quot;1991&quot; | 1991
| [[Самар]]
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1631
| ''[[:d:Q88245953|Igor Evsyukov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1632
| ''[[:d:Q88291621|Andrey Nasledov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1633
| ''[[:d:Q88305289|Michael M Krycki]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1634
| ''[[:d:Q88426479|Oleg Gorsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1635
| ''[[:d:Q88426488|Pavel Musienko]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4201793|И. П. Павлов ис. РФА Физиология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1636
| ''[[:d:Q88548851|Olga Kotenko]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1637
| ''[[:d:Q88574276|Alexey A Kolobov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1638
| ''[[:d:Q88586396|Lyailya Dzhemlikhanova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1639
| ''[[:d:Q88660861|Evgenii Roginskii]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1640
| ''[[:d:Q88779171|Svetlana Alexeeva]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1641
| ''[[:d:Q88781790|Anastasia Yu Gitlina]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q262760|Лозанна федераль политехника мәктәбе]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1642
| ''[[:d:Q88822028|Alexandra Pulyalina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1643
| ''[[:d:Q89069811|Mariya E Mikhailova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1644
| ''[[:d:Q89112081|Edmond Eidemiller]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1900167|психотерапевт]]''&lt;br/&gt;[[галим]]
| data-sort-value=&quot;1943&quot; | 1943-11-26
| [[Тихвин]]
| data-sort-value=&quot;2020&quot; | 2020-03-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1645
| ''[[:d:Q89148041|Alexander N Koronatov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1646
| ''[[:d:Q89171534|Salvatore La China]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q645663|Пиза университеты]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q1243705|University of Modena and Reggio Emilia]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1647
| ''[[:d:Q89196151|Alexander Prasolov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1648
| ''[[:d:Q89207204|Dmitry Ivanovich Deineka]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q10872101|анатом]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q15839136|цитолог]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| data-sort-value=&quot;1875&quot; | 1875-10-14
| ''[[:d:Q1268711|Dykanka]]''
| data-sort-value=&quot;1954&quot; | 1954-09-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1649
| ''[[:d:Q89215671|Yuliya Balykina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1650
| ''[[:d:Q89222852|Konstantin V Tyutyukin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1651
| ''[[:d:Q89292611|Anton V Rozhkov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q492766|Нижгар ил үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1652
| ''[[:d:Q89318331|Sergey Baykov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1653
| ''[[:d:Q89394839|Anastasiya Smirnova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1654
| ''[[:d:Q89423611|Alena Soboleva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1655
| ''[[:d:Q89431052|Anna Zyrianova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1656
| ''[[:d:Q89501367|Andrey Vasilyev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1657
| ''[[:d:Q89503575|Andrey S Smirnov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1658
| ''[[:d:Q89513977|Nariman Gadzhiev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1659
| ''[[:d:Q89555929|Nesli Avgan]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1144750|Queensland University of Technology]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q101005893|Griffith University Griffith Health]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1660
| ''[[:d:Q89570295|Alesya Mikhailovskaya]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1661
| ''[[:d:Q89575641|Nadezhda V Moroshkina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1662
| ''[[:d:Q89613411|Ruslan Kevorkyants]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q317032|Дүсселдорф университеты]]''&lt;br/&gt;[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1663
| ''[[:d:Q89633570|Maria P Sokolova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q4201454|Institute of Macromolecular Compounds]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1664
| ''[[:d:Q89813567|Kurban Rabadanov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1665
| ''[[:d:Q89937532|Alexandra Ivanova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1666
| ''[[:d:Q90004264|Dmitry S Ryabukhin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1667
| ''[[:d:Q90065205|Andrey V Petrov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1668
| ''[[:d:Q90390631|Mariia Andreeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1669
| ''[[:d:Q90459161|Ivan Gaivoronsky]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1670
| ''[[:d:Q90465875|Stanislav V Lozovskiy]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1671
| ''[[:d:Q90589566|Tatiana Grishina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1672
| ''[[:d:Q90604745|Julia O Strelnikova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1673
| ''[[:d:Q90661913|Evgeny V Denisov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1674
| ''[[:d:Q90686268|Oleg A Kuchur]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1675
| ''[[:d:Q90707208|Vladimir Utekhin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1676
| ''[[:d:Q90738196|Alina S Koneva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1677
| ''[[:d:Q90811005|Ivan A Polikarpov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1678
| ''[[:d:Q90877213|Mariia Stepanova]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1679
| ''[[:d:Q90921897|Alina R Izatulina]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1680
| ''[[:d:Q90949098|Oleg Silyukov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1681
| ''[[:d:Q91308957|Andrei Ermakov]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q978124|University of Southern Queensland]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1682
| ''[[:d:Q91352821|Vladimir A Krapivin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1683
| ''[[:d:Q91474893|Anton Bannykh]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1684
| ''[[:d:Q91511426|Vadim A Baigildin]]''
| 
| 
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1685
| ''[[:d:Q91553359|Egor Chumakov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1686
| ''[[:d:Q91554634|Alexandra M Kalashnikova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1687
| ''[[:d:Q91571216|Irina A Silanteva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1688
| ''[[:d:Q91601930|Alexander S Vinogradov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1689
| ''[[:d:Q91625896|Marina A Zhukova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1690
| ''[[:d:Q91746107|Ivan M Kislyakov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1691
| ''[[:d:Q91762853|Andrey M Sarana]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1692
| ''[[:d:Q91766120|Andrey Belyaev]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;''[[:d:Q593644|химик]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1693
| ''[[:d:Q91816395|Daniel Kachkin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1694
| ''[[:d:Q91816399|Aleksandr A Rubel]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1695
| ''[[:d:Q91869681|Denis Lebedev]]''
| 
| 
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1696
| ''[[:d:Q91989586|Sofia Denisova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1697
| ''[[:d:Q92032326|Alexey Yu Dubovtsev]]''
| 
| 
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1698
| ''[[:d:Q92047740|Tatyana Rogoza]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1699
| ''[[:d:Q92052242|Evgeny Chupakhin]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1700
| ''[[:d:Q92054249|Dmitry Kobylkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| data-sort-value=&quot;1990&quot; | 1990
| ''[[:d:Q27899309|Leningrad]]''
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1701
| ''[[:d:Q92154535|Konstantin V Deriabin]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1702
| ''[[:d:Q92197731|Valera Veryazov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1703
| ''[[:d:Q92256848|Ekaterina Salimova]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q36188|Фрибур университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1704
| ''[[:d:Q92335118|Anna I Kuzminova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1705
| ''[[:d:Q92428111|Oksana G Kamyshatskaya]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1706
| ''[[:d:Q92445349|Olga Deyneka]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1707
| ''[[:d:Q92799137|Olga Kniazeva]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1708
| ''[[:d:Q92841794|V. G. Kuznetsov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1709
| ''[[:d:Q92896229|Rinad S Minvaleev]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1710
| ''[[:d:Q92934305|Lev Zelenkov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1711
| ''[[:d:Q92980231|Alexander Missyul]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1712
| ''[[:d:Q92982933|Nikolai Vavilov]]''
| 
| 
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]&lt;br/&gt;''[[:d:Q98420509|школа №30]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''&lt;br/&gt;[[математик]]
| 
| 
| data-sort-value=&quot;2023&quot; | 2023-09-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| style='text-align:right'| 1713
| ''[[:d:Q93053703|Svetlana A Katkova]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|-
| style='text-align:right'| 1714
| ''[[:d:Q93174336|Alexei Egorov]]''
| 
| 
| 
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 
| 
| 
| 
|}
{{Wikidata list end}}

== Моны да карагыз ==
{{Портал|Шәхесләр|Мәгариф|Россия}}
* [[Санкт-Петербург дәүләт университетын тәмамлаучылар исемлеге]]
* [[Санкт-Петербург политехник университеты укытучылары һәм хезмәткәрләре исемлеге]]
* [[Казан университеты укытучылары һәм хезмәткәрләре исемлеге]]

[[Төркем:Санкт-Петербург дәүләт университеты|хезмәткәрләр]]
[[Төркем:Санкт-Петербург вузлары укытучылары]]
[[Төркем:Исемлекләр:Югары уку йортлары буенча шәхесләр]]</text>
      <sha1>m9pxaby1t987ef1dono2c9my5prunv7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Яңалыклар форумы/Архив/2025</title>
    <ns>4</ns>
    <id>927620</id>
    <revision>
      <id>5969194</id>
      <parentid>4649158</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:14:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Ищем волонтеров для участия в нескольких комитетах движения */</comment>
      <origin>5969194</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="118529" sha1="s2ahbbiqriqpm6u1xebul04lwxbsgj8" xml:space="preserve">

== ''The Signpost'': 15 January 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/From the editors|Looking back, looking forward]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Traffic report|The most viewed articles of 2024]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/In the media|Will you be targeted?]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Technology report|New Calculator template brings interactivity at last]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Essay|Meet the Canadian who holds the longest editing streak on Wikipedia]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Opinion|Reflections one score hence]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/News and notes|It's a new dawn, it's a new day, it's a new life for me... and I'm feeling free]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Serendipity|What we've left behind, and where we want to go next]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Op-ed|Elon Musk and the right on Wikipedia]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/In focus|Twenty years of The Signpost: What did it take?]]

* Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Arbitration report|Analyzing commonalities of some contentious topics]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Humour|How to make friends on Wikipedia]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15 гый 2025, 07:57 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28061132 --&gt;

== Universal Code of Conduct annual review: provide your comments on the UCoC and Enforcement Guidelines ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 24 гый 2025, 01:11 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=27746256 --&gt;

== Feminism and Folklore 2025 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;center&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/center&gt;

Dear Wiki Community,

You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025]]''' writing competition from February 1, 2025, to March 31, 2025 on your local Wikipedia. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia.
 
You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a generated list of suggested articles.
 
Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project:
# Create a page for the contest on the local wiki.
# Set up a campaign on '''CampWiz''' tool.
# Create the local list and mention the timeline and local and international prizes.
# Request local admins for site notice.
# Link the local page and the CampWiz link on the [[:m:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta project page]].

This year, the Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced two new tools to enhance support for the campaign. These tools include the '''Article List Generator by Topic''' and '''CampWiz'''. The Article List Generator by Topic enables users to identify articles on the English Wikipedia that are not present in their native language Wikipedia. Users can customize their selection criteria, and the tool will present a table showcasing the missing articles along with suggested titles. Additionally, users have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Notably, the CampWiz tool will be employed for the project for the first time, empowering users to effectively host the project with a jury. Both tools are now available for use in the campaign. [https://tools.wikilovesfolklore.org/ '''Click here to access these tools''']

Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Feminism and Folklore 2025|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance.
 
We look forward to your immense coordination.
 
Thank you and Best wishes,

'''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]]'''

::::Stay connected [[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp; [[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]

&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 29 гый 2025, 02:36 (UTC)

== Wiki Loves Folklore is back! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

{{int:please-translate}}

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]

Dear Wiki Community,
You are humbly invited to participate in the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore 2025]]''' an international media contest organized on Wikimedia Commons to document folklore and intangible cultural heritage from different regions, including, folk creative activities and many more. It is held every year from the '''1st till the 31st''' of March.

You can help in enriching the folklore documentation on Commons from your region by taking photos, audios, videos, and [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:UploadWizard&amp;campaign=wlf_2025 submitting] them in this commons contest.

You can also [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Organize|organize a local contest]] in your country and support us in translating the [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Translations|project pages]] to help us spread the word in your native language.

Feel free to contact us on our [[:c:Commons talk:Wiki Loves Folklore 2025|project Talk page]] if you need any assistance. 

'''Kind regards,'''

'''Wiki loves Folklore International Team'''
--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 29 гый 2025, 02:36 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tiven2240@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=26503019 --&gt;

== Reminder: first part of the annual UCoC review closes soon ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

This is a reminder that the first phase of the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines will be closing soon. You can make suggestions for changes through [[d:Q614092|the end of day]], 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. After review of the feedback, proposals for updated text will be published on Meta in March for another round of community review. 

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 3 фев 2025, 00:49 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28198931 --&gt;

== ''The Signpost'': 7 February 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Recent research|GPT-4 writes better edit summaries than human Wikipedians]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/News and notes|Let's talk!]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Opinion|Fathoms Below, but over the moon]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/In the media|Wikipedia is an extension of legacy media propaganda, says Elon Musk]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Community view|24th Wikipedia Day in New York City]]

* Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Arbitration report|Palestine-Israel articles 5 has closed]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Traffic report|A wild drive]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 7 фев 2025, 01:59 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28179470 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; Приглашаем посетить встречу Языкового сообщества (28 февраля в 14:00 по UTC) и ознакомиться с рассылкой&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Здравствуйте!
[[File:WP20Symbols WIKI INCUBATOR.svg|right|frameless|150x150px|alt=Изображение, символизирующее множество языков]]
Мы с удовольствием приглашаем вас на очередную '''встречу Языкового сообщества''', которая пройдёт '''28 февраля в 14:00 по UTC'''! Чтобы принять в ней участие, просто запишитесь '''[[mw:Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community_meetings#28_February_2025|на её странице]]'''.

На этой встрече участники и участницы делятся новостями проектов, имеющих отношение к языкам, обсуждают технические проблемы языковых вики-проектов и совместно решают их. В прошлый раз мы обсуждали создание клавиатурных раскладок, создание Википедии на языке мооре, а также новости многоязычной поддержки на конференции Wiki Indaba.

'''Хотите сделать доклад?''' Мы будем рады услышать все сообщения: как технические новости вашего проекта, так и сведения о проблеме, с которой вам нужна помощь; также просим оставлять запросы на устный перевод! '''Ответьте на это сообщение''' или добавьте свой пункт '''[[etherpad:p/language-community-meeting-feb-2025|в повестку встречи]]'''.

Также предлагаем ознакомиться с шестым номером рассылки Команды локализации (январь 2025 года): [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January]]. В ней содержатся последние известия октября—декабря 2024 года: создание новой функциональности; относящиеся к языкам улучшения в различных технических проектах и поддерживающих инициативах; подробности встреч членов сообщества; идеи для участия в проектах. Приглашаем подписаться на рассылку на её странице: [[:mw:Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter]].

Ждём вас на встрече и надеемся услышать вас там!
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 22 фев 2025, 08:29 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28217779 --&gt;

== ''The Signpost'': 27 February 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/News and notes|Administrator elections up for reapproval and 1bil GET snagged on Commons]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Serendipity|Guinea-Bissau Heritage from Commons to the World]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Technology report|Hear that? The wikis go silent twice a year]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/In the media|The end of the world]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Recent research|What's known about how readers navigate Wikipedia; Italian Wikipedia hardest to read]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Opinion|Sennecaster's RfA debriefing]]

* Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Tips and tricks|One year after this article is posted, will every single article on Wikipedia have a short description?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Community view|Open letter from French Wikipedians says &quot;no&quot; to intimidation of volunteer contributors]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Traffic report|Temporary scars, February stars]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Essay|The source, the whole source, and nothing but the source]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Obituary|Ümüt Çınar (Kmoksy) and Vinícius Medina Kern (Vmkern)]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 27 фев 2025, 10:31 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28313070 --&gt;

== Universal Code of Conduct annual review: proposed changes are available for comment ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

I am writing to you to let you know that [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|proposed changes]] to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct (UCoC) Enforcement Guidelines]] and [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter]] are open for review. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|You can provide feedback on suggested changes]]''' through the [[d:Q614092|end of day]] on Tuesday, 18 March 2025. This is the second step in the annual review process, the final step will be community voting on the proposed changes.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find relevant links about the process on the UCoC annual review page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] 7 мар 2025, 18:51 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28307738 --&gt;

== An improved dashboard for the Content Translation tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
{{Int:hello}} Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language, {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization|Language and Product Localization team]] has improved the [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;filter-type=automatic&amp;filter-id=previous-edits&amp;active-list=suggestions&amp;from=en&amp;to=es Content Translation dashboard] to create a consistent experience for all contributors using mobile and desktop devices. The improved translation dashboard allows all logged-in users of the tool to enjoy a consistent experience regardless of their type of device.

With a harmonized experience, logged-in desktop users now have access to the capabilities shown in the image below.
[[file:Content_Translation_new-dashboard.png|alt=|center|thumb|576x576px|Notice that in this screenshot, the new dashboard allows: Users to adjust suggestions with the &quot;For you&quot; and &quot;...More&quot; buttons to select general topics or community-created collections (like the example of Climate topic).  Also, users can use translation to create new articles (as before) and expand existing articles section by section. You can see how suggestions are provided in the new dashboard  in two groups (&quot;Create new pages&quot; and &quot;Expand with new sections&quot;)-one for each activity.]]
[[File:Content_Translation_dashboard_on_desktop.png|alt=|center|thumb|577x577px|In the current dashboard, you will notice that you can't adjust suggestions to select topics or community-created collections. Also, you can't expand on existing articles by translating new sections.]]
We will implement [[mw:Special:MyLanguage/Content translation#Improved translation experience|this improvement]] on your wiki '''on Monday, March 17th, 2025''' and remove the current dashboard '''by May 2025'''.
Please reach out with any questions concerning the dashboard in this thread. 

Thank you!

On behalf of the Language and Product Localization team.
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 13 мар 2025, 02:56 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_CX_Unified_dashboard_announcement_list_1&amp;oldid=28382282 --&gt;

== ''The Signpost'': 22 March 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/From the editor|''Hanami'']]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/News and notes|Deeper look at takedowns targeting Wikipedia]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/In the media|The good, the bad, and the unusual]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Recent research|Explaining the disappointing history of Flagged Revisions; and what's the impact of ChatGPT on Wikipedia so far?]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Traffic report|All the world's a stage, we are merely players...]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Gallery|WikiPortraits rule!]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Essay|Unusual biographical images]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Obituary|Rest in peace]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22 мар 2025, 03:12 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28391577 --&gt;

== Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon.

Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months. 

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 4 апр 2025, 02:04 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== ''The Signpost'': 9 April 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Special report|Wikipedian and physician Ziyad al-Sufiani reportedly released from Saudi prison]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/In focus|WMF to explore &quot;common standards&quot; for NPOV policies; implications for project autonomy remain unclear]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/In the media|Indian judges demand removal of content critical of Asian News International]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/News and notes|35,000 user accounts compromised, locked in attempted credential-stuffing attack]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Op-ed|How crawlers impact the operations of the Wikimedia projects]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Opinion|Crawlers, hogs and gorillas]]

* Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Debriefing|Giraffer's RfA debriefing]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Obituary|RHaworth, TomCat4680 and PawełMM]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Traffic report|Heigh-Ho, Heigh-Ho, off to report we go...]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/News from Diff|Strengthening Wikipedia’s neutral point of view]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Comix|Thirteen]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 9 апр 2025, 18:25 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28494227 --&gt;

== Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025: Invitation ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:UCDM 2025 general.png|180px|right]]
{{int:please-translate}}

Hello, dear Wikipedians!&lt;br/&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the fifth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''14th April''' until '''16th May 2025'''. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design, and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contributions in every language! 

The most active contesters will receive prizes.

If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.
&lt;br/&gt;

We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]])
&lt;/div&gt;

16 апр 2025, 16:11 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Hide on Rosé@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines (&quot;UCoC EG&quot;) and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17 апр 2025, 00:35 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== Global bot approval request for KiranBOT ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
{{int:hello}}!

I apologise for sending the message in English. {{int:please-translate}}.

In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot.

The discussion is available at [[:m:Steward requests/Bot status#Global bot status for KiranBOT|Steward requests/Bot status#Global bot status for KiranBOT]] on Meta.&lt;br /&gt;Kindly note that the request will remain open for 14 days starting today.

Thank you for your time.

Best regards,&lt;br /&gt;[[Кулланучы:Usernamekiran|Usernamekiran]] ([[Кулланучы бәхәсе:Usernamekiran|бәхәс]]) 19 апр 2025, 09:29 (UTC)

&lt;!-- Message manually sent by User:usernamekiran@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&amp;oldid=28423712 --&gt;

== Sub-referencing: User testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
&lt;small&gt;''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''&lt;/small&gt;

Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:

#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. 
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.

We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.

Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! &lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])&lt;/bdi&gt; 28 апр 2025, 15:04 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=28628657 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote on proposed modifications to the UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter closes on 1 May 2025 at 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community in your language, as appropriate, so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- &lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 29 апр 2025, 03:41 (UTC)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== ''The Signpost'': 1 May 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News and notes|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News and notes]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In the media|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In the media]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Recent research|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Recent research]]

* Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Arbitration report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Arbitration report]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Discussion report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Discussion report]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Traffic report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Traffic report]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Disinformation report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Disinformation report]]

* News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News from the WMF|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News from the WMF]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Humour|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Humour]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Comix|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Comix]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In focus|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In focus]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Community view|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Community view]]

* Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Debriefing|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Debriefing]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Gallery|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Gallery]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Obituary|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Obituary]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 1 май 2025, 22:20 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28562138 --&gt;

== ''The Signpost'': 14 May 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/News and notes|WMF to kick off new-CEO quest as Iskandar preps to move on — Supreme Court nixes gag of Wiki page for other India court row on ANI — code-heads give fix-up date for Charts in lieu of long-dead Graph gizmo]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/In the media|Wikimedia Foundation sues over UK government decision that might require identity verification of editors worldwide]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Disinformation report|What does Jay-Z know about Wikipedia?]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/In focus|On the hunt for sources: Swedish AfD discussions]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Technology report|WMF introduces unique but privacy-preserving browser cookie]]

* Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Debriefing|Goldsztajn's RfA debriefing]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Obituary|Max Lum (User:ICOHBuzz)]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 2)]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Comix|Collection]]

* From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/From the archives|Humor from the Archives]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 14 май 2025, 22:01 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28671646 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Объявлен конкурс кандидатов в Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения (ККУКП)&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Результаты голосования по Руководству по обеспечению соблюдения Универсального кодекса поведения и Уставу Координационного комитета по Универсальному кодексу поведения (ККУКП) [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|доступно на Meta-wiki]].

Теперь вы можете [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|подать свою кандидатуру для работы в ККУКП]] до 29 мая 2025 года в 12:00 по Гринвичу. Информация о [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|приемлемости, процессе и сроках находится на Мета-вики]]. Голосование по кандидатурам начнется 1 июня 2025 года и продлится две недели, завершившись 15 июня 2025 года в 12:00 по Гринвичу.

Если у вас есть какие-либо вопросы, вы можете задать их на [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|страница обсуждения выборов]]. -- в сотрудничестве с ККУКП, &lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 15 май 2025, 22:07 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)''

Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. 

We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation.

You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|&lt;span class=&quot;signature-talk&quot;&gt;{{int:Talkpagelinktext}}&lt;/span&gt;]]) 22 май 2025, 15:27 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28768453 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Отбор кандидатов в Совет попечителей Фонда Викимедиа на 2025 год и приём вопросов к кандидатам&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Дорогие друзья,

В этом году истекают сроки полномочий двух (2) попечителей Фонда Викимедиа, избранных сообществом и организациями Викимедиа [1]. Совет попечителей приглашает всё движение принять участие в процессе отбора и голосовании за кандидатов на эти места.

Избирательная комиссия будет координировать данный процесс при поддержке сотрудников Фонда [2]. Комитет по управлению, состоящий из попечителей, не участвующих в выборах 2025 года (Раджу Наризетти, Шани Эвенштейн Сигалов, Лоренцо Лоза, Кэти Коллинз, Виктория Доронина и Эсраа Аль Шафеи) [3], будет осуществлять надзор за процессом отбора от имени Совета и информировать его о ходе выборов. Более подробную информацию о ролях Избирательной комиссии, Совета попечителей и сотрудников можно найти здесь [4].

Основные запланированные даты:

* 22 мая – 5 июня: Объявление (данное сообщение) и период для вопросов [6]
* 17 июня – 1 июля 2025: Приём заявок от кандидатов
* Июль 2025: При необходимости — голосование организаций Викимедиа для сокращения списка, если число поданных заявок превысит 10 [5]
* Август 2025: Предвыборная кампания
* Август – сентябрь 2025: Двухнедельное голосование сообщества
* Октябрь – ноябрь 2025: Проверка биографических данных выбранных кандидатов
* Заседание Совета в декабре 2025: Вступление в должность новых членов Совета попечителей

Подробная информация о выборах 2025 года — включая детальный график этапов, процедуру выдвижения кандидатов, правила проведения предвыборных кампаний и критерии для избирателей — доступна на данной странице Мета [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[ссылка]]].

'''Приём вопросов'''

В каждом избирательном цикле у сообщества есть возможность предложить вопросы, на которые должны ответить кандидаты в попечители. Избирательная комиссия отбирает вопросы из списка, составленного сообществом. Кандидаты обязаны ответить на все обязательные вопросы в своей заявке, в противном случае их кандидатура будет отклонена. В этом году Избирательная комиссия отберёт 5 вопросов. Итоговые вопросы могут представлять собой объединение схожих или связанных вопросов, поступивших от сообщества [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[ссылка]]].

'''Добровольцы для выборов'''

Ещё один способ участия в выборах 2025 года — стать добровольцем выборов. Добровольцы выборов выступают связующим звеном между Избирательной комиссией и своим сообществом. Они помогают обеспечить представленность своего сообщества и мотивируют его к активному участию в голосовании. Подробная информация о программе и способах присоединения доступна на данной странице Мета [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[ссылка]]].

Спасибо!

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter

[3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024

[4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles

[5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ

[6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates

С уважением,

Виктория Доронина

Представитель Совета попечителей в Избирательном комитете

Комитет по управлению&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 28 май 2025, 03:08 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;  Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Hello everyone,  

''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)''

The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikipedias, including this wiki, during the '''week of June 23rd'''.

This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable.

The three main features of this extension are:

* '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki.
*  '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''.
*  '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions.

'''Note''': The extension comes with a new user right called '''&quot;Event Organizer&quot;''', which will be managed by administrators on this wiki. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment.

The extension is already live on several wikis, including '''Meta, Wikidata, English Wikipedia''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]])

If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout.

Thank you! &lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|бәхәс]]) 29 май 2025, 16:47 (UTC)&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Udehb-WMF@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/deployment_audience&amp;oldid=28803829 --&gt;

== Vote now in the 2025 U4C Election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}

Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 13 июн 2025, 23:01 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28848819 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]&lt;/div&gt;
Hello all,

The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position.

This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3]

Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election.

Best regards,

Abhishek Suryawanshi&lt;br /&gt;
Chair of the Elections Committee

On behalf of the Elections Committee and Governance Committee

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term.

[3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 17 июн 2025, 17:44 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28866958 --&gt;

== ''The Signpost'': 24 June 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/News and notes|Happy 7 millionth!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/In the media|Playing professor pong with prosecutorial discretion]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Disinformation report|Pardon me, Mr. President, have you seen my socks?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Recent research|Wikipedia's political bias; &quot;Ethical&quot; LLMs accede to copyright owners' demands but ignore those of Wikipedians]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Traffic report|All Sinners, a future, all Saints, a past]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/News from Diff|Call for candidates is now open: Wikimedia Foundation Board of Trustees]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Opinion|Russian Wiki-fork flails, failing readers and editors]]

* Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Debriefing|EggRoll97's RfA&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; debriefing]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 3)]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Comix|Hamburgers]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 24 июн 2025, 02:31 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28849846 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Обратная связь по проектам Викимедиа&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Уважаемые участники сообщества Викимедиа,

[[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Комитет по делам сообщества (CAC)]] Совета попечителей Фонда Викимедиа поручил [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|Рабочей группе по родственным проектам (SPTF)]] обновить и внедрить процедуру оценки жизненного цикла родственных проектов — [[m:Wikimedia projects|вики-проектов, поддерживаемых Фондом Викимедиа (WMF)]].

Движение Викимедиа всегда руководствовалось перспективой актуальных, доступных и эффективных свободных знаний. По мере дальнейшего развития экосистемы проектов Викимедиа, очень важно периодически проводить ревизию существующих проектов, чтобы обеспечить их соответствие нашим целям и возможностям сообщества.

Несмотря на благородные намерения, некоторые проекты более не служат изначально заявленной цели. '''Оценка состояния таких проектов не означает бросить то, что тяжело нести, а подразумевает ответственное управление общими ресурсами'''. Время волонтеров, поддержка сотрудников, инфраструктура и внимание сообщества ограничены, а нетехнические затраты имеют тенденцию к значительному росту, поскольку наша экосистема вступила в новую эпоху интернета по сравнению с той, когда мы начинали. Поддержка неактивных проектов или проектов, которые не соответствуют нашим стремлениям, может непреднамеренно отвлечь эти ресурсы от областей с более значительным потенциалом.

Кроме того, поддержание проектов, которые больше не отражают качество и надежность, связанные с именем Викимедиа, сопряжено с репутационным риском. Заброшенный или менее надежный проект влияет на доверие к движению Викимедиа.

Наконец '''неспособность свернуть или переосмыслить проекты, которые больше не работают, может значительно осложнить запуск новых'''. Когда сообщество чувствует навсегда себя связанным с каждым прошлым решением ‒ независимо от того, насколько оно устарело ‒ мы рискуем оказаться в стагнации. Здоровая экосистема должна допускать эволюцию, адаптацю и, при необходимости, сворачивание проектов. Если мы порождаем ожидания, что каждый проект должен существовать вечно, мы ограничиваем наши способности в области экспериментов и инноваций.

По этой причине Рабочая группа по родственным проектам рассмотрела два запроса относительно жизненного цикла родственных проектов, чтобы проработать и продемонстрировать сам процесс ревизии. Мы выбрали Викиспору в качестве примера возможного открытия нового проекта и Викиновости в качестве примера ревизии существующего проекта. Предварительные выводы обсуждались 11 сентября 2024 года на встрече CAC, и Комитет по делам сообщества рекомендовал провести консультации с сообществом по теме обоих предложений.

&lt;span id=&quot;Wikispore&quot;&gt;&lt;/span&gt;
=== Викиспора ===

[[m:Wikispore|Заявка на рассмотрение Викиспоры]] в качестве нового проекта была подана в 2019 году. Рабочая группа решила рассмотреть этот запрос более детально, поскольку вместо концентрации на какой-то конкретной теме, как это происходит в большинстве заявок на новые родственные проекты, Викиспора имеет потенциал для старта нескольких родственных проектов.

После тщательного рассмотрения, Рабочая группа по родственным проектам решила '''не рекомендовать''' Викиспору в качестве нового проекта Викимедиа. Принимая во внимание текущий уровень активности, существующая структура Викиспоры обеспечивает большую гибкость и экспериментальность при том, что Фонд Викимедиа предоставляет основную инфраструктурную поддержку. 

Мы признаем потенциал этой инициативы и ожидаем мнений сообщества по теме того, каким должен быть достаточный уровень активности и вовлеченности, чтобы пересмотреть ее статус в будущем.

В рамках этого процесса мы опубликовали это решение в сообществе Викиспоры и пригласили одного из ее лидеров, Pharos, на встречу Рабочей группы по родственным проектам.

В настоящий момент мы особенно приветствуем мнения относительно измеримых критериев, указывающих на готовность проекта, таких как количество участников, объем содержимого и устойчивая поддержка сообщества. Это прояснит показатели, достаточные для открытия нового родственного проекта, в том числе и возможную будущую переподачу заявки по Викиспоре. Тем не менее, числа всегда будут лишь ориентиром, так как любые числа подвержены манипуляции.

&lt;span id=&quot;Wikinews&quot;&gt;&lt;/span&gt;
=== Викиновости ===

Среди существующих родственных проектов, мы решили рассмотреть Викиновости, потому что именно в отношении этого проекта мы наблюдаем самый высокий уровень обеспокоенности по многим причинам.

С момента созыва Рабочей группы по родственным проектам в 2023 году, ее участники во время собраний и конференц-звонков интересовались мнением сообщества о родственных проектах, которые не выполнили свои обещания в рамках движения Викимедиа.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf &lt;nowiki&gt;[1]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 &lt;nowiki&gt;[2]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F &lt;nowiki&gt;[3]&lt;/nowiki&gt;] Викиновости были первым кандидатом для оценки, потому что люди из многих языковых сообществ это предложили. Кроме того, по большинству показателей это наименее активный родственный проект с наибольшим снижением активности за последние годы.

В то время как Комитет по языкам регулярно открывает и закрывает языковые версии родственных проектов на малых языках, обоснованного предложения по закрытию Википедии на основных языках или какого-либо проекта на английском языке никогда не поступало. Это не относится к Викиновостям, где возникало предложение о закрытии Английских Викиновостей, которое получило некоторую поддержку, но не привело ни к каким действиям[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews &lt;nowiki&gt;[4]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F см. также раздел 5 из &lt;nowiki&gt;[5]&lt;/nowiki&gt;]; также был проект предложения закрыть все языковые версии Викиновостей[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? &lt;nowiki&gt;[6]&lt;/nowiki&gt;].

[[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Первоначальные показатели]], собранные сотрудниками WMF, также подтверждают беспокойство сообщества движения относительно Викиновостей.

На основании этого отчета, Рабочая группа по родственным проектам рекомендует сообществу провести переоценку Викиновостей. Мы пришли к выводу, что существующая структура и уровень активности являются самыми низкими среди существующих родственных проектов. Рабочая группа также рекомендует приостановить открытие новых языковых версий Викиновостей, пока идет консультация.

Рабочая группа по родственным проектам выносит этот анализ на обсуждение и приветствует дискуссии об альтернативных вариантах, включая потенциальные усилия по реструктуризации или интеграции с другими проектами Викимедиа.

Озвученные на данный момент варианты (которые могут быть применены просто к малоактивным языковым версиям или ко всем языковым версиям)  включают:
* реструктуризацию работы и взаимосвязей Викиновостей с деятельностью по текущим событиям на других проектах; 
* объединение содержимого Викиновостей с соответствующими языковыми проектами Википедии, возможно в новом именном пространстве;
* объединение содержимого с внешними проектами, обладающими совместимой лицензией;
* архивирование проектов Викиновостей.

Ваши идеи и взгляды важны в для формирования будущего этих проектов. Мы призываем всех заинтересованных членов сообщества поделиться своими мыслями на соответствующих страницах обсуждений или через другие обозначенные каналы обратной связи.

&lt;span id=&quot;Feedback_and_next_steps&quot;&gt;&lt;/span&gt;
=== Обратная связь и дальнейшие шаги ===

Мы будем благодарны, если вы примете участие в дискуссии относительно будущего этих проектов и процесса ревизии. Мы запускаем две разные проектные страницы: [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]] и [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]]. Пожалуйста, примите участие в период с 27 июня по 27 июля 2025, после чего мы подведем итоги обсуждения. Вы можете писать там на любом языке.

Я также проведу видеозвонки 16 июля в среду в 11:00 UTC и 17 июля в четверг в 17:00 UTC (ссылки на звонки появятся чуть позже) и буду присутствовать на Викимании для дальнейших обсуждений. 
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 27 июн 2025, 20:57 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&amp;oldid=28911188 --&gt;

== ''The Signpost'': 18 July 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/News and notes|Is no WikiNews good WikiNews? — Election season returns!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/In the media|How bad (or good) is Wikipedia?]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/WikiProject report|WikiProject Medicine reaches milestone of zero unreferenced articles]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/In focus|Wikimania 2025: Connecting Wikimedians across the world for 20 years]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Recent research|Knowledge manipulation on Russia's Wikipedia fork; Marxist critique of Wikidata license; call to analyze power relations of Wikipedia]]

* News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/News from the WMF|Form 990 released for the Wikimedia Foundation’s fiscal year 2023-2024]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Discussion report|Six thousand noticeboard discussions in 2025 electrically winnowed down to a hundred]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Comix|Divorce]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Opinion|Women are somewhat under-represented on the English-language Wikipedia, and other observations from analysis]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 4): The Future Of Wikimedia and Conclusion]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Obituary|Pvmoutside, Atomicjohn, Rdmoore6, Jaknouse, Morven, Martin of Sheffield, MarnetteD, Herewhy, BabelStone]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Traffic report|God only knows]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Humour|New forum created for people who don't care about Wikipedia]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 18 июл 2025, 07:53 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=28903822 --&gt;

== ''The Signpost'': 9 August 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/News and notes|Court order snips out part of Wikipedia article, editors debate whether to frame shreds or pulp them]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Discussion report|News from ANI, AN, RSN, BLPN, ELN, FTN, and NPOVN]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Disinformation report|The article in the most languages]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Community view|News from the Villages Pump]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/In the media|Disgrace, dive bars, deceased despots, and diverse dispatches]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Crossword|Accidental typography]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Comix|best-laid schemes o' wikis an' men]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Traffic report|I'm not the antichrist or the Superman]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 9 авг 2025, 02:27 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29085669 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Временные учетные записи будут доступны в ближайшее время.&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot;/&gt;
Привет! Мы из команда «[[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Безопасность и Целостность Продукта]]» Фонда Викимедиа. Мы хотели бы дать вам знать, что '''мы планируем включить [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|временные учётные записи]] в этом проекте на неделе 1-го сентября'''.

Временные учётные записи успешно работают в 30 вики-проектах, включая многие крупные Википедии, такие как немецкий, японский и французский. Изменения, которую внисит эта функция, особенно актуальны для редакторов, не вошедших в систему, для защиты которых и предназначена эта функция. Однако, она также актуальна для участников сообщества, таких как наставники, патрульные и администраторы — всех, кто отменяют правки, блокирует пользователей или иным образом взаимодействует с редакторами, не вошедшими в систему, для обеспечения безопасности и точности вики-проектов. 

'''С какой целью мы внедряем временные учетные записи?'''

Наши вики-проекты должны быть по умолчанию более безопасными при внесении правок неавторизованными редакторами. Временные учетные записи дают возможность людям продолжать редактирование вики-проектов без создания аккаунта, позволяя избежать публичной привязки правок к своему IP-адресу. Мы уверены, что это отвечает интересам наших неавторизованных редакторов, которые вносят ценный вклад в вики-проекты и могут создать учетную запись позднее, обеспечивая рост нашего сообщества редакторов, администраторов и других участников. Несмотря на то что вики-проекты предупреждают неавторизованных редакторов о том, что их IP-адреса будут ассоциированы с их правками, многие люди могут не иметь представления об IP-адресах или о том, что они могут быть использованы для установления другой связанной с ними информации при помощи способов, неожиданных для них. 

Кроме того, наше программное обеспечения и инструменты для модерации слишком сильно полагаются на сетевой источник (IP-адрес) для идентификации пользователей и шаблонов поведения, особенно по мере того, как сами IP-адреса становятся менее надежными в качестве идентификаторов. Временные учетные записи обеспечивают более целенаправленное взаимодействие с неавторизованными редакторами, включая более точные блокировки, и могут снизить число случаев непреднамеренной блокировки добросовестных пользователей, использующих те же IP-адреса, что и злоумышленники.

'''Как работают временные учетные записи'''
[[File:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]]
В тот момент, когда неавторизованный пользователь вносит правку на вики-проекте, в его браузере создается куки (cookie), к которой привязывается автоматически созданная временная учетная запись. Наименование этой учетной записи соответствует шаблону: &lt;code dir=ltr&gt;~2025-12345-67&lt;/code&gt; (тильда, текущий год, номер). Данное имя будет отображаться на страницах свежих правок или истории изменений. Срок действия данной куки закончится через 90 дней после создания. В течение ее срока действия, все правки, сделанные с данного устройства будут отнесены к этой временной учетной записи. Учетная запись останется прежней, даже если изменится IP-адрес, пока пользователь не очистит куки или не начнет использовать другое устройство или браузер. Информация об IP-адресах, использованных во время каждой правки, будет храниться в течение 90 дней после самой правки. Тем не менее лишь только некоторые зарегистрированные пользователи получат к ней доступ.

'''Что это значит для различных групп пользователей?'''

'''Неавторизованные редакторы'''

* Это повышает конфиденциальность. В настоящий момент, если вы не используете для редактирования зарегистрированную учетную запись, каждый может видеть связанный с вашими правками IP-адрес, даже по истечении 90 дней. Теперь на этом вики-проекте это не будет происходить.
* Если вы используете временную учетную запись для редактирования из разных мест в течение последних 90 дней (например, дома и в кофейне), история правок и IP-адреса всех ваших мест будут ассоциированы с одной временной учетной записью. Пользователи,[[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|удовлетворяющие критериям]], будут иметь возможность просмотра данной информации. Если это вызывает у вас вопросы с точки зрения безопасности, пожалуйста, обратитесь по адресу talktohumanrights(at)wikimedia.org для консультаций.

'''Члены сообщества, взаимодействующие с неавторизованными редакторами'''

* Временная учетная запись уникальным образом связана с устройством. Для сравнения, IP-адрес может использоваться несколькими устройствами и людьми (например, различные люди в школе или на работе могут иметь один IP-адрес).
* В сравнении с текущей ситуацией, допустимо предположить, что страница обсуждения временного пользователя принадлежит только одному лицу. Как вы можете видеть на скриншоте, пользователи временных учетных записей смогут получать уведомления. Также будет возможность поблагодарить их за правки, упомянуть в дискуссиях и пригласить для более активного участия в сообществе.

'''Пользователи, использующие IP-адреса для модерации на вики-проектах и управления ими'''

* '''Патрульные,''' отслеживающие постоянных злоумышленников, расследующие нарушения правил и т.д. Пользователи, [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|удовлетворяющие требованиям]], будут иметь возможность узнать IP-адреса временных пользователей и видеть все правки, внесенные при помощи временных учетных записей с конкретного IP-адреса или диапазона адресов ([[Special:IPContributions]]). Они также будут иметь доступ к полезной информации об IP-адресах благодаря функциональности [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]]. Для работы с временными учетными записями было разработано или настроено множество других компонентов программного обеспечения, включая фильтр правок, глобальные блокировки, глобальный вклад участника и другое. (Более подробная информация для разработчиков-волонтеров по теме обновления программного кода ваших инструментов доступна в заключительной части этого сообщения.)
* '''Администраторы, блокирующие неавторизованных редакторов''' 
** Будут иметь возможность блокировки большого количества злоумышленников путем блокировки их временных учетных записей. Заблокированный пользователь не сможет быстро создавать новые временные учетные записи, если администратор выберет опцию [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|автоблокировки]].
** Возможность блокировки IP-адреса или диапазона IP-адресов также сохранится.
* Временные учетные записи не будут применяться ретроспективно к правкам, сделанным до внедрения. На странице Служебная:Вклад вы сможете видеть существующие правки от IP-пользователей, но не новые правки, сделанные временными учетными записями с данного IP-адреса. Вместо этого вы должны использовать для этих целей страницу Служебная:IPContributions.

'''Наша просьба к вам и дальнейшие шаги'''

* Если вам известны какие-либо инструменты, боты, гаджеты и т.д., которые используют информацию об IP-адресах или доступны для неавторизованных пользователей, вероятно, вам стоит протестировать их работу на тестовых площадках [[testwiki:Main_Page|testwiki]] или [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]] Если вы разработчик-волонтер,[[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers| ознакомьтесь с нашей документацией для разработчиков]], в частности с разделом о вероятной [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|необходимости обновления вашего программного кода.]]
* Если вы хотите протестировать среду с временными учетными записями, например просто посмотреть, как это работает, перейдите на тестовые площадки testwiki или test2wiki и пробуйте редактировать без авторизации. 
* Сообщите нам, если вам известно о любых проблемах, на которые надо обратить внимание. Мы постараемся помочь, а если у нас не будет возможности сделать это, мы рассмотрим возможные варианты действий. 
* Ознакомьтесь с нашим [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|предыдущим сообщением]]о требованиях для пользователей без расширенных прав, которым может потребоваться доступ к информации об IP-адресах.

Чтобы узнать больше об этом проекте, ознакомьтесь с [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|нашим списком ЧЗВ ]] - там вы найдете много полезных ответов. Вы также можете [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|взглянуть на последние новости]] (мы опубликовали лишь одну) и [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|подписаться на новостную рассылку.]] Если вы хотите пообщаться со мной (Szymon) за пределами вики-проекта, вы можете найти меня на платформах Discord и Telegram. 
Спасибо!&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 26 авг 2025, 21:36 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&amp;oldid=29181713 --&gt;

== ''The Signpost'': 9 September 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/News and notes|Wikimedia Foundation loses a round in court]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/In the media|Congress probes, mayor whitewashed, AI stinks]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Disinformation report|A guide for Congress]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Recent research|Minority-language Wikipedias, and Wikidata for botanists]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Technology report|A new way to read Wikisource]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Traffic report|Check out some new ''Weapons'', weapon of choice]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Essay|The one question]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 9 сен 2025, 01:08 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29233676 --&gt;

== ''The Signpost'': 2 October 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/News and notes|Larry Sanger returns with &quot;Nine Theses on Wikipedia&quot;; WMF publishes transparency report]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/In the media|Extraordinary eruption of &quot;EVIL&quot; explained]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Disinformation report|Emails from a paid editing client]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Discussion report|Sourcing, conduct, policy and LLMs: another 1,339 threads analyzed]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Community view|The pressing questions of the modern WWW, as seen from the Village Pump]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Recent research|Is Wikipedia a merchant of (non-)doubt for glyphosate?; eight projects awarded Wikimedia Research Fund grants]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Opinion|Some disputes aren't worth it]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Obituary|Michael Q. Schmidt]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Traffic report|Death, hear me call your name]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Comix|A grand spectacle]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 2 окт 2025, 06:55 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29367448 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Выскажите своё мнение: примите участие в голосовании на выборах в Совет попечителей 2025 года&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Здравствуйте!

Стартовал период голосования в рамках [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|выборов Совета попечителей Фонда Викимедиа 2025 года]]. Кандидаты претендуют на два (2) свободных места в Совете.

Для проверки вашего права участвовать в голосовании просим посетить информационную страницу [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|с критериями допуска к выборам]].

Познакомьтесь с кандидатами подробнее, [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|изучив их заявки и просмотрев предвыборные видеообращения]].

После того как будете готовы сделать выбор, пройдите [[m:Special:SecurePoll/vote/405|на страницу голосования в системе SecurePoll]], чтобы отдать свой голос.

'''Голосование открыто с 8 октября 00:00 UTC до 22 октября 23:59 UTC.'''

С уважением,

Абхишек Сурьяванши&lt;br /&gt;Председатель Избирательного комитета&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 9 окт 2025, 04:48 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:RamzyM (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29360896 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function1&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere).

There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function1&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 20 окт 2025, 11:43 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29432175 --&gt;

== ''The Signpost'': 20 October 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/News and notes|Board shuffles, LLM blocks increase, IPs are going away]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Special report|The election that isn't]]

* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Interview|The BoT bump]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/In the media|An incident at WikiConference North America; WMF reports AI-related traffic drop and explains Wikipedia to US conservatives]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Traffic report|One click after another]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Humour|Wikipedia pay rates]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 20 окт 2025, 22:45 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29377595 --&gt;

== Global bot approval request for SchlurcherBot ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
{{int:hello}}! {{#ifeq:{{CONTENTLANGUAGE}}|en||I apologize for sending this message in English. {{int:please-translate}}.}}

In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot.

The discussion is available at [[:m:Steward_requests/Bot_status#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot|Steward_requests/Bot_status#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot]] on Meta-Wiki. All Wikimedia community members are invited to participate.

Thank you for your time.

Best regards, [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 21 окт 2025, 22:10 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Codename Noreste@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&amp;oldid=29480590 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Ищем волонтеров для участия в нескольких комитетах движения&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Каждый год с октября по декабрь несколько комитетов движения обычно ищут новых волонтеров. 

Прочитайте более подробно о работе комитетов на их страницах в Мета-вики:
* [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Комитет по присоедниению (AffCom)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Комиссия омбудсменов (OC)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Комитет по рассмотрению дел (CRC)]]

Подача заявок в комитеты открывается 30 октября 2025. Период подачи заявок в Комитет по партнёрским организациям завершается 11 декабря 2025, а в Комиссию омбудсменов и Комитет по рассмотрению дел – 11 декабря 2025. Узнайте о том, как подать заявку, [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|на странице назначений в Мета-вики]].

От имени команды поддержки комитетов,
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

-[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 30 окт 2025, 14:13 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:MKaur (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29517125 --&gt;
== ''The Signpost'': 10 November 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/News and notes|Temporary accounts go live and WMF board member self-suspends]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Community view|Six Wikipedians' thoughts on Grokipedia, and the humanity of it all]]

* Wikicup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Wikicup report|BeanieFan11, WikiCup victor of 2025, covers the results]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/In the media|Jimbo's book, an argument about genocide, and a train of shame]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Recent research|Taking stock of the 2024–2025 research grants]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Opinion|With Grokipedia, top-down control of knowledge is new again]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Obituary|Struway]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Traffic report|The documentaried, the disowned, the deceased, Diwali and the Dodgers]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Comix|Head of steam]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10 ноя 2025, 12:56 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29568932 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function2&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki&lt;/span&gt;. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function2&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 20 ноя 2025, 14:22 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29583860 --&gt;

== ''The Signpost'': 1 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/News and notes|Election cycles come and go, and Wikimedia Foundation achieves record revenue in 2024–2025!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/In the media|Wales walk-off, antisemitism, supernatural powers, feminism turmoil, saints, and sex]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Recent research|At least 80 million inconsistent facts on Wikipedia – can AI help find them?]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Disinformation report|Epstein email exchanges planned strategy, edits and reported progress]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Traffic report|It's a family affair]]

* Book review: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Book review|''The Seven Rules of Trust'']]

* From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/From the archives|&quot;I have been asked by Jeffrey Epstein ...&quot;]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Humour|An interview with Wikipe-tan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Opinion|AI finds errors in 90% of Wikipedia's best articles]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Serendipity|Highlights from the itWikiCon 2025]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Comix|Madness]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 1 дек 2025, 00:16 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 --&gt;

== ''The Signpost'': 17 December 2025 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Interview|Part 1: Bernadette Meehan]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/News and notes|We're gonna have a party!]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/In the media|The &quot;bigg&quot; bosses: Robertsky and the Pope]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Traffic report|Death and stranger things]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Gallery|A feast of holidays and carols]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Obituary|Michal Lewi (Iwelam) and Alan R. King (A R King)]]

* Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Concept|List of xxtreme sports (redirected from Electrojousting)]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Comix|display: flex-inline;]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 17 дек 2025, 20:05 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29700455 --&gt;</text>
      <sha1>s2ahbbiqriqpm6u1xebul04lwxbsgj8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Александр Островский (математик)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>956143</id>
    <revision>
      <id>5969176</id>
      <parentid>5325853</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:30:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5863" sha1="raz8rx00ttr8dbom9eja1ajgfq62l4n" xml:space="preserve">{{УК}}{{Фш|Островский}}
'''Алекса́ндр Ма́ркович Остро́вский''' ([[1893]] елның [[24 сентябрь|12 (24) сентябре]], [[Киев]], [[Россия империясе]] — [[1986]] елның [[20 ноябрь|20 ноябре]], [[Лугано]], [[Тичино]], [[Швейцария]]) — еврей килеп чыгышлы Германия һәм Швейцария математигы.

== Тәрҗемәи хәле ==
(Иске стиль буенча) 1893 елның 12 сентябрендә  Киевта, [[еврей]] гаиләсендә туган&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;&gt;{{Cite web |url=https://data.jewishgen.org/imagedata/ukraine/Kyiv%2FW-1164-1-431%2F219.jpg |title=Запись о рождении 12 сентября 1893 года в канцелярии киевского городского раввина |archive-date=2025-02-21 |access-date=2025-01-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221152215/https://data.jewishgen.org/imagedata/ukraine/Kyiv%2FW-1164-1-431%2F219.jpg |url-status=live }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www-history.mcs.st-and.ac.uk/Biographies/Ostrowski.html |title=Alexander Markowich Ostrowski |access-date=2015-04-24 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305020307/http://www-history.mcs.st-and.ac.uk/Biographies/Ostrowski.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://books.google.com/books?id=rdDvIYYTtrgC&amp;pg=PA35&amp;lpg=PA35&amp;dq= |title=Mathematicians Fleeing from Nazi Germany: Individual Fates and Global Impact |access-date=2015-04-24 |archive-date=2016-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729073828/https://books.google.com/books?id=rdDvIYYTtrgC&amp;pg=PA35&amp;lpg=PA35&amp;dq= |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.cs.purdue.edu/homes/wxg/AMOengl.pdf |title=Walter Gautschi «Alexander M. Ostrowski (1893»&quot;1986): His life, work, and students&quot; |access-date=2015-04-24 |archive-date=2015-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150131042103/https://www.cs.purdue.edu/homes/wxg/AMOengl.pdf |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Әти-әнисе — [[Васильков]] мещаны Мордко Шмулевич Островский һәм Вера Островская (кыз фамилиясе Рашевская)&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot; /&gt;.

Алтын медаль белән Киев коммерция училищесын (1911) тәмамлаган, Германиядә [[Марбург университеты]]нда укыган. 1922 елда [[күпбуыннар]]ның боҗралары модульләре турында диссертацияне яклаган һәм [[Гёттинген университеты]]ның [[приват-доцент]]ы булган. [[Кембридж университет|Кембридж]], [[Оксфорд университеты|Оксфорд]] һәм [[Эдинбург университеты|Эдинбург]] университетларында стажировка үткән. 1927 елдан бирле — [[Базель университеты]]ның математика профессоры.
Алгебра, саннар теориясе, геометрия, топология, функцияләр теориясе, дифференциаль тигезләмәләр буенча хезмәтләр авторы. 1956 елда [[Базель университеты]]нда фәнни эшчәнлекне дәвам итеп отставкага чыккан. Франция, Швейцария һәм Канада университетларының шәрәфле докторы.

== Истәлеге ==
Швейцариядә 1989 елдан бирле [[Островский Премиясе]]н бирә торган аның исеме хөрмәтенә аталган фонд барлыкка китерелгән булган.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.ostrowski.ch/index_e.php?ifile=stiftung |title=Ostrowski&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt; |access-date=2014-09-27 |archive-date=2015-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150109150018/http://www.ostrowski.ch/index_e.php?ifile=stiftung |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

== Шулай ук карагыз ==
* Островский теоремалары
* Островский нумерациясе

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* {{cite web|url=http://www.ihst.ru/projects/emigrants/ostrovskii.htm|title=Островский Александр Маркович|author=Ермолаева Н. С.|work=Российские ученые и инженеры-эмигранты (1920-50-е годы)|publisher=[[Институт истории естествознания и техники им. С. И. Вавилова РАН]]|access-date=2011-05-13|archive-url=|archive-date=|accessdate=2025-12-09|archivedate=2025-02-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250225173159/https://ihst.ru/projects/emigrants/ostrovskii.htm}}
* {{статья|автор=Gautschi W.|заглавие=Ostrowski und der Ostrowski-Preis|ссылка=http://www.unibas.ch/doc/doc_download.cfm?uuid=65859CA5C09F28B634B056E87BFCE1C7|язык=de|издание=Uni Nova|издательство=[[Базельский университет]]|год=Июнь 2000|номер=87|страницы=60—62}}
* [https://ostrowski.ch/ Сайт Фонда имени А. М. Островского]
* [http://interpretive.ru/dictionary/458/word/ostrovskii-aleksandr-markovich Островский Александр Маркович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304203729/http://interpretive.ru/dictionary/458/word/ostrovskii-aleksandr-markovich |date=2016-03-04 }}
[[Төркем:Математиклар]]</text>
      <sha1>raz8rx00ttr8dbom9eja1ajgfq62l4n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айк Казарян</title>
    <ns>0</ns>
    <id>961028</id>
    <revision>
      <id>5969148</id>
      <parentid>5525895</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T14:24:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2492" sha1="tun7bvkqo18o55zxra9qj2x5pctorq4" xml:space="preserve">{{Orphan|date=март 2026}}

{{Шәхес}}
'''Айк Гега́мович Казаря́н''' (әрмән телендә: Հայկ Ղազարյան, [[1940 ел]]ның [[8 август]]ы, [[Лчап]] авылы, [[Нор-Баязет районы]]) — әрмән сәяси һәм дәүләт эшлеклесе.

* [[1963]] — [[Ереван дәүләт университеты]]н тәмамлаган. Математика укытучысы. Физика-математика фәннәре докторы, профессор.
* [[1963]]—[[1965]] — шул ук университетта ассистент булып эшләгән.
* [[1965]]—[[1968]] — [[РФА В. А. Стеклов исемендәге математика институты]] аспиранты.
* [[1969]]—[[1971]] — Ереван дәүләт университетының механика-математика факультетында өлкән мөгаллим.
* [[1972]]—[[1984]] — шул ук факультетның доценты.
* [[1985]]—[[1987]] — профессор, математика факультетының цифрлы анализ кафедрасы мөдире.
* [[1987]]—[[1988]] — [[Хачатур Абовян исемендәге Әрмән дәүләт педагогика университеты]]ның проректоры.
* [[1989]]—[[1991]] — Ереван дәүләт университетының математика факультеты профессоры. 38 фәнни мәкалә һәм ике дәреслек авторы.
* [[1991]]—[[1992]] — Ереван дәүләт университетының информатика факультеты деканы.
* [[1992]]—[[1994]] — [[Әрмәнстан]]ның мәгариф министры булган.

[[Анания Ширакаци медале]] белән бүләкләнгән булган (15.09.2017)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.president.am/hy/decrees/item/3859/ |title=Указ Президента РА |access-date=2017-09-15 |archive-date=2017-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170916011107/http://www.president.am/hy/decrees/item/3859/ |url-status=live |accessdate=2025-12-12 |archivedate=2017-09-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170916011107/http://www.president.am/hy/decrees/item/3859/ }}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

[[Төркем:Математиклар]]</text>
      <sha1>tun7bvkqo18o55zxra9qj2x5pctorq4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Штадтл (Нова-Поненте)</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1025336</id>
    <revision>
      <id>5969268</id>
      <parentid>4990066</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T21:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Takhirgeran Umar [[Бәхәс:Стадтл (Болцано)]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Бәхәс:Штадтл (Нова-Поненте)]]</comment>
      <origin>4990066</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="114" sha1="a43jtd56ft4e5vc24iukucni6tw1wr1" xml:space="preserve">{{География проекты мәкаләсе | дәрәҗә = IV | әһәмиятлелек = түбән}}</text>
      <sha1>a43jtd56ft4e5vc24iukucni6tw1wr1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Baster Kiton</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1391008</id>
    <revision>
      <id>5969142</id>
      <parentid>5591055</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:40:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nanoqq</username>
        <id>43586</id>
      </contributor>
      <origin>5969142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30121" sha1="dbxmmhbypuvy135m2xs3t0lngx7hsc2" xml:space="preserve">{{Язам|nanoqq|27 февраль 2026}}{{Карточка|стиль_тела=vcard|класс_вверху=fn|вверху=&lt;big&gt;Baster Kiton&lt;/big&gt;&lt;br&gt;
&lt;small&gt;{{lang-enLat|Buster Keaton}}|изображение=[[Файл:Busterkeaton.jpg|250px]]|метка1=|текст1=|стиль_меток=background: #eee; text-align: center; width:100px;|метка2=Tuu datası|текст2=[[4 oktäber]] [[1895]]|метка3=Tuu urını|текст3=[[AQŞ]], [[Канзас|Kanzas]], [[Пиква (Канзас)|Pikwa]]|метка4=Ülem datası|текст4=[[1 fevral]] [[1966]] (70 yäş)|стиль_заголовков=background: #eee; text-align: center; width:100px;|текст6={{Байрак|АКШ}} [[AQŞ]]|стиль_названия=background: #eee; text-align: center; width:100px;|метка5=Ülem urını|текст5=[[AQŞ]], {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Wudlend-Hills|Wudlend-Hills|d|Q1337818}}|метка6=Watandaşlıq|заголовок1=|метка7=Hönär|текст7={{нп5|Aktörlıq sänğäte|aktrisa|4=Acting}}, {{нп5|kinorejissör|3=d|4=Q2526255}}, {{нп5|ssenarist|4=Screenwriter}}|метка8=Karyera|текст8=1917—1966|метка9=Büläklär|текст9=|заголовок10=|класс7=|заголовок7=|заголовок8=|метка10=[[Internet Movie Database|IMDb]]|текст10=[https://www.imdb.com/name/nm0000036/ ID 0000036]|метка11=|текст11=|метка12=|текст12=|метка13=|текст13=|метка14=|текст14=}}'''Baster Kiton''' ({{Lang-enLat|Buster Keaton}}) çın iseme — '''Cozef Frenk Kiton''' ({{Lang-enLat|Joseph Frank Keaton}}; ''[[1895 yıl|1895 yılnıñ]] [[4 oktäber|4 oktäbere]], [[Amerika Quşma Ştatları|AQŞ]], [[Канзас|Kanzas]], [[Пиква (Канзас)|Pikwa]] — [[1966 yıl|1966 yılnıñ]] [[1 fevral|1 fevrale]], [[Amerika Quşma Ştatları|AQŞ]],'' ''{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Wudlend-Hills|Wudlend-Hills|d|Q1337818}}'') — Amerika kämit aktörı, rejissörı, kinoprodüserı, ssenaristı häm kaskadörı&lt;ref&gt;{{Статья|заглавие=Obituary|год=1966|язык=en|издание=Variety|тип=журнал|месяц=февраль|число=2|страницы=63}}&lt;/ref&gt;. {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Telsez kinematograf|Telsez kinonıñ|4=Silent film}} iñ böyek {{Тәрҗемә ителмәгән 5|kämitçe|kämitçeläreneñ|4=Comedian}} berse. Üzeneñ telsez filmnarı belän ayıruça tanılğan, alarda anıñ firma bilgese {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Deadpan|tınıç çırayı|4=Deadpan}} bulğan, şunıñ öçen «Böyek taş yöz» quşamatı alğan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/features/deadpan-alive-future-buster-keaton-revolutionary-9037459.html|title=Deadpan but alive to the future: Buster Keaton the revolutionary|author=Barber, Nicholas|date=2014-01-08|lang=en|website=The Independent|access-date=2021-07-10|archive-date=2018-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612203641/https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/features/deadpan-but-alive-to-the-future-buster-keaton-the-revolutionary-9037459.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.rogerebert.com/reviews/great-movie-the-films-of-buster-keaton|title=The Films of Buster Keaton|author=Ebert, Roger|date=2002-11-10|lang=en|website=https://www.rogerebert.com/|access-date=2021-07-10|archive-date=2015-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20151103163906/http://www.rogerebert.com/reviews/great-movie-the-films-of-buster-keaton|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Ul {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Metro-Goldwyn-Mayer|Metro-Goldwyn-Mayer|4=Metro-Goldwyn-Mayer}} belän kontrakt imzalağaç häm üzeneñ sänğät bäysezlegen yuğaltqaç, anıñ karyerası kimügä kitkän. Xatını belän ayırılışqannan soñ ul alkoholgä bäylelekkä eläkkän, annan 1940-yıllarda qotılğan. Bu çorda ul yañadan öylängän häm üzeneñ karyerasın atqazanğan kämit başqaruçı sıyfatında torğızğan, 1959 yılda {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Kinematografiä sänğäte häm fännäre akademiäse|Akademiäneñ|4=Academy of Motion Picture Arts and Sciences}} {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Kinematograftağı kürenekle qazanışları öçen «Oskar» premiäse|maqtawlı bülägen|4=Academy Honorary Award}} tübändäge formulirovka belän alğan — ''«telsez kinokämitneñ ülemsezlegen tä’min itkän unikal’ talant öçen»''.

Kitonnıñ 1920-yıllardağı küp kenä filmnarı xäzer dä yuğarı bäyälänä, mäsälän, «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Şerlok-keçese|Şerlok-keçese|4=Sherlock Jr.}}» (1924), «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|General (film, 1926)|General|4=The General (1926 film)}}» (1926) häm «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Kinooperator (film)|Kinooperator|4=The Cameraman}}» (1928)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.theyshootpictures.com/keatonbuster.php|title=BUSTER KEATON'S ACCLAIMED FILMS|lang=en|website=theyshootpictures.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20161001210936/https://www.theyshootpictures.com/keatonbuster.php|archive-date=2016-10-01|access-date=2021-07-10|url-status=dead|accessdate=2026-03-14|archivedate=2016-10-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161001210936/https://www.theyshootpictures.com/keatonbuster.php}}&lt;/ref&gt;. «General» filmın küplär şedevr dip sanıy: {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Orson Wells|Orson Wells|4=Orson Welles}} anı «qayçan da bulsa icat itelgän iñ böyek kämit... häm, bälki, qayçan da bulsa icat itelgän iñ böyek film» dip sanağan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www2.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6aae85f3/sightandsoundpoll2012|title=Votes for The General (1926) {{!}} BFI|website=www2.bfi.org.uk|access-date=2021-07-10|archive-date=2018-09-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20180930001112/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b6aae85f3/sightandsoundpoll2012|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www2.bfi.org.uk/news-opinion/news-bfi/features/general-greatest-comedy-all-time|title=The General: the greatest comedy of all time?|author=Andrew, Geoff|date=2018-10-22|lang=en|website=British Film Institute|access-date=2021-07-10|archive-date=2015-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20150906131312/http://www.bfi.org.uk/news-opinion/news-bfi/features/general-greatest-comedy-all-time|url-status=live|accessdate=2026-03-14|archivedate=2015-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150906131312/http://www.bfi.org.uk/news-opinion/news-bfi/features/general-greatest-comedy-all-time}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Интервью Орсона Уэллса, выпущенное на Blu-Ray издании фильма «Генерал». 10 ноября 2009&lt;/ref&gt;.

1996 yılda {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Entertainment Weekly|Entertainment Weekly|4=Entertainment Weekly}} Kitonnı böyek rejissörlar isemlegendä 7-nçe dip tanığan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ew.com/article/1996/04/19/50-greatest-directors-and-their-100-best-movies/2|title=The 50 Greatest Directors and Their 100 Best Movies|date=1996-04-19|lang=en|website=Entertainment Weekly|archive-url=https://web.archive.org/web/20150626234359/http://www.ew.com/article/1996/04/19/50-greatest-directors-and-their-100-best-movies/2|archive-date=2015-06-26|access-date=2021-07-10|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;, ä 1999 yılda {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Amerika kino sänğäte institutı|Amerika kino sänğäte institutı|4=American Film Institute}} anı ir-atlar arasında klassik Holliwud kinosınıñ 21-nçe böyek yoldızı dip atağan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.afi.com/afis-100-years-100-stars/|title=AFI’s 100 YEARS…100 STARS|lang=en|website=American Film Institute|access-date=2021-07-10|archive-date=2013-01-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20130113043532/http://www.afi.com/100years/stars.aspx|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. 

== Biografiäse ==

=== Vodevildä irtä tormışı ===
Baster Kiton (çın iseme — Cozef Frenk Kiton) Kanzas ştatınıñ Pikwa şähärendä vodevil ğailäsendä tuğan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kansastravel.org/busterkeatonmuseum.htm|title=Buster Keaton Museum - Piqua, Kansas|author=Stokes, Keith|lang=en|website=kansastravel.org|access-date=2021-07-10|archive-date=2016-01-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20160116052738/http://www.kansastravel.org/busterkeatonmuseum.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Anıñ ätise, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Co Kiton|Cozef Heyli «Co» Kiton|4=Joe Keaton}}, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Harri Hudini|Harri Hudini|4=Harry Houdini}} belän küçmä şowğa iä bulğan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.newspapers.com/image/367547084/|title=19 Mar 1896, 8 - The Butler County Democrat at Newspapers.com|lang=en|website=Newspapers.com|access-date=2021-07-10|archive-date=2021-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210710193714/http://www.newspapers.com/image/367547084/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;, änise, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Mayra Kiton|Mayra|4=Myra Keaton}} (qız familiäse Katler), şulay uq säxnädä çığış yasağan.

«Baster» quşamatın bulaçaq kämitçe imgänülärsez basqıçtan yığılıp töşkännän soñ yıl yarımğa yaqın yäştä alğan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://harris23.msu.domains/event/1895-butser-keaton-born-his-muskegon-connections/|title=1895 : Buster Keaton Born, His Muskegon Connections (2018-10-04)|lang=en|access-date=2021-07-10|archive-date=2021-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210710193709/http://harris23.msu.domains/event/1895-butser-keaton-born-his-muskegon-connections/|url-status=live|accessdate=2026-03-14|archivedate=2021-07-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210710193709/http://harris23.msu.domains/event/1895-butser-keaton-born-his-muskegon-connections/}}&lt;/ref&gt;. Ğailä dustı äytkän: «Ul xuligan ğına!»{{Sfn|p=19|Meade|1997}}. Versiälärneñ berse buyınça, quşamatnı Harri Hudini birgän.

Öç yäşendä Baster äti-äniläre belän «Öç Kiton» kämit nomerında çığış yasıy başlağan. Nomer fizik kämittän ğibärät ide: malay ätisen ürtägän, ä tegese cäza itep anı dekoratsiälärgä, orkestr çoqırına yäki tamaşa zalına ırğıtqan. Irğılış uñaylılığı öçen Kitonnıñ kiemenä çemodan totqası tegelgän ide.

Balalar belän räximsez möğämälädä ğäyepläwlärgä häm siräk qulğa alularğa qaramastan, Baster berqayçan da citdi cäräxätlär almağan. Soñraq ul monı balaçaqtan uq üzläştergän qurqınıçsız töşü texnikası belän añlatqan. Ul nomerğa oxşarğa tırışuçılar cäräxätlär arqasında säxnädän tiz kitälär dip raslağan&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.busterkeaton.com/bio1.htm|title=PART I: A Vaudeville Childhood|date=2015-01-08|lang=en|website=busterkeaton.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20150108225544/http://www.busterkeaton.com/bio1.htm|archive-date=2015-01-08|access-date=2021-07-10|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Näq menä şul çorda Kitonnıñ ataqlı «taş» mimikası formalaşqan: yığılıp töşkändä anıñ kölüwe zaldağı reaksiäne kimetä baruwın kürep, ul säxnädä yözeneñ mäñgegä tınıç buluwın saqlap qalğan&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://archive.sensesofcinema.com/contents/directors/02/keaton.html|title=Buster Keaton|author=Callahan, Dan|date=2010-02-02|lang=en|website=sensesofcinema.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20100202061846/http://archive.sensesofcinema.com/contents/directors/02/keaton.html|archive-date=2010-02-02|access-date=2021-07-10|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Qanun belän problemalar (vodevillärdä balalar xezmäten tıyu) häm ätiseneñ üsä barğan alkoholizmı arqasında&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;, Baster änise belän Nyu-Yorqqa küçengännär. Ul waqıtqa ul inde sistemalı belem almağan — soñraq aktör uqırğa häm yazarğa şaqtıy soñ öyränüwen tanığan, nigezdä änise yärdämendä.

[[Berençe bötendönya suğışı]] waqıtında Kiton Amerika ekspeditsiä köçläre sostavında [[Fransiä|Fransiädä]] xezmät itkän. Anda ul qolaq infeksiäsen kiçergän, ul işetü naçarayuğa kitergän&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.worldwar1.com/dbc/buster.htm|title=The Doughboy Center: Buster Keaton in World War I|author=Jett, Martha R.|lang=en|website=worldwar1.com|access-date=2021-07-10|archive-date=2019-11-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20191102010336/http://www.worldwar1.com/dbc/buster.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.militarymuseum.org/Keaton.html|title=Buster Keaton: Comedian, Soldier|author=Master Sergeant Jim Ober|lang=en|website=militarymuseum.org|access-date=2021-07-10|archive-date=2019-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190223171054/http://www.militarymuseum.org/Keaton.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

=== Telsez kino çorı ===
1917 yılnıñ fevralendä Kiton Nyu-Yorktağı Talmadge studiäsendä {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Rosko Arbakl|Rosko «Yuan» Arbakl|4=Roscoe Arbuckle}} belän oçraşqan, anda {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Cozef Şenk|Cozef M. Şenk|4=Joseph M. Schenck}} belän kontrakt buyınça bulğan. Ätiseneñ kinoğa skeptik mönäsäbätenä häm üz şiklärenä qaramastan, Kiton köçen töşüdä sınap qararğa rizalaşqan. Anıñ «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|İtçe yärdämçese|İtçe yärdämçese|4=The Butcher Boy (1917 film)}}» filmında improvizatsiäse şundıy tä''’''sir qaldırğan ki, anı kiçekmästän yallağannar.

Şul uq könne Kiton öyränü öçen kamera sorağan häm irtängä anı tulısınça sütep cıyğan&lt;ref&gt;(9 июля 2011 г.), «Гений Бастера», «Нью-Йоркское обозрение книг» ''58'' (10): 30-33.&lt;/ref&gt;. Soñraq Kiton tizdän Arbaklnıñ rejissördaşı buluwın häm böten trüklar bülege mödire buluwın raslağan.

1920 yılğa qädär Kiton Arbaklnıñ 14 qısqa metrajlı filmında töşkän. «Böyek taş yöz» soñğı ampluasına qaramastan, bu irtä filmnarda ul yış yılmayğan häm kölgän (mäsälän, «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Anıñ tuy töne|Anıñ tuy töne|4=His Wedding Night}}» häm «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Konni-Aylend (film)|Konni-Aylend|4=Coney Island (1917 film)}}»ta). Aktörlar arasında nıqlı duslıq urnaşqan: soñraq Kiton {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Virciniä Rapp|Virciniä Rapp|4=Virginia Rappe}} üleme belän bäyle cäncal waqıtında Arbaklnı yaqlağan bik azlarnıñ berse bulğan&lt;ref&gt;Яллоп, Дэвид (1976). День, когда прекратился смех. Нью-Йорк: St. Martin’s Press. {{ISBN|978-0- 312-18410-0}}&lt;/ref&gt;.

1920 yılda «The Saphead» filmı — «Yaña Genrietta» pyesasınıñ adaptatsiäse çıqqan. Berençe ekranizatsiädä uynağan {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Duglas Ferbenks|Duglas Ferbenks|4=Douglas Fairbanks}} Kitonnı kämit remeykında töp rolgä täqdim itkän. Bu eş Kitonnıñ tulı metrda debütı bulğan.

Arbakl belän xezmättäşlekneñ uñışı prodüser Cozef Şenknıñ Kitonğa üz citeşterü berämlegen — Buster Keaton Productions birüwenä kitergän. 20 minutlıq qısqa metrajlı filmnar seriäsennän başlap («{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Ber atna (film, 1920)|Ber atna|4=One Week (1920 film)}}», 1920; «Teatr», 1921; «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Koplar (film, 1922)|Koplar|4=Cops (film)}}», 1922; «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Elektr yortı|Elektr yortı|4=The Electric House}}», 1922), Kiton tizdän tulı metrajlı filmnar yasawğa küçkän.

==== Tulı metr ====
Filmnar yasawda ssenaristlar (Klayd Brukman, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Cozef Mitçell|Cozef Mitçell|4=Joseph Mitchell (writer)}}, Cin Çavez) qatnaşsa da, iñ uylap tabuçan trüklar häm şayartularnı Kiton üze uylap tapqan. Kämit rejissörı {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Leo Makkeri|Leo Makkeri|4=Leo McCarey}} iskä töşergän: «Bez barıbız da ber-berebezdän şayartular urlarğa tırıştıq. Läkin bezgä Kiton belän bäxet yılmaymadı, çönki ul üzeneñ iñ yaxşı trükların üze uylap tapqan, ä bez alarnı urlıy almadıq»&lt;ref&gt;Малтин, Леонард, The Great Movie Comedians, Bell Publishing, 1978&lt;/ref&gt;.

Niätlärneñ qıyulığı qurqınıç trüklar başqarunı taläp itkän, alar yış qına sälämätlek öçen qurqınıç bulğan. «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Şerlok-keçese|Şerlok-keçese|4=Sherlock Jr.}}» (1924) filmın töşergän waqıtta Kiton su manarasınnan su ağımı töşkändä muyınına citdi cäräxät alğan (diagnoz yıllar uzğaç qına quyılğan). İñ tanılğan trük säxnäse — «{{Тәрҗемә ителмәгән 5|Paroxod Billı|Paroxod Billı|4=Steamboat Bill, Jr.}}» (1928) filmında binanıñ ike tonnalı fasadınıñ yığıluwı, anda aktör berniçä düym aralıq bulğan berdänber täräzä uyımı arqasında zıyan kürmägän&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.dvdjournal.com/reviews/b/busterkeatondf.shtml|title=Reviews: The General / Steamboat Bill Jr|publisher=The DVD Journal|access-date=2010-02-17|archive-date=2010-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20100616001959/http://www.dvdjournal.com/reviews/b/busterkeatondf.shtml|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

«Paroxod Billı» (1928) filmınnan tış, Kitonnıñ iñ uñışlı tulı metrajlı filmnarına «Bezneñ qunaqçıllıq» (1923), «Navigator» (1924), «Şerlok-keçese» (1924), «Cide şans» (1925), «Kinooperator» (1928) häm «General» (1926) filmnarı kerä. AQŞ watandaşlar suğışı waqıtında barğan «General» üzendä Kitonnıñ poyezdlarğa mäxäbbäte belän kämitne berläşterä.

«General»nıñ Kiton icatınıñ iñ yuğarı noqtası dip tanıluwına qaramastan, film zamandaşlarınıñ törle mäğnäle bäyälämälären alğan. Tamaşaçılar ciñel kämit kötkän, ä dramatik ton häm xärbi tematika tänqitçelärneñ aptıraşın uyatqan (xäyer, alar filmda «beraz kölü» bilgeläp ütkännär).

Qimmätle uñışsızlıq icadi kontrolne yuğaltuğa kitergän. United Artists distribyutorı bücetlarnı häm süjetlarnı kontroldä totuçı menecer bilgeläwne taläp itkän. Mondıy şartlarda töşerelgän ike filmnan soñ Kiton bötenläy bäysezlektän baş tartqan häm iñ ere Metro-Goldwyn-Mayer (MGM) studiäsenä küçkän. Bu tawışlı kino çorı başlanu, şäxsi problemalar häm karyeranıñ kisken kimüwe belän turı kilgän&lt;ref name=&quot;b-k&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.buster-keaton.com/|title=Buster-Keaton.com|publisher=Buster-Keaton.com|access-date=2010-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100301060958/http://www.buster-keaton.com/|archive-date=2010-03-01|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

=== Tawış çorı ===
1928 yılda Baster Kiton Metro-Goldwyn-Mayer belän kontrakt imzalağan. Soñınnan ul anı üz ğömerendä iñ naçar qarar dip atağan. MGM studiä sisteması anıñ icadi iregen qatğıy çiklägän: aña «Spite Marriage»nı tawışlı film itü mömkinlegennän baş tartqannar.

Kontrakt buyınça berençe proyekt telsez «Operator» (1928) bulğan, anda Kitonğa älegä icadi protsessta qatnaşırğa röxsät itkännär. Anıñ artınnan kilgän tawışlı filmnar studiä kontrolendä töşerelgän. Alarnıñ qayberläre finans yaqtan uñışqa ireşkän (ayırım alğanda, Cimmi Durante belän seriä: «Därtle suütkärgeççe», «Ciñel söylä», «Närsä?! Sıra yuqmı?»)&lt;ref name=&quot;Everson&quot;&gt;Эверсон, Уильям К. «Американский немой фильм». Нью-Йорк: Издательство Оксфордского университета, 1978. стр. 274-5.&lt;/ref&gt;, läkin Kiton üze bik qänäğät tügel ide. 

MGM, investitsiälärne yaqlarğa omtılıp, Kitonnı berençe tapqır qurqınıç küreneşlärdä dublörlarnı qullanırğa mäcbür itkän, elek ul härwaqıt trüklarnı üze başqarğan.

Baster Kiton karyerasınıñ axırı tawışlı kino çorı başına turı kilgän bulsa da, bu Kiton tawışqa «yaraqlaşa» almağanğa tügel. Ul yağımlı tawışqa iä ide, bik yaxşı cırlağan häm biegän. Kiton karyerasınıñ cimerelüwe näq menä rejissörlıq bäysezlegen yuğaltu häm qatğıy studiä kontrole belän bäyle. Bu anı tirän depressiägä häm alkoholizmğa kitergän. «Närsä?! Sıra yuqmı?» (1933) filmın töşergän waqıtta Kiton şulqädär demoralläşkän bulğan ki, MGM citäkçelege anı töşerü tämamlanğannan soñ uq eştän çığarğan, kontraktqa häm kassa uñışına qaramastan. Studiä başlığı Luis Mayer belän şäxsi konflikt ta bilgele ber rol’ uynağan.

1934 yılda Kiton Parijda «Le Roi des Champs-Élysées» bäysez filmın töşerü täqdimen qabul itkän. Bu çorda Angliädä ul tağın ber «İlbasar» filmın töşergän (AQŞta 1936 yılda «İske ispan ğädäte» bularaq çığarılğan)&lt;ref name=&quot;Everson&quot; /&gt;.

=== AQŞqa qaytuwı ===
1934 yılda Kiton Holliwudqa qaytqaç, ul ekranğa Educational Pictures öçen töşerelgän kämitlärdä qaytqan. Bu 16 filmnıñ kübese ğadi vizual’ kämitlärdän ğibärät, alarnıñ kübese anıñ ğailä vodevilennän yäki irtäräk bulğan telsez filmnardan ideyalarnı qabatlağan&lt;ref&gt;{{cite book|last=Gill, David|first=Brownlow , Кевин|title=Бастер Китон: Трудный поступок, которому нужно следовать|год=1987|publisher=Thames Television|pages=Episode three}}&lt;/ref&gt;. Bu çornıñ kulminatsiäse bulıp «Zur şlem operası» (1936), Baster Kitonnıñ üz ssenarie häm anda töp role bulğan serialı tora.

Educational studiäse filmnarı seriäse kinoteatr xucaları häm kino tamaşaçılarında zur uñış qazanğan, ä Kiton studiäneñ iñ möhim kämitçese bulğan. Ul şulay uq iñ qimmätle kämitçe bulğan, häm 1937 yılda Educational Pictures çığımnarnı qısqartırğa mäcbür bulğaç, kompaniä üzenä ike studiä totarğa röxsät itä almağan. Educational Pictures üzeneñ Holliwud studiäsen yapqan, şul räweşle Kitonnı yuğaltqan, häm üzeneñ arzanraq Nyu-York studiäsen saqlap qalğan.

==== Kiton-ssenarist ====
1937 yılda Kiton MGM’ğa ssenarist sıyfatında qaytqan, bertuğan Markslarnıñ soñğı öç filmı («Sirkta» (1939) «Könbatışqa yul» (1940) häm «Zur kibet» (1941)) öçen material tudırğan, läkin alar Marksnıñ «Metro-Goldwyn-Mayer» öçen aldağı eşläre kebek uñışlı bulmağan.

==== Columbia Pictures ====
1939 yılda Columbia Pictures Kitonnı 10 kämittä töşü öçen yallağan. Rejissör ğädättä Jül Wayt bulğan, anıñ farsqa basım yasawı bu filmnarnıñ kübesen Waytnıñ tanılğan qısqa metrajlı filmnarına oxşağan itkän. Kinotamaşaçılar Kitonnıñ yaña kämitlären sälämlägännär, kämitçe tamaşaçılar öçen üzeneñ cälep itüçänlegen yuğaltmağanlığın isbatlağannar, ämmä rejissör Waytnıñ kisken häm räximsez şayartularda üzsüzlelege Columbia studiäseneñ qısqa kämitläreneñ uylap tabuçan bulmawına kitergän. Soñğı şundıy eş «She’s Oil Mine» (1941), Kitonnıñ 1932 yılğı «Därtle suütkärgeççe» filmınıñ remeykı bulğan. Columbia häm Wayt Kiton belän yaña qısqa metrajlı filmnar çığaruğa kontrakt tözergä telägännär, läkin kämitçe baş tartqan&lt;ref name=&quot;Okuda&quot;&gt;{{cite book|last=Okuda|first=Ted|author-link=Тед Окуда|author2=Уотц, Эдвард|title=''Комедийные короткометражки Коламбии''|publisher=McFarland &amp; Company, Inc., Издатели|год=1986|page=139|isbn=0-89950- 181-8}}&lt;/ref&gt;.

==== 1940-yıllar näfis filmnarı ====
Kitonnıñ şäxsi tormışı 1940 yılda anıñ MGM biüçese Eleonora Norris belän nikaxınnan soñ totrıqlanğan. Columbia kinostudiäsen MGM öçen şayartular tözüçe sıyfatında azraq kierenke eş öçen qaldırğan. «Qızıl skelet» filmı öçen material birgän häm Lüsil Boll konsultatsiä birgän&lt;ref name=&quot;p34&quot;&gt;Кнопфа, Роберта «Театр и кино Бастера Китона» Автор [https://books. google.com/books?id=fU5qDx7tawIC&amp;pg=PA34 p.34] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130731120516/https://books./ |date=2013-07-31 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http: //kathleenbrady.net/ lucille_the_life_of_lucille_ball_18269.htm|title=Люсиль. Жизнь Люсиль Болл&amp;nbsp;- Кэтлин Брэди|author=Кэтлин Брэди|date=2014-05-31|work=kathleenbrady.net|access-date=2022-04-08|archive-date=2022-04-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20220401020719/https://www.kathleenbrady.net/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Kiton «A» kategoriäsendäge filmnarda da, «B» kategoriäsendäge filmnarda da törle rollärne üz östenä alğan. Ul az bücetlı «El Moderno Barba Azul» (1946) Meksika filmında töp rolne başqarğan.

Tänqitçelär üzläre öçen Kitonnı 1949 yılda yañadan açqannar, ä prodüserlar waqıt-waqıt anı ereräk «abruylı» filmnar yasaw öçen yallağannar. Anıñ «Yaxşı iske cäy» (1949), «Sanset bulvarı» (1950) häm «Dönya tiräli 80 köndä» (1956) kebek filmnarda epizodları bulğan. «Yaxşı iske cäy»dä Kiton şäxsän Cudi Garland häm Van Conson kebek yoldızlar belän alarnıñ uramda ber-bersenä bäreleşkän berençe urtaq säxnäsendä citäkçelek itkän. Kiton kämit süjetları buldırğan, alarda Conson açulı Garland aldında ğafu ütenergä tırışa, läkin axır çiktä anıñ taraşın boza häm anıñ külmägen yırta.

Kiton şulay uq Çarli Çaplinnıñ «Rampa utları» (1952) filmında kämit küreneşendä dä kürengän. 1922 yılda töşerelgän zur bulmağan reklama filmı «Seeing Stars»tan tış, «Rampa utları» Kiton häm anıñ iske köndäşe Çaplin kinoekranda bergä kürengändä berdänber tapqır bulğan.

=== Yañadan tanu ===
Barı tik 1950-yıllar axırında ğına, ike distä yıl trüklar quyuçı häm ssenarist bulıp eşlägännän, xarakterlı häm epizodik rollär başqarğannan soñ, Baster Kitonnıñ populärlığınıñ yaña dulqını başlanğan. Tanılğan kolleksioner häm filmnar prokatçısı Reymond Rohawer «General»ğa häm Kitonnıñ başqa telsez filmnarına xoquqlarnı satıp alğan, alar bu yıllar däwamında «Metro-Goldwyn-Mayer» studiäse saqlağıçlarında äkrenläp cimerelgän. Kiton kämitlären tamaşaçılarnıñ yaña buwını kürgän. Kitonnı şunduq geniy dip tanğannar, häm 1959 yılda aña «telsez kämitneñ ülemsezlegen täemin itkän unikal’ artistik säläte öçen» maxsus «Oskar» premiäsen birgännär. 1962 yılda «General» zur uñış belän kinoekrannarda anıñ filmnarınıñ retrospektivası qısalarında qabat kürsätelgän.

=== Üleme ===
Kiton üpkä yaman şeşennän 1966 yılnıñ 1 fevralendä 70 yäşendä Kaliforniädä wafat bulğan. Tabiblar awırunı 1966 yılnıñ ğinwarında tapqan, läkin Kiton üzeneñ çın diagnozı turında belmi qalğan. Ul bronxittan däwalana dip uylağan.

== Şäxsi tormışı ==
1921 yılda Kiton aktrisa Natali Tolmacğa öylängän, ul Norma häm Konstans Tolmacnıñ qärdäşe bulğan. Alarnıñ ike ulları tuğan — Ceyms (1922—2007) häm Robert (1924—2009)&lt;ref&gt;&quot;[http://www.tcm.com/this-month/article/161352%7C0/Buster-Keaton-Profile .html Buster Keaton Profile] &quot;. 17 февраля 2010.&lt;/ref&gt;. Robert tuğannan soñ nikax tarqala başlağan, Natali başqa bala tapmasqa qarar qılğan häm axır çiktä irenä üze belän ber yoqı bülmäsendä yoqlarğa röxsät itmägän. Ul waqıtta Kiton aña bu oçraqta ul öydän tış seksual’ mönäsäbätlär ezläyäçäk dip yanağan. Natali anıñ şayarmawın añlağaç, ul anıñ artınnan şpionlıq itkän şäxsi detektivlarnı yallağan. Şulay itep, äle öylängän waqıtta, 1920-yıllarda Kiton aktrisalar Ketlin Ki häm Doroti Sebastyan belän qatlawlı romannar äyländergän. Tolmac belän ayırılışunıñ tağın ber säbäbe anıñ modağa mäxäbbäte bulğan; ul Basternıñ gonorarınıñ öçtän ber öleşen diärlek kiemgä sarıf itkän. Nihäyät, 1932 yılda alar ayırılışqannar. Ayırılışqan çaqta Natali anıñ böten mölkäten alıp kitkän häm aña ulları belän küreşergä röxsät itmägän. Ceyms belän Robert ayırılışqannan soñ äniseneñ familiäsen yörtä başlğannar. Kiton ulları belän ikesenä dä 18 yäş tulğaç qına quşılğan. Uñışsız berençe nikaxı häm üzeneñ rejissörlıq bäysezlegen yuğaltu arqasında, Kiton alkoholne çiktän tış küp qullana başlağan. Alğa taba Kiton üzeneñ tormışınıñ bu çorı turında berni dä xäterlämäwen raslağan.

1933 yılda Kiton şäfqät tutaşı Mey Skrivenğa öylängän, soñraq ul alarnıñ nikaxı axırına qädär elekkege kino yoldızına kiäwdä buluwın belmäwen dä raslağan. Alarnıñ nikaxı 1935 yılnıñ 4 iyülendä tämamlanğan, Mey iren xıyanättä totqan. Alarnıñ 1936 yılda ayırılışuwı şulay uq Kitonnıñ finans xäle buyınça zıyan salğan. 1940 yılda Kiton üzennän 23 yäşkä yäşräk bulğan Eleonor Norrisqa öylängän. Anıñ ire kebek ük, Eleonora Kiton üpkä yaman şeşennän 1998 yılda 80 yäşendä wafat bulğan.

== İskärmälär ==
{{Искәрмәләр}}

== Ädäbiät ==

* {{Книга|автор=Бастер Китон, Чарлз Самуэлс|заглавие=Мой удивительный мир фарса|год=2002|оригинал=My Wonderful World of Slapstick|место=Москва|издательство=Радуга|страниц=366|isbn=5-05-005129-0}}
* {{Книга|ref=Meade|автор=Meade, Marion|заглавие=Buster Keaton: Cut To The Chase|ссылка=https://archive.org/details/busterkeatoncutt0000mead_w5s3|год=1997|издательство=Da Capo Press|pages=464|isbn=0306808021|isbn2=978-0306808029}}
{{Тышкы сылтамалар}}</text>
      <sha1>dbxmmhbypuvy135m2xs3t0lngx7hsc2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1391491</id>
    <revision>
      <id>5969160</id>
      <parentid>5838471</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:58:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Il Nur [[İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</comment>
      <origin>5838469</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4685" sha1="hcnz9pr1i97xygt7ko2floeyhcf6fdp" xml:space="preserve">{{УК}}
[[File:Damage in Gaza Strip during the October 2023 - 36.jpg|thumb]] 
'''İsrailne Ğazzädä [[genotsid]] oyeştıruda ğäyepläw''' yäki ''Ğazzä genotsidı'' — {{тэ5|Hamas||d|Q38799}} oyışması {{тэ5|Hamasnıñ İsrailgä bärep kerüe|7.10.2023 qılğan|d|Q122976243}} ğämälenä cawap bularaq başlanğan {{тэ5|Ğazzä suğışı||d|Q122962941}} däwamında [[İsrail]] tarafınnan [[Ğazzä]] şähäre häm {{тэ5|Ğazzä sektorı||d|Q39760}}nda {{тэ5|Fälästin xalqı||d|Q201190}}n dävamlı,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.amnesty.org.uk/press-releases/israels-genocide-against-palestinians-not-over-despite-ceasefire-new-amnesty|title=Israel's genocide against Palestinians 'not over' despite ceasefire - new Amnesty briefing|archiveurl=https://web.archive.org/web/20251128172416/https://www.amnesty.org.uk/press-releases/israels-genocide-against-palestinians-not-over-despite-ceasefire-new-amnesty|archivedate=28 November 2025|date=27 November 2025|publisher=[[Amnesty International]]|accessdate=4 January 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=28 November 2025|author=Segal|first=Raz|title=The genocide in Gaza is far from over|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2025/nov/28/the-genocide-in-gaza-is-far-from-over|accessdate=4 January 2026|work=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt; maqsatçan häm sistemlı räveştä yuq itü [[töşençä]]se. 

== Ğäyepläwçelär argumentları ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Обвинения на фоне войны в Газе (с 2023)}}
Bu küpläp üterülärne, añlı açlıqnı, jiddi tän häm psixik järäxätlär kiterüne, şulay uq bala tabunı buldırmawnı üz eçenä ala. Başqa ğämällärgä blokada yasaw, grajdanlıq infrastrukturasın jimerü, sälamätlek saqlaw uçrejdeniyälären jimerü, meditsina xezmätkärlären häm yardım sorap kilüçelärne üterü, küpläp mäjbüri küçerü, jensi köçläw, mäğärif, dini häm mädäni obyektlarnı jimerü kerä.&lt;ref name=&quot;UNCommissionGenocide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/israel-has-committed-genocide-gaza-strip-un-commission-finds|title=Israel has committed genocide in the Gaza Strip, UN Commission finds|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250925113927/https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/israel-has-committed-genocide-gaza-strip-un-commission-finds|archivedate=25 September 2025|date=16 September 2025|language=en|work=[[Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights]]|accessdate=21 September 2025}}&lt;/ref&gt;

== İsrail pozitsiyase ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Позиция Израиля}}
İsrail üzeneñ yäşäwenä xoquqın tanımağan, tınıç xalıqqa, şul isäptän balalarğa xöcüm itkän korallanğan terrorist oyışmasına qarşı oborona suğışın alıp barğanın belderä{{sfn|Марьясис|2025|с=234}}. Üz gämällären xalıqara xoquq belän añlata, törle zıyan kimetü çaraların alğanın, suğışçı bulmağannarga xärbi çaralar turında xäbär itkänen, gumanitar koridorlar häm zonalar oyıştırıp, bäreleşlärdä pauzalar yasap, yärdämne ketrep toru-ireşterep häm järähätlännärgä yärdäm kürsätep torğanın belderä. İsrail fikerençä bu ğämällär üzeneñ fälistinnärne törkem bularaq yuq itärgä niyäte bulmağanın kürsätä&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.gov.il/en/pages/swords-of-iron-faq-6-dec-2023#10|title=What is the response to the charge that a “genocide” is taking place in Gaza?|lang=en|website=[[Правительство Израиля]]|date=2025-08-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gov.il/en/pages/israel-hamas-conflict-2023-humanitarian-efforts|title=Israel-Hamas Conflict 2023: Humanitarian Efforts|lang=en|website=[[Правительство Израиля]]|date=2023-12-16}}&lt;/ref&gt;.

== Ğäyepläwlär kritikası ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Критика обвинений}}

== Monı da qarağız ==
* [[Ärmännär genotsidı]]
* {{тэ5|Anfal genotsidı||d|Q529723}} 
* {{тэ5|Asaba halıqlar genotsidı||d|Q5533462}} 
* {{тэ5|Bangladeş genotsidı||d|Q2916113}} 
* [[Holokost]]
* [[Näqbä]]
* {{тэ5|Yäzidlär genotsidı||d|Q21190910}}

== İskärmälär ==
{{искәрмәләр}}

== Tışqı sıltamalar ==
{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:Дискриминация]][[Төркем:Кыргыннар]][[Төркем:Исраил тарихы]][[Төркем:Фәлистыйн]]
{{Rq|stub}}</text>
      <sha1>hcnz9pr1i97xygt7ko2floeyhcf6fdp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969164</id>
      <parentid>5969160</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:59:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4686" sha1="i4ktil4uygbeizqrpz163uzqk4lzptt" xml:space="preserve">{{УК}}
[[File:Damage in Gaza Strip during the October 2023 - 36.jpg|thumb]] 
'''İsrailne Ğazzädä [[genotsid]] oyıştıruda ğäyepläw''' yäki ''Ğazzä genotsidı'' — {{тэ5|Hamas||d|Q38799}} oyışması {{тэ5|Hamasnıñ İsrailgä bärep kerüe|7.10.2023 qılğan|d|Q122976243}} ğämälenä cawap bularaq başlanğan {{тэ5|Ğazzä suğışı||d|Q122962941}} däwamında [[İsrail]] tarafınnan [[Ğazzä]] şähäre häm {{тэ5|Ğazzä sektorı||d|Q39760}}nda {{тэ5|Fälästin xalqı||d|Q201190}}n dävamlı,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.amnesty.org.uk/press-releases/israels-genocide-against-palestinians-not-over-despite-ceasefire-new-amnesty|title=Israel's genocide against Palestinians 'not over' despite ceasefire - new Amnesty briefing|archiveurl=https://web.archive.org/web/20251128172416/https://www.amnesty.org.uk/press-releases/israels-genocide-against-palestinians-not-over-despite-ceasefire-new-amnesty|archivedate=28 November 2025|date=27 November 2025|publisher=[[Amnesty International]]|accessdate=4 January 2026}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|date=28 November 2025|author=Segal|first=Raz|title=The genocide in Gaza is far from over|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2025/nov/28/the-genocide-in-gaza-is-far-from-over|accessdate=4 January 2026|work=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt; maqsatçan häm sistemlı räveştä yuq itü [[töşençä]]se. 

== Ğäyepläwçelär argumentları ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Обвинения на фоне войны в Газе (с 2023)}}
Bu küpläp üterülärne, añlı açlıqnı, jiddi tän häm psixik järäxätlär kiterüne, şulay uq bala tabunı buldırmawnı üz eçenä ala. Başqa ğämällärgä blokada yasaw, grajdanlıq infrastrukturasın jimerü, sälamätlek saqlaw uçrejdeniyälären jimerü, meditsina xezmätkärlären häm yardım sorap kilüçelärne üterü, küpläp mäjbüri küçerü, jensi köçläw, mäğärif, dini häm mädäni obyektlarnı jimerü kerä.&lt;ref name=&quot;UNCommissionGenocide&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/israel-has-committed-genocide-gaza-strip-un-commission-finds|title=Israel has committed genocide in the Gaza Strip, UN Commission finds|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250925113927/https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/israel-has-committed-genocide-gaza-strip-un-commission-finds|archivedate=25 September 2025|date=16 September 2025|language=en|work=[[Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights]]|accessdate=21 September 2025}}&lt;/ref&gt;

== İsrail pozitsiyase ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Позиция Израиля}}
İsrail üzeneñ yäşäwenä xoquqın tanımağan, tınıç xalıqqa, şul isäptän balalarğa xöcüm itkän korallanğan terrorist oyışmasına qarşı oborona suğışın alıp barğanın belderä{{sfn|Марьясис|2025|с=234}}. Üz gämällären xalıqara xoquq belän añlata, törle zıyan kimetü çaraların alğanın, suğışçı bulmağannarga xärbi çaralar turında xäbär itkänen, gumanitar koridorlar häm zonalar oyıştırıp, bäreleşlärdä pauzalar yasap, yärdämne ketrep toru-ireşterep häm järähätlännärgä yärdäm kürsätep torğanın belderä. İsrail fikerençä bu ğämällär üzeneñ fälistinnärne törkem bularaq yuq itärgä niyäte bulmağanın kürsätä&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.gov.il/en/pages/swords-of-iron-faq-6-dec-2023#10|title=What is the response to the charge that a “genocide” is taking place in Gaza?|lang=en|website=[[Правительство Израиля]]|date=2025-08-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gov.il/en/pages/israel-hamas-conflict-2023-humanitarian-efforts|title=Israel-Hamas Conflict 2023: Humanitarian Efforts|lang=en|website=[[Правительство Израиля]]|date=2023-12-16}}&lt;/ref&gt;.

== Ğäyepläwlär kritikası ==
{{seealso|ru:Обвинение Израиля в геноциде в секторе Газа#Критика обвинений}}

== Monı da qarağız ==
* [[Ärmännär genotsidı]]
* {{тэ5|Anfal genotsidı||d|Q529723}} 
* {{тэ5|Asaba halıqlar genotsidı||d|Q5533462}} 
* {{тэ5|Bangladeş genotsidı||d|Q2916113}} 
* [[Holokost]]
* [[Näqbä]]
* {{тэ5|Yäzidlär genotsidı||d|Q21190910}}

== İskärmälär ==
{{искәрмәләр}}

== Tışqı sıltamalar ==
{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:Дискриминация]][[Төркем:Кыргыннар]][[Төркем:Исраил тарихы]][[Төркем:Фәлистыйн]]
{{Rq|stub}}</text>
      <sha1>i4ktil4uygbeizqrpz163uzqk4lzptt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1488338</id>
    <revision>
      <id>5969162</id>
      <parentid>5838473</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:58:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Il Nur [[Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</comment>
      <origin>5838463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4740" sha1="iy96k3pwckd756sl9glp46orxuemo3b" xml:space="preserve">төбәктәге хәлләр өчен бар җаваплылыкны Исраил, ХАМАС, Мисыр, башка гарәп илләре, Иран һ.б.лар җилкәләренә этәрүче мәкаләләрне булдыру эшчәнлеге [[Википедия:Википедия нәрсә түгел#Энциклопедик_эчтәлек]] тәртибендә тасвирланган кебек.

== Neutrality ==

There is no Wikipedia policy that requires a court ruling! Those who reject this term are often supporters of Israel or the United States. Many international and independent human rights organizations have confirmed that genocide has occurred, and there are countries that have endorsed this term and have already used it to describe Israel's crimes in Gaza. I advise you to read those documented reports that confirm that Israel is seeking to wipe out the entire Gaza Strip, not just the population but everything there. Israeli leaders Benjamin Netanyahu and former Defense Minister Yoav Gallant are wanted by the International Criminal Court, and the International Court of Justice has acknowledged the existence of &quot;reasonable grounds&quot; for genocide in Gaza. What makes the International Court of Justice stall and delay issuing its rulings is that America has been threatening judges and human rights activists working for the organization, who subsequently received sanctions from the United States. [[Кулланучы:جودت|جودت]] ([[Кулланучы бәхәсе:جودت|бәхәс]]) 26 апр 2026, 16:31 (UTC)

:мәкалә төпчеген булдыру, мәгълүмат-фактлар һәм искәрмәләр белән баетуыгыз шәп, дәвам итүегезне хуплыйбыз. 
:татарча мәкаләсе өчен сайлаганыгыз атаманы бәхәсләшүгә килгәнче, башта бар контекстны татарча тасвирлавыгыз кирәк булачак. Ягъни кимендә (1) Хамас, (2) бу оешманың 7.10.2023 Израилгә бәреп керүе, (3) анда кылган гамәлләре һәм (4) җавап буларак Израил башлаган сугышны. Үзегезне тема кызыксындырса, бәйле төбәк тарихына караган башкаларны да кимендә төпчек хәлендә татарчага тәрҗемә итүегез шәп булыр. алдан ук рәхмәт! [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 28 апр 2026, 14:11 (UTC)
::@[[Кулланучы:Frhdkazan|Frhdkazan]] It all began when Hamas attacked military bases and other targets in southern Israel on October 7th. More than a thousand people were killed in that attack. Israel then declared war on Hamas and began an unprecedentedly intense bombardment of the Gaza Strip. Human rights organizations documented Israel's systematic targeting of Palestinian civilians in Gaza. Perhaps the most striking evidence of this was the killing of the Palestinian girl [[:en:Killing_of_Hind_Rajab|Hind Rajab]] by the Israeli army. The Israeli bombardment that followed the Hamas attack was nothing less than an attempt to completely annihilate the Gaza Strip. Numerous documents attest to Israel's perpetration of genocide. The United Nations has confirmed this, as has the Israeli organization B'Tselem, and Amnesty International. Why lie to ourselves? Israel is committing genocide; this is what human rights organizations are saying! [[Кулланучы:جودت|جودت]] ([[Кулланучы бәхәсе:جودت|бәхәс]]) 28 апр 2026, 15:25 (UTC)
:::Татвикида төпчекне булдыруыгыз һәм югарыдагы фикер-карашларыгыз өчен рәхмәт. Мәкалә атамасын җисеме буенча үзгәрттем. тасвирланган феноменның исеме сез тәкъдим иткән килеш татар теллеләр арасында (татарча язучы ММЧлар, журнал, китап, энциклопедияләрдә) җәелүгә, шул чак татВП админнары бу татар телле абруйлы чыганакларга нигезләнеп мәкалә исемен үзгәртерләр. Моны тизләтүне теләсәгез, татар телен өйрәнеп, татар телле матбугатка яза башлавыгыз хәерле. Ихтирам белән, [[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 29 апр 2026, 06:21 (UTC)</text>
      <sha1>iy96k3pwckd756sl9glp46orxuemo3b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики/2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1489146</id>
    <revision>
      <id>5969166</id>
      <parentid>5969085</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:01:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Җәдвәл */</comment>
      <origin>5969166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11086" sha1="90l3mktatk2zikxnc73rpzjcaec7mrn" xml:space="preserve">{{WAM
|header = [[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики|ФәнТехВики]] &lt;div style=&quot;margin-right:1em; float:right;&quot;&gt;[[Файл:TechnologyMarathon.png|250px]]&lt;/div&gt;
|subheader = 
«'''[[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики|ФәнТехВики]]'''» ел саен үтүче вики-марафонының дүртенче (IV) чыгарылышы, 1.06-14.08.2026 арасында үтә. 
&lt;p&gt;&lt;small&gt;Бу битнең кыска адресы &lt;nowiki&gt;https://w.wiki/QdaQ&lt;/nowiki&gt;&lt;/small&gt;

&lt;div style=&quot;margin-right:1em; float:right;&quot;&gt;{{Кнопка|url=https://pageviews.wmcloud.org/massviews/?platform=all-access&amp;agent=user&amp;source=category&amp;range=latest-10&amp;subjectpage=1&amp;subcategories=0&amp;sort=views&amp;direction=1&amp;view=list&amp;target=https://tt.wikipedia.org/wiki/Төркем:Проект:ФәнТехВики_2026_мәкаләләре|Марафон мәкаләләре статистикасы|class=mw-ui-destructive }}&lt;/div&gt;
__NOTOC__
|body =

== Таләпләр ==
* Мәкаләләр
#  Бәйге чикләрендә '''''[[:Төркем:Фән|Фән]]''''' һәм '''''[[:Төркем:Техника|Техника]]''''' төркеменә яки астөркемнәренә караган (керә алган) мәкаләләрне булдыру, баету, аларны сурәтләү өчен фото-аудио-видео контентны йөкләү яки өстәү санала.
#  '''Бәйге барышы дәвамында''' булдырылган яки тулыландырылган булырга тиеш. Башка тел бүлекләрендәге тематик мәкаләләрне [[Википедия:Бәйгеләр/Татар җирләре җәмгыяте/2021/Белешмәләр#Тәрҗемә итү коралы|тәрҗемә итү коралы]] ярдәмендә татарчалаштыру санала.
#  Өстәлгән материал күләме кимендә мәгънәле '''3000 байт''' (&lt;small&gt;мәкалә тарихыннан карап була&lt;/small&gt;).
#  Татарча Википедиянең '''[[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге тәртипләрен]] бозмаска тиеш'''
# Мәкалә [[Википедия:Әһәмиятлелек|әһәмиятле]] булырга тиеш, мәкаләнең [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|чыганаклары]] күрсәтелергә тиеш.
# Машина тәрҗемәсе булырга тиеш түгел.
# Бәхәс битенә кимендә түбәндәгечә тутырылган мәкалә калыбы урнаштырыла: 
&lt;pre&gt;{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз }}&lt;/pre&gt; 
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, халыкара һәм аерым тел бүлегендәге урыннарга бәйле. 
* Урындагы жюри балларны кайгырта алуы өчен, баетылган/яңа мәкаләләр [[#Җәдвәл|түбәндәге таблицага]] урнаштыру сорала.
* 4 мәкаләне булдырган/якшырткан катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикәят ителә алмый.
* Бүләкләү өчен жюри җаваплы. 

== Бәяләү ==

* Исәпләнүгә марафон темасына туры килүче, [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге вики-тәртипләрне]] бозмаган, [[Википедия:Татар Википедиясе теле|әдәби телнең белешмә-энциклопедик стиле нормаларына туры килгән эчтәлек]] кенә кертелә.
* Күрсәтелгән таләпләргә туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 3000 байт мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 5000 байттан артык мәгълүмат өстәгән мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
[[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] арасыннан булса өстәмә 5 балл бирелә;
* Башка Викилардан тәрҗемә юлы белән булдырыл'''ма'''ган яңа мәкалә өчен (чыганакларга таянып ясалган) баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар ясаган мәкаләләр өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.

== Оештыручылар ==
&lt;gallery mode=packed widths=&quot;80px&quot; heights=&quot;100px&quot;&gt;
Файл:Татнетны үстерү фонды.png|[[Татнетны үстерү фонды]]
File:Баннер-Союза-татарских-порталов-1024x341.jpg|[[Татар порталлары берлеге]]
File:Black square.jpg|[[YASALMA|«YASALMA» халыкара татар программистлары берләшмәсе]]
File:Tatar Wikimedia Community User Group Tulip Text tt globe tilted hat.png|[[Википедия:Татарча язучы викимедистлар төркеме|Татарча Википедия волонтёрлары]]
&lt;/gallery&gt;

* Жюри рәисе — {{u|Il Nur}} (Казан)
* Жюри рәисе — {{u|Fxan}} (Казан)
* Техник бит-коралларны булдыручы — [[Фәрһад Фәткуллин]] (Казан)

== Призлар ==
Призлар фонды 10 000 сум &lt;small&gt;(Ozon.ru бүләк сертификатлары [[#Җәдвәл|тупланылган сыйфат баллары]] нигезендә таратыла)&lt;/small&gt;

}}

== Җәдвәл ==
Марафонда катнашучыларга һәм карап торучыларга үз өлешегезне күрсәтү өчен шушы таблицага теркәп тора аласыз&lt;/u&gt;: 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- align=&quot;left&quot;
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|{{u|Баныу}}
|[[Диңгез архитектурасы]]{{*}}[[Аркадия (бакча, Казан)]] {{*}}[[Мемориаль сквер (Казан)]] {{*}}[[Карабаш сусаклагычы]] {{*}}[[Зәй сусаклагычы]]{{*}}[[Куйбышев сусаклагычы]]{{*}}[[Ромашкино нефть чыганагы]]{{*}}[[Гражданнар төзелеше]]{{*}}[[Кирмән яр буе урамы (Казан)]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}
|9
| 
|
|-
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Чуаш яссылыгы]] {{*}}[[Балык мәйданы (Алабуга)]] {{*}}[[Шарсыман саркосома]] {{*}}[[Бәшир Рәмиев исемендәге IT-парк]] {{*}}
|2
|
|
|-
|{{u|Fxan}}
|[[Мәшгүльлек]] {{*}}[[Иминиятләштерү компаниясе]] {{*}} [[Инвестиция компаниясе]] {{*}} [[Пенсия фонды]] {{*}} [[Банкның пассив операцияләре]] {{*}} [[Финанслар]] {{*}} [[Дәүләт бюджеты]] {{*}} [[Менеджер]] {{*}} [[Акционерлык җәмгыяте]] {{*}}[[Эшмәкәрлек]] {{*}}[[]] {{*}}
|10
|
|
|-
|{{u|T1nn27}}
|[[Парагвай сугышы]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|
|
|-
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Сазлык миләүшәсе]] {{*}}[[Йөзгәләк керпебаш]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|
|
|-
|}

== Нәтиҗә ==
&lt;!--&lt;gallery mode=packed widths=&quot;60px&quot; heights=&quot;100px&quot;&gt;
Файл:TT-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (TT)
Файл:RU-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (RU)
Файл:EN-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (EN)
Файл:TT-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (TT)
Файл:RU-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (RU)
Файл:EN-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (EN)
&lt;/gallery&gt;--&gt;

== Гамәлдәге материаллар ==

=== Татарча Википедиядә «Фән» төркеме ===
&lt;categorytree&gt;Фән&lt;/categorytree&gt;

=== Татарча Википедиядә «Техника» төркеме ===
&lt;categorytree&gt;Техника&lt;/categorytree&gt;

=== Күптелле яки уртак проектларда ===
* күптелле Википедиянең [[d:Q1458083#sitelinks-wikipedia|Фән]] һәм [[d:Q1458045#sitelinks-wikipedia|Техника]] темасына багышланган төркемнәр җыентыклары
* Медиа-файллар Викиҗыентыгының [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Science?uselang=tt Фән] һәм [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Technology?uselang=tt Техника] төркеме
* ясалма интеллект укырлык Викимәгълүматта [https://www.wikidata.org/wiki/Q336?uselang=tt Фән] һәм [https://www.wikidata.org/wiki/Q2695280?uselang=tt Техника] элементы


== Моны да карагыз ==
* Мөрәҗәгатьләр статистикасы: [https://tools.wmflabs.org/pageviews/?project=tt.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;range=latest-10&amp;pages=Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики/2026 Бу биткә]
* [[Татар энциклопедиясе]]нә керүче '''''[[Tatarica энциклопедиясе мәкаләләре исемлеге|мәкаләләр исемлеге]]'''''
* https://miss-search.toolforge.org/ - башка телләрдән тематик тәрҗемә итү өчен мәкаләләр табу коралы

[[Төркем:Проект:ФәнТехВики 2026]]</text>
      <sha1>90l3mktatk2zikxnc73rpzjcaec7mrn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969171</id>
      <parentid>5969166</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:03:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Җәдвәл */</comment>
      <origin>5969171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11183" sha1="gc59og88d2mxwoxxlmyaynnvvvpd321" xml:space="preserve">{{WAM
|header = [[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики|ФәнТехВики]] &lt;div style=&quot;margin-right:1em; float:right;&quot;&gt;[[Файл:TechnologyMarathon.png|250px]]&lt;/div&gt;
|subheader = 
«'''[[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики|ФәнТехВики]]'''» ел саен үтүче вики-марафонының дүртенче (IV) чыгарылышы, 1.06-14.08.2026 арасында үтә. 
&lt;p&gt;&lt;small&gt;Бу битнең кыска адресы &lt;nowiki&gt;https://w.wiki/QdaQ&lt;/nowiki&gt;&lt;/small&gt;

&lt;div style=&quot;margin-right:1em; float:right;&quot;&gt;{{Кнопка|url=https://pageviews.wmcloud.org/massviews/?platform=all-access&amp;agent=user&amp;source=category&amp;range=latest-10&amp;subjectpage=1&amp;subcategories=0&amp;sort=views&amp;direction=1&amp;view=list&amp;target=https://tt.wikipedia.org/wiki/Төркем:Проект:ФәнТехВики_2026_мәкаләләре|Марафон мәкаләләре статистикасы|class=mw-ui-destructive }}&lt;/div&gt;
__NOTOC__
|body =

== Таләпләр ==
* Мәкаләләр
#  Бәйге чикләрендә '''''[[:Төркем:Фән|Фән]]''''' һәм '''''[[:Төркем:Техника|Техника]]''''' төркеменә яки астөркемнәренә караган (керә алган) мәкаләләрне булдыру, баету, аларны сурәтләү өчен фото-аудио-видео контентны йөкләү яки өстәү санала.
#  '''Бәйге барышы дәвамында''' булдырылган яки тулыландырылган булырга тиеш. Башка тел бүлекләрендәге тематик мәкаләләрне [[Википедия:Бәйгеләр/Татар җирләре җәмгыяте/2021/Белешмәләр#Тәрҗемә итү коралы|тәрҗемә итү коралы]] ярдәмендә татарчалаштыру санала.
#  Өстәлгән материал күләме кимендә мәгънәле '''3000 байт''' (&lt;small&gt;мәкалә тарихыннан карап була&lt;/small&gt;).
#  Татарча Википедиянең '''[[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге тәртипләрен]] бозмаска тиеш'''
# Мәкалә [[Википедия:Әһәмиятлелек|әһәмиятле]] булырга тиеш, мәкаләнең [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|чыганаклары]] күрсәтелергә тиеш.
# Машина тәрҗемәсе булырга тиеш түгел.
# Бәхәс битенә кимендә түбәндәгечә тутырылган мәкалә калыбы урнаштырыла: 
&lt;pre&gt;{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз }}&lt;/pre&gt; 
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, халыкара һәм аерым тел бүлегендәге урыннарга бәйле. 
* Урындагы жюри балларны кайгырта алуы өчен, баетылган/яңа мәкаләләр [[#Җәдвәл|түбәндәге таблицага]] урнаштыру сорала.
* 4 мәкаләне булдырган/якшырткан катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикәят ителә алмый.
* Бүләкләү өчен жюри җаваплы. 

== Бәяләү ==

* Исәпләнүгә марафон темасына туры килүче, [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге вики-тәртипләрне]] бозмаган, [[Википедия:Татар Википедиясе теле|әдәби телнең белешмә-энциклопедик стиле нормаларына туры килгән эчтәлек]] кенә кертелә.
* Күрсәтелгән таләпләргә туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 3000 байт мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 5000 байттан артык мәгълүмат өстәгән мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
[[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] арасыннан булса өстәмә 5 балл бирелә;
* Башка Викилардан тәрҗемә юлы белән булдырыл'''ма'''ган яңа мәкалә өчен (чыганакларга таянып ясалган) баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар ясаган мәкаләләр өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.

== Оештыручылар ==
&lt;gallery mode=packed widths=&quot;80px&quot; heights=&quot;100px&quot;&gt;
Файл:Татнетны үстерү фонды.png|[[Татнетны үстерү фонды]]
File:Баннер-Союза-татарских-порталов-1024x341.jpg|[[Татар порталлары берлеге]]
File:Black square.jpg|[[YASALMA|«YASALMA» халыкара татар программистлары берләшмәсе]]
File:Tatar Wikimedia Community User Group Tulip Text tt globe tilted hat.png|[[Википедия:Татарча язучы викимедистлар төркеме|Татарча Википедия волонтёрлары]]
&lt;/gallery&gt;

* Жюри рәисе — {{u|Il Nur}} (Казан)
* Жюри рәисе — {{u|Fxan}} (Казан)
* Техник бит-коралларны булдыручы — [[Фәрһад Фәткуллин]] (Казан)

== Призлар ==
Призлар фонды 10 000 сум &lt;small&gt;(Ozon.ru бүләк сертификатлары [[#Җәдвәл|тупланылган сыйфат баллары]] нигезендә таратыла)&lt;/small&gt;

}}

== Җәдвәл ==
Марафонда катнашучыларга һәм карап торучыларга үз өлешегезне күрсәтү өчен шушы таблицага теркәп тора аласыз&lt;/u&gt;: 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- align=&quot;left&quot;
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|{{u|Баныу}}
|[[Диңгез архитектурасы]]{{*}}[[Аркадия (бакча, Казан)]] {{*}}[[Мемориаль сквер (Казан)]] {{*}}[[Карабаш сусаклагычы]] {{*}}[[Зәй сусаклагычы]]{{*}}[[Куйбышев сусаклагычы]]{{*}}[[Ромашкино нефть чыганагы]]{{*}}[[Гражданнар төзелеше]]{{*}}[[Кирмән яр буе урамы (Казан)]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}
|9
| 
|
|-
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Чуаш яссылыгы]] {{*}}[[Балык мәйданы (Алабуга)]] {{*}}[[Шарсыман саркосома]] {{*}}[[Бәшир Рәмиев исемендәге IT-парк]] {{*}}
|2
|
|
|-
|{{u|Fxan}}
|[[Мәшгүльлек]] {{*}}[[Иминиятләштерү компаниясе]] {{*}} [[Инвестиция компаниясе]] {{*}} [[Пенсия фонды]] {{*}} [[Банкның пассив операцияләре]] {{*}} [[Финанслар]] {{*}} [[Дәүләт бюджеты]] {{*}} [[Менеджер]] {{*}} [[Акционерлык җәмгыяте]] {{*}}[[Эшмәкәрлек]] {{*}}[[]] {{*}}
|10
|
|
|-
|{{u|T1nn27}}
|[[Парагвай сугышы]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|
|
|-
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Сазлык миләүшәсе]] {{*}}[[Йөзгәләк керпебаш]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|
|
|-
|{{u|Takhirgeran Umar }}
|[[Рунку-Салвей (коммуна)]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|
|
|-
|}

== Нәтиҗә ==
&lt;!--&lt;gallery mode=packed widths=&quot;60px&quot; heights=&quot;100px&quot;&gt;
Файл:TT-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (TT)
Файл:RU-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (RU)
Файл:EN-ФәнТехВики-2026-ttwp-certificate.pdf|Катнашучы сертификаты (EN)
Файл:TT-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (TT)
Файл:RU-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (RU)
Файл:EN-ФәнТехВики-2026-ttwp-diploma.pdf|Финалист дипломы (EN)
&lt;/gallery&gt;--&gt;

== Гамәлдәге материаллар ==

=== Татарча Википедиядә «Фән» төркеме ===
&lt;categorytree&gt;Фән&lt;/categorytree&gt;

=== Татарча Википедиядә «Техника» төркеме ===
&lt;categorytree&gt;Техника&lt;/categorytree&gt;

=== Күптелле яки уртак проектларда ===
* күптелле Википедиянең [[d:Q1458083#sitelinks-wikipedia|Фән]] һәм [[d:Q1458045#sitelinks-wikipedia|Техника]] темасына багышланган төркемнәр җыентыклары
* Медиа-файллар Викиҗыентыгының [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Science?uselang=tt Фән] һәм [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Technology?uselang=tt Техника] төркеме
* ясалма интеллект укырлык Викимәгълүматта [https://www.wikidata.org/wiki/Q336?uselang=tt Фән] һәм [https://www.wikidata.org/wiki/Q2695280?uselang=tt Техника] элементы


== Моны да карагыз ==
* Мөрәҗәгатьләр статистикасы: [https://tools.wmflabs.org/pageviews/?project=tt.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;range=latest-10&amp;pages=Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики/2026 Бу биткә]
* [[Татар энциклопедиясе]]нә керүче '''''[[Tatarica энциклопедиясе мәкаләләре исемлеге|мәкаләләр исемлеге]]'''''
* https://miss-search.toolforge.org/ - башка телләрдән тематик тәрҗемә итү өчен мәкаләләр табу коралы

[[Төркем:Проект:ФәнТехВики 2026]]</text>
      <sha1>gc59og88d2mxwoxxlmyaynnvvvpd321</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Акционерлык җәмгыяте</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1489182</id>
    <revision>
      <id>5969158</id>
      <parentid>5936442</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T15:36:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4719" sha1="8jlsvqnuq8ah30enw3t3wjec2lkmq88" xml:space="preserve">{{УК}}

[[Файл:Stora_Kopparberg_1288.jpg|мини|200x200пкс|1288 елга караган Stora акциясе]]

'''Акционерлык җәмгыяте''' ('''АҖ''') — устав капиталы билгеле бер сандагы [[Aksiä (iqtisad)|акцияләргә]] (өлешләргә) бүленгән бизнес оешмасы (корпорация)&lt;ref name=&quot;БРЭ&quot;&gt;{{БРЭ}}&lt;/ref&gt;, ул аларның хуҗаларына кире сатып алу, [[Dividend|дивидендлар]] алу һәм компаниянең икътисади/эшлекле сәясәтен билгеләү, директорларны билгеләү турында карарлар кабул итү, тиешле куркынычлар йөген күтәрү һәм башкалар хокукларын бирә.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://mfc74.ru/bankrotstvo/prava-i-obyazannosti-aktsionera.html|title=Права и обязанности акционера (Банкротство)|work=mfc74.ru|accessdate=2022-06-21}}{{Deadlink|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://shareholder-guide.vtb.ru/rights-and-opportunities/rights-and-obligations|title=Права и обязанности акционеров – Права и возможности акционеров – Путеводитель акционера ВТБ|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220521223612/https://shareholder-guide.vtb.ru/rights-and-opportunities/rights-and-obligations|archivedate=2022-05-21|language=ru|work=shareholder-guide.vtb.ru|accessdate=2022-06-21}}&lt;/ref&gt;

Акционерлар җәмгыяте — коммерция оешмасының тагын бер рәвеше. Җәмгыятьнең устав капиталы акционерлар ж,әм- гыятенең үз акционерлары алдындагы йөкләмәләрен аныклаган акцияләр санына бүленә. ҖЧҖдәге кебек үк, гамәлгә куючылар гражданнар да, юридик затлар да була ала. Акционерлар ждмгыяте ачык була ала (ААҖ), ул чакта чыгарыла торган акцияләргә ачык язылу уздырырга, акцияләрне ирекле сатарга мөмкин. Ябык акционерлар җәмгыятендә (ЯАҖ) акцияләр, кагыйдә буларак, акцияләр җәмгыятьтә катнашучылар арасында бүленә, чыгарыла торган акцияләргә язылу һәм аларны ирекле сату алып барылмый.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.euronext.com/listings/nyse-paris|title=«History of Paris stock exchanges»|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304035903/https://www.euronext.com/listings/nyse-paris|archivedate=2016-03-04|accessdate=2020-04-09}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sebastienpouget.com/wp-content/uploads/sites/218/2015/07/shareholderLawsuit.pdf|title=&quot;Shareholder Lawsuit&quot;|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305102603/http://www.sebastienpouget.com/wp-content/uploads/sites/218/2015/07/shareholderLawsuit.pdf|archivedate=2016-03-05|accessdate=2016-03-02}}&lt;/ref&gt; 

Ачык акционер җәмгыятенең устав капиталы кимендә 1000 минималь хезмәт хакы күләмен тәшкил итәргә тиеш, ә ябык акционер җәмгыятенең — кимендә 100. Акционерлар җәмгыятеннән үз акцияләреңне сатып чыгарга мөмкин. Акционерлар җәмгыятендә катнашучылар (акционерлар) җәмгыять йөкләмәләре буенча җаваплы булмый, ә зыян күрү куркынычы аларда булган акцияләр бәясе чикләрендә генә була. Акционерлар җәмгыяте һәм җаваплылыгы чикләнгән җәмгыятьнең уңай һәм тискәре яклары гаять охшаш.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ft.com/content/9e3b2740-7ec2-11e5-a1fe-567b37f80b64|title=Founders’ vision keeps engine running|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200526011830/https://www.ft.com/content/9e3b2740-7ec2-11e5-a1fe-567b37f80b64|archivedate=2020-05-26|author=Brian Groom|date=2015-11-10|language=en|publisher=www.ft.com|accessdate=2020-04-09}}&lt;/ref&gt;.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

[[Төркем:Юридик шәхесләр]]
[[Төркем:Акционерлар җәмгыятьләре]]</text>
      <sha1>8jlsvqnuq8ah30enw3t3wjec2lkmq88</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Марафоннар/Минем Татарстан/IV/Таблица</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1489188</id>
    <revision>
      <id>5969165</id>
      <parentid>5969084</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:01:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Катнашучылар һәм өлеше таблицасы */</comment>
      <origin>5969165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3792" sha1="5uqp6bve3yjc0q8v62ec8p3rscr5aym" xml:space="preserve">[[Төркем:Проект:IV &quot;Минем Татарстан&quot; вики-марафоны]]
== Катнашучылар һәм өлеше таблицасы ==
[https://pageviews.wmcloud.org/massviews/?platform=all-access&amp;agent=user&amp;source=category&amp;range=latest-10&amp;subjectpage=1&amp;subcategories=0&amp;sort=views&amp;direction=1&amp;view=list&amp;target=https://tt.wikipedia.org/wiki/Төркем:Проект:IV_%22Минем_Татарстан%22_мәкаләләре Караулар статистикасы] һәм призлар тапшыру максаты өчен [[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики/2026#Таләпләр|квалификацион өлешне]] сыйфат баллары нигезендә [[Википедия:Марафоннар/Минем Татарстан/IV#Бәяләү|техник бәяләү процессы]] бәхәс битендә түбәндәгечә тутырылган [[Калып:&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|мәкалә калыбы]] ярдәмендә башкарыла:
&lt;pre&gt;{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район= ... районы |кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз}}&lt;/pre&gt;

Марафонда катнашучыларга һәм карап торучыларга үз өлешегезне күрсәтү өчен &lt;u&gt;'''[[Википедия:Марафоннар/Минем Татарстан/IV/Таблица|шушы таблицага теркәп тора аласыз]]'''&lt;/u&gt;: 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- align=&quot;left&quot;
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|{{u|~2026-20951-15 }}
|[[Радик Сабиров]]{{*}}[[Әхмәт Урманчиев]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|-
|{{u|Әмир}}
|[[Азат Вәлиев (1937)]]{{*}}[[Айзат Шәйхелмәрданов]] {{*}}[[Дилбәр Шәмсетдинова]]{{*}}[[Азат Габдрәшитов]]{{*}}[[Альбина Гайнетдинова]]{{*}}[[Рамил Минһаҗев]]{{*}}[[Әлфия Газизова]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|7
| 
|
|-
|{{u|Баныу}}
|[[Түбән Чулман (милли парк)]] {{*}}[[Рәшит Рәхмәти Арат]] {{*}}[[Аркадия (бакча, Казан)]]{{*}}[[Николай Андреевский]]{{*}}[[Яңа Аракчино (станция)]]{{*}}[[Мемориаль сквер (Казан)]]{{*}}[[Карабаш сусаклагычы]]{{*}}[[Зәй сусаклагычы]]{{*}}[[Куйбышев сусаклагычы]]{{*}}[[Ромашкино нефть чыганагы]]{{*}}[[Кирмән яр буе урамы (Казан)]]{{*}}[[]]
|11
|
|
|-
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Сазлык миләүшәсе]] {{*}}[[Йөзгәләк керпебаш]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|
|
|-
|{{u|Марьям Султанбаева }}
|[[Шертвитис Томас Альгисович]] {{*}}[[Балык мәйданы (Алабуга)]] {{*}}[[Людмила Никандрова]]{{*}}[[Чуаш яссылыгы]]{{*}}[[Артём Прокофьев]]{{*}}[[Шарсыман саркосома]]{{*}}[[Рамил Ибәтуллин]]{{*}}[[Aurus Senat]]{{*}}[[Бәшир Рәмиев исемендәге IT-парк]]{{*}}[[Тутык төсендәге схенус]]
|10
|
|
|-
|{{u|Фәрһад}}
|[[Прикосновение (иҗади проект)]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|
|
|-
|{{u|Il Nur}}
|[[Җанка]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|-
|{{u|}}
|[[]] {{*}}[[]] {{*}}
|#
|
|
|-
|}</text>
      <sha1>5uqp6bve3yjc0q8v62ec8p3rscr5aym</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969190</id>
      <parentid>5969165</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:12:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969190</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3808" sha1="at7amagb8s41hwtopdcdnyr5dqzllx1" xml:space="preserve">[[Төркем:Проект:IV &quot;Минем Татарстан&quot; вики-марафоны]]
== Катнашучылар һәм өлеше таблицасы ==
[https://pageviews.wmcloud.org/massviews/?platform=all-access&amp;agent=user&amp;source=category&amp;range=latest-10&amp;subjectpage=1&amp;subcategories=0&amp;sort=views&amp;direction=1&amp;view=list&amp;target=https://tt.wikipedia.org/wiki/Төркем:Проект:IV_%22Минем_Татарстан%22_мәкаләләре Караулар статистикасы] һәм призлар тапшыру максаты өчен [[Википедия:Марафоннар/ФәнТехВики/2026#Таләпләр|квалификацион өлешне]] сыйфат баллары нигезендә [[Википедия:Марафоннар/Минем Татарстан/IV#Бәяләү|техник бәяләү процессы]] бәхәс битендә түбәндәгечә тутырылган [[Калып:&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|мәкалә калыбы]] ярдәмендә башкарыла:
&lt;pre&gt;{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район= ... районы |кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз}}&lt;/pre&gt;

Марафонда катнашучыларга һәм карап торучыларга үз өлешегезне күрсәтү өчен &lt;u&gt;'''[[Википедия:Марафоннар/Минем Татарстан/IV/Таблица|шушы таблицага теркәп тора аласыз]]'''&lt;/u&gt;: 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- align=&quot;left&quot;
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|{{u|~2026-20951-15 }}
|[[Радик Сабиров]]{{*}}[[Әхмәт Урманчиев]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|-
|{{u|Әмир}}
|[[Азат Вәлиев (1937)]]{{*}}[[Айзат Шәйхелмәрданов]] {{*}}[[Дилбәр Шәмсетдинова]]{{*}}[[Азат Габдрәшитов]]{{*}}[[Альбина Гайнетдинова]]{{*}}[[Рамил Минһаҗев]]{{*}}[[Әлфия Газизова]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|7
| 
|
|-
|{{u|Баныу}}
|[[Түбән Чулман (милли парк)]] {{*}}[[Рәшит Рәхмәти Арат]] {{*}}[[Аркадия (бакча, Казан)]]{{*}}[[Николай Андреевский]]{{*}}[[Яңа Аракчино (станция)]]{{*}}[[Мемориаль сквер (Казан)]]{{*}}[[Карабаш сусаклагычы]]{{*}}[[Зәй сусаклагычы]]{{*}}[[Куйбышев сусаклагычы]]{{*}}[[Ромашкино нефть чыганагы]]{{*}}[[Кирмән яр буе урамы (Казан)]]{{*}}[[]]
|11
|
|
|-
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Сазлык миләүшәсе]] {{*}}[[Йөзгәләк керпебаш]] {{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]
|2
|
|
|-
|{{u|Марьям Султанбаева }}
|[[Шертвитис Томас Альгисович]] {{*}}[[Балык мәйданы (Алабуга)]] {{*}}[[Людмила Никандрова]]{{*}}[[Чуаш яссылыгы]]{{*}}[[Артём Прокофьев]]{{*}}[[Шарсыман саркосома]]{{*}}[[Рамил Ибәтуллин]]{{*}}[[Aurus Senat]]{{*}}[[Бәшир Рәмиев исемендәге IT-парк]]{{*}}[[Тутык төсендәге схенус]]
|10
|
|
|-
|{{u|Фәрһад}}
|[[Прикосновение (иҗади проект)]] {{*}}[[]] {{*}}
|1
|
|
|-
|{{u|Il Nur}}
|[[Җанка]] {{*}}[[Шарбирде]] {{*}}
|2
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|&lt;small&gt;бәйгедән тыш&lt;/small&gt;
|-
|{{u|}}
|[[]] {{*}}[[]] {{*}}
|#
|
|
|-
|}</text>
      <sha1>at7amagb8s41hwtopdcdnyr5dqzllx1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Азат Вәлиев (1937)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1489191</id>
    <revision>
      <id>5969141</id>
      <parentid>5936568</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T13:37:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14124" sha1="rw69wuzi48knoy7esirbvgqqsy269k0" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем                = Азат Вәлиев
| рәсем               = А.Г.Валиев.jpg
| рәсем зурлыгы       = 200px
| alt                 = 
| рәсем язуы          =
| тулы исем           = Азат Габбәс улы Вәлиев
| һөнәр               = төзүче-шахтер, идарә җитәкчесе
| туу датасы          = 11.09.1937
| туу җире            = [[СССР]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], {{туу җире|Тельман районы |Норлат районында}}, [[Яңа Әмзә]]
| гражданлык          = {{байрак|СССР}} [[СССР]]&lt;br/&gt; {{байрак|Россия}} [[РФ]]
| милләт              = татар
| үлем датасы         =
| үлем җире           = 
| әти                 = 
| әни                 = 
| ир                  = 
| хатын               =  
| балалар             = 
| бүләк һәм премияләр = {{Казанның 1000 еллыгы истәлегенә медале}} [[Файл:Медаль «За доблестный труд.png|40px|Фидакарь хезмәт өчен медале (2025)]] [[Файл:Honored Builder of the Russian Federation (badge).png|20px|РФ атказанган төзүчесе (1993)]] [[Файл:Заслуженный работник РТ.jpg|20px|ТР атказанган төзүчесе (2003)]]
| сайт                =
| башка мәгълүмат     = 
}}{{Фш|Вәлиев}}
'''Азат Вәлиев''', Азат Габбәс улы Вәлиев (''Азат Габбасович Валиев; [[1937 ел]]ның [[11 сентябрь|11 сентябре]], [[СССР]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], [[Тельман районы]], [[Яңа Әмзә]]'') — төзүче-шахтер, хуҗалык-идарә эшлеклесе, хәйрияче. 1993 елдан 2022 елга кадәр «Махсуслаштырылган җир асты эшләре идарәсе» ААҖ генераль директоры&lt;ref&gt;[https://companium.ru/id/1227700067836-supr-69 ООО СУПР №69]&lt;/ref&gt;. Россия Федерациясенең (1993) һәм  [[Татарстан Республикасының Атказанган төзүчесе|Татарстанның]] (2003) атказанган, Мәскәү шәһәренең мактаулы (2007) төзүчесе. Россия Тау фәннәре академиясенең хакыйкый әгъзасы.

== Тәрҗемәи хәле ==
1937 елның 11 сентябрендә Татарстан АССР [[Тельман районы|Тельман]] (1958 елдан [[Октябрь районы (Татарстан) |Октябрь]], 1997 елдан [[Норлат районы |Норлат]]) районы  [[Яңа Әмзә]] авылында туган. Әтисе Габбәс, әнисе Маһруй&lt;ref&gt;[https://nurlat.tatarstan.ru/tat/index.htm/news/2120993.htm Нурлатта туып-үскән башкалада яшәүче танылган төзүче Азат Вәлиев үзенең юбилеен билгеләп үтә.] Нурлат муниципаль районы, 11.09.2022&lt;/ref&gt;.

1945—1952 елларда Яңа Әмзә башлангыч мәктәбендә, 1952—1955 елларда [[Биләр районы]] [[Яңа Әлмәт]] урта мәктәбендә белем алган. 1956—1959 елларда Совет Армиясендә [[армия|хәрби хезмәттә]] булган.

Армиядән соң, [[Тула өлкәсе]]нә китеп, үзләштерелә башлаган зур күмер бассейнына эшкә урнашкан. 1959—1964 елларда «Красногвардейскуголь» трестының 10нчы шахтасында күмер казу участогында шахтер һәм «Тулшахтастрой» трестының Спецшахтаподземстрой идарәсендә җир асты шахтеры булып эшләгән. Вакыт-вакыт Мәскәүнең җир асты коммуникацияләрен ремонтлауда ярдәм итү өчен башкалага командировкаларга җибәрелгән.

1964 елда [[Мәскәү]]дә Юл һәм күпер төзелеше Баш идарәсенә (Мосинжстрой) эшкә урнашкан. Алты елда шахтерлар бригадирыннан идарә башлыгына кадәр үскән. 

Мәскәүдә техник училище, аннары Мәскәү тау институтын тәмамлаган. Ул җитәкләгән төзелеш идарәсе тоннель казу буенча махсуслаша башлаган. 1993 елның гыйнварында үзе җитәкләгән төзелеш идарәсен «Махсуслаштырылган җир асты эшләре идарәсе» ААҖ ({{lang-ru|Специализированное управление подземных работ, ОАО СУПР}}) итеп үзгәртүгә ирешкән, ААҖ генераль директоры булган&lt;ref&gt;[https://stroi.mos.ru/organization-personalities/12 Валиев Азат Габбасович.]{{Deadlink|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} stroi.mos.ru&lt;/ref&gt;. Азат Вәлиев җитәкчелегендә АҖ авыр вакытларны уңышлы гына җиңеп чыгып, үз командасын саклап калган. Соңгы елларга кадәр компаниядә якынча 800 кеше эшләгән, һәм участок белән идарә итү тулысынча компьютерлаштырылган. Ул Мәскәү һәм төбәк муниципалитетлары ихтыяҗлары өчен күп тармаклы җир асты эшләрен башкарган, диаметрлары 2-4 метр булган тоннельләр, шахта коелары төзегән, магистраль җылыту торбаларын, канализация линияләрен, су агызу торбаларын, җир асты коммуналь коллекторларын, җир асты парковка гаражларын, җәяүлеләр кичү юлларын һәм төрле койма корылмаларын урнаштырган. СУПР ААҖ иң тирәндәге һәм иң катлаулы катны — җир өслегеннән 7 метрдан 25 метрга кадәр түбәнрәк катны үзләштергән. Соңгы эш урыны — 69нчы Махсуслаштырылган Җир асты эшләре идарәсе (Мәскәү) генераль директоры киңәшчесе,

Азат Вәлиев — танылган хәйрияче. Ул [[Колшәриф мәчете|Кол Шәриф мәчете]] төзелешен, [[Казан кремле|Казан Кремлендәге]] [[Ару хәбәр чиркәве (Казан кремле)|Благовещение кафедраль соборын]] торгызуны финанслаган, Мәскәүдә {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Коткаручы Мәсих кафедраль соборы (Мәскәү)|Коткаручы Мәсих кафедраль соборын|d|Q194474}} төзүдә, Троица-Сергий Варницкий монастырен, Коломнадагы Изге Троица чиркәвен торгызуда, Римда православие чиркәве төзелешендә катнашкан, шулай ук Мәскәүдәге татар җәмгыятенә актив ярдәм күрсәтә&lt;ref&gt;[https://www.республика21век.рф/2025/01/07/достойный-сын-татарстанской-земли/ Достойный сын татарстанской земли.]  республика21век.рф, 07.01.2025{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;.
* Генераль подрядчы буларак, СУПР Мәскәүдә Новокузнецкий проспектындагы бөек татар шагыйре [[Габдулла Тукай]]га ясалган [[Габдулла Тукай һәйкәле (Мәскәү)|һәйкәлне]] урнаштыруны һәм башкала үзәгендәге җәмәгать бакчасын төзекләндерүне үз өстенә алган&lt;ref&gt;[https://m.ok.ru/group/52605568876688/topic/155107883194512 Азату Валиеву вречен памятный знак Тукая.] ПОЛПРЕДСТВО РЕСПУБЛИКИ ТАТАРСТАН (г. Москва), 8.09.2022&lt;/ref&gt;.
* СУПР бүлекчәләренең берсе тулысынча яңарткан, заманча вентиляция системалары белән җиһазландырылган, җир асты гаражы булган якты дүрт катлы бинага Мәскәүдәге Татарстан Республикасы Вәкиллеге урнашкан.
* Мәскәүдә герой-шагыйрь [[Муса Җәлил]]гә [[Муса Җәлил һәйкәле (Мәскәү, Зябликово)|һәйкәл]] ачуда хәйрия ярдәме күрсәткән.
* Туган авылы [[Яңа Әмзә]]дә мәчет һәм яңа клуб төзелешенә ярдәм иткән һ.б.

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* 1987 — Юл һәм күпер төзелеше Баш идарәсенең (Главмосинжстрой) мактаулы төзүчесе
* 1989 — Хезмәт ветераны
* 1993 — Россия Федерациясенең атказанган төзүчесе — ''Мәскәү шәһәрендә сәнәгать, торак һәм социаль объектлар төзелеше өлкәсендәге хезмәтләре өчен'' &lt;ref&gt;[http://pravo.gov.ru/proxy/ips/?doc_itself=&amp;nd=102023903&amp;page=1&amp;rdk=0#I0 О присвоении почетных званий Российской Федерации. Указ Президента РФ № 798 от 1.06.1993]&lt;/ref&gt;
* 2003 — [[Татарстан Республикасының Атказанган төзүчесе|Татарстан Республикасының атказанган төзүчесе]]
* 2005 – [[«Казанның 1000 еллыгы истәлегенә» медале]] — ''Татарстан Республикасының социаль-икътисадый потенциалын ныгытуга, милләтара һәм конфессияара тынычлык һәм татулыкка, мәдәни һәм рухи мирасны саклауга һәм арттыруга зур өлеш керткәне, һөнәри һәм иҗтимагый эшчәнлектәге югары казанышлары өчен'' &lt;ref&gt;[https://tatar-congress.org/ru/blog/rustam-minnihanov-v-moskve-vruchil-medali-v-chest-100-letiya-tassr/ Рустам Минниханов в Москве вручил медали в честь 100-летия ТАССР.] [[БТК|Всемирный конгресс татар,]] 04.12.2020&lt;/ref&gt; 
* 2007 — Мәскәү шәһәренең мактаулы төзүчесе
* «Россия шахтеры» алтын билгесе кавалеры 
* Нурлат шәһәренең мактаулы гражданы
== Кызыклы факт ==
1990-еллар башында Мәскәү шәһәре хакимияте Азат Вәлиевка [[Социалистик Хезмәт Герое]] дигән абруйлы исем бирү өчен барлык кирәкле документларны әзерләгән булган. Моңа бары тик [[ССРБ таркалуы|дәүләтнең җимерелүе]] генә комачаулаган&lt;ref&gt;''[[Ринат Мөхәммәдиев|Ринат Мухамадиев]]''. [https://nurlat-tat.ru/news/novosti/urozenec-nurlata-stroitel-stolicy-azat-valiev-otmecaet-svoi-iubilei Уроженец Нурлата — строитель столицы Азат Валиев отмечает свой юбилей.] Новости Нурлата, 11.09.2022&lt;/ref&gt;.

== Шәхси тормышы ==
Гаиләле. Хатыны Рузалия, Башкортстаннан. Уллары Булат, Ринат.

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
;Мәкаләләр
* ''Римма Садыкова, Аниса Бахтиева''. [https://echovek.ru/ru/article/sadykova-r-b-bahtieva-yu-komplektovanie-dokumentami-lichnogo-proishozhdeniya-centralnogo Комплектование документами личного происхождения ЦГА ИПД РТ.] [[Гасырлар авазы (журнал)|«Гасырлар авазы»]], № ¾ (68/69), 2012 г. — Стр.268-269. ISSN 2073-7475

== Сылтамалар ==
* ''[[Ринат Мөхәммәдиев|Ринат Мухамадиев]]''. [https://nurlat-tat.ru/news/novosti/urozenec-nurlata-stroitel-stolicy-azat-valiev-otmecaet-svoi-iubilei Уроженец Нурлата — строитель столицы Азат Валиев отмечает свой юбилей.] Новости Нурлата, 11.09.2022
{{Тышкы сылтамалар}}
{{DEFAULTSORT:Вәлиев, Азат}}
[[Төркем:«Казанның меңьеллыгы хөрмәтенә» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Мәскәү дәүләт тау университетын тәмамлаучылар]] 
[[Төркем:Норлатның мактаулы гражданнары]]
[[Төркем:«Фидакарь хезмәт өчен» медале (Татарстан) белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган төзүчеләре]]
[[Төркем:РФ атказанган төзүчеләре]]</text>
      <sha1>rw69wuzi48knoy7esirbvgqqsy269k0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абу Бекир Шабанович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1489200</id>
    <revision>
      <id>5969123</id>
      <parentid>5957556</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T12:26:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>35870</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>5969123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10065" sha1="1iwwxd5amd9h8bs8urkkw60tmxsokc1" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем                = 
| рәсем               =Holy Bolghar gathering 2026 - 35.jpg
| рәсем зурлыгы       = 250px
| alt                 = 
| рәсем язуы          =
| тулы исем           =  
| һөнәр               = 
| туу датасы          =
| туу җире            = 
| гражданлык          = 
| милләт              = 
| үлем датасы         =
| үлем җире           = 
| әти                 = 
| әни                 = 
| ир                  = 
| хатын               =  
| балалар             = 
| бүләк һәм премияләр = 
| сайт                =
| башка мәгълүмат     = 
}}

'''Абу Бекир Юхъян улы Шабанович''' ({{lang-be|Абу Бэкір Шабановіч}}; 22 ноябрь, 1939, [[Өе]], Белорус ССР, СССР) — Беларусь Республикасының мөселман дини һәм мәдәни эшлеклесе, укытучы.&lt;ref&gt;[https://www.muslim.ru/articles/287/45422/ Муфтий Абу-Бекир Шабанович переизбран главой Мусульманского религиозного объединения в Республике Беларусь на Х съезде организации/]&lt;/ref&gt; Беларусь Республиканың милли берләшмәләре ассоциациясе җитәкчесе, [[Бөтендөнья татар конгрессы]] Башкарма комитеты әгъзасы.&lt;ref name=&quot;ИБ&quot; /&gt;

== Биографиясе ==
Абу Бекир Шабанович 1939 елның 22 ноябрендә Өе (Ивье) шәһәрендә [[Польша-Литва татарлары]] гаиләсендә туа. Аның бабасының атасы [[Крево]]дан ерак түгел зур мәчет имамы, бабасы Беларусь мөселманнарының рухи остазы булган, ә әтисе Ивьеда мөселман җәмгыятен җитәкләгән.

Әле бала чагында ук Ивье шәһәренең бер мәчете каршындагы яшерен мәдәрәсәдә 4 ел дәвамында [[ислам]] нигезләрен өйрәнә.&lt;ref name=&quot;ИБ&quot;&gt;[https://islambel.by/rukovodstvo Мусульманское религиозное объединение в Республике Беларусь.]&lt;/ref&gt; Югары уку йортын тәмамлаганнан соң тарих һәм физкультура укытучысы булып эшли. КПБ Минск өлкә комитетының идеология бүлегенә эшкә күчерелә. Соңыннан Минскта Советлар Союзы Герое [[Борис Окрестин]] исемендәге 65-нче урта мәктәп директоры булып эшли.

1989 елда Белоруссия татарларының «[[Зикр-уль-Китаб]]» милли-мәдәни берләшмәсенә нигез сала,&lt;ref&gt;Białoruska nazwa: Беларускае грамадзкае аб’яднаньне татараў Зікр уль-Кітаб.&lt;/ref&gt; анда башка катнашучылар белән бергә [[Белоруссия ССР|Белорус ССРы]], ә алга таба бәйсез Беларусь мөселман мәдәни үзәкләрен төзүдә актив катнаша. 2005 елда Беларусь мөселман дини берләшмәсенең 6-нчы чираттан тыш корылтаенда мөфти итеп сайлана.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.sb.by/articles/svyato-mesto-ne-dolzhno-byt-pusto.html |title=Свято место не должно быть пусто |access-date=2005-11-12 |archive-date=2020-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200927185715/https://www.sb.by/articles/svyato-mesto-ne-dolzhno-byt-pusto.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

2006 елда Мөхәммәд пәйгамбәргә карикатураларны яңадан бастырган «Згода» газетасын дин тотучыларның хисләрен хурлауда һәм сәяси провокациядә гаепләп чыга, әмма газета мөхәррире Александр Сдвижковның кулга алынуына да каршы чыга&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://bdg.news/archive/muftiy-belarusi-sozhaleet-o-prigovore-eks-redaktoru-zgody |title=Муфтий Беларуси сожалеет о приговоре экс-редактору &quot;Згоды&quot; |access-date=2008-01-18 |archive-date=2025-01-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250104064811/https://bdg.news/z0f76a1d14fd21a8fb5fd0d03e0fdc3d3cedae52f?wsidchk=29412463 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

[[Җәмигъ мәчете (Минск)|Минскида Җәмигъ мәчетен]] торгызуда катнаша, аны татар җәмгыяте 13 ел төзегән. Мәчет кайчандыр җимерелгән 1901 елгы мәчетнең зурайтылган күчермәсеннән гыйбарәт. Шул ук елда Беларусь мөселманнарының рухи кыйммәтләрен һәм гореф-гадәтләрен саклауга керткән зур шәхси өлеше өчен «Рухи яңарыш өчен» премиясенә лаек була.&lt;ref name=&quot;ИБ&quot; /&gt;

== Бүләкләре ==

* «Дуслык» ордены (2025 елның 27 августы, Татарстан, Россия) — рухи-әхлакый традицияләрне саклауга һәм үстерүгә, конфессияара тынычлыкны һәм татулыкны ныгытуга зур өлеш керткән өчен&lt;ref&gt;[https://rais.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_556821.pdf Указ Раиса Республики Татарстан от 27 августа 2025 года № 685 &quot;О награждении орденом «Дуслык»]&lt;/ref&gt;;
* Беларусь Республикасы Президентының «Рухи яңарыш өчен» премиясе;
* «Әл-Фәхр» мактау ордены — Россия мөселманнарының Россия Мөфтиләр шурасыннан иң югары бүләге;
* Россия мөселманнары Үзәк Диния нәзарәтенең «Иман һәм намус» ордены;
* Иҗтимагый Дипломатия Ордены;
* «Имам Шамил» ордены — Дагыстанның күпмилләтле халкы алдындагы зур казанышлары өчен (Халыкара Шамил фонды);
* «Милләтара тынычлыкны һәм татулыкны ныгыткан өчен» мактау билгесе (Дагыстан Республикасы);
* Татарстан Республикасы мөселманнары Диния Нәзарәтенең «Бердәмлек» медале;
* Белоруссиянең «атказанган тынычлык урнаштыручы» тынычлык фонды медале;
* «Союздаш дәүләткә иҗтимагый хезмәт өчен» медале;
* «Православие бердәмлеге хакына» медале;
* «Россия фәнен һәм икътисадын торгызу эшендәге казанышлары өчен» Петр I медале;
* «СССР төзелүгә 100 ел» медале;
* «Татар дворяннар җыенына 25 ел» медале.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://op-soyuz.ru/%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82-%D0%BF%D0%BE-%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D1%81%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%83%D0%B4%D0%BD/name/%D0%B0%D0%B1%D1%83-%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D0%B8%D1%80-%D1%88%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87/ |title=Абу-Бекир Юхьянович Шабанович » КОМИТЕТ ПО ОБРАЗОВАТЕЛЬНОМУ СОТРУДНИЧЕСТВУ |access-date=2024-05-19 |archive-date=2024-05-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240519011929/https://op-soyuz.ru/%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82-%D0%BF%D0%BE-%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D1%81%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%83%D0%B4%D0%BD/name/%D0%B0%D0%B1%D1%83-%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D0%B8%D1%80-%D1%88%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87/ |url-status=live |accessdate=2026-06-05 |archivedate=2025-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250219044307/https://op-soyuz.ru/%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82-%D0%BF%D0%BE-%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D1%81%D0%BE%D1%82%D1%80%D1%83%D0%B4%D0%BD/name/%D0%B0%D0%B1%D1%83-%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D0%B8%D1%80-%D1%88%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87/ }}&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}

== Сылтамалар ==
* [http://mk.by/content/view/752/49/ Три жизни муфтия Абу-Бекира]
* [http://www.svaboda.org/content/article/802319.html Новы беларускі муфтый ня бачыць праблемаў у адносінах з уладамі]
* [https://web.archive.org/web/20080629171124/http://i-r-p.ru/page/stream-event/index-3778.html В Белоруссии возбудили уголовное дело против газеты в связи с публикацией карикатур на пророка Мухаммеда].

{{Тышкы сылтамалар}}

[[Төркем:Беларус физик культура университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Өе районында туганнар]]
[[Төркем:Беларус дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Липка татарлары]]</text>
      <sha1>1iwwxd5amd9h8bs8urkkw60tmxsokc1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сазлык миләүшәсе</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491815</id>
    <revision>
      <id>5969170</id>
      <parentid>5966393</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:02:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7881" sha1="t4fzwg54lnvmkrwwxhx5pe7mktihjmp" xml:space="preserve">{{УК}}
'''Сазлык миләүшәсе''' ({{Lang-la|Víola palústris}}) — миләүшәчәләр семьялыгына, [[миләүшә]] ыругына караучы үләнчел үсемлек.

== Морфологик тасвирлама ==
[[Файл:Viola_palustris_—_Flora_Batava_—_Volume_v6.jpg|сулда|мини| Ян Копсның Flore Batava китабыннан ботаник иллюстрация, 1800—1934 ]]
5-15 см биеклектә үсә торган күпьеллык үсемлек. Тамырчасы нечкә, озын һәм горизонталь рәвештә шуышып үсә. Үсемлек розетка формасында, яфраклы сабагы юк.

[[Яфрак]]лары гади, озын яфрак сапларына ия, тамыр яны розеткасына җыелганнар, [[Төпчек яфраклар|төпчек яфраклары]] бар. Яфрак саплары ирекле, бөтен, кечкенә, кырыйлары сирәк тешле. Яфрак пластинкалары озынлыгы 1-5 см һәм киңлеге 1,2-6 см, бөер формасыннан йөрәксыманга кадәр, ике ягы да ялтыравыклы, тешле, ә очы йомры. Яфрак саплары, чәчәк саплары һәм тартмачыклары һәрвакыт шома.

Чәчәк сабы озынлыгы 15 см га кадәр, туры, розетка яфраклары куеныннан үсә. Чәчәк сабы уртасында яки аннан астарак ике чәчәк төбе урнашкан. Касәсе биш касә яфракчыгыннан тора, алар яшел, таҗ яфрагы сыман, очлы. [[Чәчәкләр]] диаметры 1-2 см, ачык сирень төсеннән алып ак төскә кадәр, ялгыз, ике җенесле, иссез. Таҗы биш ирекле таҗ яфракчыгыннан тора. Чәчәкләре тигез булмаган (зигоморфик), озынлыгы 1,5 мм га кадәр кыска йомры касә орысына ия, ул аскы таҗ яфрагы нигезендә барлыкка килә, анда нектар туплана. Нектар ике аскы серкәчнең төбендә бүленеп чыга.

Серкәчләр биш. Бер генә җимешлек, баганачыгы кыйшайган формада.

Җимшәне өске, тулысынча ирекле, бер оялы, париеталь плацентацияле.

[[Җимеш]]е — бер оялы тартмачык, орлыклары диварлары буйлап урнашкан. Тармачык өчкырлы, өч капкач белән ачыла; алар ачылганда орлыклар чәчелә. Орлыклардагы мирмехохор өслекләр орлыкның озынлыгының өчтән бер өлешеннән кыскарак.

[[Россиянең Европа өлеше|Россиянең Европа өлешенең]] үзәк зонасында сазлык миләүшәсе апрель-июнь айларында чәчәк ата, ә җимешләре июльдә өлгерә.

[[Хромосома|Хромосомаларның]] диплоид саны 48.

== Географик таралыш ==
Сазлык миләүшәсе — үзәк Европа бореаль сазлык төре. Ул [[Урта диңгез буйлары|Урта диңгездән]] ([[Төньяк Африка]]да [[Марокко]] һәм [[Көньяк Аурупа|Көньяк Европада]]) [[Европа|Европаның]] Арктика һәм океан төбәкләренә ([[Үзәк Европа|Үзәк]], [[Көнчыгыш Аурупа|Көнчыгыш]] һәм [[Төньяк Европа]]ны да кертеп) һәм [[Америка (дөнья кисәге)|Америкага]] — [[Аляска]]дан [[Калифорния (штат)|Калифорниягә]] кадәр таралган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?317451|title=Viola palustris information from NPGS/GRIN&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121010063900/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?317451|archivedate=2012-10-10|accessdate=2008-10-30}}&lt;/ref&gt; . Ул түбәнлекләрдән тау итәкләренә кадәр очрый.

[[Россия|Россиядә]] ул Европа өлешенең күп кенә өлкәләрендә, шул исәптән Үзәк Россиянең барлык төбәкләрендә дә, үсә, ләкин нигездә, кара туфрак булмаган зонада. [[Татарстан Республикасы Кызыл китабы|Татарстан республикасының Кызыл китабына]] кертелгән.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://redbook-tatarstan.ru/pokrytosemennye-cvetkovye/fialkovye/610-fialka-bolotnaja.html|title=ТРның Кызыл китабы|accessdate={{subst:бүген}}}}&lt;/ref&gt;

== Үрчү һәм таралу ысуллары ==
Сазлык миләүшәсенең [[Үрчү|үрчүе]] һәм таралуы [[Семенное размножение|орлыклар]] һәм вегетатив юл белән башкарыла.

Сазлык миләүшәсе — энтомофил үсемлек. Аның чәчәкләре нектар һәм [[Серкә|чәчәк серкәсе]] белән тукланучы төрле [[бөҗәкләр]] тарафыннан серкәләнүгә җайлашкан.

== Куллану ==
Сазлык фиалкасы бал бирүче һәм декоратив үсемлек буларак билгеле. Декоратив бакчачылыкта ул ясалма буалар өчен җир каплагыч үсемлек буларак тәкъдим ителә.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

== Әдәбият ==

* Viola palustris // Ботанический словарь / сост. Н. И. Анненков. — СПб.: Тип. Имп. АН, 1878. — XXI + 645 с.
* Губанов И. А. Иллюстрированный определитель растений Средней России : в 3 т. / И. А. Губанов, К. В. Киселёва, В. С. Новиков, В. Н. Тихомиров. — М. : Товарищество науч. изд. КМК : Ин-т технол. исслед., 2003. — Т. 2 : Покрытосеменные (двудольные: раздельнолепестные). — С. 572. — 666 с. — 3000 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-87317-128-9&lt;/nowiki&gt;.
* {{Китап|автор=|volume=|isbn=5-87317-260-9}}

== Сылтамалар ==

* Фиалка болотная: информация в базе данных «Флора сосудистых растений Центральной России» Института математических проблем биологии РАН.  (Дата обращения: 15 декабря 2009)
* [https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=VIPA4 ''Фиалка болотная'' на сайте USDA NRCS] (англ.) &lt;small&gt;Проверено 31 октября 2008 г.&lt;/small&gt;
[[Төркем:Баллы үсемлекләр]]
[[Төркем:Төньяк Америка флорасы]]
[[Төркем:Әлифба буенча үсемлекләр]]
[[Төркем:Куркыныч янамаган төрләр]]
[[Төркем:Татарстан табигате]]
[[Төркем:Тәрҗемәләре тикшерелмәгән битләр]]</text>
      <sha1>t4fzwg54lnvmkrwwxhx5pe7mktihjmp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Сазлык миләүшәсе</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491823</id>
    <revision>
      <id>5969167</id>
      <parentid>5967596</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:01:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="283" sha1="72foaa4v0tct6zym7s3tua06utgathy" xml:space="preserve">{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район=  |кулланучы= Динә Абдуллина}}
{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы=Динә Абдуллина|тармак=биология }}</text>
      <sha1>72foaa4v0tct6zym7s3tua06utgathy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Йөзгәләк керпебаш</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491829</id>
    <revision>
      <id>5969169</id>
      <parentid>5967651</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:02:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>викиләштерү</comment>
      <origin>5969169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5476" sha1="kvlejdaqckvimtt4w4zfbec5b6knzwp" xml:space="preserve">{{УК}}

'''Йөзгәләк керпебаш''' ({{Lang-la|Spargánium nátans}}) — күпьеллык су һәм сазлык үсемлеге.

== Ботаник тасвирлама ==
[[Файл:Sparganium_natans_(kleinste_egelskop).jpg|сулда|мини| Ян Копсның Flora Batava китабыннан ботаник иллюстрация, 1800—1934 ]]
Сабагы озынча, 30-80 см озынлыкта, 4-9 буын арасы бар, су өстендә йөзеп яки чыгып тора, яфраклары сабак буйлап тигез урнашкан. Сыгылмалы сабаклар су тарафыннан җиңел күчерелеп йөртәләр.

[[Яфрак]]лары чиратлашып урнашкан, озынча, 3-10 мм киңлектә, бөтен, шома кырыйлы, юка, үтә күренмәле.

Йөзгәләк керпебашның ике яшәү формасы бар. Су формасының яфраклары 30 см га кадәр озынлыкта тасмасыман була, сабагы суда йөзеп йөри. Җир өсте формасы өлешчә су астында яки дымлы урыннарда үсә, яфраклары 15 см га кадәр озынлыкта, суга кереп торырга мөмкин.

Чәчәк оешмасы гадәттә кыска, яфраксыз, тармакланмый бер-ике тыгыз урнашкан шарсыман серкәчле чәчәк оешмасыннан һәм бер-дүрт утырма җимшәнле чәчәк оешмасыннан тора. [[Чәчәкләр]]е бер җенесле, суга батып торалар, су өслегендә йөзәләр яки су өстендә күтәрелеп торалар. Сабак һәм ботакларда аскырак урнашкан чәчәкләр җимшәнле, ә сабак өстендә югарырак урнашканнары серкәчле. Серкәчләре өч, җимешлеге бер. Серкәлекләрнең озынлыгы 0,75 мм га кадәр. Җимешлек баганасы озынлыгы 1 мм га кадәр, ә авызчыгы 0,75 мм га кадәр, йомыркасыман яки ланцетсыман. Чәчәк яны биш-алты кечкенә кабырчыксыман яфрактан тора. [[Россиянең Европа өлеше|Россиянең Европа өлешендә]] июль-август айларында чәчәк ата.

Каты, энәле, яшелсу, шарсыман башчыклар барлыкка китергән [[Җимеш|җимешләре]] 1 мм га кадәр озынлыктагы кыска сабакта урнашкан. Россиянең Европа өлешендә җимеш бирү август-сентябрь айларында була.

[[Хромосома]]лар саны 2n = 30&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&amp;taxon_id=222000370|title=Sparganium natans in ''Flora of North America''|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090116083119/http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&amp;taxon_id=222000370|archivedate=2009-01-16|accessdate=2009-03-22}}&lt;/ref&gt; .

== Таралу һәм экология ==
Йөзгәләк керпебаш [[Евразия]] һәм [[Төньяк Америка|Төньяк Американың]] [[урман]] зонасында киң таралган.

[[Россия|Россиянең]] Европа өлешендә, [[Себер|Себердә]] һәм [[Ерак Көнчыгыш]]та очрый.

Ул суда яки [[Күл|күлләр]] һәм елгалар ярларында, чишмәләрдә, сазлыкларда, чокырларда һәм канауларда үсә.

Орлыклар ярдәмендә үрчи һәм тарала.

Татарстанның Кызыл китабына кертелгән.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ojm.tatarstan.ru/ezhegolovnik-plavayushchiy.htm|title=Государственный комитет Республики Татарстан по биологическим ресурсам: Ежеголовник плавающий|accessdate={{subst:бүген}}}}&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

== Әдәбият ==

* Губанов И. А. 56. Sparganium minimum Wallr. — Ежеголовник маленький // Иллюстрированный определитель растений Средней России : в 3 т. / И. А. Губанов, К. В. Киселёва, В. С. Новиков, В. Н. Тихомиров. — М. : Товарищество науч. изд. КМК : Ин-т технол. исслед., 2002. — Т. 1 : Папоротники, хвощи, плауны, голосеменные, покрытосеменные (однодольные). — С. 136. — 527 с. — 5000 экз. — &lt;nowiki&gt;ISBN 5-87317-091-6&lt;/nowiki&gt;.

* 
[[Төркем:Төньяк Америка флорасы]]
[[Төркем:Ауразия флорасы]]
[[Төркем:GRIN булмаган үсемлекләр буенча мәкаләләр]]
[[Төркем:Әлифба буенча үсемлекләр]]
[[Төркем:Куркыныч янамаган төрләр]]
[[Төркем:Татарстан табигате]]</text>
      <sha1>kvlejdaqckvimtt4w4zfbec5b6knzwp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491870</id>
    <redirect title="İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw" />
    <revision>
      <id>5969161</id>
      <timestamp>2026-06-23T15:58:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Il Nur [[İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</comment>
      <origin>5969161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="73" sha1="rx3zfwvjv0446x5shasqsq1zf8is14n" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</text>
      <sha1>rx3zfwvjv0446x5shasqsq1zf8is14n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491871</id>
    <redirect title="Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw" />
    <revision>
      <id>5969163</id>
      <timestamp>2026-06-23T15:58:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Il Nur [[Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyeştıruda ğäyepläw]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</comment>
      <origin>5969163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="84" sha1="8l2kh9fopbvkc66dlaycbiiyigv2u5w" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Бәхәс:İsrailne Ğazzädä genotsid oyıştıruda ğäyepläw]]</text>
      <sha1>8l2kh9fopbvkc66dlaycbiiyigv2u5w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Йөзгәләк керпебаш</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491872</id>
    <revision>
      <id>5969168</id>
      <timestamp>2026-06-23T16:01:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район=  |кулланучы= Динә Абдуллина}} {{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы=Динә Абдуллина|тармак=биология }}»</comment>
      <origin>5969168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="283" sha1="72foaa4v0tct6zym7s3tua06utgathy" xml:space="preserve">{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район=  |кулланучы= Динә Абдуллина}}
{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы=Динә Абдуллина|тармак=биология }}</text>
      <sha1>72foaa4v0tct6zym7s3tua06utgathy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Рунку-Салвей (коммуна)</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491873</id>
    <revision>
      <id>5969172</id>
      <timestamp>2026-06-23T16:04:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы=Takhirgeran Umar|тармак=география}}»</comment>
      <origin>5969172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="123" sha1="3uoqbdx7b79ciy84dq28gczfjeivcra" xml:space="preserve">{{ФәнТехВики мәкаләсе |ел = 2026 |кулланучы=Takhirgeran Umar|тармак=география}}</text>
      <sha1>3uoqbdx7b79ciy84dq28gczfjeivcra</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шарбирде</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491874</id>
    <revision>
      <id>5969175</id>
      <timestamp>2026-06-23T16:26:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>«[[:ru:Special:Redirect/revision/147519736|Шарберда]]» битен тәрҗемә итеп ясалган</comment>
      <origin>5969175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2752" sha1="7064775mgfvknxnfz85am60ymx393nx" xml:space="preserve">'''Шарбирде''' ({{Lang-tt|Шарберда}}) - [[Удмуртия|Удмуртиянең]] [[Грахово районы|Грахово районындагы]] керәшен татарлары авылы, Иске Ятча авыл җирлеге составына керә.

== Географик урнашуы ==
Авыл районның көнбатыш өлешендә, авыл җирлеге үзәгеннән 5 км ераклыкта, Үмәк елгасының уң ярында урнашкан.

== Тарихы ==
Алабуга өязе Черкас волосте [[Үмәк (авыл)|Үмәк]] авылыннан (хәзерге вакытта [[Татарстан|Татарстанның]] [[Алабуга районы|Алабуга районындагы]] авыл) [[Керәшен татарлары|иске керәшен татарлары тарафыннан]] нигезләнгән.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|title=«Родная Вятка».|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230313171336/https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|archivedate=2023-03-13|accessdate=2023-03-13}}&lt;/ref&gt;

1859 елгы унынчы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, 12 хуҗалыкта 105 кеше яшәгән. 1924 елга кадәр авыл Иске Ятча волосте составында булган.

1924 елда, административ реформа нәтиҗәсендә, авыл Троцкий волостеның Крымско-Слудское авыл советы составына керә. 1925 елдан ул Иске Ятча авыл советы составында. [[2004 ел|2004]] елда&lt;ref&gt;[http://www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc Закон Удмуртской Республики «Об установлении границ муниципальных образований и наделении соответствующим статусом муниципальных образований на территории Граховского района Удмуртской Республики» (от 17.12.2004; № 85-РЗ)] {{Webarchive|url=https://www.webcitation.org/query?id=1333276244217770&amp;url=www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc|date=2012-04-01}}&lt;/ref&gt; Иске Ятча авыл советы Иске Ятча авыл җирлегенә үзгәртелә.

== Урамнары ==

* Яңа урам
* Савельев урамы
* Шарберды урамы

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:Грахово районы торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]</text>
      <sha1>7064775mgfvknxnfz85am60ymx393nx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969177</id>
      <parentid>5969175</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:37:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6317" sha1="he4n8v3aaot7c4z69grcbi9f240nv5e" xml:space="preserve">{{ТП}}

'''Шарбирде''' ({{Lang-ru|Шарберда}}, {{Lang-udm|Шарберда}}) — [[Удмуртия|Удмуртиянең]] [[Грахово районы]]ндагы [[керәшен татарлары]] авылы,&lt;ref&gt;[https://tuganaylar.ru/blog/blog/kryashenskoe-naselenie-za-predelami-tassr-19171930-e-gg-lamukhamadeeva-institut-istorii-im-shmardzhani-an-rt Кряшенское население за пределами ТАССР (1917—1930-е гг.). — Л. А. Мухамадеева, Институт истории им. Ш.Марджани АН РТ.]&lt;/ref&gt; Иске Ятча авыл җирлеге составына керә.

== Географик урнашуы ==
Авыл районның көнбатыш өлешендә, авыл җирлеге үзәгеннән 5 км ераклыкта, Үмәк елгасының уң ярында урнашкан.

== Сәгать поясы ==
Шарбирде авылы, бөтен Удмуртия кебек үк, МСК+1 сәгать зонасында урнашкан. Кулланыла торган вакытның UTC-ка карата күчеше +4:0 тәшкил итә.&lt;ref&gt;Федеральный закон от 03.06.2011 № 107-ФЗ «Об исчислении времени», статья 5 (3 июня 2011).&lt;/ref&gt;

== Тарихы ==
Алабуга өязе Черкас волосте [[Үмәк (авыл)|Үмәк]] авылыннан (хәзерге вакытта [[Татарстан|Татарстанның]] [[Алабуга районы]]ндагы авыл) [[Керәшен татарлары|иске керәшен татарлары тарафыннан]] нигезләнгән. Соңрак рус гаиләләре дә килеп урнаша.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|title=«Родная Вятка».|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230313171336/https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|archivedate=2023-03-13|accessdate=2023-03-13}}&lt;/ref&gt;

1859 елгы унынчы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, 12 хуҗалыкта 105 кеше яшәгән. 1924 елга кадәр авыл Иске Ятча волосте составында булган.

1924 елда, административ реформа нәтиҗәсендә, авыл Троцкий волостеның Крымско-Слудское авыл советы составына керә. 1925 елдан ул Иске Ятча авыл советы составында. [[2004 ел]]да&lt;ref&gt;[http://www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc Закон Удмуртской Республики «Об установлении границ муниципальных образований и наделении соответствующим статусом муниципальных образований на территории Граховского района Удмуртской Республики» (от 17.12.2004; № 85-РЗ)] {{Webarchive|url=https://www.webcitation.org/query?id=1333276244217770&amp;url=www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc|date=2012-04-01}}&lt;/ref&gt; Иске Ятча авыл советы Иске Ятча авыл җирлегенә үзгәртелә.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

; Милли составы

2002 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, [[керәшен татарлары]] 43 кешенең 23 %-ын тәшкил иткән, моннан тыш [[руслар]] (77 %) яшәгән&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lingvarium.org/russia/BD/02c__Udmurtia.xls|title=База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России»|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211004231936/http://lingvarium.org/russia/BD/02c__Udmurtia.xls|archivedate=2021-10-04|author=[[Коряков, Юрий Борисович|Коряков Ю. Б.]]|accessdate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;. Җирле татарлар керәшен татарларының [[Түбән Кама керәшеннәре|Түбән Кама (алабуга) төркеменә]] карый&lt;ref&gt;[http://админ.татаровед.рф/uploads/libraries/original/0db6134303e593ebfd5c655928d874cf41904aeb.pdf?1557909259 История и культура татар-кряшен (XVI-ХХ вв.)]: коллективная моногра- фия. — Казань: Институт истории им. Ш.Марджани АН РТ, 2017. — 960 с. + 36 с. цв. вкл. ISBN 978-5-94981-213-6&lt;/ref&gt;.

1924 елда 60 хуҗалыктан торган, 350 кеше яшәгән.&lt;ref&gt;Список населенных пунктов Вотской автономной области / Вот. обл. план. комис. — Ижевск : Изд. Вот. обисполкома, 1924.&lt;/ref&gt;

1959 елда авылда 202 кеше яшәгән, төп халкы руслар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1959 г. Предварительные итоги. Численность наличного и постоянного населения и лиц в возрасте 18 лет и старше по каждому сельскому населенному пункту с указанием численно преобладающей национальности (форма Б) по Удмуртской АССР. // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3704.&lt;/ref&gt; 

1970 елда 177 кешенең 56 % руслар, 44 % татарлар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1970 г. Численность наличного и постоянного населения по каждому сельскому населенному пункту по Удмуртской АССР (Таблица 2) // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3931.9&lt;/ref&gt;

== Урамнары ==

* Яңа урам
* Савельев урамы
* Шарберды урамы

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

{{Удмуртия татар авыллары}}

[[Төркем:Удмуртия татар авыллары]]
[[Төркем:Грахово районы торак пунктлары]]</text>
      <sha1>he4n8v3aaot7c4z69grcbi9f240nv5e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969179</id>
      <parentid>5969177</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T16:40:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6317" sha1="fsuhnfdnq5nc2apgmm85ni0t6q6fl24" xml:space="preserve">{{ТП}}

'''Шарбирде''' ({{Lang-ru|Шарберда}}, {{Lang-udm|Шарберда}}) — [[Удмуртия|Удмуртиянең]] [[Грахово районы]]ндагы [[керәшен татарлары]] авылы,&lt;ref&gt;[https://tuganaylar.ru/blog/blog/kryashenskoe-naselenie-za-predelami-tassr-19171930-e-gg-lamukhamadeeva-institut-istorii-im-shmardzhani-an-rt Кряшенское население за пределами ТАССР (1917—1930-е гг.). — Л. А. Мухамадеева, Институт истории им. Ш.Марджани АН РТ.]&lt;/ref&gt; Иске Ятче авыл җирлеге составына керә.

== Географик урнашуы ==
Авыл районның көнбатыш өлешендә, авыл җирлеге үзәгеннән 5 км ераклыкта, Үмәк елгасының уң ярында урнашкан.

== Сәгать поясы ==
Шарбирде авылы, бөтен Удмуртия кебек үк, МСК+1 сәгать зонасында урнашкан. Кулланыла торган вакытның UTC-ка карата күчеше +4:0 тәшкил итә.&lt;ref&gt;Федеральный закон от 03.06.2011 № 107-ФЗ «Об исчислении времени», статья 5 (3 июня 2011).&lt;/ref&gt;

== Тарихы ==
Алабуга өязе Черкас волосте [[Үмәк (авыл)|Үмәк]] авылыннан (хәзерге вакытта [[Татарстан|Татарстанның]] [[Алабуга районы]]ндагы авыл) [[Керәшен татарлары|иске керәшен татарлары тарафыннан]] нигезләнгән. Соңрак рус гаиләләре дә килеп урнаша.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|title=«Родная Вятка».|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230313171336/https://rodnaya-vyatka.ru/places/90283|archivedate=2023-03-13|accessdate=2023-03-13}}&lt;/ref&gt;

1859 елгы унынчы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, 12 хуҗалыкта 105 кеше яшәгән. 1924 елга кадәр авыл Иске Ятче волосте составында булган.

1924 елда, административ реформа нәтиҗәсендә, авыл Троцкий волостеның Крымско-Слудское авыл советы составына керә. 1925 елдан ул Иске Ятче авыл советы составында. [[2004 ел]]да&lt;ref&gt;[http://www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc Закон Удмуртской Республики «Об установлении границ муниципальных образований и наделении соответствующим статусом муниципальных образований на территории Граховского района Удмуртской Республики» (от 17.12.2004; № 85-РЗ)] {{Webarchive|url=https://www.webcitation.org/query?id=1333276244217770&amp;url=www.udmgossovet.ru/modules/dms_olimp/7831.doc|date=2012-04-01}}&lt;/ref&gt; Иске Ятче авыл советы Иске Ятче авыл җирлегенә үзгәртелә.

== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}

; Милли составы

2002 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, [[керәшен татарлары]] 43 кешенең 23 %-ын тәшкил иткән, моннан тыш [[руслар]] (77 %) яшәгән&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lingvarium.org/russia/BD/02c__Udmurtia.xls|title=База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России»|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211004231936/http://lingvarium.org/russia/BD/02c__Udmurtia.xls|archivedate=2021-10-04|author=[[Коряков, Юрий Борисович|Коряков Ю. Б.]]|accessdate=2021-01-22}}&lt;/ref&gt;. Җирле татарлар керәшен татарларының [[Түбән Кама керәшеннәре|Түбән Кама (алабуга) төркеменә]] карый&lt;ref&gt;[http://админ.татаровед.рф/uploads/libraries/original/0db6134303e593ebfd5c655928d874cf41904aeb.pdf?1557909259 История и культура татар-кряшен (XVI-ХХ вв.)]: коллективная моногра- фия. — Казань: Институт истории им. Ш.Марджани АН РТ, 2017. — 960 с. + 36 с. цв. вкл. ISBN 978-5-94981-213-6&lt;/ref&gt;.

1924 елда 60 хуҗалыктан торган, 350 кеше яшәгән.&lt;ref&gt;Список населенных пунктов Вотской автономной области / Вот. обл. план. комис. — Ижевск : Изд. Вот. обисполкома, 1924.&lt;/ref&gt;

1959 елда авылда 202 кеше яшәгән, төп халкы руслар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1959 г. Предварительные итоги. Численность наличного и постоянного населения и лиц в возрасте 18 лет и старше по каждому сельскому населенному пункту с указанием численно преобладающей национальности (форма Б) по Удмуртской АССР. // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3704.&lt;/ref&gt; 

1970 елда 177 кешенең 56 % руслар, 44 % татарлар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1970 г. Численность наличного и постоянного населения по каждому сельскому населенному пункту по Удмуртской АССР (Таблица 2) // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3931.9&lt;/ref&gt;

== Урамнары ==

* Яңа урам
* Савельев урамы
* Шарберды урамы

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

{{Удмуртия татар авыллары}}

[[Төркем:Удмуртия татар авыллары]]
[[Төркем:Грахово районы торак пунктлары]]</text>
      <sha1>fsuhnfdnq5nc2apgmm85ni0t6q6fl24</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тайшинер</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491875</id>
    <revision>
      <id>5969185</id>
      <timestamp>2026-06-23T16:58:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>«[[:ru:Special:Redirect/revision/147520526|Тайшинер]]» битен тәрҗемә итеп ясалган</comment>
      <origin>5969185</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1715" sha1="3fz0ai060nblcmbfyxi9wjioz0qlsog" xml:space="preserve">'''Тайшинер''' - [[Удмуртия|Удмуртиянең]] Грахов районындагы ташландык керәшен татарлары авылы.

== Тарихы ==
1859 елгы унынчы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, Юмон елгасы янындагы Тойншнер (Алкачев) казна авылының 6 хуҗалыгында 68 кеше яшәгән.

[[1924 ел|1924 елдан]] башлап авыл Югары Игра авыл советы составында булган, ләкин киләсе елда, 1925 елда, авыл советы кечерәк өлешләргә бүленгән һәм Олы Ерыкса авыл советы төзелгән, авыл аңа күчерелгән. 1932 елда Олы Ерыкса авыл советы бетерелгән, һәм авыл яңа оешкан Мари-Возжай авыл советы карамагына күчкән. 1959 елда Мари-Возжай авыл советы да бетерелгән һәм Новогорский авыл советы белән кушылган.

Украина АССР Югары Советы Президиумының [[1973 ел|1973 елның]] [[2 апрель|2 апрелендәге]] указы белән Новогорск авыл советының Тайшинер авылы теркәлүдән чыгарыла.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:Кешеләр яшәмәгән торак пунктлар]]
[[Төркем:Почта индексларсыз торак пунктлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]</text>
      <sha1>3fz0ai060nblcmbfyxi9wjioz0qlsog</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969187</id>
      <parentid>5969185</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:11:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5969" sha1="0z9vtmvgqaqn72rp9n4m7perj3nocvk" xml:space="preserve">{{ТП}}

'''Тайшинер''' — [[Удмуртия|Удмуртиянең]] Грахов районындагы ташландык [[керәшен татарлары]] авылы.&lt;ref&gt;[https://tatarica.org/tat/razdely/rossijskaya-federaciya/udmurtskaya-respublika/grahovskij-rajon Tatarica. Татар энциклопедиясе.]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.antat.ru/ru/ite/publishing/novye-izdaniya/files/%D0%A0%D0%95%D0%93%D0%98%D0%9E%D0%9D%D0%AB%20%D0%9A%D0%9E%D0%9C%D0%9F%D0%90%D0%9A%D0%A2%D0%9D%D0%9E%D0%93%D0%9E%20%D0%9F%D0%A0%D0%9E%D0%96%D0%98%D0%92%D0%90%D0%9D%D0%98%D0%AF%20%D0%A2%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%A0.pdf Регионы компактного проживания татар в Российской Ф
едерации: справочник / Отв. ред. Л. М. Айнутдинова, Б. Л. Хамидуллин. — Казань: ОП «Институт татарской энциклопедии и регионоведения АН РТ», 2016. — 336 с., карта.]&lt;/ref&gt;

== Географик урнашуы ==
Авыл районның көнчыгыш өлешендә, авыл җирлеге үзәгеннән 5 км ераклыкта, Ерыкса елгасының уң яр кушылдыгында урнашкан.

== Сәгать поясы ==
Тайшинер авылы, бөтен Удмуртия кебек үк, МСК+1 сәгать зонасында урнашкан. Кулланыла торган вакытның UTC-ка карата күчеше +4:0 тәшкил итә.&lt;ref&gt;Федеральный закон от 03.06.2011 № 107-ФЗ «Об исчислении времени», статья 5 (3 июня 2011).&lt;/ref&gt;

== Тарихы ==
Беренче тапкыр 1859 елгы ревизиядә исәпкә алына. 1859 елгы унынчы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, Юмон елгасы янындагы Тойншнер (Алкачев) казна авылының 6 хуҗалыгында 68 кеше яшәгән.&lt;ref&gt;Списки населённых мест Российской империи. Том X. Вятская губерния. Список населённых мест по сведениям 1859—1873 годов.&lt;/ref&gt;

1887 елда авылда 19 хуҗалыкта 133 кеше яшәгән, 11 хуҗалыкта татарлар, сигезендә [[чирмешләр]] торган.&lt;ref&gt;[https://rodnaya-vyatka.ru/matstat-vyatka/pages/source/62 Материалы по статистике Вятской губернии. Т. 6. Елабужский уезд. Ч. 2. Подворная опись. — Вятка, 1889.]&lt;/ref&gt;

[[1924 ел]]дан башлап авыл Югары Игра авыл советы составында булган, ләкин киләсе елда, 1925 елда, авыл советы кечерәк өлешләргә бүленгән һәм Олы Ерыкса авыл советы төзелгән, авыл аңа күчерелгән. 1932 елда Олы Ерыкса авыл советы бетерелгән, һәм авыл яңа оешкан Мари-Возжай авыл советы карамагына күчкән. 1959 елда Мари-Возжай авыл советы да бетерелгән һәм Новогорск авыл советы белән кушылган.&lt;ref&gt;Справочник по административно-территориальному делению Удмуртии. 1917—1991 гг. / Составители: О. М. Безносова, С. Т. Дерендяева, А. А. Королёва. — Ижевск: Удмуртия, 1995. — 744 с. — 2000 экз. — ISBN 5-7659-0425-4.&lt;/ref&gt;

1924 елда авылда 30 йортта 151 кеше яшәгән, 20 йортында татарлар, 9ында чирмешләр, берсендә руслар торган.&lt;ref&gt;Список населенных пунктов Вотской автономной области / Вот. обл. план. комис. — Ижевск : Изд. Вот. обисполкома, 1924.&lt;/ref&gt;

1959 елда авылда 114 кеше яшәгән, төп халкы татарлар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1959 г. Предварительные итоги. Численность наличного и постоянного населения и лиц в возрасте 18 лет и старше по каждому сельскому населенному пункту с указанием численно преобладающей национальности (форма Б) по Удмуртской АССР. // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3704.&lt;/ref&gt;

1970 елда 13 кешенең 34 % чирмешләр, 66 % татарлар була.&lt;ref&gt;Всесоюзная перепись населения 1970 г. Численность наличного и постоянного населения по каждому сельскому населенному пункту по Удмуртской АССР (Таблица 2) // РГАЭ. Ф. 1562. Оп. 336. Д. 3931.9&lt;/ref&gt;

Удмурт АССР Югары Советы Президиумының [[1973 ел|1973 елның]] [[2 апрель|2 апрелендәге]] указы белән Новогорск авыл советының Тайшинер авылы теркәлүдән чыгарыла.

== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}

{{Удмуртия татар авыллары}}

[[Төркем:Удмуртия татар авыллары]]
[[Төркем:Грахово районы торак пунктлары]]
[[Төркем:Кешеләр яшәмәгән торак пунктлар]]
[[Төркем:Почта индексларсыз торак пунктлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]</text>
      <sha1>0z9vtmvgqaqn72rp9n4m7perj3nocvk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Шарбирде</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491876</id>
    <revision>
      <id>5969191</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:13:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район= Алабуга районы |кулланучы= Il Nur}}»</comment>
      <origin>5969191</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="155" sha1="f2ok6hef6k5nt7hg9ctgtjv0kxvnqb2" xml:space="preserve">{{&quot;Минем Татарстан&quot; айлыгы мәкаләсе|чыгарылыш=IV|район= Алабуга районы |кулланучы= Il Nur}}</text>
      <sha1>f2ok6hef6k5nt7hg9ctgtjv0kxvnqb2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Яңалыклар форумы/Архив/2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491877</id>
    <revision>
      <id>5969192</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:14:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == ''The Signpost'': 15 January 2026 ==  &lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt; &lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt; * News and notes: w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/News and notes|Wikipedia's 25t...»</comment>
      <origin>5969192</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34676" sha1="fu1jhliv0leae8nh2vk4t72tque1myq" xml:space="preserve">
== ''The Signpost'': 15 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/News and notes|Wikipedia's 25th anniversary is here!]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Special report|Wikipedia at 25: A Wake-Up Call]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Serendipity|The WMF wants to buy you books!]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/WikiProject report|Time for a health check: the Vital Signs 2026 campaign]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/In the media|Fake Acting President Trump and a Wikipedia infobox]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Community view|The inbox behind Wikipedia]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Recent research|Art museums on Wikidata; comparing three comparisons of Grokipedia and Wikipedia]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Traffic report|Tonight I'm gonna rock you]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Comix|Oh come on man.]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15 гый 2026, 15:18 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29899914 --&gt;

== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&quot;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 

Dear Wiki Community,

We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.

The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.

;About the Campaign 
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.

;What Can Participants Write About? 
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:

* Folk festivals, rituals, and celebrations  
* Folk dances, music, and traditional performances  
* Women and queer figures in folklore  
* Women in mythology and oral traditions  
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives  
* Fairy tales, folk stories, and legends  
* Folk games, sports, and cultural practices  

Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.

;How to Sign Up as an Organizer 
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:

# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] 
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool  
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline  
#* Local and international prizes  
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]  
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''

;Campaign Tools

The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:

* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.

Both tools are now available for use in the campaign.  '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''

;Learn More &amp; Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.

If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.

;Join Us 
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.

Thank you and best wishes,
  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''

----

''Stay connected:''  
[[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp;
[[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,

We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.

;About Wiki Loves Folklore 

'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals  
* Cultural festivals and celebrations  
* Traditional attire and crafts 
* Performing arts, music, and dance  
* Everyday practices rooted in folk heritage  

Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.

[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] 

; Host a Local Edition 

As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture  
* Engage new contributors in your community  
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content  

'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''  

If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.

If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.

;Get in Touch 
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:

* The project Talk pages  
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''

We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.

Warm regards,  

'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
&lt;/div&gt;
[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 18 гый 2026, 13:21 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tiven2240@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=29228188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Ежегодный пересмотр Универсального кодекса поведения и Руководства по правоприменению&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Пишу вам, чтобы сообщить о начале ежегодного пересмотра Универсального кодекса поведения (Universal Code of Conduct) и Руководства по его применению. Вы можете вносить предложения по изменениям до 9 февраля 2026 года. Это первый из нескольких этапов ежегодного пересмотра. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Дополнительную информацию и возможность присоединиться к обсуждению можно найти на странице UCoC в Мета-вики]].

[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Координационный комитет по Универсальному кодексу поведения]] (U4C) — это глобальная группа, деятельность которой направлена на обеспечение справедливого и последовательного применения Универсального кодекса поведения. Эта процедура ежегодного пересмотра была спланирована и реализована U4C. Получить дополнительную информацию и узнать об обязанностях U4C можно, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|ознакомившись с Уставом U4C]].

Пожалуйста, поделитесь этой информацией с другими участниками вашего сообщества там, где это уместно.

— В сотрудничестве с U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|Обсуждение]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

19 гый 2026, 21:02 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration to Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]&lt;/em&gt;

Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier.

If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation.

There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki.

To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt; 23 гый 2026, 21:59 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:ABreault (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-01-26_Wikipedias&amp;oldid=29972868 --&gt;

== ''The Signpost'': 29 January 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Traffic report|The most viewed articles of 2025]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News and notes|Good news... but also bad news for the Public Domain]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News from Diff|Solving puzzles together]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/In the media|Every view on the 25th anniversary of everything]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Comix|Perspectives]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 29 гый 2026, 06:31 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=29988053 --&gt;

== ''The Signpost'': 17 February 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/In the media|Global powers see Wikipedia as fundamental target for manipulation]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/News and notes|Discussions open for the next WMF Annual Plan]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Serendipity|Maintenance crews continue to slog through Wikipedia's oldest Featured Articles]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Disinformation report|Epstein's obsessions]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Technology report|Wikidata Graph Split and how we address major challenges]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Traffic report|Deaths, killings, films, and the Olympics]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Opinion|Incoming Incurables]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Crossword|Pop quiz]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Comix|herculean]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 17 фев 2026, 08:03 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30039447 --&gt;

== ''The Signpost'': 10 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Interview|Bernadette Meehan, new Wikimedia Foundation CEO]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/News and notes|Security testing unleashes computer worm on Meta-wiki]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Special report|What actually happened during the Wikimedia security incident?]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In the media|Indonesian government blocks Wikimedia logins; archive site scoured from Wikipedia after owner runs malware]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Recent research|To wiki, perchance to groki]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Obituary|Madhav Gadgil, Fredrick Brennan, Mark Miller, Chip Berlet]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Opinion|Interface administrators and trusting trust]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Technology report|English Wikipedia deprecates archive.today after DDoS against blog, altered content]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Op-ed|Why is &quot;Trypsin-sensitive photosynthetic activities in chloroplast membranes&quot; cited in &quot;List of tallest buildings in Chicago&quot;?]]

* Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Essay|The pursuit of a button click]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In focus|Short descriptions: One year later]]

* WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/WikiProject report|Unreferenced articles backlog drive]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Community view|Speaking of planning ...]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Traffic report|Over the mountain, kissing silver inlaid clouds]]

* Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Crossword|&quot;It will never happen&quot;]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Comix|BRIEn't]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10 мар 2026, 04:14 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30121359 --&gt;

== ''The Signpost'': 31 March 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/News and notes|Entirety of Wikinews to be shut down]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/In the media|AI ban, newspapers disrupt archiving; and antisemitism complaints]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Community view|Videos from WikiConference North America 2025 in NYC]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Disinformation report|Cleaning up after Jeffrey Epstein, Peter Nygard, and Mohamed Al-Fayed]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/WikiConference report|WikiConference North America 2025 in NYC review]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Obituary|Dr. Subas Chandra Rout]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Traffic report|Call in the dogs of war, soldier of fortune]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Gallery|Canadian Rangers participate in Operation ''Enduring Encyclopedia'']]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Comix|n00bsitting]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 31 мар 2026, 10:08 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30329870 --&gt;

== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}

Dear Wikipedians!

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.

The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.

🧩'''How to participate?'''

Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.

🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.

'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''

If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&amp;messages=&amp;language=en&amp;x=D banner] into your own language.

Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! 

[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== ''The Signpost'': 21 April 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21 апр 2026, 06:50 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:JPxG@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30434643 --&gt;

== Request for comment (global AI policy) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 26 апр 2026, 00:58 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Codename Noreste@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30424282 --&gt;

== Invitation: Call for Delegates Nominations and registration for Wikimedia CEE Meeting 2026 in Cluj-Napoca ==

Dear Tatar language community,

On behalf of the Wikimedians of Romania and Moldova User Group, we are thrilled to invite you to the [[:m:Wikimedia_CEE_Meeting_2026/Registration|Wikimedia CEE Meeting 2026]]! This year, our regional gathering will take place in the heart of Transylvania, in the vibrant city of Cluj-Napoca, Romania.

&lt;span style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''Dates: 18–20 September 2026. Location: Cluj-Napoca, Romania'''&lt;/span&gt;

=== Call for Delegate Nominations ===

We are now officially opening the call for affiliates to nominate their delegates. Each affiliate is encouraged to select representatives who will actively contribute to the sessions, share local successes, and help strengthen our regional network.

It is crucial to check the '''[[:m:Wikimedia CEE Meeting 2026/Eligible affiliates|eligibility subpage]]''' to see the number of delegates allocated to your community. This number tells you how many delegate scholarships are reserved for your community.

&lt;span style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''Nomination Deadline: 30 May 2026'''&lt;/span&gt;

Please ensure that your nominations are submitted by this date to allow our organizing team enough time to manage travel logistics and visa support where necessary.

=== Registration process ===

Delegates, scholarship recipients, and all self-funded attendees can register using the Registration Form (given below). It is mandatory for each delegate application to contain a link to the documents supporting the respective nomination as delegate. All travel, accommodation, and food expenses (during the conference days) will be organized and covered by Wikimedians of Romania and Moldova User Group only for delegates and scholarship recipients.

Registration is required for everyone to participate in the Wikimedia CEE Meeting.

&lt;p style=&quot;font-family:monospace,monospace;background-color:#bbb&quot;&gt;'''Registration Form is here: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdrSQ3JZCGa21AInWOCXnNjzhUZLV1n7LcSt8-0pd1L0Z4rMw/viewform Apply]'''&lt;/p&gt;

* '''Registration period for representatives of Wikimedia affiliations: &lt;u&gt;13 May 2026, 00:00 (UTC) — 30 May 2026, 23:59 (UTC)&lt;/u&gt;.'''
* Registration period for self-funded participants and for everyone else: 13 May 2026, 00:00 (UTC) — 30 June 2026, 23:59 (UTC).

For any questions or unclear issues, please reach out to us at our official conference email:
&lt;p style=&quot;font-family:monospace,monospace&quot;&gt;'''wmceem2026[[File:At sign.svg|17px|link=|@|class=skin-invert]]icf-fri.org'''&lt;/p&gt;

We look forward to welcoming you to Cluj-Napoca this September to share knowledge, foster new ideas, and celebrate our collective achievements.

Warm regards,&lt;br/&gt;Wikimedia CEE Meeting 2026 Organizing Team&lt;br/&gt;Wikimedians of Romania and Moldova User Group&lt;br/&gt; [[Кулланучы:Gikü|Gikü]] ([[Кулланучы бәхәсе:Gikü|бәхәс]]) 13 май 2026, 20:54 (UTC)

== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]

* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22 май 2026, 05:19 (UTC)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bri@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30513885 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote now in the 2026 U4C election&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 май 2026, 17:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;</text>
      <sha1>fu1jhliv0leae8nh2vk4t72tque1myq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Хаталар/Архив</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491878</id>
    <revision>
      <id>5969196</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:19:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{Index box}}[[Төркем:Википедия:Форумнар архивы]] [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]] * [[Википедия:Хаталар/Архив/2009|2009]] * [[Википедия:Хаталар/Архив/2020|2020]] * [[Википедия:Хаталар/Архив/2026|2026]]»</comment>
      <origin>5969196</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="319" sha1="jdt4jarcknzpuyce95gudkdm2c17hp6" xml:space="preserve">{{Index box}}[[Төркем:Википедия:Форумнар архивы]]
[[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2009|2009]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2020|2020]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2026|2026]]</text>
      <sha1>jdt4jarcknzpuyce95gudkdm2c17hp6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969201</id>
      <parentid>5969196</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:20:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969201</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="320" sha1="fpa8mayxws9h2uok9whsdsgjec0q5rb" xml:space="preserve">{{Index box}}
[[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2009|2009]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2020|2020]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2026|2026]]
[[Төркем:Википедия:Форумнар архивы]]</text>
      <sha1>fpa8mayxws9h2uok9whsdsgjec0q5rb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969202</id>
      <parentid>5969201</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:21:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969202</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="322" sha1="2u8f5u3gfmmbs7jyhcbqksf5nkh61wb" xml:space="preserve">{{Index box}}
[[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]]

* [[Википедия:Хаталар/Архив/2009|2009]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2020|2020]]
* [[Википедия:Хаталар/Архив/2026|2026]]

[[Төркем:Википедия:Форумнар архивы]]</text>
      <sha1>2u8f5u3gfmmbs7jyhcbqksf5nkh61wb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Хаталар/Архив/2009</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491879</id>
    <revision>
      <id>5969197</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:20:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == Еш очрый торган хаталар == {| class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;1&quot; |- ! Хаталы сүз ! Дөрес язылышы ! Хаталы бит |- | Мәгълумат | Мәгълүмат | |- | Элеш | Өлеш | |- | | | | |} Эзләү битендә «эзләү нәтиҗәләре» дип дәрес языла, ләкин нәтиҗәләренең саны нигәдер «Результатлар» дигән сүз белән игълан ит...»</comment>
      <origin>5969197</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2508" sha1="9h6pykplumyfoto64uo2bor4hfijckw" xml:space="preserve">
== Еш очрый торган хаталар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;1&quot;
|-
! Хаталы сүз
! Дөрес язылышы
! Хаталы бит
|-
| Мәгълумат
| Мәгълүмат
|
|-
| Элеш
| Өлеш
|
|-
|
|
|
|
|}
Эзләү битендә «эзләү нәтиҗәләре» дип дәрес языла, ләкин нәтиҗәләренең саны нигәдер «Результатлар» дигән сүз белән игълан ителә (мин «Сабитов» исеменә булган мәкаләләрне карадым).

== Хаталар ==
«Мәгълүмат» сүзе еш кына «мәгълумат» дип языла. [[Äğzä:Marat Vildanov|Milləten Söyüçe]] 11. Sen 2009, 15:39 (UTC) Marat Vildanov

== Тәрҗемә хаталары ==
'''Баш биттә''' «Сайланган рәсем» дигән хата бар. «Сайланма» булырга тиеш. --[[Кулланучы:Камский|Камский]] 13. Ökt 2009, 10:52 (UTC)
: '''Сайланма рәсем''' һәм '''сайланма мәкалә''' булырга тиеш, дөресме? --[[Кулланучы:Timming|Timming]] 13. Ökt 2009, 13:43 (UTC)
: Уйлап карадым да, «Сайланма» сүзе «Избранное» дигәнне аңлата бит. Ә монда скорее «Выборочный» мәгънәсендә…--[[Кулланучы:Камский|Камский]] 15. Ökt 2009, 06:43 (UTC)
'''Сул якта''' «Эзләү» дигән пункт бар. Шунда икенче кнопканы «Табарга» дип атарга кирәк. --[[Кулланучы:Камский|Камский]] 13. Ökt 2009, 10:52 (UTC)
: Моның турында хәзерге вакытта [[Wikipedia:Кагыйдәләр бәхәсе|тавыш бирү]] бара.--[[Кулланучы:Timming|Timming]] 13. Ökt 2009, 13:43 (UTC)
:: Монда нинди мәгънәдә — &quot;Табарга&quot;мы, &quot;Эзләргә&quot;ме?--[[Кулланучы:Камский|Камский]] 15. Ökt 2009, 06:43 (UTC)
::: Ә, сезне башта аңлап бетермәдем. Аны тиздән эшләрбез.--[[Кулланучы:Timming|Timming]] 15. Ökt 2009, 09:14 (UTC)

=== Инфинитив фигыльләр ===
[[Wikipedia:Кагыйдәләр бәхәсе|Кагыйдәләр бәхәслегенә]] күчерелде. --[[Кулланучы:Timming|Timming]] 12. Ökt 2009, 22:02 (UTC)</text>
      <sha1>9h6pykplumyfoto64uo2bor4hfijckw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Хаталар/Архив/2020</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491880</id>
    <revision>
      <id>5969199</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:20:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «  == Удаление страницы Ксенофонтов Игорь Борисович на татарском языке ==  Здравствуйте уважаемые администраторы википедии на татарском языке. Большая просьба — поставьте пожалуйста статью в татарской википедии о моем отце Ксенофонтове Игоре Борисовиче «на у...»</comment>
      <origin>5969199</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3549" sha1="j2l2rihw7oihzgixbikkwfzjiwz1wj2" xml:space="preserve">

== Удаление страницы Ксенофонтов Игорь Борисович на татарском языке ==

Здравствуйте уважаемые администраторы википедии на татарском языке. Большая просьба — поставьте пожалуйста статью в татарской википедии о моем отце Ксенофонтове Игоре Борисовиче «на удаление». Существуют русская и английская версии статьи — краткие но вполне конкретно описывающие его жизненный путь. Так же существует лаконичная «статья» на татарском — дата рождения, дата смерти и звание «Заслуженный тренер РСФСР»… Не думаю, что кому-то интересна такая краткая информация. Спасибо за понимание.
:: Есть еще более лаконичные статьи в Татвики — [[Тюльпан]], например. Так можно быстро накрутить и миллион статей)--[[Кулланучы:Guram52|Guram52]] ([[Кулланучы бәхәсе:Guram52|бәхәс]]) 22 сен 2020, 20:27 (UTC)
:: Честно дополнила и написала новые статьи на татарском языке. Когда переводила на татарский ранее мной же переведенные статьи с башкирского, удивилась «неполноте» многих статей на татарском. Это неправильно. Гоняться за количеством, не думая о качестве? [[Кулланучы:Akkashka|Akkashka]] ([[Кулланучы бәхәсе:Akkashka|бәхәс]]) 22 сен 2020, 20:46 (UTC)
* Каких-либо [[Википедия:Мәкалә бетерү|оснований на удаление]] данной статьи я не вижу, на основаниях, что предположительно статья ни кому не интересна мы ее удалить не имеем права, это будет нарушением правил Википедии. Вы, или какой нибудь другой участник, всегда сможете дополнить данную статью. [[Кулланучы:Akkashka|Akkashka]], [[Кулланучы:Guram52|Guram52]], ихтибарыгыз өчен рәхмәт, әгәр [[Тюльпан]] мәкаләсе кебек буш мәкалә, яки бетерүгә сәбәбе булган башка мәкалә күрәсез икән, зинһар анда &lt;nowiki&gt;{{бетерергә}}&lt;/nowiki&gt; яки &lt;nowiki&gt;{{delete|}}&lt;/nowiki&gt; калыбын урнаштырыгыз. Татар Википедиясендә эшчәнлегез өчен бар ишекләр дә ачык. Википедиядә сан өчен дә, сыйфат өчен эшләргә урын чиксез. Википедиянең бүгенгесенә түгел, киләчәгенә күберәк ихтибар биреп, барлык мәкаләләр дә сайланган мәкалә булачагына ышаныйк--[[Кулланучы:Ilnur efende|Ilnur efende]] ([[Кулланучы бәхәсе:Ilnur efende|бәхәс]]) 23 сен 2020, 19:27 (UTC)</text>
      <sha1>j2l2rihw7oihzgixbikkwfzjiwz1wj2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491881</id>
    <revision>
      <id>5969206</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:25:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{Index box}} [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]]  * [[Википедия:Техник форум/Архив/2015|2015]] * [[Википедия:Техник форум/Архив/2016|2016]] * [[Википедия:Техник форум/Архив/2017|2017]] * [[Википедия:Техник форум/Архив/2018|2018]] * [[Википедия:Техник форум/Архив/2019|2019]] * Википедия:Техник форум/Арх...»</comment>
      <origin>5969206</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1050" sha1="5s52c2r8j6kid6khabmcbnzabjfaf83" xml:space="preserve">{{Index box}}
[[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|100px|right]]

* [[Википедия:Техник форум/Архив/2015|2015]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2016|2016]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2017|2017]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2018|2018]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2019|2019]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2020|2020]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2021|2021]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2022|2022]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2023|2023]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2024|2024]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2025|2025]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2026|2026]]
* [[Википедия:Техник форум/Архив/2027|2027]]


[[Төркем:Википедия:Форумнар архивы]]</text>
      <sha1>5s52c2r8j6kid6khabmcbnzabjfaf83</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2015</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491882</id>
    <revision>
      <id>5969207</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:25:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == VisualEditor News #6—2015 ==  &lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; &lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt; [[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]] '''Did you know?'''   &lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;    A new, simpler system for editing will offer a single Edit button.  Once the...»</comment>
      <origin>5969207</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6469" sha1="aefl7yqjl1x9sstlxbm8im1mwvh8pgf" xml:space="preserve">
== VisualEditor News #6—2015 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

A new, simpler system for editing will offer a single Edit button.  Once the page has opened, you can switch back and forth between visual and wikitext editing.      

[[File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|alt=Screenshot showing a pop-up dialog for switching from the wikitext editor to the visual editor|centre|frameless|230x230px]]&lt;br&gt;

If you prefer having separate edit buttons, then you can set that option in your preferences, either in a pop-up dialog the next time you open the visual editor, or by going to [[Special:Preferences]] and choosing the setting that you want: &lt;br&gt;&lt;br&gt;[[File:VisualEditor single edit tab in preferences 2015-12-18.png|alt=Screenshot showing a drop-down menu in Special:Preferences|centre|frameless|230x230px]]

The current plan is for the default setting to have the Edit button open the editing environment you used most recently. &lt;br&gt;&lt;br&gt;You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2015/December|Read this in another language]]  •  [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

Since the last newsletter, the [[mw:VisualEditor|visual editor team]] has fixed many bugs and expanded the mathematics formula tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  Their [[mediawikiwiki:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for languages such as Japanese and Arabic, and providing rich-media tools for formulæ, charts, galleries and uploading.   

=== Recent improvements ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing.    
The '''LaTeX mathematics formula editor''' has been significantly expanded. ([[phab:T118616|T118616)]] You can see the formula as you change the LaTeX code.  You can click buttons to insert the correct LaTeX code for many symbols.  
=== Future changes ===
The '''single edit tab''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab, like the system already used on the mobile website.  ([[phab:T102398|T102398]], [[phab:T58337|T58337]])  Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time.  Your last editing choice will be stored as a cookie for logged-out users and as an account preference for logged-in editors.  Logged-in editors will be able to set a default editor in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]] in the drop-down menu about &quot;{{int:visualeditor-preference-tabs}}&quot;.   

The visual editor will be offered to all editors at the following Wikipedias in early 2016:  [[w:am:|Amharic]], [[w:bug:|Buginese]], [[w:cdo:|Min Dong]], [[w:cr:|Cree]], [[w:gv:|Manx]], [[w:hak:|Hakka]], [[w:hy:|Armenian]], [[w:ka:|Georgian]], [[w:pnt:|Pontic]], [[w:sh:|Serbo-Croatian]], [[w:ti:|Tigrinya]], [[w:xmf:|Mingrelian]], [[w:za:|Zhuang]], and [[w:zh-min-nan:|Min Nan]]. ([[phab:T116523|T116523]]) Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].  The developers would like to know how well it works.  Please tell them what kind of computer, web browser, and keyboard you are using.  

In 2016, the '''feedback pages''' for the visual editor on many Wikipedias will be redirected to mediawiki.org. ([[phab:T92661|T92661]])

=== Testing opportunities ===
* Please try the new system for the '''single edit tab''' on [https://test2.wikipedia.org test2.wikipedia.org].  You can edit while logged out to see how it works for logged-out editors, or you can create a separate account to be able to set your account's preferences.  &lt;mark&gt;Please share your thoughts about the single edit tab system at [[mediawikiwiki:Topic:Suspcq0bf5nd3gsd|the feedback topic on mediawiki.org]] or [https://jfe.qualtrics.com/form/SV_6R04ammTX8uoJFP sign up for formal user research]&lt;/mark&gt; (type &quot;single edit tab&quot; in the question about other areas you're interested in).  The new system has not been finalized, and your feedback can affect the outcome.  The team particularly wants your thoughts about the options in Special:Preferences. The current choices in Special:Preferences are:
** {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}}, 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and 
** {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}.  (This is the current state for people already using the visual editor.  None of these options will be visible if you have disabled the visual editor in your preferences at that wiki.)  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean or Japanese?&lt;/mark&gt; Language engineer [[mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs people who know which tools people use to type in some languages. If you speak Japanese or Korean, you can help him test support for these languages. Please see the instructions at [[mw:VisualEditor/IME Testing#What to test|What to test]] if you can help, and report it on Phabricator ([[phab:T110654|Korean]] - [[phab:T109818|Japanese]]) or on Wikipedia ([[:ko:위키백과:시각편집기/IME|Korean]] - [[:ja:Wikipedia:ビジュアルエディター/フィードバック/IME|Japanese]]).  
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new  contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 25 дек 2015, 00:06 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15165847 --&gt;</text>
      <sha1>aefl7yqjl1x9sstlxbm8im1mwvh8pgf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2016</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491883</id>
    <revision>
      <id>5969208</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:26:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «  == VisualEditor News #1—2016 ==  &lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;  ''[[:m:VisualEditor/Newsletter/2016/February|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''  &lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt; File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The v...»</comment>
      <origin>5969208</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19211" sha1="16lbm0njfwe4uh6opb6lpyecalcbn1c" xml:space="preserve">

== VisualEditor News #1—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:VisualEditor/Newsletter/2016/February|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;margin:0.5em;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}border:1px solid #AAA;padding:0.5em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200x70px|center|alt=The visual editor]]

'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Among experienced editors, the visual editor's table editing is one of the most popular features.
[[File:VisualEditor table menu move column.png|alt=Screenshot showing a pop-up menu for column operations in a table|centre|frameless|230x230px]]
If you select the top of a column or the end of a row, you can quickly insert and remove columns and rows.  

Now, you can also rearrange columns and rows. Click &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to swap the column or row with its neighbor.
You can read and help translate [[:mw:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor/Portal|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Japanese, Korean, Arabic, Indic, and Han scripts, and improving the single edit tab interface.   

=== Recent changes ===
You can '''switch from the wikitext editor to the visual editor''' after you start editing. This function is available to nearly all editors at most wikis except the Wiktionaries and Wikisources.    

Many local '''feedback pages''' for the visual editor have been redirected to [[:mw:VisualEditor/Feedback]].

You can now re-arrange columns and rows in '''tables''', as well as copying a row, column or any other selection of cells and pasting it in a new location.    

The '''formula editor''' has two options: you can choose &quot;Quick edit&quot; to see and change only the LaTeX code, or &quot;Edit&quot; to use the full tool. The full tool offers immediate preview and an extensive list of symbols.  
=== Future changes ===
The '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' project will combine the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab. 
This is similar to the system already used on the mobile website. ([[phab:T102398|T102398]]) Initially, the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab will open whichever editing environment you used last time. Your last editing choice will be stored as an account preference for logged-in editors, and as a cookie for logged-out users. Logged-in editors will have these options in the {{int:prefs-editing}} tab of [[Special:Preferences]]:   
* {{int:visualeditor-preference-tabs-remember-last}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-ve}},
* {{int:visualeditor-preference-tabs-prefer-wt}}, and
* {{int:visualeditor-preference-tabs-multi-tab}}. (This is the state for people using the visual editor now.)
The visual editor uses the same search engine as [[Special:Search]] to find links and files. This search will get better at detecting typos and spelling mistakes soon. These improvements to search will appear in the visual editor as well.

The visual editor will be offered to all editors at most [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. This will affect the following languages, amongst others: 
[[:w:ja: |'''Japanese''']], [[:w:ko:|'''Korean''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']].
 
=== Let's work together ===
* Please try out the newest version of the '''[[:mw:VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' on [[test2wiki:Special:Random|test2.wikipedia.org]]. You may need to restore the default preferences (at the bottom of [[test2wiki:Special:Preferences]]) to see the initial prompt for options. Were you able to find a preference setting that will work for your own editing? Did you see [[:c:File:VisualEditor single edit tab preference dialog.png|the large preferences dialog box]] when you started editing an article there?  
* &lt;mark&gt;Can you read and type in Korean, Arabic, Japanese, Indic, or Han scripts?&lt;/mark&gt; Does typing in these languages feels natural in the visual editor? Language engineer [[:mw:User:DChan (WMF)|David Chan]] needs to know. Please see the instructions at [[:mw:VisualEditor/IME Testing#What to test]] if you can help. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]].
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language! Join the [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2016-February/084840.html Tech Talk about &quot;Automated citations in Wikipedia: Citoid and the technology behind it&quot;] with Sebastian Karcher on 29 February 2016. 
 
If you aren't reading this in your favorite language, then please help us with translations!  Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}
 
&lt;/div&gt; [[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]], 26 фев 2016, 19:21 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15385167 --&gt;

{{Ярдәм навигациясе}}
[[Төркем:Википедия:Ярдәм]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Категория:Википедия:Форум]]

== Editing News #2—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/June|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

It's quick and easy to insert a references list.
[[File:VisualEditor References List Insert Menu-en.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with many items|center|frameless|150px]]  

Place the cursor where you want to display the references list (usually at the bottom of the page).  Open the &quot;{{int:visualeditor-toolbar-insert}}&quot; menu and click the &quot;{{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}&quot; icon (three books).

If you are using several groups of references, which is relatively rare, you will have the opportunity to specify the group. If you do that, then only the references that belong to the specified group will be displayed in this list of references.
Finally, click &quot;{{int:visualeditor-dialog-action-insert}}&quot; in the dialog to insert the {{int:cite-ve-dialogbutton-referenceslist-tooltip}}.  This list will change as you add more footnotes to the page.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has fixed many bugs. Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]]. Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are improving support for Arabic and Indic scripts, and adapting the visual editor to the needs of the Wikivoyages and Wikisources.   

=== Recent changes ===
The visual editor is now available to all users at most [[Wikivoyage:|Wikivoyages]].  It was also enabled for all contributors at the French Wikinews.

The '''[[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Single edit tab|single edit tab]]''' feature combines the &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; and &quot;{{int:visualeditor-ca-editsource}}&quot; tabs into a single &quot;{{int:vector-view-edit}}&quot; tab.  It has been deployed to several Wikipedias, including Hungarian, Polish, English and Japanese Wikipedias, as well as to all Wikivoyages.  At these wikis, you can change your settings for this feature in the &quot;{{int:prefs-editing}}&quot; tab of [[Special:Preferences]]. The team is now reviewing the feedback and considering ways to improve the design before rolling it out to more people.

=== Future changes ===
The &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.   This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[M:Editing/Publish|information is available on Meta]].

The visual editor will be offered to all editors at the remaining [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next few months. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor. Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including: [[:w:ar: |'''Arabic''']], [[:w:hi: |'''Hindi''']], [[:w:th: |'''Thai''']], [[:w:ta: |'''Tamil''']], [[:w:mr: |'''Marathi''']], [[:w:ml: |'''Malayalam''']], [[:w:ur: |'''Urdu''']], [[:w:fa: |'''Persian''']], [[:w:bn: |'''Bengali''']], [[:w:as: |'''Assamese''']], [[:w:arc: |'''Aramaic''']] and others.

The team is working with the volunteer developers who power Wikisource to provide the visual editor there, for opt-in testing right now and eventually for all users. ([[phab:T138966|T138966]]) 

The team is working on a modern wikitext editor.  It will look like the visual editor, and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices around September 2016.  You can read about this project in a [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===
* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt;
* Learn how to improve the &quot;automagical&quot; [[:mw:citoid|citoid]] referencing system in the visual editor, by creating [[w:en:Zotero|Zotero]] translators for popular sources in your language!  Watch the [[Mw:Citoid/Zotero's Tech Talk|Tech Talk by Sebastian Karcher]] for more information.
 
If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]], 3 июл 2016, 17:20 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15741003 --&gt;

== The Wikimedia Developer Summit wants you ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The Wikimedia Developer Summit is the annual meeting to push the evolution of MediaWiki and other technologies supporting the Wikimedia movement. The next edition will be held in San Francisco on January 9–11, 2017.

We welcome all Wikimedia technical contributors, third party developers, and users of MediaWiki and the Wikimedia APIs. We specifically want to increase the participation of volunteer developers and other contributors dealing with extensions, apps, tools, bots, gadgets, and templates.

Important deadlines:

* Monday, October 24: last day to request travel sponsorship. Applying takes less than five minutes.
* Monday, October 31: last day to propose an activity. Bring the topics you care about!

More information: https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit

Subscribe to weekly updates: https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Td5wfd70vptn8eu4 
[[mw:User:MKramer (WMF)|MKramer (WMF)]] [[mw:User talk:MKramer (WMF)|(talk)]] 14 окт 2016, 19:07 (UTC)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=15989926 --&gt;

== Editing News #3—2016 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2016/October|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can easily re-arrange columns and rows in the visual editor? [[File:VisualEditor table editing menu.png|alt=Screenshot showing a dropdown menu with options for editing the table structure|center|frameless|232x232px]]  


Select a cell in the column or row that you want to move.  Click the arrow at the start of that row or column to open the dropdown menu (shown).  Choose either &quot;Move before&quot; or &quot;Move after&quot; to move the column, or &quot;Move above&quot; or &quot;Move below&quot; to move the row.

You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|VisualEditor Team]] has mainly worked on a new wikitext editor.  They have also released some small features and the new map editing tool.  Their workboard is available [[phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the list of work finished each week at [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, releasing the 2017 wikitext editor as a [[mediawikiwiki:Beta_Features|beta feature]], and improving language support.

=== Recent changes ===

*You can now set text as small or big.[https://phabricator.wikimedia.org/T53613] 
*Invisible templates have been shown as a puzzle icon.  Now, the name of the invisible template is displayed next to the puzzle icon.[https://phabricator.wikimedia.org/T141861]  A similar feature will display the first part of hidden HTML comments.[https://phabricator.wikimedia.org/T147089]
*Categories are displayed at the bottom of each page.  If you click on the categories, the dialog for editing categories will open.[https://phabricator.wikimedia.org/T145267]
*At many wikis, you can now add [[mediawikiwiki:Maps|maps]] to pages.  Go to the Insert menu and choose the &quot;Maps&quot; item. The Discovery department is adding more features to this area, like geoshapes. You can read more at mediawiki.org.[https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Discovery#Maps]
*The &quot;Save&quot; button now says &quot;Save page&quot; when you create a page, and &quot;Save changes&quot; when you change an existing page.[https://phabricator.wikimedia.org/T139033]  In the future, the &quot;{{int:Savearticle}}&quot; button will say &quot;{{int:Publishpage}}&quot;.  This will affect both the visual and wikitext editing systems.  More [[:m:Editing/Publish|information is available on Meta]].
*Image galleries now use a visual mode for editing.  You can see thumbnails of the images, add new files, remove unwanted images, rearrange the images by dragging and dropping, and add captions for each image.  Use the &quot;Options&quot; tab to set the gallery's display mode, image sizes, and add a title for the gallery.[https://phabricator.wikimedia.org/T45037]

=== Future changes ===

The visual editor will be offered to all editors at the remaining 10 [[:mw:VisualEditor/Rollouts|&quot;Phase 6&quot; Wikipedias]] during the next month. The developers want to know whether typing in your language feels natural in the visual editor.  Please post your comments and the language(s) that you tested at [[:mw:Topic:St8y4ni42d0vr9cv|the feedback thread on mediawiki.org]]. This will affect several languages, including [[:w:th:|'''Thai''']], [[:w:my:|'''Burmese''']] and [[:w:arc:|'''Aramaic''']].

The team is working on a modern wikitext editor.  The [[Mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] will look like the visual editor and be able to use the citoid service and other modern tools.  This new editing system may become available as a Beta Feature on desktop devices in October 2016.  You can read about this project in a [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Roadmap/Update_2016-06-23|general status update on the Wikimedia mailing list]]. 

=== Let's work together ===

* Do you teach new editors how to use the visual editor? Did you help [[:mw:Citoid/Enabling Citoid on your wiki|set up the Citoid automatic reference feature for your wiki]]? Have you written or imported [[:mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData|TemplateData]] for your most important citation templates?  &lt;mark&gt;Would you be willing to help new editors and small communities with the visual editor?  Please sign up for the new [[:mw:Help:VisualEditor/Community Taskforce|'''VisualEditor Community Taskforce''']].&lt;/mark&gt; 
 
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 15 окт 2016, 17:49 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=15960088 --&gt;</text>
      <sha1>16lbm0njfwe4uh6opb6lpyecalcbn1c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2017</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491884</id>
    <revision>
      <id>5969209</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:27:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «  == Developer Wishlist Survey: propose your ideas ==  &lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;  At the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit Wikimedia Developer Summit], we decided to organize a Developer Wishlist Survey, and here we go:  https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist  The Wikimedia technical community seeks input from developers for developers, to create a high-profile list of desired improvements. The scope of the survey...»</comment>
      <origin>5969209</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16431" sha1="md8lz9jfkfkgc7detw8opj7ipq2xxi8" xml:space="preserve">

== Developer Wishlist Survey: propose your ideas ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

At the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Developer_Summit Wikimedia Developer Summit], we decided to organize a Developer Wishlist Survey, and here we go:

https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist

The Wikimedia technical community seeks input from developers for
developers, to create a high-profile list of desired improvements. The scope of the survey includes the MediaWiki platform (core software, APIs, developer environment, enablers for extensions, gadgets, templates, bots, dumps), the Wikimedia server infrastructure, the contribution process, and documentation.

The best part: we want to have the results published by Wednesday, February 15. Yes, in a month, to have a higher chance to influence the
Wikimedia Foundation annual plan FY 2017-18.

There's no time to lose. &lt;b&gt;Propose your ideas before the end of January&lt;/b&gt;, 
either by pushing existing tasks in Phabricator or by creating new ones. You can find instructions on the wiki page. Questions and feedback are welcome especially on the related Talk page.

The voting phase is expected to start on February 6 (tentative). Watch this space (or even better, the wiki page) - [https://www.mediawiki.org/wiki/User:SSethi_(WMF) SSethi_(WMF)] January 21st, 2017 3:07 AM (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Developer Wishlist Survey: Vote for Proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Almost two weeks ago, the [https://meta.wikimedia.org/wiki/Technical_Collaboration Technical Collaboration team] invited proposals for the first edition of the Developer Wishlist survey!

We collected around 77 proposals that were marked as suitable for the developer wishlist and met the [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist#Scope defined scope and criteria]. These proposals fall into the following nine categories: Frontend, Backend, Code Contribution (Process, Guidelines), Extensions, Technical Debt, Developer Environment, Documentation, Tools (Phabricator, Gerrit) and Community Engagement.

Voting phase starts now and will run until &lt;b&gt;February 14th, 23:59 UTC&lt;/b&gt;. [https://www.mediawiki.org/wiki/Developer_Wishlist Click here on a category and show support for the proposals you care for most]. Use the 'Vote' and 'Endorse' buttons next to a proposal to do so.

&lt;b&gt;What happens next?&lt;/b&gt;&lt;br/&gt;
Proposals that will gather most votes will be included in the final results which will be published on &lt;b&gt;Wednesday, February 15th&lt;/b&gt;. These proposals will also be considered in the Wikimedia Foundation’s annual plan FY 2017-18 - [[m:User:SSethi_(WMF)|SSethi_(WMF)]]  ([[m:User talk:SSethi_(WMF)|talk]]) 04:41, 6 February 2017 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=16170185 --&gt;

== Editing News #1—2017 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[:m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2017/May|Read this in another language]] • [[:m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:230px;{{#switch:ltr|rtl=float:left;margin-left:0;|#default=float:right;margin-right:0;}}margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center|alt=VisualEditor]]'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;   

Did you know that you can review your changes visually? 

[[File:VisualEditor visual diff tool - visual diff.png|alt=Screenshot showing some changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|245x245px]]When you are finished editing the page, type your edit summary and then choose &quot;{{Int:visualeditor-savedialog-label-review}}&quot;.  
In visual mode, you will see additions, removals, new links, and formatting highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.


[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected.|center|frameless|220x220px]]


Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.


[[File:VisualEditor visual diff tool - wikitext diff.png|alt=Screenshot showing the same changes, in the two-column wikitext diff display.|center|frameless|245x245px]]


The wikitext diff is the same diff tool that is used in the wikitext editors and in the page history. You can read and help translate [[:mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;


Since the last newsletter, the [[:mw:VisualEditor|VisualEditor Team]] has spent most of their time supporting [[:mediawikiwiki:2017_wikitext_editor|the 2017 wikitext editor mode]] which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and adding [[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|the new visual diff tool]]. Their workboard is available [[:phab:project/board/483/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at  [[:mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].   Their [[:mw:VisualEditor/Current_priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor as a [[:mw:Beta Features|beta feature]], and improving the visual diff tool.   

=== Recent changes ===
*A '''new wikitext editing mode''' is available as a Beta Feature on desktop devices.  The [[:mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  Go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures]] to enable the {{Int:Visualeditor-preference-newwikitexteditor-label}}. 
* A new '''[[:mediawikiwiki:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' is available in VisualEditor's visual mode.  You can toggle between wikitext and visual diffs.  More features will be added to this later.  In the future, this tool may be integrated into other MediaWiki components. [https://phabricator.wikimedia.org/T143350]
* The team have added [[:mediawikiwiki:Editing/Projects/Columns_for_references|multi-column support for lists of footnotes]]. The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can automatically display long lists of references in columns on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
* You can now use your web browser's function to switch typing direction in the new wikitext mode. This is particularly helpful for RTL language users like Urdu or Hebrew who have to write JavaScript or CSS. You can use Command+Shift+X or Control+Shift+X to trigger this. [https://phabricator.wikimedia.org/T153356]
* The way to switch between the visual editing mode and the wikitext editing mode is now consistent. There is a drop-down menu that shows the two options. This is now the same in desktop and mobile web editing, and inside things that embed editing, such as Flow. [https://phabricator.wikimedia.org/T116417]
* The {{Int:visualeditor-categories-tool}} item has been moved to the top of the {{Int:visualeditor-pagemenu-tooltip}} menu (from clicking on the &quot;hamburger&quot; icon) for quicker access. [https://phabricator.wikimedia.org/T74399] There is also now a &quot;Templates used on this page&quot; feature there. [https://phabricator.wikimedia.org/T149009]
* You can now create &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;chem&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  tags (sometimes used as &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ce&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) for chemical formulas inside the visual editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T153365]
* Tables can be set as collapsed or un-collapsed. [https://phabricator.wikimedia.org/T157989]
* The {{Int:visualeditor-specialcharacter-button-tooltip}} menu now includes characters for Canadian Aboriginal Syllabics and angle quotation marks (‹› and ⟨⟩) .  The team thanks the volunteer developer, [[:S:en:User:Tpt|Tpt]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T108626]
* A bug caused some section edit conflicts to blank the rest of the page.  This has been fixed.  The team are sorry for the disruption. [https://phabricator.wikimedia.org/T154217]
* There is a new keyboard shortcut for citations:  &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a PC, or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;Shift&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; on a Mac.  It is based on the keyboard shortcut for making links, which is &lt;code&gt;Control&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; or &lt;code&gt;Command&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;K&lt;/code&gt; respectively. [https://phabricator.wikimedia.org/T99299]

=== Future changes ===
* The team is working on a syntax highlighting tool.  It will highlight matching pairs of &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;ref&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; tags and other types of wikitext syntax.  You will be able to turn it on and off.  It will first become available in VisualEditor's built-in wikitext mode, maybe late in 2017. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
* The kind of button used to {{Int:Showpreview}}, {{Int:showdiff}}, and finish an edit will change in all WMF-supported wikitext editors.  The new buttons will use [[Mw:OOjs UI|OOjs UI]].  The buttons will be larger, brighter, and easier to read.  The labels will remain the same.  You can test the new button by editing a page and adding &lt;code&gt;&amp;ooui=1&lt;/code&gt; to the end of the URL, like this:  https://www.mediawiki.org/wiki/Project:Sandbox?action=edit&amp;ooui=1  The old appearance will no longer be possible, even with local CSS changes.  [https://phabricator.wikimedia.org/T162849]
* The [[:mediawikiwiki:File:Edit_toolbar_-_2.png|outdated 2006 wikitext editor]] will be removed later this year.  It is used by approximately 0.03% of active editors.  See [[:mw:Editor|a list of editing tools on mediawiki.org]] if you are uncertain which one you use.  [https://phabricator.wikimedia.org/T30856]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly, so that we can notify you when the next issue is ready. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[:mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 12 май 2017, 18:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=16160401 --&gt;

== Improvements coming soon to Recent Changes ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on 26 September, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Recent Changes. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature improves [[Special:RecentChanges]] and [[Special:RecentChangesLinked]] (and soon, [[Special:Watchlist]] – see below). 

Based on a new design, it adds new features that ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''Concerning RecentChanges'''&lt;/big&gt;

Starting on 26 September, '''New Filters for Edit Review will become standard on Recent Changes'''. We have decided to do this release because of a long and successful Beta test phase, positive feedback from various users and positive user testing. 

Some features will remain as Beta features and will be added later. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about those different features]].

If your community has specific concerns about this deployment or internal discussion, it can request to have the deployment to their wikis delayed to October 1, if they have ''sensible, consistent with the project, actionable, realistic feedback to oppose'' (at the development team's appreciation). 

You will also be able to opt-out this change in your preferences. 

&lt;big&gt;'''Concerning Watchlists'''&lt;/big&gt;

Starting on '''September 19''', the Beta feature will have a new option. '''Watchlists will have all filters available now on the Beta Recent Changes improvements'''.

If you have already activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot;, you have no action to take. If you haven't activated the Beta feature &quot;{{int:eri-rcfilters-beta-label}}&quot; and you want to try the filters on Watchlists, please go to [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|your Beta preferences]] on September 19.  

&lt;big&gt;'''How to be ready'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

Do you use Gadgets that change things on your RecentChanges or Watchlist pages, or have you customized them with scripts or CSS? You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please ping me if you have questions. 

On behalf of the [[mw:Global Collaboration|Global Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 14 сен 2017, 15:27 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17219431 --&gt;

== Бета (?) мөмкинлекне &quot;кабызу&quot; ==

Инглиз википедиясендә, тычканны искәрмә номеры өстенә китергәч, ул искәрмәнең тексты күренә. Ягъни искәрмә текстын укыр өчен, битнең азагына кадәр төшеп һәм кире менеп торасы юк, бик уңайлы. Безнең википедиядә дә бу мөмкин булсын өчен нишләргә кирәк икән? [[Кулланучы:IlnarSelimcan|IlnarSelimcan]] ([[Кулланучы бәхәсе:IlnarSelimcan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 17:11 (UTC)
:Тәҗрибәле кулланучылар белән аралашканда сорармын. Үзем белмим.--[[Кулланучы:Frhdkazan|frhdkazan]] ([[Кулланучы бәхәсе:Frhdkazan|бәхәс]]) 13 дек 2017, 18:03 (UTC)</text>
      <sha1>md8lz9jfkfkgc7detw8opj7ipq2xxi8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2018</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491885</id>
    <revision>
      <id>5969210</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:28:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == Global preferences available for testing ==  &lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt; Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}.  Greetings,  Global preferences, a [[m:2016_Community_Wishlist_Survey/Categories/Miscellaneous#Global_settings|highly request feature in the 2016 Community Wishlist]], is available for testing.  # [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|Read over the help page]], it is brief and has screenshots # Login or register an a...»</comment>
      <origin>5969210</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24107" sha1="05p61rodcg6rns1cjyhvzye7ibhcmzj" xml:space="preserve">
== Global preferences available for testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

Greetings,

Global preferences, a [[m:2016_Community_Wishlist_Survey/Categories/Miscellaneous#Global_settings|highly request feature in the 2016 Community Wishlist]], is available for testing.

# [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|Read over the help page]], it is brief and has screenshots
# Login or register an account on [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:Login Beta English Wikipedia]
# Visit [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:GlobalPreferences Global Preferences] and try enabling and disabling some settings
# Visit some other language and project test wikis such as [https://en.wikivoyage.beta.wmflabs.org English Wikivoyage], the [https://he.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/%D7%A2%D7%9E%D7%95%D7%93_%D7%A8%D7%90%D7%A9%D7%99 Hebrew Wikipedia] and test the settings
# [[mw:Help_talk:Extension:GlobalPreferences|Report your findings, experience, bugs, and other observations]]

Once the team has feedback on design issues, bugs, and other things that might need worked out, the problems will be addressed and global preferences will be sent to the wikis.

Please let me know if you have any questions. Thanks! --[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 фев 2018, 00:24 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17571042 --&gt;

== Editing News #1—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:VisualEditor/Newsletter/2018/February|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''
&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;
Did you know that you can now use the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|visual diff tool]] on any page?

[[File:Wikitext diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing some changes, in the two-column wikitext diff display|center|frameless|250px]]

Sometimes, it is hard to see important changes in a wikitext diff.  This screenshot of a wikitext diff (click to enlarge) shows that the paragraphs have been rearranged, but it does not highlight the removal of a word or the addition of a new sentence.

If you [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the Beta Feature]] for &quot;{{Int:visualeditor-preference-visualdiffpage-label}}&quot;, you will have a new option.  It will give you a new box at the top of every diff page.  This box will let you choose either diff system on any edit.

[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected|center|frameless|200px]]
Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.

In the visual diff, additions, removals, new links, and formatting changes will be highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.

[[File:Visual diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing the same changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|250px]]

This screenshot shows the same edit as the wikitext diff.  The visual diff highlights the removal of one word and the addition of a new sentence.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2017/May|the last newsletter]], the [[mw:Editing|Editing Team]] has spent most of their time supporting [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor mode]], which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and improving [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]]. Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[mw:Editing team/Current priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor, and improving the visual diff tool.
===Recent changes===
*The '''[[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]]''' is [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|available as a Beta Feature]] on desktop devices.  It has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  The team have been comparing the performance of different editing environments.  They have studied how long it takes to open the page and start typing.  The study uses data for more than one million edits during December and January.  Some changes have been made to improve the speed of the 2017 wikitext editor and the visual editor.  Recently, the 2017 wikitext editor opened fastest for most edits, and the 2010 WikiEditor was fastest for some edits.  More information will be posted at [[mw:Contributors/Projects/Editing performance]].
*The '''[[mw:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' was developed for the visual editor.  It is now available to all users of the visual editor and the 2017 wikitext editor.  When you review your changes, you can toggle between wikitext and visual diffs.  You can also [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the new Beta Feature]] for &quot;Visual diffs&quot;.  The Beta Feature lets you use the visual diff tool to view other people's edits on page histories and [[Special:RecentChanges]].  [https://phabricator.wikimedia.org/T167508]
*[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|'''Wikitext syntax highlighting''']] is available as a Beta Feature for both [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor]] and the 2010 wikitext editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
*The [[mw:Citoid|citoid service]] automatically translates URLs, DOIs, ISBNs, and PubMed id numbers into wikitext citation templates.  It is very popular and useful to editors, although it can be a bit tricky to set up.  &lt;mark&gt;Your wiki can have this service.  Please [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|read the instructions]]. You can [[phab:T127354|ask the team to help you enable citoid at your wiki]]&lt;/mark&gt;.

===Let's work together===
*The team will talk about editing tools at an upcoming [[m:Wikimedia Foundation metrics and activities meetings|Wikimedia Foundation metrics and activities meeting]].
*Wikibooks, Wikiversity, and other communities may have the visual editor made available by default to contributors.  If your community wants this, then please contact [[mw:User talk:Deskana (WMF)|Dan Garry]].
*The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Projects/Columns for references|automatically display long lists of references in columns]] on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{Int:Feedback-thanks-title}} 

—[[mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 2 мар 2018, 20:56 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Notification from edit summary ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings,

The ability to [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|notify other users in edit summaries]] will be available later this week, on 15 March 2018. Other users can be notified if a [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary#How_it_works|link to their user page is provided in an edit summary]]. Some user-made gadgets and scripts that automatically put user names in edit summaries may need to be changed to put a colon in the link, such as &lt;nowiki&gt;[[:User:Example]]&lt;/nowiki&gt;. You can change how you receive these mention notifications in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-echo|preferences]]. This feature was [[m:2017_Community_Wishlist_Survey|highly requested in the 2017 Community Wishlist survey]], and [[m:Talk:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|feedback is welcome]].

Thanks, happy editing to you. -[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 12 мар 2018, 21:09 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17778225 --&gt;

== We need your feedback to improve Lua functions ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello,

(I’m sorry for writing in English. {{Int:Please-translate}})

If you’re regularly using Lua modules, creating and improving some of them, we need your feedback!

The Wikidata development team would like to provide more Lua functions, in order to improve the experience of people who write Lua scripts to reuse Wikidata's data on the Wikimedia projects. Our goals are to help harmonizing the existing modules across the Wikimedia projects, to make coding in Lua easier for the communities, and to improve the performance of the modules.

We would like to know more about your habits, your needs, and what could help you. We have a few questions for you [[d:Wikidata:New convenience functions for Lua|on this page]]. Note that if you don’t feel comfortable with writing in English, you can answer in your preferred language.

{{Int:Feedback-thanks-title}} [[:d:User:Lea Lacroix (WMDE)|Lea Lacroix (WMDE)]] 27 мар 2018, 08:55 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Lea Lacroix (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Lea_Lacroix_(WMDE)/Luannouncement&amp;oldid=17873868 --&gt;

== Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias'''

{{int:please-translate}}

[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Mapframe]] is a feature that enables users to easily display interactive maps right on wiki pages. Currently, most Wikipedias don’t have mapframe. But [[mw:Special:MyLanguage/Maps#Milestones_and_Updates|fifteen Wikipedias]], along with all the other Wikimedia projects, are using mapframe today to display maps on thousands of pages.

A little background: over the last few months, the Foundation’s [[mw:Collaboration|Collaboration team]] has been working to improve the stability and user experience of the maps service. In addition, a question about long-term support for the maps service was recently settled, and a small team has been assigned for routine maintenance. Given these developments, bringing the benefits of mapframe to Wikipedias that lack the feature seems both safe and supportable. [[phab:T191583|Nine Wikipedias]] that use a stricter version of Flagged Revisions will not get mapframe in this release.

Maps are a valuable form of visual data that can improve readers’ understanding across a wide range of topics. If you know of any reasons why mapframe shouldn’t be implemented on your Wikipedia, let us know [[mw:Talk:Map_improvements_2018|on the project talk page]]. Unless we hear from you, we plan to release mapframe to most Wikipedias in May, 2018. So, if you foresee an issue, please let us hear from you. Otherwise, happy mapping!
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 24 апр 2018, 21:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:JMatazzoni_(WMF)/mapframe-to-all-wikipedias-notice/distribution_list&amp;oldid=17969222 --&gt;

== Wikitext highlighting out of beta ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|Wikitext syntax highlighting]], also known as CodeMirror, has been moved out of Beta Features and is available in the [[mw:Special:MyLanguage/2017_wikitext_editor|2017 Wikitext Editor]] on all wikis. Syntax highlighting helps you see problems in your wikitext before previewing or publishing text. Please try out the tool if you did not do so while it was being developed, and [[mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:CodeMirror|feedback is welcome]]. - [[User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt;4 май 2018, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17844049 --&gt;

== Improvements coming soon on Watchlists ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on June 18, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Watchlists. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature is used by default on [[Special:RecentChanges]], [[Special:RecentChangesLinked]] and as a Beta feature on [[Special:Watchlist]]. 

Based on a new design, that feature adds new functions to those pages, to ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''About the release on Watchlists'''&lt;/big&gt;

Over 70,000 people have activated the New Filters beta, which has been in testing on Watchlist for more than eight months. We feel confident that the features are stable and effective, but if you have thoughts about these tools or the beta graduation, [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|please let us know]] on the project talk page. In particular, tell us if you know of a special incompatibility or other issue that makes the New Filters problematic on your wiki. We’ll examine the blocker and may delay release on your wiki until the issue can be addressed.

The deployment will start on June 18 or on June 25, depending on the wiki ([[phab:T195993#4261642|check the list]]). After the deployment, you will also be able to opt-out this change directly from the Watchlist page and also in your preferences. 

&lt;big&gt;'''How to be ready?'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

If you use local Gadgets that change things on your Watchlist pages, or have a customized scripts or CSS, be ready. You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please share your questions and comments on the [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|feedback page]].

On behalf of the [[mw:Collaboration|Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 7 июн 2018, 13:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox2&amp;oldid=18110305 --&gt;

== Update on page issues on mobile web ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Update on page issues on mobile web'''

{{int:please-translate}}
Hi everyone. The [[mw:Reading/Web/Team|Readers web team]] has recently begun working on exposing issue templates on the mobile website. Currently, details about issues with page content are generally hidden on the mobile website. This leaves readers unaware of the reliability of the pages they are reading. The goal of this project is to improve awareness of particular issues within an article on the mobile web. We will do this by changing the visual styling of page issues.

So far, we have [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|drafted a proposal on the design and implementation]] of the project.  We were also able to run [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues/Research Results|user testing on the proposed designs]].  The tests so far have positive results. Here is a quick summary of what we learned:
* The new treatment increases awareness of page issues among participants. This is true particularly when they are in a more evaluative/critical mode.
* Page issues make sense to readers and they understand how they work
* Readers care about page issues and consider them important
* Readers had overwhelmingly positive sentiments towards Wikipedia associated with learning about page issues
Our next step would be to start implementing these changes. We wanted to reach out to you for any concerns, thoughts, and suggestions you might have before beginning development. Please [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|visit the project page]] where we have more information and mockups of how this may look. Please [[mw:Talk:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|leave feedback on the talk page]]. 
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 12 июн 2018, 20:58 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18120916 --&gt;

== Tidy to RemexHtml ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
The [[:mw:Parsing|Parsing]] team will be [[:mw:Parsing/Replacing Tidy|replacing Tidy with RemexHtml]] at this wiki on 5 July 2018.

Some pages at this wiki use outdated HTML.  This change may change the appearance of those pages.  [[Special:LintErrors]] has a complete list of affected pages.

Read [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html this e-mail message] for more information.  Read the instructions at [[:mw:Help:Extension:Linter]].  You can ask questions at [[:mw:Talk:Parsing/Replacing Tidy]].  Thank you for helping fix these problems.
&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]] 2 июл 2018, 14:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Editing/Parsing_change&amp;oldid=18129171 --&gt;

== Consultation on the creation of a separate user group for editing sitewide CSS/JS ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''({{int:please-translate}})''

Hi all,

I'm preparing a change in who can edit sitewide CSS/JS pages. (These are pages like &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Common.css&lt;/code&gt; and &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Vector.js&lt;/code&gt; which are executed in the browser of all readers and editors.) Currently all administrators are able to edit these pages, which poses a serious and unnecessary security risk. Soon, a dedicated, smaller user group will take over this task. Your community will be able to decide who belongs in this group, so this should mean very little change for you. You can find out more and provide feedback at [[m:Special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|the consultation page on Meta]]. If you are involved in maintaining CSS/JS code, or policymaking around adminship requests, please give it a look!

Thanks!
&lt;br/&gt;&lt;span dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Tgr|Tgr]] ([[m:User talk:Tgr|talk]]) 9 июл 2018, 10:50 (UTC) &lt;small&gt;(via [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|global message delivery]])&lt;/small&gt;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tgr@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=18158890 --&gt;

== Enabling a helpful feature for Template editors ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello.

The team working on TemplateStyles at the Wikimedia Foundation would like to enable TemplateStyles on this wiki.

TemplateStyles is a feature to allow non-administrators to write and manage CSS styles for templates. It allows contributors who edit templates to separate content and presentation. A good web practice that makes it easier to manage the layout of templates. If you don't edit templates, this will not have any impact on your contributions. 

TemplateStyles is useful for a few reasons. 

* It makes it possible for templates to work better on mobile.
* It cuts out confusion on where to apply CSS rules.
* Editing CSS is currently limited to administrators, which is a major barrier to participation.
* All stylesheets must be loaded on all pages (whether they actually use the page or not), which wastes bandwidth and makes debugging style rules more difficult.
You can [[mw:Help:TemplateStyles|learn more about TemplateStyles on MediaWiki.org]]. [[mw:Extension:TemplateStyles|Technical documentation is also available]].

This is an optional feature and no one must use it, but template contributors are encouraged to do so! Please discuss and let us know if there are any concerns. If there are no concerns we will proceed to deploy the feature on the 9th of August.

Thank you.
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 6 авг 2018, 21:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18277775 --&gt;</text>
      <sha1>05p61rodcg6rns1cjyhvzye7ibhcmzj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969211</id>
      <parentid>5969210</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T17:28:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Enabling a helpful feature for Template editors */</comment>
      <origin>5969211</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28609" sha1="padm2bljpuxnm97u801jeuiaxq6uacw" xml:space="preserve">
== Global preferences available for testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

Greetings,

Global preferences, a [[m:2016_Community_Wishlist_Survey/Categories/Miscellaneous#Global_settings|highly request feature in the 2016 Community Wishlist]], is available for testing.

# [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|Read over the help page]], it is brief and has screenshots
# Login or register an account on [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:Login Beta English Wikipedia]
# Visit [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:GlobalPreferences Global Preferences] and try enabling and disabling some settings
# Visit some other language and project test wikis such as [https://en.wikivoyage.beta.wmflabs.org English Wikivoyage], the [https://he.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/%D7%A2%D7%9E%D7%95%D7%93_%D7%A8%D7%90%D7%A9%D7%99 Hebrew Wikipedia] and test the settings
# [[mw:Help_talk:Extension:GlobalPreferences|Report your findings, experience, bugs, and other observations]]

Once the team has feedback on design issues, bugs, and other things that might need worked out, the problems will be addressed and global preferences will be sent to the wikis.

Please let me know if you have any questions. Thanks! --[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 фев 2018, 00:24 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17571042 --&gt;

== Editing News #1—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''[[m:VisualEditor/Newsletter/2018/February|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''
&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;
Did you know that you can now use the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|visual diff tool]] on any page?

[[File:Wikitext diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing some changes, in the two-column wikitext diff display|center|frameless|250px]]

Sometimes, it is hard to see important changes in a wikitext diff.  This screenshot of a wikitext diff (click to enlarge) shows that the paragraphs have been rearranged, but it does not highlight the removal of a word or the addition of a new sentence.

If you [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the Beta Feature]] for &quot;{{Int:visualeditor-preference-visualdiffpage-label}}&quot;, you will have a new option.  It will give you a new box at the top of every diff page.  This box will let you choose either diff system on any edit.

[[File:VisualEditor visual diff tool - toggle button.png|alt=Toggle button showing visual and wikitext options; visual option is selected|center|frameless|200px]]
Click the toggle button to switch between visual and wikitext diffs.

In the visual diff, additions, removals, new links, and formatting changes will be highlighted.  Other changes, such as changing the size of an image, are described in notes on the side.

[[File:Visual diff paragraph move correcting vandalism 2018.png|alt=Screenshot showing the same changes to an article.  Most changes are highlighted with text formatting.|center|frameless|250px]]

This screenshot shows the same edit as the wikitext diff.  The visual diff highlights the removal of one word and the addition of a new sentence.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2017/May|the last newsletter]], the [[mw:Editing|Editing Team]] has spent most of their time supporting [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor mode]], which is available inside the visual editor as a Beta Feature, and improving [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]]. Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  You can find links to the work finished each week at [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings]].  Their [[mw:Editing team/Current priorities|current priorities]] are fixing bugs, supporting the 2017 wikitext editor, and improving the visual diff tool.
===Recent changes===
*The '''[[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]]''' is [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|available as a Beta Feature]] on desktop devices.  It has the same toolbar as the visual editor and can use the citoid service and other modern tools.  The team have been comparing the performance of different editing environments.  They have studied how long it takes to open the page and start typing.  The study uses data for more than one million edits during December and January.  Some changes have been made to improve the speed of the 2017 wikitext editor and the visual editor.  Recently, the 2017 wikitext editor opened fastest for most edits, and the 2010 WikiEditor was fastest for some edits.  More information will be posted at [[mw:Contributors/Projects/Editing performance]].
*The '''[[mw:VisualEditor/Diffs|visual diff tool]]''' was developed for the visual editor.  It is now available to all users of the visual editor and the 2017 wikitext editor.  When you review your changes, you can toggle between wikitext and visual diffs.  You can also [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable the new Beta Feature]] for &quot;Visual diffs&quot;.  The Beta Feature lets you use the visual diff tool to view other people's edits on page histories and [[Special:RecentChanges]].  [https://phabricator.wikimedia.org/T167508]
*[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|'''Wikitext syntax highlighting''']] is available as a Beta Feature for both [[mw:2017 wikitext editor|the 2017 wikitext editor]] and the 2010 wikitext editor. [https://phabricator.wikimedia.org/T101246]
*The [[mw:Citoid|citoid service]] automatically translates URLs, DOIs, ISBNs, and PubMed id numbers into wikitext citation templates.  It is very popular and useful to editors, although it can be a bit tricky to set up.  &lt;mark&gt;Your wiki can have this service.  Please [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|read the instructions]]. You can [[phab:T127354|ask the team to help you enable citoid at your wiki]]&lt;/mark&gt;.

===Let's work together===
*The team will talk about editing tools at an upcoming [[m:Wikimedia Foundation metrics and activities meetings|Wikimedia Foundation metrics and activities meeting]].
*Wikibooks, Wikiversity, and other communities may have the visual editor made available by default to contributors.  If your community wants this, then please contact [[mw:User talk:Deskana (WMF)|Dan Garry]].
*The &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;references /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; block can [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Projects/Columns for references|automatically display long lists of references in columns]] on wide screens.  This makes footnotes easier to read.  You can [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Cite,VisualEditor,Wikimedia-Site-requests&amp;title=Convert%20reference%20lists%20over%20to%20`responsive`%20on%20XXwiki&amp;priority=10&amp;parent=159895 '''request multi-column support'''] for your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T33597]
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{Int:Feedback-thanks-title}} 

—[[mw:User:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]]
&lt;/div&gt; 2 мар 2018, 20:56 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;

== Notification from edit summary ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Greetings,

The ability to [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|notify other users in edit summaries]] will be available later this week, on 15 March 2018. Other users can be notified if a [[m:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary#How_it_works|link to their user page is provided in an edit summary]]. Some user-made gadgets and scripts that automatically put user names in edit summaries may need to be changed to put a colon in the link, such as &lt;nowiki&gt;[[:User:Example]]&lt;/nowiki&gt;. You can change how you receive these mention notifications in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-echo|preferences]]. This feature was [[m:2017_Community_Wishlist_Survey|highly requested in the 2017 Community Wishlist survey]], and [[m:Talk:Community_Tech/Ping_users_from_the_edit_summary|feedback is welcome]].

Thanks, happy editing to you. -[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 12 мар 2018, 21:09 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17778225 --&gt;

== We need your feedback to improve Lua functions ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello,

(I’m sorry for writing in English. {{Int:Please-translate}})

If you’re regularly using Lua modules, creating and improving some of them, we need your feedback!

The Wikidata development team would like to provide more Lua functions, in order to improve the experience of people who write Lua scripts to reuse Wikidata's data on the Wikimedia projects. Our goals are to help harmonizing the existing modules across the Wikimedia projects, to make coding in Lua easier for the communities, and to improve the performance of the modules.

We would like to know more about your habits, your needs, and what could help you. We have a few questions for you [[d:Wikidata:New convenience functions for Lua|on this page]]. Note that if you don’t feel comfortable with writing in English, you can answer in your preferred language.

{{Int:Feedback-thanks-title}} [[:d:User:Lea Lacroix (WMDE)|Lea Lacroix (WMDE)]] 27 мар 2018, 08:55 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Lea Lacroix (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Lea_Lacroix_(WMDE)/Luannouncement&amp;oldid=17873868 --&gt;

== Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Time to bring embedded maps (‘mapframe’) to most Wikipedias'''

{{int:please-translate}}

[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Mapframe]] is a feature that enables users to easily display interactive maps right on wiki pages. Currently, most Wikipedias don’t have mapframe. But [[mw:Special:MyLanguage/Maps#Milestones_and_Updates|fifteen Wikipedias]], along with all the other Wikimedia projects, are using mapframe today to display maps on thousands of pages.

A little background: over the last few months, the Foundation’s [[mw:Collaboration|Collaboration team]] has been working to improve the stability and user experience of the maps service. In addition, a question about long-term support for the maps service was recently settled, and a small team has been assigned for routine maintenance. Given these developments, bringing the benefits of mapframe to Wikipedias that lack the feature seems both safe and supportable. [[phab:T191583|Nine Wikipedias]] that use a stricter version of Flagged Revisions will not get mapframe in this release.

Maps are a valuable form of visual data that can improve readers’ understanding across a wide range of topics. If you know of any reasons why mapframe shouldn’t be implemented on your Wikipedia, let us know [[mw:Talk:Map_improvements_2018|on the project talk page]]. Unless we hear from you, we plan to release mapframe to most Wikipedias in May, 2018. So, if you foresee an issue, please let us hear from you. Otherwise, happy mapping!
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 24 апр 2018, 21:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:JMatazzoni_(WMF)/mapframe-to-all-wikipedias-notice/distribution_list&amp;oldid=17969222 --&gt;

== Wikitext highlighting out of beta ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|Wikitext syntax highlighting]], also known as CodeMirror, has been moved out of Beta Features and is available in the [[mw:Special:MyLanguage/2017_wikitext_editor|2017 Wikitext Editor]] on all wikis. Syntax highlighting helps you see problems in your wikitext before previewing or publishing text. Please try out the tool if you did not do so while it was being developed, and [[mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:CodeMirror|feedback is welcome]]. - [[User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt;4 май 2018, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Keegan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=17844049 --&gt;

== Improvements coming soon on Watchlists ==

&lt;div dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Rc-beta-tour-welcome-ltr.gif|link=Mw:Special:MyLanguage/Help:New_filters_for_edit_review|right|frameless]]
Hello

Sorry to use English. {{Int:please-translate}}! {{Int:thank-you}}

'''In short:''' starting on June 18, New Filters for Edit Review ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|now in Beta]]) will become standard on Watchlists. They provide an array of new tools and an improved interface. If you prefer the current page you will be able to opt out. [[mw:Edit Review Improvements/New filters for edit review|Learn more about the New Filters]].

&lt;big&gt;'''What is this feature again?'''&lt;/big&gt;

This feature is used by default on [[Special:RecentChanges]], [[Special:RecentChangesLinked]] and as a Beta feature on [[Special:Watchlist]]. 

Based on a new design, that feature adds new functions to those pages, to ease vandalism tracking and support of newcomers:
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|Filtering]] - filter recent changes with easy-to-use and powerful filters combinations, including filtering by namespace or tagged edits.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Highlighting function|Highlighting]] - add a colored background to the different changes you are monitoring. It helps quick identification of changes that matter to you.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Bookmarking|Bookmarking]] to keep your favorite configurations of filters ready to be used.
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quality and Intent Filters|Quality and Intent Filters]] - those filters use [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES predictions]]. They identify real vandalism or good faith intent contributions that need help. They are not available on all wikis. 
You can know more about this project by visiting [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Quick tour|the quick tour help page]].

&lt;big&gt;'''About the release on Watchlists'''&lt;/big&gt;

Over 70,000 people have activated the New Filters beta, which has been in testing on Watchlist for more than eight months. We feel confident that the features are stable and effective, but if you have thoughts about these tools or the beta graduation, [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|please let us know]] on the project talk page. In particular, tell us if you know of a special incompatibility or other issue that makes the New Filters problematic on your wiki. We’ll examine the blocker and may delay release on your wiki until the issue can be addressed.

The deployment will start on June 18 or on June 25, depending on the wiki ([[phab:T195993#4261642|check the list]]). After the deployment, you will also be able to opt-out this change directly from the Watchlist page and also in your preferences. 

&lt;big&gt;'''How to be ready?'''&lt;/big&gt;

Please share this announcement!

If you use local Gadgets that change things on your Watchlist pages, or have a customized scripts or CSS, be ready. You may have to make some changes to your configuration. Despite the fact that we have tried to take most cases into consideration, some configurations may break. The Beta phase is a great opportunity to have a look at local scripts and gadgets: some of them may be replaced by native features from the Beta feature.

Please share your questions and comments on the [[mw:Talk:Edit Review Improvements/New filters for edit review|feedback page]].

On behalf of the [[mw:Collaboration|Collaboration team]], [[User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 7 июн 2018, 13:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox2&amp;oldid=18110305 --&gt;

== Update on page issues on mobile web ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''Update on page issues on mobile web'''

{{int:please-translate}}
Hi everyone. The [[mw:Reading/Web/Team|Readers web team]] has recently begun working on exposing issue templates on the mobile website. Currently, details about issues with page content are generally hidden on the mobile website. This leaves readers unaware of the reliability of the pages they are reading. The goal of this project is to improve awareness of particular issues within an article on the mobile web. We will do this by changing the visual styling of page issues.

So far, we have [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|drafted a proposal on the design and implementation]] of the project.  We were also able to run [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues/Research Results|user testing on the proposed designs]].  The tests so far have positive results. Here is a quick summary of what we learned:
* The new treatment increases awareness of page issues among participants. This is true particularly when they are in a more evaluative/critical mode.
* Page issues make sense to readers and they understand how they work
* Readers care about page issues and consider them important
* Readers had overwhelmingly positive sentiments towards Wikipedia associated with learning about page issues
Our next step would be to start implementing these changes. We wanted to reach out to you for any concerns, thoughts, and suggestions you might have before beginning development. Please [[mw:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|visit the project page]] where we have more information and mockups of how this may look. Please [[mw:Talk:Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|leave feedback on the talk page]]. 
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 12 июн 2018, 20:58 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18120916 --&gt;

== Tidy to RemexHtml ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
The [[:mw:Parsing|Parsing]] team will be [[:mw:Parsing/Replacing Tidy|replacing Tidy with RemexHtml]] at this wiki on 5 July 2018.

Some pages at this wiki use outdated HTML.  This change may change the appearance of those pages.  [[Special:LintErrors]] has a complete list of affected pages.

Read [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html this e-mail message] for more information.  Read the instructions at [[:mw:Help:Extension:Linter]].  You can ask questions at [[:mw:Talk:Parsing/Replacing Tidy]].  Thank you for helping fix these problems.
&lt;/div&gt; [[:m:User:Elitre (WMF)]] 2 июл 2018, 14:38 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Editing/Parsing_change&amp;oldid=18129171 --&gt;

== Consultation on the creation of a separate user group for editing sitewide CSS/JS ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''({{int:please-translate}})''

Hi all,

I'm preparing a change in who can edit sitewide CSS/JS pages. (These are pages like &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Common.css&lt;/code&gt; and &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;MediaWiki:Vector.js&lt;/code&gt; which are executed in the browser of all readers and editors.) Currently all administrators are able to edit these pages, which poses a serious and unnecessary security risk. Soon, a dedicated, smaller user group will take over this task. Your community will be able to decide who belongs in this group, so this should mean very little change for you. You can find out more and provide feedback at [[m:Special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|the consultation page on Meta]]. If you are involved in maintaining CSS/JS code, or policymaking around adminship requests, please give it a look!

Thanks!
&lt;br/&gt;&lt;span dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Tgr|Tgr]] ([[m:User talk:Tgr|talk]]) 9 июл 2018, 10:50 (UTC) &lt;small&gt;(via [[m:Special:MyLanguage/Global_message_delivery|global message delivery]])&lt;/small&gt;&lt;/span&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Tgr@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=18158890 --&gt;

== Enabling a helpful feature for Template editors ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hello.

The team working on TemplateStyles at the Wikimedia Foundation would like to enable TemplateStyles on this wiki.

TemplateStyles is a feature to allow non-administrators to write and manage CSS styles for templates. It allows contributors who edit templates to separate content and presentation. A good web practice that makes it easier to manage the layout of templates. If you don't edit templates, this will not have any impact on your contributions. 

TemplateStyles is useful for a few reasons. 

* It makes it possible for templates to work better on mobile.
* It cuts out confusion on where to apply CSS rules.
* Editing CSS is currently limited to administrators, which is a major barrier to participation.
* All stylesheets must be loaded on all pages (whether they actually use the page or not), which wastes bandwidth and makes debugging style rules more difficult.
You can [[mw:Help:TemplateStyles|learn more about TemplateStyles on MediaWiki.org]]. [[mw:Extension:TemplateStyles|Technical documentation is also available]].

This is an optional feature and no one must use it, but template contributors are encouraged to do so! Please discuss and let us know if there are any concerns. If there are no concerns we will proceed to deploy the feature on the 9th of August.

Thank you.
&lt;/div&gt; [[m:User:CKoerner (WMF)|CKoerner (WMF)]] ([[m:User talk:CKoerner (WMF)|talk]]) 6 авг 2018, 21:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:CKoerner (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:CKoerner_(WMF)/Sandbox&amp;oldid=18277775 --&gt;

== Editing News #2—2018 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2018/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
'''Did you know?'''  
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?
[[File:Mobile editing watchlist star editing pencil.png|alt=Screenshot showing the location of the pencil icon|center|frameless|250px]]

Tap on the pencil icon to start editing.  The page will probably open in the wikitext editor.

You will see another pencil icon in the toolbar.  Tap on that pencil icon to the switch between visual editing and wikitext editing.

[[File:Visual editing mobile switch wikitext.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

Remember to publish your changes when you're done.

You can read and help translate [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|the user guide]], which has more information about how to use the visual editor.&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Since the last newsletter, the [[mw:Editing|Editing Team]] has wrapped up most of their work on the [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] and [[mw:VisualEditor/Diffs|the visual diff tool]].  The team has begun investigating the needs of editors who use mobile devices.  Their work board is available [[phab:project/view/3236/|in Phabricator]].  Their [[mw:Wikimedia Audiences/2018-19 Q2 Goals#Contributors|current priorities]] are fixing bugs and improving mobile editing.   

=== Recent changes ===
*The Editing team has published an [[mw:Mobile editing using the visual editor report|initial report about mobile editing]].  
*The Editing team has begun a design study of visual editing on the mobile website.  New editors have trouble doing basic tasks on a smartphone, such as adding links to Wikipedia articles.  You can [[c:File:Visual Editor Heuristic - Results.pdf|read the report]].
*The Reading team is working on a [[mw:Reading/Web/Advanced mobile contributions|separate mobile-based contributions project]].
*The 2006 wikitext editor is [[mw:Contributors/Projects/Removal of the 2006 wikitext editor|no longer supported]].  If you used [[:File:Edit toolbar - 2.png|that toolbar]], then you will no longer see any toolbar.  You may choose another editing tool in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|editing preferences]], [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|local gadgets]], or [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]].
*The Editing team described the history and status of [[mw:Extension:VisualEditor|VisualEditor]] in [[m:Wikimedia monthly activities meetings/2018-03|this recorded public presentation]] (starting at 29 minutes, 30 seconds).
*The Language team released [[mw:Content translation/V2|a new version of Content Translation]] (CX2) last month, on [[foundationsite:2018/09/30/international-translation-day/|International Translation Day]]. It integrates the visual editor to support templates, tables, and images.  It also produces better wikitext when the translated article is published. [https://wikimediafoundation.org/2018/09/30/content-translation-version-two/]

=== Let's work together ===
* The Editing team wants to improve visual editing on the mobile website.  &lt;mark&gt;Please read [[mw:Visual-based mobile editing/Ideas/October 2018|their ideas]] and tell the team what you think would help editors who use the mobile site.&lt;/mark&gt;  
*The [[m:Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]] begins next week.
*If you aren't reading this in your preferred language, then please help us with translations! Subscribe to the [[mail:translators-l|Translators mailing list]] or [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Elitre_(WMF)&amp;action=edit&amp;section=new contact us] directly. We will notify you when the next issue is ready for translation. {{int:Feedback-thanks-title}}

—[[mw:User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 2 ноя 2018, 14:17 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=17790200 --&gt;</text>
      <sha1>padm2bljpuxnm97u801jeuiaxq6uacw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2019</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491886</id>
    <revision>
      <id>5969212</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:28:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «  == Editing News #1—July 2019 ==  &lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; ''[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''  &lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt; [[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]] &lt;big&gt;'''Did you know?'''&lt;/big&gt; &lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-siz...»</comment>
      <origin>5969212</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13899" sha1="4kisj3xk2qyzvp8t73p55y1cxbu9um4" xml:space="preserve">

== Editing News #1—July 2019 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
''[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]''

&lt;div style=&quot;float:right;width:270px;margin-left:1em;border-style:solid;border-width:1px;padding:1em;&quot;&gt;
[[File:VisualEditor-logo.svg|200px|center]]
&lt;big&gt;'''Did you know?'''&lt;/big&gt;
&lt;div class=&quot;thumbcaption&quot; style=&quot;font-size: 90%;&quot;&gt;  

Did you know that you can use the visual editor on a mobile device?

Every article has a pencil icon at the top.  Tap on the pencil icon [[File:OOjs UI icon edit-ltr.svg|frameless|16x16px]] to start editing.  

'''&lt;big&gt;Edit Cards&lt;/big&gt;'''

[[File:EditCards-v.20.png|alt=Toolbar with menu opened|center|frameless|250px]]

This is what the new '''Edit Cards for editing links''' in the mobile visual editor look like. You can try the prototype here: '''[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].'''
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

Welcome back to the [[mw:Editing|Editing]] newsletter.

Since [[m:VisualEditor/Newsletter/2018/October|the last newsletter]], the team has released two new features for the [[mw:VisualEditor on mobile|mobile visual editor]] and has started developing three more.  All of this work is part of the team's goal to [[m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2018-2019/Audiences#Outcome 3: Mobile Contribution|make editing on mobile web simpler]].  

Before talking about the team's recent releases, we have a question for you:  

&lt;strong&gt;Are you willing to try a new way to add and change links?&lt;/strong&gt;

If you are interested, we would value your input!  You can try this new link tool in the mobile visual editor on a separate wiki. 

&lt;em&gt;Follow these instructions and share your experience:&lt;/em&gt;

&lt;strong&gt;[[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 Try Edit Cards]].&lt;/strong&gt;

=== Recent releases ===
The mobile visual editor is a simpler editing tool, for smartphones and tablets using the [[mw:Reading/Web/Mobile#About|mobile site]].  The Editing team recently launched two new features to improve the mobile visual editor: 

# [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing|Section editing]]
#* The purpose is to help contributors focus on their edits.
#* The team studied this with an A/B test.  [[mw:VisualEditor on mobile/Section editing#16 June 2019|This test showed]] that contributors who could use section editing were '''1% more likely to publish''' the edits they started than people with only full-page editing.
# [[mw:VisualEditor on mobile#March 1, 2019|Loading overlay]]
#* The purpose is to smooth the transition between reading and editing.

Section editing and the new loading overlay are '''now available to everyone''' using the mobile visual editor.

=== New and active projects ===
This is a list of our most active projects. [[mw:Help:Watching pages|Watch]] these pages to learn about project updates and to share your input on new designs, prototypes and research findings.

*[[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit cards]]: This is a clearer way to add and edit links, citations, images, templates, etc. in articles.  You can try this feature now.  &lt;em&gt;Go here to see how:&lt;/em&gt; [[mw:Topic:V394zwrigth8ii7c|📲 &lt;em&gt;Try Edit Cards&lt;/em&gt;]].
*[[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Mobile toolbar refresh]]: This project will learn if contributors are more successful when the editing tools are easier to recognize.
*[[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|Mobile visual editor availability]]: This A/B test asks:  ''Are newer contributors more successful if they use the mobile visual editor?''  We are collaborating with [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default#26 June 2019 %E2%80%93 Participating wikis and test start date|20 Wikipedias]] to answer this question.
*[[mw:VisualEditor on mobile/Usability improvements|Usability improvements]]: This project will make the mobile visual editor easier to use.  The goal is to let contributors stay focused on editing and to feel more confident in the editing tools.

=== Looking ahead ===

* '''Wikimania:'''  Several members of the Editing Team will be attending [[wmania:|Wikimania]] in August 2019.  They will lead a session about mobile editing in the [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|Community Growth space]].  Talk to the team about how editing can be improved.
* '''Talk Pages:'''  In the coming months, the Editing Team will begin [[mw:Talk pages consultation 2019|improving talk pages]] and communication on the wikis.

=== Learning more ===
The [[mw:VisualEditor on mobile|VisualEditor on mobile]] is a good place to learn more about the projects we are working on. The team wants to talk with you about anything related to editing. If you have something to say or ask, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

[[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:user_talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:user_talk:Whatamidoing (WMF)|talk]]) 
&lt;/div&gt; 23 июл 2019, 18:32 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=19175117 --&gt;

== Editing News #2 – Mobile editing and talk pages ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2019/October|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

Inside this newsletter, the [[mw:Editing|Editing team]] talks about their work on the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]], on [[mw:Talk pages project|the new talk pages project]], and at [[wikimania:|Wikimania 2019]].

=== Help ===
&lt;strong&gt;What talk page interactions do you remember?&lt;/strong&gt; Is it a story about how someone helped you to learn something new? Is it a story about how someone helped you get involved in a group? Something else?  Whatever your story is, we want to hear it!  

Please tell us a story about how you used a talk page.  &lt;mark&gt;Please share a link to a memorable discussion, or describe it on the &lt;strong&gt;[[mw:Topic:V8d91yh8gcg404dj|talk page for this project]]&lt;/strong&gt;.&lt;/mark&gt;  The team wants your examples.  These examples will help everyone develop a shared understanding of what this project should support and encourage.

=== Talk pages project ===
The [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk Pages Consultation]] was a global consultation to define better tools for wiki communication. From February through June 2019, more than 500 volunteers on 20 wikis, across 15 languages and multiple projects, came together with members of the Foundation to create a product direction for a set of discussion tools.  The [[mw:Talk pages consultation 2019/Phase 2 report|Phase 2 Report]] of the Talk Page Consultation was published in August. It summarizes the product direction the team has started to work on, which you can read more about here: [[mw:Talk pages project|Talk Page Project project page]]. 

The team needs and wants your help at this early stage.  They are starting to develop the first idea. Please add your name to the [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;&quot;Getting involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page, if you would like to hear about opportunities to participate.

=== Mobile visual editor ===
The Editing team is trying to make it simpler to edit on mobile devices.  The team is changing the [[mw:VisualEditor on mobile|visual editor on mobile]]. If you have something to say about editing on a mobile device, please leave a message at [[mw:Talk:VisualEditor on mobile|Talk:VisualEditor on mobile]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Edit Cards]] ====
[[File:Edit Cards-before-v3-comparison.png|thumb|486x486px|What happens when you click on a link.  The new Edit Card is bigger and has more options for editing links.]]

* On 3 September, the Editing team released [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|version 3 of Edit Cards]]. Anyone could use the new version in the mobile visual editor.
* There is an [[:File:Edit Cards comparison v2 and v3.png|updated design]] on the Edit Card for adding and modifying links.  There is also a new, [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#2 September 2019 - v3 deployment timing|combined workflow for editing a link's display text and target]].
* Feedback: You can try the new Edit Cards by opening the mobile visual editor on a smartphone. Please post your feedback on the [[:mw:Topic:V5rg0cqmikpubmjj|Edit cards talk page]].

==== [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh|Toolbar]] ====
[[File:Toolbar-comparison-v1.png|thumb|486px|The editing toolbar is changing in the mobile visual editor.  The old system had two different toolbars.  Now, all the buttons are together.  [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Tell the team what you think about the new toolbar]].]]

* In September, the Editing team updated the mobile visual editor's editing toolbar.  Anyone could see these changes in the mobile visual editor.
** &lt;em&gt;One toolbar:&lt;/em&gt; All of the editing tools are located in one toolbar.  Previously, the toolbar changed when you clicked on different things.
**&lt;em&gt;New navigation:&lt;/em&gt; The buttons for moving forward and backward in the edit flow have changed.
**&lt;em&gt;Seamless switching:&lt;/em&gt; an [[phab:T228159|improved workflow]] for switching between the visual and wikitext modes.
* Feedback: You can try the refreshed toolbar by opening the mobile VisualEditor on a smartphone. Please post your feedback on the [[mw:Topic:V79x6zm8n6i4nb56|Toolbar feedback talk page]].

=== Wikimania ===
The Editing Team attended [[wmania:2019:Program|Wikimania 2019]] in Sweden.  They led a session on [[wmania:2019:Community Growth/Visual editing on mobile: An accessible editor for all|the mobile visual editor]] and a session on [[wmania:2019:Community Growth/After Flow: A new direction for improving talk pages|the new talk pages project]].  They tested [[mw:VisualEditor on mobile/Toolbar refresh#v1 prototype|two]] new [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards#v3 prototype|features]] in the mobile visual editor with contributors.  You can read more about what the team did and learned in [[mw:VisualEditor on mobile#Wikimania Stockholm: Overview|the team's report on Wikimania 2019]].

=== Looking ahead ===

* &lt;strong&gt;Talk Pages Project:&lt;/strong&gt; The team is thinking about the first set of proposed changes.  The team will be working with a few communities to pilot those changes. The best way to stay informed is by adding your username to the list on the project page: [[mw:Talk pages project#Getting involved|&lt;strong&gt;Getting involved&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Testing the mobile visual editor as the default:&lt;/strong&gt;  The Editing team plans to post results before the end of the calendar year. The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/VE mobile default|&lt;strong&gt;VisualEditor as mobile default project page&lt;/strong&gt;]].
* &lt;strong&gt;Measuring the impact of Edit Cards:&lt;/strong&gt;  This study asks whether the project helped editors add links and citations.  The Editing team hopes to share results in November.  The best way to stay informed is by adding the project page to your watchlist: [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|&lt;strong&gt;Edit Cards project page&lt;/strong&gt;]].

– [[User:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 29 окт 2019, 11:12 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/VE_201910/5&amp;oldid=19500851 --&gt;

== Google Code-In will soon take place again! Mentor tasks to help new contributors! ==

Hi everybody! Google Code-in (GCI) will soon take place again - a seven week long contest for 13-17 year old students to contribute to free software projects. Tasks should take an experienced contributor about two or three hours and can be of the categories Code, Documentation/Training, Outreach/Research, Quality Assurance, and User Interface/Design. Do you have any Lua, template, gadget/script or similar task that would benefit your wiki? Or maybe some of your tools need better documentation? If so, and you can imagine enjoying mentoring such a task to help a new contributor, please check out [[:mw:Google Code-in/2019]] and become a mentor. If you have any questions, feel free to ask at [[:mw:Talk:Google Code-in/2019|our talk page]]. Many thanks in advance! --[[User:Martin Urbanec|Martin Urbanec]] 5 ноя 2019, 07:28 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Martin Urbanec@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=19202271 --&gt;

== Tatarca Vikipedide silinecek sayfalar ==

Selam değerli editorlar. [[:Төркем:Тиз_бетерүгә_кандидатлар|Silinecek sayfalar kategorisi]]nde çok sayda sayfa bulunmakta. Ben bu sayfaların temizlenmesinde sizlere yardımda buluna bilirim. Sadece sizin izniniz gerekir. Türkce yazdığım için üzgünüm. Tatarca anlıyorum, lakin konuşamıyorum. Bir çok Türk dillerinde vikilerde çalışıyorum, yardımcı oluyorum. Sizlere de yardım etmek isterim. Sayğılarımla--[[Кулланучы:Turkmen|Turkmen]] ([[Кулланучы бәхәсе:Turkmen|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:31 (UTC)
* {{riza}}. --[[Кулланучы:Derslek|Derslek]] ([[Кулланучы бәхәсе:Derslek|бәхәс]]) 10 ноя 2019, 08:43 (UTC)</text>
      <sha1>4kisj3xk2qyzvp8t73p55y1cxbu9um4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2020</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491887</id>
    <revision>
      <id>5969213</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:29:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «  == Editing news 2020 #1 – Discussion tools ==  &lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; &lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;  [[File:TalkPages-Reply-v1.0.png|thumb|300px|alt=Screenshot showing what the Reply tool looks like|This early version of the Reply tool automatically signs and indents comments.]]  The mw:Editing|Ed...»</comment>
      <origin>5969213</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13818" sha1="tlrjbi37f64kq02ul9tkk0886a0vvw2" xml:space="preserve">

== Editing news 2020 #1 – Discussion tools ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v1.0.png|thumb|300px|alt=Screenshot showing what the Reply tool looks like|This early version of the Reply tool automatically signs and indents comments.]]

The [[mw:Editing|Editing team]] has been working on [[mw:Talk pages project|the talk pages project]].  The goal of the talk pages project is to help contributors communicate on wiki more easily.  This project is the result of the [[mw:Talk pages consultation 2019|Talk pages consultation 2019]]. 

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|thumb|300px|alt=Reply tool improved with edit tool buttons|In a future update, the team plans to test a tool for easily linking to another user's name, a rich-text editing option, and other tools.]]

The team is building a [[mw:Talk pages project/replying|new tool for replying]] to comments now.  This early version can sign and indent comments automatically.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20version%201.0|test the new Reply tool]].&lt;/strong&gt;  

*On 31 March 2020, the new {{Int:discussiontools-replylink}} tool was offered as a [[mw:Beta Feature|Beta Feature]] editors at four Wikipedias:  [[w:ar:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Arabic]], [[w:nl:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Dutch]], [[w:fr:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|French]], and [[w:hu:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Hungarian]].  If your community also wants early access to the new tool, contact [[User:Whatamidoing (WMF)]].
*The team is planning some upcoming changes.  &lt;strong&gt;Please [[mw:Talk pages project/replying#Version%202.0|review the proposed design]] and share your thoughts on the talk page.&lt;/strong&gt;  The team will test features such as:
**an easy way to mention another editor (&quot;pinging&quot;), 
**a rich-text visual editing option, and 
**other features identified through user testing or recommended by editors.  

To hear more about Editing Team updates, please add your name to the [[mw:Talk pages project#Get involved|&lt;strong&gt;&quot;Get involved&quot;&lt;/strong&gt;]] section of the project page. You can also watch [[File:MediaWiki Vector skin blue star watchlist icon.svg|frameless|16px]] these pages: [[mw:Talk pages project|the main project page]], [[mw:Talk pages project/Updates|Updates]], [[mw:Talk pages project/replying|Replying]], and [[mw:Talk pages project/replying/prototype testing|User testing]].

– [[user:PPelberg (WMF)|PPelberg (WMF)]] ([[mw:User talk:PPelberg (WMF)|talk]]) &amp; [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[mw:User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 8 апр 2020, 19:27 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox3&amp;oldid=19967063 --&gt;

== Content Translation tool announcement: Machine translation support through Google Translate enabled for Tatar ==

'''English:'''

Hello!

Recently Google [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ announced the availability] of 5 more languages on Google Translate. This allows us to add machine translation support for Tatar on the [[:mw:CX|Content Translation tool]]. As part of ongoing maintenance, this has now been enabled, and you can use it while translating Wikipedia articles into Tatar.

Please note, machine translation is an optional feature in Content Translation, and translators choose the best options for the content that they are translating. We strongly recommend that you read through the Help documents to get familiar with the process of [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|using machine translation with Content Translation]] and the [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|measures that exist]] to preserve the quality of machine-translated text through reviews and restrictions. If you have any feedback or questions, please do not hesitate to contact us through the [[:mw:Talk:Content_translation|Content Translation Project talk page]], or on [[phab:T246319|Phabricator ticket number 246319]]. 

This message is written in English. Please help us translate it for the benefit of other users of this Wikipedia.

Thank you!

'''По-русски:'''

Здравствуйте!

Недавно компания Гугл [https://www.blog.google/products/translate/five-new-languages/ объявила о доступности] еще пяти языков в Google Translate. Это позволяет нам добавить поддержку машинного перевода для татарского языка в [[:mw:CX|Инструменте перевода содержания]]. В рамках текущего обслуживания эта функция теперь включена, и вы можете использовать её при переводе статей Википедии на татарский язык.

Обратите внимание, что машинный перевод является дополнительной функцией в Переводе содержания, и именно переводчики выбирают лучшие варианты для содержания, которое они переводят. Мы настоятельно рекомендуем вам ознакомиться с документами справки, чтобы ознакомиться с процессом [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|с использованием машинного перевода с Переводом содержания]] и [[:mw:Help:Content_translation/Translating/Translation_quality|меры, существующие]] для улучшения качества машинно-переведённого текста посредством проверок и ограничений. Если у вас есть какие-либо отзывы или вопросы, пожалуйста, не стесняйтесь обращаться к нам через [[:mw:Talk:Content_translation|Страницу обсуждения проекта Перевода содержания]] или в [[phab:T246319|Фабрикаторе]].

Спасибо!
[[Кулланучы:Aaharoni-WMF|Амир Э. Аһарони (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:Aaharoni-WMF|бәхәс]]) 15 июн 2020, 19:17 (UTC)

== Editing news 2020 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2020/June|Read this in another language]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:TalkPages-Reply-v2.0.png|alt=Mockup of the new reply feature, showing new editing tools|thumb|400x400px|The new features include a toolbar.  [[mw:Talk:Talk pages project/replying|What do you think should be in the toolbar?]]]]

This issue of the [[mw:Special:MyLanguage/Editing|Editing]] newsletter includes information the [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Talk pages project]], an effort to help contributors communicate on wiki more easily.

* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|&lt;strong&gt;Reply tool&lt;/strong&gt;]]: This is available as a Beta Feature at the four partner wikis (Arabic, Dutch, French, and Hungarian Wikipedias).  The Beta Feature is called &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot;.  The Beta Feature will get [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying#Version%202.0|new features]] soon.  The new features include writing comments in a new visual editing mode and pinging other users by typing &lt;code&gt;@&lt;/code&gt;. You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying/prototype testing#Reply%20tool%20version%202.0|test the new features]] on the [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|Beta Cluster]] now.  Some other wikis will have a chance to try the Beta Feature in the coming months.
* [[mw:Special:MyLanguage/New requirements for user signatures|&lt;strong&gt;New requirements for user signatures&lt;/strong&gt;]]:  Soon, users will not be able to save invalid custom signatures in [[Special:Preferences]]. This will reduce signature spoofing, prevent page corruption, and make new talk page tools more reliable.  Most editors will not be affected.
* [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion|&lt;strong&gt;New discussion tool&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team is beginning work on a simpler process for starting new discussions.   You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion#Design|see the initial design on the project page]].
* [[m:Special:MyLanguage/Research:Usage of talk pages|&lt;strong&gt;Research on the use of talk pages&lt;/strong&gt;]]:  The Editing team worked with the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Research|Wikimedia research team]] to study how talk pages help editors improve articles.  We learned that new editors who use talk pages make more edits to the main namespace than new editors who don't use talk pages. 

– [[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 17 июн 2020, 20:33 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Trizek (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox/temp_MassMessage_list&amp;oldid=20184653 --&gt;

== Editing news 2020 #3 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

&lt;em&gt;[[m:VisualEditor/Newsletter/2020/July|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:50M@2x.png|thumb|alt=A gold star with a blue ribbon, and the text 50m|More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.|400px]]

Seven years ago this month, the [[mw:Editing team|Editing team]] offered the visual editor to most Wikipedia editors.  Since then, editors have achieved many milestones:

* More than &lt;strong&gt;50 million edits&lt;/strong&gt; have been made using the visual editor on desktop.
* More than &lt;strong&gt;2 million new articles&lt;/strong&gt; have been created in the visual editor. More than 600,000 of these new articles were created during 2019.
* The visual editor is &lt;strong&gt;increasingly popular&lt;/strong&gt;.  The proportion of all edits made using the visual editor has increased every year since its introduction.
* In 2019, &lt;strong&gt;35% of the edits by newcomers&lt;/strong&gt; (logged-in editors with ≤99 edits) used the visual editor. This percentage has &lt;strong&gt;increased every year&lt;/strong&gt;.
* Almost &lt;strong&gt;5 million edits on the mobile site&lt;/strong&gt; have been made with the visual editor.  Most of these edits have been made since the Editing team started improving the [[mw:Mobile visual editor|mobile visual editor]] in 2018.
* On 17 November 2019, the [https://discuss-space.wmflabs.org/t/first-edit-made-to-wikipedia-from-outer-space/2254 &lt;strong&gt;first edit from outer space&lt;/strong&gt;] was made in the mobile visual editor. 🚀 👩‍🚀
* Editors have made more than &lt;strong&gt;7 million edits in the 2017 wikitext editor&lt;/strong&gt;, including starting &lt;strong&gt;600,000 new articles&lt;/strong&gt; in it.  The [[mw:2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]] is VisualEditor's built-in wikitext mode.  You can [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|enable it in your preferences]].

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])

&lt;/div&gt; 9 июл 2020, 12:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=20232673 --&gt;

== Татар википедиясе конверторы ==

Бүгеннән, ягъни 27.09.2020 алып [[Википедия:Тавыш бирү:Татар Википедиясе конвертеры|Татар википедиясе конверторы хакында тавыш бирү]] уза. Әлеге тавыш бирү ризалык тавышлары өстенлеге белән тәмамланса, татар википедиясендә латин имлясында язылган мәкаләләрне - кирилл һәм кирилл имлясындагы мәкаләләрне латин әлифбасында уку мөмкинлеге ачылачак. Шуны искәртеп үтү зарур:
* Әлеге конвертер латин имлясындагы мәкаләләрнең һәм игезәк мәкаләләрнең язмышын хәл итми. Моның өчен Илнур әфәнде башка тавыш бирүне ачып җибәрде.
* Бу конвертер бер мәкаләне бер үк вакытында латин һәм кирилл имлясында язу яки мөхәррирләүне инкяр итми (хәрефләр һәм иҗекләр буенча төрле имляда язу түгел, ә сүз, җөмлә, абзац күләмендә генә язу). Әмма бу яңа зур мөмкинлек башка тавыш бирүдән соң гына ачылуы мотлак, ягъни әлегә техник мөмкинлек кенә тудыра.
--[[Кулланучы:Фәрһад|Фәрһад]] ([[Кулланучы бәхәсе:Фәрһад|бәхәс]]) 27 сен 2020, 13:51 (UTC)</text>
      <sha1>tlrjbi37f64kq02ul9tkk0886a0vvw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491888</id>
    <revision>
      <id>5969214</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:30:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «== Funding tech projects == Hi everyone,  The [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group|CEE Hub Technical Advancement working group]] is organising an open call to support software development projects related to Wikimedia.  We invite individuals, groups, and affiliates to apply with their tech project ideas. Selected projects will receive funding support.  To apply, please send your proposal by '''January 25, 2026''' to: toni.ristovski@wmceehub.org  F...»</comment>
      <origin>5969214</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13157" sha1="dwmvtuz6zhbdr6p2e83bh0ovngwvgna" xml:space="preserve">== Funding tech projects ==
Hi everyone,

The [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group|CEE Hub Technical Advancement working group]] is organising an open call to support software development projects related to Wikimedia.

We invite individuals, groups, and affiliates to apply with their tech project ideas. Selected projects will receive funding support.

To apply, please send your proposal by '''January 25, 2026''' to: toni.ristovski@wmceehub.org

For full details, including eligibility and criteria, please read the [[metawiki:CEE_Hub/Working_Groups/Technical_Advancement_Group#Open_call|'''announcement''' on our Meta page]].

Feel free to reach out if you have any questions. [[Кулланучы:MHeidarzadeh-CEEhub|MHeidarzadeh-CEEhub]] ([[Кулланучы бәхәсе:MHeidarzadeh-CEEhub|бәхәс]]) 20 гый 2026, 14:40 (UTC)

== &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын биттән ничек алып куярга ==

Телеграмдагы әңгәмәбездә кулланучы &quot;Тәрҗемә ителмәгән&quot; калыбын роботлар белән берәрничек эшкәртергә сорады. Робот булдырганчы мин башка ысул тәкъдим итәм. Ул да булса, [[:ru:Регулярные выражения|Regexp]] телен куллану. {{калып|Тәрҗемә ителмәгән 3}} калыбы мисалында аңлатам. Бүгенге көндә (22 февраль 2026) бу калып татар телендә мәкалә булса, үзен алып куярга тәкъдим итә. 
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_3.png|альт=Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган. Калып үзен алып ташларга тәкъдим итә.|юк|мини|375x375пкс|Тәрҗемә ителмәгән 3 калыбының күрсәтелеше. Мәкалә инде булдырылган]]
Моның өчен мәкаләне аерым тәрәздә ачабыз һәм вики-текстны үзгәртү режимына керәбез. Аннары эзләүгә басып (&lt;code&gt;Ctrl&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;F&lt;/code&gt;), менә мондый текстны 

&lt;code&gt;\{\{Тәрҗемә ителмәгән 3\|([^|]+)\|.*?\}\}&lt;/code&gt;

һәм бу текстны

&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[$1]]&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;

&lt;code&gt;Regexp&lt;/code&gt; режимын кабызып кертәбез:
[[Файл:Regexp_режимы.png|альт=&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану сурәте.|юк|мини|1063x1063пкс|&quot;Тәрҗемә ителмәгән 3&quot; калыпын эзләгәндә Regexp режимын куллану]]
Аннары эзләү төймәләренә баса башлыйбыз:
[[Файл:Вики-редактор_панеле.png|юк|мини|1070x1070пкс|Вики-редактор панелендә эзләү төймәләре]]
Һәм калыпны алып куярга кирәкле текст кисәген табабыз. Вики-текстта югалмас өчен икенче итеп ачылган тәрәзәдә үзгәртелә торган мәкаләне карыйбыз. Кирәкле текст кисәген табабыз:
[[Файл:Текстны_Regexp_ярдәмендә_эзләү.png|юк|мини|1066x1066пкс|Кирәкле текстны Regexp ярдәмендә эзләү]]
Аны тапкач, &quot;Алмаштыру&quot; дигәненә басабыз. Бу мисалда калып эчендәге беренче һәм икенче &lt;code&gt;|&lt;/code&gt; билгеләре арасындагы текстны сылтама итеп куллана. Нәтиҗәдә калып алып куела һәм мәкаләгә сылтама ясала:
[[Файл:Тәрҗемә_ителмәгән_калыпын_алып_кую.png|юк|мини|1072x1072пкс]]
Кулланыгыз! [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 22 фев 2026, 16:48 (UTC)

== Терминнарны гамәлгә кертү ==

Интерфейс идарәчесе һәм локальләштерүче буларак мин терминологияне мөмкин кадәр тотрыклырак ясау өчен берникадәр [[Википедия:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология|инфраструктура]] булдырдым. [[Википедия:Консенсус|Консенсус]] буенча 4 терминны гамәлгә керттем дип саныйм:

transclusion — кертү, трансклюзия ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#transclusion|бәхәс]])

infobox — инфобокс калыбы, инфобокс ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#infobox|бәхәс]])

message box — хәбәрнамә калыбы ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#message box|бәхәс]])

substitution — субституция, субститутлау ([[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле#substitution|бәхәс]])

Моңа нигезләнеп, булган калыпларның исемнәрен, кулланмаларын әкренләп бердәм тәртипкә китерермен. Әлбәттә, мәкаләләрдә инде кулланылган чараларның эшчәнлеген бозмыйча. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 2 мар 2026, 21:56 (UTC)

== Request for Comment: VisualEditor automatic reference names ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]].

We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community.
* Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently &lt;code&gt;&quot;:n&quot;&lt;/code&gt;, e.g. &lt;code&gt;&quot;:0&quot;&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;&quot;:1&quot;&lt;/code&gt;...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. &lt;code&gt;&quot;book_reference-1&quot;&lt;/code&gt;).
* Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name.
* Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation).
* Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. &quot;title&quot; or &quot;last&quot;+&quot;first&quot;) – defined by the community.

=== Feedback ===
[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]].

'''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism.
We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic.

Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings.

Thank you for participating!&lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|бәхәс]])&lt;/bdi&gt; 19 мар 2026, 11:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&amp;oldid=30281362 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 3 апр 2026, 17:09 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:ZI Jony@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29905755 --&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

== Survey (proposed direction for Wishlist) ==
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}.

You are invited to voice your opinion on a new [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|community-proposed direction]] for the [[m:Community Wishlist|Community Wishlist]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 29 май 2026, 03:07 (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:기나ㅏㄴ@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:%EA%B8%B0%EB%82%98%E3%85%8F%E3%84%B4/MassMessage&amp;oldid=30604233 --&gt;</text>
      <sha1>dwmvtuz6zhbdr6p2e83bh0ovngwvgna</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2025</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491889</id>
    <revision>
      <id>5969215</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:30:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == Proposal to enable the &quot;Contribute&quot; entry point in Tatar Wikipedia ==  {{Int:Hello}} Tatar Wikipedians,  Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.  The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called &quot;Contribute&quot; to your Wikipedia.  The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other pro...»</comment>
      <origin>5969215</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14961" sha1="fjkyzxdl63kdg69ajrq64v2m2n0afn9" xml:space="preserve">
== Proposal to enable the &quot;Contribute&quot; entry point in Tatar Wikipedia ==

{{Int:Hello}} Tatar Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called &quot;Contribute&quot; to your Wikipedia.

The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia.

Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Tatar Wikipedia.

'''Who can access it'''

Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the &quot;Contribute&quot; icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to &quot;view contributions&quot; is also available to access the list of your contributions.

[[Файл:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]]                             [[Файл:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]]

For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the &quot;Contributions&quot; option unless they change it to the &quot;Contribute&quot; manually.

This feature is available in four Wikipedia (Albanian, Malayalam, Mongolian, and Tagalog). We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the &quot;Contributions&quot; entry point as default.          

We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th December 2024.

We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the &quot;Contribute&quot; entry point in your Wikipedia.

We look forward to your response soon.

Thank you!

On behalf of the WMF Language and Product Localization team. [[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 28 ноя 2024, 04:31 (UTC)

== Enabling Dark mode for logged-out users in this Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

{{int:Hello}} Wikipedians,

Apologies, as this message is not written in your native language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]] will be enabling [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|dark mode]] here on your Wikipedia by February 2025 now that pages on your wiki have passed our checks for accessibility and other quality checks. Congratulations!

The plan to enable is made possible by the diligent work of editors and other technical contributors in your community who ensured that templates, gadgets, and other parts of pages can be accessible in dark mode. Thank you all for making dark mode available for everybody!

For context, the Web team has concluded work on dark mode. If, on some wikis, the option is not yet available for logged-out users, this is likely because many pages do not yet display well in dark mode. As communities make progress on this work, we enable this feature on additional wikis once per month.

If you notice any issues after enabling dark mode, please create a page: &lt;code&gt;Reading/Web/Accessibility for reading/Reporting/xx.wikipedia.org&lt;/code&gt; in MediaWiki ([[mediawikiwiki:Reading/Web/Accessibility_for_reading/Reporting|like these pages]]), and report the issue in the created page.

Thank you!

On behalf of the [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]].
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21 гый 2025, 22:15 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_Dark_mode_deployment_list_(February_2025)&amp;oldid=28153450 --&gt;

== Sub-referencing: User testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
&lt;small&gt;''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''&lt;/small&gt;

Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:

#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. 
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.

We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.

Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! &lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])&lt;/bdi&gt; 28 апр 2025, 15:04 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=28628657 --&gt;

== We will be enabling the new Charts extension on your wiki soon! ==

''(Apologies for posting in English)''

Hi all! We have good news to share regarding the ongoing problem with graphs and charts affecting all wikis that use them.

As you probably know, the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|old Graph extension]] was disabled in 2023 [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|due to security reasons]]. We’ve worked in these two years to find a solution that could replace the old extension, and provide a safer and better solution to users who wanted to showcase graphs and charts in their articles. We therefore developed the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Charts extension]], which will be replacing the old Graph extension and potentially also the [[:mw:Extension:EasyTimeline|EasyTimeline extension]].

After successfully deploying the extension on Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedia, as well as on MediaWiki.org, as part of a pilot phase, we are now happy to announce that we are moving forward with the next phase of deployment, which will also include your wiki.

The deployment will happen in batches, and will start from '''May 6'''. Please, consult [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|our page on MediaWiki.org]] to discover when the new Charts extension will be deployed on your wiki. You can also [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|consult the documentation]] about the extension on MediaWiki.org.

If you have questions, need clarifications, or just want to express your opinion about it, please refer to the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:Chart/Project|project’s talk page on Mediawiki.org]], or ping me directly under this thread. If you encounter issues using Charts once it gets enabled on your wiki, please report it on the [[:mw:Extension_talk:Chart/Project|talk page]] or at [[phab:tag/charts|Phabricator]].

Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 6 май 2025, 15:07 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Sannita (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28663781 --&gt;

== Join the 6th Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign – 2025 Edition ==

Dear Wikipedia community,

(''Please help translate to your language'')

We invite your community to participate in the 6th edition of the [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025|Wikipedia Pages Wanting Photos Campaign]], a global campaign taking place from July 1 to August 31, 2025.

Participants will choose among Wikipedia pages without photos, then add a suitable photo from among the many thousands of photos in the Wikimedia Commons, especially those uploaded from thematic contests ([[:m:Wiki Loves Africa|Wiki Loves Africa]], [[:m:Wiki Loves Earth|Wiki Loves Earth]], [[:m:Wiki Loves Folklore|Wiki Loves Folklore]], [[:m:Wiki Loves Monuments|Wiki Loves Monuments]], etc.) over the years.

More than 80 Wikimedia affiliates have participated since the campaign was launched in 2020 and have added images to more than 400,000 Wikipedia articles in over 245 Wikipedia languages. Thanks to the volunteer contributors!

We now invite your community to organize and lead the campaign within your community. As a local organizer, you may:

*Encourage individual members to take part by adding images to Wikipedia articles.
*Host edit-a-thons focused on improving visual content.
*Organize training workshops to teach contributors how to correctly integrate images into Wikipedia.

These activities will help build local capacity and increase visual content across Wikipedia.

Please note that for participants to be eligible to participate in the campaign, they need to have registered an account for at least a year before the official start date of the contest. That is, for the 2025  edition, they must have registered an account on or before July 1, 2025. The account can be from any Wikimedia project wikis.

The organizing team is looking for a contact person to coordinate WPWP participation at the Wikimedia user group or chapter level (geographically or thematically) or for a language Wikipedia. 

We would be glad for you to [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|sign up directly]] at [[:m:Wikipedia Pages Wanting Photos 2025/Participating Communities|WPWP Participating Communities]]. 

With kind regards,

[[User:Reading Beans]]
On behalf of the Wikipedia Pages Wanting Photos campaign 2025. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 18 май 2025, 21:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:T Cells@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_Pages_Wanting_Photos_2025/Call_for_participation_letter/Village_pump&amp;oldid=28751075 --&gt;

== Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes ==

''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)''

Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations.

The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''.
The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below:
[[File:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]]

These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages.

Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change.

Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]].

Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 14 июл 2025, 12:46 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=28981877 --&gt;</text>
      <sha1>fjkyzxdl63kdg69ajrq64v2m2n0afn9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2024</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491890</id>
    <revision>
      <id>5969216</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:31:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Скоро: новая функция подссылки - попробуйте!&lt;/span&gt; ==  &lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; &lt;section begin=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt; [[File:Sub-referencing reuse visual.png|{{#ifeq:{{#dir}}|ltr|right|left}}|400px]] &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello. For many years, community members have requested an easy way to re-use references with different details. Now, a MediaWiki solution is coming: The new sub-r...»</comment>
      <origin>5969216</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4897" sha1="74xbnijwi2fdrhkd87a0o3fna7rkfqg" xml:space="preserve">== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Скоро: новая функция подссылки - попробуйте!&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|{{#ifeq:{{#dir}}|ltr|right|left}}|400px]]
&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Hello. For many years, community members have requested an easy way to re-use references with different details. Now, a MediaWiki solution is coming: The new sub-referencing feature will work for wikitext and Visual Editor and will enhance the existing reference system. You can continue to use different ways of referencing, but you will probably encounter sub-references in articles written by other users. More information on [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|the project page]].&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;'''We want your feedback''' to make sure this feature works well for you:&lt;/span&gt;

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Test|Please try]] the current state of development on beta wiki and [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|let us know what you think]].&lt;/span&gt; 
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Sign-up|Sign up here]] to get updates and/or invites to participate in user research activities.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|Technical Wishes]] team is planning to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We will reach out to creators/maintainers of tools and templates related to references beforehand.&lt;/span&gt;

Пожалуйста, помогите нам распространить сообщение. --[[m:User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[m:User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]]) 10:36, 19 August 2024 (UTC)
&lt;section end=&quot;Sub-referencing&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johannes Richter (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=27309345 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving. Find out where... ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;&lt;i&gt;Apologies for cross-posting in English. Please consider translating this message.&lt;/i&gt;{{tracked|T66315}}

Hello everyone, a small change will soon be coming to the user-interface of your Wikimedia project.
The [[d:Q16222597|Wikidata item]] [[w:|sitelink]] currently found under the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''General''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section of the '''Tools''' sidebar menu will move into the &lt;span style=&quot;color: #54595d;&quot;&gt;&lt;u&gt;''In Other Projects''&lt;/u&gt;&lt;/span&gt; section.

We would like the Wiki communities feedback so please let us know or ask questions on the   [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Discussion page]] before we enable the change which can take place October 4 2024, circa 15:00 UTC+2.
More information can be found on [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|the project page]].&lt;br&gt;&lt;br&gt;We welcome your feedback and questions.&lt;br&gt; [[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 27 сен 2024, 18:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27524260 --&gt;

== 'Wikidata item' link is moving, finally. ==

Hello everyone, I previously wrote on the 27th September to advise that the ''Wikidata item'' sitelink will change places in the sidebar menu, moving from the '''General''' section into the '''In Other Projects''' section. The scheduled rollout date of 04.10.2024 was delayed due to a necessary request for Mobile/MinervaNeue skin. I am happy to inform that the global rollout can now proceed and will occur later today, 22.10.2024 at 15:00 UTC-2. [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Projects/Move_Wikidata_item_link|Please let us know]] if you notice any problems or bugs after this change. There should be no need for null-edits or purging cache for the changes to occur. Kind regards, -[[m:User:Danny Benjafield (WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] 22 окт 2024, 11:29 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=27535421 --&gt;</text>
      <sha1>74xbnijwi2fdrhkd87a0o3fna7rkfqg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2023</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491891</id>
    <revision>
      <id>5969217</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:31:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «===Section Translation tool enabled in Tatar Wikipedia===  Hello Friends!   The WMF Language team is pleased to let you know that the [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Section_translation Section Translation] tool is [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?title=%D7%91%D7%90%D6%B7%D7%96%D7%95%D7%A0%D7%93%D7%A2%D7%A8:%D7%AA%D7%A8%D7%92%D7%95%D7%9D_%D7%AA%D7%95%D7%9B%D7%9F&amp;from=en&amp;sx=true&amp;to=tt#/ now enabled in Tatar Wikipedia]. It mean...»</comment>
      <origin>5969217</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16370" sha1="abcar2g4jxe61fcyrv4v27rgtc4oijk" xml:space="preserve">===Section Translation tool enabled in Tatar Wikipedia===

Hello Friends!
 
The WMF Language team is pleased to let you know that the [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Section_translation Section Translation] tool is [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation?title=%D7%91%D7%90%D6%B7%D7%96%D7%95%D7%A0%D7%93%D7%A2%D7%A8:%D7%AA%D7%A8%D7%92%D7%95%D7%9D_%D7%AA%D7%95%D7%9B%D7%9F&amp;from=en&amp;sx=true&amp;to=tt#/ now enabled in Tatar Wikipedia]. It means you can translate content one section at a time using your mobile devices with ease.

Now you can also start translating an article on your mobile device right when you notice it is missing in Tatar. From a Wikipedia article in any language, switch languages and search for татарча. If the article does not exist, an option to translate it will appear, as shown in the image below.
 
[[File:Sx-language-selector-invite-th.png|thumb|center|Image of the entry point]]

Content created with the tool will be marked [https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%85%D1%81%D1%83%D1%81:%D0%9A%D3%A9%D0%BD%D0%B4%D3%99%D0%BB%D0%B5%D0%BA?type=&amp;user=&amp;page=&amp;wpdate=&amp;tagfilter=sectiontranslation&amp;wpfilters%5B%5D=newusers&amp;wpFormIdentifier=logeventslist with the “sectiontranslation” tag] for the community to review. We’ll monitor the content created, but we are very interested in hearing about your experience using the tool and reviewing the content created with it. 
 
So, [https://tt.m.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation enjoy the tool] and [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation/Section_translation provide feedback] on improving it.

Thank you!

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 гый 2023, 04:52 (UTC)

== Editing news 2023 #1 ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2023/February|Прочитайте это на другом языке]] • [[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter|Подписной лист на этот многоязычный информационный бюллетень]]&lt;/i&gt;

Этот бюллетень включает два ключевых обновления о работе команды [[mw:Special:MyLanguage/Editing team|Редактирование]]:

# Команда редактирования завершит добавление новых возможностей в проект [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|Страницы беседы]] и развернет его.
# Они начинают новый проект, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Проверка редактирования]].

&lt;strong&gt;Проект разговорных страниц&lt;/strong&gt;
[[File:Page Frame Features on desktop.png|alt=Скриншот, показывающий изменения дизайна страницы обсуждения, которые в настоящее время доступны в качестве бета-функций во всех википроектах Викимедиа. Эти функции включают информацию о количестве людей и комментариев в каждом обсуждении.|thumb|300px|Некоторые из предстоящих изменений]]

Команда редакторов почти закончила первый этап проекта [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project|Страницы беседы]]. Почти все [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|новые функции]] уже доступны в [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Бета-версия функции для {{int:discussiontools-preference-label}}]].

Он показывает информацию об активности обсуждения, например, дату последнего комментария. Вскоре появится новая кнопка &quot;{{int:skin-action-addsection}}&quot;. Вы сможете отключить их в [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]]. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Talk:Talk_pages_project/Usability#c-PPelberg_(WMF)-20230215001000-Feedback:_Proposed_Revisions_to_%22Add_topic%22_button|скажите им, что вы думаете]].

[[File:Daily edit completion rates mobile talk pages.png|thumb|300px|Ежедневная скорость завершения редактирования по тестовым группам: DiscussionTools (тестовая группа) и наложение MobileFrontend (контрольная группа)]]

Завершился A/B-тест для [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Mobile|{{int:discussiontools-preference-label}} на мобильном сайте]]. Редакторы были [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Mobile#Status_Updates|более успешны с {{int:discussiontools-preference-label}}]]. Команда редакторов включает эти функции для всех редакторов на мобильном сайте.

&lt;strong&gt;Новый проект: Проверка редактирования&lt;/strong&gt;

Команда редакторов начинает [[mw:Special:MyLanguage/Edit check| проект помощи новым редакторам Википедии]]. Он поможет людям выявить некоторые проблемы до того, как они нажмут &quot;{{int:publishchanges}}&quot;. Первый инструмент будет поощрять людей добавлять ссылки, когда они добавляют новый контент. Пожалуйста, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist|смотрите]] на этой странице для получения дополнительной информации. Вы можете [[mw:Special:MyLanguage/Editing_team/Community_Conversations#20230303|присоединяйтесь к конференц-звонку по 3&amp;nbsp;March&amp;nbsp;2023]], чтобы узнать больше.&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 22 фев 2023, 23:24 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=24611966 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Отключено расширение Graph&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot; /&gt;Вчера [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|«Фонд Викимедиа» оповестил]] о том, что в интересах безопасности наших пользователей было отключено [[mw:Extension:Graph|расширение Graph]]. Это означает, что страницы, использовавшие графики, сейчас отображают небольшой пустой блок. Чтобы проинформировать читателей о причине этого, сообщества могут указать короткое сообщение, которое будет отображено читателям вместо графика до разрешения этой проблемы. Сообщение можно определить в каждой вики на странице &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[MediaWiki:Graph-disabled]]&lt;/bdi&gt;. Сотрудники «Фонда Викимедиа» рассматривают возможные варианты и предполагаемую дату. Подпишитесь на публичную задачу на «Фабрикаторе», чтобы следить за обновлениями: [[phab:T334940|T334940]]&lt;section end=&quot;message&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 19 апр 2023, 17:36 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24483197 --&gt;

== MinT Machine Translation added to your Wikipedia ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!
 
Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The WMF Language team has added another machine translation (MT) system for [https://en.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation Content Translation] in your Wikipedia called MinT; you can use [https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation/Machine_Translation/MinT MinT machine translation] when translating Wikipedia articles using the Content and Section Translation tool.
 
The WMF Language team provides the MinT service. It is hosted in the Wikimedia Foundation Infrastructure with [https://en.wikipedia.org/wiki/Neural_machine_translation neural machine translation] models that other organizations have released with an open-source license. MinT integrates translation based on [https://ai.facebook.com/research/no-language-left-behind/ NLLB-200], [https://opus.nlpl.eu/ OpusMT], [https://ai4bharat.iitm.ac.in/indic-trans2 IndicTrans2] and [https://github.com/Softcatala/nmt-models Softcatalà].  This MT is set as optional in your Wikipedia. Still, you can choose not to use it by selecting &quot;Start with empty paragraph&quot; from the &quot;Initial Translation&quot; dropdown menu.
 
Since MinT is hosted in the WMF Infrastructure and the models are open source, it adheres to Wikipedia's policies about attribution of rights, your privacy as a user and brand representation. You can find more information about the MinT machine translation and the models on [https://www.mediawiki.org/wiki/Content%20translation/Machine%20Translation/MinT this page].
 
Please note that the use of the MinT MT is not compulsory. However, we would want your community to:
*use it to improve the quality of the Machine Translation service
*[https://www.mediawiki.org/wiki/Talk:Content_translation provide feedback] about its quality, and '''if you prefer the MinT machine translation as default in your Wikipedia'''.
 
We trust that introducing this MT is a good support to the Content Translation tool.
 
Thank you!
&lt;/div&gt;

[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 4 июл 2023, 22:02 (UTC) On behalf of the WMF Language team.
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_MinT_announcement_list_2&amp;oldid=25258883 --&gt;

== Deploying the Phonos in-line audio player to your Wiki ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:Hello}}!

Apologies if this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

This wiki will soon be able to use the [[mw:Help:Extension:Phonos#Inline_audio_player_mode|inline audio player]] implemented by the [[mw:Extension:Phonos|Phonos]] extension. This is part of fulfilling a wishlist proposal of providing [[m:Community_Wishlist_Survey_2022/Multimedia_and_Commons/Audio_links_that_play_on_click|audio links that play on click]].

With the inline audio player, you can add text-to-speech audio snippets to wiki pages by simply using a tag:
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;audio file&quot; label=&quot;Listen&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;
The above tag will show the text next to a speaker icon, and clicking on it will play the audio instantly without taking you to another page. A common example where you can use this feature is in adding pronunciation to words as illustrated on the [[wiktionary:en:English#Pronunciation|English Wiktionary]] below.

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
{{audio|en|En-uk-English.oga|Audio (UK)}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;

Could become:

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot;&gt;
&lt;phonos file=&quot;En-uk-English.oga&quot; label=&quot;Audio (UK)&quot;/&gt;
&lt;/syntaxhighlight&gt;

The inline audio player will be available in your wiki in 2 weeks time; in the meantime, we would like you to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Phonos|read about the features]] and give us feedback or ask questions about it in this [[mw:Help_talk:Extension:Phonos|talk page]].

Thank you!&lt;/div&gt;
&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]], on behalf of the Foundation's Language team&lt;/bdi&gt;
&lt;/div&gt;

27 июл 2023, 02:26 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:UOzurumba (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_announcement_list_(In-line_audio_player)&amp;oldid=25350821 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Временные учетные записи для незарегистрированных редакторов&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;ru&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot; /&gt;
''[[m:Special:MyLanguage/IP_Editing:_Privacy_Enhancement_and_Abuse_Mitigation/Updates/2023-09|Прочтите это на вашем языке]] • &lt;span class=plainlinks&gt;[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{Int:please-translate}}]&lt;/span&gt; • Пожалуйста, сообщите другим пользователям об этих изменениях''

[[File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 en.gif|alt=Макет страницы истории, показывающий старый и новый стили имени пользователя. IP-адрес 172.0.0.1 изменяется на временную учетную запись ~2024-23126-086 со значком, указывающим базовый IP-адрес|thumb|400px|В следующем году незарегистрированные редакторы начнут использовать [[1 доллар США|временные учетные записи]].]]

В 2024 году редакторы, которые еще не [[1 доллар|зарегистрировали учетную запись]], автоматически начнут использовать [[2 доллара|временные учетные записи]]. Эти редакторы иногда называются &quot;IP-редакторами&quot;, потому что [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Privacy_policy/Glossary_of_key_terms#ip-address|IP-адрес]] отображается в истории страниц.

[[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Команда по продуктам доверия и безопасности]] выступила на Викимании с презентацией об этом изменении. Вы можете [https://www.youtube.com/live/3ygRnVXTAPM?si=lAkJEcvgPl1sV6JO&amp;t=22290 посмотреть это на YouTube].

Более подробная информация доступна по адресу [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|м:Редактирование IP: Повышение конфиденциальности и предотвращение злоупотреблений]].&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;span dir=ltr&gt;[[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|{{int:Talkpagelinktext}}]])&lt;/span&gt; 30 сен 2023, 02:05 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=25636618 --&gt;</text>
      <sha1>abcar2g4jxe61fcyrv4v27rgtc4oijk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2022</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491892</id>
    <revision>
      <id>5969218</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:32:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «== Save the Date: Coolest Tool Award 2021: this Friday, 17:00 UTC ==  &lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt; &lt;languages /&gt;  Hello all,  The ceremony of the 2021 [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will take place virtually on [https://zonestamp.toolforge.org/1642179615 Friday 14 January 2022, 17:00 UTC].   This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremon...»</comment>
      <origin>5969218</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10489" sha1="plwniuv8kg9t9a70gt50ldm34kur96r" xml:space="preserve">== Save the Date: Coolest Tool Award 2021: this Friday, 17:00 UTC ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;languages /&gt;

Hello all,

The ceremony of the 2021 [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will take place virtually on [https://zonestamp.toolforge.org/1642179615 Friday 14 January 2022, 17:00 UTC]. 

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! [[m:User:AKlapper (WMF)|andre]] ([[m:User talk:AKlapper (WMF)|talk]])
-08:02, 6 January 2022 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22528634 --&gt;

== Last two days for submitting proposals ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Community Wishlist Survey Lamp.svg|150px|right]]
'''Tomorrow is the last day''' for [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Proposals|submitting proposals for the Community Wishlist Survey 2022]].

Also, everyone is welcome to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Help us|translate, promote]], and discuss proposals. [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 22 гый 2022, 14:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== Rollout of the new audio and video player ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
{{int:please-translate}}

Hello,

Over the next months we will gradually change the audio and video player of Wikis from Kultura to Video.js and with that, the old player won’t be accessible anymore. The new player has been active as a beta feature since May 2017.

The new player has many advantages, including better design, consistent look with the rest of our interface, better compatibility with browsers, ability to work on mobile which means our multimedia will be properly accessible on iPhone, better accessibility and many more.

The old player has been unmaintained for eight years now and is home-brewn (unlike the new player which is a widely used open source project) and uses deprecated and abandoned frameworks such as jQuery UI. Removing the old player’s code also improves performance of the Wikis for anyone visiting any page (by significantly reducing complexity of the dependency graph of our ResourceLoader modules. See [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/175/wikipedia_s_javascript_initialisation_on_a_budget/ this blog post.]). The old player has many open bugs that we will be able to close as resolved after this migration.

The new player will solve a lot of old and outstanding issues but also it will have its own bugs. All important ones have been fixed but there will be some small ones to tackle in the future and after the rollout.

What we are asking now is to turn on the beta feature for the new player and let us know about any issues. 

You can track the work in [[phab:T100106|T100106]]

Thank you, [[User:Ladsgroup|Amir]] 17 фев 2022, 17:59 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Ladsgroup@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Editing news 2022 #1&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;&lt;i&gt;[[metawiki:VisualEditor/Newsletter/2022/April|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/i&gt;
[[File:Junior Contributor New Topic Tool Completion Rate.png|thumb|New editors were more successful with this new tool.]]

The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#New discussion tool|New topic tool]] helps editors create new ==Sections== on discussion pages.  New editors are more successful with this new tool.  You can [[mw:Talk pages project/New topic#21 April 2022|read the report]].  Soon, the Editing team will offer this to all editors at the 20 Wikipedias that participated in the test.  You will be able to turn it off at [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] 2 май 2022, 18:55 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Quiddity (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=22019984 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Coolest Tool Award 2022: Call for nominations&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award]] welcomes your nominations! What is your favorite Wikimedia related software tool? Please [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|submit your favorite tools]] by October 12, 2022! The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December.
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 3 окт 2022, 18:30 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22611679 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Join the Coolest Tool Award 2022: Friday, Dec 16th, 17:00 UTC&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Wikimedia Coolest Tool Award]] will happen online on [https://zonestamp.toolforge.org/1671210028 Friday 16 December 2022 at 17:00 UTC]!

This award is highlighting software tools that have been nominated by contributors to the Wikimedia projects. The ceremony will be a nice moment to show appreciation to our tool developers and maybe discover new tools!

[[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Read more about the livestream and the discussion channels.]]

Thanks for joining! -[[m:User:SSapaty (WMF)|Komla]]
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 5 дек 2022, 18:53 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SSethi (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=24059435 --&gt;

== Enabling Section Translation: a new mobile translation experience ==

{{int:Hello}} Tatar Wikipedians!

Apologies as this message is not in your language, {{int:Please help translate}} to your language.

The [[mw:Wikimedia_Language_engineering|WMF Language team]] is pleased to let you know that we will like to enable the [[mw:Content_translation/Section_translation|Section translation]] tool in Tatar Wikipedia. For this, our team will love you to read about the tool and test it so you can:

* Give us your feedback

* Ask us questions

* Tell us how to improve it.

Below is background information about Section translation, why we have chosen your community, and how to test it.

'''Background information'''

[[mw:Content_translation|Content Translation]] has been a successful tool for editors to create content in their language. More than one million articles have been created across all languages since the tool was released in 2015. The Wikimedia Foundation Language team has improved the translation experience further with the Section Translation. The WMF Language team enabled the early version of the tool in February 2021 in Bengali Wikipedia. Through their feedback, the tool was improved and ready for your community to test and provide feedback to make it better.

[https://design.wikimedia.org/strategy/section-translation.html Section Translation] extends the capabilities of Content Translation to support mobile devices. On mobile, the tool will:

* Guide you to translate one section at a time in order to expand existing articles or create new ones.

* Make it easy to transfer knowledge across languages anytime from your mobile device.

Tatar Wikipedia seems an ideal candidate to enjoy this new tool since it has Content Translation tool enabled by default.

We plan to enable the tool in the coming weeks if there are no objections from your community. After it is enabled, we’ll monitor the content created with the tool and process all the feedback. In any case, feel free to raise any concerns or questions you may already have in any of the following formats:

* As a reply to this message

* On [[mw:Talk:Content_translation/Section_translation|the project talk page]].

'''Try the tool'''

Before the enablement, you can try the current implementation of the tool in [https://test.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;from=en&amp;to=tt&amp;sx=true#/ our testing instance]. Once it is enabled on Tatar Wikipedia, you’ll have access to https://tt.wikipedia.org/wiki/Special:ContentTranslation with your mobile device. You can select an article to translate, and machine translation will be provided as a starting point for editors to improve.

'''Provide feedback'''

Please provide feedback about Section translation in any of the formats you are most comfortable with. We want to hear about your impressions on:

* The tool

* What you think about our plans to enable it

* Your ideas for improving the tool.

Thanks, and we look forward to your feedback.

[[Кулланучы:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Кулланучы бәхәсе:UOzurumba (WMF)|бәхәс]]) 6 дек 2022, 02:38 (UTC)</text>
      <sha1>plwniuv8kg9t9a70gt50ldm34kur96r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Техник форум/Архив/2021</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491893</id>
    <revision>
      <id>5969219</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:32:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: « == Technical maintenance planed‬ ==  &lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; '''A maintenance operation will be performed tomorrow morning UTC time (Wednesday 17th at 07:00 AM UTC).'''  It will impact all wikis and is supposed to last up to one minute.  During this time, new translations may fail, and Notifications may not be delivered. For more details about the operation and on all impacted services, please check [[phab:T273762|on Phabricator]]....»</comment>
      <origin>5969219</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9414" sha1="h4cuddf8k69mow0h00qi4fox5gmgff1" xml:space="preserve">
== Technical maintenance planed‬ ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
'''A maintenance operation will be performed tomorrow morning UTC time (Wednesday 17th at 07:00 AM UTC).'''

It will impact all wikis and is supposed to last up to one minute.

During this time, new translations may fail, and Notifications may not be delivered. For more details about the operation and on all impacted services, please check [[phab:T273762|on Phabricator]].

A banner will be displayed 30 minutes before the operation.

Thank you, [[user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] 16 фев 2021, 17:45 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=21037579 --&gt;

== Wikimania 2021: Individual Program Submissions ==

[[File:Wikimania logo with text 2.svg|right|200px]]
Dear all,

Wikimania 2021 will be [[:wikimania:2021:Save the date and the Core Organizing Team|hosted virtually]] for the first time in the event's 15-year history. Since there is no in-person host, the event is being organized by a diverse group of Wikimedia volunteers that form the [[:wikimania:2021:Organizers|Core Organizing Team]] (COT) for Wikimania 2021.

'''Event Program''' - Individuals or a group of individuals can submit their session proposals to be a part of the program. There will be translation support for sessions provided in a number of languages. See more information [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines#Language Accessibility|here]].

Below are some links to guide you through;
* [[:wikimania:2021:Submissions|Program Submissions]]
* [[:wikimania:2021:Submissions/Guidelines|Session Submission Guidelines]]
* [[:wikimania:2021:FAQ|FAQ]]

Please note that the deadline for submission is 18th June 2021. 

'''Announcements'''- To keep up to date with the developments around Wikimania, the COT sends out weekly updates. You can view them in the Announcement section [[:wikimania:2021:Announcements|here]]. 

'''Office Hour''' - If you are left with questions, the COT will be hosting some office hours (in multiple languages), in multiple time-zones, to answer any programming questions that you might have.  Details can be found [[:wikimania:2021:Organizers#Office hours schedule|here.]]

Best regards,

[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 16 июн 2021, 04:18 (UTC)

On behalf of Wikimania 2021 Core Organizing Team
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Bodhisattwa@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21597568 --&gt;

== Editing news 2021 #2 ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/VisualEditor/Newsletter/2021/June|Read this in another language]] • [[m:VisualEditor/Newsletter|Subscription list for this multilingual newsletter]]&lt;/em&gt;

[[File:Reply Tool A-B test comment completion.png|alt=Junior contributors comment completion rate across all participating Wikipedias|thumb|296x296px|When newcomers had the Reply tool and tried to post on a talk page, they were more successful at posting a comment. ([https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ Source])]]

Earlier this year, the Editing team ran a large study of [[mw:Talk pages project/Replying|the Reply Tool]].  The main goal was to find out whether the Reply Tool helped [[mw:Talk pages project/Glossary|newer editors]] communicate on wiki.  The second goal was to see whether the comments that newer editors made using the tool needed to be reverted more frequently than comments newer editors made with the existing wikitext page editor.

The key results were:

* Newer editors who had automatic (&quot;default on&quot;) access to the Reply tool were [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ more likely] to post a comment on a talk page.
* The comments that newer editors made with the Reply Tool were also [https://wikimedia-research.github.io/Reply-tools-analysis-2021/ less likely] to be reverted than the comments that newer editors made with page editing.

These results give the Editing team confidence that the tool is helpful.

&lt;strong&gt;Looking ahead&lt;/strong&gt;

The team is planning to make the Reply tool available to everyone as an opt-out preference in the coming months.  This has already happened at the Arabic, Czech, and Hungarian Wikipedias.

The next step is to [[phab:T280599|resolve a technical challenge]]. Then, they will deploy the Reply tool first to the [[phab:T267379|Wikipedias that participated in the study]].  After that, they will deploy it, in stages, to the other Wikipedias and all WMF-hosted wikis.

You can turn on &quot;{{int:discussiontools-preference-label}}&quot; [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|in Beta Features]] now.  After you get the Reply tool, you can change your preferences at any time in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion]].

–[[User:Whatamidoing (WMF)|Whatamidoing (WMF)]] ([[User talk:Whatamidoing (WMF)|talk]])
&lt;/div&gt; 24 июн 2021, 14:14 (UTC)
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Elitre (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/VisualEditor/Newsletter/Wikis_with_VE&amp;oldid=21624491 --&gt;

== Coolest Tool Award 2021: Call for nominations ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[File:Coolest Tool Award 2021 square_logo.svg|thumb|193x193px]]
The third edition of the [[m:Coolest Tool Award]] is looking for nominations!

Tools play an essential role for the Wikimedia projects, and so do the many volunteer developers who experiment with new ideas and develop and maintain local and global solutions to support the Wikimedia communities. The Coolest Tool Award aims to recognize and celebrate the coolest tools in a variety of categories.

The awarded projects will be announced and showcased in a virtual ceremony in December. Deadline to submit nominations is October 27. More information: [[m:Coolest Tool Award]]. Thanks for your recommendations! -- [[User:SSethi (WMF)|SSethi (WMF)]] for the  [[m:Coolest Tool Award#Coolest Tool Award 2021|2021 Coolest Tool Academy team]] 19 окт 2021, 05:57 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:Johan (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22003007 --&gt;

== Community Wishlist Survey 2022 is coming. Help us! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The [[m:Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey 2022]] starts in less than two weeks ([https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20220110T1800 Monday 10 January 2022, 18:00 UTC]). We, the team organizing the Survey, need your help.

{| width=80% style=&quot;text-align:center; margin:auto;&quot; class=plainlinks
|- valign=top
|width=50%| '''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=agg-Community_Wishlist_Survey&amp;action=page&amp;filter= &lt;span class=&quot;mw-ui-button&quot;&gt;Translate important messages&lt;/span&gt;]'''
| [[Community Wishlist Survey/Help us|&lt;span class=&quot;mw-ui-button&gt;Promote the Survey&lt;/span&gt;]]

Among anyone and everyone you know who has an account on wiki.

Promote the Survey on social media, via instant messaging apps, in other groups and chats, in your WikiProject, Wikimedia affiliate - wherever contributors with registered accounts may be.
|}

'''Only you can make the difference'''

How many people will hear and read about the Survey in their language? How many will decide to participate? Will there be enough of you to vote for a change you would like to see? It all depends on you, volunteers.

'''Why are we asking?'''

* [[m:Community Wishlist Survey/FAQ|We have improved the documentation]]. It's friendlier and easier to use. This will mean little if it's only in English.
* Thousands of volunteers haven't participated in the Survey yet. We'd like to improve that, too. Three years ago, 1387 people participated. Last year, there were 1773 of them. We hope that in the upcoming edition, there will be even more. You are better than us in contacting Wikimedians outside of wikis. We have prepared some images to share. More to come.

'''What is the Community Wishlist Survey?'''
[[File:Community Wishlist Survey banner - translatable.svg|350px|thumb]]
It's an annual survey that allows contributors to the Wikimedia projects to propose and vote for tools and platform improvements. Long years of experience in editing or technical skills are not required.

Thanks, and be safe and successful in 2022! [[User:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]] ([[User talk:SGrabarczuk (WMF)|talk]]) 29 дек 2021, 03:15 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Сообщение отправил Участник:SGrabarczuk (WMF)@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=22319964 --&gt;</text>
      <sha1>h4cuddf8k69mow0h00qi4fox5gmgff1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Сораулар/Архив/2023</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491894</id>
    <revision>
      <id>5969224</id>
      <timestamp>2026-06-23T17:33:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «== Википедия:Битләрне саклау кагыйдәләре ==  &quot;Критические шаблоны и модули&quot; - нәрсә икәнен рус викида &quot;Википедия:Правила защиты страниц&quot; битендә генә таба алдым. Шуңа күрә русчадан [[Википедия:Битләрне саклау кагыйдәләре|тәрҗемәне]] башладым. Кулланучы:Blackisnewyellow|...»</comment>
      <origin>5969224</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="588" sha1="a0i2498whb9r8d8qjpmrsvzpluy6ben" xml:space="preserve">== Википедия:Битләрне саклау кагыйдәләре ==

&quot;Критические шаблоны и модули&quot; - нәрсә икәнен рус викида &quot;Википедия:Правила защиты страниц&quot; битендә генә таба алдым. Шуңа күрә русчадан [[Википедия:Битләрне саклау кагыйдәләре|тәрҗемәне]] башладым. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 26 гый 2023, 11:27 (UTC)</text>
      <sha1>a0i2498whb9r8d8qjpmrsvzpluy6ben</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Кем арбасы</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491895</id>
    <revision>
      <id>5969228</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{эссе}} {{shortcut|ВП:Кем арбасы}} {{nutshell|Кем арбасына утырсаң, шуның җырын җырлыйсың.}}  Әгәр дә сезне Википедиянең [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәш-кулланмалар исемлеге|кагыйдәләре яки киңәш-кулланмалары]], тәҗрибәле катнашучылар яки Википедия:Идарәчеләр|идарәчел...»</comment>
      <origin>5969228</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7053" sha1="b7bdmudd89dmtfj3ahnoxpw6n6zytfl" xml:space="preserve">{{эссе}}
{{shortcut|ВП:Кем арбасы}}
{{nutshell|Кем арбасына утырсаң, шуның җырын җырлыйсың.}}

Әгәр дә сезне Википедиянең [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәш-кулланмалар исемлеге|кагыйдәләре яки киңәш-кулланмалары]], тәҗрибәле катнашучылар яки [[Википедия:Идарәчеләр|идарәчеләр]] аларны ничек аңлатуы яки куллануы канәгатьләндермәсә, сез кагыйдәләрне һәм кулланмаларны үзгәртергә тәкъдим итә аласыз яки үзегез өчен кулайрак кагыйдәләре булган башка проект таба аласыз, ләкин сезгә гамәлдәге кагыйдәләрне бозарга яисә аларны булган аңлатуга һәм куллануга каршы эш итәргә ярамый. Әмма әйтелгәннәр тәҗрибәле катнашучыларның кайсысының да булса кагыйдәләрне һәм киңәшләрне ирекле рәвештә аңлатырга яки кулланырга рөхсәте бар дигәнне аңлатмый.

== Бу сезнең проектмы? ==
Википедиядә катнашу - ирекле эш. Сезне анда катнашырга беркем дә мәҗбүр итә алмый, сезне монда беркемнең дә ирексездән тотып калырга хакы юк. Әгәр Википедия кагыйдәләре сезне канәгатьләндермәсә, бәлки, сезгә  [https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_wikis%20рухы%20буенча%20күпкә%20туры%20килә%20торган%20Вики-проект https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_wikis рухы буенча үзегезгә күпкә яхшырак туры килә торган башка Вики-проект] табарга, MediaWiki бушлай движогыннан файдаланырга яки fandom кебек алдан урнаштырылган вики-движок белән хостингта үз проектыгызны булдырырга кирәктер. Анда сез кирәкле һәм дөрес дип санаган кагыйдәләрне урнаштыра һәм аларны кирәк дип санаганча аңлата алачаксыз.

== Проект кагыйдәләрен үтәгез ==
Википедия кагыйдәләре һәм гадәтләре күп еллар дәвамында эшләнеп, торып калганнар. Алар белән меңнәрчә кеше файдалана, һәм шул ук вакытта проект өченче дистә ел уңышлы үсә, бәлки, бу кагыйдәләр һәм аларның аңлатмалары андый ук начар түгелдер.

Сез Википедия җәмәгатьчелеген үзегезнең хаклы булуыгызга ышандырырга тырыша аласыз. Әмма исегездә тотыгыз, проектта йөзләрчә башка кеше катнаша, алар арасында сез ялгышасыз дип санаучылар да күп булырга мөмкин. Шуңа күрә гамәлдәге кагыйдәләрне, аларның дөрес булмавы турында үзегезнең фикерегезне белдереп ачык килеш бозу, дөрес юл булып тормый: [[Википедия:Блоклау|җәмгыять сезне кире кагачак]].

Мөгаен, сез [[Википедия:Кагыйдәләр белән баш ватмагыз|барлык кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру мөмкинлекләрен]] кулланырга теләрсез, ләкин бу яхшы идея түгелдер. Мондый мөмкинлек - кагыйдәләрне үтәргә теләмәүчеләр өчен «әйләнеч» түгел, бу турыда кагыйдә тексты да искә ала. Кырыс кагыйдәләрнең булмавы кагыйдәләр юк дигәнне аңлатмый. Кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру өчен ныклы нигезләр кирәк, алар белән дистәләгән һәм йөзләгән башка катнашучылар килешергә әзер. Башка очракларда аларны сакларга кирәк.

== Кагыйдәләрне ничек үзгәртергә ==
{{Шулай ук карагыз|Википедия:Кычытмаган җирне кашыма}}

Ниндидер кагыйдәне яки кулланманы үзгәртү өчен, сез үзгәртергә ниятләгән гамәлдәге кагыйдәне куллану практикасын гомумиләштерергә һәм бергәлеккә нинди проблеманы хәл итәргә ниятләвегезне аңлатырга туры киләчәк. Бу зур күләмдә мәгълүмат җыю һәм анализлау дигән сүз. Аннары сезгә [[Википедия:Кагыйдәләр бәхәсе| кагыйдәләргә үзгәрешләр тәкъдим итәргә]] һәм ни өчен мондый үзгәреш энциклопедия файдасына һәм аңа зыян китермәячәге турында җитди аргументлар тәкъдим итәргә кирәк. Сезнең фикерегез [[Википедия:Бер үк балык башы|кабатланып торган фикерләр]] категориясенә керүе ихтимал, һәм ул чагында алдагы фикер алышуларны укып, аның ни өчен күп тапкырлар кире кагылганын аңлау һәм, мөмкин булса, элек каралмаган яңа аргументлар китерү кирәк.

Проектта берничә ел актив катнашу тәҗрибәсеннән башка сез бу бурычны үти алмассыз. Һәм хәтта булдыра алсагыз да - сезнең тәкъдимегез кабул ителәчәк дигән гарантия юк. Күп кенә мәсьәләләр еллар буе фикер алышына, ләкин консенсуска килә алмыйлар, ә аннан башка кагыйдәләрнең бернинди үзгәрешләре дә булмый.

Бу юл — озын, авыр һәм һичшиксез уңышлы дигән сүз түгел. Әмма юлны гамәлдәге кагыйдәләрне үтәүче уза ала.

[[Төркем:Википедия:Иншалар]]</text>
      <sha1>b7bdmudd89dmtfj3ahnoxpw6n6zytfl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969231</id>
      <parentid>5969228</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:06:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>/* Бу сезнең проектмы? */</comment>
      <origin>5969231</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6909" sha1="qaqq6qxle037a96tejqt72uejmbf0ep" xml:space="preserve">{{эссе}}
{{shortcut|ВП:Кем арбасы}}
{{nutshell|Кем арбасына утырсаң, шуның җырын җырлыйсың.}}

Әгәр дә сезне Википедиянең [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәш-кулланмалар исемлеге|кагыйдәләре яки киңәш-кулланмалары]], тәҗрибәле катнашучылар яки [[Википедия:Идарәчеләр|идарәчеләр]] аларны ничек аңлатуы яки куллануы канәгатьләндермәсә, сез кагыйдәләрне һәм кулланмаларны үзгәртергә тәкъдим итә аласыз яки үзегез өчен кулайрак кагыйдәләре булган башка проект таба аласыз, ләкин сезгә гамәлдәге кагыйдәләрне бозарга яисә аларны булган аңлатуга һәм куллануга каршы эш итәргә ярамый. Әмма әйтелгәннәр тәҗрибәле катнашучыларның кайсысының да булса кагыйдәләрне һәм киңәшләрне ирекле рәвештә аңлатырга яки кулланырга рөхсәте бар дигәнне аңлатмый.

== Бу сезнең проектмы? ==
Википедиядә катнашу - ирекле эш. Сезне анда катнашырга беркем дә мәҗбүр итә алмый, сезне монда беркемнең дә ирексездән тотып калырга хакы юк. Әгәр Википедия кагыйдәләре сезне канәгатьләндермәсә, бәлки, сезгә  [https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_wikis рухы буенча үзегезгә күпкә яхшырак туры килә торган башка Вики-проект] табарга, MediaWiki бушлай движогыннан файдаланырга яки fandom кебек алдан урнаштырылган вики-движок белән хостингта үз проектыгызны булдырырга кирәктер. Анда сез кирәкле һәм дөрес дип санаган кагыйдәләрне урнаштыра һәм аларны кирәк дип санаганча аңлата алачаксыз.

== Проект кагыйдәләрен үтәгез ==
Википедия кагыйдәләре һәм гадәтләре күп еллар дәвамында эшләнеп, торып калганнар. Алар белән меңнәрчә кеше файдалана, һәм шул ук вакытта проект өченче дистә ел уңышлы үсә, бәлки, бу кагыйдәләр һәм аларның аңлатмалары андый ук начар түгелдер.

Сез Википедия җәмәгатьчелеген үзегезнең хаклы булуыгызга ышандырырга тырыша аласыз. Әмма исегездә тотыгыз, проектта йөзләрчә башка кеше катнаша, алар арасында сез ялгышасыз дип санаучылар да күп булырга мөмкин. Шуңа күрә гамәлдәге кагыйдәләрне, аларның дөрес булмавы турында үзегезнең фикерегезне белдереп ачык килеш бозу, дөрес юл булып тормый: [[Википедия:Блоклау|җәмгыять сезне кире кагачак]].

Мөгаен, сез [[Википедия:Кагыйдәләр белән баш ватмагыз|барлык кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру мөмкинлекләрен]] кулланырга теләрсез, ләкин бу яхшы идея түгелдер. Мондый мөмкинлек - кагыйдәләрне үтәргә теләмәүчеләр өчен «әйләнеч» түгел, бу турыда кагыйдә тексты да искә ала. Кырыс кагыйдәләрнең булмавы кагыйдәләр юк дигәнне аңлатмый. Кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру өчен ныклы нигезләр кирәк, алар белән дистәләгән һәм йөзләгән башка катнашучылар килешергә әзер. Башка очракларда аларны сакларга кирәк.

== Кагыйдәләрне ничек үзгәртергә ==
{{Шулай ук карагыз|Википедия:Кычытмаган җирне кашыма}}

Ниндидер кагыйдәне яки кулланманы үзгәртү өчен, сез үзгәртергә ниятләгән гамәлдәге кагыйдәне куллану практикасын гомумиләштерергә һәм бергәлеккә нинди проблеманы хәл итәргә ниятләвегезне аңлатырга туры киләчәк. Бу зур күләмдә мәгълүмат җыю һәм анализлау дигән сүз. Аннары сезгә [[Википедия:Кагыйдәләр бәхәсе| кагыйдәләргә үзгәрешләр тәкъдим итәргә]] һәм ни өчен мондый үзгәреш энциклопедия файдасына һәм аңа зыян китермәячәге турында җитди аргументлар тәкъдим итәргә кирәк. Сезнең фикерегез [[Википедия:Бер үк балык башы|кабатланып торган фикерләр]] категориясенә керүе ихтимал, һәм ул чагында алдагы фикер алышуларны укып, аның ни өчен күп тапкырлар кире кагылганын аңлау һәм, мөмкин булса, элек каралмаган яңа аргументлар китерү кирәк.

Проектта берничә ел актив катнашу тәҗрибәсеннән башка сез бу бурычны үти алмассыз. Һәм хәтта булдыра алсагыз да - сезнең тәкъдимегез кабул ителәчәк дигән гарантия юк. Күп кенә мәсьәләләр еллар буе фикер алышына, ләкин консенсуска килә алмыйлар, ә аннан башка кагыйдәләрнең бернинди үзгәрешләре дә булмый.

Бу юл — озын, авыр һәм һичшиксез уңышлы дигән сүз түгел. Әмма юлны гамәлдәге кагыйдәләрне үтәүче уза ала.

[[Төркем:Википедия:Иншалар]]</text>
      <sha1>qaqq6qxle037a96tejqt72uejmbf0ep</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969237</id>
      <parentid>5969231</parentid>
      <timestamp>2026-06-23T18:19:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <origin>5969237</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6985" sha1="q56nsp60nnw5m0yvucm3ydurprwj7ww" xml:space="preserve">{{эссе}}
{{shortcut|ВП:Кем арбасы}}
{{nutshell|Кем арбасына утырсаң, шуның җырын җырлыйсың.}}
[[Файл:Coming-after-the-daily-work.jpg!PinterestLarge.jpg|200px|right|]]
Әгәр дә сезне Википедиянең [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәш-кулланмалар исемлеге|кагыйдәләре яки киңәш-кулланмалары]], тәҗрибәле катнашучылар яки [[Википедия:Идарәчеләр|идарәчеләр]] аларны ничек аңлатуы яки куллануы канәгатьләндермәсә, сез кагыйдәләрне һәм кулланмаларны үзгәртергә тәкъдим итә аласыз яки үзегез өчен кулайрак кагыйдәләре булган башка проект таба аласыз, ләкин сезгә гамәлдәге кагыйдәләрне бозарга яисә аларны булган аңлатуга һәм куллануга каршы эш итәргә ярамый. Әмма әйтелгәннәр тәҗрибәле катнашучыларның кайсысының да булса кагыйдәләрне һәм киңәшләрне ирекле рәвештә аңлатырга яки кулланырга рөхсәте бар дигәнне аңлатмый.

== Бу сезнең проектмы? ==
Википедиядә катнашу - ирекле эш. Сезне анда катнашырга беркем дә мәҗбүр итә алмый, сезне монда беркемнең дә ирексездән тотып калырга хакы юк. Әгәр Википедия кагыйдәләре сезне канәгатьләндермәсә, бәлки, сезгә  [https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_wikis рухы буенча үзегезгә күпкә яхшырак туры килә торган башка Вики-проект] табарга, MediaWiki бушлай движогыннан файдаланырга яки fandom кебек алдан урнаштырылган вики-движок белән хостингта үз проектыгызны булдырырга кирәктер. Анда сез кирәкле һәм дөрес дип санаган кагыйдәләрне урнаштыра һәм аларны кирәк дип санаганча аңлата алачаксыз.

== Проект кагыйдәләрен үтәгез ==
Википедия кагыйдәләре һәм гадәтләре күп еллар дәвамында эшләнеп, торып калганнар. Алар белән меңнәрчә кеше файдалана, һәм шул ук вакытта проект өченче дистә ел уңышлы үсә, бәлки, бу кагыйдәләр һәм аларның аңлатмалары андый ук начар түгелдер.

Сез Википедия җәмәгатьчелеген үзегезнең хаклы булуыгызга ышандырырга тырыша аласыз. Әмма исегездә тотыгыз, проектта йөзләрчә башка кеше катнаша, алар арасында сез ялгышасыз дип санаучылар да күп булырга мөмкин. Шуңа күрә гамәлдәге кагыйдәләрне, аларның дөрес булмавы турында үзегезнең фикерегезне белдереп ачык килеш бозу, дөрес юл булып тормый: [[Википедия:Блоклау|җәмгыять сезне кире кагачак]].

Мөгаен, сез [[Википедия:Кагыйдәләр белән баш ватмагыз|барлык кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру мөмкинлекләрен]] кулланырга теләрсез, ләкин бу яхшы идея түгелдер. Мондый мөмкинлек - кагыйдәләрне үтәргә теләмәүчеләр өчен «әйләнеч» түгел, бу турыда кагыйдә тексты да искә ала. Кырыс кагыйдәләрнең булмавы кагыйдәләр юк дигәнне аңлатмый. Кагыйдәләрне игътибарсыз калдыру өчен ныклы нигезләр кирәк, алар белән дистәләгән һәм йөзләгән башка катнашучылар килешергә әзер. Башка очракларда аларны сакларга кирәк.

== Кагыйдәләрне ничек үзгәртергә ==
{{Шулай ук карагыз|Википедия:Кычытмаган җирне кашыма}}

Ниндидер кагыйдәне яки кулланманы үзгәртү өчен, сез үзгәртергә ниятләгән гамәлдәге кагыйдәне куллану практикасын гомумиләштерергә һәм бергәлеккә нинди проблеманы хәл итәргә ниятләвегезне аңлатырга туры киләчәк. Бу зур күләмдә мәгълүмат җыю һәм анализлау дигән сүз. Аннары сезгә [[Википедия:Кагыйдәләр бәхәсе| кагыйдәләргә үзгәрешләр тәкъдим итәргә]] һәм ни өчен мондый үзгәреш энциклопедия файдасына һәм аңа зыян китермәячәге турында җитди аргументлар тәкъдим итәргә кирәк. Сезнең фикерегез [[Википедия:Бер үк балык башы|кабатланып торган фикерләр]] категориясенә керүе ихтимал, һәм ул чагында алдагы фикер алышуларны укып, аның ни өчен күп тапкырлар кире кагылганын аңлау һәм, мөмкин булса, элек каралмаган яңа аргументлар китерү кирәк.

Проектта берничә ел актив катнашу тәҗрибәсеннән башка сез бу бурычны үти алмассыз. Һәм хәтта булдыра алсагыз да - сезнең тәкъдимегез кабул ителәчәк дигән гарантия юк. Күп кенә мәсьәләләр еллар буе фикер алышына, ләкин консенсуска килә алмыйлар, ә аннан башка кагыйдәләрнең бернинди үзгәрешләре дә булмый.

Бу юл — озын, авыр һәм һичшиксез уңышлы дигән сүз түгел. Әмма юлны гамәлдәге кагыйдәләрне үтәүче уза ала.

[[Төркем:Википедия:Иншалар]]</text>
      <sha1>q56nsp60nnw5m0yvucm3ydurprwj7ww</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Кагыйдәләр начар</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491896</id>
    <redirect title="Википедия:Кем арбасы" />
    <revision>
      <id>5969229</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:05:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>[[Википедия:Кем арбасы]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969229</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56" sha1="rm33v7mlrqzpezeue57qixsm3pyznmt" xml:space="preserve">#юнәлтү [[Википедия:Кем арбасы]]</text>
      <sha1>rm33v7mlrqzpezeue57qixsm3pyznmt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Начар кагыйдәләр</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491897</id>
    <redirect title="Википедия:Кем арбасы" />
    <revision>
      <id>5969230</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:05:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>[[Википедия:Кем арбасы]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969230</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56" sha1="rm33v7mlrqzpezeue57qixsm3pyznmt" xml:space="preserve">#юнәлтү [[Википедия:Кем арбасы]]</text>
      <sha1>rm33v7mlrqzpezeue57qixsm3pyznmt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Кычытмаган җирне кашыма</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491898</id>
    <revision>
      <id>5969233</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:16:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{эссе}} {{shortcut|ВП:Кычытмаган җир}} {{Кыскача|кагыйдәләрне яки кулланманы үзгәртергә тәкъдим иткәндә, проблеманың актуальлеген һәм үзегезнең чишү вариантының кирәклеген дәлилләргә тиешсез.}} [[Файл:Wikipe-tanCrazy.gif|уңда|150пкс]]  Әгәр дә сез чишәргә теләгән проблеманы ач...»</comment>
      <origin>5969233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3241" sha1="tr37vq6jrecj50ccsgqakkfvswfl4x4" xml:space="preserve">{{эссе}}
{{shortcut|ВП:Кычытмаган җир}}
{{Кыскача|кагыйдәләрне яки кулланманы үзгәртергә тәкъдим иткәндә, проблеманың актуальлеген һәм үзегезнең чишү вариантының кирәклеген дәлилләргә тиешсез.}}
[[Файл:Wikipe-tanCrazy.gif|уңда|150пкс]]

Әгәр дә сез чишәргә теләгән проблеманы ачыктан-ачык билгели алмыйсыз икән, яки аны хәл итү Википедияне яхшыртуга юнәлтелмәгән икән, монда үзегезнең һәм читләрнең вакытын бу проблеманы чишү омтылышына сарыф итмәгез.

Аерым алганда, [[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|кагыйдәләр һәм киңәшләр]] мәкаләләрдән аермалы буларак, энциклопедиядә мөстәкыйль кыйммәткә ия түгел. Алар ниндидер проблемаларны хәл итү яки булдырмау өчен генә языла. Әгәр проблема тасвирланмаган икән, кагыйдәләрне «яхшырту» да, мөгаен, мөмкин түгелдер. Кагыйдәләрне үзгәртү һәрвакыт вәзгыятьнең көтелмәгән начарлануына китерергә мөмкин.

== Бу инша нәрсә түгел ==
{{shortcut|ВП:Ватылган}}

Бу эссе — Википедия кагыйдәләренең теләсә нинди үзгәрешенә каршы тору өчен сылтау түгел. Монда «ачыктан — ачык» проблеманы күрсәтергә тәкъдим ителә.

Әгәр берничә тәҗрибәле катнашучы ниндидер проблема мисалларына күрсәтсә, бу эссега сылтама ясамагыз. Күпләрнең проблеманы конкрет ситуациядә табуы, мөгаен, проблема кайдадыр бар һәм шуңа күрә монда сылтау [[Википедия:Деструктив тотыш|деструктив]] булачак, конфликтларга һәм аңламаучанлыкка китерергә мөмкин дигәнне аңлата. Проблеманың чагылышлары ачыктан-ачык санап үтелгән очракта, башка катнашучыларның нәрсәне дә булса үзгәртергә омтылуларының сәбәпләре нәрсәдән гыйбарәт икәнен аңларга тырышыгыз — әгәр сез үзегез конкрет вакыйгаларда проблемалар күрмисез икән, бәлки, бу сезнең тәҗрибә җитмәү нәтиҗәседер — һәм, бәлки, вәзгыятьне аңлагач, Сез үзегезнең, уңышлырак чишелешегезне тәкъдим итә алырсыз.

[[Төркем:Википедия:Иншалар]]</text>
      <sha1>tr37vq6jrecj50ccsgqakkfvswfl4x4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Кычытмаган җир</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491899</id>
    <redirect title="Википедия:Кычытмаган җирне кашыма" />
    <revision>
      <id>5969234</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:16:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>[[Википедия:Кычытмаган җирне кашыма]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969234</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="p6ljhrmwqoxtgbhlun36ku2z5gwek9j" xml:space="preserve">#юнәлтү [[Википедия:Кычытмаган җирне кашыма]]</text>
      <sha1>p6ljhrmwqoxtgbhlun36ku2z5gwek9j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Ватылган</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491900</id>
    <redirect title="Википедия:Кычытмаган җирне кашыма" />
    <revision>
      <id>5969235</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:17:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>[[Википедия:Кычытмаган җирне кашыма]] битенә юнәлтү</comment>
      <origin>5969235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="p6ljhrmwqoxtgbhlun36ku2z5gwek9j" xml:space="preserve">#юнәлтү [[Википедия:Кычытмаган җирне кашыма]]</text>
      <sha1>p6ljhrmwqoxtgbhlun36ku2z5gwek9j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Бер үк балык башы</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1491901</id>
    <revision>
      <id>5969239</id>
      <timestamp>2026-06-23T18:28:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Il Nur</username>
        <id>6874</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «{{эссе}} {{shortcut|ВП:Балык башы}} [[Файл:Fish head on ice.jpg|200px|right|]] Бу биттә күп тапкырлар фикер алышынган тәкъдимнәр һәм фикер алышулар исемлеге туплана, аларны хуплауда консенсус табылмаган. Бу исемлеккә ниндидер тәкъдимне урнаштыру факты консенсука килү кабул ителмәя...»</comment>
      <origin>5969239</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1466" sha1="7m0zdg4gsiv3wsj9ak0841uwze86js6" xml:space="preserve">{{эссе}}
{{shortcut|ВП:Балык башы}}
[[Файл:Fish head on ice.jpg|200px|right|]]
Бу биттә күп тапкырлар фикер алышынган тәкъдимнәр һәм фикер алышулар исемлеге туплана, аларны хуплауда консенсус табылмаган. Бу исемлеккә ниндидер тәкъдимне урнаштыру факты консенсука килү кабул ителмәячәк дигәнне аңлатмый. Яңа аргументлар барлыкка килгәндә яки ситуация үзгәргәндә [[Википедия:Консенсус|консенсус үзгәрергә мөмкин]]. 

Ләкин, әгәр сез шушы темаларның берсенә карата яңа дискуссия башларга телисез икән, Сезгә инде үткән фикер алышулар белән танышырга һәм аның мәгънәсе барлыгына инанырга кирәк: элек яңгырамаган аргументларны формалаштырырга, ситуациянең үзгәрүенең нәрсәдә икәнен дәлилләргә һ.б., югыйсә бәхәснең асылы буенча фикер алышмыйча гына ябылу ихтималы зур.

== Мәкаләләр ==

== Җәмгыять ==

[[Төркем:Википедия:Иншалар]]</text>
      <sha1>7m0zdg4gsiv3wsj9ak0841uwze86js6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Potd/2026-06-24</title>
    <ns>10</ns>
    <id>1491902</id>
    <revision>
      <id>5969256</id>
      <timestamp>2026-06-23T20:36:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Frhdkazan</username>
        <id>3171</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «Messier 24 (infrared, red, green).jpg»</comment>
      <origin>5969256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37" sha1="qh7fomgqs6yvwqxccdz38xtitj2a945" xml:space="preserve">Messier 24 (infrared, red, green).jpg</text>
      <sha1>qh7fomgqs6yvwqxccdz38xtitj2a945</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Motd/2026-06-24</title>
    <ns>10</ns>
    <id>1491903</id>
    <revision>
      <id>5969259</id>
      <timestamp>2026-06-23T20:40:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Frhdkazan</username>
        <id>3171</id>
      </contributor>
      <comment>Яңа бит: «007 Silverback Mountain gorilla eating at Bwindi Impenetrable Forest National Park Video by Giles Laurent.webm»</comment>
      <origin>5969259</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="110" sha1="gs5yxxrtue7cmpcs23jvxh57vr6qubn" xml:space="preserve">007 Silverback Mountain gorilla eating at Bwindi Impenetrable Forest National Park Video by Giles Laurent.webm</text>
      <sha1>gs5yxxrtue7cmpcs23jvxh57vr6qubn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Стадтл (Болцано)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491904</id>
    <redirect title="Штадтл (Нова-Поненте)" />
    <revision>
      <id>5969267</id>
      <timestamp>2026-06-23T21:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>Takhirgeran Umar [[Стадтл (Болцано)]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Штадтл (Нова-Поненте)]]</comment>
      <origin>5969267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56" sha1="16yhbd9dn618o1es5ygfah6li968kd3" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Штадтл (Нова-Поненте)]]</text>
      <sha1>16yhbd9dn618o1es5ygfah6li968kd3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бәхәс:Стадтл (Болцано)</title>
    <ns>1</ns>
    <id>1491905</id>
    <redirect title="Бәхәс:Штадтл (Нова-Поненте)" />
    <revision>
      <id>5969269</id>
      <timestamp>2026-06-23T21:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Takhirgeran Umar</username>
        <id>6267</id>
      </contributor>
      <comment>Takhirgeran Umar [[Бәхәс:Стадтл (Болцано)]] битенең исемен үзгәртте. Яңа исеме: [[Бәхәс:Штадтл (Нова-Поненте)]]</comment>
      <origin>5969269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="hjl7oaao78vd3vjrocuhzl3d8dtw6bj" xml:space="preserve">#ЮНӘЛТҮ [[Бәхәс:Штадтл (Нова-Поненте)]]</text>
      <sha1>hjl7oaao78vd3vjrocuhzl3d8dtw6bj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Әлфия Галләмова (1955)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1491906</id>
    <revision>
      <id>5969324</id>
      <timestamp>2026-06-24T09:38:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <comment>яңа бит ясау</comment>
      <origin>5969324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14289" sha1="895ake76chif4pehl8tcpyv9gnajz0i" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем = Әлфия Галләмова
| рәсем = Alfiya Gallyamova (2021-10-19).jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = &lt;!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу--&gt;
| рәсем язуы = 
| тулы исем = Әлфия Габделнур кызы Галләмова
| һөнәр = тарихчы, укытучы
| туу датасы = 9.11.1955
| туу җире = [[СССР]], [[РСФСР]], {{туу җире|Брянск өлкәсе|Брянск өлкәсендә}}, {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Дятьково районы|Дятьково районы|d|Q2737405}}, [[Дятьково]]
| гражданлык = {{байрак|СССР}} [[СССР]]&lt;br/&gt; {{байрак|Россия}}  [[РФ]]
| милләт = татар
| үлем датасы = 
| үлем җире = 
| әти = 
| әни = 
| ир = 
| хатын = 
| балалар = 
| кул кую =
| бүләк һәм премияләр = [[Файл:Badge For Merit in Education, Tatarstan.png|20px|Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Мәгариф өлкәсендәге казанышлары өчен күкрәк билгесе (2017)]][[Файл:Заслуженный работник РТ.jpg|20px|ТР атказанган фән эшлеклесе (2018)]] [[Файл:Медаль «100 лет образования Татарской Автономной Советской Социалистической Республики».png|20px|«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале (2026)]]
| сайт = 
| башка мәгълүмат = 
}}
{{Фш|Галләмова}} 
''Бу [[Казан]] [[тарих]]чысы турында мәкалә, [[Уфа]] [[җыр]]чысы турында [[Әлфия Галләмова (1977) |биредә]] укыгыз''.&lt;br/&gt;
'''Әлфия Галләмова''', Әлфия Габделнур кызы Галләмова, ''кыз фамилиясе'' '''Шәмсетдинова''' (''Альфия Габдульнуровна Галлямова;  [[1955 ел]]ның [[9 ноябрь|9 ноябре]], [[СССР]], [[РСФСР]], [[Брянск өлкәсе]], [[Дятьково]]'') ― галимә, тарих фәннәре докторы (2011), доцент, «Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясе» дәүләт фәнни бюджет учреждениесенең аерымланган структур бүлекчәсе «Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Ш. Мәрҗани исемендәге Тарих институты»ның әйдәп баручы фәнни хезмәткәре. [[Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе]] (2018). 

== Тәрҗемәи хәле ==
1955 елның 9 ноябрендә [[Брянск өлкәсе]] [[Дятьково]] шәһәрендә туган&lt;ref&gt;[https://veterans.tatneft.ru/veteran/1393 Галлямова Альфия Габдульнуровна.] veterans.tatneft.ru{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;. Урта мәктәпне алтын медальгә тәмамлап, 1973 елда [[Казан]]га килгән һәм В. И. Ульянов-Ленин исемендәге [[Казан дәүләт университеты]]ның тарих-филология факультетына укырга кергән. 1978 елда тәмамлаган. Университеттан соң берникадәр вакыт Казанның 17нче эшче яшьләр мәктәбендә тарих укыткан, [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты|Туполев исемендәге КАИ]] китапханәчесе булган. 1979 елда СССР Фәннәр академиясенең Казан филиалы [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтына]] күчкән. 1981 елда шунда аспирантура тәмамлаган. 1990 елда «1970-елларда ― 1980-еллар башында Татарстан АССРның авыл хуҗалыгы» ({{lang-ru|Сельское хозяйство Татарской АССР в 70-е — начале 80-х гг.}}) темасына кандидатлык диссертациясе яклаган (фәнни җитәкчесе тарих фәннәре докторы (1977), профессор (1982) [[Азат Җәләлов|Азат Мирза улы Җәләлов]]). 2011 елда «Татарстан АССР 1940-еллар икенче яртысында — 1980- еллар уртасында: социаль-икътисадый һәм мәдәни-идеологик өлкәләрдә трансформация процесслары» ({{lang-ru|Татарская АССР во второй половине 1940-х — середине 1980-х гг.: трансформационные процессы в социально-экономической и культурно-идеологической сферах}}) темасына докторлык диссертациясе яклаган.

1993 елда [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтының]] тарих бүлеге өлкән фәнни хезмәткәре булган. Институт үзгәртеп корылгач, 1996 елда ТР ФА Ш.Мәрҗани исемендәге Тарих институтына күчкән, анда яңа һәм иң яңа тарих бүлегенең өлкән фәнни хезмәткәре вазыйфасын били.

2015 елдан – [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе|ТР ФА]] [[Шиһабетдин Мәрҗани исемендәге Тарих институты|Ш. Мәрҗани исемендәге Тарих институтының]] яңа тарих бүлегенең әйдәп баручы фәнни хезмәткәре&lt;ref&gt;[http://татаровед.рф/departments/1/employees/28 Альфия Габдульнуровна Галлямова.] Институт истории им. Ш.Марджани.  Академия наук Республики Татарстан&lt;/ref&gt;.

Төп эше белән бер вакытта, 1997―2000 һәм 2007―2009 елларда [[Татар дәүләт гуманитар институты]]нда (соңрак [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты|университет]]) укыткан, шунда доцент гыйльми исеме алган. 2000―2005 елларда [[Әлмәт энциклопедиясе|«Әлмәт энциклопедиясе»]] басмасын әзерләү буенча иҗат төркеменең Казан үзәген җитәкләгән ([[Әлмәтнефть|«Әлмәтнефть»]] нефть-газ чыгару идарәсе каршында). 2001 елдан [[Татарстан Республикасы Милли музее]]нда фәнни хезмәткәр булып эшләгән, татар халкының дәүләтчелеге тарихы турында экспозицияләр эшләүдә катнашкан. 2017―2018 елларда тикшеренү проектларында, шул исәптән РФФИ «Совет чорында җитештерү мөнәсәбәтләре: эчтәлек һәм трансформация процесслары. 1920-1980 еллар (Татарстан мисалында)» ({{lang-ru|Производственные отношения в советское время: содержание и трансформационные процессы. 1920–1980-е гг. (на примере Татарстана)}})&lt;ref&gt;[https://cyberleninka.ru/article/n/ot-istokov-k-otkrytiyam-nauchnyy-put-alfii-gabdulnurovny-gallyamovoy От истоков к открытиям: научный путь Альфии Габдульнуровны Галлямовой.] КиберЛенинка&lt;/ref&gt;.

== Фәнни кызыксынулар өлкәсе ==
XX гасырның икенче яртысында Татарстан Республикасы тарихы; совет чорында Татарстан АССРның аграр тарихы; Россия провинциясенең Сәнәгать һәм шәһәр тормышы тарихы (1946―1985); Россиянең милли төбәкләренең идеологиясе һәм мәдәнияте; төбәкне өйрәнү.

500 дән артык фәнни һәм фәнни-популяр хезмәт, шул исәптән 25 монография һәм 22 уку әсбабы авторы. Аның тикшеренүләре совет чорында Татарстанның социаль-икътисадый, сәяси һәм мәдәни үсешен өйрәнүгә зур өлеш кертә.

80 халыкара (шул исәптән [[Россия]], [[Венгрия]], [[Төркия]], [[Украина]], [[Белоруссия]], [[Казакъстан]], [[Азәрбайҗан]], [[Молдова]]да) һәм Бөтенроссия фәнни форумнарында катнашкан.

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* 1998 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Рәхмәт хаты
* 2007 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Мактау грамотасы
* 2017 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының «Мәгариф өлкәсендәге казанышлары өчен» күкрәк билгесе&lt;ref name=&quot;marjani&quot;&gt;{{cite web|url=http://xn--80aagie6cnnb.xn--p1ai/departments/1/employees/28|title=Галлямова Альфия Габдульнуровна|publisher=[[Институт истории имени Шигабутдина Марджани|Институт истории имени Ш. Марджани]]|date=|access-date=2022-11-14|archive-date=2021-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210920072850/http://xn--80aagie6cnnb.xn--p1ai/departments/1/employees/28|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
* 2018 ― [[Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе]] ― ''күпьеллык нәтиҗәле фәнни-тикшеренү эшчәнлеге һәм югары квалификацияле белгечләр әзерләүгә керткән зур өлеше өчен''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://president.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_199261.pdf|title=Указ Президента Республики Татарстан № УП-265 от 24 марта 2018 года «О присвоении почетного звания „Заслуженный деятель науки Республики Татарстан“»|publisher=Президент Республики Татарстан|date=2018-03-24|access-date=2022-11-14|archive-date=2022-11-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20221114234936/https://president.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_199261.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* 2026 – [[«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале]] ― ''Татарстан Республикасының тарихи һәм мәдәни мирасын саклауга зур өлеш керткән, күпьеллык нәтиҗәле фәнни-тикшеренү эшчәнлеге өчен''&lt;ref&gt;[https://rais.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_599541.pdf Указ Раиса Республики Татарстан № 480 от 16.06.2026]&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* {{cite web|url=http://татаровед.рф/departments/1/employees/28|title=Альфия Габдульнуровна Галлямова|publisher=[[Институт истории имени Шигабутдина Марджани|Институт истории имени Ш. Марджани]]}} ([http://www.tataroved.ru/institut/novhist/ns1/ Архивная версия сайта])
* [https://veterans.tatneft.ru/veteran/1393 Галлямова Альфия Габдульнуровна.] veterans.tatneft.ru{{ref-ru}}
{{Тышкы сылтамалар}}
{{DEFAULTSORT:Галләмова, Әлфия}}
[[Төркем:Әлифба буенча тарихчылар]]
[[Төркем:Хатын-кыз тарихчылар]]
[[Төркем:ССРБ тарихчылары]]
[[Төркем:Россия тарихчылары]]
[[Төркем:XX гасыр тарихчылары]]
[[Төркем:XXI гасыр тарихчылары]]
[[Төркем:Казан университеты укытучылары]]
[[Төркем:Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Татарстан Республикасы Милли музее хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Тарих фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган фән эшлеклеләре]]
[[Төркем:«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«Мәгарифтәге казанышлары өчен» күкрәк билгесе белән бүләкләнүчеләр]]</text>
      <sha1>895ake76chif4pehl8tcpyv9gnajz0i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>5969335</id>
      <parentid>5969324</parentid>
      <timestamp>2026-06-24T09:57:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>төркем өстәү</comment>
      <origin>5969335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14384" sha1="gjsf6s58uip9scrhegouoy8ubvg0exh" xml:space="preserve">{{Шәхес
| исем = Әлфия Галләмова
| рәсем = Alfiya Gallyamova (2021-10-19).jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = &lt;!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу--&gt;
| рәсем язуы = 
| тулы исем = Әлфия Габделнур кызы Галләмова
| һөнәр = тарихчы, укытучы
| туу датасы = 9.11.1955
| туу җире = [[СССР]], [[РСФСР]], {{туу җире|Брянск өлкәсе|Брянск өлкәсендә}}, {{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Дятьково районы|Дятьково районы|d|Q2737405}}, [[Дятьково]]
| гражданлык = {{байрак|СССР}} [[СССР]]&lt;br/&gt; {{байрак|Россия}}  [[РФ]]
| милләт = татар
| үлем датасы = 
| үлем җире = 
| әти = 
| әни = 
| ир = 
| хатын = 
| балалар = 
| кул кую =
| бүләк һәм премияләр = [[Файл:Badge For Merit in Education, Tatarstan.png|20px|Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Мәгариф өлкәсендәге казанышлары өчен күкрәк билгесе (2017)]][[Файл:Заслуженный работник РТ.jpg|20px|ТР атказанган фән эшлеклесе (2018)]] [[Файл:Медаль «100 лет образования Татарской Автономной Советской Социалистической Республики».png|20px|«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале (2026)]]
| сайт = 
| башка мәгълүмат = 
}}
{{Фш|Галләмова}} 
''Бу [[Казан]] [[тарих]]чысы турында мәкалә, [[Уфа]] [[җыр]]чысы турында [[Әлфия Галләмова (1977) |биредә]] укыгыз''.&lt;br/&gt;
'''Әлфия Галләмова''', Әлфия Габделнур кызы Галләмова, ''кыз фамилиясе'' '''Шәмсетдинова''' (''Альфия Габдульнуровна Галлямова;  [[1955 ел]]ның [[9 ноябрь|9 ноябре]], [[СССР]], [[РСФСР]], [[Брянск өлкәсе]], [[Дятьково]]'') ― галимә, тарих фәннәре докторы (2011), доцент, «Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясе» дәүләт фәнни бюджет учреждениесенең аерымланган структур бүлекчәсе «Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Ш. Мәрҗани исемендәге Тарих институты»ның әйдәп баручы фәнни хезмәткәре. [[Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе]] (2018). 

== Тәрҗемәи хәле ==
1955 елның 9 ноябрендә [[Брянск өлкәсе]] [[Дятьково]] шәһәрендә туган&lt;ref&gt;[https://veterans.tatneft.ru/veteran/1393 Галлямова Альфия Габдульнуровна.] veterans.tatneft.ru{{ref-ru}}&lt;/ref&gt;. Урта мәктәпне алтын медальгә тәмамлап, 1973 елда [[Казан]]га килгән һәм В. И. Ульянов-Ленин исемендәге [[Казан дәүләт университеты]]ның тарих-филология факультетына укырга кергән. 1978 елда тәмамлаган. Университеттан соң берникадәр вакыт Казанның 17нче эшче яшьләр мәктәбендә тарих укыткан, [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты|Туполев исемендәге КАИ]] китапханәчесе булган. 1979 елда СССР Фәннәр академиясенең Казан филиалы [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтына]] күчкән. 1981 елда шунда аспирантура тәмамлаган. 1990 елда «1970-елларда ― 1980-еллар башында Татарстан АССРның авыл хуҗалыгы» ({{lang-ru|Сельское хозяйство Татарской АССР в 70-е — начале 80-х гг.}}) темасына кандидатлык диссертациясе яклаган (фәнни җитәкчесе тарих фәннәре докторы (1977), профессор (1982) [[Азат Җәләлов|Азат Мирза улы Җәләлов]]). 2011 елда «Татарстан АССР 1940-еллар икенче яртысында — 1980- еллар уртасында: социаль-икътисадый һәм мәдәни-идеологик өлкәләрдә трансформация процесслары» ({{lang-ru|Татарская АССР во второй половине 1940-х — середине 1980-х гг.: трансформационные процессы в социально-экономической и культурно-идеологической сферах}}) темасына докторлык диссертациясе яклаган.

1993 елда [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтының]] тарих бүлеге өлкән фәнни хезмәткәре булган. Институт үзгәртеп корылгач, 1996 елда ТР ФА Ш.Мәрҗани исемендәге Тарих институтына күчкән, анда яңа һәм иң яңа тарих бүлегенең өлкән фәнни хезмәткәре вазыйфасын били.

2015 елдан – [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе|ТР ФА]] [[Шиһабетдин Мәрҗани исемендәге Тарих институты|Ш. Мәрҗани исемендәге Тарих институтының]] яңа тарих бүлегенең әйдәп баручы фәнни хезмәткәре&lt;ref&gt;[http://татаровед.рф/departments/1/employees/28 Альфия Габдульнуровна Галлямова.] Институт истории им. Ш.Марджани.  Академия наук Республики Татарстан&lt;/ref&gt;.

Төп эше белән бер вакытта, 1997―2000 һәм 2007―2009 елларда [[Татар дәүләт гуманитар институты]]нда (соңрак [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты|университет]]) укыткан, шунда доцент гыйльми исеме алган. 2000―2005 елларда [[Әлмәт энциклопедиясе|«Әлмәт энциклопедиясе»]] басмасын әзерләү буенча иҗат төркеменең Казан үзәген җитәкләгән ([[Әлмәтнефть|«Әлмәтнефть»]] нефть-газ чыгару идарәсе каршында). 2001 елдан [[Татарстан Республикасы Милли музее]]нда фәнни хезмәткәр булып эшләгән, татар халкының дәүләтчелеге тарихы турында экспозицияләр эшләүдә катнашкан. 2017―2018 елларда тикшеренү проектларында, шул исәптән РФФИ «Совет чорында җитештерү мөнәсәбәтләре: эчтәлек һәм трансформация процесслары. 1920-1980 еллар (Татарстан мисалында)» ({{lang-ru|Производственные отношения в советское время: содержание и трансформационные процессы. 1920–1980-е гг. (на примере Татарстана)}})&lt;ref&gt;[https://cyberleninka.ru/article/n/ot-istokov-k-otkrytiyam-nauchnyy-put-alfii-gabdulnurovny-gallyamovoy От истоков к открытиям: научный путь Альфии Габдульнуровны Галлямовой.] КиберЛенинка&lt;/ref&gt;.

== Фәнни кызыксынулар өлкәсе ==
XX гасырның икенче яртысында Татарстан Республикасы тарихы; совет чорында Татарстан АССРның аграр тарихы; Россия провинциясенең Сәнәгать һәм шәһәр тормышы тарихы (1946―1985); Россиянең милли төбәкләренең идеологиясе һәм мәдәнияте; төбәкне өйрәнү.

500 дән артык фәнни һәм фәнни-популяр хезмәт, шул исәптән 25 монография һәм 22 уку әсбабы авторы. Аның тикшеренүләре совет чорында Татарстанның социаль-икътисадый, сәяси һәм мәдәни үсешен өйрәнүгә зур өлеш кертә.

80 халыкара (шул исәптән [[Россия]], [[Венгрия]], [[Төркия]], [[Украина]], [[Белоруссия]], [[Казакъстан]], [[Азәрбайҗан]], [[Молдова]]да) һәм Бөтенроссия фәнни форумнарында катнашкан.

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* 1998 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Рәхмәт хаты
* 2007 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының Мактау грамотасы
* 2017 ― Татарстан Республикасы Мәгариф министрлыгының «Мәгариф өлкәсендәге казанышлары өчен» күкрәк билгесе&lt;ref name=&quot;marjani&quot;&gt;{{cite web|url=http://xn--80aagie6cnnb.xn--p1ai/departments/1/employees/28|title=Галлямова Альфия Габдульнуровна|publisher=[[Институт истории имени Шигабутдина Марджани|Институт истории имени Ш. Марджани]]|date=|access-date=2022-11-14|archive-date=2021-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210920072850/http://xn--80aagie6cnnb.xn--p1ai/departments/1/employees/28|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
* 2018 ― [[Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе]] ― ''күпьеллык нәтиҗәле фәнни-тикшеренү эшчәнлеге һәм югары квалификацияле белгечләр әзерләүгә керткән зур өлеше өчен''&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://president.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_199261.pdf|title=Указ Президента Республики Татарстан № УП-265 от 24 марта 2018 года «О присвоении почетного звания „Заслуженный деятель науки Республики Татарстан“»|publisher=Президент Республики Татарстан|date=2018-03-24|access-date=2022-11-14|archive-date=2022-11-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20221114234936/https://president.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_199261.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* 2026 – [[«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале]] ― ''Татарстан Республикасының тарихи һәм мәдәни мирасын саклауга зур өлеш керткән, күпьеллык нәтиҗәле фәнни-тикшеренү эшчәнлеге өчен''&lt;ref&gt;[https://rais.tatarstan.ru/file/laws/laws/laws_599541.pdf Указ Раиса Республики Татарстан № 480 от 16.06.2026]&lt;/ref&gt;

== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* {{cite web|url=http://татаровед.рф/departments/1/employees/28|title=Альфия Габдульнуровна Галлямова|publisher=[[Институт истории имени Шигабутдина Марджани|Институт истории имени Ш. Марджани]]}} ([http://www.tataroved.ru/institut/novhist/ns1/ Архивная версия сайта])
* [https://veterans.tatneft.ru/veteran/1393 Галлямова Альфия Габдульнуровна.] veterans.tatneft.ru{{ref-ru}}
{{Тышкы сылтамалар}}
{{DEFAULTSORT:Галләмова, Әлфия}}
[[Төркем:Әлифба буенча тарихчылар]]
[[Төркем:Хатын-кыз тарихчылар]]
[[Төркем:ССРБ тарихчылары]]
[[Төркем:Россия тарихчылары]]
[[Төркем:XX гасыр тарихчылары]]
[[Төркем:XXI гасыр тарихчылары]]
[[Төркем:Казан университеты укытучылары]]
[[Төркем:Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Татарстан Республикасы Милли музее хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Тарих фәннәре докторлары]]
[[Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган фән эшлеклеләре]]
[[Төркем:«ТАССР төзелүгә 100 ел» медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:«Мәгарифтәге казанышлары өчен» күкрәк билгесе белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Казан дәүләт университетын тәмамлаучылар]]</text>
      <sha1>gjsf6s58uip9scrhegouoy8ubvg0exh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Төркем:XXI гасыр тарихчылары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1491907</id>
    <revision>
      <id>5969330</id>
      <timestamp>2026-06-24T09:48:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <comment>төркем ясау</comment>
      <origin>5969330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="87" sha1="ndre1039h67owjvt8blr4u4f85nuxe6" xml:space="preserve">[[Төркем:XXI гасыр галимнәре]][[Төркем:Тарихчылар]]</text>
      <sha1>ndre1039h67owjvt8blr4u4f85nuxe6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Төркем:XXI гасыр галимнәре</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1491908</id>
    <revision>
      <id>5969331</id>
      <timestamp>2026-06-24T09:50:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <comment>төркем ясау</comment>
      <origin>5969331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63" sha1="5bu4bx05r0q5zhn4uj2u4j96j77h8eq" xml:space="preserve">[[Төркем:Гасырлар буенча галимнәр]]</text>
      <sha1>5bu4bx05r0q5zhn4uj2u4j96j77h8eq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Төркем:Татарстан Республикасы Милли музее хезмәткәрләре</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1491909</id>
    <revision>
      <id>5969332</id>
      <timestamp>2026-06-24T09:52:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <comment>төркем ясау</comment>
      <origin>5969332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="82" sha1="jl5igw3icci9gzxeqbab60yfz8xvd0n" xml:space="preserve">[[Төркем:Татарстан Республикасы Милли музее]]</text>
      <sha1>jl5igw3icci9gzxeqbab60yfz8xvd0n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Төркем:Брянск өлкәсендә туганнар</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1491910</id>
    <revision>
      <id>5969334</id>
      <timestamp>2026-06-24T09:54:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Әмир</username>
        <id>15082</id>
      </contributor>
      <comment>төркем ясау</comment>
      <origin>5969334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="107" sha1="2p24b5cb01bv7ioio1r81nd4mk975rd" xml:space="preserve">[[Төркем:Русиядә туганнар]][[Төркем:Шәхесләр:Брянск өлкәсе]]</text>
      <sha1>2p24b5cb01bv7ioio1r81nd4mk975rd</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>